📄 Tekst ustawy
— 4290 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
Monitor Polski Nr 55
Elektronicznie
podpisany przez
Jaroslaw Deminet
Data: 2011.06.28
14:23:25 +02'00'
Zatwierdzono
na posiedzeniu Rady Ministrów
w dniu 22 lutego 2011 r.
PREZES RADY MINISTRÓW
Donald TUSK
ww
Plan gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Pregoły
Warszawa, 2011
Sfinansowano ze środków Narodowego
Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki
Wodnej na zamówienie Prezesa Krajowego
Zarządu Gospodarki Wodnej
Monitor Polski Nr 55
— 4291 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
Spis treści:
ww
1. Stosowane skróty i pojęcia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
2. Planowanie w gospodarowaniu wodami zgodnie z Ramową Dyrektywą Wodną . . . . . . . . .
3. Ogólny opis cech charakterystycznych obszaru dorzecza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Wody powierzchniowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Odwzorowanie położenia granic części wód powierzchniowych . . . . . . . . . . . . . . . .
Odwzorowanie typów części wód powierzchniowych w dorzeczu . . . . . . . . . . . . . . .
Wyznaczenie silnie zmienionych i sztucznych części wód . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Określenie warunków referencyjnych dla typów części wód powierzchniowych . . . . . . .
Wody podziemne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Odwzorowanie położenia granic części wód podziemnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4. Podsumowanie znaczących oddziaływań i wpływów działalności człowieka na stan wód powierzchniowych i podziemnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Punktowe źródła zanieczyszczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Zanieczyszczenia obszarowe wraz z krótką charakterystyką użytkowania gruntów . . . . . . . .
5. Zmiany klimatu a gospodarowanie wodami w pierwszym cyklu planistycznym . . . . . . . . . .
Obserwowane i prognozowane skutki globalnego ocieplenia w Polsce . . . . . . . . . . . . . .
6. Określenie i odwzorowanie obszarów chronionych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
7. Monitoring wód oraz ocena stanu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Wody powierzchniowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Wody podziemne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Obszary chronione . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
8. Cele środowiskowe oraz odstępstwa od osiągnięcia celów środowiskowych . . . . . . . . . . .
Cele środowiskowe dla wód powierzchniowych oraz obszarów chronionych, ustalonych na
mocy Art. 4 RDW . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Cele środowiskowe dla wód podziemnych ustalonych na mocy Art. 4 RDW . . . . . . . . . . . .
Odstępstwa od osiągnięcia celów środowiskowych (derogacje) . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
9. Podsumowanie analizy ekonomicznej korzystania z wód . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Charakterystyka ekonomiczna obszaru dorzecza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Zwrot kosztów usług wodnych w sektorze komunalnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Zwrot kosztów usług wodnych w sektorze przemysłu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Zwrot kosztów usług wodnych w rolnictwie i leśnictwie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Zwrot kosztów usług wodnych w pozostałych formach korzystania z wód . . . . . . . . . . . . .
Oszacowanie kosztów zasobowych i środowiskowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
10. Podsumowanie programów działań zapisanych w Programie wodno-środowiskowym kraju . .
11. Wykaz pozostałych programów i planów wraz z krótką charakterystyką . . . . . . . . . . . . . .
Krajowe dokumenty o charakterze planistycznym i rozwojowym . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Strategia Rozwoju Kraju 2007—2015 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Narodowy Plan Rozwoju 2007—2013 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Narodowa Strategia Rozwoju Regionalnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Koncepcja Polityki Przestrzennego Zagospodarowania Kraju . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Polityka ekologiczna Państwa w latach 2009—2012 z perspektywą do roku 2016 . . . . . . .
Krajowy Program Zwiększenia Lesistości (aktualizacja 2003 r.) . . . . . . . . . . . . . . . . .
Strategia Rozwoju Energetyki Odnawialnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Krajowa Strategia Ochrony i Zrównoważonego Użytkowania Różnorodności Biologicznej .
Strategia Ochrony Obszarów Wodno-Błotnych w Polsce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Sektorowe programy operacyjne na lata 2007—2013 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2007—2013 . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Regionalne Programy Operacyjne na lata 2007—2013 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4294
4296
4299
4301
4301
4301
4303
4304
4306
4306
4308
4308
4310
4313
4314
4317
4320
4320
4325
4329
4330
4330
4335
4340
4343
4343
4344
4349
4349
4350
4352
4355
4370
4371
4371
4372
4373
4374
4375
4382
4384
4384
4386
4387
4388
4390
4392
Monitor Polski Nr 55
— 4292 —
4393
4395
4397
4400
4404
4406
4408
4409
4409
4414
4415
4417
4418
4421
4423
w.
rcl
.go
v.p
l
Program rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007—2013 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Strategia rozwoju społeczno-gospodarczego Polski Wschodniej do roku 2020 . . . . . . . .
Strategia Gospodarki Wodnej 2005 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Projekt Polityki wodnej państwa do roku 2030 (z uwzględnieniem etapu 2016) . . . . . . . .
Krajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych z 2003 r. . . . . . . . . . . . . . . . .
Aktualizacja Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych z 2005 r. . . . . . .
Aktualizacja Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych z 2009 r. . . . . . .
Regionalne dokumenty o charakterze planistycznym i rozwojowym . . . . . . . . . . . . . . . .
Strategie rozwoju dla województw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Wojewódzkie programy udrażniania rzek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Programy małej retencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Plany ochrony parków narodowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Plany ochrony parków krajobrazowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Plany ochrony rezerwatów przyrody . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Plany ochrony dla obszarów Natura 2000 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
12. Krótka charakterystyka działań zastosowanych w celu informowania społeczeństwa, opis wyników i dokonanych na tej podstawie zmian w planie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
I tura konsultacji społecznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
II tura konsultacji społecznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
III tura konsultacji społecznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Podsumowanie wyników . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
13. Wykaz właściwych władz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
14. Punkty kontaktowe i procedury pozyskiwania źródłowej dokumentacji i informacji wykorzystanej
do sporządzenia PGW . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
15. Podsumowanie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
16. Literatura . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
17. Spis tabel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
18. Spis rysunków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Poz. 566
4425
4425
4426
4428
4429
4431
4444
4447
4453
4456
4457
Załączniki:
Załącznik nr 1 — mapy:
~<P_P
6aP]XRP^QbiPadS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P!
9TS]^[XcTRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . . .
~<P_P"
BRP[^]TRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h. . . . . . . . .
~<P_P#
9TS]^[XcTRiĐîRXfÙS_^SiXT\]hRW^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . . . . . .
~<P_P$
Ch_hYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWaiTRi]hRW^QbiPaS^aiTRiP?aT
goły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4462
~<P_P%
Ch_hYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWYTiX^a]hRW^QbiPaS^aiTRiP?aT
goły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4463
ww
~<P_P&
4Z^aTVX^]h^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P'
>RT]PbcP]dYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWaiTRi]hRW^QbiPaS^aiT
cza Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P(
>RT]PbcP]dYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWYTiX^a]hRW^QbiPaS^aiT
cza Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P
>RT]PbcP]dX[^îRX^fTV^YTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^SiXT\]hRW^QbiPaS^aiTRiP
Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P
>RT]PbcP]dRWT\XRi]TV^YTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^SiXT\]hRW^QbiPaS^aiTRiP
Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P !
BXTĎ\^]Xc^aX]VdfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . .
~<P_P "
BXTĎ\^]Xc^aX]VdfÙS_^SiXT\]hRW^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . . . . .
~<P_P #
FhZPifÙS_aiTi]PRi^]hRWS^RT[ÙfaTZaTPRhY]hRWfch\Zö_XT[XbZ^fhRW
obszar dorzecza Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4458
4459
4460
4461
4464
4465
4466
4467
4468
4469
4470
4471
Monitor Polski Nr 55
— 4293 —
4472
w.
rcl
.go
v.p
l
~<P_P $
FhZPifÙS_^SiXT\]hRW_aiTi]PRi^]hRWS^_^Q^adf^ShfRT[diP^_PcaiT]XP
[dS]^îRXff^SĐ_aiTi]PRi^]öS^b_^úhRXP^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . .
Poz. 566
~ <P_P %
>QbiPah biRiTVÙ[]XT ]PaPú^]T ]P iP]XTRihbiRiT]XP ifXöiZP\X Pi^cd iT ðaÙST
a^[]XRihRW^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~ <P_P &
>QbiPah _aiTi]PRi^]T S^ ^RWa^]h bXTS[XbZ [dQ VPcd]ZÙf S[P ZcÙahRW dcaih\P
]XT[dQ_^_aPfPbcP]dfÙSYTbcfPú]h\Rih]]XZXT\fXRW^RWa^]XT^QbiPaS^
rzecza Pregoły . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P '
?d]Zc^fTXa^i_a^bi^]TðaÙS PiP]XTRihbiRiTĔ^QbiPaS^aiTRiP?aTV^ h . . . .
