📄 Tekst ustawy
Ustawaz dnia 22 lipca 2022 r.o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach
urzędów państwowych, ustawę z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i
identyfikacji podatników i płatników, ustawę z dnia 21 czerwca 1996 r. o szczególnych
formach sprawowania nadzoru przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, ustawę
z dnia 28 sierpnia 1997 r. o zatrudnianiu osób pozbawionych wolności, ustawę z dnia
29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo
bankowe, ustawę z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej, ustawę
z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawę z dnia 24
maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym, ustawę z dnia 26 października 2000 r. o
giełdach towarowych, ustawę z dnia 6 lipca 2001 r. o przetwarzaniu informacji kryminalnych,
ustawę z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawę z dnia
27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami
inwestycyjnymi, ustawę z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne, ustawę z
dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, ustawę z dnia 5 listopada
2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, ustawę z dnia 5 sierpnia
2010 r. o ochronie informacji niejawnych, ustawę z dnia 16 września 2011 r. o wymianie
informacji z organami ścigania państw członkowskich Unii Europejskiej, państw trzecich,
agencjami Unii Europejskiej oraz organizacjami międzynarodowymi, ustawę z dnia 23
listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, ustawę z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu
bezpośredniego i broni palnej, ustawę z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej
i reasekuracyjnej, ustawę z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością
na tle seksualnym, ustawę z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
oraz ustawę z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych.
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej
(Dz. U. z 2021 r. poz. 1064, 1728 i 2448 oraz z 2022 r. poz. 655, 1115 i 1855) wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2:
a)
w ust. 2 w pkt 9 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 10 w brzmieniu:
„
10)
edukacja prawna młodzieży związana z prewencją przestępstw.
”
,
b)
ust. 2b otrzymuje brzmienie:
„
2b.
Służba Więzienna, w zakresie określonym w drodze zarządzenia przez Ministra Sprawiedliwości
z inicjatywy własnej lub na wniosek Prokuratora Krajowego, zapewnia porządek i bezpieczeństwo
w urzędzie obsługującym Ministra Sprawiedliwości i w Prokuraturze Krajowej, zwanych
dalej „MSiPK”.
”
,
c)
po ust. 2b dodaje się ust. 2c i 2d w brzmieniu:
„
2c.
Służba Więzienna, w zakresie określonym przez Ministra Sprawiedliwości w porozumieniu
z ministrem właściwym do spraw oświaty i wychowania, może współuczestniczyć w edukacji
młodzieży związanej z kształtowaniem postaw obywatelskich, proobronnych i patriotycznych.
2d.
W celu realizacji zadań, o których mowa w ust. 2c, Dyrektor Generalny Służby Więziennej,
zwany dalej „Dyrektorem Generalnym”, określi, w drodze zarządzenia, sposób realizacji
szkolenia strzeleckiego młodzieży w jednostkach organizacyjnych Służby Więziennej,
zwanych dalej „jednostkami organizacyjnymi”. Realizacja szkolenia strzeleckiego w
zakresie potrzeb edukacyjnych młodzieży odbywa się z zachowaniem jego bezpiecznego
przebiegu.
”
,
d)
uchyla się ust. 3-6;
2)
w art. 7:
a)
w pkt 1 skreśla się wyrazy „, zwany dalej „Dyrektorem Generalnym” ”,
b)
po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:
„
1a)
Szef Inspektoratu Wewnętrznego Służby Więziennej, zwany dalej „Szefem IWSW”;
”
;
3)
w art. 8:
a)
w ust. 1:
-
we wprowadzeniu do wyliczenia skreśla się wyrazy „, zwanymi dalej „jednostkami organizacyjnymi”,”,
-
po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:
„
1a)
Inspektorat Wewnętrzny Służby Więziennej, zwany dalej „IWSW”;
”
,
b)
w ust. 1a po wyrazach „posiadającą osobowość prawną” dodaje się wyrazy „oraz realizującą zadania na rzecz wymiaru sprawiedliwości i administracji publicznej”,
c)
po ust. 1a dodaje się ust. 1b i 1c w brzmieniu:
„
1b.
IWSW jest jednostką organizacyjną nadzorowaną przez Ministra Sprawiedliwości.
1c.
W ramach jednostek organizacyjnych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, mogą być tworzone
Grupy Interwencyjne Służby Więziennej, zwane dalej „GISW”, odpowiedzialne za prowadzenie
działań:
1)
w zakresie zapobiegania zagrożeniom mogącym wystąpić w Służbie Więziennej lub likwidacji
tych zagrożeń;
2)
wymagających użycia specjalistycznych sił i środków oraz specjalistycznej taktyki
działania.
”
,
d)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
W jednostkach organizacyjnych mogą być tworzone służby, działy, oddziały, grupy, zespoły
i stanowiska prowadzące działalność, w szczególności w zakresie oddziaływania penitencjarnego,
specjalistycznego oddziaływania terapeutycznego, nauczania i szkolenia, działalności
duszpasterskiej, kwatermistrzowskiej, zatrudnienia, czynności administracyjnych związanych
z wykonywaniem kary pozbawienia wolności i tymczasowego aresztowania, ochrony, spraw
obronnych, zwalczania czynów mogących zagrozić porządkowi i bezpieczeństwu, zapewnienia
stosownych warunków bytowych i pomocy socjalnej, opieki zdrowotnej i sanitarnej, a
także składnice mundurowe i magazynowe.
”
;
4)
w art. 10 ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1.
Centralnym Zarządem Służby Więziennej oraz jednostkami organizacyjnymi, o których
mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4, kieruje Dyrektor Generalny podległy Ministrowi
Sprawiedliwości.
2.
Dyrektor Generalny jest przełożonym funkcjonariuszy pełniących służbę w jednostkach
organizacyjnych, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4.
”
;
5)
w art. 11:
a)
w ust. 1:
-
po pkt 2 dodaje się pkt 2a w brzmieniu:
„
2a)
ustalanie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych, w tym sposobu
i trybu informowania o zdarzeniach, które wystąpiły w Służbie Więziennej, oraz ustalanie
sposobu i trybu przeprowadzania czynności sprawdzających dotyczących zdarzeń, które
wystąpiły w Służbie Więziennej, oraz sposobu ich dokumentowania;
”
,
-
pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
ustalanie zasad technicznego zabezpieczenia ochronnego i bezpieczeństwa w jednostkach
organizacyjnych;
”
,
-
po pkt 3a dodaje się pkt 3b w brzmieniu:
„
3b)
ustalanie zasad gospodarowania uzbrojeniem i środkami ochrony przez funkcjonariuszy;
”
,
-
po pkt 4 dodaje się pkt 4a w brzmieniu:
„
4a)
ustalanie wzorów druków ochronnych i znaków umownych;
”
,
-
pkt 6 otrzymuje brzmienie:
„
6)
nadzorowanie działalności okręgowych inspektoratów Służby Więziennej, Centralnego
Ośrodka Szkolenia Służby Więziennej, ośrodków szkolenia Służby Więziennej i ośrodków
doskonalenia kadr Służby Więziennej bezpośrednio mu podległych oraz sprawowanie nadzoru
nad organizacją i realizowaniem zadań przez jednostki organizacyjne, o których mowa
w art. 8 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4;
”
,
-
po pkt 6 dodaje się pkt 6a w brzmieniu:
„
6a)
ustalanie zasad organizacji i szczegółowego zakresu działania GISW;
”
,
-
pkt 8 otrzymuje brzmienie:
„
8)
ustalanie liczby etatów i stanowisk w Centralnym Zarządzie Służby Więziennej, liczby
etatów w okręgowych inspektoratach Służby Więziennej oraz łącznej liczby etatów w
podległych jednostkach organizacyjnych, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1, 2, 3
i 4;
”
,
b)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„
1a.
Dyrektor Generalny może przez odpowiednie służby w jednostkach organizacyjnych, o
których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4, podejmować działania mające na celu
koordynowanie czynności związanych z zapobieganiem zjawiskom przestępczym i kryminogennym
w środowisku funkcjonariuszy lub pracowników oraz przygotowywanie pod względem merytorycznym
przedsięwzięć szkoleniowych i materiałów edukacyjnych.
