Zarządzenie Ministra Finansów z dnia 16 listopada 1983 r. w sprawie ogólnych zasad prowadzenia rachunkowości przez jednostki gospodarki uspołecznionej

POLSKI DZIENNIK URZ~DOWY POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ Nr 40 Warszawa, dnia 15 grudnia 1983 r. TR ESC: Poz.: ZARZĄDZENIB 233 - Ministra Finansów z dnia Ul" listopada 1983 r. w sprawie przez jednostki gospodarki uspołecznionej . ogólnych zasad prowadzenia rachunko- wości 353 233 ZARZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 16 listopada 198"3 r. w sprawie ogólnych zasad prowadzenIa rachunkowości Na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o gospod arce fin ar;sowej przedsiębiorstw państwo­ wych (Dz. U. Nr./l, ROz. 54, Nr 44, poz. 288 i Nr 45, poz. 289), art. 87 § 2 ustawy z· dnia 16 września 1982 r . Prawo spółdzielcze (Dz. U z 1982 r. Nr 30,poz. 210 i z 1983 r. Nr 39, poz. '170) oraz art. 91 ust. 1 pkt 5 ustawy z cłnia 25 listopada 1970 r. - Prawo budżetowe (Dz. U. Nr 29, poz. 244) zarządza się, co następuje: ' DZIAŁ I V'tzepisy ogólne. § l. 1) Przepisy zarządzenia dotyczą: przedsiębiorstw państwowych i ich samodzielnie bilansujących zakładów (oddziałów, filii), 2) zrzesz,eń przedsiębiorstw państwowych oraz. jednostek utrzymywanych z narzutów na koszty przedsiębiorstw i zakładów, 3) jednostek i zakladów budżetowych, 4) szkół wyższych i jednosteK badawczych, S) zakładów· ubezpieczeń majątkowych i o's obowych, 6) spółek handlowych, w których Skarb Państwa albo ' jednostki gospodarki uspołecznionej posiadają udział wynoszący ponad' 50% , kapitału zakładowego, . 7) organizacji sp6łdzielczych (spółdzielni i ?:wiązków spółdzielni) draz ich samodzielnie bilansujących zakładów, 8) organizacji politycznych. społecznych i zawodowych oraz prowadzonych przez nie przedsiębiorstw i Zdkładów, 9) przez jednostki gospodarki uspołecznionej; pozostałych jednostek z wyłączeniem banków. § 2. IlekroĆ' w gospodarki uspołeczni 0nej, zarządzeniu użyto określeńia: 1) "jednostka" - rozumie się przez to jednostki gospodarki uspołecznionej wymienione w § 1. "minister" - rozumie się przez to również kierownika urzędu centralnego, a w stosunku do jednostek " spółdzielczych i organizacji społecznych zarząd centralnego związku spółdzielczego lub zarząd główny organizacji społecznej, \. 3) "kierownik ' jednostki" rozumie się przez to dyrektora, prezesa, przewodniczącego lub inną osobę sprawującą jednoosobowo kierownictwo jednostki l ub 2) też j~j zarząd, 4) "konta syntetyczne" -rozumie się i przez to konta służące do rej'estracji danych stanowiących przedmiot ewidencjLzgodnie z zasadą podwójr.ego księgowania. 5) "konta analityczne" rozumie się przez to konta służące do rejestracji danych szczegółowych, odpowiednio pogrupowanych, których suma odpowiada danym rejestrowanym na ~oncie syntetycznym, 6) . "księgi rachunkowe" rozumie się przez to: syntetyczne i analityczne prowadzone w formie ksiąg wiązanych, luźnych kart grupowan vch w _kartotekach, rejestrów, dzienników lub zestawień liczbowych (tabulogramów I otrzymywanych jako rezultat przetwClTzania danych za p,?mocą e!ekronicznych maszyn cyfrowych lub też innych maszyn urządzeń do przetwarzania danych, aj konta Monitor Polski Nr 40 ~ .. ~- ~~~ ~ . ~- - ------ -- 354 - -- - -- _._---,--- - -- - - - - - : - - - - - - -- - -- - -

1. b)zestawienie sald kont syntetycznych oraz sta nowiące jego integrainą część zestawienia sald ' kont analitycznych, 7) "okres sprawozdawczy" - rozumie się przez to poszczególne miesiące kalendarzowe roku, 3 je że li jedpostka nie ma oQowiązku sporządzania mi e s !pcznych sprawozdań finansowych - poszczególn e k\\",rtały ka lenda rzowe, 8) "plan kont" .rozumie s i ę p rz ez to zgodny z lI s ta leniami właściwych lypowyCl1 pl a nów kont zil kl a d Qwy plan kont lub inac żej . n a zwany plan konl. k tó ry okreśJa zasad y prowad ze nia księgowości obo \vi'l"wjące daną je d nostkę, ;,sprawozdanie finansowe" rozumie Sł ~ przez to zestawienia liczbowe sporządzone na podstawie ksi ą g rachunkowych, zgodnie z przepisami w sprawie sprawozdawczości finansow e j, 10) "osoba materialnie wspólodpowiedzialna" rozumie się przez to członka z e społu prdcowników, k; ó rzy przy Jęli wspólną o dp o wi ed zi a lność materialną . za pow ie rzone mienie w ed ług za s ad ok reślonych ód r ęb ny­ mi przepisami. 9) P oz. '233 3) ewidencji na kontach po zabilansowych ze. szczegóło­ wością nie mniejszą niż przewidziana w pl a nie kont. z zastosowaniem zasady podwójnego ks iE;gowania lub zapisów jedilOstronnych; w sposób umożliwiający ustalenie sald wszystkich kont pozabilansowych, 4) ob jęciu poszczególnych rzeczowych składników majątku ew 'idencją umożliwiającą ustalenie ich ilości i wartości, cllyba że ~ plan kont zwalnia od o b o wiązku ustalania il o ści tych składników. 5) o bjęciu za gr a nicznych środków pieniężnych, cze ków, w eksli. papi erów warlośt:iowych itp. oraz ws ze lki'e go rodzaju naldności i zobowiązań , w obcych waluta ch . eWIdenCją umożliwiaiącą ustalenie ich w a rtości WI walucie obc e i oraz z zastosowaniem odpo wi ednich kursów w walucie polskiej. 2. Prowadzenie ksiąg rachunkowych w sposób llmoż­ Jiwiający należyte zarządzanie jednostką p ol ega w sżczególności na zapewni e niu prawidłOWego i te rminowego us·talanfa w odpowiednich przekrojadl: I) sta nu majątku jedn o st ki. ich zmian , zobowiązań j f \ m cl !! ~7v oraz poniesion ych kosztów, osiągni~tych doc hod ó w. strat i zysków n adzwyczajn ych o , az wy niku Jinensowego, 3) daliych ni e zbędnych do rozliczeń finans o w ych z budżetem, innymi jednostkami. jednQstkami gospodarki ni,~ uspoł e cznionej. pr a cownikćlmi jeclno!?tki i innyn)i osobami fizycznymi. \ . 2) DZI A Ł II I Podstawowe la.sody prowadzenia R o zdział Zasady księgowości. 1 ,4) danych niezb ,;dnych do rozliczenia osób nwte ri a Jnie odpowiedzialnych (wspóJodpowiedzialnych) za mają­ ogólne. tek jednostki . oraz d o fUI'kcjonowania systemu wee konomicznej sp.vr z ądzania wnętrznej .· in!qrmacji § 3. t. Jedn ostki s ą obowi il Ztllle prowi\dzić ksi ę gi rachunkuwe z9"dnie z plan e m ko nt i w sposób umo ż li­ wiający należyte :--. za: " ądz clni e jedn o stką. Księgi , rachunkowe ndleży pro w tHlzit dok n Jlllj ą c w nich zapisówksię­ gowych w języku polskim i w walucie polskiej, rzet e lnie, to jest z~lodnie z prawdij m a terialną. i z 'zastosowaniem I ac jona I Jlych rozwiązań organizacy jno-techrticzn ych. ,sprawozdań :2. Zapisy kS.ll;gowe powinny obejmować ' wszystkie operacje gospmldrcze, d o k nnan'e przez .jednostkq, z podziałem na okresy spraw nzdawcze . § 5. Zapisy ksi (;gowe powIllny być dokonyw a ne biew księg a ch rachunkow ych wła ś ciwych dla dan e go roku, z zdst'osowaniem prawiClIowej techniki ksi (~ gowości. na pod s ta wie pra w idłowych dowtl,:lów księgowych . . 3, żąco 4. K s ięgi rdchunkowena le ży sposób ustalony \v . zarzqd ;e niu. otwierać i zam y kćlć w . § 4. 1. P~owadze ni e k s iąg rachunkowych wedłllg zasad ustalonych w pJć\n ie kont poJega w szczeg ólności' na. 1) e widencji operacji g osporl arcz ych jednostki n a k(,ntach syntetyc znych, z z,tch o w a niem zasady p odwójnego księgo w ania, w sposób umożliwiając y spo rz ą­ d zenie zestawienia s a ld ws zy stkich kont s ynte t ycznych oraz lista Jenie o bro tów t ych k o nt synte t ycw y'c h, których obrot y podle ga ją wy k a za niu w ?<,pr aw ~zd aniach finansowych, ' 2) ewidencji operacji gosp odarc z ych jedncst k i n a k o n· tach analitycznych w sp osób umożliwiający pr a widło­ we sporządzenie zesta wi"nia sa Id wszyst k ich kORt analitycznych or a z ob rotów t ych kont aJlolitycznych, których obrot y podleg a ją w y ka za niu w spr awozd aniach finanso~ych, fi~ansowycil. Ro zdz iał Dowody
2. l)1. Za prawidłowy 2 księgowe. UWilża się ) dowód ksi (; gowy: stwierdzający fakt d o kona nia operacji gosp odarczej zgodnie z jej rzeczywist ym p rzebieg iem i zd w ier ający co najmniej: i
3. a)określenie wy.s tawc y i wskazani e st ro n (n az'w y i adresy) uczeslni c zilcyc h w opera c ji gosp odarcz e j, której dowód dot ycz y; w do~v o dilch wł a s n y ch, w ystawionych przez jed n ostk e dokonUjąc ą ksi ę go. wania dla obiegu \v e\Vndrzne j o,okr e ~l e ni e wystawcy oraz nazw i a dresów str6n m !lze być Zilstąpione na z wami l u b s ymbolami komór e k Q!'ganizacy jnych jednostk I.
4. b)datę w yst a wienia d "w ud u oraz (!:!t ę lub o kr e s d·ok o nani a o peracji go~ p n cl a ;cz e j, kt ó rEj d o w:'ld d ot yczy, z ty m że jeżel i data dok o nani a (.peracji g ospod a rczej jest z bież na z dalą w y staw ie nia d o; wodu. , wystarcza p oda nie jedne j d a ty.
5. c)przedmi<;>t i wart ość o per-acji g o spoda rFe j oraz i lościowe jej ok reś l e nie . jeżeli ope r a cja' jest w y miernil w jednostk a ch naturalnyc'h, d ) inne dane ' okre ś lonew odrębn y ch prze pisach, jako wa r unek pr aw i d łowości okr eś lonego rodzaju dowodu,
6. e)p0dpisy o sób odpowied zialnych za dokon a nie operacji gospodarczej i je j udokumentowanie, i t y m że jeżeli d o wód ksi ę gowy nie wyraża przej ę cia M onitor Polski Nr 40 355 - Poz. 233 -------------i ~------- lub przekazania odpowiedzialności mftterialnej, pod. ,pisy mogą być zas tąpio ne in,nymi danymi umożłi· wiającymi identyf i k a cję tych osób , na przykład cyfrowymi lub li terowymi symbolami , kodu uj ęte · go na piśmie i pr;;fchowywanego w jednostce" 2) sprawdzony pod względem merytorycznym i form al · no-rdchunkowym przez właściwe komórki organiza · ci' jne jednQstki oraz · na dQwód sprawdzenia podpisćln y przez osoby upow aż ni6ne, 3) oznaczony numerem łub .w inny sposób umożl.ia. jący powiązdnie dowodu z zapisami księgowyL1i do· konanymi na jego podstawie, 2. J ed nostka dokonująca ksi ę gowania dowodu jest do wystawienia dowodów ·księgowych dla: wlJ ~ ci'Na udok:lmentowania wewDl.'tlznych operacji gospodar· cz ych, to jest operac ji. w których uczestniczą ty!ko Ku:nórki organizacyjne jednostki kr5ięgującej dowód, 2) ucl o\< umentowar.ia p on iesionych kosztów nie wynikająqch ze świadczen kontrahentów (innych· jednostek, b(lnków, jednostek ~lospodiHki nie uspołecznionej, OSÓl) fizycznych), ustd lenia powstałych strat l t;b oSiąg" nięLych zysków, potwieldzenia ilości i wartości otrZy~ mdnych od kontrahentów sk ladników majątku i usług lu
7. t)innych świadczeń, jdk też powierzenia składników majątku pracownikom je dnostki lub innym osobom mal e·lia lnie za nie odpowiedzialnym (współodpowie­ dziplnym), .
8. l)3) lldokumentowania z ev.:nętr znych oper\lcji gospodarczych, to jest .operacji, w których ucz es tniczą komórki o rr'ar.izacyjne jednostki księgującej dowód i jej kon· trd !le nci. jeżeli operacje te polegają na przekazaniu lub sprzedaży skia'dników majątku, wykonywaniu r obó t i świi1dczeniu usług, jak też należnyeh kontrahentowi świadcze 'ń umownych. lub określonych prze/ przez jednostk ę dokonującą ich księgowania, .podpisCl ne przez jej kontrahentów. je że li są 8. Za ' dowody ' wl asne uwazCI się również dow o'c1y wystawione w wypadkach organizacyjnie L:zasadnion llc h · przez kontrahentów jednost ki dokonującej ich kSięgo ·.\.l­ nia, jezeli są podpisane- przez upowaznionych do tego przedstawicieli je dnostki, ksi ęg ującej dowód. 9. Jednostki dokonujące księ'gowania są właściwe. do , wysta wiania dowodów włas~ych . vjewnętrznych cllcl; udpkum e ntowania · operacji . gospodarczych, dla których wymagane są dowody obce, jeżeli jest to niezb ę dne do zachowania kompletności zapisów księ~lowych, ,a dowód obcy nie wpłynął w terminie um ożliwiającym sporząd ze · nie sprawozdani a finansoWego. 10 ~ W dowodach własnych w e wnętrzn y ch, zawiera· j ą'Cych ilościow e okreś lenie operacji gospodarczych, mo że' być pomi!1iętawartość operacji , Jeżeli zostanie 'podana, w zestawieniach dowodów (§ 6) lub sporZildzonych tabu· logramach, 11. Sprawdzenie. pod · względem meryt orycznym do· wodów księgowych polega na ustaleniu rzetelności ich; . danych, cełowości;' gospoclarności. i legaln ości operacji gospodarczych wyrażonych w ·dowodach, ·0 także stwier· . dzeriiu, że dowOsy zostaly · wystawione przez właści Ke jednostki1 " spraWdzenie dowodów pod względemformal. no-rachunkowym polega na 'ustaleniu, że wystawione ' zostały w sposób technicznie prawidłowy (§ 7), · zawier a ją wszystkie elem e nty prawidłowego dowodu (ust.