4474
4475
Załącznik nr 2 — Charakterystyka jednolitych części wód . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4476
4473
Załącznik nr 3 — Mapy do celów planistycznych:
ww
~<P_P]a
6aP]XRT^QbiPaÙfS^aiTRihXaTVX^]Ùff^S]hRW . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a!
9TS]^[XcTRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a"
BRP[^]TRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a#
9TS]^[XcTRiĐîRXfÙS_^SiXT\]hRW . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a$
Ch_hYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWaiTRi]hRW . . . . . . . . . . .
~<P_P]a%
Ch_hYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWYTiX^a]hRW . . . . . . . . . . .
~<P_P]a&
Ch_hYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW_aihQaiTú]hRWX_aiTYîRX^fhRW
~<P_P]a'
4Z^aTVX^]h . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a(
>RT]PbcP]dYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWaiTRi]hRW . . . . . . .
~<P_P]a
>RT]PbcP]dYTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^fXTaiRW]X^fhRWYTiX^a]hRW_aiTYîRX^
wych i przybrzeżnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a
>RT]PbcP]dX[^îRX^fTV^YTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^SiXT\]hRW . . . . . . . . .
~<P_P]a !
>RT]PbcP]dRWT\XRi]TV^YTS]^[XchRWRiĐîRXfÙS_^SiXT\]hRW . . . . . . . .
~<P_P]a "
BXTĎ\^]Xc^aX]VdfÙS_^fXTaiRW]X^fhRW . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a #
BXTĎ\^]Xc^aX]VdfÙS_^SiXT\]hRW . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a $
FhZPifÙS_aiTi]PRi^]hRWS^RT[ÙfaTZaTPRhY]hRWfch\Zö_XT[XbZ^fhRW .
~<P_P]a %
FhZPifÙS_^fXTaiRW]X^fhRW_aiTi]PRi^]hRWS^_^Q^adf^ShfRT[diP^_P
trzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a &
FhZPifÙS_^SiXT\]hRW_aiTi]PRi^]hRWS^_^Q^adf^ShfRT[diP^_PcaiT
nia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a '
>QbiPahbiRiTVÙ[]XT]PaPú^]T]PiP]XTRihbiRiT]XPifXöiZP\XPi^cdiTðaÙST
rolniczych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
~<P_P]a (
>QbiPah_aiTi]PRi^]TS^^RWa^]hbXTS[XbZ[dQVPcd]ZÙfS[PZcÙahRWdcaih\P
nie lub poprawa stanu wód jest ważnym czynnikiem w ich ochronie . . . . . .
~<P_P]a!
?d]Zc^fTX^QbiPa^fTðaÙS PiP]XTRihbiRiTĔ . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
4491
4492
4493
4494
4495
4496
4497
4498
4499
4500
4501
4502
4503
4504
4505
4506
4507
4508
4509
4510
Monitor Polski Nr 55
— 4294 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
1. Stosowane skróty i pojęcia
GIOŚ
Główny Inspektor Ochrony Środowiska
GUS
Główny Urząd Statystyczny
GZWP
Główny Zbiornik Wód Podziemnych
IPPC
zintegrowane zapobieganie i ograniczanie zanieczyszczeń
JCWP
jednolita część wód powierzchniowych
JCWPd
jednolita część wód podziemnych
KE
Komisja Europejska
KPOŚK
Krajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych
KZGW
Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej
MŚ
Ministerstwo Środowiska
NFOŚiGW
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
OSN
obszar szczególnie narażony na zanieczyszczenia związkami azotu
pochodzącymi ze źródeł rolniczych
OSO
obszar specjalnej ochrony ptaków (Natura 2000)
PGW
plan gospodarowania wodami na obszarze dorzecza
PSH
Państwowa Służba Hydrogeologiczna
PWŚK
Program wodno-środowiskowy kraju
RDW
dyrektywa 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23
października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w
dziedzinie polityki wodnej, tzw. Ramowa Dyrektywa Wodna
regionalny zarząd gospodarki wodnej
SCW
sztuczna część wód
SCWP
scalona część wód powierzchniowych
SOO
specjalny obszar ochrony siedlisk (Natura 2000)
SZCW
silnie zmieniona część wód
UE
Unia Europejska
WFOŚiGW
wojewódzki fundusz ochrony środowiska i gospodarki wodnej
WIOŚ
wojewódzki inspektor ochrony środowiska
WZMiUW
wojewódzki zarząd melioracji i urządzeń wodnych
ww
RZGW
Monitor Polski Nr 55
— 4295 —
Poz. 566
Dorzecze – obszar, z którego całkowity odpływ wód powierzchniowych następuje ciekami
w.
rcl
.go
v.p
l
naturalnymi przez jedno ujście do morza.
Obszar dorzecza – obszar lądu i morza, składający się z jednego lub wielu sąsiadujących ze
sobą dorzeczy wraz ze związanymi z nimi wodami podziemnymi oraz morskimi wodami
wewnętrznymi
i
wodami
przybrzeżnymi, będący
główną jednostką przestrzenną
w gospodarowaniu wodami
Jednolita część wód podziemnych – oznacza określoną objętość wód podziemnych
występującą w obrębie warstwy wodonośnej lub zespołu warstw wodonośnych.
Jednolita część wód powierzchniowych – oznacza oddzielny i znaczący element wód
powierzchniowych (jezioro lub inny naturalny zbiornik wodny, sztuczny zbiornik wody, rzeka,
struga, strumień, potok, kanał, lub ich część, morskie wody wewnętrzne, wody przejściowe
lub wody przybrzeżne).
Scalona część wód powierzchniowych – jednolite części wód, które zostały zgrupowane na
potrzeby opracowywania planów gospodarowania wodami i ich aktualizacji.
Silnie zmieniona część wód – jednolita część wód powierzchniowych, których charakter został
w znacznym stopniu zmieniony w wyniku działalności człowieka.
ww
Sztuczna część wód – jednolita część wód powstała w wyniku działalności człowieka.
Monitor Polski Nr 55
— 4296 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
2. Planowanie w gospodarowaniu wodami zgodnie
z Ramową Dyrektywą Wodną
Od czasu akcesji Polski do Unii Europejskiej nastąpił szereg zmian w polityce kraju.
Wiele wysiłku włożono m.in. w dostosowanie polskiego prawodawstwa do przepisów UE.
Zmienione zostały m.in. przepisy ustawy – Prawo wodne w celu transpozycji przepisów
wspólnotowych w zakresie polityki wodnej UE. Politykę tą wyznaczają trzy podstawowe
dyrektywy:
dyrektywa 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października
2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki
wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie
specjalne rozdz. 15, t. 5, str. 275, z późn. zm.), tzw. Ramowa Dyrektywa Wodna
(RDW),
dyrektywa 2006/118/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006
r. w sprawie ochrony wód podziemnych przed zanieczyszczeniem i pogorszeniem
ich stanu (Dz. Urz. UE L 372 z 27.12.2006, str. 19),
dyrektywa 2007/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października
2007 r. w sprawie oceny ryzyka powodziowego i zarządzania nim (Dz. Urz. UE L
288 z 6.11.2007, str. 27).
Zmiany wprowadzone przepisami ww. dyrektyw mają przede wszystkim usprawnić działanie
obecnie funkcjonujących systemów planowania i zarządzania w gospodarce wodnej państw
członkowskich.
RDW weszła w życie dnia 22 grudnia 2000 r. Najważniejszym przesłaniem RDW jest
ochrona zasobów wodnych dla przyszłych pokoleń. Wprowadza ona zintegrowaną politykę
wodną mająca na celu zapewnienie ludziom dostępu do czystej wody pitnej po rozsądnej
cenie, która umożliwi rozwój gospodarczy i społeczny przy równoczesnym poszanowaniu
potrzeb środowiska. Głównym celem RDW jest osiągnięcie dobrego stanu wszystkich części
wód, poprzez określenie i wdrożenie koniecznych działań w ramach zintegrowanych
programów działań w państwach członkowskich do 2015 roku.
ww
Zgodnie z przepisami RDW planowanie gospodarowaniem wodami odbywa się
w podziale na obszary dorzeczy. Zgodnie z ustawą z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz.
U. z 2005 Nr 239, poz. 2019, z późn. zm.) w chwili obecnej na obszarze Polski wyznaczonych
jest 10 obszarów dorzeczy: Wisły, Odry, Dniestru, Dunaju, Jarftu, Łaby, Niemna, Pregoły,
Świeżej i Ücker. Dla każdego obszaru dorzecza opracowuje się plan gospodarowania wodami.
