DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 17 czerwca 2005 r. Nr 107 TREÂå: Poz.: ROZPORZÑDZENIE 904 — Ministra Infrastruktury z dnia 25 kwietnia 2005 r. w sprawie wy∏àczenia zastosowania

lit. e, f oraz h Za∏àcznika II do rozporzàdzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1592/2002/WE z dnia 15 lipca 2002 r. w sprawie wspólnych zasad w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeƒstwa Lotniczego (EASA) (Dz. Urz. WE L 240 z 7.09.2002) zmienionego rozporzàdzeniem nr 1643/2003/WE z dnia 22 lipca 2003 r. zmieniajàcym rozporzàdzenie (WE) nr 1592/2002 (Dz. Urz. WE L 245 z 29.09.2003) oraz rozporzàdzeniem nr 1701/2003/WE z dnia 24 wrzeÊnia 2003 r. dostosowujàcym art. 6 rozpo- Dziennik Ustaw Nr 107 — 6750 — Poz. 904 rzàdzenia (WE) nr 1592/2002 (Dz. Urz. WE L 243 z 27.09.2003). siadanych uprawnieƒ instruktorskich, mo˝e wykonywaç:

1. Wy∏àcza si´ z zastosowania przepisów ustawy w zakresie art. 123 ust. 2 spadochrony, w tym spadochrony ratownicze. 1) instruktor oÊrodka posiadajàcego wa˝ny certyfikat na szkolenie, w zakresie którego przeprowadzany jest egzamin, lub
2. Wy∏àcza si´ z zastosowania przepisów ustawy statki powietrzne, których charakterystyka techniczna uzasadniajàca szczególne ich traktowanie oraz przeznaczenie nie pozwalajà na zakwalifikowanie do ˝adnego rodzaju lotnictwa. 2) instruktor posiadajàcy ubezpieczenie od odpowiedzialnoÊci cywilnej zwiàzanej z wykonywaniem czynnoÊci instruktora odpowiedniej specjalnoÊci, na sum´ gwarancyjnà nie mniejszà ni˝ okreÊlona dla danego statku powietrznego w tabeli nr 1 za∏àcznika nr 6 do rozporzàdzenia
3. Wy∏àcza si´ z zastosowania przepisów rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie wymagaƒ dotyczàcych ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej u˝ytkowników statków powietrznych, przewoêników i innych przedsi´biorców prowadzàcych dzia∏alnoÊç lotniczà (Dz. U. Nr 110, poz. 1168) statki powietrzne,

ust. 1 pkt

1. — po z∏o˝eniu egzaminatorowi pisemnego oÊwiadczenia o podj´ciu si´ tego nadzoru.
2. Wy∏àcza si´ z obowiàzku ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej statki powietrzne o masie maksymalnej nieprzekraczajàcej 5 kg.
3. Nadzór instruktorski nad egzaminowanym podczas lotu lub skoku egzaminacyjnego, w zakresie posiadanych uprawnieƒ instruktorskich, mo˝e wykonywaç tak˝e egzaminator posiadajàcy ubezpieczenie od odpowiedzialnoÊci cywilnej zwiàzanej z wykonywaniem czynnoÊci instruktora odpowiedniej specjalnoÊci, na sum´ gwarancyjnà nie mniejszà ni˝ okreÊlona dla danego statku powietrznego w tabeli nr 1 za∏àcznika nr 6 do rozporzàdzenia.
4. Wy∏àcza si´ z zastosowania przepisów rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 paêdziernika 2003 r. w sprawie zakazów lub ograniczeƒ lotów na czas d∏u˝szy ni˝ 3 miesiàce (Dz. U. Nr 183, poz. 1793) w zakresie:
5. Egzamin oraz nadzór nad kandydatem podczas skoku lub lotu mo˝e byç wykonywany z ziemi, a tak˝e z powietrza, w sposób umo˝liwiajàcy obserwacj´ przebiegu egzaminu. 1) ograniczenia wykonywania lotów nad parkami narodowymi i rezerwatami przyrody — lotnie i paralotnie bez nap´du, z zastrze˝eniem przepisów za∏àczników nr 1 i 2 do rozporzàdzenia;
6. Dopuszcza si´ wykorzystanie nagrania filmowego do oceny przebiegu egzaminu, po uprzednim uzgodnieniu z egzaminatorem zasad oraz przy przeprowadzeniu egzaminu w jego obecnoÊci. 2) obowiàzków zwiàzanych z wykonywaniem lotów w strefie nadgranicznej — statki powietrzne,

ust. 1 pkt

1. §
3. Szczegó∏owe warunki i wymagania dotyczàce u˝ywania statków powietrznych,

§ 1, okre

Êlajà za∏àczniki do rozporzàdzenia: §

2. Wy∏àcza si´ zastosowanie przepisów rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2003 r. w sprawie egzaminów paƒstwowych na licencje lub uprawnienia lotnicze (Dz. U. Nr 168, poz. 1637) w zakresie: 1) nr 1 — lotnie; 2) nr 2 — paralotnie; 3) nr 3 — motolotnie; 4) nr 4 — spadochrony; 1) dotyczàcym uzgodnienia miejsca egzaminu odpowiednio z u˝ytkownikiem statku powietrznego, zespo∏u urzàdzeƒ statku powietrznego, innego urzàdzenia lub stanowiska pracy, o którym mowa w § 37, 2) § 38 ust. 1 pkt 2 i 3, § 40, 43 i 46 — do statków powietrznych,

§ 1ust.

1 pkt

2. Egzaminowany, wykonujàcy skok spadochronowy lub lot, powinien posiadaç polis´ potwierdzajàcà zawarcie ubezpieczenia OC w∏aÊciwego dla osób eksploatujàcych statki powietrzne, zgodnie z zasadami okreÊlonymi w za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia.
3. Nadzór instruktorski nad egzaminowanym podczas lotu lub skoku egzaminacyjnego, w zakresie po- 5) nr 5 — ultralekkie statki powietrzne; 6) nr 6 — ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej; 7) nr 7 — zasady prowadzenia ewidencji statków powietrznych.
4. ZdatnoÊç do lotu statków powietrznych kategorii specjalnej okreÊlajà przepisy w sprawie statków powietrznych kategorii specjalnej.
5. Statki powietrzne o masie do 495 kg mogà byç wykorzystane do szkolenia w celu uzyskania Êwiadectwa kwalifikacji pilota ultralekkiego statku powietrznego oraz mogà byç pilotowane przez pilota posiadajàcego Êwiadectwo kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnieƒ i wyposa˝enia statku powietrznego. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6751 — §
7. Statki powietrzne,

§ 1

, nie podlegajà obowiàzkowi wpisu do rejestru cywilnych statków powietrznych, o którym mowa w art. 34 ustawy. 2. Statki powietrzne,

§ 1ust.

1 pkt 1 lit. c i pkt 2, podlegajà obowiàzkowi wpisu do ewidencji statków powietrznych, zwanej dalej „ewidencjà”.

1. Statki powietrzne nieobj´te obowiàzkiem ewidencji, o którym mowa w ust. 2, na wniosek w∏aÊciciela mogà zostaç do tej ewidencji wpisane.
2. Ewidencj´ prowadzi Prezes Urz´du Lotnictwa Cywilnego.
3. Ka˝da zmiana danych wpisanych do ewidencji podlega wpisowi do ewidencji.
4. W∏aÊciciel statku powietrznego, wpisanego do ewidencji, obowiàzany jest zg∏osiç zmiany danych wpisanych do ewidencji, w terminie 14 dni od dnia powstania tych zmian.
5. WykreÊlenie statku powietrznego z ewidencji nast´puje: 1) z urz´du, w przypadku zniszczenia statku powietrznego lub sta∏ej utraty zdolnoÊci do wykonywania lotów; 2) na wniosek w∏aÊciciela statku powietrznego. §
7. Statki powietrzne,

§ 1

, oraz balony, sterowce, szybowce i statki powietrzne je holujàce mogà startowaç i làdowaç na lotniskach wpisanych do rejestru lotnisk cywilnych oraz na làdowiskach wpisanych do ewidencji làdowisk, prowadzonych na podstawie ustawy. 2. Statki powietrzne,

ust. 1, mogà startowaç i làdowaç równie˝ z innych miejsc, je˝eli: 1) pozwalajà na to ich w∏aÊciwoÊci techniczne z uwzgl´dnieniem wymagaƒ dotyczàcych wymiarów terenów; 2) szczegó∏owe wymagania techniczno-eksploatacyjne, podane w ich instrukcjach u˝ytkowania w locie, nie stanowià inaczej. § 6. Do statków powietrznych,

§ 1

, z wy∏àczeniem modeli latajàcych, stosuje si´ szczegó∏owe techniczne przepisy ruchu lotniczego z zastrze˝eniami uj´tymi w za∏àcznikach do rozporzàdzenia. §

2. Lotnie, paralotnie i motolotnie majàce wa˝ne dokumenty dopuszczajàce do wykonywania lotów wydane przed dniem wejÊcia w ˝ycie niniejszego rozporzàdzenia przez Aeroklub Polski lub oÊrodki przez niego upowa˝nione mogà byç u˝ytkowane w okresie wa˝noÊci tych dokumentów, jednak nie d∏u˝ej ni˝ Poz. 904 przez okres 12 miesi´cy od dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia.
3. Statki powietrzne kategorii specjalnej, spe∏niajàce kryteria ultralekkiego statku powietrznego, mogà byç u˝ytkowane w okresie wa˝noÊci tych dokumentów, jednak nie d∏u˝ej ni˝ przez okres 12 miesi´cy od dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia.
4. Paralotnie i lotnie wyprodukowane do dnia og∏oszenia niniejszego rozporzàdzenia przez producentów b´dàcych w ewidencji prowadzonej przez Aeroklub Polski uwa˝a si´ za wyprodukowane przez zatwierdzonych producentów w rozumieniu niniejszego rozporzàdzenia. §
6. Spadochrony osobowe posiadajàce w dniu wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia wa˝ne Êwiadectwo sprawnoÊci technicznej, Êwiadectwo zdatnoÊci do lotu lub inne w∏aÊciwe równowa˝ne dopuszczenia mogà byç u˝ytkowane w okresie wa˝noÊci tych dokumentów, jednak nie d∏u˝ej ni˝ przez okres 12 miesi´cy od dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia.
7. Podmioty, które w dniu wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia posiadajà wa˝ne certyfikaty odpowiednio w zakresie projektowania, produkcji, napraw lub obs∏ugi sprz´tu spadochronowego, powinny w terminie 30 dni od dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia z∏o˝yç do Prezesa Urz´du wniosek o wpisanie do ewidencji, o której mowa w pkt 9.18 za∏àcznika nr 4 do rozporzàdzenia, zawierajàcy dane okreÊlone w pkt 9.4, oraz dokonaç uzgodnieƒ,

pkt 9.19 ppkt 4 tego za∏àcznika. §

2. OÊrodki szkolenia lotniczego i inne prowadzàce dzia∏alnoÊç zwiàzanà ze statkami powietrznymi,

§ 1ust. 1, zapewniajàce ich zdatno

Êç zgodnie z zasadami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu, nie sà obowiàzane do dodatkowego opracowania i zatwierdzenia instrukcji zapewnienia obs∏ugi technicznej (IZOT).

1. Instrukcje wykonywania lotów, instrukcje operacyjne oraz instrukcje i programy szkolenia powinny zostaç dostosowane do wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu w terminie 6 miesi´cy od dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia. §
2. Podmioty,

pkt 1.1 za∏àcznika nr 6 do rozporzàdzenia, posiadajàce w dniu wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia ubezpieczenie od odpowiedzialnoÊci cywilnej obowiàzane sà dostosowaç ubezpieczenie od odpowiedzialnoÊci cywilnej do wymagaƒ rozporzàdzenia w terminie 3 miesi´cy od dnia wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia. §

1. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia, z tym ˝e przepisy § 1 ust. 4 stosuje si´ do zdarzeƒ powsta∏ych od dnia 1 czerwca 2004 r. Minister Infrastruktury: K. Opawski Dziennik Ustaw Nr 107 — 6752 — Poz. 904 Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 kwietnia 2005 r. (poz. 904) Za∏àcznik nr 1 LOTNIE Warunki i wymagania dotyczàce u˝ywania lotni oraz obowiàzki u˝ytkowników lotni Spis treÊci Rozdzia∏ 1 Zastosowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6753 Rozdzia∏ 2 OkreÊlenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6753 Rozdzia∏ 3 Zasady eksploatacji lotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6753 Rozdzia∏ 4 Organizacja lotów lotniowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6754 Rozdzia∏ 5 Wykonywanie lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6755 Rozdzia∏ 6 OdpowiedzialnoÊç . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6756 Rozdzia∏ 7 Dopuszczenie lotni do lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6756 Rozdzia∏ 8 Produkcja i obs∏uga techniczna lotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6757 Rozdzia∏ 9 Znaki stosowane podczas lotów holowanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6759 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6753 — Rozdzia∏ 1 Zastosowanie 1.
2. Niniejsze przepisy stosuje si´ do u˝ywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lotni oraz lotni z nap´dem, zwanych dalej „lotniami”. 1.
3. Na uzasadniony wniosek, w szczególnoÊci w przypadkach wykonywania lotów pokazowych lub rekordowych, Prezes Urz´du Lotnictwa Cywilnego mo˝e zwolniç zainteresowany podmiot od obowiàzku spe∏nienia niektórych wymagaƒ niniejszych przepisów, z zachowaniem wymogów bezpieczeƒstwa. Poz. 904 13) lotnia — kompletnà lotni´ z uprz´˝à, lotni´ z nap´dem, a tak˝e pojedyncze skrzyd∏o bez uprz´˝y lub nap´du; 14) mechanik lotniowy — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi technicznej statku powietrznego z wpisanymi uprawnieniami dotyczàcymi lotni lub motolotni; 15) organizator — osob´ fizycznà, osob´ prawnà lub jednostk´ organizacyjnà nieposiadajàcà osobowoÊci prawnej, która podj´∏a dzia∏ania majàce na celu zorganizowanie lotów na lotniach dla innych osób; Rozdzia∏ 2 16) pasa˝er tandemu — osob´ wykonujàcà lot jako pasa˝er na lotni dwuosobowej; OkreÊlenia 17) pilot lotni — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji pilota lotni; 2.
4. U˝yte w przepisach okreÊlenia oznaczajà: 1) AGL — wysokoÊç nad terenem; 2) AMSL — wysokoÊç nad Êrednim poziomem morza; 3) AIP Polska — publikacj´ wydawanà przez paƒstwowy organ zarzàdzania ruchem lotniczym, zawierajàcà informacje lotnicze o charakterze trwa∏ym, istotne dla ˝eglugi powietrznej, dotyczàce Rejonu Informacji Powietrznej Warszawa (FIR Warszawa); 4) dowódca statku powietrznego — pilota, który podjà∏ si´ pilotowania lotni i ponosi odpowiedzialnoÊç za bezpieczne wykonanie lotu; 5) eksploatacja lotni — ca∏oÊç dzia∏aƒ organizacyjnych i technicznych, których celem jest u˝ywanie lotni zgodnie z jej przeznaczeniem; 6) GND — poziom terenu (poziom ziemi); 7) holownik — pilota posiadajàcego potwierdzone zaÊwiadczeniem uprawnienia do holowania statków powietrznych; 8) IFR — przepisy wykonywania lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów; 9) IMC — warunki meteorologiczne dla lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów — wyra˝one widzialnoÊcià, odleg∏oÊcià od chmur i pu∏apem chmur, mniejsze ni˝ minima warunków meteorologicznych ustalonych dla lotów z widocznoÊcià; 10) lot IFR — lot wykonywany zgodnie z przepisami dla lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów; 11) lot VFR — lot wykonywany zgodnie z przepisami dla lotów z widocznoÊcià; 12) lot specjalny VFR — lot VFR, wykonywany na podstawie zezwolenia kontroli ruchu lotniczego w strefie kontrolowanej lotniska w warunkach meteorologicznych gorszych ni˝ VMC; 18) Prezes Urz´du — Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego; 19) Êwiadectwo kwalifikacji pilota lotni — wydany przez Prezesa Urz´du dokument potwierdzajàcy kwalifikacje pilota lotni, uprawniajàcy do wykonywania lotów na lotni bez nadzoru instruktora lotniowego; 20) wyciàgarkowy — osob´, która ukoƒczy∏a szkolenie w zakresie obs∏ugi urzàdzeƒ mechanicznych s∏u˝àcych do holowania lotni lub paralotni, okreÊlone programem szkolenia zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du; 21) wysokoÊç bezwzgl´dna — odleg∏oÊç pionowà poziomu, punktu lub przedmiotu rozpatrywanego jako punkt, mierzonà od Êredniego poziomu morza; 22) wysokoÊç wzgl´dna — odleg∏oÊç pionowà poziomu, punktu lub przedmiotu rozpatrywanego jako punkt, mierzonà od okreÊlonego poziomu odniesienia; 23) VFR — przepisy wykonywania lotów z widocznoÊcià; 24) VMC — warunki meteorologiczne dla lotów z widocznoÊcià — wyra˝one widzialnoÊcià, odleg∏oÊcià od chmur i pu∏apem chmur, równe lub wi´ksze od ustalonych minimów; 25) uczeƒ-pilot — osob´ odbywajàcà szkolenie teoretyczne lub praktyczne, nieposiadajàcà Êwiadectwa kwalifikacji pilota lotni; 26) ustawa — ustaw´ z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze; 27) za∏àcznik — niniejszy za∏àcznik. Rozdzia∏ 3 Zasady eksploatacji lotni 3.
5. Zasady eksploatacji lotni okreÊlajà niniejsze przepisy, z tym ˝e dla podmiotów,

pkt 3.2, zasady te okreÊla tak˝e, odpowiednio Dziennik Ustaw Nr 107 — 6754 — do rodzaju wykonywanej dzia∏alnoÊci, instrukcja operacyjna lotów albo instrukcja wykonywania lotów, zwana dalej „Instrukcjà”. Instrukcj´ zatwierdza Prezes Urz´du. 3.1.