9. l)oraz że ich dane liczbowe nie zawierają błędów arytmetycz· nych. Można nie dókonywać kontroli rachunkowej dowodów własnych, w których treści zawarte są rezultaty obliczeń dokonanych i wypisanych przez przystosowane do tego maszyny. 12, Stwierdzone w dowodach ni eprawidłowości merytoryczne powinny być uwidocznione na dowdd;zie lub D owody wymienione w pkt 1 i 2 nazywa s~ do.wodami załączniku do dowodu i podpisane przez osoby obowią­ wlllsnymi wewnętrzn.y mi, a wymienione w pkt 3 "I zane do sprawdzenia dowodu, Ni eprawidłowości mery tod o wodami własnymi zewn ęt rznymi. z:y'czne w zakresie celowości i gospodarności operacji gospodarczych nie stanowią przeszkody do księgowania 3. Kontrahenci jednostki dokonującej księgowania dowodu, jeżeli jego dane są prawdziwe. Nieprawidłowości są właściwi do wystawiania dowodów księgowych . dla formalno'-rachunkowe powinny być skorygowane w · spoud o kumentowania operacji gospodarczych, polegając ych n a przekazaniu lub sprzedaży tej jednostce skła,dników' sób ustalony dla poprawiania błępów w dowodach ' księgowych. ' ma j<ltku, wykonywaniu robót i świadczeniu usług, oraz na leznych jej świadczeń umownych lub określony ch prze§ 6, 1. Za dowody księgowe uważa się również: pis a mi. [)owody wystawione prz,z kontrahentów jednost~. 1) zestawienia dowodów księgowych sporządzane dla ~ ki dokonu]ącejich ksi ęgowan ia naz)l-wa się dowodami zaksięgowania ich zbiorczym zapisem, ' o bcymI" 2) poiecenia księgowania, 4. Za sad ustalonych VI ust. 2 i 3 ni~ stosuje si ę ,. 3) noty księgow'e. j eżel i przepisy szczeg ólne określają inne jednostki jako 2, Zestawi e nia dowodów ksi ęgowyc h powinny: właściwe do udokumentow (ł nia określonY,ch : operacji g os pod a rcz-ych. 1} składać si ę co najmniej z określenia jednostki · wystawiającej , nazwy zestawienia , daty lub okresu, 5. Dowody wymi e n ione w ust. 2 pkt 2 i 3 oraz w ktÓrego. dotyczą objęte nim · dowody, kwot do księ­ li St. 3 mogą być zastąpione dowooami wystawionymi gowania oraz podpisu osoby sporządzającej, '.v s Ijółnie przez jedno s tk ę dokonującą ich księgowania 2) obejmować dowody wyra7ające operacje qospodarcze i jej kontrahent a (pr otokoly zdawczo-odbiorcze ). dokonane wyłącznie w jednym okresie. siHawozdaw6. Jeżeli mip,dzy dowodami wymienionymi w · ust. 2 czym lub jego części. pkt 2 i 3 a dow oda mi , wymienionymi w ust. 3, doty3) zapewniać . sprawdzalne powiązanie uj {; tych w nich c ząc ymi tej samej operacji gospodarczej, zachodzą różni c e ~ kwot z dowodami, naklórych podstawie zostały spoif05ciowo-wartościowe, podlegają one .ujęciu w księgach rządzone. lćichunkowych w sposób określony w planie kont, 3_ Polecenia księgowan ia spo r'l,~ d'Za sl,;: 1) w celu dokonania z apisu ksi f; gowego ni e wy~a7 .:l i 'l ' 7. Za dowody obce 'uważa się również dowody wy. st,l\vione, Vi wypadkach . organizacy jnie uzasadnionych~ cego faktti dokona nia opeldcji g ospodarc z.ej (nJ p r~,v pisumi~ Monitor Pols ki Nr 40 - 356 , - kład wystornowanie błędnego zapisu, przeniesienie rozliczonych kosztów. otwarcie ksiąg). 2) ' winrrych wypadka~h wynikających ze stosowanei techniki księg o:,,?sci: , ,;': 4: ' Za noty ksi ęgowe 'u"Waża ' srę ,'1 - .~'.'1r ' wysta.wione przez kontrahentów jednostki dl? ,Hy gó wania: jej dowodów własnych z e wnętrz"· · o" 'lub dowodów obcych I.J.p rzedniQ , wys~a .wj ono ~-:;: : ' , PFz e~ , )~oJ;ltrahent ó w o,raz dowody , WyStiwO _",e ' przez jedtlQMkę , d ~.konulącą ich kSię­ g,ow ;> - : ~ dl a s\or Yflo w~nla , ~ q~,~d6 w,' : ,o? ~ycr " lub wlflslrych zewn E;trzn y'c h. " ' 5. 0.0 dowodów \V y mi ~niony chw , ust; "L , stosuje się odpowiedni o p rzepis y,. !§ 5. "., ,: § 7. 1. Dowód ksi ę gowy:, spQrz,ąd ;la ~,i ę w .: j ęzyku po lskim. Dowód ksi,ę gpwy , mo ż e ;,
10. j)y ć ; ~ó ,wnie4 ~ spou:ądzony w języku ' obcym. , ; jeż eli dotyq y , .0per,<.1 c ji' gospoqa rczej z ' kontrah e otemzagtani.cznym. N i ez a l eż njeod języka. w jakim d owód jest sporz ą dzony; t reś ć., jego "p.owinna być ' p e tna i zrozumi a ta . W . tre ś ci dowod u d opuszczalne jest s.t osowani ~ skró tów ogólnie przyj ęt yCll. W dowo dach obrotu ' rz e czow y mi' składnikami'm a j ą tkll dopuszcZa : się: Z<i stępow a nte na z v"; t ych skł a dnik ó w s ~' iIlb o l amr(liCzbo­ w yroi. lite ro w ymi ' itp.). ' jeze lijedn óstki ucz e stnicz ą ce w ob rocie mają wyk az \'Vyj Dś niając y z na czenie ty~hsym­ boli. Jeie li w d o w odzie kSięgowym pod ciri e jest war'tosciowe okreś l e ni e oper a c ji gospod ardej tylko' w w a~ hicie obce j, jednostk a p o si a d a jąC i1 te ndowód 'jest ''ob o~ wi ą zana SpOI u jd zie odrębn ydb~~J ój lub ' załącznik"
11. di)dowodu sporządz o n e go w ' walući b obcej,zawiera jtt2r pr ze liczenie po 6tó wiązuj ą cym kur s ie wszys tkiCłi dan ych d o wodu w waluci e ; o bcej na waful ępe l śką , Je'żeli'ukł a 4 d o wodu ksi ę go we g o na to pozw a la, przelicze nie "'dariych w walucie obcej n a walut ę polską m o że być zamieszczone ,równjeż , w wol l1 y ch polach tego , pow odu. , '" : 2. · Dowodyksięgowe po:"l!my być wyst,a wi i l1ę VI: sposób sta ra nny,' c z yt elnyi .trwaly ( a li a meI7t ~ m. ołów!,-i e m k opiowym.długopi's e}n lub pism e romasz yri owyrri): p 6d~ pis y na dowodach księ gowych skl acasi ę od ręcznie atra~ m e ntem. dlugopis ~ m lub o lówkiemk opiow ym. Dd I1ę ,'do ­ wodów ksi ęgow ych n ie mogą b yć z a maz y w a ne.' pfż er a~ bla ne. wyci e ran e , w y s k robywa n e lu b usuwane w inny sposób. q to jest z pom i ,,;- · H.eKtórych el e mentów p ra widło­ weqo -' _ ~U ksi ę g o wego. lub w ys ta wianie' do wod ó w oo•.-ych dla operacji. które p owinn y być udokum e ntowane dowodami obcymi. nod w a,rLlnkiem że w zezwol e niu • tym zostanie o kreśl~ny: • , " '" 1) rodzaj ope'racji gospodarc'życ h, k tó re. mQgą b yć udokUluentowane w sposób upr oszczon y , 2) sposób wystawiania oraz , tr y b , kontrole:wani a .ctow o- , dów ks i ę gowy c h sporząd w n y c h w ' sposób , uprosz~ zony . ' . 5. , Zakupy rze czo\-\'ych skl ad qi k ów ' majątJw. z 'wy j ątkiem wyp ć\ dków o kreś l9nych, w us L 4" mogą)ry ć udukume ntowan e \X yłą c znie fakt,lr am i. {rdc h unkamij ., d ostaw cÓw.Nie sta n owią podstaw y księgowc\n i a zakLlp,u rz:e· czowych skł a dników m ajątku pa rago n y, dowod y wpł a ty d .o kasy itp. dokume nty. J eże li jednllk d la zapewnienia n,i eprze rwan e j dział a ln oscL je dn ost k i l ub z inn ych s połeczniealbo e kon omicznie uzasad ni on yc h prz yc zyn k o ni e czne j est dokon a ni e zakupu rz,xzowy ch skł a dnik ó w maj ą tku w punktach sprzedaży n ie wy~t<lw i a jąc y ch fa kt ur. to za prawidł owy dowód ksi ę gowy\!waŻd si ę . pis em l1e oświadczeni e pracown ika jedn os tki dokon ująceg o ,z a kup u . pod warunki em że: '"1) zakupi o n o rzec zow e skł adniki m ajq lku w il o ś Ci p rzy", j ęlej w o broci e de taliczn ym. ' . ''2)",, ' tre śc i oświ adc ze nia poda no il 0sc , c enę iwart o~ l rodzajów 'Ż el ku pionyc h rzec zo w yc h ." ,. ~kiad n i kó w m a j ą t k uo taz ż r ó d ło ich zakupu. Jt:' oś 'łJi a d c~e nie podpisała osoba tl powJżnion~ d owód ." ' a probat y .zakupu . ' " :' ;: i-.'; " 'i' poszczegó lnych na • 6. , 'prze pis liSt. 5 stosu je si p, odpowi e d nio do ,; zak up u osw ia dczeni a pracown i ka m ogą b yć p.J flópe ia pr a ~vidlow y dowód (l:siE:g owy , je żeli, n a pod s ta - ' wie przepisó w szczegó lnych lub zwyczaj u u s ługi są . ś wi ad ­ czone bez wYf' tawia ni a faktur (prz.e jazdy lub przewozy nJe którymi , ś rodk ami transpo rtow ymi , udz iał w ' imp re Z,ąC;h , kultura lnyCh. u s ługi tel eko muni k a cy jnę, fr yz je rs kie . usług , ° i , t ymż e sżewskie 'i tp. ), § 8. 1. Obieg d owodów k sięqowych w jednos tc e powinie n b yć , ś c iś le usta lony. . 2. J eżeli okr eślone operacje gospod ilfcze s ą ucI ok llm entowap e '!lwom a l u b wi ęc ei dowod i' mi a lbo e gzempla 3. Bł ęd y w tlow odach ks ię g ci~ yc h n a leży pop ra wi at , rza mi teg o sam ego d o wodu. glówny ksir;g owy jest obo przez ' sk reś l e ni e ni e wl aś ci w i e na pi sa nego te ks tu lub li c'zby wi ąza ny u stalić. k tóry z do wodów m a sta no wi ć pods t awę i wilisan ie, te ks tu lub liczby wł aśc i we,j.· S kreś l e nia , d o kozapisó w w ksi ę gach rac h unk owych . .-'. :"' n u ' si ę w - taki spoSÓ b. aby , można by lo odczy t ać ,t ek st 3. W ykaz clowodów (e qze mpl Mzy dowodów ) nie l u b liczb ę pi elwo tn ą . Pop rawka teks t u lub. licz by w do p odlega j ą c ych księgowa niu or ilZ sposób w'{raż n e go kils owodzie ks i ęgowym pcwinn a b yć zćlopatlzona w podp is w abia ty c h rocl zd:jów dow od ów" któr e moq lyby b yć po - o l ub skró t poclpisuosoby ' upo w aż n i o n e j. Zasa dy te' m ają w tórnie zt-eoa li zow('ln e ' (na p lz'::'Uild kenty prac y ), us ta la zastoso w a ni e w ylcjczn i e dod dwod ó w , ks i ęgo wych. dla gł ów n y k si(~ gowy i poda je , do ' 'wi adomoś ci ozaintere so któ rych n ie zos till l iślalony przepis il1ńi szcz egó lnym i zak az w a nyc h k orl1orek jed nos tk i. d okn n yw a ni a jakichk ol wiek popraw ek, or a z rii e stosuje ich do d ow Od;Elw, obc ych (w ys ta wion yG.h przez inne j ed n ostki ), które m Ogą być p oprawiane jedynie przez wyst a wi e n ie i p rzesIanie ko nt ra l1en tcw i dowudu , k o r ygLl j ą ­ c ego (n ot y k s it;g\Jwej ). Dowody wł a s n e zewn e t rzne p rze sI a ne up rzed ni o ko ntra he ntowi mogą być popra v..'i o ne tylko przez wys tow ie nie dow od u korygującego. si ę 4. W w y pa dka ch szczegó ln ych, n a p rzy kł a d dl a udo kum e nt o w a ńi a o pe racji q os podarc zych pol egaj ącyc h n a. ' skupie, d o kony w a n ych z ni eokre ś l o n ym i kontr ah en ta mi . wł'aś ciwi ministrowi e mo gą udzi e li ć zezw o lenia n a sp 0 r~qdzani e dowodów ksi fi 'J o wych w sposób uproszczony, " . -: 4. Dla zapew'ni e ni a pra wicllo\\' oś c i dow odów k s i ęgo ­ w yc h i ' icb obiegu ki e rown i k je dnos tki Vv' yd aje na wnio sek gł ó wn ego ks i ęgoweg o pr ze pisy wcwnc) trzn e okr"śla J ą ce c o n a jm meJ: , ; , .. . - \ , - 1) sposób i te rminy wystawi il!1ia orilZ ko mór k i orga n i- zacyjne jednostk i obc w ią z" n e do wyst" wi a ni a i oso by up rawnio ne do podpis\Twa n i,] p oszc ze gólnych rodzajów dOwodów .,ks i ę g ow y c h, 2) o kreślenie r odża'j'u fo rmu ld rzy' do w odów ks ięgow yc h . które c hwi l ą ponumerowiloiil tra k t owan e ( są jako formul arze o bj ę t e ilościo w el kontrolą zużyci a (dr uk i z # t,fonitor Polski Nr 40 357 ZaraCf)OWdnia), oraz sposób rozliczania ' ichj wykorzystania, , ścislego Poz. 233' a ogól ną liczb ę stron (folio) uwidocznić na , p ocz ć,: tku lub na końcu księgi. , sp(Jsóh podawania do wiadomości ,z ainteresowanych , 2. Plzepis ust. ma zastosowanie także , 'do ksiąg k om.<? rek organizacyjnych jednostki wzorów podpisów wiązanych, w których zapisów dokonuje si ę z kopią. osób wymi enionych w pkt ,L ' Num erilcja kart oryginału ,powinna ś.cisłe odpowiadać , numerac ji kart' kopii. . ) I 4) dowody ksi ę g owe , do których nie ma zastosowania o lJOwićjzek ich podpisywania przez uprawnione osoby (§ 5 ust. l pkt I ,lit.
12. e). § 11. I. Przy prowadzeniu ksiąg ' tachunkowych Wf formi e I użnyth kart pismeJjl .' ręcznym, maszynowym lub w formie tabulo gr ~lm6w należy przestrzeqać nastepujących 5) komórki . orga nizacyjne jednostki uprawnione do zasad'; ' plzYJnww a ni a od kont ra he ntów ,' oraz obowiązane do ozrldCl(inia, daty wpty ·,,·u i rejestracji poszcżególriy-ch
13. l)'karty k6ntoweposzczególnych kont. karty dziennirodul"óW dowodów obcych podlegajacych księgo­ kow e poszczególnych dzienn!ków i karty poszczegól- ' waniU, nych rejestrów powinny być zaopatrzone w bieżącą num er ację stron począwszy od liczby l w każdym 6) knlllolki organizacyjn e jecinostki 9raz, osoby obowią­ roku; jeżeli karty kont analitycznych zgądnie zprze~ zane do spl, ćlw dza'nia dowodów księgowych okre ś lo­ pisem§ 23, nie są 'E'akładane ; odrębnie dla każdego nych rodz.ilJo w pod względem merytorycznym :i ,for- o roku, to, zmiana bieżącej ich numeracji następuje przy maIno-ra c hunkowym ora'z sposób ' postępowania w, zak-ladaniu " nowych kart. ralle wykI yc ia w toku kontroli niepra'widłowości w dowodach ks;ęgowych lub ujętych w nich operacjach / 2) luźne karty stanowiące księgi rachunkowe p0winny gospm:Jarczych. być utrzymane w ustalonej kolejności i przechowywane w odpÓwiednich urządzeniach. na przykład 7) sposób oznaczania poszczeg ólnych rodzajów dowodów skrzynkach kartolekowych. ' ks ięgOWyCh (wlasnych ,i 'obcych); uJll óźliwiający ustalenie kompletności dowodów podfegających ksi ęgo­ 2, Jednostka prowad~ca księgi rachunkowe na Juź .. waniu w danym okresie spraw'o~dawczym oraz zabez~ nychkartach lub w formie tabulogramów powinna po· pieczający przed pominięciem księgowania poszczegól. siadać ich wykaz. 'W ykaz taki sporząd-za się według ponych dowodów. przyjmowaniem do realizacji ' i księ­ szczególnych jednakowych urządzeń księgowych w taki gowaniil <lowodów wystawionych przez osoby nieJ sposób,aby ' można było _ustalić kompletność ksiąg ra'" upoważnione oraz innymi ' nieprawidłowościami; chunkowych. Wykaz założonych luźnych kart może bić zastąpiony · zestawieniem sald lub innym urządzeniem~ 8) terminy przekazywania poszczególnych rodzajów doksięgowym. wodów księgowych do księgowości jednostki pó ich odpowiednim opracowaniu i skontrolowanIu przez właściwe komórki organizacyjne jednostki. § 12. Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych w formie tabulogramów warunkiem uznania ksiąg rachunkowych 9) sposób , oznaczenia dowodów zaksięgowanych unieza prawidłowe jest stosowanie prze~ jednośtkę ujętych możliwi ający powtórne księgowanie tego samego dona piśmie ~asad organizacji ' przetwarzania danych, umoż­ wodu. liwiających ustalenie kompletności danych objętych przetwar'z aniem oraz kontrolę prawidłowości systemu przetwarzania. 3) " ~ • , R ozdział ' 3 § 13; Kiero:wnik jednostki może na wniosek głównego Księgi 1) na nieprowadzen~e ksiąg rachunko· wych dla określonych grup kont analitycznych, jeżeli: rachunkowe. Ksi ę gi rachunkowe powinny w sposób umożliwiający co najmniej: § 9. księgowego zezwolić być prowadzone usystematyzowanie wszystkich operacji gospodarczych według kont syntetycznych analitycznych przewidzianych w planie kont. i obroty poszczególnych kont będą nośnikac~ informacji magnetyczn ych dyskach itp.), '
14. l)salda ujęte na' (taśmach. 2) zapisy na magnetycznych nośnikach infórmacji będą dokonywane w terminach i na podstawie dowodów ustalonych dla dokonywania zapisów księgowych księgowych, 2) 3) zarejestrowanie wszystkich operacji w por ządk u chronologi~znym, sp rawdzęn ie prawIdłowoś ci i gospodarc zych kompletności księgowych w powiązaniu z dowodami na podstawie których ich dokonano. r'" 1O. 3) zapisów ' ksi ęgowymi. przy zapisach na ' magnetycznych nośnik a ch i.n for macji stosowane bedą ujęte na piśmie żasady zapewniające:
15. a)ustalenie kompletności ich danych oraz prawidło­ ich przetwa rzani a, wości Przy prowad zeniu ksiąg rachunkow ych w formIe ksiąg wiązanych _ należy •. przed rozpoczęciem z~­ pisów p ()n, umero~vać każdą itronę lub każde dwie są-, siednie strony " (każde folioY począwszy od liczby 1. 1. I
16. b)możliwość 'ustalenia s alda dowolnego kon ta analitvczneqo w formie pisem nej lub innej nie zakodo:":anej' formie (wyś:wietlenie na monitorze) co najmniej na koniE'c każdego okre!>u spr aw ozdawczego, ,.. ,.... , •• .t:" '~ , Monnor Polski Nr 40
17. ci)~ sporządzanie tabulogramu {wydruku)sa-ld wszystkichkom anaIity<:znych co najmniej ,na termin przeprowadzania inwentaryzacji i na dziel'l zamknię- ciaksiągrachunkowych, Poz. 233 358 ' §17. Popraw i€nie ,błędnego zapisu na,ne' przez: doko- w ten sposób, aby tre ś ć zapisu m07na było .odczytać. z t y m że osoba dokonująca pOPi a wki pQwinna obok zapi su p o prawioI}ego zamie&cić swój podpis lub skrót podpisu oraz datę dokonania 'puprawki: i 2) prawidłowej liczby lUb swą , księgowość., być l} skI eśieni,e błę,unej tr esci lub liczby i ' wpisanie treści <G) . magnetyczne nośniki in{ormacji, będą "pJzechol&-ywane . w sposó b zabezpieczający 'przed zatarciem, lub zniekszt ałceniem ich dan ych. § 14. I. Ksfęgi rachuulOwe (poszczególne luzne karty, poszczególne tabul ogr am y. poszczególne ' księgi wiązane) ' należy w części ' nagłówkowej' (na , karcie' tytułow e j.pierw­ szej strorli
18. e)trwal e ' oznaczyć ' nazwą jednostki (na przyk ła d przez odciśnięcie stempla). która w nich prowadzi mO'Ż,e ;iczb~ błędnego wniesienie zdpisu korygującego (storno); może być on dokonyw iJnY tylk o zapisem czarnym (liczbaltli doddtni.