Niniejszy dokument jest zatem jednym z dziesięciu PGW na obszarze Polski.
Według RDW plany gospodarowania wodami są narzędziem planistycznym, które ma
usprawnić proces osiągania celów środowiskowych. Stanowić one będą fundament
Monitor Polski Nr 55
— 4297 —
Poz. 566
podejmowania decyzji mających wpływ na stan zasobów wodnych oraz zasady
w.
rcl
.go
v.p
l
gospodarowania wodami w przyszłości. PGW będą miały wpływ nie tylko na kształtowanie
gospodarki wodnej, ale także na inne sektory gospodarki, w tym: przemysł, rolnictwo,
leśnictwo, gospodarkę komunalną, transport, rybołówstwo czy turystykę. PGW powinny
zostać uwzględnione w dokumentach planistycznych na poziomie krajowym i regionalnym,
np. w koncepcji przestrzennego zagospodarowania kraju, strategii rozwoju województw czy
w wojewódzkich planach zagospodarowania przestrzennego.
PGW jako dokumenty, które obejmują działania zmierzające do spełnienia celów
RDW w zakresie osiągnięcia i utrzymania dobrego stanu wód, a w szczególności
ekosystemów wodnych i od wód zależnych - nie stoją w sprzeczności z realizacją działań
mogących wpłynąć na pogorszenie stanu wód, o ile działania te służą nadrzędnemu celowi
społecznemu lub wynikają z przyjętych polityk, planów lub programów, a ich realizacja jest
uzasadniona pod względem ekonomicznym, społecznym lub gospodarczym.
PGW jest syntezą prac przeprowadzonych na obszarze dorzecza w pierwszym cyklu
planistycznym i zawiera takie elementy jak:
ogólny opis cech charakterystycznych obszaru dorzecza,
podsumowanie identyfikacji znaczących oddziaływań antropogenicznych i oceny
ich wpływu na stan wód powierzchniowych i podziemnych,
wykaz obszarów chronionych,
mapę sieci monitoringu, wraz z prezentacją programów monitoringowych,
ustalenie celów środowiskowych dla jednolitych części wód i obszarów
chronionych,
podsumowanie wyników analizy ekonomicznej związanej z korzystaniem z wód,
podsumowanie działań zawartych w programie wodno – środowiskowym kraju,
z uwzględnieniem sposobów osiągania ustanawianych celów środowiskowych,
wykaz innych szczegółowych programów i planów gospodarowania dotyczących
zlewni, sektorów gospodarki, problemów lub typów wód, wraz z omówieniem
zawartości tych programów i planów,
podsumowanie działań zastosowanych w celu informowania społeczeństwa
ww
i konsultacji społecznych, opis wyników i dokonanych na tej podstawie zmian
w planie,
wykaz organów właściwych w sprawach gospodarowania wodami na obszarze
dorzecza,
informacje o sposobach i procedurach pozyskiwania informacji i dokumentacji
źródłowej wykorzystanej do sporządzenia planu oraz informacji o spodziewanych
wynikach realizacji planu.
W PGW szczególną rolę zajmuje podsumowanie programów działań zawartych
w PWŚK. Działania te winny zostać zrealizowane na obszarze dorzecza, w celu zapewnienia
Monitor Polski Nr 55
— 4298 —
Poz. 566
utrzymania lub poprawy jakości wszystkich wód do 2015 r., a w uzasadnionych przypadkach
w.
rcl
.go
v.p
l
w terminie późniejszym. Dotyczą one zarówno konkretnych przedsięwzięć inwestycyjnych,
jak i środków o charakterze administracyjnym, ekonomicznym, badawczym, informacyjnym
ww
czy edukacyjnym.
Monitor Polski Nr 55
— 4299 —
Poz. 566
ww
w.
rcl
.go
v.p
l
3. Ogólny opis cech charakterystycznych obszaru dorzecza
Rysunek 1. Pokrycie terenu obszaru dorzecza Pregoły
Monitor Polski Nr 55
— 4300 —
Poz. 566
Główną rzeką tego obszaru dorzecza jest Pregoła o długości całkowitej 123 km.
w.
rcl
.go
v.p
l
Pregoła jest najdłuższą rzeką obwodu kaliningradzkiego i w całości przepływa na jego
obszarze. Pregoła uchodzi do Zalewu Wiślanego. Do większych cieków obszaru dorzecza
należą: Łyna, Guber, Gołdapa, Wadąg, Sajna. Na tym obszarze występuje również bardzo
duża liczba jezior.
Obszar dorzecza Pregoły położony jest w północno – wschodniej części Polski. Wg
podziału administracyjnego, leży w północnej oraz centralnej części województwa
warmińsko – mazurskiego. Graficzne odwzorowanie granic obszaru dorzecza Pregoły
przedstawione zostało na mapie nr 1 (załącznik nr 1). Zgodnie z podziałem kraju na regiony
wodne, na obszarze dorzecza Pregoły gospodarowanie zasobami wodnymi odbywa się
w obrębie jednego regionu wodnego Łyny i Węgorapy.
Na obszarze dorzecza Pregoły całkowita długość jednolitych części wód
powierzchniowych rzek wynosi 2937,69 km, z czego długość naturalnych części wód to
2805,28 km (ok. 95,5%). Długość sztucznych części wód powierzchniowych wynosi 16,42 km
(ok. 2%), natomiast silnie zmienionych – 97,83 km (ok. 3,5%).
Powierzchnia obszaru dorzecza Pregoły w granicach Polski wynosi 7 522 km2,
co stanowi ok. 2,5% powierzchni kraju. Dominującą formą użytkowania terenu są obszary
rolne, które zajmują 68% tj. 5110,25 km2 powierzchni. Lasy i ekosystemy seminaturalne
zajmują łączną powierzchnię 1948 km2, co stanowi ok. 26%. Tereny wodne stanowią
317,9 km2 (ok. 4%), zaś powierzchnia terenów zantropogenizowanych wynosi 120,9 km 2, tj.
1,6% powierzchni obszaru dorzecza. Strukturę użytkowania gruntów na obszarze dorzecza
Pregoły przedstawia rysunek 1.
Obszar dorzecza Pregoły obejmuje JCWPd nr 22, większą część JCWPd nr 20 i część
JCWPd nr 21. Wody podziemne występują w 3 piętrach wodonośnych – kredowym,
neogeńsko – paleogeńskim i czwartorzędowym. Poziom kredowy nie ma znaczenia
użytkowego i nie jest na tym obszarze eksploatowany. Piętro paleogeńsko – neogeńskie
związane jest z warstwami piaszczystymi miocenu i oligocenu, które rozdzielone są mułkami
i iłami. Osady te występują na głębokości od kilkunastu metrów do 250 m. Ich miąższość
waha się od kilku do ponad 60 m. Piętro czwartorzędowe związane jest z osadami
piaszczysto – żwirowymi genezy wodnolodowcowej i rzecznej (sandry, pradoliny, kopalne
ww
doliny rzeczne, kemy i ozy). W profilu pionowym rozróżnia się 3 – 4 poziomy wodonośne,
które rozdzielone są słaboprzepuszczalnymi i nieprzepuszczalnymi osadami gliniastymi.
Poziomy wodonośne charakteryzują się miąższością do kilkudziesięciu metrów. Wraz
z korzystnymi parametrami hydrogeologicznymi czyni to ten obszar bardzo zasobnym
w wody podziemne. Występują na nim wody o dobrej jakości typu HCO 3-Ca, typowe dla stref
intensywnej wymiany, które charakteryzują się średnią mineralizacją 350 – 450 mg/dm3.
Maksymalne zawartości związków żelaza wynoszą 20,0 mg/dm3, manganu 1,5 mg/dm3
(Nowakowski, Nowicki, 2007).
Monitor Polski Nr 55
— 4301 —
Poz. 566
Stopień wykorzystania zasobów wód podziemnych na obszarze dorzecza Pregoły
w.
rcl
.go
v.p
l
nie przekracza 10 %. Szacunkowe zasoby wód podziemnych dostępne do zagospodarowania
wynoszą 463 618,18 tys. m3/rok.