1. Do Instrukcji odpowiednio stosuje si´ przepisy cz´Êci 10.1 i 10.2 rozdzia∏u 10 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2004 r. w sprawie bezpieczeƒstwa eksploatacji statków powietrznych (Dz. U. Nr 262, poz. 2609). 3.
2. Do opracowania i stosowania Instrukcji obowiàzany jest podmiot wykonujàcy dzia∏alnoÊç, o której mowa w art. 160 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy. 3.
3. Obowiàzek, o którym mowa w pkt 3.2, nie dotyczy podmiotów prowadzàcych dzia∏alnoÊç w zakresie udost´pniania lotni. 3.
4. Osoba u˝ywajàca lotni jest obowiàzana: 1) zapewniç, aby ka˝da lotnia b´dàca w jej dyspozycji by∏a u˝ywana zgodnie z instrukcjà danej lotni, w szczególnoÊci z zachowaniem wszystkich okreÊlonych przez t´ instrukcj´ ograniczeƒ; 2) stosowaç si´ do zasad okreÊlonych przez organizatora lotów; 3) u˝ywaç do lotu lotni w wymaganym dla niej stanie technicznym. Rozdzia∏ 4 Organizacja lotów lotniowych 4.
5. Organizator lotów obowiàzany jest do: 1) przeprowadzenia analizy warunków meteorologicznych oraz informacji o ograniczeniach w ruchu lotniczym i uzyskania stosownych zezwoleƒ z tym zwiàzanych; 2) zapoznania osób bioràcych udzia∏ w organizacji lotów oraz w lotach z zasadami ich organizacji i wykonywania; 3) zapewnienia, ˝e w przypadku lotów ucznia-pilota oraz lotów z pasa˝erem b´dà u˝ywane wy∏àcznie lotnie posiadajàce wa˝nà kart´ lotni, o której mowa w pkt 7.2; 4) zapewnienia, podczas lotów holowanych za pomocà urzàdzenia mechanicznego, udzia∏u osób funkcyjnych odpowiednio do rodzaju planowanych lotów, w tym: wyciàgarkowego i kierownika startu lotniowego lub paralotniowego, oraz u∏o˝enia znaków,

pkt 9.1. 4.2. Osoba funkcyjna jest obowiàzana mieç przy sobie dokument poÊwiadczajàcy uprawnienia. 4.3. Na kierownika startu lotniowego mo˝e byç wyznaczony pilot, który posiada udokumentowane przeszkolenie w tym zakresie, zgodne z progra- Poz. 904 mem zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du, lub instruktor lotniowy lub paralotniowy. 4.3.1. Kierownik startu lotniowego jest odpowiedzialny za: 1) podawanie pilotowi i wyciàgarkowemu komend do startu oraz informacji dotyczàcych zachowaƒ lotni podczas startu; 2) przekazywanie wyciàgarkowemu informacji o przygotowaniach do startu, planowanym locie i warunkach meteorologicznych na starcie; 3) poinstruowanie pilotów o kierunku kr´gu i miejscu làdowania; 4) uzgodnienie zasad wykonywania lotów z innymi s∏u˝bami prowadzàcymi loty lub skoki w tym miejscu; 5) u∏o˝enia znaków wytyczajàcych kierunek holowania, o którym mowa w pkt 9.1; 6) wystawienie wskaênika kierunku wiatru. 4.3.2. Organizator, je˝eli wymaga tego rodzaj prowadzonych lotów, okreÊla w Instrukcji szczegó∏owy zakres obowiàzków wyciàgarkowego oraz kierownika startu lotniowego. 4.4. Organizator obowiàzany jest: 1) zapewniç mo˝liwoÊç kontaktu telefonicznego lub radiowego z odpowiednimi s∏u˝bami ratowniczymi; 2) podczas wykonywania lotów ucznia-pilota na holu:

1. a)za samochodem lub innym pojazdem, zapewniç oprócz kierowcy w pojeêdzie holujàcym drugà osob´ wykonujàcà czynnoÊci wyciàgarkowego,
2. b)zapewniç ∏àcznoÊç radiowà pomi´dzy instruktorem a: — uczniem-pilotem, — wyciàgarkowym; 3) zapewniç wystawienie wskaênika kierunku wiatru, je˝eli jest to mo˝liwe; 4) podczas zorganizowanych lotów nad zbiornikami wodnymi z przewidywanym làdowaniem w wodzie, zapewniç Êrodki umo˝liwiajàce udzielenie pomocy pilotowi lotni wykonujàcemu wodowanie. 4.5. Je˝eli loty lotni sà organizowane w miejscu wykonywania lotów innych statków powietrznych lub skoków spadochronowych, organizator obowiàzany jest zapewniç: 1) sprz´t sygnalizacyjny gotowy do natychmiastowego u˝ycia; 2) ∏àcznoÊç radiowà z lotniami b´dàcymi w powietrzu lub ustalone znaki sygnalizacyjne; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6755 — 3) dwustronnà ∏àcznoÊç z kierownikiem lotów innych statków powietrznych lub skoków. 4.6. Organizator mo˝e ustaliç w∏asne znaki wytyczajàce miejsca làdowania i startu oraz kierunki podejÊcia do làdowania jako nadrz´dne nad wskazaniami wskaênika kierunku wiatru. Rozdzia∏ 5 Wykonywanie lotów 5.1. Do wykonywania lotów na lotniach, z zastrze˝eniem niniejszych przepisów, stosuje si´ szczegó∏owe techniczne przepisy ruchu lotniczego, okreÊlone w przepisach odr´bnych. 5.2. Pilot lotni jest odpowiedzialny za w∏aÊciwe wykonanie lotu, a w szczególnoÊci za analiz´ warunków meteorologicznych oraz informacji o ograniczeniach w ruchu lotniczym i, o ile jest to wymagane, uzyskanie stosownych zezwoleƒ z tym zwiàzanych. 5.2.1. W czasie wykonywania lotów, ka˝dy pilot lotni jest obowiàzany mieç przy sobie: 1) dokument potwierdzajàcy kwalifikacje pilota lotni; 2) dokument potwierdzajàcy zawarcie umowy ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej za szkody wyrzàdzone w zwiàzku z wykonywaniem lotów na lotniach. 5.2.2. Przy lotach, w których starty i làdowania odbywajà si´ w obr´bie ustalonego miejsca, dokumenty,

pkt 5.2.1, mogà znajdowaç si´ na ziemi — w miejscu startu i làdowania. 5.3. Osoba posiadajàca, wydane w innym kraju, dokumenty uprawniajàce do wykonywania lotów na lotniach bez nadzoru instruktora mo˝e wykonywaç na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej loty jako pilot lotni po spe∏nieniu warunku, o którym mowa w pkt 5.2.1. 5.4. Pilot lotni, uczeƒ-pilot, a tak˝e pasa˝er lotni obowiàzany jest wykonywaç lot w kasku. 5.5.1. Loty pokazowe wykonuje si´ zgodnie z programem pokazów zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du. 5.5.2. Loty podczas zawodów sportowych wykonuje si´ zgodnie z regulaminem opracowanym przez organizatora zawodów. 5.5.3. Podczas wykonywania lotów holowanych przy wykorzystaniu urzàdzeƒ mechanicznych obs∏ug´ tych urzàdzeƒ mo˝e wykonywaç wy∏àcznie odpowiednio wyciàgarkowy lub holownik z zastrze˝eniem pkt 4.4 ppkt 2 lit. a. 5.5.4. Lotnia znajdujàca si´ w powietrzu ma pierwszeƒstwo przed lotnià startujàcà. Poz. 904 5.5.5. Podczas lotu zboczowego ˝aglowego pierwszeƒstwo ma lotnia majàca zbocze z prawej strony. 5.5.6. Pierwszeƒstwo làdowania ma lotnia znajdujàca si´ na podejÊciu na mniejszej wysokoÊci. 5.5.7. Podczas lotu w kominie termicznym nale˝y dostosowaç si´ do kierunku krà˝enia lotni znajdujàcej si´ tam wczeÊniej. 5.5.8. Krà˝enie w kominie termicznym powinno odbywaç si´ po kr´gach wspó∏Êrodkowych. 5.5.9. WejÊcie i wyjÊcie z krà˝enia mo˝e nastàpiç tylko po stycznej, na zewnàtrz kr´gu. 5.5.10. Lotów na lotniach nie wolno wykonywaç: 1) przy widzialnoÊci mniejszej ni˝ 700 m oraz odleg∏oÊci od chmur mniejszej ni˝ 100 m w pionie i poziomie; 2) wczeÊniej ni˝ 30 minut przed wschodem s∏oƒca i póêniej ni˝ 30 minut po zachodzie s∏oƒca; 3) z wyjàtkiem przypadków, gdy jest to konieczne dla startu lub làdowania:

1. a)nad zwartà zabudowà miast, osiedli i siedzib ludzkich lub nad zgromadzeniem osób na otwartym powietrzu na wysokoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 150 m (500
2. ft)nad najwy˝szà przeszkodà znajdujàcà si´ w promieniu 300 m od statku powietrznego, z tym ˝e nad obszarami miast o liczbie mieszkaƒców od 25 000 — zgodnie z przepisami rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 paêdziernika 2003 r. w sprawie zakazów lub ograniczeƒ lotów na czas d∏u˝szy ni˝ 3 miesiàce (Dz. U. Nr 183, poz. 1793),
3. b)krà˝àc lub przelatujàc wielokrotnie na wysokoÊci mniejszej ni˝ 150 m nad pojedynczymi siedzibami ludzkimi, w przypadku lotów z w∏àczonà jednostkà nap´dowà,
4. c)gdzie indziej, ni˝ to okreÊlono w lit. a i b, na wysokoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 100 m (300
5. ft)nad làdem lub wodà w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 300 m od zabudowaƒ. 5.5.11. Przepisów pkt 5.5.10 ppkt 3 lit. c nie stosuje si´ do treningu we wczeÊniej zaplanowanych miejscach oraz lotów ˝aglowych i termicznych pod warunkiem, ˝e sà one wykonywane poza siedzibami ludzkimi i zgromadzeniem osób na otwartym powietrzu oraz w sposób nieucià˝liwy dla osób trzecich. 5.5.12. Postanowieƒ pkt 5.5.10 ppkt 2 nie stosuje si´ do lotów wykonywanych w obr´bie ustalonego, jednego miejsca startu i làdowania w przypadku posiadania: Dziennik Ustaw Nr 107 — 6756 — 1) jednego b∏yskowego Êwiat∏a ostrzegawczego koloru bia∏ego o cz´stotliwoÊci b∏ysków 40—100 na minut´; 2) urzàdzenia radiowego umo˝liwiajàcego ∏àcznoÊç z organizatorem lotów — w przypadku lotów zorganizowanych; 3) latarki elektrycznej; 4) reflektora do làdowania albo oÊwietlonego miejsca làdowania. 5.5.13. W przestrzeniach kontrolowanych wykonuje si´ loty zgodnie z zasadami okreÊlonymi dla tych przestrzeni w rozporzàdzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 11 marca 2004 r. w sprawie szczegó∏owych technicznych przepisów ruchu lotniczego (Dz. U. Nr 44, poz. 414). Do lotów tych lotnia powinna byç wyposa˝ona co najmniej w: 1) busol´ magnetycznà; 2) dok∏adny czasomierz wskazujàcy czas w godzinach, minutach i sekundach; 3) wysokoÊciomierz; 4) wariometr; 5) map´ rejonu lotu z naniesionymi, niezb´dnymi informacjami nawigacyjnymi dotyczàcymi:
6. a)stref zakazanych, niebezpiecznych i ograniczonych,
7. b)rejonu lub trasy planowanego lotu; 6) urzàdzenie radiowe umo˝liwiajàce utrzymanie ∏àcznoÊci w czasie lotu z radiostacjami lotniczymi na cz´stotliwoÊciach, jakie sà wymagane przez s∏u˝by ruchu lotniczego w obszarach powietrznych, w których lot ma byç wykonywany, oraz zapewniajàce równie˝ ∏àcznoÊç na cz´stotliwoÊci awaryjnej 121,5 MHz; 7) inne dodatkowe przyrzàdy lub wyposa˝enie okreÊlone przez organ nadzoru ruchu lotniczego. 5.6. Warunki wykonywania lotów ucznia-pilota okreÊla si´ w programie szkolenia lotniowego. 5.6.1. Podstawowe wyposa˝enie ucznia-pilota, zasady jego przygotowania i kontroli przed lotem, w zale˝noÊci od rodzaju lotu, okreÊla organizator lotów w swojej Instrukcji. 5.6.2. Uczniom-pilotom zabrania si´ wykonywania lotów bez spadochronu na wysokoÊci wi´kszej ni˝ 100 m nad terenem. 5.7. Dopuszcza si´ wykonywanie na lotniach bez nap´du startów, lotów i làdowaƒ na terenach parków narodowych lub rezerwatów przyrody, jedynie za zgodà zarzàdzajàcego tym terenem. 5.8. Pilot lotni mo˝e odstàpiç od systematycznej rejestracji iloÊci lotów i uzyskanego nalotu. Poz. 904 5.8.1. Postanowienia zawarte w pkt 5.8 nie zwalniajà pilota lotni z obowiàzku udokumentowania posiadanej praktyki lotniczej, zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w odr´bnych przepisach. 5.9. Post´powanie w sytuacjach niebezpiecznych podczas wykonywania lotów powinno byç okreÊlone w zalecanej metodyce post´powania w sytuacjach niebezpiecznych, b´dàcej cz´Êcià Programu Szkolenia Lotniowego lub Instrukcji stosowanej przez organizatora. 5.9.1. Pilot mo˝e odstàpiç od zalecanej metodyki post´powania i postàpiç w sposób, który uzna za najskuteczniejszy w zaistnia∏ej sytuacji, je˝eli uzasadniajà to okolicznoÊci. Rozdzia∏ 6 OdpowiedzialnoÊç 6.1. Uczeƒ-pilot oraz pasa˝er tandemu powinien zostaç poinformowany o niebezpieczeƒstwie zagro˝enia ˝ycia lub zdrowia, a tak˝e o braku mo˝liwoÊci udzielenia pomocy podczas wykonywania lotu. 6.2. Uczeƒ-pilot oraz pasa˝er tandemu powinien zostaç zapoznany w szczególnoÊci z ostrze˝eniami producentów umieszczonymi w instrukcji lotni oraz poinformowany o braku mo˝liwoÊci zagwarantowania prawid∏owego dzia∏ania lotni nawet przy w∏aÊciwym jej przygotowaniu do lotu. 6.3. Za ocen´ gotowoÊci do lotu, a w szczególnoÊci: kompletnoÊç oraz gotowoÊç do u˝ycia lotni i wyposa˝enia, oraz wybór miejsca i rodzaju wykonywanego lotu odpowiedzialny jest: 1) w przypadku pilota lotni — pilot osobiÊcie; 2) w przypadku ucznia-pilota — instruktor lotniowy prowadzàcy loty. 6.4. Za decyzj´ o wykonaniu oraz poprawne wykonanie lotu odpowiedzialnoÊç ponosi odpowiednio pilot lotni albo uczeƒ-pilot. Rozdzia∏ 7 Dopuszczenie lotni do lotów 7.1. Do wykonywania lotów przez ucznia-pilota, lotów pilota z pasa˝erem lub dzia∏alnoÊci, o której mowa w pkt 3.2 i 3.3, mogà byç u˝ywane tylko lotnie, które posiadajà wa˝nà kart´ lotni, oraz spadochrony posiadajàce wa˝ne dopuszczenie, o którym mowa w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia. 7.2. Karta lotni mo˝e byç odr´bnym dokumentem wystawionym przez mechanika lotniowego albo cz´Êcià instrukcji, metryki lub innego wystawionego przez producenta dokumentu lotni, który co najmniej: Dziennik Ustaw Nr 107 — 6757 — 1) zawiera informacje o lotni:
8. a)typ (jednomiejscowa, dwumiejscowa) lub model,
9. b)nazw´ producenta,
10. c)numer fabryczny,
11. d)dat´ produkcji,
12. e)klas´ lub przeznaczenie,
13. f)minimalnà i maksymalnà mas´ startowà,
14. g)numer i rodzaj dokumentu wymienionego w pkt 7.6, wystawionego dla danego typu lotni; 2) zawiera informacje o dopuszczeniu do lotów, w tym:
15. a)dat´ dopuszczenia do lotów,
16. b)termin wa˝noÊci dopuszczenia, Poz. 904 3) zosta∏y wyprodukowane przez zatwierdzonego producenta lub podmiot uznany jako producent lotni w kraju producenta lub innym kraju i przesz∏y próby w powietrzu, lub 4) z deklaracji zgodnoÊci, instrukcji lub innych dokumentów wynika, ˝e lotnia spe∏nia warunki nie mniejsze ni˝ okreÊla dla skrzyd∏a motolotni za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia lub zosta∏a wyprodukowana pod w∏aÊciwym nadzorem kraju producenta, lub spe∏nia wymogi techniczne obowiàzujàce w innym kraju, lub 5) producent zaÊwiadczy, ˝e ten typ i model sprz´tu przeszed∏ próby w powietrzu, jest u˝ytkowany co najmniej od roku, system kontroli jakoÊci producenta zapewnia powtarzalnoÊç produkcji oraz nie wyst´pujà przeciwwskazania do jego u˝ycia.
17. c)imi´ i nazwisko, numer Êwiadectwa oraz poÊwiadczenie mechanika lotniowego, 7.7. Dla lotni u˝ywanych w lotach innych ni˝ okreÊlone w pkt 7.1:
18. d)nazw´ lub identyfikator podmiotu wymienionego w pkt 8.1 lub 8.11, w ramach którego dzia∏a mechanik lotniowy; 1) karta lotni nie jest obowiàzkowa, a za w∏aÊciwy stan techniczny odpowiedzialna jest osoba u˝ywajàca tego sprz´tu; 3) posiada numer dopuszczenia w wykazie, o którym mowa w pkt 8.13. 2) karta lotni mo˝e byç wystawiona, na zasadach okreÊlonych w pkt 7.2, przy czym w przypadku braku dokumentacji okreÊlonej w pkt 7.6 mechanik lotniowy zamiast wpisu, o którym mowa w pkt 7.2 ppkt 1 lit. g — dokonuje adnotacji „NIECERTYFIKOWANA”. 7.3. Dopuszczenia lotni do lotu dokonuje mechanik lotniowy, z zastrze˝eniem pkt 8.1 i 8.11, na podstawie pozytywnego wyniku oceny zdatnoÊci. 7.3.1. W przypadku gdy na obszarze dzia∏ania delegatury terenowej Urz´du Lotnictwa Cywilnego nie dzia∏a zatwierdzony lub zg∏oszony podmiot wykonujàcy dopuszczenia sprz´tu lotniowego do lotu, dopuszczenie to mo˝e byç dokonane przez mechanika lotniowego lub motolotniowego, pod nadzorem Prezesa Urz´du. 7.4. Ocena zdatnoÊci lotni obejmuje: 1) ocen´ dokumentacji; 2) ocen´ stanu technicznego; 3) próby funkcjonalne; 4) loty kontrolne — je˝eli mechanik lotniowy uzna je za konieczne. 7.5. Dopuszczenie lotni do lotu mo˝e byç wykonane na okres wynikajàcy z jej oceny zdatnoÊci oraz z zaleceƒ producenta, jednak czas ten nie mo˝e byç d∏u˝szy ni˝ 24 miesiàce. 7.6. Lotnie mogà byç dopuszczone do lotu na podstawie oceny zdatnoÊci, o której mowa w pkt 7.3, je˝eli: 1) dla typu lub egzemplarza Prezes Urz´du wyda∏ orzeczenie zdatnoÊci lub inny dokument uznania zdatnoÊci lub 2) dla typu lub egzemplarza zosta∏ wydany przez upowa˝nionà instytucj´ lub organ nadzoru lotniczego innego kraju dokument uznania zdatnoÊci lub dokument równorz´dny, lub 7.8. W przypadku wykonywania lotów kontrolnych,