19. mi)lub It y lk o zapi se m czer wonym (liczbami ujemn ymi). .. § 18.' 1. Zapisy księgo we p owinny byc ,dokonywane bież ąco w porządku chronologi ~zn yIn. 2. Poszczególne, lu żne karty kontowe. ' strony. folia 2, Zapisy księgowe uwaza si ę za dokonywane bie lub rubr yk.i ksiąg wiązanych or.~z odpowiedn ie, pola re- , żąco. jeże li wszystkie opel acje gospodarcze za dar: y okres jestrów Jub tanul ogramów(wiersze, kofumny Ii,c z'
20. b)gru~ s prawozdawczy z os taną uj(;te w ksi(~gach r ćl chunkowych pujące obr oty i salda lub t y lko salda okreś l onego kontci w czasie zapewniającym termi n uwe sporząl'lze nie spl'anależy trwale oznaczyć jego symbole'm i na zwą , Nazwy konta można nie podawać. jeżeli jednostka posi a da spo- , wozdaniafinans9wego za ten okre s , a Zflp isy w ilościow e j ewidencji rzecz o w y ch skłddnikó ..../ miljąTku i szc;zegó!owej rządzony na piśmie wykaz wyjaśniający treść poszczegól ewidencji gotówki są dokonywdne nie rożniej niż n'q nych s ymboli kont; st ę pnego dnia po przeprow,a dzen i u o pe ra cji gospod arcze j, Ro zdz iał 3, Porząd ek chronologiczny w za pis ac h księgowych uważa się za zachowany. jeteJi overacjegospodarcze są 4 księgowane ' z poezjałem Zapisy .I. Zapis księgowy powin ien składać , § 15, na j~n iej się przy- z: I) daty dokonania operacji gosp odarczej. 2) okresleni,a rodzaju i numeru podstawie dokon a no zapisu. 3) treści dowodu, na którego zapisu, , 4) sumy zapillu. 2. Zapis księg owy , może nie obejmować t reś ci oraz 'Określenia rodzaju dowodu. jeżeli wynikaJĘjor.e z układu ksiąg przyn a; mniej na kolejne okresy w il<ościowej ewidencji rzeczowych ~kładnikówmają tkll orazan a ii t yczne j ewic:en cji gotówki operacje są ewidencjono wane z podziałem na kolejne dni ich cI,Jkonania,W organa ch podatkowych ponadto dla zachowania po rządku chronologiczne90 w zapis ach k s i ę ­ gowych operacje gospodarcze z t'ytulu należności podatkowych i niepod-atkowych nal eży ewide ncj onować z podziałem na kolejne dni dokonani a tych operacji , śprawozdawcze, księgow-e. rachunkowych, ' 3. Zap isów ksi ęgowych dokonuje się w kwotach wyz dowod ów księgowych. jeżęJi obowiąz ujące przepisy nie zob owią zują do zaokrąglania kwot określo­ nych ope ra cji gospodarczych (roz.l iczenia z budżetem. podatki), , Zapisów ksi ę gowych wyrażających rozliczenie kosztów i odchyleń od cen e'A;id e ncyjnych. odpisy na fundusze specjalne, ' przyjęcie doeksploa t cT~i środków trwałych i przedmiotów nietr-walych . umorzenie i amor tyzację środków tr wałyc h o raz zuż ~c ie przedmiotów nietrwałych dokonuje siF) z zaokrągleniem do pełnych złotych. ' nikających § 16, l. Zapi sy k~ięgowe powinn y być dokonywane w sposób staranny, cz y telny i t rwaty (atram ent em . ołów ­ kiem kopiowym. dlugopispm luh pismem milszynowym). 2. W księgach , rachunkowych niedopusl,cza!ne jest pozostaw ianie nip wyp~łnionych W;P1SZY , ]ezeH nie wynika to z ich lIk1 ,Hiu; ni edopll szczalne jest -r ównież zamazywan{e. fJrzerahi ,l oie. wycieranie. wvskroby~anie lub usuwanie w inny sposób dokonanych zapisów księgowych . 4. J eże li ć: przepisy szczef.jólne zobowiązują jedn os tkę cia podawania określonych informacji ekonomicznych za okresy krótsze od okresu sprawozc~awczego. to ma ją ,one zastosowanie przy księgow an iu o peracji gospodarczych w po rządk u chronologicznym . a za bież ą ce dokonywanie zapisów księgowych uważa się ich księgo\v anie w t a kiln czasie. aby informacje te m ogly być podane w wyznaczonym te rn;in ie, § '19, 1. Za pisy w ksi ęgach rachunkowych powinny być ' kompletn e . to znaczy że wszy stk ie operacje gospo- darcze dokonane w danym okresie sprawozdawczym powinn y być ujc;te w ksiegach rachunkowych z datą t eCJo Okle~1. niezależnie od daty spo rządzeni a dokumentu stwi erd zając ego doko nan ie operac ji gospodarczej: 2, Dla zapew nienia k umoletnosci za'pisow ksi(;gowych op eracje nospocła!cze o Ch ćl;i:lkte;ze ciągJyrnnależy dzielić co najmniej na okresy sprilwozdawcze; oznacza to, że za dat ę d"konania operacji gospodarczej (' charakterze ci cig 1ym lIw.c\ża się . prz yn 2 imni ej dzień k C liczący każdy okr ~'s s'orćlwozdawczv, ' ' . ' . , 3, Przepis ust. 2 stos\l\e się cd powierln io przy k się ­ gowaniu or:;e racji 90~porl il!czych na po(l,tawie zestmvi e tl dowodów ksi(mow yc h(§ 6 llsL 2), 4, \IV razie gdy termin otrzym a nia dowodów obcych tmiemożliwi!by terminowe sporzą d'zenie sprawozdań finansowych. dla zape wnienia kompletności zapisów księgo- ,. M.orriłOr Polski Nr 43 · należy wych wystfrwić wtasnt' d.owody księg.owe ' d~ień (§ 5 właściwy wo~óawczego, stan chyba że ope-raeje g.ospodarcze ujęte w dowodach ob€ych nie 'mogl y być znane jednostce~ Ewentualne różnice, jakie powstaną między ujęći e m op2facji w (10wodzie w!asnym wewnE;trznym a otrzymanym w pÓ'i:niejszym teTmini~ dowodzie obcym. powinny być zaksi Ggil\Van€!' w terminie i w sposób określony w , plani e kont 5, Z a.kłady mogą księgować 3) § 23. reku, którego dotyczy, ' 3) sald a poszczególn ych kont syntetycznych na dzieq .otwarcia ksiąg-rachunkowych (§ 22), na keniec każde­ go okresu sprawozdawczego i na dzień zamkni ęcia ksiąg rachunkowych (§ 26), , ~' 3. Salda poszczególnych kont analitycznych na dzień przeprewadzenia inwentaryzacji ekresewej oraz na dzień zamknięcia ksiąg rachunkewych wykazuje się w zesta" wieniu sald kont analitycznych lub na odpewiednie .oznaczonych taśmac h maszynewyc h, w tabulegramach albo innych zestawieniach liczhowych umożliWiających ~ sposób sprawdzalny ustalenie zgodności ich sum z zestawieniem sald kent syntetycznych. 4. , Sald a kont synte tycznych "podl~gają wykazaI:liu w ich zesta,w ieniacj} przed sporzą dzeniem bilansu lub inn e90 spr awozd a ni a fina:nseweg(). 5 ,ksiąg rachunkowych d okenu je , na: , początek ka.żąego roku -'-- ~ jed~Ostkach kontYf1tlują­ cych działalność, 2) -dzień rozpoczęcia likwidacji. u$talony w zaflząd ze niu e likwidacji w Jednostkach likwidow!lnych , lubl si-ę ' ,1) ksiąg bieżącej rachunkowych polega na; ewidencji. J ędn ost k i prewadz ące księgi Przy .otwarciu 1. ksiąg rachunkowych naJeży: '. jednestkach prowadzących księgi rachunkowe W'formie tąbulogramów sporządzić tabulogram zawierająCY stan peczątkowy pe.szczególnych kont aktywów i pasywów. 2) w I 2. Wprowadzenie na konta lub sporządzepie tabulógramu- ' stanu początkowego aktywów 'i pasywów pewirino być dekenane w terminie 14 dni od d~ty : .
21. l)sperządzenia rok - w bilansu, na . dzień kończący poprzedni jednostkach kontynuujących działalność, 2) sporządzenia bilansu na dzień poprzedza ją cy dzień rozpoczęcia likwidacji lub egłQSzenia upadłości - w jedn ost kach Iikwide\<\,anyc h lubpostawiunych w stan up adłoś ci, sporządzenia bilansu przekazania w, jednostkach , lub zbiorczego bilansu bę­ dącego sumą bilansów jednestek łączenych - ' '!l ' jednostkach ' łączenych. pedlegających 'podziałowi Otwieranie, i' zam ykanie ksiąg ·rachunkowych. , Otwarcia w nich jednestkach prowadzących księgi rachunkewe ' w formie ksiąg wiązanych lub lużnych kart wprpwadzić na konta syntetyczne .oraz korrta analityczne stan początkowy peszczególnych aktywów i pasywów, 3) 1. . 1) w sa!d wykazanych w zestawieniu sald; w 22. !\ wiązanych § 24. 2. Można nie sporządzać edręhnege zestawienia sald kont syntetycznych, jeżeli jego dane wynikają z księgi, w jakiej prowadzi się kenta syntetyczne (na przykład przy prewadzeniu kont syntetycznych fermie księgi tabelarycznej) . ' " ' , § .. I! rachunkewe w fOfmli~ lub luźnych kart mogą nie zakl-adać e_drębnych kont analityczn ych dla każdege .okresu, e któ1ym mewa w ust. 2, pod warunkiem że, zapisy księgowe dekenywane po zamknięciu ksiąg rachunkowych (w nowym okresie) będą wyraźnie oddzielene .od zapisów księ­ gewych ~lprzednje dekonanych na tych kontach. na przykład przez zamieszczenie mi ęoz y tymi zapisami linii poziemej . 3. ksiąg 2) symbole kont syntet ycz nych, R ozdział . :" .-: 2. Jednostki są ebewiązane prewadzić .odr ęb ne l-<sięgi rachunkowe dla każdego okresu zawartego mi ędz y dniem ich otwarcia (§ 22) i najbliższym dniem ich zamknięciii (§ 26). . § 21. 1. Salda poszczególnych , kont syntetycznych . w ykazuje si ę w zestawieniu sald. Zestawienie sald kent syntetycznych pewinne zawierać ce najmniej: sum ę Otwarcię 1. rozpoczęci u 2. Obowiązek podsumowania obrotów i wpisani a ich do ksiąg rachunkowych nie dotyczy wypadków. gdy stosowana technika ewid encji nie prze widuje sumowania .obrotów kent 4) .' majątku luOzaciągn.i ęcia zobowiązania., , określenie " dzieiJ rozpoczęcia dział~lności : -wjednostkach nowo powstałych; dotyczy to rÓwnież jednostek powstałych w wyri,ikU podziału lub łączenia jednostek , uprzednie już ' prowadzących działalność. ' 2. Jeżeli na dzień rozpoczęciadziałalneści jednostka nie posiada ani składników maj.ątkowych, ani zobowiązań, .otwiera swe księgi rachunkowe według stanu aktywów i pasy wów pa dzień .otrzymania , jakiegokolwiek składnika § 20. 1. Zapisy , wni esiene de ksiąg rachunkewych powIRny być pedsumewane. Łączne sumy zapisów (ebretów) i ich salda pewinny być wpisane de ksiąg przed złeżeniem spr awezdania iinansewego. , 1) upadłości, ') uhezpiecze ti majatkow yc h i osobowych dowod y ó'bce z datą ' ich .otrzymania. Równie'i; inne jednestki megą księgować dewedy .obce z datą ich .otrzymania. je że li dewedy te detyczą .operacji gespedarczych z peprzed nieqe okresu sprawezdawczege, lecz nie mogły być zn ane jednestce (ust 4). -/ postawienia'; , w stan upadłości, u.talony pnez sąd'· - , w ' jednostkach .postawionych VII ' . ust, 9t i księgewat je z datą .ostatniego dnia .okresu spra- 4) , rozp oc z ęc ia działainości - w pozosta'lych je,d nostkach, ... ' § 25. 1. Stan aktywÓw i pa,sywów, e któ ry m mewa w § 24 • . powinien w yn ikać:
22. l)z hi,lansu, przepisami dekonaniu prze'kszt'i\~ceIi ' okreśTonych szczególnymi, ' sporządzanegO na koniec pl:> l • • Monitor Polski Nr 40 - Poz. 233 , 360 ----------------------------7-----------~~--------------------------~----------------- w jednostkach kontynuujących poprzedniego roku 2) , zatwierdzenia działalność. określonych - przepisami szczególnymi. sporządzonego nadzień rozpoczęcia likwidacji w jednostkach likwidowanych lub sporządzonego na dzień postawienia, w stan upadłościw jednos.tk ijch postawionych w stan 3) 2) z bilansu. po dokoąaniu przekształceń bilansu w jednostkach, których sprawozdania' finansowe podlegają zatwierdzeniu bez uprzedniego urzędowego stwierdzenia ich zweryfikowania, I . sporządzenia bilansu - pozostałych w jednostkach. upadłości. 3) z bilansu ak,tywów i pasywów przez j~dnostkę podlegającą p9działowi w jednostkach nowo powstałych w wyniku podziału jednostki uplzednio już prowadzącej działalność lub ze zbiorczego bilansu będącego sumą bilansów jeclnostek- łą~ czonych. sporządzonego na, dzień ' połąqenia w jednostkach nowo powstałyth w wyniku łączenia jednostek -!lprzednio już prowadzących działdiność lub też z wycenionego spisu z natury składników maj-ątku i wykazu należ, no,kii zobowiąziln, spo rządz o­ 'nych na dzień rozpocz ęcia działalności ~ v'; p070sta, łych jednostkach nowo powstałych. 2. Jeżeli w wyniku Ilfzędowego stwierdzenia zweryfikowania bilansu jednostek objęlychobowiązkiem weryfikacjisprawozdali finansowych lub zatwierdZenia biłansLl W pozostałych Jednostkach 'ulegrrie zmianie ~tan pocląlko­ ' wy aktywów i pasywów, wprowadzone do ksiąg rachunkowych stany początkowe, zgodnie z ' przepisem usL '~ 1, należy skorygować w terminie 14 dni od daty Urzędowego • stwierdzenia zweryfikowania lub , zatwierdzenia bilansu. - § 26: , być Zamknięcie 1. dokonane :
23. l)na koniec nuujące 2) DZIAŁ pnekazania ksią\-i Podsl.il ",'owe zasady przeprowadzania inwentaryzdc li. Rozdział 1 Zasady ogólne. § 29. Celem i'nwentaryzacji jest ustalenie rzeczywistego stanu aktywów i pasywów i na tei podstawie: I) doprowadze nie danych wynikających z ksiąg rachunkowych do zgodnoś.ci ze stanem rzeczywi s tym, a tym samym zapewnienie reałności .v-ynikiJ iący ch z nich informacji ekonomicznych, 2) rozliczenie osób materialni e odpowiedzialnych (współ­ odpowiedzialnych) , za powierzone im mienie, 3) dokonanie oceny gospodarczej przydatności sklildników m Cl jątku jednostki, przeciwd,ziałanie 4) nieprawidłowo ś ciom w gospodarce majqtkiem jednostki rachunkoiWych powinno '( kużdego swą roku '- przez jednostki -konty- działalność, na dzień po~rzedzający dziell rozpoczęcia likwidacji ustalony . w, zarządzeniu o likwidacji oraz na d'l;ień zakończenia "likwidacji - przez jednostki postawione w stan li)<.widacji lub na dzień poprzedzający dzień ogłQ­ śienia ' upadłości ustalony postar.owleniem właściwego sądu oraz na dzień zakończenia postępowania upadłoŚciowego albo uchylenia- upad/ości. jeżeli chodzi o jednostki postawione w stan upadlośCi, dzień poprzedzający" dzień podziału - plzez jednostki podlegające podziałowi lub na diieri poprzę­ dzający dzień połączenia --:- przez jednostki lączone. § 30. jącej 2: Jeżeli między dniem rozpoczęcia lik widdcjilub wszczęcia post ępowania "upadłościowego a dniem i~h zal<-ończenia przypada , koniec roku; jednostka , któril znajduje, się w slaniełi-kwiclacji lub w stosunku do któlej toczy się postępqwanie upildłosciowe, dokonllje zamknię,­ cia ksi·ąg także na ostatni dzieil roku. §, 27:. Zilmknięcie ksiąg' rathunkowych pólega na: podkreśleniu sald ko'Iic'OWych na poszcze\Jólnycl1, kontach - ' przy prowadzeniu ksiąg - ~achun kowy ch w for- I ~ie ksiąg wią'zanych lub lużnych ksiąq 2~ spórządzeniutabulogramu zawierającego wykaz sald koricowychposżczególriych kont przy prowadzeniu kSiąg w formie tabulogramÓw . '
24. l), f 28. Z'amknięcie 'ksiąg rachunkowych ~powinno być dokonane w terminie 1'4 dni od daty: 1) urzępowego stwierdzenia zwerylik.owania bilansu .w jedn ~~tk(lch ?bj~rych obowią-zKiem _ w,erylikacji spraW9zd~ń fin ansowych, ' \ 1. ustała nostki Rzeczywisty slon aktyw~w i pasywów jedsię w drodze in'wental yzacji polega- na: spisie z natury krajowych i zauranicznych