Na obszarze dorzecza Pregoły zlokalizowanych jest w całości lub fragmentach
8 głównych zbiorników wód podziemnych. Dwa zbiorniki mają opracowaną i zatwierdzoną
przez Komisję Dokumentacji Hydrogeologicznych dokumentację określającą zasoby
dyspozycyjne wód podziemnych oraz zaproponowaną granicę obszaru ochronnego (wg
Polityki resortu w dziedzinie hydrogeologii na lata 2008 – 2015, Ministerstwo Środowiska,
2008).. Są to zbiornik Wielkie Jeziora Mazurskie (GZWP nr 206) i Zbiornik Międzymorenowy
Olsztyn (GZWP nr 213). Łączne zasoby dyspozycyjne dla udokumentowanych GZWP wynoszą
390 tys. m3/d. Pozostałe GZWP przewidziane są do opracowania dokumentacji
hydrogeologicznej w najbliższych latach. Są to zbiorniki w głównej mierze czwartorzędowe,
jedynie GZWP nr 205 i 215 ustanowione zostały w głębszych piętrach wodonośnych (neogen,
paleogen i kreda). Średnia głębokość ujęć wód podziemnych wynosi kilkadziesiąt metrów.
Większa jest na obszarze Subzbiornika Warmia (GZWP nr 205), gdzie ujmowane są piętra Pg,
Ng i K otworami o głębokości 150 – 200 m.
Wody powierzchniowe
Odwzorowanie położenia granic części wód powierzchniowych
Na obszarze dorzecza Pregoły wyznaczonych jest obecnie:
120 jednolitych części wód rzek,
101 jednolitych części wód jezior.
Powyższe informacje przedstawiono na mapie nr 2 (załącznik nr 1).
Tabelaryczne zestawienie wszystkich JCWP, zostało zamieszczone w załączniku nr 2.
Odwzorowanie typów części wód powierzchniowych w dorzeczu
Wydzielenie różnych typów wód jest wstępnym etapem na drodze do ustalenia
zgodnej z RDW oceny i klasyfikacji stanu ekologicznego wód. Opracowanie typologii wód
powierzchniowych było niezbędne z powodu ogromnej różnorodności warunków
ww
środowiskowych, które wpływają na charakter występowania organizmów wodnych.
Warunki środowiskowe wynikają z takich czynników, jak m. in.:
położenie geograficzne,
wysokość bezwzględna,
geologia terenu,
morfologia terenu.
Typy wód, w warunkach nie naruszonych przez człowieka, różnią się pod względem cech
biologicznych. Z tego względu stanowić będą wzorzec do określenia stopnia odchylenia przy
Monitor Polski Nr 55
— 4302 —
Poz. 566
ocenie stanu ekologicznego wód. Dlatego dobry stan, scharakteryzowany jest w zależności
w.
rcl
.go
v.p
l
od poszczególnych typów wód.
W zakresie prac związanych z wyznaczaniem typów części wód posłużono się
typologią abiotyczną zgodnie z wymaganiami RDW. Typologie ustalono przy zastosowaniu
„systemu A” lub „systemu B” (Załącznik II RDW). Przy czym stosowanie „systemu A” części
wód zróżnicowano wg właściwych ekoregionów.
Obszar dorzecza Pregoły leży w obrębie dwóch ekoregionów: Regionu Bałtyckiego
oraz Równin Wschodnich. Odwzorowanie położenia granic ekoregionów przedstawia mapa
nr 7 (załącznik nr 1).
W zakresie ustalenia typologii rzek przeanalizowano następujące parametry: wielkość
powierzchni zlewni cieków, wysokość n.p.m. oraz typ podłoża. W zakresie ustalenia typologii
jezior zastosowano kryteria tzw. „systemu B” wg RDW. Typologia abiotyczna jezior została
ustalona na podstawie analizy danych dla 749 jezior w Polsce. Oprócz kryteriów abiotycznych
typologii, przeanalizowano również szereg parametrów dodatkowych, mających znaczenie
weryfikujące, jak kategoria podatności zbiornika na degradację, klasa czystości wody, czy
podstawowe wskaźniki chemiczne. Parametry te były pomocne przy ustaleniu, czy pewne
budzące wątpliwości wartości parametrów typologii, jak niski odczyn, wysokie
przewodnictwo czy zasadowość, wynikają z naturalnych uwarunkowań danego ekosystemu
(jego typu), czy raczej mogą być wynikiem wpływu antropogenicznego i powinny zostać
pominięte. Na podstawie kombinacji przyjętych klas wybranych parametrów wydzielono
siedem typów podstawowych jezior, dodatkowo podzielonych na podtypy pod względem
stratyfikacji termicznej wód.
Typy jednolitych części wód powierzchniowych rzecznych
Typy jednolitych części wód powierzchniowych rzecznych zostały ustalone przy
zastosowaniu systemu A wg RDW (Załącznik II).
Na obszarze dorzecza Pregoły występuje pięć typów rzek. Na obszarach nizinnych
położonych < 200 m n.p.m. występują zarówno typy cieków, o powierzchni zlewni od 100 do
1000 km2, wyróżnione ze względu na różne typy podłoża, tj.:
ww
typ 17 – Potok nizinny piaszczysty – cieki na utworach staroglacjalnych (27 JCWP),
typ 18 – Potok nizinny żwirowy – cieki na utworach młodoglacjalnych (65 JCWP),
jako powierzchni zlewni 1000 - 10 000 km2:
typ 20 – Rzeka nizinna żwirowa – cieki na utworach młodoglacjalnych (18 JCWP).
Dodatkowo wyróżnia się typ 25 – Cieki łączące jeziora, których funkcjonowanie ekologiczne
jest niezależne od ekoregionu (7 JCWP). Dla trzech JCWP nie wyznaczono typu (typ 0 - typ
nieokreślony).
Monitor Polski Nr 55
— 4303 —
Poz. 566
Typy jednolitych części wód powierzchniowych jeziornych
w.
rcl
.go
v.p
l
Na obszarze dorzecza Pregoły wydzielono trzy typy podstawowych jezior, dodatkowo
podzielonych na podtypy pod względem stratyfikacji termicznej wód. Ostatecznie
na obszarze dorzecza Pregoły występuje pięć typów jezior. Całkowita liczba jezior wynosi 101
i jest równa wyodrębnionej liczbie jednolitych części wód.
Na obszarze dorzecza Pregoły stwierdza się występowanie:
typ 2a – Jezioro o wysokiej zawartości wapnia, małym wypływie zlewni,
stratyfikowane (1 JCWP),
typ 5a – Jezioro o wysokiej zawartości wapnia, o małym wypływie zlewni,
stratyfikowane (27 JCWP),
typ 5b – Jezioro o wysokiej zawartości wapnia, o małym wypływie zlewni,
niestratyfikowane (6 JCWP),
typ 6a – Jezioro o wysokiej zawartości wapnia, o dużym wypływie zlewni,
stratyfikowane (45 JCWP),
typ 6b – Jezioro o wysokiej zawartości wapnia, o dużym wypływie zlewni,
niestratyfikowane (22 JCWP).
Typy wód na obszarze dorzecza Pregoły zostały przedstawione w postaci map nr 5, 6
(załącznik nr 1).
Wyznaczenie silnie zmienionych i sztucznych części wód
Zakwalifikowanie wód do silnie zmienionych lub sztucznych części wód, zgodnie z RDW,
jest możliwe, jeżeli:
wdrożenie działań, które zmierzają do przywrócenia dobrego stanu ekologicznego
tych wód w zakresie hydromorfologii, miałoby zdecydowanie niekorzystny wpływ
przede wszystkim na środowisko w szerszym znaczeniu, jak również na
dotychczasowe formy użytkowania,
aktualnie nie istnieją znacząco lepsze rozwiązania alternatywne (wykonalne
technicznie oraz akceptowalne ekonomicznie), które zapewniłyby osiągnięcie
analogicznych „korzyści” z użytkowania wód.
ww
Prace związane z wyznaczeniem silnie zmienionych i sztucznych części wód były
prowadzone dwuetapowo. Pierwszy etap, tzw. wstępnego wyznaczania SZCW i SCW polegał
na zastosowaniu szeregu wskaźników zmian hydromorfologicznych części wód dla oceny
rzeczywistych zmian w morfologii i hydrologii cieków, mogących mieć wpływ na możliwości
osiągnięcia przez te części wód dobrego stanu. Drugi etap wyznaczania miał za zadanie
uzasadnienie, na podstawie szeregu analiz alternatywnych rozwiązań konieczności
i zasadności wyznaczenia części wód jako silnie zmienione bądź sztuczne. Analizy te
wykonywane
były
również
pod
kątem
uzasadnienia
ekonomicznej
opłacalności
pozostawienia lub zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania danej części wód.
Monitor Polski Nr 55
— 4304 —
Poz. 566
Zgodnie z RDW (art. 4.3) na obszarze dorzecza Pregoły jako silnie zmienione części
w.
rcl
.go
v.p
l
wód wyznaczonych jest obecnie:
3 jednolite części wód rzek,
8 jednolitych części wód jezior.