pkt 7.4 ppkt 4, oraz lotów na prototypach lub prób producenta, mechanik lotniowy wystawia na czas tych lotów kart´ lotni, o której mowa w pkt 7.2, z adnotacjà w tytule „Tymczasowa”. W karcie tej zamieszcza si´ informacj´ o ewentualnych ograniczeniach i celu lotów kontrolnych. 7.9. Loty kontrolne,

pkt 7.4 ppkt 4, oraz loty na prototypach lub próby producenta mo˝e wykonywaç pilot z wpisanym do Êwiadectwa kwalifikacji uprawnieniem instruktora lub, za zgodà Prezesa Urz´du — pilot nieposiadajàcy uprawnieƒ instruktora. 7.

1. Wymagania techniczne dla lotni okreÊla ka˝dorazowo na wniosek zainteresowanego Prezes Urz´du. Rozdzia∏ 8 Produkcja i obs∏uga techniczna lotni 8.
2. Projektowanie, produkcja, naprawa i obs∏uga lotni mo˝e byç prowadzona, z zastrze˝eniem pkt 8.2, 8.11 i 8.12, odpowiednio przez podmioty, którym Prezes Urz´du zgodnie z niniejszymi przepisami wyda∏ certyfikat dotyczàcy projektowania, produkcji i obs∏ugi lotni, lub przez podmioty posiadajàce odpowiedni certyfikat wydany na podstawie przepisów odr´bnych. Podmioty te zwane sà dalej „zatwierdzonymi producentami”. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6758 — 8.
3. Pojedyncze egzemplarze lotni mogà byç produkowane, pod nadzorem Prezesa Urz´du, przez podmioty inne ni˝ zatwierdzeni producenci. 8.
4. Zainteresowany podmiot, aby otrzymaç na zasadach okreÊlonych w niniejszych przepisach certyfikat, o którym mowa w pkt 8.1, powinien z∏o˝yç do Prezesa Urz´du dokumenty okreÊlone w pkt 8.4 i 8.4.
5. 8.
6. Wniosek podmiotu ubiegajàcego si´ o certyfikat powinien zawieraç nast´pujàce dane: 1) oznaczenie podmiotu — imi´ i nazwisko lub nazw´; 2) siedzib´; 3) zakres dzia∏alnoÊci; 4) miejsca wykonywania podstawowej dzia∏alnoÊci; 5) podstaw´ prawnà prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej lub oÊwiadczenie o sposobie prowadzenia dzia∏alnoÊci podlegajàcej certyfikacji, w innej formie; 6) w zale˝noÊci od rodzaju podmiotu — numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urz´dowym podmiotów gospodarczych (REGON) lub numer ewidencyjny (PESEL), a dla cudzoziemców — numer dokumentu stwierdzajàcego to˝samoÊç; 7) sposób oznaczania produktów dopuszczonych do obrotu — w przypadku producenta; 8) miejsce przechowywania dokumentacji; 9) imi´ i nazwisko oraz kwalifikacje osoby odpowiedzialnej za zapewnienie kontroli jakoÊci. Poz. 904 nych, charakterystyk´ oraz zakres kooperacji, b) sposobów zapewnienia jakoÊci lub odbioru podzespo∏ów dostarczanych przez kooperantów nieb´dàcych zatwierdzonymi producentami. 8.
7. W ramach procesu certyfikacji sprawdza si´ zgodnoÊç zg∏oszonych danych ze stanem faktycznym oraz: 1) zapewnienie co najmniej jednej osoby posiadajàcej kwalifikacje mechanika lotniowego, wykonujàcego czynnoÊci kontroli jakoÊci, odbioru produkcji i dopuszczania sprz´tu; 2) posiadanie uzgodnionych wzorów dokumentacji, o której mowa w pkt 7.2 i 8.13; 3) posiadanie ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej w zwiàzku z prowadzonà dzia∏alnoÊcià; 4) posiadanie instrukcji obs∏ugiwanych lotni lub, przy ich braku, uzgodnionych z Prezesem Urz´du zasad post´powania. 8.
8. Na podstawie pozytywnego wyniku kontroli, Prezes Urz´du wydaje odpowiedni certyfikat. 8.
9. Certyfikat wydaje si´ na czas nieokreÊlony. 8.
10. Zmiana danych,

pkt 8.4 i 8.4.1, wymaga pisemnego zg∏oszenia Prezesowi Urz´du w ciàgu 30 dni pod rygorem utraty wa˝noÊci certyfikatu. 8.9. Zmiana danych,

pkt 8.4 ppkt 1—7, wymaga odpowiednio uzupe∏nienia lub wymiany certyfikatu. 8.4.

1. Do wniosku powinny zostaç za∏àczone: 1) informacje o sposobie zapewnienia niezb´dnych osób funkcyjnych podczas prób, odbioru sprz´tu, kontroli, w zale˝noÊci od rodzaju prowadzonej dzia∏alnoÊci; 2) w przypadku podmiotów prowadzàcych w sk∏adzie ponad pi´cioosobowym dzia∏alnoÊç podlegajàcà certyfikacji: a) schemat struktury organizacyjnej zwiàzanej z certyfikowanà dzia∏alnoÊcià, 8.
2. Certyfikat traci wa˝noÊç w przypadku: 1) zaprzestania dzia∏alnoÊci; 2) rezygnacji z certyfikatu; 3) niezg∏oszenia w terminie zmian,

pkt 8.8; 4) niezapewnienia przez podmiot warunków, które by∏y podstawà wydania certyfikatu, stwierdzonego decyzjà Prezesa Urz´du.

1. b)informacje dotyczàce zawodowego przygotowania personelu kierowniczego, nadzorujàcego i wykonawczego, 8.10.1. W przypadku usuni´cia braków b´dàcych podstawà utraty wa˝noÊci certyfikatu Prezes Urz´du wydaje nowy certyfikat.
2. c)dane osób odpowiedzialnych za zapewnienie kontroli jakoÊci, 8.11. Obs∏uga techniczna lotni, wykonywana tylko w zakresie napraw, przeglàdów i dopuszczania do lotów, mo˝e byç prowadzona poza zatwierdzonym producentem tylko przez mechaników lotniowych lub pod ich nadzorem, je˝eli jest wykonywana w ramach podmiotu, który zg∏osi∏ Prezesowi Urz´du takà dzia∏alnoÊç na 14 dni przed jej rozpocz´ciem i posiada uzgodnienia wzorów dokumentacji, o której mowa w pkt 7.2 i 8.13. Zg∏oszenie powinno zawieraç dane wy-
3. d)schemat systemu zapewnienia jakoÊci; 3) w przypadku kooperacji z innymi podmiotami w zakresie certyfikowanej dzia∏alnoÊci informacje dotyczàce:
4. a)podstawowych kooperantów wykonujàcych podzespo∏y, ich podstawowych da- Dziennik Ustaw Nr 107 — 6759 — Poz. 904 mienione w pkt 8.4 odpowiednio do planowanej dzia∏alnoÊci. wykazu, o którym mowa w pkt 8.13, Prezesowi Urz´du. 8.12. Obs∏uga techniczna w zakresie ograniczonym do: 8.15. Prezes Urz´du prowadzi ewidencj´ podmiotów oraz osób,

pkt 7.3, 8.1 i 8.

1. 1) wymiany i naprawy uszkodzonych cz´Êci lotni niewymagajàcej ingerencji w struktur´ podzespo∏ów, 2) u∏o˝enia czaszy spadochronu, 3) podczepienia spadochronu do lotni — mo˝e byç wykonywana równie˝ przez pilota lotni poza podmiotami wymienionymi w pkt 8.1 i 8.
2. 8.
3. Mechanicy lotniowi sà obowiàzani do prowadzenia wykazu lotni dopuszczonych do lotów, w którym zamieszcza si´ co najmniej: 1) typ (jednomiejscowa, dwumiejscowa) lub model; 2) nazw´ producenta; 3) numer fabryczny, a w przypadku jego braku numer nadany przez mechanika; 4) dat´ produkcji; 5) numer i rodzaj dokumentu wymienionego w pkt 7.6, wydanego dla danego typu lotni, lub adnotacj´ „NIECERTYFIKOWANA”; 6) dat´ dopuszczenia do lotów i numer kolejny w wykazie; 7) termin wa˝noÊci dopuszczenia; 8) zakres wykonanych czynnoÊci obs∏ugowych; 9) dane podmiotu zg∏aszajàcego. 8.15.
4. Ewidencj´, o której mowa w pkt 8.15, udost´pnia si´ w Urz´dzie Lotnictwa Cywilnego oraz jego delegaturach. 8.
5. W przypadku prowadzenia dzia∏alnoÊci niezgodnie z niniejszymi przepisami, Prezes Urz´du mo˝e dokonaç skreÊlenia podmiotu z prowadzonej ewidencji, skutkujàcego zakazem prowadzenia przedmiotowej dzia∏alnoÊci do czasu usuni´cia uchybieƒ i uzyskania ponownego wpisu. Rozdzia∏ 9 Znaki stosowane podczas lotów holowanych 9.
6. Planowany kierunek holowania wyznaczajà dwa znaki w kszta∏cie litery „V” o wymiarach ramienia 2 m x 6 m w jednym, kontrastujàcym kolorze — ˝ó∏tym lub bia∏ym. Znaki wyk∏ada si´ zgodnie z rysunkiem okreÊlonym w pkt 9.3, jeden w miejscu startu — skierowany wierzcho∏kiem w kierunku startu, a ramionami w kierunku holowania, drugi przy wyciàgarce lub w miejscu planowanego zakoƒczenia jazdy pojazdu holujàcego, wierzcho∏kiem skierowany w stron´ wyciàgarki, a ramionami w stron´ startu. 9.1.
7. Znaki mogà byç wy∏o˝one do 50 m od miejsc okreÊlonych w pkt 9.1, przy zachowaniu kierunku u∏o˝enia okreÊlonego na rysunku w pkt 9.
8. 8.13.
9. Wzór wykazu podlega zatwierdzeniu przez Prezesa Urz´du. 9.
10. Przy lotach holowanych na wodzie za motorówkà, wyk∏ada si´ tylko znak przy starcie. 8.
11. W przypadku zaprzestania dzia∏alnoÊci, o której mowa w pkt 8.1 lub 8.11, podmiot jest obowiàzany do niezw∏ocznego przekazania 9.
12. Sposób u∏o˝enia znaków przy starcie za wyciàgarkà lub pojazdem holujàcym okreÊla nast´pujàcy rysunek: START WYCIÑGARKA lub miejsce planowanego zakoƒczenia jazdy pojazdu holujàcego Dziennik Ustaw Nr 107 — 6760 — Poz. 904 Za∏àcznik nr 2 PARALOTNIE Warunki i wymagania dotyczàce u˝ywania paralotni oraz obowiàzki u˝ytkowników paralotni Spis treÊci Rozdzia∏ 1 Zastosowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6761 Rozdzia∏ 2 OkreÊlenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6761 Rozdzia∏ 3 Zasady eksploatacji paralotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6762 Rozdzia∏ 4 Organizacja lotów paralotniowych ............................................ 6762 Rozdzia∏ 5 Wykonywanie lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6763 Rozdzia∏ 6 OdpowiedzialnoÊç . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6764 Rozdzia∏ 7 Dopuszczenie sprz´tu paralotniowego do lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6765 Rozdzia∏ 8 Produkcja i obs∏uga techniczna sprz´tu paralotniowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6766 Rozdzia∏ 9 Znaki stosowane podczas lotów holowanych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6767 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6761 — Rozdzia∏ 1 Zastosowanie 1.
13. Niniejsze przepisy stosuje si´ do u˝ywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej paralotni, paralotni z nap´dem, motoparalotni i paraplanów, zwanych dalej „paralotniami”. 1.
14. Na uzasadniony wniosek, w szczególnoÊci w przypadkach wykonywania lotów pokazowych lub rekordowych, Prezes Urz´du Lotnictwa Cywilnego mo˝e zwolniç zainteresowany podmiot od obowiàzku spe∏nienia niektórych wymagaƒ niniejszych przepisów, z zachowaniem wymogów bezpieczeƒstwa. Rozdzia∏ 2 OkreÊlenia Poz. 904 go z wpisanymi uprawnieniami dotyczàcymi paralotni; 13) motoparalotnia — paralotni´ wyposa˝onà w nap´d oraz podwozie, której ca∏kowita masa w∏asna (pustej motoparalotni) nie jest wi´ksza ni˝ 70 kg; 14) organizator — osob´ fizycznà, osob´ prawnà lub jednostk´ organizacyjnà nieposiadajàcà osobowoÊci prawnej, która podj´∏a dzia∏ania majàce na celu zorganizowanie lotów na paralotniach dla innych osób; 15) pasa˝er tandemu — osob´ wykonujàcà lot jako pasa˝er na paralotni dwuosobowej; 16) paralotnia — kompletnà paralotni´ z uprz´˝à, paralotni´ z nap´dem i motoparalotni´ w tym paraplan, a tak˝e pojedyncze skrzyd∏o bez uprz´˝y, nap´du, wózka lub podwozia; 1) AGL — wysokoÊç nad terenem; 17) paraplan — motoparalotni´, której ca∏kowita masa w∏asna (pustej motoparalotni) jest wi´ksza ni˝ 70 kg; 2) AMSL — wysokoÊç nad Êrednim poziomem morza; 18) pilot paralotni — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji pilota paralotni; 3) AIP Polska — publikacj´ wydawanà przez paƒstwowy organ zarzàdzania ruchem lotniczym, zawierajàcà informacje lotnicze o charakterze trwa∏ym, istotne dla ˝eglugi powietrznej, dotyczàce Rejonu Informacji Powietrznej Warszawa (FIR Warszawa); 19) Prezes Urz´du — Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego; 2.
15. U˝yte w przepisach okreÊlenia oznaczajà: 4) dowódca statku powietrznego — pilota, który podjà∏ si´ pilotowania paralotni i ponosi odpowiedzialnoÊç za bezpieczne wykonanie lotu; 5) eksploatacja paralotni — ca∏oÊç dzia∏aƒ organizacyjnych i technicznych, których celem jest u˝ywanie paralotni zgodnie z jej przeznaczeniem; 6) GND — poziom terenu (poziom ziemi); 7) IFR — przepisy wykonywania lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów; 8) IMC — warunki meteorologiczne dla lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów — wyra˝one widzialnoÊcià, odleg∏oÊcià od chmur i pu∏apem chmur, mniejsze ni˝ minima warunków meteorologicznych ustalonych dla lotów z widocznoÊcià; 9) lot IFR — lot wykonywany zgodnie z przepisami dla lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów; 10) lot VFR — lot wykonywany zgodnie z przepisami dla lotów z widocznoÊcià; 11) lot specjalny VFR — lot VFR, wykonywany na podstawie zezwolenia kontroli ruchu lotniczego w strefie kontrolowanej lotniska w warunkach meteorologicznych gorszych ni˝ VMC; 12) mechanik paralotniowy — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi technicznej statku powietrzne- 20) Êwiadectwo kwalifikacji pilota paralotni — wydany przez Prezesa Urz´du dokument potwierdzajàcy kwalifikacje pilota paralotni, uprawniajàcy do wykonywania lotów na paralotni bez nadzoru instruktora paralotniowego; 21) wyciàgarkowy — osob´, która ukoƒczy∏a szkolenie w zakresie obs∏ugi urzàdzeƒ mechanicznych s∏u˝àcych do holowania lotni lub paralotni, okreÊlone programem szkolenia zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du; 22) wysokoÊç bezwzgl´dna — odleg∏oÊç pionowà poziomu, punktu lub przedmiotu rozpatrywanego jako punkt, mierzonà od Êredniego poziomu morza; 23) wysokoÊç wzgl´dna — odleg∏oÊç pionowà poziomu, punktu lub przedmiotu rozpatrywanego jako punkt, mierzonà od okreÊlonego poziomu odniesienia; 24) VFR — przepisy wykonywania lotów z widocznoÊcià; 25) VMC — warunki meteorologiczne dla lotów z widocznoÊcià — wyra˝one widzialnoÊcià, odleg∏oÊcià od chmur i pu∏apem chmur, równe lub wi´ksze od ustalonych minimów; 26) uczeƒ-pilot — osob´ odbywajàcà szkolenie teoretyczne lub praktyczne, nieposiadajàcà Êwiadectwa kwalifikacji pilota paralotni; 27) ustawa — ustaw´ z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze; 28) za∏àcznik — niniejszy za∏àcznik. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6762 — Rozdzia∏ 3 Zasady eksploatacji paralotni 3.
16. Zasady eksploatacji paralotni okreÊlajà niniejsze przepisy, z tym ˝e dla podmiotów,