”
;
6)
po art. 11 dodaje się art. 11a - 11c w brzmieniu:
„
Art. 11a.
1.
IWSW jest jednostką organizacyjną realizującą na obszarze całego kraju zadania, o
których mowa w art. 23b.
2.
IWSW kieruje Szef IWSW podległy Ministrowi Sprawiedliwości.
3.
Szefowi IWSW przysługuje etat zastępcy Dyrektora Generalnego.
4.
Szef IWSW ustala liczbę etatów i stanowisk w IWSW, w tym w wydziałach zamiejscowych.
5.
Realizację czynności wspomagających IWSW w zakresie organizacyjnym, kadrowym, logistycznym,
technicznym i finansowym zapewnia Centralny Zarząd Służby Więziennej, a w wydziałach
zamiejscowych IWSW - okręgowy inspektorat Służby Więziennej.
6.
Siedzibą Szefa IWSW jest miasto stołeczne Warszawa.
7.
W celu realizacji zadań, o których mowa w art. 23b, Szef IWSW współdziała z innymi
jednostkami organizacyjnymi oraz właściwymi organami i instytucjami.
8.
Szef IWSW jest obowiązany niezwłocznie przedstawiać Ministrowi Sprawiedliwości informacje
i materiały mogące mieć istotne znaczenie dla sprawowania nadzoru nad Służbą Więzienną.
9.
Minister Sprawiedliwości może w każdym czasie żądać informacji i materiałów dotyczących
zadań realizowanych przez Szefa IWSW.
10.
Minister Sprawiedliwości może polecić Szefowi IWSW objęcie rozpoznaniem, o którym
mowa w art. 23b ust. 1, określonych obszarów działań funkcjonariuszy.
11.
Szef IWSW przedstawia corocznie do dnia 31 stycznia Ministrowi Sprawiedliwości informację
o działalności IWSW.
12.
Szef IWSW określa, w drodze zarządzenia, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji
niejawnych, formy i metody podejmowanych czynności przez IWSW w zakresie nieobjętym
innymi przepisami prawa.
Art. 11b.
Minister Sprawiedliwości określa, w drodze zarządzenia, regulamin organizacyjny IWSW.
Art. 11c.
1.
IWSW podlegają wydziały zamiejscowe IWSW.
2.
Wydziałem zamiejscowym IWSW kieruje naczelnik wydziału zamiejscowego IWSW podległy
Szefowi IWSW.
”
;
7)
w art. 12 w ust. 2 po pkt 4 dodaje się pkt 4a w brzmieniu:
„
4a)
organizacja podległej GISW i nadzór nad jej funkcjonowaniem;
”
;
8)
w art. 13a w ust. 2 w pkt 6 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 7 w brzmieniu:
„
7)
koordynowanie prowadzonych badań naukowych i decydowanie o ich kierunku oraz gromadzenie
dorobku badawczego uzyskanego w toku badań realizowanych w jednostkach organizacyjnych
i na ich rzecz.
”
;
9)
art. 15 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 15.
Ustanawia się dzień:
1)
8 lutego Dniem Tradycji Służby Więziennej;
2)
29 czerwca Świętem Służby Więziennej.
”
;
10)
w art. 16:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Sztandar jednostkom organizacyjnym, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4,
nadaje Minister Sprawiedliwości na zaopiniowany przez Dyrektora Generalnego wniosek
kierownika danej jednostki organizacyjnej.
”
,
b)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a i 2b w brzmieniu:
„
2a.
Sztandar IWSW nadaje Minister Sprawiedliwości na wniosek Szefa IWSW.
2b.
Sztandar Uczelni nadaje Minister Sprawiedliwości na wniosek Rektora.
”
;
11)
w art. 18:
a)
w ust. 1:
-
po pkt 2 dodaje się pkt 2a w brzmieniu:
„
2a)
legitymowania osób w związku z realizacją czynności, o których mowa w pkt 4, 5, 7
i 7a;
”
,
-
pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
żądania od osób wymienionych w pkt 1 i 2 przekazania do depozytu przedmiotów niedozwolonych,
o których mowa w art. 242 § 16 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy, zwanych dalej „przedmiotami niedozwolonymi”, przeprowadzania kontroli pobieżnej,
sprawdzania pojazdów wjeżdżających oraz wyjeżdżających, a także ładunków tych pojazdów,
również za pomocą środków technicznych przeznaczonych do wykrywania przedmiotów niedozwolonych
lub substancji psychoaktywnych, o których mowa w art. 242 § 12a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy, zwanych dalej „substancjami psychoaktywnymi”, lub z wykorzystaniem psa służbowego
wytresowanego do wyszukiwania przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych,
jak również, w uzasadnionych przypadkach, przeprowadzania kontroli osobistej tych
osób;
”
,
-
pkt 5 otrzymuje brzmienie:
„
5)
zatrzymania, na terenie jednostki organizacyjnej lub na terenie przyległym do tej
jednostki, przez który rozumie się teren pozostający w polu widzenia funkcjonariusza
i jego bezpośrednie sąsiedztwo, w celu niezwłocznego przekazania Policji, osób, co
do których istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia czynu zabronionego pod groźbą
kary;
”
,
-
w pkt 7 lit. c otrzymuje brzmienie:
„
c)
na podstawie zezwolenia właściwego organu opuściły areszt śledczy albo zakład karny
i nie powróciły do niego w wyznaczonym terminie, korzystając z zezwolenia na czasowe
opuszczenie aresztu śledczego lub zakładu karnego bez konwoju funkcjonariusza lub
korzystając z przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności;
”
,
-
po pkt 7 dodaje się pkt 7a w brzmieniu:
„
7a)
podjęcia pościgu, jeżeli zbieg znajduje się w polu widzenia lub znany jest kierunek
jego ucieczki lub po ustaleniu czasu i kierunku ucieczki zorganizować pościg;
”
,
-
pkt 8 otrzymuje brzmienie:
„
8)
zwracania się w nagłych przypadkach do organów ochrony porządku publicznego i bezpieczeństwa
państwa lub do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy w ramach obowiązujących przepisów
prawa.
”
,
b)
w ust. 2 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie:
„
Z obowiązków wynikających z realizacji praw funkcjonariuszy, o których mowa w ust.
1 pkt 3, w zakresie poddania się kontroli pobieżnej i kontroli osobistej, są wyłączeni:
”
,
c)
w ust. 3 pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
zwolnić osobę ubiegającą się o wstęp na teren jednostki organizacyjnej z obowiązku
przekazywania do depozytu przedmiotów niedozwolonych.
”
,
d)
ust. 3a i 3b otrzymują brzmienie:
„
3a.
Kontrola osobista, o której mowa w ust. 1 pkt 3, polega na sprawdzeniu:
1)
osoby kontrolowanej, jej odzieży, obuwia oraz przedmiotów, które znajdują się na jej
ciele, bez odsłaniania przykrytej odzieżą powierzchni ciała oraz
2)
osoby kontrolowanej, jej odzieży, obuwia oraz przedmiotów, które znajdują się na jej
ciele, z odsłonięciem przykrytych odzieżą powierzchni ciała w zakresie niezbędnym
do odebrania przedmiotu niedozwolonego lub substancji psychoaktywnej, oraz
3)
jamy ustnej, nosa, uszu i włosów, oraz
4)
miejsc trudno dostępnych osoby kontrolowanej lub miejsc intymnych osoby kontrolowanej
- w szczególnie uzasadnionych przypadkach.
3b.
Kontrolę osobistą, o której mowa w ust. 1 pkt 3, przeprowadza co najmniej dwóch funkcjonariuszy
tej samej płci co osoba kontrolowana, podczas nieobecności osób postronnych i osób
odmiennej płci oraz w miejscu niemonitorowanym, niedostępnym w czasie przeprowadzania
kontroli dla osób postronnych. W kontroli osobistej może uczestniczyć osoba wykonująca
zawód medyczny.
”
,
e)
po ust. 3b dodaje się ust. 3ba i 3bb w brzmieniu:
„
3ba.