25. l)Ś'rodków pieniężnych (w kasie, wekslJ, czeków itp.) , oraz rze- czowych składników majątku, z wyjątkiem wymienionych w § 58, 2) uzyskaniu od kontrahentów jednostki pisemnejinformocji o stanie środków pienięż. nych na ' rachunkach bankowych, · kredytów bankowych 'oraz innych należ­ 3) na • fil ności 1 zobowiązań, - 3) weryfikacji prawidłowości wynikającego ' z ksiąg rachunkowych stanu innych aktywów i pasywów przez porównanie go z. odpowiednimi dokumentami. . 2. Inwentaryzację należy przeprowadzać w takim . terminie, aby ustalić. stan aktywów i pasywów w dniu kończącym okres sprawozdawczy. Dozw.olone Jest również prz0prowarizenie inw~taryzacji 'w terminie umożliwiają­ cym ,tJstalenie ,>tanu <lklywówl pasy~ów na inny dzien 'niż k oiJrzą cy okres sprawozdawczy, jeżeli ewidencja danych a ktywów lubpasywówumoż'!iwia ustalenie różnic inwentaryzacyjn y-ch. § 3j. 1. I~we.ntaryz o cja może być, przeprowadzana metodą: I) p e łnej inwentaryzacji.. okr; ę sowej, 2) ' pe łne:j in.wentaryzacji ciągl e j; . . inwentmryza.cji okresowej 3)wyryw~owej . l _~ " . ~ , . " lub _ ciągłej. " 2. , Pełna inwentaryzacja ' okresowa polega' na ustaleniu rze~zywist e go stanu: wszystkich składników akt y- , J '" \ .\ -'- Jv1onitOl: Polski Nr 40 361 wów Jub pasywów objętych inwentaryzacją, na przykład wszys tkich rodzajów mat e riałów objętych ewidencją na jedn ym koncie syntetycznym w dniu. na który przypadł termin iEwentaryzacji. , 3" eełna inwent9r'yzacjaciągla polega na 'sukcesywn ym~stalaniu rzeczywistego stanu poszczególnych skład­ nik ów ak tywów lub pas y wów obj-ętych inwentaryzacj ą, tak aby \Ii wyznaczonym okresie stan ten zestał ustalony dla wszystkich składników ~tanowiących całość danych a.ktywów lub pas y wów. 4. Wyrywkowa inwentaryzacja okresowa lub ciągla pol ega na ustaleniu stanu rzeczyw isteg'o czę5ci s}dadników ak tywów lub pas ywów óbjętych inwentaryzacją. 1. Stwierdzone w toku inwentaryzacji różnice stanem wynikającym z ksiąg rachunkowych a stanem rzeczywistym aktywÓw i pasywów należy ująć wi ksi egach rachunkowych według zasad usta lonych w planie kont. nie pozmej niż w mi esiąc u' nast ęp nym po miesiącu, na który przypadł termin inwentaryz 3cj i. § 32. mi ędzy 2. J eżeli ró żnice inwenta ryzacy jne zostały ustalone w lokd inwentaryzacji. której termin przypadł w okresie sprawozdawczym. na któr.ego koniec dokonuje się zamknię­ cia ksiąg rachunkow ych (§ 26), należy je ująć w księ­ gach tego okresu. Pozo 233 dotyczących zagospodarowania zapasów i nadmiernych, usunięcia nieprawIdłowości w przechowywaniu :zapasów oraz wszelkich innych , .nieprawidłowości stwierdzon ych w czasie spisu v," gospodarce składnikami majątku " wniosków zbędnych 2. Czynności inwentHy zdcyjn e wymienione w 'ust. pkt J, 4 i ,6 nal eżą do obowiązków komisji inwentaryza-. cyjnej, Pozostaje czynno sci należ ą do obowiązków głów­ nego księgowego, z z astr zeżeniem przeji1jsów § 44 liSt. 6 § 47usL 3. • ' Kierownik jedn os tki powo'luje komisję w składzie zapewniającym sprawny i prawidlowy prze bieg inwentaryza'cji. W jej skład mogą wchodzić lub w pracach jej ucz e~tri iczyć rów nież osoby nie będące pracownikami jednostki, ' § 35. 1. inwentaryzac yj ną 2. O ws'z elkich zag roże niach wykonania planu inwentaryzacji (§ 33) i stwi ei'dzonych niepraWidłowościach w gospodarce sklddnikamirnajątku. zwłaszcza sprzyjających jego marnotra wstwu. zniszczeniu lub zagarni ę ciu. k omi sja inwentaryzacyjna jest obowiązana bezzwłocznie powiadomić kierownika jednostki. ,-' 3. J<:ierownik jedn.ostki na wniosek głównego ksi ęgo ­ O wego wyznacza przewodniczącego komisji inwenl;Aryzacyjnej spo ~ró d pracowników na stanowiskach kierowniczych; nie może nim być główny księgowy lub inny pracownik jednostki prowadzący księgi rachunkowe. § 33. Za prawidłowe przeprowadzenie inwentaryżacji odpow iedzialny ' jest kierownik jednostki. Jest ' on obowi ązany dostosować p!'zc pisy niniejszego zarządzenia w § 36. 1. Spisu z natury dok o nują zespoły spisowe źakr es i e inwentaryzacji ( l warunków działania jednostki, składające s,ię przynajmniej z 2 osób. Zespoły spisowe wydajqc w tym celu r. l ezb~dne przepisy wewnętrzne. pow,ołuje ' kierownik jednostki na ~niosek przewodniczą­ Prze pisy wewn E;trzn6 pow inn.yprzewidywać sporządzanie cego k~:)fnisji inwentaryzdcyjnej. na l>ażdy rok p ~anu inw cnl aryzacji oraz przeprowadzanie systematy cznych kontroli stopnia jego realizacji w sposÓb 2. Do zespołów spisowych nie mogą być powoły­ umożliwiający stwierdze :1 ieprawid/owości. a zwłaszcza " wane " osoby Jlie mające kwalifikac'ji zaw odowych; nie kompl e tności i terminowości inwentaryzacj i, "mogą to byĆ" również osoby materialnie odpcwiedzialne (współodpowiedzi a lne) za stan składników majątk\.l ohj~­ tych spise'm z n atury, pracownicy ' jednostki prowadzący lc'h ewidencję w ksi ~qa ch rach unkowych oraz osoby Rozdział 2 nie zapewniające bezstronności spisu. Inwentaryzacja środków pieniężnych (w kasie~ 'weksli, czeków itp.) oraz rzeczowych składników majątku. . zespołów spis owych ,' mogą być w za' kresie ok reś lonym um ową powi erzone jednostkom,których przedmiolem dzialanio jest świ adczeni e us.ług inwen§ 34. t. Inwentaryzilc ja środków pieniężnych , (w ka. taryzacyjnych. sie. weksli, czeków itp,) oraz rzeczowych składników maj ą tku (środków trw ały ch. materiałów. towarów.przed4. Jednostka zlecająca na pods tawie zawartej umowy miotów nietrwałych, wyrobów gotowych, produkcji w wykonanie robót budowlano-montażowych może delegotoku. półfabrykatów itp,) obejmuje,~ wać swego przedsta;vicie la do \1{iz'ialtI' w spisach z na~ 1) dokonan ie ich spisu z natury ' oraz kontro lę prawidlotur y tych robót. Wchodzi on wó\vczas w skład zespołu wości spisu. ' spisowego. ' 2) wycenę t usta leni e wa rtości spisanych z natury składnikó\v majątku. • 3) ust a lenie różnic inwe ntaryzacyjnych, 6) uj ę cie w księgach rachunkowych zacy jnych i ich rozliczenia. ' ocenę przydatności objętfc;A różnic Czynno ś ci § ,37. 1. Spisem z natury n a l eży i rzeczowe składniki majq tku. objąć własn e pie- niężne 4) lIstalenie przyczynpc wstania różnic inwentaryzacyjnych oraz postawienie i umotywowanie wnio's kówco do sposobu ich rozliczenia. 5) 3. 'inwentary' gospodarczej składników majątku spisem oraz postawienie i umotywowanie 2. Całkowicie podlegają umorzone składniki majątku rówmez spisowi aż d o czasu z.:lkotlczenid ich likwicJacji. Spisem objąć nol eży t dh'lie ' piC'ni r;żr.€ I rzeczowe nie stanowiące wldsności jednost ki. jeżeli są one na przechowaniu lub w użyLkowao.iu jednostki alOQ jeżeli są przyjęt e ,do pFze rohu. () wyi , i](a~h spisu tych składników należy powiadomić pisemnie wlaści : ieJi 3. składniki majątku , Monitor Polsld Nr 40 - Poz. 233 362 inwentaryzowanych składników maj~tku w terminie 14 dni od dnia zako:1czenia spisu. Obowiązek przeprowadzenia spisu nie dotyczy pbcych s;ładników majątku znajdują· cyc h się w jednostkach świadcz~cych usługi transporto· we, spe,dycy jne, remontówe, pocztowe. w zakresie skła ­ dowania itp. 3. Dane do spisu z natury tak zwanych robót ;,:anioraz robót, ' których faktycznego stańu , ' nie można ustalić z powodu warunków atmosferycznych, na, przykład pr'zysypane śn i egiem roboty ziemne, przyjmu :e się w wysokości ustal.oriej w czasie poprzedniego spisu, zwiększonej _. na podstawię danych ewidencji robót o roboty "''1'konane od 'czasu poprzedniego spisu. ka jąc ych 4. Spis z natury pOWIDlen być tak zorganizowany, ahy . no rma lna działalność j ed nosU~ i u1egła. jak najmniejszemu zakłóceniu . W uZ:lsadnionych wypadkach komisja inwentaryzacyjna dzieli teren jednostki na 'pola spisowe. 4. Jeżeli przedmiote m spisu są roboty czasowo wstrzymane lub zakoflCzone fragmenty robót, azespót spisowy stwierdził. że foboty te są w sposób należ y ty " zabezpieczone przed wpływ a mi atmosfery{:znymi. krad zie5. Wyniki spisu z natury n a'leży ująć warkusza Ch żą itp., jak również ż.e od ostatniego spisu nie w y ko,spisu lub ' oddzielnych dla k(lzdego sklddnika majątku nywano w danyrr. obiekcie ddlszych robót, stan robót · w kartacfi spisu. toku przyjmujf' się w wyso~ości ustalonej w czas ie poprzedniego ' spisu. z § 38. Rzeczywistą ilość spisywan ych natury pie niężnych i rzeczowych składników m a jątku ustala się przez przeiiczeriie, zvyażenie lub zmierzenie. ,Stem , pieni c;ż: nych i rzeczowych składników majątku przechowywanych w opilkow'~niu moż,e być' określ~~y . pr-iez prze!icze-' nie opakowaI'l z llwzględnieniem ich zawartości; pod walunkiem że opakowanie znajduje się w' stanie ńie naru szonym oraz że ilość i rodzaj składnikow ' znajdujących się w opakowaniu zostaly oznaczone toku ich przyj ę cia przez j~dnostkę lub wynikają z rodzajU opakowania stosowanego jilko tYPow,e' w obroCie danyni skł adn ikiem w 5. ' W wypadkach, o których mowa w ust: 3 i 4, n'(]oclpowi edniej wzmiiinki na arkuszu (karci
26. e)spisu. leży dokonilć § 41. 1. Przed roz p o cz ę ciem spisu z natury osoba materialni e odpov"iedzialna (wśpólodpowiedzia lna) "Zil stiln s~ładników majątku objętych spisem powinna złożyć pisemne oświadczenie stwierdzające, że wszelkie zrealizo wane · dowody przychodu i rozchodu inwentaryzowanych składników m ają tku ZDsta ł y przekazane do ksi ę gowo s ci. majątku. Zespoly spis~we . nie mogą być informowilne o inw e ntaryzowan ych s kładnIków majątku wynika jącej z ewidencjI, z wYlątkieIl1 wypadków określonych w IOzdziale 5. 2. § 39. 1. ' ilo ść rzeczowych składników l11ajątku trud- nych do dokładnego zmierzenia. znajdujących się w zbioc, nikach . pryzmach i zWilłacłl, 'oraz m a lqwartościowych ­ i cit;żkicn. a zajmujących wiele miejsca: okI eśla się na po~I;;t ilw ie ob liczeń t echnicznych, na przykład , według obmi c1T6w jednostkowego ciężaru objętościowego doko, nanych w sjJtlsób okr eś lony w przepisach wewn ę trznych, jednostki (§ 33). Obliczenia techniczne powinny być uwidocznione nd arkuszu (k arcie) spisu lub w sp~cjalriym załączniku do arkusza (karty) spisu. I 2. J(' ż(~ li ilo ść ' rzeczowych składników maj ątk u nie m oże byc <ls ta1ona w drodze przeliczenid, zważ enia. zmie'rzenid .Iub IN drodze obliczeń technicznych. przepisy we'\vn ę tizne ( ~ 33) określą sposób osz acowania ich ilo śc i lllb o kreśl ą inny sposób inwentaryz-acji tych sk'ladnikówmaj ą tku . 3. Zas ady uStalania j rozliezania roznlc inwentaryzacyjnych rzeczowych składników majątku . których ilość ustala się w sposób podany w ust. I i 2, określa kierownik jednostki na wniose k głównego księgowego w p lze pisach wewn ę trznych (§33). 1. Stan ilo~; ciowy spisywanych z natury robót i geodezyjno kilrtograficznych W toku oraz prac projekt~­ , wych w toku ustala się w technicznych jednostkach ohmiaru lub w innych jednostkach wł aśdwy ch dlci da~ nego' zakresu i rÓClzaju rcbót. . § 40. budowlsno·montdżowych. - geoloniczno-poszukiwawczych . 2. Spisem z natury nal eży objąć całość robót bui geodezy jno-kartograficzn ych orilZ prac proj ek towych wykonanych od dn~a ich rozpoczęcia i nie zafa kturowanych do dnić!- spisu, Z tym że odrębnie należy spisać roboty nie objęte umową z jednostką zlecającą. naw e t jeżeli ich wartości nie zalicza się GO robót w toku. dow lano-nl0n tażowych. geoJ ogiczno-poszu k ł wawczych il oś ci 3. Liczen ia, ważenia i pomiarów składników majątku cJokonuje cz łonek zespołu spisoweg w obecno śc i osoby l11ilte(ialnie . odpowiedzialnej (współodpowi e dzialnej) z~ stan składników m'1ji\lku lub osoby przez nią pisemnie ·upoważnionej. Spis z natury spowodowany zmianą osoby materialnie odpowiedzialnej ' (współodpowi edzialn e
27. j)prze prowadza się w obecności osoby pr zekazu jącej i osoby przejmując e j odpowiedzialność lu b osób przez ni e pisemnie upowaóŻnionych. . 4. Wpis do ar1i.uszy (kart) spisu powInIen nast ą pić po ustill e nili rzecz y wistej ilości składnika majątku w sposób umożliwiając y osobi,e materialnie od powiedzialn e j (współodpowi edz i a !nej) sprawdz~nie pr'awldłowości wpisu. Wpis do arkuszy (k arl) sp isu · może b y ć również dokonany w terminie póżni ejszym na podstaWIe· odczytu rzeczywistego stanu składnik a majątku zar e jestrowanego wstępnie na ta śm ie milgn etyczne j lu b w inny sprawny technicznie sposób i pod warunkiem, że t aśmd milgnetytzna lub inn e ur ządze nia" w których wst p,p nie zarejestrow ~ no wynik spisu. w okresie od jego dokon an ia 6.'ż , do sporządzen iil ar kuszy (kart) spisu będą przec howywanew sposób zapewniający ich nienaruszalność i umozliwiający osobie materialni e od powi edz iillne j (współodpOWiedzialn
28. ej)stwierdzenie, ze nie dokonan o w qich jakicpkolwiek zJńian. bezpośrednio 5. Jeżeli w spisie z n a tury nie może i wa'żnego powodu ucz es tniczyć oso ba m ilterialnie odpowiedziallH (wspólodpowiedzialnil) i nie upowilżniła do tego na pi śmie innej osoby, spis z natury może być przeprowadzony przez co n aj mniej 3-osobowa komisj ę wyznaczoną przez _kierowonika' jednosJki , w porozumieniu ze zv.:iązkiern Zdwodowym lub radą p racowniczą. MQnitor Polski Nr 40 - 363 Składniki majątku objęte - .- - : - -- --- Poz. 233 spisem z natury (znajn a określonym polu spisowym) nie mogą byt w ydawan e lub przyjmowane do czasu zakończenia spisu. Wydanie lub przyjęcie może być jednak dokonane, gdy jes t to nie7bc!cl ne dl a zapewnienia norm al ne j dział a lno śc-i ·jednostki, pod warunk.i ell1 że żostanie o tym powiadomiony zespół spisowy, a przyjęcie lub wydanie składni­ ków mćlj ą tku zostanie dokonane na podstawie specjalnie oznaczon ych dowodów przyj ę cia lub wydania zape-wniających odpowiednie ich ujęcie ·w rozlic-wniu osoby mat eria ln ie odpowiedzi a ln ej (współodpowi ed ZI a lnej) za p,}-. wierzone jej składniki m Cl j ą tku . powiedz ialna) , W ark uszach (karta
29. ch)spisu niedozwolone jest p ozostawianie nie w ypełnio n yc h wierszy. Jeżeli spis .z nCltury składnikÓw majątku niel przeprowCldzony w dniu, na który przypada t ermin inwentaryzacji, w danych spisu z natury należy uwzgl eclnić Lldokumentowane przychod y i rozchody, ?okonan e w okresie mi ę dz y te rminem inwentaryzacji skład­ nik ów m a jątk u a dniem spisu. 4. Arkusze (kaf ty ) spisu nal eży wypełniać w sposób podział uj ę tych w nich , składników majątku według miejsc przechowywania i według- osób materialnie · odpowiedzialnych· (z e społów osób ma terialnie współodpowiedzialnych), a także wyodr ę bnienie składni­ ków własn ych i obcy ch z dals~ym -ich podziałem na peł­ nowartościowe i uszkodzone, zepsuŁe lub takie, których wa rtość na skutek długotr,wałegoprzechowyw a nia albo z innych powodów uległa zmniejszeniu; nie dotyczy to jednak składników majątku zużywających się stopniowo . (środki trwale, przedmioty ni e trwałe w użytkow a niu) . § 42. dujące SIę § 43. m oże b\;-ć § 44. l. Arkusze (karty) spisu, na których ujęto wyniki inwen taryzacji. powinn y z aw ierać ~o najmniej'