pkt 3.2, zasady te okreÊla, odpowiednio do rodzaju wykonywanej dzia∏alnoÊci, tak˝e instrukcja operacyjna albo instrukcja wykonywania lotów, zwana dalej „Instrukcjà”. Instrukcj´ zatwierdza Prezes Urz´du. 3.1.

1. Do Instrukcji stosuje si´ odpowiednio przepisy cz´Êci 10.1 i 10.2 rozdzia∏u 10 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2004 r. w sprawie bezpieczeƒstwa eksploatacji statków powietrznych (Dz. U. Nr 262, poz. 2609). 3.
2. Do opracowania i stosowania Instrukcji obowiàzany jest podmiot wykonujàcy dzia∏alnoÊç, o której mowa w art. 160 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy. Poz. 904 4.
3. Osoba funkcyjna jest obowiàzana mieç przy sobie dokument poÊwiadczajàcy uprawnienia. 4.
4. Na kierownika startu paralotniowego mo˝e byç wyznaczony pilot paralotniowy lub lotniowy, który posiada udokumentowane przeszkolenie w tym zakresie, zgodne z programem zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du, albo instruktor paralotniowy lub lotniowy. 4.3.
5. Kierownik startu paralotniowego jest odpowiedzialny za: 1) podawanie pilotowi i wyciàgarkowemu komend do startu oraz informacji dotyczàcych zachowaƒ paralotni podczas startu; 2) przekazywanie wyciàgarkowemu informacji o przygotowaniach do startu, planowanym locie i warunkach meteorologicznych na starcie; 3) poinstruowanie pilotów o kierunku kr´gu i miejscu làdowania; 3.
6. Obowiàzek, o którym mowa w pkt 3.2, nie dotyczy podmiotów prowadzàcych dzia∏alnoÊç w zakresie udost´pniania paralotni. 4) uzgodnienie zasad wykonywania lotów z innymi s∏u˝bami prowadzàcymi loty lub skoki w tym miejscu; 3.
7. Osoba u˝ywajàca paralotni jest obowiàzana: 5) u∏o˝enie znaków informujàcych o kierunku holowania,

pkt 9.1; 1) zapewniç, aby ka˝da paralotnia b´dàca w jej dyspozycji by∏a u˝ywana zgodnie z instrukcjà danej paralotni, w szczególnoÊci z zachowaniem wszystkich okreÊlonych przez t´ instrukcj´ ograniczeƒ; 2) stosowaç si´ do zasad okreÊlonych przez organizatora lotów; 3) u˝ywaç do lotu paralotni w wymaganym dla niej stanie technicznym. 6) wystawienie wskaênika kierunku wiatru. 4.3.

1. Organizator, je˝eli wymaga tego rodzaj prowadzonych lotów, okreÊla w Instrukcji szczegó∏owy zakres obowiàzków wyciàgarkowego oraz kierownika startu paralotniowego. 4.
2. Organizator obowiàzany jest: Rozdzia∏ 4 1) zapewniç mo˝liwoÊç kontaktu telefonicznego lub radiowego z odpowiednimi s∏u˝bami ratowniczymi; Organizacja lotów paralotniowych 2) podczas wykonywania lotów ucznia-pilota na holu: 4.
3. Organizator lotów obowiàzany jest do: 1) przeprowadzenia analizy warunków meteorologicznych oraz informacji o ograniczeniach w ruchu lotniczym i uzyskania stosownych zezwoleƒ z tym zwiàzanych; 2) zapoznania osób bioràcych udzia∏ w organizacji lotów oraz w lotach z zasadami ich organizacji i wykonywania; 3) zapewnienia, ˝e w przypadku lotów ucznia-pilota oraz lotów z pasa˝erem b´dà u˝ywane wy∏àcznie paralotnie posiadajàce wa˝nà kart´ paralotni, o której mowa w pkt 7.2; 4) zapewnienia, podczas lotów holowanych za pomocà urzàdzenia mechanicznego, udzia∏u osób funkcyjnych odpowiednio do rodzaju planowanych lotów, w tym: wyciàgarkowego i kierownika startu lotniowego lub paralotniowego, oraz u∏o˝enia znaków,

pkt 9.1.

1. a)za samochodem lub innym pojazdem, zapewniç oprócz kierowcy w pojeêdzie holujàcym drugà osob´ wykonujàcà czynnoÊci wyciàgarkowego,
2. b)zapewniç ∏àcznoÊç radiowà pomi´dzy instruktorem a: — uczniem-pilotem, — wyciàgarkowym; 3) zapewniç wystawienie wskaênika kierunku wiatru, je˝eli jest to mo˝liwe; 4) podczas zorganizowanych lotów nad zbiornikami wodnymi z przewidywanym làdowaniem w wodzie, zapewniç Êrodki umo˝liwiajàce udzielenie pomocy pilotowi paralotni wykonujàcemu wodowanie. 4.5. Je˝eli loty paralotni sà organizowane w miejscu wykonywania lotów innych statków powietrznych lub skoków spadochronowych, organizator obowiàzany jest zapewniç: Dziennik Ustaw Nr 107 — 6763 — 1) sprz´t sygnalizacyjny gotowy do natychmiastowego u˝ycia; 2) ∏àcznoÊç radiowà z paralotniami b´dàcymi w powietrzu lub ustalone znaki sygnalizacyjne; 3) dwustronnà ∏àcznoÊç z kierownikiem lotów innych statków powietrznych lub skoków. 4.6. Organizator mo˝e ustaliç w∏asne znaki wytyczajàce miejsca làdowania i startu oraz kierunki podejÊcia do làdowania jako nadrz´dne nad wskazaniami wskaênika kierunku wiatru. Rozdzia∏ 5 Wykonywanie lotów 5.1. Do wykonywania lotów na paralotniach, z zastrze˝eniem niniejszych przepisów, stosuje si´ szczegó∏owe techniczne przepisy ruchu lotniczego, okreÊlone w przepisach odr´bnych. 5.2. Pilot paralotni jest odpowiedzialny za w∏aÊciwe wykonanie lotu, a w szczególnoÊci za analiz´ warunków meteorologicznych oraz informacji o ograniczeniach w ruchu lotniczym i, o ile jest to wymagane, uzyskanie stosownych zezwoleƒ z tym zwiàzanych. 5.3.1. W czasie wykonywania lotów, ka˝dy pilot paralotni jest obowiàzany mieç przy sobie: 1) dokument potwierdzajàcy kwalifikacje pilota paralotni; 2) dokument potwierdzajàcy zawarcie umowy ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej za szkody wyrzàdzone w zwiàzku z wykonywaniem lotów na paralotniach. 5.3.2. Przy lotach, w których starty i làdowania odbywajà si´ w obr´bie ustalonego miejsca, dokumenty,

pkt 5.3.1, mogà znajdowaç si´ na ziemi — w miejscu startu i làdowania. 5.

1. Osoba posiadajàca dokumenty uprawniajàce do wykonywania lotów na paralotniach bez nadzoru instruktora wydane w innym kraju mo˝e wykonywaç na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej loty jako pilot paralotni po spe∏nieniu warunku, o którym mowa w pkt 5.3.
2. 5.
3. Pilot paralotni, uczeƒ-pilot, pasa˝er tandemu, a tak˝e osoba wykonujàca loty,

pkt 5.7.3, obowiàzany jest wykonywaç lot w kasku. 5.6.1. Loty pokazowe wykonuje si´ zgodnie z programem pokazów zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du. Poz. 904 g´ tych urzàdzeƒ mo˝e wykonywaç wy∏àcznie wyciàgarkowy, z zastrze˝eniem pkt 4.4 ppkt 2 lit. a. 5.6.4. Paralotnia znajdujàca si´ w powietrzu ma pierwszeƒstwo przed paralotnià startujàcà. 5.6.5. Podczas lotu zboczowego ˝aglowego pierwszeƒstwo ma paralotnia majàca zbocze z prawej strony. 5.6.6. Pierwszeƒstwo làdowania ma paralotnia znajdujàca si´ na podejÊciu na mniejszej wysokoÊci. 5.6.7. Podczas lotu w kominie termicznym nale˝y dostosowaç si´ do kierunku krà˝enia paralotni znajdujàcej si´ tam wczeÊniej. 5.6.8. Krà˝enie w kominie termicznym powinno odbywaç si´ po kr´gach wspó∏Êrodkowych. 5.6.9. WejÊcie i wyjÊcie z krà˝enia mo˝e nastàpiç tylko po stycznej, na zewnàtrz kr´gu. 5.6.10. Lotów na paralotniach nie wolno wykonywaç: 1) przy widzialnoÊci mniejszej ni˝ 700 m oraz odleg∏oÊci od chmur mniejszej ni˝ 100 m w pionie i poziomie; 2) wczeÊniej ni˝ 30 minut przed wschodem s∏oƒca i póêniej ni˝ 30 minut po zachodzie s∏oƒca; 3) z wyjàtkiem przypadków, gdy jest to konieczne dla startu lub làdowania:

1. a)nad zwartà zabudowà miast, osiedli i siedzib ludzkich lub nad zgromadzeniem osób na otwartym powietrzu na wysokoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝: — dla paralotni, paralotni z nap´dem i motoparalotni — 150 m (500 ft), — dla paraplanu — 300 m (1 000 ft), nad najwy˝szà przeszkodà znajdujàcà si´ w promieniu 300 m od danego statku powietrznego, z tym ˝e nad obszarami miast o liczbie mieszkaƒców od 25 000 — zgodnie z przepisami rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 paêdziernika 2003 r. w sprawie zakazów lub ograniczeƒ lotów na czas d∏u˝szy ni˝ 3 miesiàce (Dz. U. Nr 183, poz. 1793),
2. b)krà˝àc lub przelatujàc wielokrotnie na wysokoÊci mniejszej ni˝ 150 m nad pojedynczymi siedzibami ludzkimi, w przypadku lotów z w∏àczonà jednostkà nap´dowà, 5.6.2. Loty podczas zawodów sportowych wykonuje si´ zgodnie z regulaminem opracowanym przez organizatora zawodów.
3. c)gdzie indziej, ni˝ to okreÊlono w lit. a i b, na wysokoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 50 m (150
4. ft)nad làdem lub wodà w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 300 m od zabudowaƒ. 5.6.3. Podczas wykonywania lotów holowanych przy wykorzystaniu urzàdzeƒ mechanicznych obs∏u- 5.6.11. Przepisów pkt 5.6.10 ppkt 3 lit. c nie stosuje si´ do treningu we wczeÊniej zaplanowanych Dziennik Ustaw Nr 107 — 6764 — miejscach oraz lotów ˝aglowych i termicznych pod warunkiem, ˝e sà one wykonywane poza siedzibami ludzkimi oraz w sposób nieucià˝liwy dla osób trzecich. 5.6.12. Przepisów pkt 5.6.10 ppkt 2 nie stosuje si´ do lotów wykonywanych w obr´bie ustalonego, jednego miejsca startu i làdowania w przypadku posiadania: 1) jednego b∏yskowego Êwiat∏a ostrzegawczego koloru bia∏ego o cz´stotliwoÊci b∏ysków 40—100 na minut´; 2) urzàdzenia radiowego umo˝liwiajàcego ∏àcznoÊç z organizatorem lotów — w przypadku lotów zorganizowanych; 3) latarki elektrycznej; 4) reflektora do làdowania albo oÊwietlonego miejsca làdowania. 5.6.13. W przestrzeniach kontrolowanych wykonuje si´ loty zgodnie z zasadami okreÊlonymi dla tych przestrzeni w rozporzàdzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 11 marca 2004 r. w sprawie szczegó∏owych technicznych przepisów ruchu lotniczego (Dz. U. Nr 44, poz. 414). Do lotów tych paralotnia powinna byç wyposa˝ona co najmniej w: 1) busol´ magnetycznà; 2) dok∏adny czasomierz wskazujàcy czas w godzinach, minutach i sekundach; 3) wysokoÊciomierz; 4) wariometr; 5) map´ rejonu lotu z naniesionymi, niezb´dnymi informacjami nawigacyjnymi dotyczàcymi:
5. a)stref zakazanych, niebezpiecznych i ograniczonych, Poz. 904 5.7.3. Loty na paralotniach podczas zaj´ç rekreacyjnych mogà odbywaç si´ w oÊrodkach certyfikowanych lub pod ich nadzorem, zgodnie z Instrukcjà: 1) na paralotniach okreÊlonych w pkt 7.1; 2) na holu lub ze wzgórza o deniwelacji nie wi´kszej ni˝ 150 m; 3) nie wy˝ej ni˝ 100 m nad terenem; 4) przy pr´dkoÊci wiatru nieprzekraczajàcej 3 m/s; 5) w warunkach atermicznych; 6) po z∏o˝eniu oÊwiadczenia lub przedstawieniu prawa jazdy,

art. 105 ust. 5 ustawy. 5.

1. Dopuszcza si´ wykonywanie na paralotniach bez nap´du startów, lotów i làdowaƒ na terenach parków narodowych lub rezerwatów przyrody, jedynie za zgodà zarzàdzajàcego tym terenem. 5.
2. Pilot paralotni mo˝e odstàpiç od systematycznej rejestracji iloÊci lotów i uzyskanego nalotu. 5.9.
3. Postanowienia zawarte w pkt 5.9 nie zwalniajà pilota paralotni z obowiàzku udokumentowania posiadanej praktyki lotniczej, zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w odr´bnych przepisach. 5.
4. Post´powanie w sytuacjach niebezpiecznych podczas wykonywania lotów powinno byç okreÊlone w zalecanej metodyce post´powania w sytuacjach niebezpiecznych, b´dàcej cz´Êcià Programu Szkolenia Paralotniowego lub Instrukcji stosowanej przez organizatora. 5.10.
5. Pilot mo˝e odstàpiç od zalecanej metodyki post´powania i postàpiç w sposób, który uzna za najskuteczniejszy w zaistnia∏ej sytuacji, je˝eli uzasadniajà to okolicznoÊci. b) rejonu lub trasy planowanego lotu; 6) urzàdzenie radiowe umo˝liwiajàce utrzymanie ∏àcznoÊci w czasie lotu z radiostacjami lotniczymi na cz´stotliwoÊciach, jakie sà wymagane przez s∏u˝by ruchu lotniczego w obszarach powietrznych, w których lot ma byç wykonywany, oraz zapewniajàce równie˝ ∏àcznoÊç na cz´stotliwoÊci awaryjnej 121,5 MHz; 7) inne dodatkowe przyrzàdy lub wyposa˝enie, okreÊlone przez organ nadzoru ruchu lotniczego. Rozdzia∏ 6 OdpowiedzialnoÊç 6.
6. Uczeƒ-pilot, pasa˝er tandemu, a tak˝e osoba wykonujàca loty,

pkt 5.7.3, powinien zostaç poinformowany o niebezpieczeƒstwie zagro˝enia ˝ycia lub zdrowia, a tak˝e o braku mo˝liwoÊci udzielenia pomocy podczas wykonywania lotu. 5.7.