Natomiast jako sztuczne części wód wyznaczonych jest obecnie:
3 jednolite części wód rzek.
Określenie warunków referencyjnych dla typów części wód powierzchniowych
Warunki referencyjne stanowią ustalone dla poszczególnych typów wód wartości
wzorcowe w zakresie elementów jakości hydromorfologicznej i fizykochemicznej, a przede
wszystkim jakości biologicznej, odpowiadającej bardzo dobremu stanowi ekologicznemu tych
wód.
W roku 2004 zostały przeprowadzone w Polsce pierwsze prace w zakresie ustalenia
warunków referencyjnych odpowiednich dla poszczególnych typów wód powierzchniowych,
zgodnie z wymaganiami załącznika RDW. Prace te miały na celu ustalenie wstępnych
warunków referencyjnych dla wybranych typów wód, na podstawie ówcześnie istniejących
informacji w tym zakresie tj. wyników monitoringu wód oraz danych literaturowych.
Przeprowadzone prace polegały przede wszystkim na rozpoznaniu metod stosowanych do
wyznaczania warunków referencyjnych, inwentaryzacji istniejących danych, wskazaniu
typów wód rzecznych, jeziornych, przejściowych i przybrzeżnych, dla których miały być
wyznaczone wstępne warunki referencyjne. Na tym etapie wykonano również wstępną
charakterystykę warunków referencyjnych dla wybranych typów wód w poszczególnych
kategoriach
wraz
z
określeniem
braków
w
danych,
w
zakresie
elementów
hydromorfologicznych, fizykochemicznych i biologicznych. Ustalenie jedynie wstępnych
warunków referencyjnych dla niektórych z wybranych typów wód spowodowane było
licznymi brakami w informacjach, zwłaszcza w zakresie danych biologicznych. Elementem
prac przeprowadzonych w roku 2004 w zakresie ustalania warunków referencyjnych, było
również
ustalenie
kształtu
sieci
monitoringowej
w
celu
pozyskania
informacji
o uwarunkowaniach biologicznych panujących w poszczególnych typach wód.
W wyniku przeprowadzonych prac ustalono warunki referencyjne dla typów wód
ww
w poszczególnych kategoriach wód:
Wody płynące (rzeki i potoki)
Wstępne warunki referencyjne określono dla wszystkich typów wód w tej kategorii,
przy czym:
Szczegółowo opisano warunki dla ośmiu typów wód płynących:
1. Potok tatrzański krzemianowy,
2. Potok tatrzański węglanowy,
Monitor Polski Nr 55
— 4305 —
Poz. 566
3. Potok sudecki,
w.
rcl
.go
v.p
l
4. Potok wyżynny krzemianowy z substratem gruboziarnistym – zachodni,
5. Potok wyżynny krzemianowy z substratem drobnoziarnistym – zachodni,
7. Potok wyżynny węglanowy z substratem gruboziarnistym,
18. Potok nizinny żwirowy,
20. Rzeka nizinna żwirowa.
Ogólnie opisano warunki dla trzech typów:
22. Rzeki przyujściowe pod wpływem wód słonych,
24. Rzeki w dolinach zatorfionych,
25. Rzeki łączące jeziora.
Dla pozostałych 15 typów wód płynących dokonano opisu warunków abiotycznych oraz
niekompletnego opisu warunków biologicznych (z uwagi na brak danych w tym zakresie).
Jeziora
Specyficzne dla typu wartości referencyjne dla chlorofilu a i makrofitów w jeziorach
W chwili obecnej istnieje w Polsce oficjalna klasyfikacja jezior, zgodna z RDW,
wyłącznie na podstawie chlorofilu a (obfitość fitoplanktonu) i makrofitów. Dla tych
elementów biologicznych wyznaczono wartości referencyjne.
Chlorofil a
Wartości
referencyjne
ustalono
dla
4
typów
jezior:
stratyfikowanych
i niestratyfikowanych i w ich obrębie dla jezior o małej (<2) i dużej (>2) wartości wskaźnika
Schindlera.
Podstawą
wyznaczenia
wartości
referencyjnych
była
analiza
danych
z potencjalnych stanowisk referencyjnych wyselekcjonowanych na podstawie kryteriów
presji. Jest to jedna z metod rekomendowanych przez Komisję Europejską w ramach
Wspólnej Strategii Wdrażania RDW (metoda przestrzenna - spatially based metod). Wartość
referencyjną chlorofilu a stanowi mediana ze średnich wartości parametru w populacji jezior
referencyjnych w obrębie wyżej wymienionych typów.
Wartości referencyjne dla chlorofilu a przedstawia poniższa tabela.
ww
Tabela 1. Wartości referencyjne dla chlorofilu a
Typ jeziora
Chlorofil a
Jeziora stratyfikowane, wskaźnik Schindlera < 2
3,1 μg/l
Jeziora stratyfikowane, wskaźnik Schindlera > 2
4,8 μg/l
Jeziora niestratyfikowane, wskaźnik Schindlera < 2
5,7 μg/l
Jeziora niestratyfikowane, wskaźnik Schindlera > 2
5,9 μg/l
Monitor Polski Nr 55
— 4306 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
Makrofity
Podstawą oceny jezior na podstawie makrofitów jest Makrofitowy Indeks Stanu
Ekologicznego. Indeks służy do oceny jezior ramieniowych głębokich i ramieniowych płytkich,
a więc do klasyfikacji dwóch typów jezior o wodach twardych, wydzielonych na podstawie
makrofitów. Nie stosuje się do jezior lobeliowych, dla których klasyfikacji na podstawie
makrofitów dotąd nie opracowano. Przy ustalaniu warunków referencyjnych, a następnie
przy opracowywaniu klasyfikacji jezior na podstawie makrofitów zastosowano, podobnie jak
w przypadku chlorofilu a, metodę przestrzenną, czyli przeanalizowano dane o roślinności
z potencjalnych stanowisk referencyjnych wyselekcjonowanych na podstawie kryteriów
presji. Wartość indeksu zawiera się pomiędzy 1 a 0. Jako wartość referencyjną (mieszczącą
się w zakresie stanu bardzo dobrego) przyjęto graniczną wartość dla stanu bardzo dobrego
i dobrego, wynoszącą w obu typach jezior 0,680.
Na podstawie wskazanych warunków referencyjnych dla poszczególnych typów wód,
dokonano oceny stanu ekologicznego tych wód i tym samym wskazano wody/obszary
mogące pełnić funkcje referencyjne, dla wypełnienia zobowiązań wynikających z załącznika II
RDW, w zakresie utworzenia sieci referencyjnej dla poszczególnych typów części wód
powierzchniowych. Jednak z uwagi na brak warunków dla wszystkich typów wód
powierzchniowych, zadanie to będzie również wymagało uzupełnienia w dalszych pracach
planistycznych.
Procedurę ustalenia warunków referencyjnych przeprowadzono zgodnie z wymogami
załącznika II do RDW oraz zgodnie z wytycznymi metodycznymi do ustalenia warunków
referencyjnych i granic klas stanu ekologicznego dla śródlądowych wód powierzchniowych,
przejściowych i przybrzeżnych. Opracowane wówczas wstępne warunki referencyjne
wymagają weryfikacji na podstawie uzyskanych wyników z przeprowadzonych badań.
W ramach realizowanych od 2005 r. badań monitoringowych wód powierzchniowych,
pozyskiwane są informacje do uszczegółowienia prac nad ustaleniem warunków
referencyjnych. Uzyskane wyniki będą podstawą do ustalenia właściwych wartości
granicznych stosowanych przy ocenie stanu wód. Obecnie obowiązujące są wstępne warunki
referencyjne ustalone w 2004 r.
ww
Wody podziemne
Odwzorowanie położenia granic części wód podziemnych
W wyniku podziału obszaru Polski na JCWPd wyznaczono 161 JCWPd. Przy
wydzielaniu JCWPd brano pod uwagę szereg materiałów i podziałów obowiązujących
w hydrogeologii. Są to m.in. Atlas hydrogeologiczny Polski, Mapa hydrogeologiczna Polski
w skali 1:50 000, mapa Głównych Zbiorników Wód Podziemnych, obszary bilansowe
Monitor Polski Nr 55
— 4307 —
Poz. 566
wydzielone w obszarach wodnych, Mapa Podziału Hydrograficznego Polski, różnego typu
w.
rcl
.go
v.p
l
ekosystemy. Głównymi kryteriami przy wyznaczaniu JCWPd były:
związek hydrauliczny wód podziemnych z wodami powierzchniowymi,
typ ośrodka geologicznego i rozciągłości poziomów wodonośnych, granice
hydrauliczne i hydrostrukturalne, warunki zasilania wód podziemnych,
związek wód podziemnych z ekosystemami bagiennymi (obszary sieci Natura
2000),
rozmieszczenie punktów monitoringu wód podziemnych,
strefy poboru wód podziemnych kształtujące regionalny układ krążenia
(aglomeracji miejsko-przemysłowych i górnictwa),
charakter i zasięg antropogenicznego oddziaływania oraz stopnia przekształcenia
chemizmu wód podziemnych,
grupowania jednorodnych jednolitych części wód podziemnych o zbliżonym
stanie chemicznym i ilościowym (agregacja według wybranego kryterium
jednorodności).