30. l). nazw ę jednostki (nadr uk lub jednostki), odciśnięcie stempla 3. Arkusze (karty) spisu z chwilą icb p onum erowania trCl ktuj e się jako · formular ze ewi denc jonowane, objęte ilo ś ciową kontrolą zu ży ci a . Pon umerowanie arkuszy (kart) spisu oraz ozIlaczenie w \sposób uniem ,ż l i wi ający ich za · m ianę p owi nno n as tąpić jJrz ed wydaniem cukuszy (kart) spisu cz łonkom z!,!społ ó w spisowych. Za p raw idłowe rozliczenie się z otrzyman ych _pr zez zE;spoly spisowe arkuszy (kart) s pisu odpowiada- pr zewo dniczący kom is ji imi:n nt~­ ryzacyjnej . umożli'wiaj ą cy zilw i crającego n azwę 2) nume r kolejny arkusza (karty) spisu oraz oznaczenie uni emożliwiają ce ich zamianę, na przykład podpis p rzewodniczącego k omisji inwentaryzacyjnej, 3) określen i e me tody inwentary zacyjnej (§ 31), 4) 5) n :l z w ę lub numer pola 9(lisowego . or,az m ,Hjdzynu , składowiska, skl~pu itp., określenie ~ d a t ę spisu z n a tury, a jeżeI-i jest to niezbędne dla > 6. Wpisanie cen do arkuszy (kart) spisu skladFłik ó w ro zl ic zenia osób materialnie odp~iedzialnych (współ­ / majątku kontrolowanych wył ącznie wartościowo, na przyod powi edzialnych) za spisywany składnik inajątku, kład towarów w · sklepach. powip.no ' być dok on ane · w czarów n; eż godziny jego spisywania, sie spisu z natury przez zespół spisowy. 6) term in prżeprowadzania . inwentaryzacji, jeżell różni si ę on od daty spisu z natury, 7) numer kolejny pozycji . arkusza spisu, 8) sztzegó/owe okr eś!enie skł a dnika majątku, w tym tilkże sy mbol ident y fikujący, na przykład numer inwentarzowy, numer symbotu, indeksu, numer zlecenia prod ukcyjneg o, 9) jednostkę rrliary, ' 10) 5. Przy wypełnianiu arkuszy (kart) spisu stosuje się nazwy i inne szczegółowe okreśłenia składników majątku przyjęte w indeksie materiałów, wyrobów, tewarów itp., używane w księgowości! a w 'razie braku' indeksu również ilości powinny być wyrażone w tych samych jednostkach fiiary, w jakich - są ujmowane w ewid encji ilo ś ciowej i ilościowo-warto ści owej. - i10 sć stwierdzoną w czasie spisu z natury, 11) c enę za jednostkę miary -i wartość wynikającą z przemno że nia ilości składnika majątku stwierdzonej wi cZilsie sp"{su z · n atury pf'lez cenę jednostkową,· z wyją t k i e m wypadków okreś lonych w § 47 ust. 2, § . 45. 1. Spis z natury powinien być podd any wyrywkowej kontroli przez przewodniczącego komisji inwentaryzacyjnej lub kontrolerów przez 'niego wyznaczonych. W toku kontroli należy zbadać, czy zespoły spisowe dzi a łają zgodnie z przepisami o prze prowadzaniu inwentary zacji, a zwłaszcza kompletność spisu '·z natury, prawidło­ wość ustalenia z natury ilo ś ci spisywanychskladników majątku oraz prawidłowość wypełnianja arkuszy (kart) spisu. Wyrywkową kontrolą należy objąć również ustalenie ilości składników maj ąt ku zawartych w opakowania,h (§ 38). Z wyników kontroli sporządza się protok ó ł. Ponadto na arkuszu (karcie) spisu ko ntrolujący oznacza swy m podpisem pozycję, które zostały skontrolowane . 12) imię i nazwisko osoby materi'alnie odpowiedzialnej 2. W razie stwierdzenia w toku ·kontroli lub w p óź ­ za stan składnika majątku oraz jej podpis złożony niejszym terminie, że .spis z n atury w całości lub ~ na dowód niezglosze ni a zastrzeżeń do ustaleń spis·u części został przeprowadzony nieprawidłowo, kierownik z natury; w razie stosowania wspólnej odpowiedzialjednostki jest obo·wiązany zarządzić ponowne przeproności materialnej pracowników za powierzone miewadzenie calościJ lub odpowi eclniej· części spisu z n atury. nie ok reślenie imion i nazwisk prac owników, którzy p rzy jęli wspólną odpcwiedzialriość materialną, i pod§ 46. Po zakońc zen iu spisu z natury zespoł y ~ spisowe . pi sy osób materialnie wspó łodpowied z ialn ych, ucze, obowiązane są złożyć pr zewodniczącemu komisji inwen stn iczących w sp isi e . taryzacyjnej pisemną inform a cj ę o wszelkich stwierdzoJ 2. Do arkuszy (k art) spisu stosuje się odpowiednio n ych w toku spisu n ieprawi dłowości a ch , a zw ł a szcza w zakresie gospodarki s k ładnikami majątku i z~hezpiecze ­ przepisy § 7 ust. 1-3, z t ym ze obok tekstu poprawionia ich przed zniszcwniem lub zagarnięciem, c '·az rozlin ego zamleSClC powllllen swój podpis członek ze społu czenie z przydzielonych im arkuszy (kart) spis \.l. s pisowego i osoba material nie odpowiedzialna (w spóło d- \ Monitor Polski Nr 40 - 364 Poz. \ 233 - , ł 47. 1. Główny księgowy zarządza wycenę składni­ ków majątku bezpośrednio na arkuszach (kartach) spisu orliZ ustalenie łącznej ich wartości z , podziałem według kont syntetycznych. na których składniki te. są ewidencjonowane. lub do wyliczenia się. pracownika obciąża się warto s cią 'n i edoboru powi ęk szoną o utrac one przez jed nostkę korzyści. Kwota odszkodowania ,w tym wypac'ku nie może by ć niższa od wartośc i niedoboru w aktualnej cenie sp:zeda ży, ni e mniejszej jednak od c e ny ' detalicznej; kwotę tę d la używanych SKł adników majątku zużywających się 2. Główny księgowy może jednak z a rz~dzić: s topniowo należy 'zmni e j szyć o kw ot ę wyn ik ającą ze, 1) niedokonywanie wyceny skł adników mająt.ku bezpo - , stopnia ich rzeczy wist e(jo zużycia. Jeż e li na dany składnik m a jątku bra k odręb n e j ceny sprzedaży, c e n ę tę oblicza . średnio na dtKuszach (kartach) spisu , jeżeli w zbio rsię przez doliczenie do jego wartości, na przykłdd w' czych zestawieniach arkuszy (kMt) SRisLl uję te będą cenie zakupu czy w koszcie wytworze ni a , odpowi e dnich wszystkie spisane składniki ma ją tku z ~kreś leniem ich marż handl owycll (hurlo we j d e talicznej) i podatku obroilosci. cen y i wartości, towego. 2) zaniechanie wyceny ·rze czow ych sk lddników m ają tku na ar kuszach (kartach) spisu , jeżel i sl.< Jadn iki te są 2, Niedobo;y i n a cl wy 'zki ' inwentaryzac y jne mOCJą być uj ęte w urządzeniu ewidencyjnym zawierającym komp ensowane,jeże li odpowiadają równocześni e wszyst~ informację () ich ilości i wart.ości w dniu, na który kim nast ęp ując y m warunkom: przypadł termin inwentaryzacji. a wiqc umożliwia­ n zos taly stwi erdzope w ramach jedn eg o (te go s amego) jący m ustalenie również warto śc iowych ró ż nic inw e nspisu z n a tu ry , t aryza cyjn ych. 2) d o t y czą jed nej osob y materialnie odp o wied zialnej lub jedn e go zespołu pracowników, którzy prz yję-l i 3. Wycena spisu z natury, jilk też obliczenie Wilr, wspólną odpow i edziuJność mat er ialną za P?wierzo ne tości spisanych skladl)ików maj ą t ku 'm o gą być powie· mienie, rzone wl'aściwym komór ko m organizacyjnym je dnostki. 3) zo st a ły stwierdzone w podobn ych składnikach ma zespoł o m , spisowym lu b jednostkom, których przedmiote m i ij t ku lub d o tyczą sk ł ad ników m ćljątku w podobnych dz i ałania jest świadczenie usług in wentaryzacyjnych. opakowan iach, co mo że uzasadnić moźliwość omyłe k ze stlOny osoby materialnie odpowiedzialnej ( współ ­ § 48, l. Główny księgowy zleca ustalenie różni c od powied zia lnej). Inwentaryzacyjnych (niedoborów i llildwyżek). wynikają­ cych z porówn ania il05ci i wartoś,ci poszczególnych Il ość, oraz wartość niedoborów i nadwyżek podlegają­ składników majątku ; ustalonych ' w toku spisu z n atury, cych kompensac ie ustala się pr zy jmując za podst awę 2 ilością i wartością wynikającą z ewidencji t yc h mni ejszą ilość st,vierdzonego niedoboru lu b nadw yżki składn i ków , i niż szą cen ę skład ników majątku wykazujących różnice in ,:entaryzacyjn ~ . 2. Różnice inwentaryzacyjne n a le ży ująć w zesŁawie­ niach różnic sp orządzon yc h w sposób umoż liwiający: 3. Przepisy usl. 2 nie m ają za stosowania do niedol) ustalenie łącznej sumy różnic inwentar yza cyjnych z podziałem jej według poszczegó lnych kont synte· tycznych przewidzianych w planie kont oraz według osób materi a lnie odpowiedzialnych (wspólodpowiedzi idnych), 2) powiązanie poszczególnych pozycji zestawienia różnic z pozycjami arkuszy (kartami) spisu lub pozycjami kh zbiorczych zestawień wykazującymi ' różnice. 3. Dla składników majątku kontrolowany,c h wyłączme wartościowo usta la się jedynie wartościową rozlllcę inwentaryzacyjną niedobór albo nadwyżk ę przez porównanie 'Ogólnej wartości składników majątku wynikającej ze spisu z natury z ich w ar to ś cią ' wynikającą z ksiąg rachunkow'ych. § 49, l. Przyczyny powstania różnic inwentaryzacyjnych okreś la komisja inwentaryzacyj na w protokole. w którym przedstawia także umotywowane' wnioski co, do sposobu ich rozliczenia (§ 34). W razi e ujawnienia nieaoborów przekraczających normy ubytków naturalnych, komisja inwentaryzacyjna żąda wyjaśnień na 'p iś mie od osób materialnie odpowied zi~lnych (współ od powie­ dzi a lnych) za stan składników m ajątku i po rozpatrzeniu wy jaśnierl sporządza protokół. w którym uzas adnia powst ani e tych niedoborów lub wskazuje. kto zdanie m komisji powinien być obciążony tym niedoborem. Osoby materialnie ' odpowiedzialne...- (współodpowiedzialne) za powstanie zawinionego niedoboru obciąża sic: kwotą obliczoną z zastosbwaniem przepisów o pracowniczej odpowiedzialności odszkodowawczej. Jeżeli niedobór powstał w mieniu powierzonym pracownikowi z obowiązkiem zwrotu bo.rów i nadw yże k środków trwalych w użytko.waniu. trw a ł y ch i przedmiotów nie- § 50. Ró żnice inwe'n taryzacy jne odpisuje się n a pod' stawie decyzji kjerownika jednostki. podjętej na wniosek przewodniczącego komisji inwentaryzacyjnej zaopini owany przez glówn ego. 'ksi ęg owego. Można uznać za rzeczywisty sta n skladników ich stan wynik a.ją cy z ewidencji. a nie ustalony w drodze spisu z natury, to jest nie ujmować \VI ksi ęgach rachunkowych różnic inw entaryzacyjnych, jeżeli są to różnice drobne. mies'zczące się w uznanych przez kierownika' jednostki granicach d'opuszczalnych błędów pomi a ru iloś c i spisywanych z n a tury składników majątku, i jeżeli różnice te zostaną ujęte w odrębnym zestawi eniu różnic inwentaryzat:yjnych. § 51. majątku § 52. ' Przepisy § 48--51 mają odpowiednie zast osowanie do niedoborów luh nadwy żek ustalonych w inny sposób n' iż w drodze inwe ntaryzacji. R'ozdzia l 3 Inwentaryzacja środków pieniężnych na rachunkach bankowych. kredytów bankowych oraz innych należności l zobo.wiilzań , § 53. 1. Inwentaryzacja środkó w pieniężnych na, rachunkach bankowych, kredytów bankowych oraz innych należności i zo.bowiązań polega na uzyskaniu pisemnej .\ Monitor Polski Nr 40 - 365 Poz. 233 ----------------------------------~------~----------------- informacji o ich stanie w księgach rachunkowych/ kontra hentów jednostki oraz ustaleniu i wyjaśnieniu róż.nic w stosunku .do stan~ wynikającego z ksiąg rachunkowych jednostki. 2. Czynności. o których mowa w ust. 1, ob o wiązków głównego należą 2) nie przekraczających 30.000 zł, 3) dotyczących osób fi iyczn ych oraz jednoste k gospodarki nie usp.ołecznionej, nie prowadzących ksiąg rachunkowych . . do· księgowego . § ' 54. Usta leni"e i uzgodnienie stanu środków pJenJ ęz ­ n ych na rachunkach bankowych i kredytów bankowych pr zeprowadza się bieżąco, na p'ods ta w ie otrzymywanych w y cią0Ó\V bankowyc h.( Jednostka jes t . obowiązana na kdżde ż ą dilni.e bank u uzgodnić sa-Ldo rachv.nków i kre dytów bDnkowyc'1 oraz' potwi e rd z ić na piśmie ich wysoko ść lub zgłosić zastrzeżenia. § 57. Jeżeli saldo należności lub ZO ;JUWiqZdn nie . wykazuje zmian w ciągu trzech miesięcy i nie przekraqa 300 zl, może być odpisane na straty lub zyski. Nie mogą b y ć jednak odpisane salda rozrachunków z tytułu podat kowycb i niepo~latkowych rozliczeń z budżetem, skła­ dek ubezpieczeniowych i. rozrachunków z pracownikami ' jed nostki, pozostaj ą cymi nadal w stosunku pracy, niez al eżnie od wysokości sald oraz salda rozra<j1unków z innymi osobami fiz yczn ymi i jednostkami gospodarki nie uspołecznionej, jeżeli wysokość sald rozrachunków prze kwcza 100 zł. § 55. I. \V celu ustaleni a rzeczywistego stanu ,rozra chunków z odbiorcami i dostawcami, regulowanych w' try bie bezpoiiled niego inkasa bankowego, oraz wszelkich innych należności i zobowiązali. jednostka-wierzyciel Rozcl z iał 4 ma obowi ąze k wezwać jednostk ę-dłuż nika do potwierdzenia na pi ś mie zgoc!n9ści salda, przesyłając wykaz poInwentaryzacja innych ąktywów I pasywów. zycji skł c: dajacych się na to saldo. N ie zwalnia to jednak ]e dnostki-dłużnika 'od obowiązku wezwania jednostki-wierzyciela clo potwierdzenia salda, jeżeli jednustka-wierzy§ 58. 1. Inwentary za cję aktywów i pasywów, któciel nie wykona tego obowiązku w czasie umożliwiają­ rych stan rzeczywisty nie podlega ustaleniu w drodze c vm jednostce-dłużnikowi sporządzenie bilansu w termispisu z natLlry lub pisemnej informacji kontrahentów n Ie. Jednostka wezwana do potwierdzenia salda jest obo- ,jed nostki. przeprowadza się w drodże weryfikacji ich wiązana w I ciągu 10 dni od daty otrzymi\nia zawiadostanu ewidencyjnego, polegającej na porównaniu go z odmienia " potwierdzić zgodn ość salda lub też zgłosić zastrzepowiednimi dowodami. żenia, przy czym obowiązek po.twierdzenia salda istnieje na każde żądanie kontrahenta, niezależnie od ustalonych 2. Weryfikacją st a nu ewidencyjl1ego obejmuje się terminów inw e ntaryzacji rozrachunkóW". w szczególności : 2. Ustalenie stanu należnQści i zobowiązań regulowanych w trybie pośredniego inkasa bankowego nast ę ­ puje na podstawie okresowych zawiadomień banku. 3. Ustalenie stanu należności i zobowiązań z OI'ganami p oda tkowymi oraz zakładami ubezpieczeń majątko­ wych i osobowych polega na: / 1) przedstawieniu na piśmie organom podatkowym lub zak ładom ubezpieczeń majątkowych ~ osobowych wykazu dukonanych albo otrzymanych wpłat w okresie od początku roku do dnia uzgodnienia i uzyskaniu potwierdzenia ich wysokości, z tym że obowiązek uzgodnienia ci.ąży na obu stronach, 2) por ównaniu SUlllty w"płat otrzymanych lub dokonanych, o której mowa w pkt l, ze zweryfikowaną w d rodze badania odpowiednich dokumentów sumą podlegającą wpłaceniu za okres objęty uzgodnieniem i wyprowadzeniu różnicy, ,/ 3) wyprowadzeniu końcowego salda należności lub zo. bowią zań z uwzgl ęd nieni e m ich salda początko weg o, wpła t i wypłat wymienion ych w pk t l oraz różnic y , o której mowa .w pkt 2: t ak wyprowadzone saldo koncowe przyjmuje się za rzeczywisty stan n ależ ­ no ś ci lub zobowiązań. 1) rzeczowe składniki majątku prZe]SCIOWO znajdujące się poza jednostką, na przykład środki t r wałe wydzierżawione, materi a ły w drodze, oraz trudno do· st:;pne, na przykład budowle podziemne, 2} place, grunty i tereny, 3) udziały w obcych ,jednostkach, wartości niematerialne i prawne, inne wartości trwale oraz rozliczenia mię­ dzyokresowe kosztów, 4) niematerialne skladniki majątku, jak na przykład prace nauk owo-badawcze, prace pro jektowe, usługi w toku wykonywania, ' .. 5) fundusze specjalne, okresów, 6) zobowiązania z rezerwy tytułu dostaw dochody nie przyszłych fakturowanych, 7) roszczenia z tytułu niedoborów L szkód oraz roszczeniiJ sporne, 8) rozpoczęte są 9) inwestycje i rozpoczęte remonty, jeżeli finansowane ze środków funduszów specjalnych, należności lub zobowi ą ZClnia wobec org a nów poz tytułów, z . których Jedl1ostk:l test płatnikiem w rozumieniu p rze risów o zobowiązaniach podatkowych, ' 'd a tkowych § 56. Za stan _ rzeczywisty, nie wymagający pis e m onego potwierdzenia przez kontrahentów, można przy)ąc ' stan na leż ności i zobowiązań wynikający z ksiąg rachunkowych jednostki: 1) u regulowanych do dnia sporządzenia l:.rilan'su, 10) dane podlegające wykazaniu w sprawozdaniach finan- • ~ o wych, wvnikające z ewidencji na konIach .pozabilansow ych. \ -366 Monit or Polski Nr 40 Poz. 233 - § 59. 1. Inwentar yzacja przeprowadzana w drodze na przykład chafupnik c m, na wystawy lub targi, polega na porównaniu stanu tych składników majątku ' wed}ug we l y fik a cji należy do obowiązków głównego księgowego. danych ewidencji z dokumen tami za wiera ją.cymi pokwiJej wyniki ujmuje się w odpowiednim protokole. IN wytowanie ich pob ra nia (książeczkami n a rzędziowymi, listapadk ac h uzasadnionych (stopień zaawansowani a prac nauk owo ·badawczych, pr a c projektowych itp .) weryfikaCja ' mi wyda'nej odzi e ży Hp.). Z porówn'Hl ia te go nal e zy sporząd~ić protokól określają c y za kr es przeprowa.dzonej mo że hy c zlecon a ', wlil.5ciwym komórkom organizacyjnym in wentar yZilc ji. jedn os tki lub rze czoznawcom. 2 .. W eryfikacja stam! aktywów i pasywów, których war't osc: podlega S-llkcE:sy\v{1emu zmniejszeniu n a skutek zuż y ci a lu!;> zarachowani a w koszty, zwanych dalej .,rozliczeni ami", obejmuje rówDież ustalenie, czy: -