1. Podstawowe wyposa˝enie ucznia-pilota, zasady jego przygotowania i kontroli przed lotem, w zale˝noÊci od rodzaju lotu, okreÊla organizator lotów w swojej Instrukcji. 6.
2. Uczeƒ-pilot, pasa˝er tandemu, a tak˝e osoba wykonujàca loty,

pkt 5.7.3, powinien zostaç zapoznany w szczególnoÊci z ostrze˝eniami producentów umieszczonymi w instrukcji paralotni oraz poinformowany o braku mo˝liwoÊci zagwarantowania prawid∏owego dzia∏ania paralotni nawet przy w∏aÊciwym jej przygotowaniu do lotu. 5.7.

1. Uczniom-pilotom zabrania si´ wykonywania lotów bez spadochronu na wysokoÊci wi´kszej ni˝ 100 m nad terenem. 6.
2. Za ocen´ gotowoÊci do lotu, a w szczególnoÊci: kompletnoÊç oraz gotowoÊç do u˝ycia paralotni i wyposa˝enia, prawid∏owoÊç zapi´cia uprz´˝y 5.
3. Warunki wykonywania lotów ucznia-pilota okreÊla si´ w programie szkolenia paralotniowego. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6765 — oraz wybór miejsca i rodzaju wykonywanego lotu odpowiedzialny jest: 1) w przypadku pilota paralotni — pilot osobiÊcie; 2) w przypadku, o którym mowa w pkt 5.7.3, oraz lotów ucznia-pilota — instruktor paralotniowy prowadzàcy szkolenie. 6.
4. Za decyzj´ o wykonaniu oraz poprawne wykonanie lotu odpowiedzialnoÊç ponosi odpowiednio pilot paralotni, osoba wykonujàca loty,

pkt 5.7.3, albo uczeƒ-pilot. Rozdzia∏ 7 Dopuszczenie sprz´tu paralotniowego do lotów 7.1. Do lotów wykonywanych przez ucznia-pilota, lotów pilota z pasa˝erem lub dzia∏alnoÊci, o której mowa w pkt 3.2 i 3.3, mogà byç u˝ywane tylko paralotnie, które posiadajà wa˝nà kart´ paralotni, oraz spadochrony posiadajàce wa˝ne dopuszczenie, o którym mowa w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia. 7.2. Karta paralotni mo˝e byç odr´bnym dokumentem wystawionym przez mechanika paralotniowego albo cz´Êcià instrukcji, metryki lub innego wystawionego przez producenta dokumentu paralotni, który co najmniej: 1) zawiera informacje o paralotni:

1. a)typ (jednomiejscowa, dwumiejscowa) lub model,
2. b)nazw´ producenta,
3. c)numer fabryczny,
4. d)dat´ produkcji,
5. e)klas´ lub przeznaczenie,
6. f)minimalnà i maksymalnà mas´ startowà,
7. g)numer i rodzaj dokumentu wymienionego w pkt 7.6, wystawionego dla danego typu paralotni; 2) zawiera informacje o dopuszczeniu do lotów w tym:
8. a)dat´ dopuszczenia do lotów,
9. b)termin wa˝noÊci dopuszczenia,
10. c)imi´ i nazwisko, numer Êwiadectwa oraz poÊwiadczenie mechanika paralotniowego,
11. d)nazw´ lub identyfikator podmiotu wymienionego w pkt 8.1 lub 8.11, w ramach którego dzia∏a mechanik paralotniowy. 7.3. Dopuszczenia paralotni do lotu dokonuje mechanik paralotniowy, z zastrze˝eniem pkt 8.1 i 8.11, na podstawie pozytywnego wyniku oceny zdatnoÊci. 7.3.1. W przypadku gdy na obszarze dzia∏ania delegatury terenowej Urz´du Lotnictwa Cywilnego Poz. 904 nie dzia∏a zatwierdzony lub zg∏oszony podmiot wykonujàcy dopuszczenia sprz´tu paralotniowego do lotu, dopuszczenie to mo˝e byç dokonane przez mechanika paralotniowego, pod nadzorem Prezesa Urz´du. 7.4. Ocena zdatnoÊci paralotni obejmuje: 1) ocen´ dokumentacji; 2) ocen´ stanu technicznego; 3) próby funkcjonalne; 4) loty kontrolne — je˝eli mechanik paralotniowy uzna je za konieczne. 7.5. Dopuszczenia paralotni do lotu dokonuje si´ na okres wynikajàcy z jej oceny zdatnoÊci oraz z zaleceƒ producenta, jednak nie d∏u˝szy ni˝ 24 miesiàce. 7.6. Paralotnie mogà byç dopuszczone do lotu na podstawie oceny zdatnoÊci, o której mowa w pkt 7.3, je˝eli: 1) dla typu lub egzemplarza Prezes Urz´du wyda∏ orzeczenie zdatnoÊci lub inny dokument uznania zdatnoÊci lub 2) dla typu lub egzemplarza zosta∏ wydany przez upowa˝nionà instytucj´ lub organ nadzoru lotniczego innego kraju dokument uznania zdatnoÊci lub dokument równorz´dny, lub 3) zosta∏y wyprodukowane przez zatwierdzonego producenta lub podmiot uznany jako producent paralotni w kraju producenta lub innym kraju i przesz∏y próby w powietrzu, lub 4) z deklaracji zgodnoÊci, instrukcji lub innych dokumentów wynika, ˝e paralotnia spe∏nia warunki nie mniejsze ni˝ okreÊla dla paralotni norma transponujàca norm´ EN 926: 2000 (Sprz´t paralotniowy Paralotnie) lub zosta∏a wyprodukowana pod w∏aÊciwym nadzorem kraju producenta, lub spe∏nia wymogi techniczne obowiàzujàce w innym kraju, lub 5) producent zaÊwiadczy, ˝e ten typ i model sprz´tu przeszed∏ próby w powietrzu, jest u˝ytkowany co najmniej od roku, system kontroli jakoÊci producenta zapewnia powtarzalnoÊç produkcji oraz nie wyst´pujà przeciwwskazania do jego u˝ycia. 7.7. Dla paralotni u˝ywanych w lotach innych ni˝ okreÊlone w pkt 7.1: 1) karta paralotni nie jest obowiàzkowa, a za ich w∏aÊciwy stan techniczny odpowiedzialna jest osoba u˝ywajàca tego sprz´tu; 2) karta paralotni mo˝e byç wystawiona, na zasadach okreÊlonych w pkt 7.2, przy czym w wypadku braku dokumentacji okreÊlonej w pkt 7.6 mechanik paralotniowy zamiast wpisu, o którym mowa w pkt 7.2 ppkt 1 lit. g — dokonuje adnotacji „NIECERTYFIKOWANA”. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6766 — 7.8. W przypadku wykonywania lotów kontrolnych,

pkt 7.4 ppkt 4, oraz lotów na prototypach lub prób producenta, mechanik paralotniowy wystawia na czas tych lotów kart´ paralotni, o której mowa w pkt 7.2, z adnotacjà w tytule „Tymczasowa”. W karcie tej zamieszcza si´ informacj´ o ewentualnych ograniczeniach i celu lotów kontrolnych. 7.9. Loty kontrolne,

pkt 7.4 ppkt 4, oraz loty na prototypach lub próby producenta mo˝e wykonywaç pilot z wpisanym do Êwiadectwa kwalifikacji uprawnieniem instruktora lub, za zgodà Prezesa Urz´du — pilot nieposiadajàcy uprawnieƒ instruktora. 7.

1. Wymagania techniczne dla paralotni okreÊla ka˝dorazowo na wniosek zainteresowanego Prezes Urz´du. Rozdzia∏ 8 Produkcja i obs∏uga techniczna sprz´tu paralotniowego 8.
2. Projektowanie, produkcja, naprawa i obs∏uga sprz´tu paralotniowego mo˝e byç prowadzona, z zastrze˝eniem pkt 8.2, 8.11 i 8.12, odpowiednio przez podmioty, którym Prezes Urz´du zgodnie z niniejszymi przepisami wyda∏ certyfikat dotyczàcy projektowania, produkcji i obs∏ugi sprz´tu paralotniowego, lub przez podmioty posiadajàce odpowiedni certyfikat wydany na podstawie przepisów odr´bnych. Podmioty te zwane sà dalej „zatwierdzonymi producentami”. 8.
3. Pojedyncze egzemplarze sprz´tu paralotniowego mogà byç produkowane, pod nadzorem Prezesa Urz´du, przez podmioty inne ni˝ zatwierdzeni producenci. 8.
4. Podmiot ubiegajàcy si´ zgodnie z niniejszymi przepisami o certyfikat, o którym mowa w pkt 8.1, powinien z∏o˝yç do Prezesa Urz´du dokumenty okreÊlone w pkt 8.4 i 8.4.
5. 8.
6. Wniosek podmiotu ubiegajàcego si´ o certyfikat powinien zawieraç nast´pujàce dane: 1) oznaczenie podmiotu — imi´ i nazwisko lub nazw´; 2) siedzib´; 3) zakres dzia∏alnoÊci; 4) miejsca wykonywania podstawowej dzia∏alnoÊci; 5) podstaw´ prawnà prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej lub oÊwiadczenie o sposobie prowadzenia dzia∏alnoÊci podlegajàcej certyfikacji w innej formie; 6) w zale˝noÊci od rodzaju podmiotu — numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urz´dowym podmiotów gospodarczych (REGON) lub numer ewidencyjny (PESEL), a dla cudzoziemców — numer dokumentu stwierdzajàcego to˝samoÊç; 7) sposób oznaczania produktów dopuszczonych do obrotu — w przypadku producentów; Poz. 904 8) miejsce przechowywania dokumentacji; 9) imi´ i nazwisko oraz kwalifikacje osoby odpowiedzialnej za zapewnienie kontroli jakoÊci. 8.4.
7. Do wniosku za∏àcza si´: 1) informacje o sposobie zapewnienia niezb´dnych osób funkcyjnych podczas prób, odbioru sprz´tu i kontroli jakoÊci, w zale˝noÊci od rodzaju prowadzonej dzia∏alnoÊci; 2) w przypadku podmiotów prowadzàcych w sk∏adzie ponad pi´cioosobowym dzia∏alnoÊç podlegajàcà certyfikacji: a) schemat struktury organizacyjnej zwiàzanej z certyfikowanà dzia∏alnoÊcià, b) informacje dotyczàce zawodowego przygotowania personelu kierowniczego, nadzorujàcego i wykonawczego, c) dane osób odpowiedzialnych za zapewnienie kontroli jakoÊci, d) schemat systemu zapewnienia jakoÊci; 3) w przypadku kooperacji z innymi podmiotami w zakresie certyfikowanej dzia∏alnoÊci informacje dotyczàce: a) podstawowych kooperantów wykonujàcych podzespo∏y, ich nazwy i adresu oraz zakresu kooperacji, b) sposobów zapewnienia jakoÊci lub odbioru podzespo∏ów dostarczanych przez kooperantów nieb´dàcych zatwierdzonymi producentami. 8.
8. W ramach procesu certyfikacji sprawdza si´ zgodnoÊç zg∏oszonych danych ze stanem faktycznym oraz: 1) zapewnienie co najmniej jednej osoby posiadajàcej kwalifikacje mechanika paralotniowego, wykonujàcego czynnoÊci kontroli jakoÊci, odbioru produkcji i dopuszczania sprz´tu; 2) posiadanie uzgodnionych wzorów dokumentacji, o której mowa w pkt 7.2 i 8.13; 3) posiadanie ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej w zwiàzku z prowadzonà dzia∏alnoÊcià; 4) posiadanie instrukcji obs∏ugiwanych paralotni lub, przy ich braku, uzgodnionych z Prezesem Urz´du zasad post´powania. 8.
9. Na podstawie pozytywnego wyniku kontroli, Prezes Urz´du wydaje odpowiedni certyfikat. 8.
10. Certyfikat wydaje si´ na czas nieokreÊlony. 8.
11. Zmiana danych,

pkt 8.4 i 8.4.1, wymaga pisemnego zg∏oszenia Prezesowi Urz´du w ciàgu 30 dni pod rygorem utraty wa˝noÊci certyfikatu. 8.9. Zmiana danych,

pkt 8.4 ppkt 1—7, wymaga odpowiednio uzupe∏nienia lub wymiany certyfikatu. 8.10. Certyfikat traci wa˝noÊç w przypadku: 1) zaprzestania dzia∏alnoÊci; 2) rezygnacji z certyfikatu; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6767 — 3) niezg∏oszenia w terminie zmian,

pkt 8.8; 4) niezapewnienia przez podmiot warunków, które by∏y podstawà wydania certyfikatu, stwierdzonego decyzjà Prezesa Urz´du. 8.10.

1. W przypadku usuni´cia braków b´dàcych podstawà utraty wa˝noÊci certyfikatu Prezes Urz´du wydaje nowy certyfikat. 8.
2. Obs∏uga techniczna paralotni, wykonywana tylko w zakresie napraw, przeglàdów i dopuszczania do lotów, mo˝e byç prowadzona poza zatwierdzonym producentem tylko przez mechaników paralotniowych lub pod ich nadzorem, je˝eli jest wykonywana w ramach podmiotu, który zg∏osi∏ Prezesowi Urz´du takà dzia∏alnoÊç na 14 dni przed jej rozpocz´ciem i posiada uzgodnienia wzorów dokumentacji, o której mowa w pkt 7.2 i 8.
3. Zg∏oszenie powinno zawieraç dane wymienione w pkt 8.4 odpowiednio do planowanej dzia∏alnoÊci. 8.
4. Obs∏uga techniczna w zakresie ograniczonym do: 1) wymiany i naprawy uszkodzonych cz´Êci paralotni niewymagajàcej ingerencji w struktur´ podzespo∏ów, 2) u∏o˝enia czaszy spadochronu, 3) podczepienia spadochronu do uprz´˝y, 4) regulacji d∏ugoÊci linek sterowniczych — mo˝e byç wykonywana równie˝ przez pilota paralotni poza podmiotami wymienionymi w pkt 8.1 i 8.
5. 8.
6. Mechanicy paralotniowi sà obowiàzani do prowadzenia wykazu paralotni dopuszczonych do lotów, w którym zamieszcza si´ co najmniej: 1) typ (jednomiejscowa, dwumiejscowa), model, rozmiar; 2) nazw´ producenta; 3) numer fabryczny, a w przypadku jego braku numer nadany przez mechanika; 4) dat´ produkcji; 5) numer i rodzaj dokumentu wymienionego w pkt 7.6, wydanego dla danego typu paralotni, lub adnotacj´ „NIECERTYFIKOWANA”; 6) dat´ dopuszczenia do lotów i numer kolejny w wykazie; START Poz. 904 7) termin wa˝noÊci dopuszczenia; 8) zakres wykonanych czynnoÊci obs∏ugowych; 9) dane podmiotu zg∏aszajàcego. 8.13.
7. Wzór wykazu podlega zatwierdzeniu przez Prezesa Urz´du. 8.
8. W przypadku zaprzestania dzia∏alnoÊci, o której mowa w pkt 8.1 lub 8.11, podmiot jest obowiàzany do niezw∏ocznego przekazania wykazu, o którym mowa w pkt 8.13, Prezesowi Urz´du. 8.
9. Prezes Urz´du prowadzi ewidencj´ podmiotów oraz osób,