Podczas kontroli, o której mowa w ust. 3a pkt 2 i 4, osoba kontrolowana powinna być
częściowo ubrana. Funkcjonariusz w pierwszej kolejności sprawdza część odzieży, a
przed sprawdzeniem pozostałej części umożliwia osobie kontrolowanej włożenie odzieży
już sprawdzonej.
3bb.
Kontrolę, o której mowa w ust. 3a pkt 1-3, oraz kontrolę miejsc trudno dostępnych
przeprowadza się wzrokowo i manualnie lub za pomocą środków technicznych przeznaczonych
do wykrywania przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych, sprawdzenia
biochemicznego lub z wykorzystaniem psa służbowego wytresowanego do wyszukiwania przedmiotów
niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych, a kontrolę miejsc intymnych przeprowadza
się przez oględziny ciała.
”
,
f)
uchyla się ust. 3c,
g)
dodaje się ust. 3d-3g w brzmieniu:
„
3d.
Kontrola pobieżna, o której mowa w ust. 1 pkt 3, polega na powierzchownym sprawdzeniu
odzieży, obuwia oraz przedmiotów znajdujących się na ciele osoby kontrolowanej lub
przez nią posiadanych. Kontrolę pobieżną przeprowadza się wzrokowo i manualnie lub
za pomocą środków technicznych przeznaczonych do wykrywania przedmiotów niedozwolonych
lub substancji psychoaktywnych, sprawdzenia biochemicznego lub z wykorzystaniem psa
służbowego wytresowanego do wyszukiwania przedmiotów niedozwolonych lub substancji
psychoaktywnych. Wzrokowego i manualnego sprawdzenia dokonuje funkcjonariusz tej samej
płci co osoba kontrolowana.
3e.
Przed przystąpieniem do kontroli osobistej lub pobieżnej, o których mowa w ust. 3a
lub 3d, przeprowadzający kontrolę informuje osobę kontrolowaną o rozpoczęciu kontroli
i jej rodzaju.
3f.
Z kontroli osobistej protokół sporządza się w przypadku, gdy osoba kontrolowana zgłosiła
takie żądanie bezpośrednio po jej przeprowadzeniu oraz w razie ujawnienia przedmiotu
niedozwolonego lub substancji psychoaktywnej. Z kontroli pobieżnej oraz ze sprawdzenia
pojazdu lub jego ładunku protokół sporządza się w razie ujawnienia przedmiotu niedozwolonego
lub substancji psychoaktywnej.
3g.
Protokół z kontroli lub sprawdzenia, o którym mowa w ust. 3f, zawiera:
1)
wskazanie podstawy prawnej przeprowadzenia kontroli lub sprawdzenia;
2)
datę i godzinę rozpoczęcia oraz zakończenia przeprowadzenia kontroli lub sprawdzenia;
3)
dane osoby kontrolowanej: imię, nazwisko, serię i numer dokumentu tożsamości;
4)
numer służbowy funkcjonariusza przeprowadzającego kontrolę lub sprawdzenie;
5)
miejsce ujawnienia przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnej;
6)
wyniki kontroli lub sprawdzenia;
7)
podjęte czynności;
8)
pouczenie osoby kontrolowanej o jej prawach;
9)
podpis osoby kontrolowanej;
10)
podpis funkcjonariusza przeprowadzającego kontrolę lub sprawdzenie.
”
,
h)
ust. 7 otrzymuje brzmienie:
„
7.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb działań, o których
mowa w ust. 1 pkt 1 -3 i 5 - 8, ust. 3a-3bb oraz ust. 3d i 3e, sposób postępowania
funkcjonariuszy podczas ich realizacji oraz wzór protokołu, o którym mowa w ust. 3f,
mając na względzie zapewnienie skuteczności działań podejmowanych przez funkcjonariuszy
oraz prawidłowego ich dokumentowania.
”
;
12)
po art. 18a dodaje się art. 18b-18d w brzmieniu:
„
Art. 18b.
1.
Osobie, wobec której zachodzi uzasadnione podejrzenie, że jest chora na chorobę zakaźną
lub jest pod wpływem substancji psychoaktywnej, nie zezwala się na wstęp na teren
jednostki organizacyjnej. Okoliczności stanowiące podstawę odmowy podaje się tej osobie
do wiadomości.
2.
Na żądanie osoby, o której mowa w ust. 1, przeprowadza się przy użyciu metod niewymagających
badania laboratoryjnego badanie w celu ustalenia, czy w organizmie tej osoby jest
obecna substancja psychoaktywna.
3.
Z przeprowadzenia badania, o którym mowa w ust. 2, sporządza się protokół zawierający
w szczególności następujące dane osoby badanej: imię i nazwisko, serię i numer dokumentu
tożsamości oraz numer PESEL tej osoby, w przypadku gdy został nadany, a także dane
służbowe funkcjonariusza przeprowadzającego badanie.
4.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje badań na obecność
substancji psychoaktywnej w organizmie osoby ubiegającej się o wstęp na teren jednostki
organizacyjnej, sposób przeprowadzania tych badań, sposób ich dokumentowania oraz
okres przechowywania zgromadzonej dokumentacji, mając na uwadze konieczność zapewnienia
sprawnego przeprowadzania badań i zagwarantowania wiarygodności ich wyników oraz zapewnienie
prawidłowego sposobu dokumentowania przeprowadzonych badań.
Art. 18c.
1.
Funkcjonariusze, wykonując czynności służbowe w MSiPK, w zakresie realizacji zadania,
o którym mowa w art. 2 ust. 2b, mają prawo:
1)
legitymowania osób ubiegających się o wstęp do MSiPK oraz opuszczających MSiPK;
2)
legitymowania pracowników MSiPK wchodzących do MSiPK i wychodzących z MSiPK;
3)
legitymowania osób w związku z realizacją czynności, o których mowa w pkt 8-10;
4)
dokonywania, na polecenie, sprawdzenia osób, o których mowa w pkt 1 i 2;
5)
przeglądania, na polecenie, zawartości bagażu oraz innych przedmiotów, które posiadają
przy sobie osoby, o których mowa w pkt 1 i 2;
6)
sprawdzania, na polecenie, pojazdów wjeżdżających na teren MSiPK oraz wyjeżdżających
z terenu MSiPK, a także ich ładunków;
7)
żądania od osób, o których mowa w pkt 1 i 2, przekazania do depozytu przedmiotów,
których nie można posiadać w MSiPK;
8)
wzywania osób zakłócających spokój i porządek w MSiPK lub w bezpośrednim sąsiedztwie
MSiPK do zaniechania takich zachowań;
9)
zatrzymania, w MSiPK, w celu niezwłocznego przekazania Policji osób, co do których
istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary;
10)
usunięcia z MSiPK osoby, która nie stosuje się do polecenia wydanego na podstawie
obowiązujących przepisów;
11)
zwracania się w nagłych przypadkach do organów ochrony porządku publicznego i bezpieczeństwa
państwa lub do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy w ramach obowiązujących przepisów
prawa.
2.
Sprawdzenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, dokonuje się w celu wykrycia przedmiotów,
których nie można posiadać w MSiPK, za pomocą służących do tego środków technicznych
będących na wyposażeniu MSiPK.
3.
Czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 6, dokonuje się w celu wykrycia przedmiotów,
których nie można posiadać w MSiPK, poprzez:
1)
wzrokową i manualną kontrolę:
a)
zawartości bagażu oraz innych przedmiotów,
b)
pojazdów i ich ładunków;
2)
sprawdzenie bagaży oraz innych przedmiotów lub pojazdów i ich ładunków za pomocą środków
technicznych będących na wyposażeniu MSiPK.
4.
Czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 6, wykonuje się w obecności posiadacza
bagażu oraz innych przedmiotów lub kierowcy kontrolowanego pojazdu.
5.
Funkcjonariusz w związku z realizacją czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 6,
ma prawo żądania udostępnienia bagażu oraz innych przedmiotów lub pojazdów i ich ładunków
do przejrzenia, wyjęcia przewożonego bagażu oraz innych przedmiotów lub ładunków oraz
otwarcia i pokazania ich zawartości.
6.
Osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, są obowiązane udostępnić funkcjonariuszowi
bagaż, inne przedmioty, pojazdy i ich ładunki do przejrzenia lub sprawdzenia, w tym
wykonać czynności, o których mowa w ust. 5.
7.
Czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 6, wykonuje się w miarę możliwości w sposób
niepowodujący uszkodzenia przeglądanego bagażu oraz innych przedmiotów, pojazdów i
ich ładunków.
8.
Kierownik komórki organizacyjnej w MSiPK odpowiedzialny za bezpieczeństwo fizyczne
może:
1)
zwolnić osobę, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lub 2, z obowiązku legitymowania oraz
przekazywania do depozytu przedmiotów, których nie można posiadać na terenie MSiPK;
2)
polecić funkcjonariuszowi, o którym mowa w ust. 1:
a)
dokonywanie sprawdzenia osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lub 2, za pomocą środków
technicznych będących na wyposażeniu MSiPK,
b)
przeglądanie zawartości bagaży oraz innych przedmiotów, które posiadają przy sobie
osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lub 2,
c)
sprawdzanie pojazdów wjeżdżających na teren MSiPK oraz wyjeżdżających z terenu MSiPK,
a także ich ładunków.
9.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb działań, o których
mowa w ust. 1 pkt 1-3 i 7-11, oraz sposób postępowania funkcjonariuszy podczas ich
realizacji, a także sposoby ich dokumentowania, mając na względzie zapewnienie poszanowania
praw osób, wobec których te działania są podejmowane, oraz zapewnienie skuteczności
działań podejmowanych przez funkcjonariuszy.
Art. 18d.
1.
W przypadku wystąpienia zagrożenia realizacji zadania, o którym mowa w art. 2 ust.
2b, innego niż określone w art. 18c ust. 1 pkt 8, polegającego na tym, iż siły Służby
Więziennej są niewystarczające lub mogą okazać się niewystarczające do wykonania tego
zadania, do udzielenia pomocy Służbie Więziennej minister właściwy do spraw wewnętrznych
może, na wniosek Ministra Sprawiedliwości, zarządzić użycie funkcjonariuszy Policji.
2.
Pomoc, o której mowa w ust. 1, może zostać udzielona przez funkcjonariuszy Policji
również w formie samodzielnych działań.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, funkcjonariuszom Policji przysługują, w zakresie
niezbędnym do wykonania ich zadań, wobec wszystkich osób uprawnienia funkcjonariuszy
określone w art. 18c ust. 1.
4.
Korzystanie z uprawnień, o których mowa w ust. 3, następuje na zasadach i w trybie
określonym dla funkcjonariuszy.
”
;
13)
w art. 19 dodaje się ust. 6-10 w brzmieniu:
„
6.
W zakładach karnych typu zamkniętego oraz aresztach śledczych funkcjonariusze wobec
osób pozbawionych wolności, które:
1)
przebywają poza celą mieszkalną, używają prewencyjnie środka przymusu bezpośredniego,
o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego
i broni palnej;
2)
przejawiają zachowania mogące stwarzać albo stwarzające zagrożenie dla życia lub zdrowia
innych osób lub bezpieczeństwa w zakładzie karnym lub areszcie śledczym, mogą używać
prewencyjnie także środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego
i broni palnej.
7.
Dyrektor zakładu karnego albo dyrektor aresztu śledczego może zwolnić osobę pozbawioną
wolności, o której mowa w ust. 6 pkt 1, z zastosowania wobec niej środka przymusu
bezpośredniego, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego
i broni palnej. Zwolnienie odnotowuje się w Centralnej Bazie.
8.
W zakładach karnych typu zamkniętego oraz aresztach śledczych, na wniosek osoby pozostającej
w bezpośrednim kontakcie z osobami pozbawionym i wolności lub z własnej inicjatywy,
w każdym czasie funkcjonariusz może zrezygnować z zastosowania środków przymusu bezpośredniego,
o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego
i broni palnej, jeśli ocena bezpieczeństwa oraz okoliczności uzasadniają podjęcie takiej decyzji.
9.
W zakładach karnych typu półotwartego i otwartego oraz w przypadkach zwolnienia, o
którym mowa w ust. 7, środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego
i broni palnej, funkcjonariusze mogą użyć prewencyjnie wobec osób pozbawionych wolności:
1)
na wniosek osoby pozostającej w bezpośrednim kontakcie z tymi osobami pozbawionymi
wolności;
2)
w przypadku gdy funkcjonariusz uzna to za celowe.
10.
Każdorazowe zastosowanie środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego
i broni palnej, odnotowuje się w Centralnej Bazie.
”
;
14)
uchyla się art. 23a;
15)
po rozdziale 3 dodaje się rozdział 3a w brzmieniu:
„
Rozdział 3a
Inspektorat Wewnętrzny Służby Więziennej
Art. 23b.
1.
Do zadań IWSW należy rozpoznawanie i wykrywanie przestępstw, zapobieganie im, oraz
uzyskiwanie i utrwalanie ich dowodów, gdy popełnili je:
1)
osadzeni w zakładach karnych albo aresztach śledczych;
2)
funkcjonariusze i pracownicy w związku z wykonywaniem czynności służbowych;
3)
inne osoby przebywające na terenie zakładów karnych albo aresztów śledczych;
4)
inne osoby przebywające poza terenem zakładów karnych lub aresztów śledczych, których
przestępstwo pozostaje w ścisłym związku z przestępstwem osób, o których mowa w pkt
1 lub 2.
2.
Do zadań IWSW należy także ujawnianie mienia zagrożonego przepadkiem w związku z przestępstwami,
o których mowa w art. 23p ust. 1.
Art. 23c.
1.
Zadania, o których mowa w art. 23b, mogą być realizowane przez IWSW w formie czynności
administracyjno-porządkowych i operacyjno-rozpoznawczych.
2.
Funkcjonariusze pełniący służbę w IWSW, zwani dalej „funkcjonariuszami IWSW”, w toku
wykonywania czynności służbowych mają obowiązek respektowania godności ludzkiej oraz
przestrzegania i ochrony praw człowieka.
Art. 23d.
1.
Funkcjonariusze IWSW, wykonując czynności służące realizacji zadań, o których mowa
w art. 23b, mają prawo:
1)
legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości;
2)
dokonywania sprawdzenia prewencyjnego w celu:
a)
ochrony przed bezprawnymi zamachami na życie lub zdrowie osób lub mienie lub w celu
ich ochrony przed nieuprawnionym działaniem skutkującym zagrożeniem życia lub zdrowia,
b)
znalezienia i odebrania przedmiotów, których użycie ze względu na ich właściwość może
spowodować zagrożenie dla życia lub zdrowia lub bezpieczeństwa prowadzonych czynności;
3)
ujmowania osób w zakresie niezbędnym do realizacji zadań, o których mowa w art. 23b,
w celu niezwłocznego przekazania tych osób Policji lub innym właściwym organom;
4)
obserwowania i rejestrowania, przy użyciu środków technicznych, obrazu zdarzeń w miejscach
publicznych oraz dźwięku towarzyszącego tym zdarzeniom w trakcie wykonywania czynności
operacyjno-rozpoznawczych podejmowanych na podstawie ustawy;
5)
żądania niezbędnej pomocy od instytucji państwowych, organów administracji rządowej
i samorządu terytorialnego;
6)
zwracania się o niezbędną pomoc do podmiotów innych niż wymienione w pkt 5, jak również
zwracania się do każdej osoby o udzielenie pomocy, w ramach obowiązujących przepisów
prawa;
7)
wydawania osobom poleceń określonego zachowania się w granicach niezbędnych do wykonania
czynności określonych w pkt 1-3 lub wykonywania innych czynności służbowych podejmowanych
w zakresie i w celu realizacji ustawowych zadań IWSW lub w celu uniknięcia bezpośredniego
zagrożenia bezpieczeństwa osób lub mienia, gdy jest to niezbędne do sprawnego i zgodnego
z prawem wykonywania tych czynności albo uniknięcia zatarcia śladów przestępstwa.
2.