31. l)ni e u pł yriąl ferm in rozliczeń lub c zy dalsze rozticzeni e znajduje gospodarcze uzasadnienie, na przykład rozl iczen ie .kosztów przygotowania nowej produkcji. w razie gdy .produkcja ta została zaniechana, 2) r'uz Jiczerlie przebiega w sposób prawidłowy, to zna'- cz y czy pierwotnie przyjęta wysokość stawek od pi's ó w jest 'd6stosowana do wysokości sumy pozostają­ c ej do roziiczenfil oraz do zamierzonego czasu rozlicze nialub do pizy jętej podstawy rozliczeń, na przykł ad przy rozliczeni a ch według stawek na jednostkę p! odu kcji. ldlie stwierdzenia nieprawidłowego przebiegu rozlinalezy puddać rewizji dotychczasowe sta wki oapi'_ sów . Dotyczy to .nie t yl ko przyszl ych, ,lecz tak że bieżą­ c ego okresu sprawozdawczego. W 2. Warunki em 'prze prowadzania uproszczonej II1w e ntaryzacji składników' majątku wymienionych w liSt. . l ,jest stosowanie systematycznej, nie zapowiedzianej kont ro li stanu posiadania składników majątku przez poszczególne odpowiedzialne za ni e osoby. Kontrola ta pow inneJ byc dokonywana wyrywkowo z częstotIiwością'- i w zakresie ' zapewniającym weryf i kację danych ewidencji. a jej wyniki należy ujm ować w odpowiecn imp ~ (lt n k:(ll ~ . § 63. 1. Uproszczona inwentaryi.acja k~ią:i e k, czasClpism i innych druków wchodzącYCh w skład bibl io teki.jednostki ' polega na sprawdzeniu prawidlowości ich eWJ dencji przez porównanie zapisów w ksić; dze inwentarzowej bibliClteki ze stanem rzeczywistym i ka!tilmi książek lub kartami czy telników oraz na wyrywkowym sprawdzeniu zgod no ści zapisów w kartach ksią7ek lub kartach czytelników ze stanem rzeczywistym . czeń Rozdział :5 2. Dokonanie inwentaryzacji (ust. I) oraz data jej przeprowadzenia powinny być potwierdzone w · ksi p,dze it~wentarzowej bib!i~teki podpisami członków zespol .J spi sowego oraz osoby majątkowo odpowiedzialnej (wspólodpClwiedzialnej) lub ujęte w sporządzonym w tym celu protokole określającym zakres inwentaryzacji. Uproszczenia inwentaryzacji. § 60 . 1. Kierownik jednostki może na wniosek przewodniczącego komisji ""inwentaryzacyjnej, zaopllllOwany przez głównego księgowego, zezwoliĆ' na prżeprowadzanie inwen taryza cji składników maj ątku wymienionych w: § 61-66 w sposób uPJ'oszczóny. . . ~ 2, Ujawnione w toku uproszczonej inwentaryzacji . ró ż nice inwentaryzacyjne ujmuje się w odrębnych zestawieniach rÓŻnic. Przepisy§ 37-51 stosuje się odpowieanio. / § 6 1. 1. , Uproszczona irrwentaryzacja trwale oznaczonych numerami inwentarzowymi środków trwałych oraz przedri1i.o t ów nietrwalych użytkowanych n a terenie jedn ostki pol ega na sprawdzeniu prawidłowości iCh ewid encji księgowej pr~.z. hezpośrednie porówncinie jej dan ych ze stanem rzeczywistym oraz na ustal ę.niu i wyjaśnieni'u ró żnic inweritaryzacyjnych. 2. Dokonanie inwentaryzacji (list. 1) oraz data jej przeprowoozenia powinny być potwierdzone na ' kontach analitycznych podpisami członków zespołu spisowego oraz osoby materialnie odpowiedzialnej (współodpowiedzialnej) lub w sporządzonym w tym celu p rotoko l ~ okreś lającym zakres przeprowadzonej inwen ta ryzacji.. § 62. 1. Uproszcz o na inwentaryzacja przedmiotów . nietrwałych wydanych do stałego użytkowania określo­ nym pra cownikom jednostki (odzież, narzędzia itp.), jak tez innych składników m ajątku wydanych poza jed nostkę. 3. Zasady ustalone w ust. 1 i ·2 nie dotyc zą książek, c.:asopism i innych druków, dla których odrębne przepisy ustalają odmienne zasady inwentaryzacji m a teriałów bi bli oteczn yc h. .-/ § 64.1.. Upwszczona inwentaryzacja' małoseryjnej jednostkowej produkcji w tGku p olega' na porównaniu danych ewidencji ze stanem rzeczywistym; w tra kcie inwenta ry zacji : 1) porównuje się dane zleceń produkcyjnych z · odpowia. dąjącymi im rzeczow y mi skłfłdnik a mi majątku, 2) ustala się 'rzeczowe .sl<ladniki majątku objęte zakoń ­ czonymi lub zaniechanymi zleceniami produkcyjnymi, , przez porównanie z dokumentacją produkcyjną d la poszczególnych zleceń ilość pólfa brykatow lub innyc h elementów wytwarzanych , prpduktów, bę­ dących brakami produkcyjnymi lu h stanowiących niedobory lub nadwyżki. 3) ustala się 2. Stwierclzor,e w cza sie inwentaryzacji b ra ki proC: dukcyjne; niedobory i nadwyżki oraz skład niki majątku objęte zlecen iami zakończonymi l ub zani,echanymi po'winny być uwidocznione w ' odrębnych arkuszach (kartach) spisu, a następnie wyjaśnione i ujęt.e w księgach rachunkowych w sl?psób ok~eślo!1 Y w planie kont. 3. Dokonanie uproszczonej inwentaryzacji m (] łos e ryj ­ nej i jednostkowej prodllkcji w toku oraz data jej przeprowadzenia powinny by ć potwierdzone podpis ami czł o n­ ków zespołu spisowego o raz osoby odpowied zialnej za Monitor Po lski l'Jr ...:_ 4_0_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ __ __3_6~? -,----'-_ _ _ _-,-_ _____ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ p_o_z_'_2_3_3 .... produkcję w ewidencji zleceń prod ukcyjnych lLib w spow tym celu _protokole określ a jącym zakres inwentaryzacji . ' rżądzonym . § 65. Zespoły spisowe mogą posługiwać się danymi kont ana lityczn yc h o statJie określ on ych imiennie sk iad ników majątku, spisywanych z n atury, je żel i uZils adn iają to waru'nki ich przechowywania ILlb' pomiaru oraz 's two rzony zostanie sprawnie działający syste m kontroli. zapewniający ujp,cie w arkuszach (kartach) spisu rzeczywistego stanu t ych składników. § 66. 1. ' Materiały, towary, wyroby gotowe i pół­ fabr yka ty ' mogą być inwentaryzow ane m etod ą wyrywkową polegającą na ustala niu rzec zyw istego stanu na dzień inwe ntary zacji niektórych tylko s kładników objętych. inwentaryzacją , aktywów Materi a ły, towary, wyroby go-, lowe I ~ólfabr y katy inwentaryzow ane metodą wyr ywk ową nalez y tak dobrać. , aby cel inwentar yzac ji. o którym mowa w § 29, został spełniony. Na prz ykład wyrywkowo inwentaryzuj e się niektóre rodzaje mat eriałó w oQjętych ewidencją na jed nym koncie syntetycznym, o wartości stanowiącej znaczną cz ęść salda tego konta, zużywanych lub sprzedawanych w dużych ilościach, ora z m aterialy podobne. Przy dokonywaniu inwentaryzacji m e todą wyrywza rzecz \'wisty stan składników m ajątk u ni e obję­ tych inwentar yzac ją uważa się ich stan ewidencyjn y. 2. kową 3. Składniki majątku met odą wyrywkową inw e ntaryzacją inwentaryzowane .w danym rO,ku objąć róku na s t~pn y m w należy pełną. 4. Inwen taryzac ja m e todą wyrywkową nie m oże być: stosowana w raz ie przekazania materialów. towarów. wyrobów gotowych i półfabrykatów inne j jednostce lub zmiany osoby materialnie za ,ni e odpowiedzialnej, W takich wypadkach składniki majątku nal eży 'i nwentaryzo wać stosując metodę inwentaryZilcji peln ej. , Rozdział Terminy i § 67.1. ksi ęgoweg o częstotliwość 6 inwentaryzilcji. Kierownik jednostki na wniosek głównego terminy i częstotliwoSć inw en tary- określa zacF· 2. Przy ustalaniu t e rminów i częstotliwości inw e ntaryza-cji naJ'eży stosować' następujące zasady. z zastrzeże­ yiem przepisu § 30 ust. 2: 1) 2) inwentaryzację bud y nków, budowli i zasadzeń wielole tnich na leży pr zep rowadz ać nie rzadziej ni l: co 4 lata. a pozostałych środków trwałych oraz przedmiotóW nietrwałych w użytkowaniu :...- nie rzadziej niż co drugi rok , z tym jednak że inwentaryzację ' materiałów bibliot ecznych należy prz ep rowadz ać w _ terminach , określan ych w pfzepisach szczególnych, inwentaryzację dzać produkcji w toku nie u~s ac1 nionycłJ jednak niż na jeden półrocza lub raKu, 3} raz do miesiąc prze prowa- przęprowaclzać nie roku. ni@ wcześniej przed zakonczeniem razie stosowania wspólne) , odpowiedzialnośCi mate r ia lnej, prac owników za powierzone mi e nie. inw en - 7) ' w taryzdcję aktywów i pasywó w narzadziej niż raz w roku, skl Ći dników majątku należy przeprowadzać równi eż w terminach ustalony'ch w przepisdch n ormujących zasady wspólnej odpowiedzialno~ci' mat erićdne j pr ac'owników . inwen ta ryzacja przeprowadzona w terminac h. o których mowa- w pkt 6 i 7, zastępuje inw entaryzacJę , jaką w danym okresie ' należałoby pr zeprowadzić zgodnie z przepisami pkt 1-4. jeżeli jej zakres i ter min na tp pozwala. 9) terminy inwentaryzacji p'owinny być tak ust a lone, aby takie same składriiki ma, jątku pO,wierzone jednej osobi e materialnie odpowiedzialm:j (z espołow i osób współ od powied z ialnych) objęte zostały spisem ,z natur y w jednym terminie; w jednym tenninie nale'LY in"ventaryzować równi eż takie same składnik~ majątku powierzone różnym osobom materi a lnie odpowied z ićllnym (zespołom osób wWółodpowiedzialny.ch), lecz znaj duj ące siG w położonych Vi pobliżu siebie komórkćlchorganiz acyj nych jednostki. ch yba że stworzone zostaną 'warunki wykluczające samowolne przes uwanie skladników majątku (poufny termin rozpocz ęcia spisu z natur y. odpowiednio zabezpieczo ne pom ieszczeni a. w których dokonuje się spisu ' z tla tvr y itp,); w komórk ach organizacyjnych jednostk i wszystki.e składniki m ają tku k ontrolowa ne wył ącznie wartościowo, na' przyktad środki pieni ęż n e . t OV\1ary , opakowania w sklepach. nal eży objąć spisem -z natury w jedn ym terminie. 10) jeżeli określone składniki majątku są in~enta{ y 'lO­ waI1e tylko raz w roku, okres. jaki upł, ywa mi ędzy d\viema kolejn ymi inwenta-ryzacjami. powinien , być tak ustalony. aby zapewniona była skuteczna ochro ~ n3. mienia realność bilansu: 8) , R ozdz iał 7 Szczegółowe zasad y przeprowadzania ińwentary'zacji ciągłe-j. Kierownik jednostki na wniosek głównego zezwo lić na stosowanie inwentaryza cji ciągłej własnych IlIb '>-obcych materiałów. towarów. wy robów gotowy,ch. półfabrykatów' oraz trwale oznaczortycll § 68. 1. księgowego inwentaryzację p ozos tałych leży na leży w ka żdym półroczu, a w wypadkach ekon omicz- inw entaryzac j ę m3teri a lów. półi ct brykatów i wyrobów gotowych. których różnice inwentaryzacyjrte 'w sposób istotn y mogą wpływać na wynik finansowy jed nostki. nal eży przeprowadzać w kwartale kOl1cŻą­ cym. rok sprawozdawczy, 5) skł ,adniki maj ą tku wymagające szczególnej ochrony nal ezy inwen( urvzowa t częściej niż raz w roku. w tenni nacb ni c zapowiedz i-ćmyc h. t Cl k aby· za pewnior.a zostiJ la skuteczna ocorona mi e nia społecznego. 6) inw e ntaryzacj i; składników mają tku n ależy przeprc). wadzać na dzieiJ zmiany osoby materi alnie za n ie odpowiedzialn ej. a tiJ kze na dzień. w którym na skut,e k wypadków losowych lub innych "przyczyn. ha prz yklad kraclziezy. c:zę śi: z nich zost a ła zniszczona, usżkodzona lub _ p rzyw ł aszc zona; ' można nie przeprowddzać iuwentaryzacj i składników majątku na dzi e ń zmi any osoby materialnie za nie odpowiedzialn ej. jeżeli zmiana n astę puje na okres nie dłuższy niż 35 dni, a osoby przekazu j ąca i ' przejmuj ąca zaw arly umow ę . o wspólnej odpowiedzialno'Ści -',za pCl\vlerzone i ni; mieńi e , . . . -11 4) moż e - Monifor Polski Nr 4Ó 368 · ;......: Poz. 233 numerami inwentarzowymi środków trwałych i przedmiotów nietrwałych w użytkowaniu, zwanych w 'dalszym ciągu n iniejszego rozdziału "środkami " 2) kierowanie ' pracą zespołów spisowych. 3) wyrywkowa kontrola prawidłowości prieprowadzania inwentaryzacji ciągłej.· 2. Inwentaryzację ciąg łą mogą stosować jednostki, które zorganizowały go : tJodarkę za Pa!> ii 111, ŚI Jdków i ich; ewidencję w' sposób zapewniający praWidłowe stosowanie inwentaryzacji ciągłej, a w szćz'ególności: 2, Roczny plan inwentaryzacji ciągłej zatwierdza kierownik jednostki po zaopiniowaniu go przez głównego ksi ęgowego . Plan ten jest poufny i może być znany tylko kierownikowi jednostki, głównemu księgowemu, przewodnicząc emu komisji inwentaryzac yjnej oraz kierowni-. kowi komórki inwentaryzacji ciągłej.
32. l)prowadzą bieżąco i!ościową ewidencję' środków na: podstawie sprawnie działającego systemu sporządza­ nia i kontroli dokumentacji żródłowej, a Vi jednostkć1ch prowadzących, zgodnie z planem kont, wyłącz­ nie wartościową ewidencję środków - ewidencja ta zdpewnia bieżące ustalanie wartości. środków w każ­ d ym punkcie ich' sprzedaży lub magdzynowania, prowa,elzą 2) ewidencję il,ościowo-wartościową środków w sposób umożliwiający ustalanie na dzień dokOn y, wdnia spi'su z natury dla każd/ej inwentaryzowanej gmpy ś-rodków ich ilości i wartości, a tym samym na wyprowadzenie ilościowych i wartościowych róznic inwentaryzacyjnych; warunek ten może nie' być zachowany ella różnic wartośc iowych, jeżeli nie w cz eśniej niż / na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego koniec każdego roku zost,.nie prze prowadzona w e ryfikacja stanu wartościow ego poszczególnych śr()dków, . tj. zosta nie ustalone, czy wartość stanu końcowego danego środka równa się ilości pomnozonej przez właściwe ceny, a ewentualne różnice zosLmą rozlic:?one według zasad ustalon yc h dla różnic inwentaryzacyjnych, " 3) co miesiąc lub bieżąco uzgadniają ewid e ncję ilościo~­ wo-wartościową z ewklencją ilościową objętych inwentaryzacją ci ą glą 'grup środków, , 4) .pqs iad ą jąbieżąco aktualizowany wykaz pól spisowych określający znajdujące się na nich środki, przepisy w e wn ę trzne, które zapewnwJą stosowanie inwentaryzacji' ciągłej, zgod; 'nie z jej 'poufnym planem. 5) p o siadają prawidłowe . I § 6!}. i~wentaryzacja ciągła środków polega na: 11 rlokonywaniu systematycznie w. tiąfJu oKresu inwentaryzacyjnego w różnych, planowo określ on ycl. terminach, spisów z natury' poszczegól nych składników środków w ti'\!d sposób, aby wszystkie środki (in wentą(y zacja pel'
33. na).lub w ilżnie>jsze z nich (inwentaryza'cja wyrywkowa) w ci ąg u tego okresu zostały obj c;te inw-entaryzacją z wyznaczoną cz ęs totliwością, . 2) bieżącym ustalaniu i rozlicia niu i1ościowycq i warto ś ciowych różnic inw entary'lćlc y jnych, z tym że : . aj różni, ilościowych nie ustatają jednostki prowa, dzące wyłącznie wartościClWą .ewidencję 3, Przy ustalaniu rocznego planu inwentaryzacji jego aktualizacji i wyznaczaniu terminów oraz częst otliwo ści SpiSOW poszczególnych środków nalezy uwz91 ę dnić wilfunki składowania (pomieszczeni a zamknię­ te, otwarte), sezonowość tworzenia zapasów, wartość spisywanych środków, techniczne ułatwienia w dokonywaniu spisu (przeprowadzanie spisu środków leżących na zwałach w chwili minimalneqo stanu zapasu-) i pory roku, na przykł a d w okresie wiosennym, letnim i jesiennym na- ciągł e j, leży objąć ir.welltaryzacją c~ąglą środki składowane wołnym § 71. Na podstawie planu inwentaryzacji ciąglej oraz meldunków o . stanie minimalnych zapasów kierownik komórki ir:wentaryzacji ciągłej ustala zadania dl a poszczegó lnych zespołów spisowych, - zawiadamiając ' człon­ ków ze społu spisowego, jakie środki w danym dniu powinn y być spi sane. Jednocześnie udostępnia on zespoło­ wi spisowemu plan sytuacyjny w celu. w ska zania miejsc składowania środków podlegających spisaniu. § 72. Środki przechowywane w m agazy nach wysokieg o składowania o zautomatyzowanej lub zmechan-b~o­ wanej technJce przyjmowania i wydawania mogą być inwentaryzowane metodą inwentaryzacji c\ągłej bez za"' chowania przepisów § 66 liSt. 3 i § 67 ust. 2 pkt 5. pod warunkiem że: . '
34. l)wszystkie środki objęte będą inwentaryzacją c o najmniej raz w ciągu trzech lat, 2) wskazane środki wymagające szc:zególnej ochrony będą inwentaryzowane nie rzadziej niż . raz w roku, 3) k aż dorazowo objęte będą inwentaryzacją środki, które zgodnie Zł danymi ewidencji zos~ał'y całkowicie tozchodowane (wykazują stan zerowy); 4) w razie gdy stwierdzone zostanq poważne niedobory, przekraczające wyśok ,OŚć ustaloną . w ,przepisach wewnętrznych, 'wszystkie środki objęte będą pełną in wentary za cją okresową · w roku stwierdzenia tych niedoborów . § 73, Do inwentaryzacji ci ą głej stosl'je wiednio pr ze piśy rozdzialów 1-6. Do przeprowad zeni a inwentaryzacji ciągłej , kierownik jednostki. na wniosek ~lłównego księgowego, ' powołuje stałą komórkę inwentaryzacji ciągłej, do której . , sporządianie odpo- DZ I A Ł IV Wy(:ena aktywów i pasywów. Rozdział l. pbowiązków należy: ,