pkt 7.3, 8.1 i 8.11. 8.15.1. Ewidencj´, o której mowa w pkt 8.15, udost´pnia si´ w Urz´dzie Lotnictwa Cywilnego oraz jego delegaturach. 8.16. W przypadku prowadzenia dzia∏alnoÊci niezgodnie z niniejszymi przepisami, Prezes Urz´du mo˝e dokonaç skreÊlenia podmiotu z prowadzonej ewidencji, skutkujàcego zakazem prowadzenia przedmiotowej dzia∏alnoÊci do czasu usuni´cia uchybieƒ i uzyskania ponownego wpisu. Rozdzia∏ 9 Znaki stosowane podczas lotów holowanych 9.1. Planowany kierunek holowania wyznaczajà dwa znaki w kszta∏cie litery „V” o wymiarach ramienia 2 m x 6 m w jednym, kontrastujàcym kolorze — ˝ó∏tym lub bia∏ym. Znaki wyk∏ada si´ zgodnie z rysunkiem okreÊlonym w pkt 9.3, jeden w miejscu startu — skierowany wierzcho∏kiem w kierunku startu, a ramionami w kierunku holowania, drugi przy wyciàgarce lub w miejscu planowanego zakoƒczenia jazdy pojazdu holujàcego, wierzcho∏kiem skierowany w stron´ wyciàgarki, a ramionami w stron´ startu. 9.1.1. Znaki mogà byç wy∏o˝one do 50 m od miejsc okreÊlonych w pkt 9.1, przy zachowaniu kierunku u∏o˝enia okreÊlonego na rysunku w pkt 9.3. 9.2. Przy lotach holowanych na wodzie za motorówkà, wyk∏ada si´ tylko znak przy starcie. 9.3. Sposób u∏o˝enia znaków przy starcie za wyciàgarkà lub pojazdem holujàcym okreÊla nast´pujàcy rysunek: WYCIÑGARKA lub miejsce planowanego zakoƒczenia jazdy pojazdu holujàcego Dziennik Ustaw Nr 107 — 6768 — Poz. 904 Za∏àcznik nr 3 MOTOLOTNIE Warunki i wymagania dotyczàce u˝ywania motolotni oraz zasady eksploatacji i obowiàzki ich u˝ytkowników Spis treÊci Rozdzia∏ 1 Zastosowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6769 Rozdzia∏ 2 OkreÊlenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6769 Rozdzia∏ 3 Zasady eksploatacji motolotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6770 Rozdzia∏ 4 Organizacja lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6770 Rozdzia∏ 5 Wykonywanie lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6770 Rozdzia∏ 6 Post´powanie w sytuacjach niebezpiecznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6771 Rozdzia∏ 7 OdpowiedzialnoÊç . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6772 Rozdzia∏ 8 Dopuszczenie sprz´tu do lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6772 1. Pozwolenie na wykonywanie lotów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6772 2. Âwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6772 3. Próby w locie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6773 4. Przeglàdy okresowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6773 5. Wymagania techniczne dla motolotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6774 Rozdzia∏ 9 Zatwierdzone podmioty produkujàce i obs∏ugujàce motolotnie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6774 Rozdzia∏ 10 Obs∏uga techniczna motolotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6775 Rozdzia∏ 11 Ewidencja podmiotów i osób obs∏ugujàcych lub produkujàcych motolotnie lub ich podzespo∏y . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6775 Rozdzia∏ 12 Wzór metryki motolotni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6777 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6769 — Rozdzia∏ 1 Zastosowanie 1.1. Ustalenia zawarte w niniejszych przepisach dotyczà motolotni u˝ytkowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 1.2. Na uzasadniony wniosek, w szczególnoÊci w przypadkach wykonywania lotów pokazowych lub rekordowych, Prezes Urz´du Lotnictwa Cywilnego mo˝e, z zachowaniem wymogów bezpieczeƒstwa, zwolniç zainteresowany podmiot z obowiàzku spe∏nienia niektórych wymagaƒ okreÊlonych w niniejszych przepisach. Poz. 904 czenia obs∏ugi technicznej statku powietrznego z wpisanymi uprawnieniami dotyczàcymi motolotni; 13) motolotnia — statek powietrzny posiadajàcy ruchome powierzchnie noÊne, w którym podstawowym sposobem sterowania jest przemieszczanie Êrodka masy, wyposa˝ony w co najmniej jeden zespó∏ nap´dowy zapewniajàcy samodzielny start i lot wznoszàcy, posiadajàcy nie wi´cej ni˝ 2 miejsca dla za∏ogi, którego maksymalna masa startowa nie przekracza:

1. a)300 kg — dla motolotni làdowych jednomiejscowych, Rozdzia∏ 2
2. b)450 kg — dla motolotni làdowych dwumiejscowych, OkreÊlenia
3. c)330 kg — dla motolotni operujàcych z wody lub amfibii jednomiejscowych, 2.1. U˝yte w przepisach okreÊlenia oznaczajà: 1) AGL — wysokoÊç nad terenem; 2) AMSL — wysokoÊç nad Êrednim poziomem morza; 3) AIP Polska — publikacj´ wydawanà przez paƒstwowy organ zarzàdzania ruchem lotniczym, zawierajàcà informacje lotnicze o charakterze trwa∏ym, istotne dla ˝eglugi powietrznej, dotyczàce Rejonu Informacji Powietrznej Warszawa (FIR Warszawa); 4) dowódca statku powietrznego — pilota, który podjà∏ si´ pilotowania motolotni i ponosi odpowiedzialnoÊç za bezpieczne wykonanie lotu; 5) eksploatacja motolotni — ca∏oÊç dzia∏aƒ organizacyjnych i technicznych, których celem jest u˝ywanie motolotni zgodnie z jej przeznaczeniem; 6) GND — poziom terenu (poziom ziemi); 7) IFR — przepisy wykonywania lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów; 8) Instrukcja u˝ytkowania w locie — zatwierdzony przez Prezesa Urz´du lub uprawniony organ w innym paƒstwie zbiór instrukcji i informacji, zawierajàcy ograniczenia, w zakresie których statek powietrzny uznano za zdatny do lotu, oraz instrukcje i informacje niezb´dne dla cz∏onków za∏ogi lotniczej dla bezpiecznego u˝ytkowania tego statku;
4. d)495 kg — dla motolotni operujàcych z wody lub amfibii dwumiejscowych; 14) organizator — osob´ fizycznà, osob´ prawnà lub jednostk´ organizacyjnà nieposiadajàcà osobowoÊci prawnej, która podj´∏a dzia∏ania majàce na celu zorganizowanie lotów na motolotniach dla innych osób; 15) pilot — pilota motolotni oraz ucznia-pilota; 16) pilot motolotni — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji pilota motolotni; 17) pozwolenie na wykonywanie lotów — wydany przez Prezesa Urz´du dokument potwierdzajàcy dopuszczenie danego egzemplarza motolotni do u˝ytkowania w powietrzu wraz z okreÊleniem terminu jego wa˝noÊci; 18) Prezes Urz´du — Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego; 19) Êwiadectwo kwalifikacji pilota motolotni — wydany przez Prezesa Urz´du dokument potwierdzajàcy kwalifikacje pilota motolotni; 20) Êwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych — wydany przez Prezesa Urz´du dokument potwierdzajàcy spe∏nienie wymagaƒ budowy danego egzemplarza motolotni; 21) uczeƒ-pilot — osob´ odbywajàcà szkolenie teoretyczne lub praktyczne, nieposiadajàcà Êwiadectwa kwalifikacji pilota motolotni; 10) lot VFR — lot wykonywany zgodnie z przepisami dla lotów z widocznoÊcià; 22) IMC — warunki meteorologiczne dla lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów, wyra˝one widzialnoÊcià, odleg∏oÊcià od chmur i pu∏apem chmur — mniejsze ni˝ minima warunków meteorologicznych ustalonych dla lotów z widocznoÊcià; 11) lot specjalny VFR — lot VFR, wykonywany na podstawie zezwolenia kontroli ruchu lotniczego w strefie kontrolowanej lotniska w warunkach meteorologicznych gorszych ni˝ VMC; 23) VMC — warunki meteorologiczne dla lotów z widocznoÊcià, wyra˝one widzialnoÊcià, odleg∏oÊcià od chmur i pu∏apem chmur — równe lub wi´ksze od ustalonych minimów; 12) mechanik motolotniowy — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji mechanika poÊwiad- 24) wysokoÊç bezwzgl´dna — odleg∏oÊç pionowà poziomu, punktu lub przedmiotu rozpatrywa- 9) lot IFR — lot wykonywany zgodnie z przepisami dla lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6770 — nego jako punkt, mierzonà od Êredniego poziomu morza; 25) wysokoÊç wzgl´dna — odleg∏oÊç pionowà poziomu, punktu lub przedmiotu rozpatrywanego jako punkt, mierzonà od okreÊlonego poziomu odniesienia; 26) VFR — przepisy wykonywania lotów z widocznoÊcià; 27) ustawa — ustaw´ z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze; 28) za∏àcznik — niniejszy za∏àcznik. Poz. 904 4.1.1. Kierownikiem startu mo˝e byç instruktor motolotniowy lub pilot motolotni, który ukoƒczy∏ szkolenie z zakresu pe∏nienia funkcji kierownika startu, okreÊlonego w programie szkolenia zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du. 4.2. Je˝eli loty motolotni majà byç wykonywane w miejscu zorganizowanych lotów innych statków powietrznych lub skoków spadochronowych, organizator lotów na motolotniach jest obowiàzany do uzgodnienia zasad wykonywania lotów z organizatorami innych lotów lub skoków. Rozdzia∏ 5 Rozdzia∏ 3 Wykonywanie lotów Zasady eksploatacji motolotni 5.1. Lotów na motolotniach nie wolno wykonywaç: 3.1. Zasady eksploatacji motolotni okreÊlajà niniejsze przepisy. Dla podmiotów,

pkt 3.3, zasady te okreÊla tak˝e — instrukcja operacyjna albo instrukcja wykonywania lotów, zwane dalej „Instrukcjà”. Instrukcj´ zatwierdza Prezes Urz´du. 1) wczeÊniej ni˝ 30 minut przed wschodem s∏oƒca i póêniej ni˝ 30 minut po zachodzie s∏oƒca; 2) z wyjàtkiem przypadków, gdy jest to konieczne dla startu lub làdowania: 3.3. Do opracowania i stosowania Instrukcji obowiàzany jest podmiot wykonujàcy dzia∏alnoÊç, o której mowa w art. 160 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy.

1. a)nad zwartà zabudowà miast, osiedli i siedzib ludzkich lub nad zgromadzeniem osób na otwartym powietrzu na wysokoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 150 m (500
2. ft)nad najwy˝szà przeszkodà znajdujàcà si´ w promieniu 300 m od statku powietrznego, z tym ˝e nad obszarami miast o liczbie mieszkaƒców od 25 000 — zgodnie z przepisami rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 paêdziernika 2003 r. w sprawie zakazów lub ograniczeƒ lotów na czas d∏u˝szy ni˝ 3 miesiàce (Dz. U. Nr 183, poz. 1793), 3.4. Instrukcja powinna okreÊlaç zasady, metody, Êrodki, miejsca i terminy dzia∏aƒ zwiàzanych z wykonywaniem lotów na motolotniach.
3. b)gdzie indziej, ni˝ to okreÊlono w lit. a, na wysokoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 100 m (300
4. ft)nad làdem lub wodà w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 300 m od zabudowaƒ. 3.2. Do Instrukcji stosuje si´ odpowiednio przepisy cz´Êci 10.1 i 10.2 rozdzia∏u 10 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2004 r. w sprawie bezpieczeƒstwa eksploatacji statków powietrznych (Dz. U. Nr 262, poz. 2609). 3.5. Osoba u˝ywajàca motolotni jest obowiàzana: 1) u˝ywaç motolotni zgodnie z instrukcjà u˝ytkowania w locie, w szczególnoÊci przestrzegaç wszystkich wynikajàcych z tej instrukcji ograniczeƒ; 2) stosowaç si´ w przypadku lotów zorganizowanych do zasad okreÊlonych przez organizatora; 3) u˝ywaç do lotu motolotni w wymaganym stanie technicznym. Rozdzia∏ 4 Organizacja lotów 4.1. Organizator lotów jest obowiàzany do: 1) zapoznania osób organizujàcych loty oraz osób bioràcych udzia∏ w lotach z zasadami ich organizacji i wykonywania; 2) wyznaczenia kierownika startu w czasie lotów samodzielnych ucznia-pilota, pokazów lotniczych, zawodów i innych imprez, w których planowane sà loty wielu motolotni, jeÊli uzna to za uzasadnione. 5.2. Przepisów pkt 5.1 ppkt 1 nie stosuje si´ do lotów wykonywanych w obr´bie ustalonego, jednego miejsca startu i làdowania w przypadku posiadania przez motolotni´: 1) jednego b∏yskowego Êwiat∏a ostrzegawczego koloru bia∏ego o cz´stotliwoÊci b∏ysków 40—100 na minut´; 2) urzàdzenia radiowego umo˝liwiajàcego ∏àcznoÊç z organizatorem lotów — w przypadku lotów zorganizowanych; 3) latarki elektrycznej; 4) reflektora do làdowania albo oÊwietlonego miejsca làdowania. 5.2.1. W przestrzeniach kontrolowanych zezwala si´ na wykonywanie lotów przez motolotnie wyposa˝one dodatkowo w: 1) busol´ magnetycznà; 2) dok∏adny czasomierz wskazujàcy czas w godzinach, minutach i sekundach; 3) wysokoÊciomierz; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6771 — 4) wariometr; 5) map´ rejonu lotu z naniesionymi, niezb´dnymi informacjami nawigacyjnymi dotyczàcymi:
5. a)stref zakazanych, niebezpiecznych i ograniczonych,
6. b)rejonów lub tras planowanego lotu; 6) urzàdzenie radiowe umo˝liwiajàce utrzymanie ∏àcznoÊci w czasie lotu z radiostacjami lotniczymi na cz´stotliwoÊciach, jakie sà wymagane przez s∏u˝by ruchu lotniczego w obszarach powietrznych, w których lot ma byç wykonywany, oraz zapewniajàce równie˝ ∏àcznoÊç na cz´stotliwoÊci awaryjnej 121,5 MHz; 7) inne dodatkowe przyrzàdy lub wyposa˝enie, okreÊlone przez organ nadzoru ruchu lotniczego. 5.3. W czasie u˝ytkowania motolotni pilot jest obowiàzany mieç na pok∏adzie: 1) Êwiadectwo kwalifikacji pilota motolotni; Poz. 904 rentów lub bannerów, jest dozwolone pod warunkiem, ˝e wszystkie statki uczestniczàce w takim locie posiadajà urzàdzenia zwalniajàce lin´ holowniczà. 5.7. U˝ytkownik statku powietrznego mo˝e odstàpiç od systematycznej rejestracji iloÊci lotów i uzyskanego nalotu w∏asnego oraz innych osób u˝ytkujàcych jego statek powietrzny. 5.7.1. Postanowienia pkt 5.7 nie zwalniajà pilota z obowiàzku udokumentowania posiadanej praktyki lotniczej zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w odr´bnych przepisach. Rozdzia∏ 6 Post´powanie w sytuacjach niebezpiecznych 6.1. Przy zmianie warunków meteorologicznych lub innych w stopniu powodujàcym zagro˝enie bezpieczeƒstwa lotów, kontynuowanie lotów nadlotniskowych jest zabronione. W lotach trasowych VFR po obni˝eniu si´ warunków atmosferycznych poni˝ej VMC pilot powinien przerwaç wykonywanie zadania. 2) metryk´ motolotni; 3) dowód ubezpieczenia OC. 5.3.1. Przy lotach, w których starty i làdowania odbywajà si´ w obr´bie ustalonego miejsca, dokumenty,

pkt 5.3, mogà znajdowaç si´ na ziemi w miejscu startu i làdowania. 5.

1. Lot mo˝e byç podj´ty, je˝eli w szczególnoÊci: 1) pilot zapozna∏ si´ z instrukcjà u˝ytkowania w locie; 2) warunki meteorologiczne nie przekraczajà indywidualnych uprawnieƒ pilota oraz dopuszczalnych warunków u˝ytkowania sprz´tu; 3) miejsce startu i làdowania umo˝liwia bezpieczny start i làdowanie oraz przelot nad przeszkodami terenowymi na bezpiecznej wysokoÊci; 4) zosta∏ dokonany przeglàd podstawowy, o którym mowa w pkt 8.12; 5) pilot motolotni osobiÊcie i bezpoÊrednio przed zaj´ciem miejsca w motolotni wykona∏ przeglàd przedlotowy, o którym mowa w pkt 8.
2. 5.
3. Pilot motolotni mo˝e rozpoczàç lot nie wczeÊniej ni˝ po up∏ywie 30 sekund po starcie poprzedzajàcego statku powietrznego, a w przypadku lotów zorganizowanych — zgodnie z porzàdkiem i sposobem wykonywania lotów ustalonym przez organizatora. 5.5.
4. Przepisu pkt 5.5 nie stosuje si´ do lotów grupowych wykonywanych na ustalonych wczeÊniej zasadach. 5.
5. Holowanie motolotnià przedmiotów, a w szczególnoÊci: innych statków powietrznych, transpa- 6.
6. W przypadku utraty orientacji geograficznej pilot motolotni powinien: 1) sprawdziç czas i pozosta∏à iloÊç paliwa; 2) wykonywaç dalszy lot z pr´dkoÊcià ekonomicznà, okreÊlonà w instrukcji u˝ytkowania w locie; 3) w miar´ mo˝noÊci nawiàzaç ∏àcznoÊç ze s∏u˝bà ruchu lotniczego i poinformowaç o zaistnia∏ej sytuacji oraz stosowaç si´ do przekazanych przez nià informacji; 4) w przypadku braku ∏àcznoÊci osiàgnàç najwy˝szà dopuszczalnà wysokoÊç w rejonie przebywania, na jakà pozwalajà warunki atmosferyczne, jednak nie wy˝ej ni˝ 900 m nad terenem, staraç si´ ustaliç swoje po∏o˝enie za pomocà obiektów naziemnych oraz wykorzystaç wszystkie dost´pne pomoce nawigacyjne; 5) w przypadku niewznowienia orientacji wykonaç làdowanie zapobiegawcze. 6.
7. W przypadku utraty orientacji w pobli˝u granicy paƒstwowej pilot motolotni powinien przyjàç kurs oddalajàcy od granicy paƒstwa i staraç si´ wznowiç orientacj´. 6.
8. W przypadku niebezpieczeƒstwa w locie pilot motolotni powinien post´powaç zgodnie z instrukcjà u˝ytkowania w locie danej motolotni oraz instrukcjà sprz´tu spadochronowego, je˝eli motolotnia taki sprz´t posiada. 6.
9. W przypadku znanych lub przypuszczalnych usterek motolotni pilot motolotni powinien niezw∏ocznie po zakoƒczeniu lotu zawiadomiç o nich w∏aÊciciela motolotni. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6772 — Rozdzia∏ 7 OdpowiedzialnoÊç 7.
10. Pilot wykonuje lot na w∏asnà odpowiedzialnoÊç, osobiÊcie podejmuje wszystkie decyzje zwiàzane z lotem i odpowiada za wszystkie nast´pstwa z tego wynik∏e. 7.
11. W przypadku za∏ogi dwuosobowej odpowiedzialnoÊç spoczywa na dowódcy motolotni. 7.
12. Instruktor jest odpowiedzialny za zgodne z programem szkolenia przygotowanie i dopuszczenie ucznia-pilota do lotów samodzielnych. Rozdzia∏ 8 Dopuszczenie sprz´tu do lotów 8.
13. Do lotu mo˝e byç u˝yta wy∏àcznie motolotnia, która: Poz. 904 1) 12 miesi´cy — dla motolotni wyprodukowanych przez niezatwierdzonych producentów; 2) 24 miesiàce — dla nowych motolotni wyprodukowanych przez zatwierdzonych producentów. 8.
14. Wa˝noÊç pozwolenia na wykonywanie lotów mo˝e przed∏u˝yç mechanik motolotniowy, dzia∏ajàcy w podmiocie, o którym mowa w pkt 9.
15. Wa˝noÊç pozwolenia przed∏u˝a si´ na okres 12 miesi´cy. 8.4.
16. Pozwolenie na wykonywanie lotów wydaje si´, a wa˝noÊç przed∏u˝a si´ po: 1) stwierdzeniu sprawnoÊci technicznej motolotni poprzez wykonanie przeglàdu zasadniczego; 2) sprawdzeniu aktualnoÊci dokumentów motolotni,

pkt 8.2 ppkt 2 i 4; 3) wykonaniu kontrolnych prób w locie. 1) jest sprawna technicznie; 2) posiada wa˝ne pozwolenie na wykonywanie lotów.