Czynności, o których mowa w ust. 1, są wykonywane w sposób możliwie najmniej naruszający
dobra osobiste osoby, wobec której zostały podjęte.
Art. 23e.
1.
Funkcjonariusz IWSW, przystępując do czynności służbowych, o których mowa w art. 23d
ust. 1 pkt 1-3 i 5-7, jest obowiązany:
1)
podać stopień oraz imię i nazwisko; funkcjonariusz nieumundurowany okazuje ponadto
legitymację służbową w sposób umożliwiający odczytanie i zanotowanie nazwiska funkcjonariusza
i nazwy organu, który wydał legitymację;
2)
podać podstawę prawną oraz przyczynę podjęcia czynności służbowej.
2.
Tożsamość osoby legitymowanej funkcjonariusz IWSW ustala na podstawie:
1)
dokumentu tożsamości;
2)
oświadczenia innej osoby, której tożsamość została ustalona na podstawie dokumentu
tożsamości;
3)
oświadczenia osoby, która funkcjonariuszowi IWSW jest znana.
3.
Funkcjonariusz IWSW ustala tożsamość osób, w sposób umożliwiający odnotowanie:
1)
imienia lub imion oraz nazwiska oraz adresów zamieszkania lub pobytu;
2)
numeru PESEL, a w przypadku braku informacji o numerze PESEL - daty i miejsca urodzenia
oraz imion rodziców i nazwiska rodowego;
3)
rodzaju i cech identyfikacyjnych dokumentu, na podstawie którego ustalono tożsamość
osoby legitymowanej.
4.
W razie legitymowania osób znajdujących się w pojeździe, gdy uzasadniają to względy
bezpieczeństwa, funkcjonariusz IWSW ma prawo żądać opuszczenia pojazdu przez te osoby.
5.
Funkcjonariusz IWSW może odstąpić od legitymowania osoby, która jest mu znana.
6.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1)
rodzaje dokumentów tożsamości, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lub 2,
2)
sposób i postać dokumentowania czynności ustalania tożsamości osób, o których mowa
w ust. 2
- mając na względzie zapewnienie prawidłowego ustalenia tożsamości osoby oraz dokumentowania
procesu legitymowania.
Art. 23f.
1.
Sprawdzenie prewencyjne, o którym mowa w art. 23d ust. 1 pkt 2, polega na manualnym
sprawdzeniu osoby, zawartości jej odzieży oraz przedmiotów znajdujących się na jej
ciele lub przez nią posiadanych w zakresie niezbędnym do realizacji celu podejmowanych
czynności w danych okolicznościach oraz w sposób możliwie najmniej naruszający dobra
osobiste osoby, wobec której czynności są wykonywane.
2.
Sprawdzenie prewencyjne może polegać również na:
1)
żądaniu zdjęcia przez osobę odzieży i obuwia;
2)
zdjęciu osobie odzieży i obuwia w przypadku niewykonania żądania, o którym mowa w
pkt 1;
3)
dokonaniu oględzin ciała oraz sprawdzeniu zdjętej odzieży i obuwia;
4)
żądaniu wydania w celu zabezpieczenia przedmiotów, które mogą stanowić zagrożenie
życia lub zdrowia lub bezpieczeństwa osoby poddanej sprawdzeniu prewencyjnemu lub
innych osób albo zagrożenie bezpieczeństwa przeprowadzanych czynności, w tym broni
lub innych niebezpiecznych przedmiotów mogących służyć do popełnienia przestępstwa
lub wykroczenia lub przedmiotów mogących stanowić dowód w postępowaniu prowadzonym
w związku z realizacją zadań, o których mowa w art. 23b, lub podlegających przepadkowi;
5)
odebraniu przedmiotów, o których mowa w pkt 4.
3.
Czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, wykonuje się w sposób umożliwiający osobie
pozostawienie części odzieży na ciele, a po sprawdzeniu zdjętej odzieży - jej włożenie
przed zdjęciem pozostałej, niesprawdzonej części odzieży, oraz w warunkach zapewniających
poszanowanie jej intymności.
4.
Sprawdzenia prewencyjnego dokonuje funkcjonariusz IWSW tej samej płci co osoba sprawdzana,
w miejscu niedostępnym w czasie wykonywania sprawdzenia dla osób postronnych.
5.
W przypadku gdy sprawdzenie prewencyjne musi być dokonane niezwłocznie, w szczególności
ze względu na okoliczności mogące stanowić zagrożenie życia lub zdrowia osób lub mienia,
może go dokonać funkcjonariusz IWSW płci odmiennej niż osoba sprawdzana, także w miejscu
niespełniającym warunku, o którym mowa w ust. 4, w sposób możliwie najmniej naruszający
dobra osobiste osoby sprawdzanej.
Art. 23g.
1.
Ujęcie osoby, o której mowa w art. 23d ust. 1 pkt 3, może nastąpić tylko wówczas,
gdy czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1 pkt 1, 2 i 7, okazały się bezcelowe
lub nieskuteczne.
2.
Osobie ujętej na podstawie art. 23d ust. 1 pkt 3 przysługują uprawnienia przewidziane
w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego dla osoby zatrzymanej.
3.
Funkcjonariusz IWSW o każdym przypadku ujęcia osoby jest obowiązany pisemnie powiadomić
swojego przełożonego.
4.
Przy wykonywaniu czynności, o której mowa w ust. 1, funkcjonariusz IWSW jest obowiązany:
1)
wydawać osobie ujętej polecenia;
2)
sprawdzić, czy osoba ujęta posiada broń lub inne niebezpieczne przedmioty mogące służyć
do popełnienia przestępstwa lub wykroczenia albo stanowić dowody rzeczowe lub podlegać
przepadkowi;
3)
odebrać broń i przedmioty, o których mowa w pkt 2;
4)
poinformować osobę o ujęciu i jego przyczynach oraz uprzedzić o obowiązku zastosowania
się do wydanych poleceń.
5.
Osobę ujętą funkcjonariusz IWSW niezwłocznie doprowadza do jednostki Policji lub przekazuje
Policji. Funkcjonariusz IWSW niezwłocznie przekazuje Policji protokół ujęcia, a także
odebrane osobie ujętej broń i przedmioty, o których mowa w ust. 4 pkt 2.
Art. 23h.
1.
Osobę ujętą niezwłocznie poddaje się, w przypadku uzasadnionej potrzeby lub na jej
prośbę, badaniu lekarskiemu lub udziela się jej pierwszej pomocy medycznej.
2.
Badanie lekarskie osoby ujętej przeprowadza się po wyrażeniu na nie zgody przez tę
osobę. Zgoda taka nie jest wymagana, jeżeli stan zdrowia osoby ujętej uniemożliwia
złożenie przez nią oświadczenia o wyrażeniu zgody na przeprowadzenie badania lekarskiego
lub jeżeli wynika to z odrębnych przepisów.
3.
Funkcjonariusz IWSW ma obowiązek udzielenia pierwszej pomocy medycznej, w granicach
dostępnych środków, osobie ujętej, która ma widoczne obrażenia ciała lub utraciła
przytomność.
4.
Osobie ujętej zapewnia się pomoc lekarską zawsze, gdy będzie potrzebna, w szczególności
w przypadkach:
1)
wymienionych w ust. 3;
2)
żądania przez osobę ujętą niezwłocznego zbadania przez lekarza;
3)
oświadczenia osoby ujętej, że cierpi na schorzenia wymagające stałego lub okresowego
leczenia, którego przerwanie zagrażałoby jej życiu lub zdrowiu;
4)
gdy z posiadanych przez funkcjonariusza IWSW informacji lub z okoliczności ujęcia
wynika, że osoba ujęta jest chora na chorobę zakaźną.
5.
Funkcjonariusz IWSW odstępuje od wykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 3, w przypadku
gdy udzielenie pomocy:
1)
zagroziłoby w sposób bezpośredni bezpieczeństwu funkcjonariusza IWSW;
2)
zostanie niezwłocznie zapewnione przez inne właściwe podmioty, które są obowiązane
do udzielenia pomocy na podstawie odrębnych przepisów.
6.
Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia, określi,
w drodze rozporządzenia:
1)
sposób i tryb przeprowadzania badań lekarskich w sposób zapewniający ochronę zdrowia
osoby ujętej,
2)
osoby właściwe do przeprowadzenia badań lekarskich,
3)
przypadki użycia specjalnego środka transportu,
4)
sposób dokumentowania przypadków uniemożliwienia przeprowadzenia badania
- mając na względzie zapewnienie właściwej pomocy medycznej.
Art. 23i.
1.
W przypadku gdy w toku przeprowadzania czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1
pkt 2, znaleziono przedmioty mogące stworzyć niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia
osób lub mienia lub przedmioty, które służą do popełnienia czynu zabronionego pod
groźbą kary lub których posiadanie jest zabronione, lub na żądanie osoby, wobec której
dokonano czynności, złożone bezpośrednio po dokonaniu czynności, sporządza się protokół.
2.
Czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1 pkt 3, dokumentuje się w protokole ujęcia.
3.
Protokoły, o których mowa w ust. 1 i 2, zawierają w szczególności:
1)
oznaczenie czynności, podstawy prawnej i przyczyny jej podjęcia, jej miejsca oraz
danych osoby, wobec której dokonano czynności, i osób w nich uczestniczących, obejmujących
imię, nazwisko, numer PESEL, w przypadku gdy został nadany, lub datę urodzenia oraz
rodzaj i cechy identyfikacyjne dokumentu, na podstawie którego ustalono tożsamość
osoby;
2)
datę i godzinę rozpoczęcia i zakończenia czynności;
3)
dane funkcjonariusza IWSW dokonującego czynności obejmujące stopień, imię, nazwisko
oraz nazwę komórki organizacyjnej IWSW, w której pełni służbę;
4)
przebieg czynności, oświadczenia i wnioski jej uczestników;
5)
spis znalezionych i odebranych przedmiotów oraz w miarę potrzeby ich opis;
6)
pouczenie osoby ujętej o jej prawach;
7)
w miarę potrzeby stwierdzenie innych okoliczności dotyczących przebiegu czynności.
Art. 23j.
1.
Jeżeli w toku przeprowadzania czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1 pkt 2, znaleziono
przedmioty mogące stworzyć niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia osób lub mienia lub
przedmioty, które służą do popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary lub których
posiadanie jest zabronione, protokół, o którym mowa w art. 23i ust. 1, przekazuje
się do jednostki organizacyjnej Policji właściwej dla miejsca przeprowadzenia czynności.
2.
W przypadku gdy przedmioty ujawnione w wyniku czynności służbowych stwarzają niebezpieczeństwo
dla życia, zdrowia osób lub mienia, funkcjonariusz IWSW jest obowiązany podjąć działania
zmierzające do usunięcia niebezpieczeństwa.
3.
W przypadku gdy w toku przeprowadzania czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1
pkt 2, nie znaleziono przedmiotów mogących stworzyć niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia
osób lub mienia lub przedmiotów, które służą do popełnienia czynu zabronionego pod
groźbą kary lub których posiadanie jest zabronione, lub osoba poddana tym czynnościom
nie zgłosiła żądania sporządzenia protokołu z dokonanych czynności, dokonanie czynności
dokumentuje się w dokumentacji służbowej, odnotowując rodzaj, czas, miejsce i wynik
czynności oraz imiona, nazwiska i funkcje osób w nich uczestniczących.
Art. 23k.
1.
Funkcjonariusz IWSW może zwracać się z żądaniem lub prośbą o udzielenie pomocy, o
której mowa w art. 23d ust. 1 pkt 5 i 6, jeżeli wykonanie czynności służbowej byłoby
bez tej pomocy niemożliwe lub znacznie utrudnione.
2.
Z żądaniem lub prośbą, o których mowa w ust. 1, funkcjonariusz IWSW występuje na piśmie
za pośrednictwem kierownika właściwej komórki organizacyjnej IWSW lub upoważnionego
przez niego funkcjonariusza IWSW.
3.
Wystąpienie, o którym mowa w ust. 2, zawiera określenie podstawy prawnej, rodzaju
i zakresu pomocy, uzasadnienie faktyczne oraz upoważnienie dla funkcjonariusza IWSW.
4.
Z żądaniem lub prośbą, o których mowa w ust. 1, funkcjonariusz IWSW zwraca się do
osób fizycznych, w przypadku podmiotów, o których mowa w art. 23d ust. 1 pkt 5 i 6,
do ich kierowników, a w przypadku ich nieobecności - do osób aktualnie dysponujących
możliwościami udzielenia pomocy.
5.
O wystąpieniu o pomoc lub skorzystaniu z pomocy, jej zakresie i rodzaju oraz o osobie
udzielającej pomocy funkcjonariusz IWSW jest obowiązany pisemnie powiadomić przełożonego.
6.
Warunkiem skorzystania przez funkcjonariusza IWSW z pomocy podmiotów i osób, o których
mowa w art. 23d ust. 1 pkt 6, jest wyrażenie przez nie zgody na piśmie.
7.
Funkcjonariusz IWSW może odstąpić od uzyskania zgody, o której mowa w ust. 6, w przypadku
zwracania się o udzielenie doraźnej pomocy w nagłych przypadkach.
8.
W przypadkach uzasadnionych koniecznością niezwłocznego działania, wystąpienie, o
którym mowa w ust. 2, nie jest wymagane.
9.
W przypadkach, o których mowa w ust. 8, do żądania udzielenia pomocy lub zwracania
się z prośbą o jej udzielenie jest upoważniony każdy funkcjonariusz IWSW.
10.
Funkcjonariusz IWSW, występując z żądaniem udzielenia pomocy lub prośbą o jej udzielenie,
jest obowiązany ustnie poinformować osobę, do której się zwraca, o istnieniu sytuacji,
o której mowa w ust. 8, oraz o podstawie prawnej, rodzaju i zakresie pomocy.
Art. 23l.
1.
Żądanie udzielenia pomocy lub prośba o jej udzielenie mogą obejmować również użyczenie
rzeczy lub dokumentu.
2.
Zwrot rzeczy lub dokumentu odbywa się protokolarnie w terminie i miejscu uzgodnionych
z posiadaczem lub właścicielem rzeczy lub dokumentu. Posiadacz lub właściciel otrzymuje
pokwitowanie na użyczone w ramach pomocy rzeczy lub dokumenty.
3.
W przypadku uszkodzenia, zniszczenia, utraty lub zużycia rzeczy lub dokumentu IWSW
dokonuje ustalenia wysokości szkody powstałej z tego tytułu.
4.
W razie wykonania czynności służbowych przed uzgodnionym terminem albo ustania potrzeby
korzystania z rzeczy lub dokumentu należy je niezwłocznie zwrócić posiadaczowi lub
właścicielowi.
5.
W przypadkach uzasadnionych koniecznością niezwłocznego działania funkcjonariusz IWSW
może odstąpić od wydania pokwitowania.
6.
Rzeczy lub dokumenty nieodebrane przez posiadacza lub właściciela w uzgodnionym terminie
przechowuje się w depozycie IWSW.
7.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1)
zakres informacji, jakie zawiera protokół oraz pokwitowanie, o których mowa w ust.
2,
2)
zakres informacji przekazywanych posiadaczowi lub właścicielowi w przypadkach, o których
mowa w ust. 5,
3)
sposób ustalania wysokości szkody, o której mowa w ust. 3
- mając na względzie zapewnienie prawidłowej organizacji oraz udokumentowania uzyskania
rzeczy lub dokumentów, postępowania z nimi oraz zwrotu tych rzeczy lub dokumentów.
Art. 23m.
1.
Funkcjonariusz IWSW podczas czynności służbowych wykonuje uprawnienie do obserwowania
i rejestrowania obrazu lub dźwięku zdarzeń, o którym mowa w art. 23d ust. 1 pkt 4,
w sposób:
1)
bezpośredni - w przypadku obecności w miejscu prowadzenia obserwacji i rejestracji
obrazu lub dźwięku zdarzeń;
2)
zdalny - przy użyciu urządzeń teleinformatycznych przekazujących obraz lub dźwięk
zdarzeń na odległość;
3)
jawny lub przy użyciu metod uniemożliwiających osobom nieupoważnionym ustalenie faktu
prowadzenia obserwacji i rejestracji.
