Monitor Polski Nr 8 - Poz; 70 lp - --:------ 70 ZARZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI MATERIAŁOWEJ I PALIWOWEJ z dnia 28 lutego 1987 r. w sprawie sztzegółowych zasad eksploat.acjl el,e ktryczn.ych 'spawarek i zgrzewarek. Na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o gospodmce energetycznej (Dz. U. Nr 21, poz. 96) oraz w związku z § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Mi· nstrów 1. dnia 30 grudnia 1985 r , w sprawie określenia kompetencji niektórych naczelnych i centralnych orga- § 7. Przewody ząsilające urządzenia spawainicze oraz przewody spawalnicze powinry być zabezpieczone przed uszkodzeniami mechanicznymi w wyniku: trasą wykluczającćl 1l10Żliwoś.:. uszkodzenia przez ruch urządzeó transportowych, 2) zawieszenia na o~)ovl'iednich stojakach przenośnych, 3) zabezpieczenia właściwymi osłonami.
- l)poprowadzenia nów administracji. państwowej zastrzeżonych w przepisach szczególnych dla organów zniesionych (Dz. U. Nr 63, poz. 334) zarządza . się, co naslqlJllje : Zarządzenie określa szczegółowe zasad y eksploatacji elektrycznych spawarek wirujących i transformatorowych, spawarek prostownikowych jedno i wielostanowiskowych, półautomatów i automatów spawalniczych oraz zgrzewarek doczołowych, punktowych i linio· wych, wraz z układami służącymi do ich zasila-nia, regulacji i sterowania oraz ukl adami chlodzenia i sprężonego powietrza, w jednostkach gospodarki uspolecznionej i nie uspołecznionej. ' § sią I. I. 2, Szczególowych do:
- l)spawarek tryczny, ZilSild wirujących o ek s ploatilcji napędzie Ilie innym stosuje niż elek- 2) spawarpk i zgrzewarek o mocy znamionowej mniejszej niż l kW lub 1,1 kVA, jeżeli łączna ich moc u jednegq użytkownika nie przekracza 5 kW luh 5,5 kVA, " Przy cięciu plazmą należy przestrzegać obowią norm dotyczących hałasu i promieniowania. § 8. zujących § 9. Spawarki transformatorowe, niezależnie od stosowanych zabezpieczeń dodatkowych, nie mo,gą być uży wane do spawania ręcznego:
- l)w pomieszczeniach ciasnych, 2) na podłożu przewodzącym prąd, w · szczególno ś ci metalowym lub wilgotnym , § 10. 1. Urządzenia spawalnicze należy ustd wiać możliwie naj bliżej miejsca spawania lub tgrzewania i tak dobierać do stosowanej metody spi,lwania, aby pracowały możliwie z największą sprawnością energetyczną. 2. Długość i przekroje przewodów spawalniczych powinny być dostosowane do znamionowych prą,dów spawania (zgrzewania) i zapewniać możliwie jak naj niższe straty energii elektrycznej. 3. Stosowanie spawarek wirujących powinno by'~ 3) spawarek i zgrzewarek przeznaczonych do pracy w ograniczone. do niezbędnych przypadk6vv. miejscach zakwalifikowanych na podstawie odręb 4. Urządzenia spawalnicze zasilane prądem jednonych przepis6w do odpowiedniej kategorii zagroże 'fazowym powinny być możliwie równomiernie rozdzienia Iovybuchem. lone na trzy fazy sieci zasilającej. ' § 2. Eksploatację elektrycznych spawarek 1 zgrzewarek należy prowadzić zgodnie , z przepisami zarządzenia oraz ogólnymi zasadami eksploatacji określonymi w zarządzeniu Ministrów Górnictwa i Energetyki Oraz Gospodarki Materiałowej i Paliwowej z dnia 18 lipca 1986 r. w sprawie ogólnych zasad eksploatacji urządzeń i insto. lacji energetycznych (Monitor · Polski Nr 25, poż. 174). § 3. Ilekroć w zarządzeniu jest mowa o urządzeniach spawalniczych bez bliższego określenia, należy przez to elektryczne spawarki i zgrzewarki wraz z ukła dami wymienionymi w § 1 ust. 1. ·, rozumieć § 4. Urządzenia, spć}walnicze powe, przebudowane lub po remoncie lnogą być przy jęte do eksploatacji po . ,stwierdzeniu uzyskania · pozytywnych wyników badall technicznych, przeprowadzonych w zakresie ustalonym w załączniku do zarządzenia. § 11. Na urządzeniach spawalniczych powinny być umieszczone i utrzymywane w ·stanie czytelnym następu jące napisy i oznaczenia:
- l)na wszystkicheJementach spawalniczego '- urządzenia kumentacją wchodzących w skład symbole zgodne z do- techniczno-ruchową , 2) symbole zacisków ochronnych i wy prowadzeń koń , ców uzwojeń oraz dane na tabliczkach znamionowych, . 3) napisy na podstawach gniazd 'bezpiecznikowych określające wymaganeprąclywkładek, 4) napisy określające funkcję przycisków sterowni· czych, przełączników i innych elementów sterowania, 5) napisy o stosowanych zabezpieczeniach i wielkości ich nastawienia. się § 12. 1. Eksploatacja spawarek powinna odbywać w warunkach uniemożliwiających przepływ prądu § 5. Stosowanie urządzeń spawalniczych służących spawania w przewodach zerowych i ochronnych 'obwodo ośłony łuku gazu jest dopuszczalne tylko w rażie 'dów elektrycznych zasilających spawarki lub inn e urzą zapewnienia, że stężenie gazu w pomieszczeniu, w któdzenia w miejscu ich zainstalowania. rym odbywa się spawanie, nie przekroczy wartości do2. . Napięcie w stanie jałowym urządzeń spa wClIni: puszczalnych i gaz nie będzie przenikał do innych P9 - czych nie może przekraczać wartości ust,llonych w normieszczeń. mach lub warunkach technicznych. Przewody spawalnicze powrotne powinny być z przedmiotem spawanym albo z odpowiednimi szynami zbiorczymi lub z rożdzielniam! do tego przeznaczonymi. § 6. łączone bezpośiednio § 13. 1. Urządzenie spawalnicze wyłączon e samoczynnie przez zabezpieczenie można ponownie uruchomić po oględzinach I stwierdzeniu, i.e nie występują objawy świadczące o uszkodzeniach. Monitor Polski Nr 8 t 18 Poz. 7() ----------.----~--------~----~----~~~---------------------------------- 2. W razie powtórnego wyłączenia ur.ządzenia przez zabezpieczenie, uruchomienie może nastąpić po usunięciu przyczyn wyłączenia. spawalnicze należy wyłączyć spod napięcia na okres każdej przerwy w pracy trwają ' cej pOI)ad:
- l)5 Il!inut - w razie ręcznego spawania, . 2) 10 minut - w razie spawania lub zgrzewania auŁo matycznego. § 14. Urządzenie 1. 2. Do wyłączenia biegu automatyczne wyłączniki. jałowego należy stosować ... 3. W instrukcji eksploatacji mogą · być określone pizypadki,w których z uwagi na warunki technologiczne lub wymagania ruchowe stosuje się · inne wymagania niż określone w ust. 1 i 2. . 15. Pracę urządzeń spawalniczych . należy wstrzymać w razie zagrożenia bezpieczenstwa obsługi lub otoczehIa .Of-ąZ w razie stwierdzenia . uszkodzeń lub zakłócen uniemożliwiających normaln'ł eksploatację, a w ~ szczególności w razie: §.
- l)nadmiernego nagrzewania się . poszczególnych części chłodzącego ponad urządzenia, 2) wzrostu temperatury ·czynnika wartość określoną w . dokumentacji fabrycznej, 3) pojawienia się dymu, ognia lub zapachu spalonej izolacji, 4) nadmiernych , drgań i nadmiernego poziomu l\ałasuj 5) uszkodzenia instalacji wodnej lub pneumatycznej albo innych objawów świadczących o wewnętrznych uszkodzeniach tych instalacji, 6} uszkodzenia -układów sterowania i automatycznej . regulacji' napięcia i prądu. § 16. Stan techniczny urządzeń, ich zdolność do pIII.cy i warunki eksploatacJi należy oceniać na podIItawie oględzin i przegfądów pI7eprowadzanychokresowo. 1. Terminy i ·sposób przeprowadza·nia oględzin w instrukcji eksploatacji, z uwzględnieniem zaleceń dokumentacji fabrycznej oraz warunków pracy urządzeń IIpawaJniczych. § 17. należy ustalić 2. Oględziny · należy przeprowadzać w czasie ruchu . i vi czasie. postoju urządzeń, jednak nie rzadziej niż raz na kwartał. 3. Przy przeprowadzaniu oględzin w czasie ruchu spawalniczego należy" sprawdzić w szczególstan: urządzenia ności 1) zabezpieczeil, regulatorów i łączników, 2) połączeń mechanicznych I elektry<::znych; 3) ochrOny .przeciwporażeniowej i zabezpieczenia prze- . ciwpożarowego, § Hl. .1. Przeglą}ly urządzeń spawalniczych najeży przeprowadzać po uprzednim wyłączeniu ich spod na~ pięcia, w terminach ustalonych w dokumentacji fabrycz- nej, lecz nie rzadziej niż raz w roku. 2. Przeglądy obejmować powinny w szczególności!