1. Pozwolenie na wykonywanie lotów 8.4.
2. Produkcyjne i kontrolne próby w locie wykonuje si´ na podstawie pozwolenia na wykonywanie prób w locie wydanego przez mechanika motolotniowego po spe∏nieniu wymagaƒ,

pkt 8.4.1 ppkt 1 i 2. 8.2. Pozwolenie na wykonywanie lotów lub jego przed∏u˝enie wydaje podmiot, o którym mowa w pkt 9.1, na wniosek zainteresowanego dla motolotni, która posiada: 8.5. Je˝eli motolotnia, jej podzespó∏ lub cz´Êç sk∏adowa nie spe∏nia wymagaƒ technicznych wymaganych do wydania pozwolenia na wykonywanie lotów: 1) Êwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych lub deklaracj´ zgodnoÊci wydanà dla zatwierdzonego producenta, a dla konstrukcji zagranicznych certyfikat typu lub inny dokument dopuszczajàcy ten typ do u˝ytkowania; 1) wydane pozwolenie mo˝e zostaç cofni´te albo zawieszone przez Prezesa Urz´du; 2) metryk´ motolotni zawierajàcà nast´pujàce dane:

1. a)numer fabryczny motolotni, je˝eli posiada,
2. b)typ i numer skrzyd∏a,
3. c)typ i numer silnika,
4. d)typ i numer wózka,
5. e)typ i numer Êmig∏a; 3) wpis do ewidencji statków powietrznych oraz znaki rozpoznawcze, naniesione zgodnie z za∏àcznikiem nr 7 do rozporzàdzenia; 4) instrukcj´ u˝ytkowania w locie i obs∏ugi technicznej motolotni; 5) dowód w∏asnoÊci. 8.2.1. W przypadku gdy na obszarze dzia∏ania delegatury terenowej Urz´du Lotnictwa Cywilnego nie dzia∏a podmiot, o którym mowa w pkt 9.1, wydajàcy lub przed∏u˝ajàcy pozwolenia na wykonywanie lotów, pozwolenie to mo˝e byç wydane lub przed∏u˝one przez mechanika motolotniowego pod nadzorem Prezesa Urz´du. 8.3. Pozwolenie na wykonywanie lotów wydaje si´ na okres nie d∏u˝szy ni˝: 2) mechanik, o którym mowa w pkt 8.4, odmawia przed∏u˝enia wa˝noÊci pozwolenia i wpisuje informacj´ o odmowie przed∏u˝enia wa˝noÊci pozwolenia do metryki motolotni. 8.6. W metryce motolotni wpisuje si´ w szczególnoÊci pozwolenie na wykonywanie lotów i jego przed∏u˝enia, dane identyfikujàce motolotni´ i jej podzespo∏y oraz informacje o u˝ytkowniku. 8.6.1. Wzór metryki motolotni okreÊla rozdzia∏ 12. 2. Âwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych 8.7. Âwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych wydaje si´ dla pojedynczego egzemplarza motolotni, a przy powtarzalnej produkcji prowadzonej przez zatwierdzonych producentów — dla typu motolotni lub podzespo∏u. Dla pojedynczego egzemplarza motolotni Êwiadectwo spe∏niania wymagaƒ technicznych wydaje si´ ∏àcznie z pozwoleniem na wykonywanie lotów na podstawie jednego wniosku. 8.7.1. Âwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych wydaje Prezes Urz´du na wniosek zainteresowanego podmiotu po: 1) przedstawieniu sprawozdania z prób w locie motolotni; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6773 — Poz. 904 2) zatwierdzeniu przez Prezesa Urz´du instrukcji u˝ytkowania w locie i obs∏ugi technicznej motolotni. 8.10.1. Tymczasowa instrukcja u˝ytkowania w locie powinna zawieraç: 8.8. W toku post´powania do wydania Êwiadectwa ogl´dzin sprawdza si´: 2) wskazówki i informacje niezb´dne dla cz∏onków za∏ogi motolotni do bezpiecznego przeprowadzenia prób w locie. 1) dokumentacj´ konstrukcyjnà, wed∏ug której zosta∏a zbudowana motolotnia; 2) obliczenia lub ocen´ charakterystyk masowych motolotni; 3) ocen´ charakterystyk aerodynamicznych, statecznoÊci i sterownoÊci motolotni; 4) obliczenia obcià˝eƒ zewn´trznych motolotni w zakresie przewidzianym przez wymagania techniczne; 5) obliczenia wytrzyma∏oÊciowe konstrukcji lub protokó∏ z prób statycznych w zakresie obcià˝eƒ dopuszczalnych; 6) protokó∏ wa˝enia; 7) dokumentacj´ budowy, w szczególnoÊci dziennik budowy lub dokumenty kontroli — dla motolotni produkowanych amatorsko; 8) tymczasowà instrukcj´ obs∏ugi technicznej. 8.8.1. W toku post´powania, o którym mowa w pkt 8.8, po sprawdzeniu dokumentacji przeprowadza si´ ogl´dziny motolotni oraz dokonuje prób naziemnych i wystawia Êwiadectwo ogl´dzin, je˝eli motolotnia zosta∏a uznana za zdatnà do wykonywania prób w locie. 8.8.2. Tymczasowa instrukcja obs∏ugi technicznej powinna zawieraç niezb´dne informacje zwiàzane z obs∏ugà technicznà w trakcie prób certyfikacyjnych lub badawczo-rozwojowych. 8.8.3. W przypadku motolotni budowanych przez niezatwierdzonych producentów wniosek, o którym mowa w pkt 8.7.1, sk∏ada si´ przed rozpocz´ciem budowy, a budow´ prowadzi si´ pod nadzorem Prezesa Urz´du. 8.9. W przypadku wprowadzenia istotnej modyfikacji motolotni, w wyniku której uleg∏y zmianie istotne parametry lub w∏aÊciwoÊci lotne motolotni, nale˝y uzyskaç nowe Êwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych. 3. Próby w locie 8.10. Do prób w locie,

pkt 8.10.2 ppkt 1 i 2, mo˝e byç dopuszczona motolotnia, która posiada: 1) tymczasowà instrukcj´ u˝ytkowania w locie; 2) program prób w locie zatwierdzony przez Prezesa Urz´du; 3) Êwiadectwo ogl´dzin stwierdzajàce zdatnoÊç motolotni do prób w locie. 1) warunki i ograniczenia lotu motolotni; 8.10.2. Próby w locie dzieli si´ na: 1) badawczo-rozwojowe — próby wykonywane dla lotniczych celów badawczych i rozwojowych w celu stwierdzenia spe∏nienia przez prototyp motolotni, podzespo∏u motolotni lub cz´Êci sk∏adowej odpowiednich konstrukcyjnych za∏o˝eƒ projektu; 2) certyfikacyjne — próby wykonywane w celu wydawania Êwiadectwa spe∏nienia wymagaƒ technicznych motolotni lub podzespo∏u; 3) produkcyjne — próby egzemplarza motolotni, dla typu której Prezes Urz´du wyda∏ Êwiadectwo spe∏nienia wymagaƒ technicznych; 4) kontrolne — próby wykonywane dla sprawdzenia motolotni w czasie jej eksploatacji. 8.10.3. Do wykonywania prób w locie wymienionych w pkt 8.10.2 uprawniony jest instruktor motolotniowy lub pilot motolotni posiadajàcy co najmniej 5-letnie doÊwiadczenie i 500 godzin nalotu na motolotniach. 8.10.4. Próby w locie wymienione w pkt 8.10.2 ppkt 3 i 4 mo˝e wykonywaç tak˝e pilot motolotni posiadajàcy co najmniej 200 godzin nalotu na motolotniach jako dowódca. 4. Przeglàdy okresowe 8.11. Przeglàd zasadniczy. 8.11.1. Pozytywny wynik przeglàdu zasadniczego jest warunkiem przed∏u˝enia pozwolenia na wykonywanie lotów. 8.11.2. Przeglàdowi podlegajà wszystkie elementy motolotni. 8.11.3. Przeglàd zasadniczy sk∏ada si´ z dwóch etapów: 1) etap I — wymaga ca∏kowitego demonta˝u sprz´tu na zasadnicze elementy konstrukcyjne, a w szczególnoÊci: szkielet skrzyd∏a, pokrycie, w´ze∏ podwieszenia wózka i ∏o˝e silnika, w takim stopniu, aby by∏a mo˝liwa wizualna kontrola stanu technicznego poszczególnych elementów; podczas przeglàdu nale˝y zwróciç szczególnà uwag´ na obecnoÊç odkszta∏ceƒ plastycznych, p´kni´ç, korozji lub innych form zu˝ycia; 2) etap II — dokonywany jest po zmontowaniu motolotni do lotu; sprawdza si´ poprawnoÊç monta˝u i wytrymowania skrzyd∏a, stan zabezpieczeƒ i wspó∏dzia∏anie podzespo∏ów. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6774 — 8.12. Przeglàd podstawowy. 8.12.1. Przeglàd podstawowy wykonuje si´ w dniu planowanych lotów przed ich rozpocz´ciem. Przeprowadza go pilot motolotni posiadajàcy wpis „PDI” do Êwiadectwa kwalifikacji lub mechanik motolotniowy. 8.12.2. Przeglàd ten polega na ocenie gotowoÊci motolotni do lotu, a w szczególnoÊci na sprawdzeniu: 1) prawid∏owoÊci monta˝u i wytrymowania motolotni; 2) wyst´powania odkszta∏ceƒ elementów konstrukcji; plastycznych 3) stanu zabezpieczeƒ; 4) stanu technicznego zespo∏u nap´dowego; 5) stanu zawieszenia silnika; 6) stanu uk∏adów: zap∏onowego, wydechowego, zasilania; 7) stanu podwozia. Poz. 904

1. a)certyfikat dotyczàcy projektowania, produkcji i obs∏ugi motolotni lub
2. b)certyfikat dotyczàcy obs∏ugi motolotni lub 2) posiadajàce odpowiedni certyfikat wydany na podstawie przepisów odr´bnych — zwane odpowiednio „zatwierdzonymi producentami” lub „zatwierdzonymi podmiotami”. 9.2. Pojedyncze egzemplarze motolotni mogà byç produkowane, pod nadzorem Prezesa Urz´du, przez podmioty inne ni˝ zatwierdzeni producenci, zwane „niezatwierdzonymi producentami”. 9.3. Zainteresowany podmiot, aby otrzymaç na zasadach okreÊlonych w niniejszych przepisach certyfikat, o którym mowa w pkt 9.1, powinien z∏o˝yç do Prezesa Urz´du dokumenty okreÊlone w pkt 9.4 i 9.4.1. 9.4. Wniosek podmiotu ubiegajàcego si´ o certyfikat powinien zawieraç nast´pujàce dane: 1) oznaczenie podmiotu — imi´ i nazwisko lub nazw´; 8.13. Przeglàd przedlotowy. 2) siedzib´; 8.13.1. Przeglàd przedlotowy wykonywany jest przez pilota bezpoÊrednio przed lotem, w zakresie okreÊlonym w instrukcji u˝ytkowania w locie. W lotach ucznia-pilota wymagany jest nadzór instruktora. 3) zakres dzia∏alnoÊci; 8.14. Wa˝noÊç przeglàdów. 8.14.1. W przypadku uszkodzenia motolotni w trakcie eksploatacji — traci wa˝noÊç przeglàd podstawowy, który nale˝y powtórzyç celem stwierdzenia zakresu uszkodzeƒ. 8.14.2. W przypadku stwierdzenia uszkodzeƒ lub odkszta∏ceƒ plastycznych dêwigarów, kraw´dzi natarcia, w´z∏a podwieszenia wózka i konstrukcji noÊnej wózka lub innych powa˝nych uszkodzeƒ okreÊlonych w instrukcji u˝ytkowania w locie — traci wa˝noÊç przeglàd zasadniczy. 5. Wymagania techniczne dla motolotni 8.15. Wymagania techniczne dla motolotni i ich podzespo∏ów okreÊla ka˝dorazowo na wniosek zainteresowanego Prezes Urz´du. Rozdzia∏ 9 Zatwierdzone podmioty produkujàce i obs∏ugujàce motolotnie 9.1. Projektowanie, produkcja, naprawa i obs∏uga motolotni mo˝e byç prowadzona, z zastrze˝eniem pkt 9.2, 10.3 i 10.7, odpowiednio przez podmioty: 1) którym Prezes Urz´du zgodnie z niniejszymi przepisami wyda∏: 4) miejsca wykonywania podstawowej dzia∏alnoÊci; 5) podstaw´ prawnà prowadzenia dzia∏alnoÊci gospodarczej lub oÊwiadczenie o sposobie prowadzenia dzia∏alnoÊci podlegajàcej certyfikacji w innej formie; 6) w zale˝noÊci od rodzaju podmiotu — numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urz´dowym podmiotów gospodarczych (REGON) lub numer ewidencyjny (PESEL), a dla cudzoziemców — numer dokumentu stwierdzajàcego to˝samoÊç; 7) sposób oznaczania produktów dopuszczonych do obrotu — w przypadku producenta; 8) miejsce przechowywania dokumentacji; 9) imi´ i nazwisko oraz kwalifikacje osoby odpowiedzialnej za zapewnienie kontroli jakoÊci. 9.4.1. Do wniosku za∏àcza si´: 1) informacje o sposobie zapewnienia niezb´dnych osób funkcyjnych podczas prób, odbioru sprz´tu i kontroli jakoÊci, w zale˝noÊci od rodzaju prowadzonej dzia∏alnoÊci; 2) w przypadku podmiotów prowadzàcych w sk∏adzie ponad pi´cioosobowym dzia∏alnoÊç podlegajàcà certyfikacji:
3. a)schemat struktury organizacyjnej zwiàzanej z certyfikowanà dzia∏alnoÊcià,
4. b)informacje dotyczàce zawodowego przygotowania personelu kierowniczego, nadzorujàcego i wykonawczego, Dziennik Ustaw Nr 107 — 6775 —
5. c)dane osób odpowiedzialnych za zapewnienie kontroli jakoÊci, Poz. 904 Rozdzia∏ 10
6. d)schemat systemu zapewnienia jakoÊci; Obs∏uga techniczna motolotni 3) w przypadku kooperacji z innymi podmiotami w zakresie certyfikowanej dzia∏alnoÊci informacje dotyczàce: 10.1. Naprawa, obs∏uga techniczna motolotni i ich podzespo∏ów w pe∏nym zakresie oraz jej poÊwiadczenie mo˝e byç wykonywana w zakresie posiadanych uprawnieƒ przez mechaników poÊwiadczenia obs∏ugi statku powietrznego z wpisem dotyczàcym obs∏ugi motolotni jako ca∏oÊci lub jej cz´Êci.
7. a)podstawowych kooperantów wykonujàcych podzespo∏y, ich podstawowych danych, charakterystyki oraz zakresu kooperacji,
8. b)sposobów zapewnienia jakoÊci lub odbioru podzespo∏ów dostarczanych przez kooperantów nieb´dàcych zatwierdzonymi producentami. 9.5. W ramach procesu certyfikacji sprawdza si´ zgodnoÊç zg∏oszonych danych ze stanem faktycznym oraz: 1) zapewnienie co najmniej jednej osoby posiadajàcej kwalifikacje mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi w zakresie odpowiednim do prowadzonej dzia∏alnoÊci, wykonujàcego w szczególnoÊci czynnoÊci kontroli jakoÊci, odbioru produkcji i dopuszczania sprz´tu; 2) posiadanie uzgodnienia wzorów dokumentacji, o której mowa w pkt 11.3 ppkt 4; 3) posiadanie ubezpieczenia od odpowiedzialnoÊci cywilnej w zwiàzku z prowadzonà dzia∏alnoÊcià; 4) posiadanie zatwierdzonych przez Prezesa Urz´du instrukcji obs∏ugiwanych motolotni, wydanych przez producentów, lub, przy ich braku, uzgodnionych z Prezesem Urz´du zasad post´powania. 9.6. Na podstawie pozytywnego wyniku kontroli Prezes Urz´du wydaje odpowiedni certyfikat. 9.7. Certyfikat wydaje si´ na czas nieokreÊlony. 9.8. Zmiana danych,

pkt 9.4 i 9.4.1, wymaga pisemnego zg∏oszenia Prezesowi Urz´du w ciàgu 30 dni pod rygorem utraty wa˝noÊci certyfikatu. 9.9. Zmiana danych,

pkt 9.4 ppkt 1—7, wymaga odpowiednio uzupe∏nienia lub wymiany certyfikatu. 9.10. Certyfikat traci wa˝noÊç w przypadku: 1) zaprzestania dzia∏alnoÊci; 2) rezygnacji z certyfikatu; 3) niezg∏oszenia w terminie zmian,

pkt 9.8; 4) niezapewnienia przez podmiot warunków, które by∏y podstawà wydania certyfikatu, stwierdzonego decyzjà Prezesa Urz´du. 10.