Odwzorowanie położenia granic części wód podziemnych przedstawia mapa nr 4
(załącznik nr 1). Na obszarze dorzecza Pregoły występują JCWPd o kodach 7200_020,
7100_022 oraz fragment 7200_021.
ww
Tabelaryczne zestawienie wszystkich JCWPd, zostało zamieszczone w załączniku nr 2.
Monitor Polski Nr 55
— 4308 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
4. Podsumowanie znaczących oddziaływań i wpływów
działalności człowieka na stan wód powierzchniowych
i podziemnych
W ramach charakterystyki obszaru dorzecza, zgodnie z art. 5 RDW, w Polsce
dokonano analizy mającej na celu identyfikację znaczących oddziaływań antropogenicznych
(presji) na wody oraz oceny wpływu działalności człowieka na środowisko wodne. Prace te
miały na celu dostarczenie informacji niezbędnych do wykonania oceny ryzyka nieosiągnięcia
celów środowiskowych przez jednolite części wód na obszarze dorzecza. Do identyfikacji
znaczących oddziaływań antropogenicznych wykorzystano m.in. dane gromadzone
w jednostkach administracji w zakresie użytkowania wód, w tym pobory wody i zrzuty
ścieków
komunalnych i przemysłowych,
wielkość nawożenia,
hodowlę
zwierząt.
Uwzględniono również dostępne dane z monitoringu wód w zakresie poszczególnych
wskaźników fizykochemicznych, biologicznych i hydromorfologicznych.
Na obszarze dorzecza Pregoły zidentyfikowano następujące rodzaje presji:
Punktowe źródła zanieczyszczeń
Zrzuty ścieków komunalnych i przemysłowych
Do wód powierzchniowych w dorzeczu odprowadzanych jest rocznie ok. 20 200 tys.
3
m ścieków. W obszarze zlokalizowanych jest 20 dużych oczyszczalni ścieków obsługujących
łącznie 383,12 tys. mieszkańców (74% całkowitej ludności zamieszkującej obszar dorzecza).
W obszarze dorzecza, w częściach o niskiej gęstości zaludnienia procent mieszkańców
korzystających z oczyszczalni ścieków wynosi 47%. W obszarze najbardziej zaludnionym 89%
mieszkańców podłączonych jest do oczyszczalni ścieków.
Szczególnie w przypadku jezior ścieki z punktowych źródeł zanieczyszczeń to
największe zagrożenie jakości ich wód. Biorąc pod uwagę, specyfikę jezior (systemy prawie
zamknięte, w których raz wprowadzone zanieczyszczenia wchodzą w obieg materii)
systematyczna dostawa nawet niewielkich ilości biogenów ma znaczenie dla jakości wód
ww
i powodować może lokalne (w litoralu) niekorzystne zmiany elementów biologicznych, takich
jak makrofity, czy makrofauna bezkręgowa. Jeziora przez lata zanieczyszczane ściekami
oczyszczonymi w niedostatecznym stopniu, nawet po odcięciu źródeł zanieczyszczeń lub
wprowadzeniu zaawansowanych technik oczyszczania, z usuwaniem fosforu włącznie,
powoli reagują na te zmiany ze względu na wewnętrzne zasilanie biogenami skumulowanymi
w zbiorniku przez lata jego zanieczyszczania.
Monitor Polski Nr 55
— 4309 —
Poz. 566
Składowiska odpadów
w.
rcl
.go
v.p
l
Większość odpadów komunalnych wytworzonych na terenie Polski jest składowana
na
składowiskach
odpadów.
Jest
to
najbardziej
rozpowszechniona
metoda
ich
zagospodarowania. Obiekty, jakimi są składowiska odpadów, powinny zatem spełniać
odpowiednie wymagania, aby nie nastąpiła ewentualna infiltracja zanieczyszczeń do gruntu
i wód powierzchniowych. Nieodpowiednie składowanie odpadów może mieć negatywny
wpływ na środowisko wodne. Zagrożeniem dla wód są wody odciekowe pochodzące
z nieizolowanych składowisk. Źródłem odcieków ze składowisk jest przesiąkanie wody
opadowej przez bryłę wysypiska, a także na nieizolowanych składowiskach dopływ wód
powierzchniowych oraz podziemnych powodujących wypłukiwanie i rozpuszczanie
powstających produktów rozkładu. Źródłem odcieków jest także woda dostarczana wraz
z odpadami oraz pochodząca z rozkładu substancji organicznych. Ilość i skład odcieków
zależą głównie od: rodzaju i stopnia rozdrobnienia odpadów, ilości wody infiltrującej, wieku
składowiska, techniki składowania. Odcieki z wysypisk wykazują bardzo wysoką mineralizację
i charakteryzują się znacznie podwyższonymi parametrami biologicznego i chemicznego
zapotrzebowania na tlen (BZT5 i ChZT), wysokimi stężeniami substancji rozpuszczonych,
chlorków, siarczanów i związków azotu amonowego.
Wszystkie składowiska odpadów winny być zabezpieczone i uszczelnione co
zapobiega przedostawaniu się zanieczyszczeń do wód gruntowych. Szczegółowe wymagania
dotyczące eksploatacji składowisk oraz stosowanych metod zabezpieczenia przed infiltracją
zanieczyszczeń określają stosowne rozporządzenia. Wobec istniejących składowisk
niespełniających wymogów ekologicznych prowadzone są prace uszczelniające lub zgodnie
z prawem składowiska takie są zamykanie i poddawane rekultywacji.
Przypadkowe skażenia środowiska gruntowo-wodnego (zidentyfikowane
zagrożenia nadzwyczajne – wg raportów o stanie środowiska WIOŚ)
W latach 2003 – 2007 zarejestrowano trzy zagrożenia nadzwyczajne mogące
oddziaływać na stan zasobów wodnych (tab. 2).
Tabela 2. Zestawienie liczbowe zarejestrowanych w latach 2003 – 2007 zagrożeń nadzwyczajnych
ww
mogących oddziaływać na stan zasobów wodnych
Lp.
Rodzaj zagrożenia
Liczba
1
awarie instalacji
2
2
inne
1
Komentarz
Rozszczelnieniu ulegały transformatory, przewody
oraz inne instalacje.
Nielegalny zrzuty ścieków przez nieznanych
sprawców.
Monitor Polski Nr 55
— 4310 —
Poz. 566
Ogólnodostępne dane dotyczące interwencji w przypadku zaistnienia awarii
w.
rcl
.go
v.p
l
publikowane są na stronie internetowej Głównego Inspektora Ochrony Środowiska
http://www.gios.gov.pl
w następujących dokumentach:
Rejestr poważnych awarii w 2003 roku
Rejestr poważnych awarii 2005 roku
Rejestr poważnych awarii 2006 roku
Rejestr poważnych awarii w 2007 roku
Raport o występowaniu poważnych awarii w 2003 roku
Raport o występowaniu poważnych awarii w 2004 roku
Raport o występowaniu poważnych awarii w 2005 roku
Raport o występowaniu poważnych awarii w 2006 roku
Raport o występowaniu poważnych awarii w 2007 roku
W dokumentach tych znajduje się informacja o dacie i miejscu zaistnienia zdarzenia
oraz opis zdarzenia i działania podjęte przez Inspekcje Ochrony Środowiska.
Zanieczyszczenia obszarowe wraz z krótką charakterystyką użytkowania
gruntów
Działalność rolnicza
Na obszarze dorzecza powierzchnia gruntów rolnych obejmuje 4205,5 km 2
powierzchni. Tereny rolne zajmują więc ok. 56 % powierzchni terenu całego dorzecza. Lasy
i tereny zielone zajmują łączną powierzchnię 2 609km2, co stanowi ok. 35% powierzchni
obszaru. Wielkość hodowli wynosi 100 471 DJP na obszarze dorzecza.