35. l)się środków, '
36. b)j€c'dnostki dokonujące weryfikilcji warlości środ­ ków raz w roku (§ 68 usL 2 pkt 2) mogą ustdlać wa,rlościowe ro zoice inwentdfyziłcyjne tylk.o na dzień t e j weryfikacji. '- § 70, na powietrzu. rocznego planu inwentaryzacji ciągłej, bieżące jego aktualizowanie i ewidencja wykona·n ia, • Ogólne zasady wyceny aktywów I pasywów. 1. Rzeczowe składrJiki majątku ' ujmuje się w rachunkowych wwartościatanowiącej iloczyn ilości i cen ich zakupu lub nabycia albo kosztów ponie§ 74. ksi ęga ch " Pm. 233 Monitor po lski 1\"r 40 sionych -pIzy. ic!) wvtworze niu \\e Wl a Sn;iJl Z .. i-.. eSie, określonych w rt)'ldziaie 2. W(lIt~)SĆ rzeczil~' ych sk ladni- ków ma ; ą tku , otrzymcln'ych ni 20dp liJtnle jednostka otrzymUJącd us tala jilko 'ilocz y n ilosci i ceny ich l clkupu lub nabycia albo kos7tów wytworzeni Ćl WP wlcl~nym .'lak/esie przez .iecinostk(~ przek az <I'jqcą , a w fd zie brćlku ·t ych danych w dr,)rlze o<;z.lcowania . 2. P rzez c e nę zdkupu l ub nab ycia d i lW ' kus l.ly w y tworzenia, o których mowa w us t. I .. roz umie Sil; również ~tdłą cent1 ewidencyjni.] skO/ygowdną o ró znicę mię­ dzy tą ceną a cenązakup'u ,l ub nabyci a a lbt1 kllsz!.ami \',;ytwolze ni 'a , z W ći ną r:dJ "' J "o(lchvlen iem od ce lly ew idencv jnej. " \~drt oś ci p Of, os t dłości r.z-eczowyCh wycenionych IV sposób p('icla ny w usl. I. w razie ' gcly ceny zakupu lub Il d bycia all)\) koszty wytwou e nia jednak()wyC'h sklddników majątKu są różne , wartość .ich ro zchod u ' (wycl ań i a , zu zyc
37. ia)można ob liC ZaĆ : 3. Przy ustdldniu składników
38. l)2) mi"llątku w sta ł ych cenach ewidp nc y jnyc~ skorygowan yc h . o odchylenia o~1 cen ewidencyj n ych w sposób ustalony w pldni e konI. po cena~hlub kosztach przeci f,tn ych, to jest ust a lonych w wysokości !Średnie j ważonej cen (kosztów) danego składnika miljątku w okresie dokoriywania . rozchodu, w('dług - . 3) zasady, że rozchód " składników maj ćl tku wycenia się kolejno po c e nach (kosztach) tych skł ad­ ników maj ątku , które . jednostka najwcześniej kupiła, w y tworzyła /t'Jb otrzymała, 4) według zasady, że rozchód · składnikow maj '1tku wyceni a się kolejno po cenClch (l;osztćlCh) tych składni­ ków majątkll, które jednostka n ajpóżniej kupiła , wytworzyła lub otrzymal(1. 4. Wartość uj ę tych w księgach rachunkowych rzeczowych skł.adników majątkI.! zużvwających się stopniowo zmniejsza ' się o odpisy z tytułu umorzeni a,. jeż e li odrębne przep~sy ustaliły obowiązek ich umfirzania. Rzeczowe składniki majątku, które są całkowicie umorzone, ujmuj e się w księgach rachunkowych do dnia zakończenia . ich likwidacji . § 75. 1. Śródki pieniężne ewidencjonuje się w księ­ gach rachunkowych w ich wartości n om inalnej, z tym że przychody i rozchody wa.1ut obcych ustala się w war. tości wynikającej z icb .każdo[c'1ZowO , obowiązujących urzę,tlowych kurs6w. ' Wartość stanu walut obcych ustala się według obowiązującego kurstl przynajmniej na dzień zamkni ęcia ksiąg rachunkowych (§ '26). 2. Różnice kursowe rozliczane są lonych w- odr.ębnych przepisach. według . zas.ad okre- §. 76. Należności i : zobowiązania ujmuje się w księ­ gach rachunkowych. w wartości .ustalonej ' przy ich powstaniu. Do nałeżności i zobowiąz ałl v-i ' walutach obc yc h stosuje się odpowiednio przepisy § 75. Na!eżności i zobowiązania przedawnione lub umorzone oraz nale_żnos c i nieściągalne nie mogą być zaliczone do aktywów ,iub pąsywów jednostek. § 77. Niemateri~lne ·· składniki majątku (udział y"! obcych jednostkiich, wartości niem'atetiałne i prawne, inne . w~rt.9ści , trwale) ujmuje . ~ię . w k,sięgach rachunkowych uu powiedn io stVSUjqC § 7S i przep is·y § 74 4 uiHZ 7G , ~ . ·d3. FLlnduszc v. J.. sne ~,~V ln <;,go p, l.e.cnuLL d l,d \"ldtutO'lvy, udz iał owy, zil sohowy itp.). i fundusze specjalne ujmuje się w ks ic;gach rac~lInkow y ch w wysoko śCl ustalonej zgodnie z przepisa mi c gospodarce fin;1Ds o~e j jedn os tki lub w jej statucie. § l!:l . J. Przyjete za pO U SLdWE~ uJ(:CJa w hSl \, ioJdCIl rachunkowycnzas ady ust'llani a wartoś ci aktywów i ich um l.J/zcn id oraz wćlllo ś ci p a sy\vów, a w tym takze ro~ dzaje cen lub kosztów w y mienionych w § 74 ust. , 3, nie; mogą b yć zmi e niane w ' ciągu roku_ 2. Wartość składników n1dj ą tku ustalona według zasiid okreś lo nych w § 74 uleCJ il z miani e, gdy od/ębn~ przepisy . wprowadza obowiązek ich . przeszacowanid. Prze szacowanie n as t ~; puje wedlug zasa d określonych tymi p rze pi sa lT1 i. 3. \II/a rt0 ść rzeczow ych skl,](!n ików, ' która uległa obniżeniu na sku tek uszkod zenia , ze psuc ia , dłuqotrwa­ łegoprz ec howywcwia lu b z innych powodów, ustala się w drodze komi syjn ego oszacowania; nie dotyc zy. to środków trwclłych i przedmiotów ni e trwdych w ui.ytkowaniu. Kwoty odpowiadające 9bniżeńiu wartości l'L.ećzo ­ wych skladników majijlkll ujmuje się w " księgach ra chunkow ych w sposób o'<.reślony w planie ' kont. Rozclz i,ll 2 ,/ Szczegółowe zilsady wyceny niei;,\órychakty\vów I pasywów. § 80. 1. Wartość początkową now€go lub zakupion e go trwałego, a takż e inwe,s tycji w obcych środkach trwałych, ust ala sir, w w'I'sokości poniesiDnyc!l kosztów inwestycji. z zastos owa ni em, zasad wyc eny ok re ślonych w przepisach o rozlicziln i LI kosztów działalno5ci inwesty cyjnej., używanego środkd vVCl!'tość pocżątkową ,'lmoc1ernizo\vdnego 'hodka którego lmowoczeo;;nle nl e , 's linans<'Hvano ze srod kow inwestycyjnych, tlst i~ ld się w jego wartliści początkowej przed ' mod ernizacji], z\\'ic;kszo n ejo ~n ~l>r!wyżkę kos~tów unowoczeini e nia n ad jego lImorz~niem do · czasu modernizacji. 2. trw ałego, 3. Wartość . poczijtkową używ Cl nego ' środka" t rwa ł e go .nieodplatnie u"talq s i ę w'. jego . warto~ci początkowej. ujętej w - ksi ~gadl rachu1kbwych ' jednqstk i · przekdzu)qcej. otrzyin~nego 4. Warto ść początkową llzywc1ncgo. ś' rodka trwdł.eg o otrzymanego w zdmifJD :za 'środek trwaly od~lany do. Jemontu w dro cl:.!:e w ynliany \lslala 's iE; w ; wysokości ceny slosQ.Wtlnej ' przy ,z akupie-takieg ,) samego : ś. rodka trwałego w dniL) jege' otrzyma.nia. .' -.' ' . § 81. 1. J ednostki obowiązane .do lm{a'rza:liasrodków trWałych i inwest ycji w obcych śro'clkach tiwalyc ~ usta- / Poz. 233 lćłją ich umorzenie' wedłtt~ · zasii'd ·i stawe!<:- -a.mortyZd(!rJ- n ychokreślon\;ch odlebnymi przepisami. według cen ieb sprzedazy. stos0wanych przy, ' sprzedaż~ lub' w techniczn ym koszcie, wytworzenia" jeżeli odrębne prz'e pisy tak stanowią. zewnętrznejtsprzedaiyinn ym·· jednostkom)' 2. Umorzenie środkóW ':' tf'widych zmmeJsza s-i-ę koszty i€h mod ernizacji pokryte ze ,śfodków inwest yCyJnycll. Pr;zepis-§ 80 ust:, 2 stpsuje' s'ję odpowiednio, O / 3. , Umorzenie używanego środka trwa/ego otrzyman'e go nieodpl:a tni,e . ustala się w wysokości wynikając€j z ' ksiąg rachunkowych jeclnostk,iprzekazującej, a w razie braku oc:powiednich danych w drodze oszacowania, z zastosowaniem zasild , i stawek amortyzacyjnych ok reslonych od rębn ymi przef}isami. 4. Umorzenie środka trwałego otrzyma !lego w zamian za środek oddany do remontu' w drodze wymiany przyjmtlje się w kwocie równej różnicy mi ę dzy ' jego wartością. poczi1tkową, ustaloną w sposób określony w §, 80 lISt. 4, a wartością początkową środka trwałe90 oddanego dO remobtu w drodze wymian y, zmniejszoną o umorzenie tego środka. , § 82. Wartosć początkową warto~ci niem a terićtinych , I prawnych ustala sit;' z zastosowaniem zasad wy ce ny określonych przepisami o rozliczaniu . kosztów dzia!alno~ci inwestycyjnej. Jednostki obowiązane do umarzania WcHt ośÓ ., niematerial riych ' i pra wnych ustalają umQr z'e nie tych wartości według zclsad i stawek amortyzacyjll-ych określon y ch odrębn y mi przepisami. . §83. ROZpoczf; te inwestycje wyceLlia się w wysokości kosztów poniesionych na r eal izacj ę obejmującego je za dania inwestycyjnego i~rri'niejszonych o koszt przekazanych . do użytk.o. wania ...środków trwdłych, środków ob rotowy,:h 11.10 innych /efektów. uzyskanych z tego zadania in we;;t ycy jnego, z zastosc1wćmiem zasad wyceny ok reślo­ n ychpq;episilmi ·0 rozliczeniu kosztów dzia ł alności inwes1 ycy,ine j'i § 84. Przepis § ' 83 stosllje się odpowiednio do rozpocz ę tych. remontów, jeze li finansowane funduszów specjalnych. są ze' środków § 85, 1. · 7.akupion e materiały, pr zedmioty nietrwałe oraz ,-rnas'l.yny. i urządzenia nie będące środkami trw a ł y mi jedn<;stki w'ycenia sjp wedtllg c e.n nahycia. Przez cenę n i:rbycia rozumie się cen ę zakupu podaną w fa kturze dost'<lwey, zwiększonij d koszty zakupu. Przez ceClę na bycia ' rozomie się tak'ż e stałą cenę ewidenCyjną, skorygow a ną ooctch ylenia ceriy ew id e ncyjnej od ceny nabycia, jezeli plan kont 'przewi (fuje . i ozlicza nie w cZd'iie tych odchyleń. Jei.eli slilła cena ewidencyjna ustalona jest na poziomie cen zakupu. za cen-ę nabycia tlWaŻil się cenę ew iden cyjną' sk or y,g() W clO a o kOS7ly zakupu i odrhylenia ceny ewid e ncyjnej oc! ceny zakupu, gdy plan knnt przewi(ł'uje 'roziic zanie ',w czasie kos:ltów zakupI.! odchyle;i od- cen ewidencyjnych , § 86. Odpadki użytkowe wycenia się według , cen ich splzeda ż.y ·zmniejszonycll o podatek obrutowy 0raz prze widywane 'kosity przy\,!otowania ich do sprzadaży­ oraz koszty ' sprzedaży, a jeżel·i koszty te są nIeznaczne według cen sprzedaży zmnie]szony,t h o~ podatek obrotowy. W razie braku cen sprzed azy, odpadki uzytkowe wy.cenia się w wartości wynikającej z 'o szacowania, uwzględ­ niaj ącęgo ich przydatność do dalszego wykorzystania. § 87. 1. Wartość przedmiotów nietrwalych w, użytko­ w anIu ustaloną ' w SIY1sób określony przepisami § . 85, zwaną dal{!j "wartością początkową", zmniejsza ' się o odpisy z tytułu ich ymorzer:ia. , . 2. Stosuje , się rzenia przedmiotów '2. Skl ad niki m ćlji1tku wymienione w ust. 1 mogą · być dilje odpisanii' kosztów ich zakupu w .okresre sprawozdawczym, w którym- knszty tepciniesinnn metody ustal ani·a umo - nietrwałych :
39. l)odpisywanie pełnej wartosci tów z dniem ich likwidacji, początkowej przedmio- . 2) od pisyw Jn ie stopniowe cz ęś ci wartości początkowej przedmiotó",-: w kolejnych okresach sprawozdawczycll, jednak przez ok res r:i 'e d łuższy niż 3 lat a, a w wy,padk ac h uzasadnionych ' możliwością długotrwałego , ich eksploatowania 5 lat. proporcjonalnie do ilo ś ci l ub czasu wytwarzania produktów, które mają być za pomocą ty ch przed miotów wytworzone, 3) . odpisywanie w równych r~tach części wartości po~ . czątkowej przedmiotów w kolejnyth okresach ,spra 'wozdawczych, . ploporcjonalnie do przewid ywan ego czasu ich u±ytko wania, jednak przez okres nie <llu ż e ' szy niż 10 lat. . 4) odpisyvv:anie - pełnej wartoś.ci początkowej przedmiotów z dniem rozpoczecia ich uzytkowania i zaliczanie jej do kosztów jednostki. , 5) odpisyw a nie pełnej wartośCi pocz ą tkowej pr-zedmiotów z 'dniem rozpoczęcia -ich użytkowania i załiczanie jej do rozliczeń mi ę dzyokresowych kosztów jednostki, 6) Qd'[Jis ywanie wartości początkowej przedmiotów w dwu równych ratach; pi erw szego odpisu dokonuje się z · dniem oddania przedmiotu do u ży tkowania, drugiego - po potrąceniu ewentualnej warto ści odpad_ ków - z . d?iem likwidacji przedmiotu. 3 . . Umorzenie przedmiotów nietl~wałych; i zakładów budżetowych oraz służących dział cllności fin a nsowanej z funduszy specjalnych nćllezy ustalać metodą' określoną VI ust. 2 pkt 4, 1) jednoste k 2) zaliczonych do narzędzi i przyrządów specjiłlnych należy ustalac metodą określoną w ust. 2 pkt 2. Dla wyC(\ni ~lne według cen zakupu . je:,eli pln'n ' kont p rzewi- następujące pozostałych przedmiotow nietrwalych kierownik na ' wniosek glÓwnego księgowego okresla, które z me tod .wymienionych w ust. 2 należy stosować do obliczania umorzenia określonych grup prze.dmiqtów nid rwalych. j~dnosłki / 3. S-ki'arlniki majątku. ~' vmienione w li st. 1,' w yt wnJ'zonflprzez jedn ostkę we własnym zakresie, wycenia si ę § 88. Pr()('lIld : <'l"lllWE: wy roby gcllm e , zdk.ollczone własnej roboty, produkcji. to ; jest wykonane usługi, ~71 Monitor Polski Nr 40 zakońcióne prace -ua'ukowo-badawcze" za'kończone prace projektowe itp .• / zwane dalej fI,produk.tami gotowym!", ujmuje się- , w ksi~gach rachunkowych w wartości odpowiadającej rzeczywistemu techniczflemu kosztowi ich , wytworze~ia. Za rzeczywisty technkzny koszt wytworzenia produktów gotowych uwaza ' się również stałą cenę ewidencyjną skorygowaną o odchylenie ceny ewidencyjnej od technicznego kosztu wytworzenia. ' I _ § 89. L. W jedn ostkach, które stosownie do posta. nowień obowiązującego je planu kont sporządzają wynikową ka lkulację kosztów poszczególnych produktów gotowych lub ich grup. za techniczny kO€zt wytworzenia produktów goto'wych uważa się poni es ione na ich wy" tworzenie koszty' bezpośrednie i koszty wydziałowe (koszty podsta'wowe, koszty wydziałowe ruchu i koszty ogólnowydziałowe); za k oszty wydziałowe uważa się w inn ych jednostkach niż przemysłowe koszty będące ich' odpowiedniki em, na przykład ko!,zty ogólne budów jednostki budowlanej, koszty zakładów jednostki badawczej. Pez. 233 .....J 11., · (:zaniu DBrzutów, zmniejsza podatek obrotowy, o dotacj e przedmiotowe i koryguje or6Znice, wyrównawćze .cen_wewnętrznych .. zwiększa W jednostkach, ktMe ' stosbwnie . 'd o . postanowien nie 'sporządzają ' wynikowej kalkulacji kosztów pr oduktów gotowych lub ich grup i nie prowadz·ąewidencji . koszló;w roz1icionych.za rzeczywisty techniczny koszt wytworzenią ' produkt-ów gotowych uważa si ę ich cenę sprz edaży zmni ej szoną o podatek obrotowy, zwiększoną o '; d otacje przedmiotowa "I sk orygowa ną o różnice wyrównawcze cen w-ewn ę trzn yc h. , 3. obowiązującego je planu kont' § 91. 1. Produ~cję nie zakońc zo ną, to jest pr odukc ję w toku i półf abrykat y w.ł~snej ,wodukcji, wycenia się, \ według rzeczywistego technicznego ,koszt u ,wytworzenia. 2. Produkcja nie zakof:tczona ' o charakt-erze roln ym nie podlega wycenie, chyba:z.eoClrębne przepisy określa ją wypadki. gd y całość lub o'kre~l ońa ' część nie zakończonej prod ukcji rolnej pod lega wycenie, . i usta l ają sposób' jej dokonywani a. ,j, 2. Je że li rzeczywisty techniczny koszt w y tworzenia prod uktu gotowego w jednostkac h w ymienionych w ust. 1 3. Moż na nie wyceniać nie zćll>.ończonej produkcji pojes t wyższy od jego ceny sprzeda ży zmniejszonej o po- ' mocniczej wykon ane j na potrzeby działa ln ości eksploat?datek obrotowy lub zwiększonej o d otacje przedmi otowe, cyjnej jedn ostki. , a także skorygowanej o różnice' wyrównawcze cen we~ wnętrznych, wycenia si ę go na koniec roku .spraw ozdaw§ 92. 1. W jednostkach, któ r e stosownie do pos ta czego 'W cenie sprzedaży skorygowanej o podatek obronowiel'l obo wiązującego je planu kont sporz ądzają wyni~ to wy lub dotacje przed miotowe i różnice wyrównawcza k ową kalku lację kosztów poszczególnych produktów . g<{cen wewnętrznych. , towych lub ich grup, za rzęczywisty techniczny koszt wytworzenia produkcji nie zakończonej uważ a się dl a .p:·o3. Je że li przy prod ukcji sery jne j wyrobów, prac dukcji nie zakończonej powst ałej przy: naukowo-badawczych itp. niem oż liwe jest przed zakończe­ niem cał e j serii wyrobów, pracy naukowo-badawcze j itp.
