MONITOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Nr 13 Warszawa, dnia 15 kwietnia 1991 r. TREŚĆ: Poz.: UCHWAŁY 83 84 85 86 87 - SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ: z dnia 23 lutego 1991 r. w sprawie założeń polityki gospodarczo-społecznej na rok 1991 z dnia ' 23 lutego 1991 r. w sprawie realizacji ustawy budżetowej na rok 1991 z dnia 23 lutego 1991 r. w sprawie założeń polityki pieniężnej na 1991 r. z dnia 23 lutego 1991 r. w sprawie podstawowych kierunków prywatyzacji w 1991 r. z dnia 22 marca 1991 r. w sprawie powołania przewodniczącego Komitetu Badań Naukowych 109 110 111 114 116 83 UCHWAlA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 23 lutego 1991 r. w sprawie założeń polityki gospodarczo-społecznej na rok
- Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, dostrzegając złożo sytuacji, w jakiej przebiegały prace nad programem gospodarczym na 1991 r., a w szczególności komplikacje wynikające ze zmiany Rządu i niepewność będącą następst wem zmieniających się warunków handlu ze ~wiązkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich oraz brak ostatecznego porozumienia w sprawie redukcji polskiego zadłużenia, stwierdza z zaniepokojeniem i zatroskaniem, że: należałoby podjąć, gdyby niebezpieczeństwo takie stało ność - - sytuacja gospodarcza Polski pozostaje bardzo trudna. Mimo iż uchwalone zostały wszystkie istotne akty prawne przedłożone przez Rząd, mające służyć realizacji programu stabilizacji gospodarki w roku 1990, rezultaty odbiegają zasadniczo od przewidywań rządowych. Recesja jest dużo głębsza i ma charakter trwały. Również poziom życia głównych grup społeczno-zawodowych (szczególnie pracowników sektora państwowego i rolników) uległ dużo większemu obniżeniu, niż przewidywano. Inflacja została zredukowana, lecz pozostaje na wysokim poziomie. Jakkolwiek realizacja programu przyniosła także zmiany pozytywne (w szczególności zrównoważenie rynku towarów i usług). to jednak narasta społeczny sprzeciw wobec dotychczasowej polityki gospodarczej . Sprzeciw ten, na ogół w pełni uzasadniony pauperyzacją różnych grup zawodowych, może jednak doprowadzić do zablokowania procesu reform gospodarczych. Może też utrudnić zawarcie niezbędnych porozumień z międzynarodowymi organizacjami finansowymi i wierzycielami Polski; program gospodarczy Rządu na rok 1991, określony w rządowych założeniach polityki gospodarczo-społe cznej na 1991 r., jest niekonkretny i hasłowy . Dokument ten zawiera też niewiele zapowiedzi działań stwarzają cych realne podstawy do oczekiwań, że rok 1991 przyniesie zasadniczą poprawę sytuacji gospodarczej, a w szczególności radykalne przełamanie recesji. Sprzeciw budzi przyjęcie hipotezy, żel recesja może się nawet pogłębić, a mimo to nie wskazuje się na środki, które się realne; - obciążenie kosztami kryzysu i modernizacji gospodarki różnych grup społeczno-zawodowych jest nierównomierne. Szczególne ciężary spadły na pracowników zatrudnionych w sektorze państwowym oraz na rolników. Dokumenty rządowe nie wyrażają jasno i przekonująco intencji zmiany tej sytuacji; - w życiu gospodarczym narastają zjawiska patologiczne. Coraz więcej osób uzyskuje dochody dzięki unikaniu opodatkowania. Działalność o charakterze spekulacyjnym odgrywa wielką rolę, a jednocześnie wynagrodzenia za normalną pracę uległy głębokiemu obniżeniu . Rodzi to zrozumiałe nastroje zniechęcenia i sprzyja rozpowszechnianiu się postaw roszczeniowych . Rząd nie wykazuje energii w zwalczaniu zjawisk patologicznych w gospodarce; bezrobocie osiągnęło już bardzo wysoki poziom i w niektórych regionach kraju jest bardzo dolegliwe. Jedno cześnie świadczenia budżetu dla bezrobotnych są bardzo wysokie . Dalszy wzrost bezrobocia prowadzić musi nieuchronnie do wzrostu napięć społecznych. W programie Rządu nie została jednak określona aktywna polityka skutecznego przeciwdziałania bezrobociu.
- Sejm wyraża wolę uporczywego i konsekwentnego kontynuowania w Polsce rynkowej reformy gospodarki. Podstawą tego procesu musi być jednak program gwarantujący minimalizację kosztów społecznych i sprawiedliwe ich rozłożenie, a przede wszystkim przełamanie recesji. Program musi zyskać akceptację społeczną, a następnie powinien być realizowany konsekwentnie. Przedłożone przez Rząd dokumenty programowe nie stwarzają gwarancji kontynuacji reformy zgodnie ze wspomnianymi zasadami.