Zanieczyszczenia związkami azotu ze źródeł rolniczych
Istotnym
źródłem
zanieczyszczenia
wód
powierzchniowych
są
spływy
powierzchniowe z obszarów rolnych poddawanych chemizacji i nawożeniu. Stosowanie do
nawożenia obornika i gnojowicy (z niezachowaniem zasad kodeksu dobrej praktyki rolniczej)
może stanowić poważne zagrożenie dla środowiska wodnego. Pomimo, że zużycie nawozów
ww
sztucznych jaki i naturalnych zmniejszyło się w ostatnich lata, to jednak rolnictwo i hodowla
pozostają nadal źródłem zanieczyszczenia. Często zdarza się, że pola uprawne przylegają
bezpośrednio do brzegów rzeki i jezior. Brak bariery ochronnej w postaci pasów zieleni
i zadrzewień sprzyja przenikaniu zanieczyszczeń rolniczych do wód. Również rekreacyjnemu
wykorzystywaniu cieków i jezior towarzyszy często proces niszczenia brzegów i roślinności
brzegowej. Sprzyja to erozji glebowej, niszczy szatę roślinną, a w efekcie przyczynia się
wzrostu dopływu zanieczyszczeń do wód.
Monitor Polski Nr 55
— 4311 —
Poz. 566
Zrzuty ścieków komunalnych z terenów nieobjętych kanalizacją
w.
rcl
.go
v.p
l
Niekorzystny wpływ na jakość wód w dorzeczu wywierają niekontrolowane zrzuty
ścieków bytowo-gospodarczych z nieskanalizowanych miejscowości oraz dopływające
obszarowo zanieczyszczenia z użytków rolnych. Liczba ludności na obszarze dorzecza wynosi
ok. 517,32 tys. mieszkańców. Liczba ludności nie korzystających z kanalizacji i oczyszczalni
ścieków wynosi ok. 134,2 tys. mieszkańców, co stanowi 26% wszystkich mieszkańców
dorzecza.
Wielkość ładunku zanieczyszczeń dopływających do wód z obszarów nieobjętych kanalizacją
(BZT5, ChZTCr, Nog, Pog, zawiesina ogólna) [kg / rok] przedstawiono w poniższej tabeli
[oszacowano na podstawie danych z GUS, 2007].
Tabela 3. Oszacowany łączny ładunek zanieczyszczeń w ściekach nieoczyszczonych, pochodzący od
mieszkańców niepodłączonych do kanalizacji
BZT5
2 508 658
kg/rok
ChZTCr
5 210 289
kg/rok
zawiesina
2 701 631
kg/rok
azot ogólny
455 418
kg/rok
fosfor ogólny
75 260
kg/rok
Na obszaru dorzecza średni ładunek zanieczyszczeń pochodzący od mieszkańców
niepodłączonych do kanalizacji w przeliczeniu na km 2 powierzchni dorzecza wynosi
odpowiednio dla [oszacowano na podstawie danych z GUS, 2007]:
Tabela 4. Średni ładunek zanieczyszczeń pochodzący od mieszkańców niepodłączonych do kanalizacji
ww
w przeliczeniu na km2 powierzchni dorzecza
BZT5
ChZTCr
333,5
kg/rok/km2
692,7
kg/rok/km2
zawiesina
359,2
kg/rok/km2
azot ogólny
60,5
kg/rok/km2
fosfor ogólny
10,0
kg/rok/km2
Analizę wpływów antropogenicznych uzupełniona została o prognozę rozwoju do
2015 roku zmierzającą do oceny możliwych zmian w środowisku wodnym w wyniku przyszłej
działalności człowieka. Do wykonania prognozy wykorzystano dane z oficjalnych
dokumentów strategicznych rozwoju kraju, m.in.: Strategię Rozwoju Kraju na lata 2007-2015,
II Politykę Ekologiczną Kraju, Strategię Gospodarki Wodnej, Program Rozwoju Obszarów
Wiejskich.
Monitor Polski Nr 55
Zebrane
— 4312 —
informacje
odnośnie
Poz. 566
identyfikacji
znaczących
oddziaływań
w.
rcl
.go
v.p
l
antropogenicznych, oceny stanu wód oraz prognoza rozwoju posłużyły do oceny ryzyka
nieosiągnięcia celów środowiskowych tzn. wskazania tych części wód, dla których istnieje
ryzyko, iż do roku 2015 nie osiągną one dobrego stanu wód. W wyniku przeprowadzonej
analizy na obszarze dorzecza Pregoły wydzielono:
12
jednolitych
części
wód
rzek
zagrożonych
nieosiągnięciem
celów
części
wód
jezior
zagrożonych
nieosiągnięciem
celów
środowiskowych,
61
jednolitych
środowiskowych.
Niedobory wód podziemnych
Stopień wykorzystania zasobów wód podziemnych został opracowany przez zespół
pod kierownictwem T. Hordejuka (2008). Został on wyrażony w procentach jako stosunek
poboru całkowitego do zasobów wód podziemnych. Na tej podstawie można określić
szacunkowy stopień wielkości rezerw wód podziemnych, który został wyrażony
w 5 stopniowej skali (bardzo wysoki, wysoki, umiarkowany, niski, brak rezerw) Dla obszaru
dorzecza Pregoły określony został jako bardzo wysoki. Zasoby wód podziemnych
wykorzystane są w 7,1 do 8,1 %.
W latach 2005 – 2007 Regionalne Zarządy Gospodarki Wodnej opracowały temat pt.
„Identyfikacja oddziaływań zmian poziomów zwierciadła wód podziemnych w regionach
wodnych”. W tych opracowaniach zostały zidentyfikowane leje depresji o znaczeniu
regionalnym oraz obszary o trwałym, antropogenicznym obniżeniu zwierciadła wód
podziemnych. Na obszarze dorzecza Pregoły zidentyfikowano 2 leje depresji w rejonie
Olsztyna (Oficjalska H. i in, 2007).
Graficzne odwzorowanie punktowych i obszarowych źródeł zanieczyszczeń
ww
przedstawione zostało na mapie nr 18 (załącznik nr 1).
Monitor Polski Nr 55
— 4313 —
Poz. 566
5. Zmiany klimatu a gospodarowanie wodami w pierwszym
w.
rcl
.go
v.p
l
cyklu planistycznym
W poniższym rozdziale omówiono zmiany klimatu na przestrzeni wielolecia 1971 –
2005.
Obszar dorzecza Pregoły leży w obrębie województwa warmińsko – mazurskiego,
które poza terenami górskimi, należy do najchłodniejszych obszarów w kraju. Lata są tu
łagodne i krótkie, zaś zimy długie i chłodne. Okres wegetacji wynosi od 185 dni na wschodzie
do 205 dni na zachodzie, czyli jest o 2 – 4 tygodnie krótszy niż w południowo –zachodniej
Polsce. Pokrywa śnieżna w tym rejonie utrzymuje się długo (70 – 100 dni). Średnie roczne
opady wynoszą natomiast 550 – 750 mm. W Olsztynie średnia suma opadów
atmosferycznych z wielolecia 1971–2000 wyniosła 625 mm, a w latach 1991 – 2000 – 623
mm. W okresie 2001 – 2005 zmalała do 609 mm. W 2008 roku wyniosła 668 mm.
Ze względu na wysokość opadów notowaną w poszczególnych latach na obszarze
dorzecza Pregoły zaobserwować można trend rosnący. Zmienność tą przedstawia poniższy
rysunek.
Rysunek 2. Trendy rocznych sum opadów atmosferycznych na obszarze Polski w okresie 1891-2000
Źródło: Zawora T., Ziernicka A. 2003. Precipitation variability in time in Poland in the light of multi-annual mean
values (1891-2000). Studia Geograficzne 75 Acta Universitatis Wratislaviensis No 2542, Wrocław 2003, 123-
ww
128.
Średnia temperatura powietrza z wielolecia 1971 – 2000 w Olsztynie wyniosła 7,3 °C,
natomiast z okresu 1991 – 2000 – 7,6 °C, a w latach 2001 – 2005 kształtowała się na
poziomie 7,8 °C. W 2008 roku średnia temperatura wyniosła 8,6 °C.
W Olsztynie najcieplejszym miesiącem jest lipiec, natomiast najniższe temperatury
notuje się w styczniu (tab. 5).
Monitor Polski Nr 55
— 4314 —
Poz. 566
Tabela 5. Średnie miesięczne i roczne wartości temperatur powietrza (°C) na obszarze dorzecza
w.
rcl
.go
v.p
l
Pregoły (1971-2000)
L.p.
Stacja
I
II
III
IV
V
VI
VII
VIII
IX
X
XI
XII
Rok
1
Olsztyn
-2,5
-1,8
1,6
6,7
12,4 15,4 17,1 16,8 12,3
7,7
2,4
-0,8
7,3
Źródło: Dekadowy Biuletyn Agrometeorologiczny 2001-2 i Biuletyn Państwowej Służby HydrologicznoMeteorologicznej 2003-2007, Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Warszawa
Czerwiec cechuje się największymi średnimi opadami, natomiast najmniejsze średnie
opady notuje się za to w lutym (tab. 6).