- l)szczegółowe oględziny w zakresie ustalonym w § 17 usL 3, 2) czynności konserwacyjne w zakresie zgodnym z dokumentacją fabryczną , 3) badania stanu technicznego w zakresie ustalonym w załączniku do zarządzenia, A) sprawdzenie stanu technicznego i. przeprowadzenie oceny skuteczności ochrony przeciwporażeniowej, 5) sprawdzenie stanu łożysk napędów i prądnic, . 6) wymianę zużytych części i usunięcie zauważonych uszkod:z:eń, 7) stwierdzenie zadowalających nego. 3. Y:I czasie szczególnoSci: ruchu wyników ruchu prób- próbnego prawidłowość działania układu sprawdzić w zaworów i regulacji układu pneumatycznego, 2) prawidłowość działania automatycznego sterowania pracą urządzeń spawalniczych, 3) stan i prawidłowość ustawienia elektrod, 4}czas poszczególnych faz zgrzewania, dOcisku l . przerwy, 5) . działanie przełącznika dla ustawienia zgrzewania pojedynczego lub ciągłego.
- l)chłodzenia należy i 4. Wyniki przeglądów i zakresy wykonanych czynnościkonserwacyjno-remontowych należyodnotować . w 'dokumentacji eksploatatyjnej urządzenia spawalniczego. § 19. Wyniki pomiarów wykonanych w czasie eksplourządzeń lające, jeżeli: . atacji spawalniczych należy uznać za zadowa- odpowiadają wymaganiom ustalonym I w załączniku do zarządzenia, 2) wartości Tezystancji izolacji uzwojeń napędów elektrycznych urządzeń spawalniczych odpowiadają wymaganiom ustalonym w szczegółowych zasadach eksploatacji elektrycznych urządzeń napędowych, 3)rezystancja izolacji uzwojeń urządzeń spawalniczych w pomieszczeniach o dużej wilgotnoSci wynosi nie mniej niż 0,5 MQ.
- l)§ 20. Urządzenią 1. spawalnicze przechowy- należy wać w pomieszczeniach -zamkniętych, w których wilgot- ność powietrza odpowiada 2. Terminy składowania obowiązującym przeprowadzania urządzeń stanowiących normom. kontroli warunków magazyno- rezerwę 4) przewodów spawalniczy~h, 5} działania i wskazań przyrządów pomiaroWych oraz działania urządzeń sterowania · i sygnalizacji, 6) ·nagrzania obudowy i łożysk oraz poziom hałasu i drgań, 7} układów chłoQzenią i sprężonego powietrza, 8) pomieszczeń, w których pracują urządzenia spaw'alnicze, 9) czystości urządzeń spawalniczych. § 21: Traci ' moc zarządzenie Ministra Górnictwa Energetyki z dnia 3 sierpnia 1970 r. w sprawie eksploatacji elektrycznych spawarek i zgrzewarek (Monitor Polski · Nr 26, poz. 218 i z 1973 r. Nr 43, poz. 258). W razie stwierdzenia w · czasie oględzin niepranależy wykonać zabiegi konserwacyjne lub przekazać urządzenia spawalnicze do remontu. Minister Gospodarki Materiałowej i Paliwowej: wą należy określi t w instrukcji eksploatacji urządzeń spawalniczych: § 22. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. 4. widłowości, J. Woźniak Monitor Polski Nr 8 119 --------------------------------------------------------------------------------------- Poz. 70 Załącznik do zarządzenia Ministra Gospodarki Materipłowej i Paliwowej z dnia 28 lutego 1987 r. (poz. 70) ZAKRES BADAr\f TECHNICZNYCH DLA URZĄDZEŃ SPAWALNICZYCH I' Wymagania techniczne Zakres badań Lp. .. l wirujące spawarki transformatorowe spawarki prostownikowe zgrzewarki 3 4 5 6 spawarki . . 