2.
Zapis obrazu i dźwięku przechowuje się na informatycznym nośniku danych i kopiuje
się na taki nośnik w sposób zapewniający jego poufność i integralność oraz ochronę
przed jego utratą i zniszczeniem.
3.
W IWSW prowadzi się ewidencję zapisów obrazu i dźwięku oraz ich kopii.
4.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób przechowywania,
odtwarzania oraz kopiowania zapisów obrazu i dźwięku, o którym mowa w art. 23d ust.
1 pkt 4, mając na względzie konieczność właściwego zabezpieczenia utrwalonego obrazu
lub dźwięku przed utratą, zniekształceniem lub nieuprawnionym ujawnieniem, a także
zapewnienie ochrony praw osób, których wizerunek został utrwalony.
Art. 23n.
Materiały z czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1 pkt 4, które nie stanowią
informacji potwierdzających popełnienie przestępstwa albo nie są istotne dla zapewnienia
bezpieczeństwa ochranianym osobom lub obiektom lub nie są istotne dla bezpieczeństwa
państwa, podlegają protokolarnemu, komisyjnemu zniszczeniu. Weryfikacji tych materiałów
dokonuje się nie rzadziej niż co 3 lata od dnia ich uzyskania.
Art. 23o.
1.
Na sposób przeprowadzenia czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1:
1)
pkt 1, 3 i 7 - w terminie 7 dni od dnia dokonania czynności,
2)
pkt 4 - w terminie 7 dni od dnia, gdy podmiot dowiedział się o dokonanych wobec niego
czynnościach
- przysługuje zażalenie do prokuratora właściwego ze względu na miejsce przeprowadzenia
czynności. Do zażalenia stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego w zakresie dotyczącym postępowania odwoławczego.
2.
Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1)
sposób dokumentowania czynności, o których mowa w art. 23d ust. 1, uwzględniając dostosowany
do sytuacji sposób przeprowadzania przez funkcjonariuszy IWSW czynności podejmowanych
w ramach ustawowych uprawnień oraz obowiązki funkcjonariuszy IWSW podczas realizacji
tych czynności;
2)
wzory protokołów, o których mowa w art. 23i ust. 1 i 2, oraz treść pouczeń o prawach
przysługujących osobie ujętej, mając na względzie zakres niezbędnych danych osobowych
osób objętych tymi czynnościami, uczestniczących w tych czynnościach oraz dokonujących
tych czynności, zakres informacji niezbędnych do ustalenia przebiegu i wyniku tych
czynności oraz konieczność prawidłowego pouczenia osoby ujętej o przysługujących jej
prawach.
Art. 23p.
1.
W zakresie wskazanym w art. 23b przy czynnościach operacyjno-rozpoznawczych podejmowanych
przez IWSW w celu zapobieżenia, wykrycia, ustalenia sprawców, a także uzyskania i
utrwalenia dowodów ściganych z oskarżenia publicznego przestępstw:
1)
określonych w art. 148, art. 156 § 1 i 3, art. 157 § 1, art. 158, art. 159, art. 163 § 1 i 3, art.
164 § 1, art. 165 § 1, 3 i 4, art. 189, art. 190a, art. 197-199, art. 223, art. 228
§ 1 i § 3-5, art. 229 § 1 i § 3-5, art. 230 § 1, art. 230a § 1, art. 231 § 2, art.
234-236, art. 238, art. 239, art. 242, art. 243, art. 245-247, art. 258, art. 269,
art. 280-282, art. 288 § 1, art. 299 § 1, 2, 5 i 6 oraz art. 305 ustawy z dnia 6 czerwca
1997 r. - Kodeks karny,
2)
nielegalnego wytwarzania, posiadania, udostępniania lub obrotu bronią, amunicją, materiałami
wybuchowymi, środkami odurzającymi, substancjami psychotropowymi, ich prekursorami,
środkami zastępczymi lub nowymi substancjami psychoaktywnymi oraz materiałami jądrowymi
i promieniotwórczymi,
3)
skarbowych, jeżeli wartość przedmiotu czynu lub uszczuplenie należności publicznoprawnej
przekraczają pięćdziesięciokrotną wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym
mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę
(Dz. U. z 2020 r. poz. 2207)
- gdy inne środki okazały się bezskuteczne albo będą nieprzydatne, Sąd Okręgowy w
Warszawie może, w drodze postanowienia, zarządzić kontrolę operacyjną na pisemny wniosek
Szefa IWSW złożony po uzyskaniu pisemnej zgody Prokuratora Generalnego.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia się wraz z materiałami uzasadniającymi
potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej.
3.
W przypadkach niecierpiących zwłoki, jeżeli mogłoby to spowodować utratę informacji
lub zatarcie albo zniszczenie dowodów przestępstwa, Szef IWSW może zarządzić, po uzyskaniu
pisemnej zgody Prokuratora Generalnego, kontrolę operacyjną, zwracając się jednocześnie
do Sądu Okręgowego w Warszawie z wnioskiem o wydanie postanowienia w tej sprawie.
W razie nieudzielenia przez sąd zgody w terminie 5 dni od dnia zarządzenia kontroli
operacyjnej Szef IWSW wstrzymuje kontrolę operacyjną oraz dokonuje protokolarnego,
komisyjnego zniszczenia materiałów zgromadzonych podczas jej stosowania.
4.
W przypadku potrzeby zarządzenia kontroli operacyjnej wobec osoby podejrzanej lub
oskarżonego we wniosku Szefa IWSW o zarządzenie kontroli operacyjnej zamieszcza się
informację o toczącym się wobec tej osoby postępowaniu.
5.
Kontrola operacyjna jest prowadzona niejawnie i polega na:
1)
uzyskiwaniu i utrwalaniu treści rozmów prowadzonych przy użyciu środków technicznych,
w tym za pomocą sieci telekomunikacyjnych;
2)
uzyskiwaniu i utrwalaniu obrazu lub dźwięku osób z pomieszczeń, środków transportu
lub miejsc innych niż miejsca publiczne;
3)
uzyskiwaniu i utrwalaniu treści korespondencji, w tym korespondencji prowadzonej za
pomocą środków komunikacji elektronicznej;
4)
uzyskiwaniu i utrwalaniu danych zawartych w informatycznych nośnikach danych, telekomunikacyjnych
urządzeniach końcowych, systemach informatycznych i teleinformatycznych;
5)
uzyskiwaniu dostępu i kontroli zawartości przesyłek.
6.
Wniosek Szefa IWSW o zarządzenie przez Sąd Okręgowy w Warszawie kontroli operacyjnej
zawiera w szczególności:
1)
numer sprawy i jej kryptonim, jeżeli został jej nadany;
2)
opis przestępstwa z podaniem, w miarę możliwości, jego kwalifikacji prawnej;
3)
okoliczności uzasadniające potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej, w tym stwierdzonej
bezskuteczności lub nieprzydatności innych środków;
4)
dane osoby lub inne dane pozwalające na jednoznaczne określenie podmiotu lub przedmiotu,
wobec którego stosowana będzie kontrola operacyjna, ze wskazaniem miejsca lub sposobu
jej stosowania;
5)
cel, czas i rodzaj prowadzonej kontroli operacyjnej.
7.
Kontrolę operacyjną zarządza się na okres nie dłuższy niż 3 miesiące. Sąd Okręgowy
w Warszawie może, na pisemny wniosek Szefa IWSW złożony po uzyskaniu pisemnej zgody
Prokuratora Generalnego, na okres nie dłuższy niż kolejne 3 miesiące, wydać postanowienie
o jednorazowym przedłużeniu kontroli operacyjnej, jeżeli nie ustały przyczyny tej
kontroli.
8.
W uzasadnionych przypadkach, gdy podczas stosowania kontroli operacyjnej pojawią się
nowe okoliczności istotne dla zapobieżenia lub wykrycia przestępstwa albo ustalenia
sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa, Sąd Okręgowy w Warszawie, na pisemny wniosek
Szefa IWSW złożony po uzyskaniu pisemnej zgody Prokuratora Generalnego, może, również
po upływie okresów, o których mowa w ust. 7, wydawać kolejne postanowienia o przedłużeniu
kontroli operacyjnej na następujące po sobie okresy, których łączna długość nie może
przekraczać 12 miesięcy.