- Sejm przypomina Rządowi o swoich wcześniejszych uchwałach dotyczących realiżacji programu stabilizacyjnego, - Monitor Polski Nr 13 110 i zwraca uwagę, że w znacznej CZęSCI nie zostały one wykonane . W szczególności oczekujemy, że Rząd pilnie zrealizuje postanowienie Sejmu dotyczące określenia zobowiązań państwa wobec obywateli. Sejm uznaje, że czas, zakres oraz formy zadośćuczynienia różnorodnym roszczeniom obywateli powinny być uregulowane w specjalnej ustawie, przy czym za kryterium uznania tych roszczeń nie można przyjmować wyłącznie formalnego naruszenia ustaw. Pod uwagę muszą być wzięte względy społecznej sprawiedl i wości, a także realne możliwości państwa. Obok zadość uczynienia obywatelom pozbawionym nieprawnie majątku ,Jzważyć należy możliwość przyznania odpowiednich rekompensat osobom, które w latach pięćdziesiątych wykonywały pracę przymusową , osobom, które oczekiwały na mieszkanie, a ich oszczędności uległy deprecjacji itp. Wydatki zarezerwowane na te cele w ustawie budżetowej na rok 1991 mogą być ponoszone po przyjęciu odpowiednich regulacji ustawowych. Poz. 83 i 84
- Sejm zobowiązuje Rząd do przedłożenia do końca kwietnia br. oceny realizacji programu stab ilizacyjnego w roku 1990 i oceny rozwoju sytuacji gospodarczej w pierwszym kwartale br. Sejm zaleca również Rządowi przygotowanie i równoległe przedłożenie skonkretyzowanego i skorygowa nego programu polityki gospodarczej na pozostałe kwarta ły 1991 r. Korekty programu powinny uwzględniać zasady wymienione w uchwale. W szczególności Sejm oczekuje, że skorygowany program stworzy realne gwarancje wzrostu gospodarczego w roku
- Sejm oczekuje, że Rząd podejmie wszechstronne i kompleksowe konsultacje ze związkami zawodowymi (i innymi instytucjami reprezentującymi interesy dużych grup społeczno-zawodowych), w których wyn iku program polityki gospodarczej uzyska akceptację tych środowisk. Sejm deklaruje współudział i pomoc w procesie uzgadniania interesów oraz formowania programu cieszącego się szerokim poparciem społecznym . Marsza łek Sejmu: M. Kozakiewicz 84 UCHWAlA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 23 lutego 1991 r. w sprawie realizacji ustawy budżetowej na rok
- Sejm Rzeczypospolitej Polskiej stwierdza, że wobec zewnętrznych i wewnętrznych czynników kształtujących sytuację gospodarczą, założenia, na których została oparta ustawa budżetowa, mogą być obarczone dużym błędem. W szczególności wątpliwości budzą założe nia dotyczące: wój infrastruktury technicznej i społecznej, w tym jako najwyższy priorytet na budowę szpitali onkologicznych w Bydgoszczy, Gliwicach i Kielcach, a także na wsparcie procesu restrukturyzacji przedsiębiorstw produkcyjnych i gospodarstw rolnych ; niepewności - przewidywanego wzrostu cen towarów i usług, - rachunku wpływów do budżetu państwa, - skalkulowania wydatków wielu dziedzin budżetowych, których poziom może nie zagwarantować zaspokojenia naj niezbędniejszych potrzeb, - - - - rozważenie możliwości zwiększenia środków , które słu żyć powinny przeciwdziałaniu rysującej się groźbie dal- szego poważnego obniżenia rozmiarów budown ictwa mieszkaniowego. Niez bę dne jest pilne wznowienie kredytowania budownictwa, również budów nowo rozpoczynanych; wydatkowania relatywnie niskich środków na realizację rzeczowych zamierzeń budownictwa mieszkaniowego.
- Sejm zaleca Rządowi: - ponowne przeanalizowanie po p rawności określenia subwencji dla gmin i zbadanie sytuacji gmin, które znajdują się w najtrudniejszych warunkach finansowych, - zwiększenie ze środków rezerwowych wydatków woje- przeprowadzenie ponownej wnikliwej analizy założeń, które legły u podstaw konstrukcji ustawy budżetowej, i przedstawienie wynikających stąd wniosków. Sejm widzi pilną potrzebę poszukiwania możliwości zarówno zwiększenia dochodów budżetu państwa, jak i zwięk szenia wydatków . Szczególnie wnikliwej oceny wYmaga równomierność obciążenia różnych grup społeczn'o -zawodowych na rzecz budżetu, Należy sprawdzić, czy dochody od banków i instytucji ubezpieczeniowych oraz od prywatnego sektora pozarolniczego nie zostały skalkulowane na zbyt niskim poziomie. Zwiększenie wydatków powinno objąć oświatę i kulturę. Szczególnej ochrony ze strony państwa wymaga oświata przedszkolna. Konieczne jest także poszukiwanie środków na dotacje do mleka i przetworów mlecznych oraz .dó podręczników szkolnych; ..
- Sejm oczekuje od Rządu zaprzestania sprzedaży obligacji podlegających zamianie na akcje prywatyzowanych przedsiębiorstw. Kontynuacja sprzedaży tych obligacji w obecnej sytuacji stwarza niczym nie uzasadnione przywileje, przede wszystkim dla zamożniejszych grup obywateli. przygotowanie programu udostępnienia na rzecz finansowania rozwoju kraju części środków zgromadzonych w postaci rezerw dewizowych . Aktywizacja tych środ ków umożliwić powinna zwiększenie nakładów na roz-
- Sejm zwraca uwagę Rządowi , że utworzenie Agencji Rozwoju Przemysłu S.A. nastąpiło mimo zdecydowanie negatywnej opinii właściwej komisji sejmowej . Sejm zaleca dokonanie zasadniczych zmian w funkCj unowaniu Agencji. wodów na rolnictwo o kwotę 200 mld zł, - wydzielenie w ramach środków na ochronę zdrowia środków niezbędnych na finansowanie działalności sa- natoriów, po ich weryfikacji przez zespół rządowo-zwią zkowy, - ponowne przeanalizowanie możliwości i warunków wprowadzenia minimalnych cen skupu na dwa podstawowe produkty rolne - mleko i zboże chlebowe.