2 .. przeciwporażeuiowej l Sprawdzenie stanu oclJrony 2 Pomiar napięcia biegu jałowego po stronic wtórnej Ochrona przeci wporażeuiowa powinna odpowiad!ł ć wym;lganio m 'ustalonym w przepisach w sprawie ochrony przeciwporażeniowej w urządzeni ach elektro,euergetycznych oraz wymaganiom dodatkowym wynikającym z dokumentacji fabrycznej i lokalnych warunków pracy urządzenia. Wielkość napięcia powinna być zgodna z normami, a w razie kumentacją fabryczną. li --- " 5 6 Pomiar rezys1;ancji izolacji elektrycznego - Pomiar r ezystancji izohH:j i transformatora pomię dzy uzwojeniem wtórnym a pierwotnym oraz uzwojeniem pierwotnym a obudową Pomiar rezystancji Izolacji innych elementów elektrycznych ni ż wymienione -- Rezystancja izolacji mierzona megaomomierzem 1000 V powinna być nic mniejsza niż 2M!} Rezystancja izo- - łacji mierżona me- gaomornierzem 1000 V powinna być nie mniejsza od wartości podanych w dokumentacji fabrycznej - R ezyi! timcj a izolacji mierzona megaomornierzern 1000 V powinna być runiej.za niż 2Mn - Rezystancjaizolacjl powinna odpO\viadall wymaganiom ustalonym w dokumentacj i fabrycznej" a razie ich braku powinna byc! nie mniej sza niż 0,5 MO - pod ,lp. 3-5 SpraWdzCJiie stan u inHalnfji i s ZCZd.u08d układu - cbłodz<;,nia - , Spl'awdzcIJie stanu iUHalacji i szczelności oraz dziaukladll sp rężon l'go powietrza - łania Dzi ałanie - dzeu Brak ub;,tków i stau ciśnieni a zgodilie z w)'lnaga.. niami ' ustal0J1)"mi w dokumentacji fabryczn~j " 8 z do- Rezystancja izolacji powinna odpowiadać wymaganiom ustalonym w szczegółowych zasadach eksploatacji elektrycznych urządzeń napędowych. Pomiar rezystancji izolacji , transformatora pomiędzy uzwojeniem pierwotnym i wtórnym a oh udową urządzeń i Instalacji 7 napędu ich braku - I Brak Ilbylkth... po' wietrz" i stan ciśnienia zgo dnie z wrmaganiami U8" tatonymi w dokumeitt.acji fabry cznej urzą-- chłodzenia sprężonp.gn po,.... itłtrZ e tll POpl'8Wlic działanie zgodnie z \\')'maganiumi ll !'t .. lonymi \\' dokulHenlaeji fabrycv,· 9 SprawdzelLie działatlia ws:tyHkicb un:ądz"ll nicz)'ch mechanizmów 10 Spro\\"(I;,;eJlie działania aparatury kontr,,] nO-lWIO;'" rowej" reg ula cyjnej i elektryc:tllej llkJadu sterowania .. I Sprawu~enie ' PO,PrRwne dzi"łuni~ r,go.lnie z wymaganiami u,t a lml y m~ w dokllmenta~ji fahrycz. II - zakreeu regnJacji i na,! lawi'e d spawlluia łub zgrzewania 12 Pniha ruchu urządzenia Ipawahticzego 13 Sprawdzenie i pontiató,,, układu 7.lIbezpieezt'ń, pOlflOC· Hej oraz 'f. zasadami f'ksploatacji.- prądu Sprawno4ć dzh.lania zgodnie z w yu1łlga ni.łlłli u. talony",i hry cmej. d., kil rI1 (' U I". łt ej i fa- . nej. ' Poprawne dżiałallie. 'YJllllli1.lIcji w , Dobór i nastawif'uie zabt'"~pieczeń . działanie układó",' sygnllli:r.acyjII}'ch i pumiarf)\V powinny ll)' ć zgodJle z dokumentacją techni c zną. -