9.
Szef IWSW może upoważnić swojego zastępcę do składania wniosków, o których mowa w
ust. 1, 3, 7 i 8, lub do zarządzania kontroli operacyjnej w trybie ust. 3.
10.
Do wniosków, o których mowa w ust. 3, 7 i 8, stosuje się odpowiednio ust. 2 i 6. Sąd
Okręgowy w Warszawie przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w ust. 1, 3, 7 i
8, zapoznaje się z materiałami uzasadniającymi wniosek, w szczególności zgromadzonymi
podczas stosowania kontroli operacyjnej zarządzonej w tej sprawie.
11.
Wnioski, o których mowa w ust. 1, 3, 7 i 8, sąd rozpoznaje jednoosobowo, przy czym
czynności sądu związane z rozpoznawaniem tych wniosków są realizowane w warunkach
przewidzianych dla przekazywania, przechowywania i udostępniania informacji niejawnych
oraz z odpowiednim zastosowaniem przepisów wydanych na podstawie art. 181 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego. W posiedzeniu sądu mogą wziąć udział wyłącznie prokurator i przedstawiciel Szefa
IWSW wnioskującego o zarządzenie kontroli operacyjnej.
12.
Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy oraz usługodawca świadczący usługi
drogą elektroniczną są obowiązani do zapewnienia na własny koszt warunków technicznych
i organizacyjnych umożliwiających prowadzenie kontroli operacyjnej przez IWSW.
13.
Usługodawca świadczący usługi drogą elektroniczną, będący mikroprzedsiębiorcą albo
małym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
(Dz. U. z 2021 r. poz. 162 i 2105 oraz z 2022 r. poz. 24, 974 i 1570), zapewnia warunki techniczne i organizacyjne umożliwiające prowadzenie kontroli operacyjnej
przez IWSW stosownie do posiadanej infrastruktury.
14.
Prowadzenie kontroli operacyjnej kończy się niezwłocznie po ustaniu przyczyn jej zarządzenia,
najpóźniej jednak z upływem okresu, na który została wprowadzona.
15.
Szef IWSW informuje Prokuratora Generalnego o wynikach kontroli operacyjnej po jej
zakończeniu, a na jego żądanie - również o przebiegu tej kontroli.
16.
W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania karnego lub
mających znaczenie dla toczącego się postępowania karnego Szef IWSW przekazuje Prokuratorowi
Generalnemu wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej
razem z odpisem postanowienia sądu w przedmiocie zastosowania lub przedłużenia kontroli
operacyjnej lub wyrażenia zgody na kontynuowanie kontroli zarządzonej w przypadku
niecierpiącym zwłoki. W przypadku gdy prokurator stwierdzi, że przekazane materiały
zawierają informacje, o których mowa w art. 178 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, albo mogą zawierać informacje, o których mowa w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny, albo informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji,
o których mowa w art. 180 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, zwraca je Szefowi IWSW w celu podjęcia czynności, o których mowa w ust. 17 pkt 1 lub 2. W postępowaniu przed sądem w odniesieniu do tych materiałów stosuje
się odpowiednio przepis art. 393 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r.
- Kodeks postępowania karnego.
17.
W przypadku gdy materiały, o których mowa w ust. 16:
1)
zawierają informacje, o których mowa w art. 178 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, Szef IWSW zarządza ich niezwłoczne, komisyjne i protokolarne zniszczenie;
2)
mogą zawierać informacje, o których mowa w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny, albo informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji,
o których mowa w art. 180 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, Szef IWSW przekazuje te materiały Prokuratorowi Generalnemu.
18.
W przypadku, o którym mowa w ust. 17 pkt 2, Prokurator Generalny niezwłocznie po otrzymaniu
materiałów kieruje je do Sądu Okręgowego w Warszawie wraz z wnioskiem o:
1)
stwierdzenie, które z przekazanych materiałów zawierają informacje, o których mowa
w ust. 17 pkt 2;
2)
dopuszczenie do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów zawierających informacje
stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w
art. 180 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, nieobjęte zakazami określonymi w art. 178a i art. 180 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego, z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których mowa w art. 240 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
19.
Sąd Okręgowy w Warszawie, niezwłocznie po złożeniu wniosku przez Prokuratora Generalnego,
wydaje postanowienie o dopuszczeniu do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów,
o których mowa w ust. 18 pkt 2, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości,
a okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu, a także zarządza niezwłoczne
zniszczenie materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne.
20.
Na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie w przedmiocie dopuszczenia do wykorzystania
w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 18 pkt 2, Prokuratorowi Generalnemu
przysługuje zażalenie. Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
21.
Szef IWSW jest obowiązany do wykonania zarządzenia Sądu Okręgowego w Warszawie o zniszczeniu
materiałów, o którym mowa w ust. 19, oraz niezwłocznego, komisyjnego i protokolarnego
zniszczenia materiałów, których wykorzystanie w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne.
Szef IWSW niezwłocznie informuje Prokuratora Generalnego o zniszczeniu tych materiałów.
22.
Osobie, wobec której była stosowana kontrola operacyjna, nie udostępnia się materiałów
zgromadzonych podczas trwania tej kontroli. Przepis nie narusza uprawnień wynikających
z art. 321 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
23.
Sąd Okręgowy w Warszawie, Prokurator Generalny i Szef IWSW prowadzą rejestry postanowień,
pisemnych zgód, wniosków i zarządzeń dotyczących kontroli operacyjnej.
24.
Rejestry, o których mowa w ust. 23, prowadzi się w formie elektronicznej, z zachowaniem
przepisów o ochronie informacji niejawnych.
25.
Zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej materiały niezawierające dowodów
pozwalających na wszczęcie postępowania karnego lub dowodów mających znaczenie dla
toczącego się postępowania karnego podlegają niezwłocznemu, protokolarnemu i komisyjnemu
zniszczeniu. Zniszczenie materiałów zarządza Szef IWSW.
26.
O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów, o których mowa
w ust. 25, Szef IWSW jest obowiązany niezwłocznie poinformować Prokuratora Generalnego.
27.
Na postanowienia sądu, o których mowa w:
1)
ust. 1, 3, 7 i 8 - przysługuje zażalenie Szefowi IWSW;
2)
ust. 3 - przysługuje zażalenie Prokuratorowi Generalnemu.
Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
28.
Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw łączności
oraz ministrem właściwym do spraw informatyzacji, określi, w drodze rozporządzenia,
sposób sporządzania dokumentacji w związku z zarządzeniem kontroli operacyjnej, dokumentowania
kontroli operacyjnej, przechowywania i przekazywania wniosków i zarządzeń, a także
przechowywania, przekazywania oraz przetwarzania, kopiowania i niszczenia materiałów
uzyskanych podczas stosowania tej kontroli, zakres danych gromadzonych w rejestrach,
o których mowa w ust. 23, oraz wzory stosowanych druków i rejestrów, uwzględniając
potrzebę zapewnienia niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych materiałów.
Art. 23q.
1.
W sprawach o przestępstwa określone w art. 23p ust. 1 czynności operacyjno-rozpoznawcze
zmierzające do sprawdzenia uzyskanych wcześniej wiarygodnych informacji o przestępstwie
oraz ustalenia sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa mogą polegać na dokonaniu
w sposób niejawny nabycia, zbycia lub przejęcia przedmiotów pochodzących z przestępstwa,
ulegających przepadkowi albo przedmiotów, których wytwarzanie, posiadanie lub przewożenie
jest zabronione lub którymi obrót jest zabroniony, a także na przyjęciu lub wręczeniu
korzyści majątkowej.
2.
Czynności operacyjno-rozpoznawcze, o których mowa w ust. 1, mogą polegać także na
złożeniu propozycji nabycia, zbycia lub przejęcia przedmiotów pochodzących z przestępstwa,
ulegających przepadkowi albo przedmi …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.