40. l)masowe j i wielkoseryjnej produkcji o charakterze sk al kulovJ:a nie rzeczywistego 't echniczn ego kosztu wytwoprzemysłowym ~ koszty bezpośredhie oraz koszty HenIa już wyprodukowanych wyrobów, zakończonych - wydziałowe, ustal one z llwzględnieni.em stopn ia za etapów pracy naukowo -b ada wczę j itp., to w jed nostkach awansowania produkcji, z tym że nie zalicza się dOi wymienionych w ust. 1 wycenia się je według plano- nich stra t na brakach, kosztów-. zużycia n arzędz i wanego technicznego k osztu wy tworzenia, a w razie i przyrzą dów specjalnych oraz kosztów przygotowania " jego nieustalania - według rzeczywistego techniczne go (urUChomieni
41. a)nowej produkc ji. kosztu wytworzenia ta kich samych produktów gotow yc h 2) ma łose'ryj nej i jednostkowej prod ukcji o charakterze w poprzednim . okresie sprawozdawczym, z tym jednak przemysłowym oraz przy wykonywaniu usług rzeże odpowiednia czę ść przekroczenia k osztów z t ytułu czywisty techniczny koszt wytworzenia n ie zakończo­ odstępstw od przyję tej technologii (zakresu pra cy itp.), nychi nie zani echan ych z!eceń produkcyjnych, skorystrat ' na brakach, narzutów kosztów . wydziałowych itp. gowany o różnice inwentaryzacyjne, o których m'o w a zwiększa wartość p roduk tów gotowy ch. w § 64, oraz o koszt produktów gotowych, o~reś lony w § 89 ust. 3, § 90. 1. W jednostkach, które stos ownie do postan owie ń o b owiąz ując e go je pl anu kont nie sporz ądzaj ą ' 3) produkcji o charakterze ' budow l a no -montażowym, wynikowej kal kula€ji kosztów produktów gotowych lub ge olo9iczno-poszu kiwawczym, geodezyjn o-kartograficzich grup, lecz prowadzą ewidencję kosztów rozliczonych, n ym i przy pracach projektowyCh - ' kwo t ę ró,wną za rzeczywisty techniczny kos zt wytworzenia pr oduktów iloczynowi jej warto.<5ci kosztorysowej pomniejszonej gotowych uważa si ę ich cenę sprzedaży zmnie jszoną o wkalkulowany zysk oraz zwiększonej o eweno podatek obroto wy i n arzut y kosztów sprzeda ży oraz t ualne dodatki nie objęte kosztorysem, a przysługu­ kos ztów ogólno z akładowych (kosztów będących odpojącewyko nawcy, i w ł aściwego dla niej wskażnika powiednikiem kosztów . ogól no zak ł adowych w innych jedziomu kosztów; wskaźnik poziomu' ·kosztów llstala ~ s ię nostkach niż przemysłowe ). a zwi ększo ną o dotac je przed p r.zez porówna ni e zmhiejszon ycho koszty nieprod lIk miotowe i skorygowaną o r óżnice wyrównawcze. cen wecy jne i koszty ogóine z a rządu kosztów prod ukcji od w n ę trznych, p('Czć! tku ,roku ' do dnia wyceny z u wzg l ęd nien ie m kosztu stanu robót W tok u n a począte!c . roku ze ,sko2. Narzuty kosztów sprzedaży ' i ' ogólnozakładowych, r ygow aną lak wyżej warto ś cią kosztory s ową sprze-, o których mowa w ust. .1. ustala się w kwocie odp ow.ia(]ć1l1y ch · robót gtanuIobót w tokl, na kon iec da j ącej proc entow i ce ny sp rzedaży pr-oduktu gotowego, ok re su; przy prod ukc ji btlc]ow]i.mO-montilżowej .,w skaż w jakim łaczn e koszty spFzeda zy lub koszty ogótnozanik poziomu kosztów powin jPH być ustalony cdr,,,bkłado w e jednostki w okresie sprawozdawczy m poz osta ją nie dla każdej hud owy, za którą uważa się pl ac do osiągniętych w nim łącznych prz yc hodów ze ...<; prze -\ bud owy obejmuiący Jeden lub kilka objektów , ZEspó ł daży produktów. Zarówno cen e sprzedaży produ ktu, jak b utlQ,w , grupę lub odcinek robót, wyk ony w~an ych t łączn e , przyc hod y ze sprzedaży produktów przy obli- . '. : Monitor Polski Nr 40 - 372 ------------------~- -------- przez wydzięloną komórkę organizacyjną jednostki; w wypadkach uzasadnion~' ch charakterem produkcji lub 'wartm'kami organizdcYJnymi , ws,k,dżpik poziomu kosztów można ustalac dla całej jednoslki; wartosć produkcji budowlano,montażowej w toku może obejmow'a ć ,ktlszty robót nie "'6b;ętyth mil o wą ,z zamawiającym tylko wówczas., gdy b y ły one niezbędne ze względu n a bi~zpieczeflstwo tub na potrzebę za· bezpiecżenia prze d awarią . 2. Przy masowej i vde lkoseryjnej produkcji o charakterze przemysłowym . można przy jąć za poctstawę wyceny' produkcji nie zako f)cz.o nej planowany lub norma, tywny t e chnicżny ' koszt , wytworzenia (ust. '1 pkt I) pod ' warunkiem, że wliczona do jej wartości łączna kwota na'-r"lutu planoW~riych lub no nrlatywnych kosztów wydziałowych nie będzie wyższa od kwoty łącznego ndrzutu rzeczywistych ~dsztów wydziałowy c h. jaka przypadałaby na tę produkcję n ie zakoliczoną. ' 3. Przy masowej ' i wielkoseryjnej produkcji o charakterze przemysłowym można przyjąć za podstawę wyceny produkcjJ w toku tylko jej' koszly bezpośrednie, z zastrzeżeniem ' przepisll ust. I pkt .\, a przy produkcji materiałochłonnej, przy której koszty zużycia materiałów ' stan ow ią istotną część ogólnej sumy rzecżywistego ~ech­ nicznegq kqsztu wytworzenia tylko k0szt.zużytych · dp jej wytwor'lel'l!ia materia/ów; .obejmujący wartość surowcówor<iZ inn ych ważniejszych materiałów . i.. pólfa- . broykatów . W wypadkaCh uzasadnionych nieznaćznym roz. miarem ' j ' stałością stanów PWd-llkcji w toku lub k'rótkim cyk lęm produkcyjn ym można nie wyceniać produkcji w toku. W lazie ni ewyceniania produktji w toIsu lub zaliczahla do jej ~ar tości _ tylko części jej rzeczywisteg o technicznego kos'ltu wytworzenia. nie wliczone' do jej wartości koszty zalicza się do w<lr!o ś ci proclliktów gotowych lub . pÓłfabrykatów. -------------------------- ------------ Poz, 231 , 2. Towary mogą być wyc e nianei również w e dług cen nab yc ia, jeżeli · lo przewiduj e obowi ~!Z.l!jącyjed nostkę p(an kont. M a teriały w · droclże wycenia się · w sposób w.§ 8S, a t owa ry vii drodze - w sposó b określ ,on y w § 96, § 97. określon y _ ~ Sil l. Dostawy nie lakturowane m a teriałów, fHz e dmiotów. nietrwalych olaz maszyn i urządzen nie będą­ cych , ś·rodkillnj trwałymi. a tak ze towaróv.; · wycenia SIę; w cenach ' e'w idencyjnych ustdlonych na poziomie c e n okre ś lonych w § 85 lub 96. 2. Jeż el i ewidencję towarów prowadzi się w cenach ewidencyjnych ustałonych na innym poziomie niz ceny ,wymi e nione v~ ust. naprzykłild odpowiadających ('e- . nom, po jakich jednostka sprzedaje towary, dostawy nie ·f akturow·a ne towarów wycenia się w cenach ewidenCY Jnych, skorygowanyc;ho odchylenia · c enewjdencyjnych . od c en wymienionych w § / 85 lub 96, I: 3. )'\Jie fakturow a ne roboty ' i usluUi wycenia cenach wynikających z zawartych umów, się w §99, Obl;e składniki majątku znajdujące Się w QYspozycji jednostki. jeżeli objęte są wartościową ewidencją jednostki, wycenia się według ich wartości Qkreślone.L w porozumieniu z właścicielem, a gdy to nie jest możliwe '- :wartość obcych składników majątku ustala się na podstąwie osz acowania. · DZIAŁ V Zasady ustałania' wyniku łiniJ.n!lowego. '. ... § 93. W jednostkach, które stosownie -po postanowieli ob o wiązującego je planu kont' nie sporządzają wy-' nikowej kalkulacji kosztów ' poszczególnych prodLiktów § 100, I. Wynik finansowy (~ysk lub stratę) 'ustala gotówych , lub ich grup, za rzeczywisty tecbniczny koszt się w pełnej wysokości przypadającej za czas od powytworzenia produkcji nie zakończonęj uważa się odpo- _czątku - roku do kori.ca każdego . okresu sprawozdawczego. wiednią częśĆ" wartości produktu gotowego ustalonej w Przy ustalaniu wyniku finansowego należy uwzględnić sposób określony w § 90; nie może to być jednak warpełne osiągni ę te i przypadające na rzecz jednostki prz,-: tość niższa od kosztów zużycia materJalów obejmuJąchody ze sprzedaży i inne .przychody oraz odp-owiadające cych wartość surowców oraz innych ważniejszych ma- · · Im koszty ich uzyskania, skorygowane o wyrównania re\!tEnialów i półfabrykatów, użytych do wytworzenia protowności. a także o poniesione straty osiągnięte zyski dukcji nie zakończonej. nadzwyczajne. § 94, Jeżeli zgodnie z przepisami § 91 nie wycenia SIę produkcji nie zakori.Czonej lub jeżeli łączna wartość produkcji · nie zakończonej i produktów gotowych ustalona , zgodnie z przepiSjlmi § 88-93 różni się od łącznych · kosztów produkcji jednostki. różnicę powstałą z tego tyzalicza ' się do kosztu własnego produktów , sprzedanych w okresie sprawozdawczym. fułu § 95. Inwentarz żywy wycenia się według cen zakupu lub według wartości przychówka ustalone.i zgodnie z odrębnymi , prze~isami, powiększonej o ' przyrost wagi. lub według warto ści h6dowIanej ustalonej na podstawie cen skupu. § 96. 1. Towary wycenia się według cen zakupu, Za _ cenę zakupu towarów uważa się - ró,.vnież stałą cenę ewi• d~ncyjną, skorygowaną o odchylenia ceny ewidencyjnej Od ceąy zakupu. :~ __ ,I 2. Nie zalicza się do wyniku_ finansowego ' kosztów przychodów przyszłych okresów sprawozdawczych. a t.akże, w wypadkach określonych odręhnymi przepisami. strat porllegających zaliczeniu do wyników finansowych przyszłych okresów sprawozd a wczych, z zastrzeżeniem . przepisu § 103 ust. 1, § 101. Przychody ze sprzedaży wyrobów gotowych. Tobót. usJug. prac naukowo-badawczych, prac projektowych, tOVUlfÓW, materia\ów oraz inne przychody, wyrównania re ~tow ri.ości, a takż~ koszty uzyskania przychodów - ust a la się w wysoko .śc i i w sposób okre ś lony odrębnymi przę pisami. § 102. Straty l: zyski nadzwyczajne spowodowarlt~ zdarzeniami -losowymi. z tytułu kar oraz z innych tytułów określon ych w obowiązulącym jednostkę planie kont za- Monitor Polski Nr 40 373 licza się do wyniku finansowego w okresie ich poniesienia (uzyskania), chyba że odr ę bne przep'isy prz ew idują zaJicze~ielch do wyników finansowych przyszłych okre sów sprawozdawczych lub odniesienie na fundusze specjalne. - sy sprawozdawcze dochodów przyszłycp, 'okresów powinny być zgodne . z p ostanowieniami obowiązu iące go jednostk ę planu k ont. ,', .. . .... . .. , . .. W. § 103. l. Dokonywanie rozliczeń mi ędzyokres owych kosztów jest 'uza$adnione, je żeli określony koszt odnosi się do szeregu . okresów sprawozdawczych · lub do · innego okresu aniż e li . okres, w którym ten kos,ztpDni esiono, a jego zarachowanie na okres., w którym został po niesion y, spowodowa łoby istotne zniekształc enie kosztów lub wyniku finansowego jednostki za ten okres sprawozdawczy. ' 2. ""- okresach sprawozda wczych nie k.ońc zą cych roku możpa dokonywa ć rozlic ze ń mi qdzyokres owych ' kosztów .- czynnych (~osztyprzy i; złych okresów) i biernych (rezerwa na wydatki przys z ł~' ch okresów) z wszelkich t y tułów. 3. Na koniec roku mogą b yć zaliczone do aktywów jedn ostki wyl itczflJe koszty przyszłych okre sów z tytułu I ozJiczenia : . 1) k osztów zakupu oraz kontraktacji- i skupu, .2) kosztów prac z zak resu postę pu technicznego i organizacyjnego orazkh wdrożenia , w tym także kosztów projektów racjonalizatorskkh i wynal azczych, kosztów, przygotowania nowej produkcji oraz robot odkrywkowych i górniczych, . 3) . k osztów ut.rzymania służb inwestycyjn yc h w nowo budowan yc h zakładach (wy dzia łach, oddziałach) czynnych jednostek, 4) sfinansowanych ze środków obrotowy ch jednostki kosztów ' większych remontów środków trwałych, W tym także modernizacji i adaptacji pomieszczeil, Poz, 233 § 105. L WynH{,Jirj.ims owy j ęd n o stek wyinienion ych § J pkt .I , 2, 4-;-7 ,0Jaz . przed s i ę b i orstw d zakladów prowaczonych prlez .jednos tki. wymi.enione ~ §l pk t 11 koryguje się z tytułu tworzenia j ,likwidowapia reze rw, 2. 1) 2) R.~ zerwy tworzy si-ę · na ć pok rycie: :\ rosżczeń pienięź;OYCh .' i naJe~npści.;z · (Ylulu ni edoborów środków p,ieni ęź ny <;:\! . or ~z rzeczov/ y,c h składni­ ków majątk~ Qprotowego ,.clzia,ła, !noścf e~ sploata~yjne j jednos tki; zaroszczeni9 . zt Y\ 4ju nie.goOQrpw \l w aż a si ~ również równow ar t oś ćstwi erdzOl)ych niedoborów do _czasu ic h r ozlicz0n i ę., t ~' j'e's,t st\~lerdzenia, ze są niezawinione iub że p o nosz.ą , z,ą. ,nie odp owiedziainość materialną określone ~so b y , ' '" . . , :'" : roszc zeń sporn ych w stos'unkLi ' dÓ ' odbiorców i ' dostawców z t y tułu' dosta w, 'fobót: i 'usłu g ' dziaJIi'lnoś ci ekspl oa tac y jne j j e dnostk (o r aż ' na roszciźehi a 'i :;na l eż ­ ności z tego tytułu zgłos'zonedojedńOstek ~os t a wion yc h w stan upadł ośc i. .~ ''' ' .•:,. 3. R e z e rwę o'kreś lon'ą w ust; 2 pkt 'tworzy Ś''ię W. okresie sprawozdawczym, którylllstwierdź'ono ni e d o ~ bór w kwocie równej ceni e zakupu lub ' technicznemu ' kosztowi wytworzenia we własnym' zakresie/o (§ . i!8~9j) rzeczowych składni ków maj ą tkustanowiąć: ych rii ed6hór, powiększone j o przypadający p od'a tek Obrotowy, dlbo w kwocie brakujących środków piehi q żnyC'h ~' pr zei zali -' czenie jej do stra t nadzwy&a jn ych jeanóŚtki : R eze}'wę tę zwię1,l:sza się o kwotę ró żnicy in:i ędzy'Ihv otąfbs.zczeni tl w stosunku do osoby materialnie odpoWi'edzi<i.lnej r:Ws pół-' odpowiedzialne
42. j)a kwotą niedoboru pod ' d atą; w . któreJ nastąpiło ustalen ie wysokości roszczenia. . . w .' : ;-' ~\, ' ,; 4. R e zerwę określoną w ust. · 2 pkt 2 tworzy się w kwocie 'r oszczeni a w okresi e spr,awozdawciy m, w któr yrri' upłynął sześ ć dzi esią ty dzień od dnia wpływu dokumentu' 5twierdz a j ą cego od mowę zapłaty~ W razie wcze ś ni e'jśzego 6) wszelkich innych k osztów, dotyczących przyszłych skierowauia spra wy ~a drbgę poS t ę p o wania sądo wego !\.lI) lat wskazanych w dowodach obcych (na przykład arbitra ż owego albo zgloszeni a wniOsku do m asy up a dłośc i; ube zpiecze nia maj ątkowe) lub okre ś lon ych w prze-o lezerwę tw orzy si ę' Z . dniem dokonania t ych cZYl1n o~Ć i. ' . pi sach odrębnych , Rezerwę n a roszczenia w st osun'!<:LI do odbiorców tworzy' si ę prz ez zmni e jszeni e przychod ów ze sprzedaży, a'wpo z t y m jedn ak ż e rozliczenia w y mienione w pkt .2-6 nie z ost ałych wypadkach - p rzez jej za liczehie do ' s trat' mog ą być 'dokonywane przez ok.res dłuższ y niż 3 lata, nadzwyczajnych jedn ostki, a j eżeli llz asad niają to ich długotrwałe skutki eko nomiczne 5 la t. . ttóreJ mowa v/: liSt. 2' 5. Nie tworzy . się rezerwy, . 4 . Na koniec roku nie m ożna zalic zać do pasywów pkt' 2,na roszczeni a'w st osunkll 'do od biOrCów, jeUhna' jed nostki rezer w na wyda tki przyszłych okresów, jeże li pOdstciwi e odrębn ych przep iscJ\v jednos tka jes t obo,Jl~z'a~d : odr ębne przepisy nie s t a nowią inaczej . · zmniejszy ć na koniec r oku Plzychoc1 \' ze sprzedażY '9 h'je: i' r"; i opł a co ne prze:z odbiorców nćlle:ill(j :,e: i. j 5. S tawki odpisów zarówno przy czynnych, jak . ł b.iernych r ozliczeniach mi ęd zyokres owych kosztów mogą . 6. Re zerwy, o któr ych mowCl VV l1S t. 2, . zwię k~zci siC; by ć ustiJ,lon e bąd ż jako st awki okresowe, bądź jako stawki o zasądz one na rzecz jednosU;j ki)szty post ę powa11i a'?ąc. 1e.dnostkowe odn oszące się do okreś lonej podstawy rozlidowego, arb itr ażowego lub up
43. i)dlo':;ciowe go oraz o ..ocjsetki.. czeni owe j, na })f zykład stawki n a jedn ostkę produkcji. p~zez ' ich zaliczenie (lo nale ż ności jc-'dn ostki. . ' l 5) k osztów z tytułu umorzenia przedmiotów nietrw a ł ych, o którym mowa w § 8? ust. 2 pkt 5, ~ .-:; § .1 04 .. Przychody przyszłych okresów stanowią przychody pobran e, ' a takż e zarachowane jako należn ość lub roszczen ie od kontrahentów, które p odlega ją , st osownie <:lo obowiązuj ą c e go jedn o stkę pl anu kont , zaliqeri iu ' d Oi wyniku finansowego przyszłych okresów spraw ozdawczych. Zasady ustalania i zaliczania na poszcze góll'.e okre- .-, 0 '. , , \ : 7. Rezerwy zmnie jsza si(~ o kwotc: : 1) zapł ac onych n ależnoś ci - przez za liczenie do tysków n adzwyczajn ych l nb, jeże li jest t o re zerwa na r Ószcze nia w stosuE kll do cd biorców i na . n a leżno ,ki od odbiorców - do zwic;kszell przychodó w ze sprzedaż y' ł-Ionitor Polski Nr 40 - 374 w' części dotyczącej należności głównej i do zysków nadzw yczajn ych w części. o jaką podwyższono rezerwę w myśl przepisu ust. 6, 2) roszczeń- uznan ych ża nieuzasadn i one - przez zmnie j- szenie: Poz . 233 a także'. bilansu i rachunku wyniku finaEsow