Tabela 6. Średnie miesięczne i roczne sumy opadów atmosferycznych (mm) na obszarze dorzecza
Pregoły (1971-2000)
L.p.
Stacja
I
II
III
IV
V
VI
VII
VIII
IX
X
XI
XII
Rok
1
Olsztyn
38
27
37
40
52
83
75
64
61
52
49
50
628
Źródło: Dekadowy Biuletyn Agrometeorologiczny 2001-2 i Biuletyn Państwowej Służby HydrologicznoMeteorologicznej 2003-2007, Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Warszawa
Obserwowane i prognozowane skutki globalnego ocieplenia w Polsce
Badania dotyczące zmian granic zasięgów regionów rolniczo-klimatycznych na
obszarze Polski wykazały, że powierzchnia regionu umiarkowanie ciepłego i ciepłego o sumie
temperatury ≥10,0°C wynoszącej odpowiednio 2400 – 2800 i 2800 – 3200°C w okresie 19712000 wynosiła odpowiednio 62 i 0%. Dla scenariusza podniesienia się temperatury powietrza
o 1°C wartości te będą wynosiły 75 i 22%. Przy niezmienionej sumie opadów
atmosferycznych i podwyższonej temperaturze powietrza na skutek zwiększonego
parowania wzrośnie powierzchnia regionów o niedostatecznym uwilgotnieniu atmosfery
i zmniejszy się powierzchnia regionów wilgotnych i optymalnego uwilgotnienia. Dla
scenariusza wzrostu temperatury powietrza o 1°C powierzchnia regionów wilgotnego,
optymalnego uwilgotnienia i umiarkowanie suchego na obszarze Polski zmieni się z 10, 70
i 20% do 9, 48 i 43% (rys. nr 3, 4) (Ziernicka-Wojtaszek 2009). Zasięgi regionów
wilgotnościowych określone były przez wartości współczynnika hydrotermicznego
Sielianinowa K=10P/t w okresie od czerwca do sierpnia gdzie P oznacza sumę opadów,
ww
a t sumę średnią dobową temperatury. Z ekstrapolacji trendu temperatury powietrza można
przyjąć, że wspomniane wyżej zmiany zaistnieją na początku trzeciej dekady XXI.
Monitor Polski Nr 55
— 4315 —
Poz. 566
Ustka
Ustka
Lębork
Lębork
Koszalin
Koszalin
Elbląg
Suwałki
Elbląg
Suwałki
Kętrzyn
Świnoujście
w.
rcl
.go
v.p
l
Kętrzyn
Resko
Świnoujście
Resko
Olsztyn
Szczecinek Chojnice
Olsztyn
Szczecinek Chojnice
Szczecin
Szczecin
Piła
Piła
Toruń
Toruń
Gorzów Wlkp.
Gorzów Wlkp.
Płock
Słubice
Płock
Słubice
Poznań
Poznań
Warszawa
Koło
Warszawa
Koło
Zielona Góra
Siedlce
Terespol
Zielona Góra
Terespol
Łódź
Kalisz
Włodawa
Łódź
Włodawa
Puławy
Sulejów
Legnica
Siedlce
Leszno
Leszno
Kalisz
Zgorzelec
Białystok
Ostrołęka
Mława
Białystok
Ostrołęka
Mława
Legnica
Lublin
Wieluń
Wrocław
Jelenia Góra
Wrocław
Jelenia Góra
Puławy
Sulejów
Zgorzelec
Lublin
Wieluń
Kielce
Częstochowa
Kielce
Częstochowa
Zamość
Sandomierz
Opole
Zamość
Sandomierz
Opole
Kłodzko
Kłodzko
Katowice
Racibórz
Katowice
Racibórz
Kraków
Tarnów
Kraków
Tarnów
Rzeszów
Rzeszów
Przemyśl
Bielsko-Biała
Przemyśl
Bielsko-Biała
Nowy Sącz
Nowy Sącz
Lesko
Lesko
Regiony termiczne
Regiony wilgotnościowe
Suma temperatury
Wartości współczynnika
≥10°C
hydrotermicznego
Chłodny
1600° – 2000°
Umiarkowanie chłodny
2000° – 2400°
Umiarkowanie ciepły
2400° – 2800°
Ciepły
2800° – 3200°
Bardzo ciepły
3200° – 3600°
Rysunek 3. Regiony pluwiotermiczne na obszarze
Umiarkowanie suchy
Optymalnego uwilgotnienia
Wilgotny
1,0 – 1,3
1,3 – 1,6
> 1,6
Polski w latach 1971-2000
Polski w latach 1971-2000 scenariusz +1°C
Źródło: Ziernicka-Wojtaszek A. 2009. Weryfikacja
Źródło: Ziernicka-Wojtaszek A. 2009.Weryfikacja
Rysunek 4. Regiony pluwiotermiczne na obszarze
rolniczo-klimatycznych regionalizacji Polski w świetle
rolniczo-klimatycznych regionalizacji Polski w świetle
współczesnych zmian klimatu. Acta Agrophysica 13(3),
współczesnych zmian klimatu. Acta Agrophysica
803-812.
13(3), 803-812.
W celu sprawdzenia powiększania się zjawiska suszy w ostatnim 10-leciu XX w.
porównano wartości temperatury, opadów i stopnia uwilgotnienia wierzchniej warstwy
gleby w okresie 1971-2000 i 1991-2000. Stwierdzono, że wzrost temperatury powietrza
wyniósł 0,5 °C, suma opadów atmosferycznych wzrosła o 11 mm, natomiast stopień
uwilgotnienia gleby zmniejszył się o 0,5 w przyjętej skali.
Umowna skala wilgotności wierzchniej warstwy gleby przedstawia się następująco:
0 – wilgotność klęskowo niedostateczna,
ww
10 – wilgotność niedostateczna,
20 – wilgotność dostateczna,
30 – wilgotność nadmierna,
40 – wilgotność klęskowo nadmierna.
W związku z rosnącą wartością współczynnika zmienności opadów i wzrostem
częstości występowania zachmurzenia typu konwekcyjnego należy spodziewać się
zwiększenia częstości zarówno powodzi, opadów o dużej intensywności jak i okresów suszy.
Monitor Polski Nr 55
— 4316 —
Poz. 566
Fakt ten należy uwzględnić w analizie dynamiki zmian zanieczyszczeń wody zależnych
w.
rcl
.go
v.p
l
w dużej mierze od stanów wody i wartości przepływów.
Obserwowany i prognozowany wzrost temperatury powietrza spowodowany
współczesnymi zmianami klimatu może wpłynąć na procesy fizyczne, chemiczne i biologiczne
w ciekach i zbiornikach wodnych, a niekiedy prowadzić do pogorszenia jakości wody. Dla
potrzeb przyszłych planów niezbędne jest uwzględnienie badań nad zmianami klimatu w celu
podjęcia właściwych działań zapobiegających pogorszeniu stanu wód.
Na podstawie pozyskanych danych dla obszaru Polski oraz założonego horyzontu
czasowego dla pierwszego cyklu planowania wg RDW można stwierdzić, iż przewidywane
zmiany klimatu Polski, a więc także na obszarze dorzecza Pregoły nie będą znaczące wobec
ww
jakichkolwiek działań zidentyfikowanych w PGW.
Monitor Polski Nr 55
— 4317 —
Poz. 566
w.
rcl
.go
v.p
l
6. Określenie i odwzorowanie obszarów chronionych
RDW wymaga od państw członkowskich dokonywania przeglądu oraz uaktualniania
rejestru obszarów chronionych (art. 6). W Polsce przegląd ten miał miejsce w roku 2007, czyli
cztery lata po sporządzeniu pierwszego rejestru tych obszarów w roku 2003, którego
zawartość była przedmiotem Raportu do KE w roku 2005. Prace przeprowadzone w 2007
roku miały na celu aktualizację wykazów:
wód powierzchniowych i podziemnych, które są lub mogą być wykorzystywane
dla zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia - wyznaczonych na
mocy RDW transponowanej ustawą z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne,
części wód przeznaczonych do celów rekreacyjnych, w tym obszary wyznaczone
jako kąpieliska – wyznaczone na mocy dyrektywy Rady 76/160/EWG z dnia 8
grudnia 1975 r. dotyczącej jakości wody w kąpieliskach (Dz. Urz. WE L 31
z 05.02.1976, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne rozdz. 15, t. 1, str. 26)
(uchylonej dyrektywą 2006/7/WE …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.