1. Obs∏uga techniczna mo˝e byç wykonywana przez mechaników poÊwiadczenia obs∏ugi równie˝ w zakresie kompletacji, wymiany lub naprawy uszkodzonych cz´Êci motolotni bez ingerencji w struktur´ podzespo∏ów. 10.
2. Obs∏uga techniczna mo˝e byç wykonywana równie˝, poza zatwierdzonym podmiotem, przez pilota motolotni w zakresie dopuszczalnym przez instrukcj´ obs∏ugi technicznej motolotni. 10.
3. W przypadku konstrukcji amatorskich lub budowanych z zestawów i u˝ytkowanych przez budowniczego obs∏ug´ technicznà sprz´tu mo˝e wykonywaç równie˝ budowniczy w stosunku do podzespo∏ów przez niego wykonanych lub adaptowanych. 10.
4. Dzia∏alnoÊç, o której mowa w pkt 8.2, 8.4 i 10.1, wymaga uzyskania certyfikatu, o którym mowa w pkt 9.
5. 10.
6. Dzia∏alnoÊç, o której mowa w pkt 10.2, wymaga zg∏oszenia Prezesowi Urz´du na piÊmie w terminie 14 dni przed jej rozpocz´ciem oraz dokonania uzgodnieƒ,

pkt 11.

1. Zg∏oszenie powinno zawieraç dane wymienione w pkt 9.4, odpowiednie do planowanej dzia∏alnoÊci. 10.
2. Dopuszcza si´ takà organizacj´ podmiotów,

pkt 9.1 i 10.6, gdzie pod nadzorem osób,

pkt 10.1 i 10.2, odpowiednio prace obs∏ugowe, naprawy i prace zwiàzane z produkcjà b´dà wykonywane przez inne osoby. Rozdzia∏ 11 Ewidencja podmiotów i osób obs∏ugujàcych lub produkujàcych motolotnie lub ich podzespo∏y 11.1. Prezes Urz´du prowadzi ewidencj´ podmiotów i osób,

pkt 8.2, 9.1, 10.1 i 10.

1. 11.
2. Ewidencj´, o której mowa w pkt 11.1, udost´pnia si´ w siedzibie Urz´du Lotnictwa Cywilnego oraz w delegaturach terenowych Urz´du. 11.
3. Osoby,

pkt 8.4, 10.1 i 10.2, sà obowiàzane odpowiednio do: 1) prowadzenia ewidencji wykonanych i nadzorowanych czynnoÊci obs∏ugowych; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6776 — 2) prowadzenia wykazu sprz´tu dopuszczonego do lotów (przed∏u˝eƒ pozwolenia na wykonywanie lotów); 3) przechowywania protoko∏ów z wykonanych czynnoÊci obs∏ugowych; 4) uzgodnienia z Prezesem Urz´du sposobu prowadzenia ewidencji, wykazów, wzorów protoko∏ów oraz piecz´ci u˝ywanych do poÊwiadczeƒ. 11.4. Podmioty,

pkt 8.4, 9.1, 10.1 i 10.2, w przypadku zaprzestania dzia∏alnoÊci, Poz. 904 majà obowiàzek niezw∏ocznego przekazania wykazu, o którym mowa w pkt 11.3 ppkt 2, Prezesowi Urz´du. 11.5. Niezg∏oszenie zmian,

pkt 9.8, lub niespe∏nienie przez podmiot wpisany do ewidencji warunków b´dàcych podstawà dokonania wpisu, a tak˝e prowadzenie dzia∏alnoÊci niezgodnie z niniejszymi przepisami mo˝e byç podstawà skreÊlenia przez Prezesa Urz´du z prowadzonej ewidencji, skutkujàcego zakazem prowadzenia dzia∏alnoÊci do czasu usuni´cia uchybieƒ i uzyskania ponownego wpisu. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6777 — Rozdzia∏ 12 Wzór metryki motolotni Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6778 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6779 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6780 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6781 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6782 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6783 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6784 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6785 — Poz. 904 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6786 — Poz. 904 Za∏àcznik nr 4 SPADOCHRONY Warunki i wymagania dotyczàce u˝ywania spadochronów, zasady eksploatacji i obowiàzki u˝ytkowników spadochronów oraz warunki dokonywania zrzutów zwiàzanych z u˝yciem spadochronów Spis treÊci Rozdzia∏ 1 Zastosowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6787 Rozdzia∏ 2 OkreÊlenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6787 Rozdzia∏ 3 Ogólne zasady eksploatacji spadochronów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6787 Rozdzia∏ 4 Organizacja skoków spadochronowych i zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6788

1. Ogólne zasady organizacji skoków i zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6788
2. Osoby funkcyjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6788
3. Zabezpieczenie skoków lub zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6790
4. Podstawowe dokumenty operacyjne podczas skoków lub zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6790
5. Dokumenty skoczka i sprz´tu spadochronowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6791 Rozdzia∏ 5 Wykonywanie lotów podczas skoków spadochronowych lub zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . 6791
6. Obowiàzki pilota wywo˝àcego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6791
7. Przygotowanie statku powietrznego do wywo˝enia skoczków lub zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6791
8. Równoczesne wykonywanie lotów i skoków lub zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6792 Rozdzia∏ 6 Wykonywanie skoków spadochronowych i zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6792
9. Informacje ogólne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6792
10. Wyposa˝enie osób wykonujàcych skoki ze statków powietrznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6793
11. Inne wymagania i ograniczenia podczas niektórych rodzajów skoków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6793
12. Dodatkowe wymagania podczas skoków ucznia-skoczka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6793
13. Post´powanie w sytuacjach niebezpiecznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6793
14. Inne wymagania i ograniczenia podczas niektórych rodzajów zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6794 Rozdzia∏ 7 OdpowiedzialnoÊç skoczka i instruktora . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6794 Rozdzia∏ 8 Sprz´t spadochronowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6794
15. Uk∏adanie spadochronów do skoku lub u˝ycia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6794
16. Kompletacja i dopuszczenie spadochronów do skoku lub u˝ycia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6795
17. Karty sprz´tu spadochronowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6797
18. Certyfikacja podzespo∏ów sprz´tu spadochronowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6798
19. Próby w powietrzu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6800
20. Oznaczenie sprz´tu spadochronowego i certyfikatów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6801
21. Minimalne wymagania techniczne dla konstrukcji spadochronów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6801
22. Instrukcja sprz´tu spadochronowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6802 Rozdzia∏ 9 Produkcja i obs∏uga sprz´tu spadochronowego .................................. 6802
23. Zatwierdzone podmioty produkujàce i obs∏ugujàce sprz´t spadochronowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6802
24. Zakres obs∏ugi sprz´tu spadochronowego ................................................... 6803
25. PoÊwiadczenie obs∏ugi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6804
26. Ewidencja podmiotów i osób obs∏ugujàcych lub produkujàcych sprz´t spadochronowy . . . . . . . . . . . . . . . 6804 Rozdzia∏ 10 Sygna∏y stosowane podczas skoków spadochronowych lub zrzutów . . . . . . . . . . . . . . . . . 6805 Rozdzia∏ 11 Przepisy przejÊciowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6805 Dziennik Ustaw Nr 107 — 6787 — Rozdzia∏ 1 Zastosowanie 1.
27. Niniejsze przepisy stosuje si´ do spadochronów do skoków oraz spadochronów innego przeznaczenia u˝ywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym spadochronów ratowniczych. Poz. 904 wierajàce czasz´ g∏ównà, zapasowà, ratowniczà lub czasz´ innego przeznaczenia; 12) spadochron innego przeznaczenia — spadochron nieprzeznaczony do wykonywania skoków; 13) skoczek — skoczka spadochronowego oraz ucznia-skoczka; 1.
28. Na uzasadniony wniosek, a w szczególnoÊci w przypadkach u˝ywania spadochronów w celach pokazowych, próbnych lub ustanawiania rekordów, Prezes Urz´du mo˝e zwolniç zainteresowany podmiot od obowiàzku spe∏nienia niektórych wymagaƒ niniejszych przepisów, z zachowaniem wymogów bezpieczeƒstwa. 14) skoczek spadochronowy — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji skoczka spadochronowego lub licencj´ skoczka spadochronowego zawodowego; Rozdzia∏ 2 16) skok ratowniczy (przymusowy) — skok spadochronowy w przypadku, gdy dalszy lot lub làdowanie na statku powietrznym zagra˝a ˝yciu za∏ogi lub osób znajdujàcych si´ na jego pok∏adzie; OkreÊlenia 2.
29. U˝yte w przepisach okreÊlenia oznaczajà: 1) AAD (Automatic Activation Device) — automatyczne urzàdzenie aktywujàce spadochron (automat spadochronowy); 2) eksploatacja spadochronów — ca∏oÊç dzia∏aƒ organizacyjnych i technicznych, których celem jest u˝ywanie spadochronów zgodnie z ich przeznaczeniem; 3) instruktor spadochronowy — osob´ posiadajàcà wa˝nà licencj´ skoczka spadochronowego zawodowego z wpisanym do niej uprawnieniem instruktora spadochronowego; 4) lotnisko — lotnisko, làdowisko lub inne miejsce wpisane do rejestru lub ewidencji prowadzonych na podstawie przepisów ustawy; 5) lot w szyku — lot grupowy o ÊciÊle okreÊlonym po∏o˝eniu statków powietrznych wzgl´dem siebie; 6) mechanik spadochronowy — osob´ posiadajàcà Êwiadectwo kwalifikacji mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi statku powietrznego z wpisanymi uprawnieniami dotyczàcymi spadochronu; 7) organizator — osob´ fizycznà, prawnà, innà jednostk´ organizacyjnà, a tak˝e grup´ osób nieb´dàcà jednostkà organizacyjnà, która podj´∏a dzia∏ania majàce na celu zorganizowanie wykonania skoków spadochronowych lub zrzutów; 8) pasa˝er tandemu — osob´ wykonujàcà skok jako pasa˝er na spadochronie dwuosobowym; 9) Prezes Urz´du — Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego; 10) ratownik — lekarza, ratownika z uprawnieniami lub piel´gniark´ dyplomowanà; 11) spadochron — zestaw zawierajàcy czasz´ g∏ównà, czasz´ zapasowà, uprzà˝ i pokrowiec, a tak˝e pojedyncze podzespo∏y lub zestawy za- 15) skok nocny — skok spadochronowy wykonywany pomi´dzy zachodem i wschodem s∏oƒca; 17) skok w teren przygodny — skok spadochronowy z planowanym làdowaniem w terenie przygodnym; 18) Êwiadectwo kwalifikacji skoczka spadochronowego — dokument potwierdzajàcy kwalifikacje skoczka spadochronowego uprawniajàcy do wykonywania skoków spadochronowych bez nadzoru instruktora spadochronowego, wydany przez Prezesa Urz´du; 19) teren przygodny — miejsce poza lotniskiem lub làdowiskiem lub innym miejscem wpisanym do rejestru albo ewidencji prowadzonych na podstawie ustawy; 20) uczeƒ-skoczek — osob´ wykonujàcà skoki spadochronowe, do czasu uzyskania Êwiadectwa kwalifikacji skoczka spadochronowego innà ni˝ pasa˝er tandemu; 21) ustawa — ustaw´ z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze; 22) za∏àcznik — niniejszy za∏àcznik; 23) zrzut — zrzut przedmiotów zaopatrzonych w spadochrony. Rozdzia∏ 3 Ogólne zasady eksploatacji spadochronów 3.
30. Zasady eksploatacji spadochronów okreÊlajà niniejsze przepisy, z tym ˝e dla podmiotów,

pkt 3.2, zasady te okreÊla, odpowiednio do rodzaju wykonywanej dzia∏alnoÊci, tak˝e instrukcja wykonywania skoków albo instrukcja operacyjna, zwana dalej „Instrukcjà”. Instrukcj´ zatwierdza Prezes Urz´du. 3.1.1. Do Instrukcji stosuje si´ odpowiednio przepisy cz´Êci 10.1 i 10.2 rozdzia∏u 10 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2004 r. w sprawie bezpieczeƒstwa Dziennik Ustaw Nr 107 — 6788 — eksploatacji statków powietrznych (Dz. U. Nr 262, poz. 2609). 3.2. Do opracowania i stosowania Instrukcji obowiàzany jest podmiot: 1) wykonujàcy dzia∏alnoÊç, o której mowa w art. 160 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy — odpowiednio instrukcji operacyjnej lub instrukcji wykonywania skoków; 2) organizujàcy lub prowadzàcy skoki: z udzia∏em ucznia-skoczka, nocne, z wysokoÊci powy˝ej 5 000 m n.p.m., na wod´, w tandemie z pasa˝erem, z wi´cej ni˝ jednego statku powietrznego jednoczeÊnie — instrukcji wykonywania skoków. 3.3. Obowiàzek, o którym mowa w pkt 3.2, nie dotyczy podmiotów prowadzàcych dzia∏alnoÊç w zakresie udost´pniania spadochronów i innych statków powietrznych do wykonywania skoków ze spadochronem, o ile nie sà organizatorami skoków lub zrzutów. 3.4. Osoba u˝ywajàca spadochronu jest obowiàzana: 1) zapewniç, aby ka˝dy spadochron b´dàcy w jej dyspozycji by∏ u˝ywany zgodnie z instrukcjà danego spadochronu, w szczególnoÊci z zachowaniem wszystkich okreÊlonych przez t´ instrukcj´ ograniczeƒ; 2) stosowaç si´ do zasad okreÊlonych przez organizatora skoku lub lotu; 3) u˝ywaç do skoku, zrzutu lub lotu sprz´tu spadochronowego w wymaganym dla niego stanie technicznym. Rozdzia∏ 4 Organizacja skoków spadochronowych i zrzutów 1. Ogólne zasady organizacji skoków i zrzutów 4.1. W celu bezpiecznego i prawid∏owego wykonywania zadaƒ zwiàzanych z przygotowaniem i przeprowadzaniem skoków lub zrzutów, ich organizator obowiàzany jest do takiej organizacji skoków lub zrzutów, która co najmniej zapewnia: 1) przeprowadzenie analizy warunków meteorologicznych i informacji o ograniczeniach zwiàzanych z ruchem lotniczym oraz uzyskanie stosownych zezwoleƒ zwiàzanych z ruchem lotniczym; 2) wy∏o˝enie odpowiednich znaków — je˝eli sà wymagane przepisami; 3) sporzàdzenie listy za∏adowczej na dany wylot; 4) obecnoÊç na pok∏adzie statku powietrznego podczas wykonywania skoków lub zrzutów poza za∏ogà wy∏àcznie osób wpisanych na list´ za∏adowczà; 5) wpisanie na list´ za∏adowczà ucznia-skoczka pod warunkiem wykonywania nad nim nadzo- Poz. 904 ru instruktora spadochronowego prowadzàcego w danym skoku szkolenie; 6) przechowywanie listy za∏adowczej; 7) zapoznanie si´ przez osoby bioràce udzia∏ w zrzutach, skokach lub lotach i ich organizacji odpowiednio z instrukcjami oraz okreÊlonymi przez organizatora zasadami organizacji, zasadami wykonywania zrzutów, skoków i lotów, w szczególnoÊci dotyczàcymi:

1. a)ruchu ko∏owego i pieszego w sta∏ym miejscu organizacji skoków,
2. b)organizacji wejÊcia na pok∏ad i ruchu naziemnego statku powietrznego,
3. c)kolejnoÊci wykonywania skoków i zrzutów,
4. d)planowanego rejonu skoków i zrzutów,
5. e)minimalnej planowanej wysokoÊci zawiÊni´cia na otwartym spadochronie,
6. f)stref opadania,
7. g)miejsc làdowania i kierunków podejÊcia do làdowania,
8. h)sposobu post´powania w sytuacjach zaistnienia wypadków i incydentów,
9. i)sposobu okreÊlania miejsca skoku lub zrzutu; 8) podczas skoków ucznia-skoczka lub udost´pniania przez organizatora spadochronów na skoki, u˝ywanie tylko spadochronów dopuszczonych do skoków i u∏o˝onych przez uprawnione osoby; 9) wyznaczenie i udzia∏ niezb´dnych osób funkcyjnych odpowiednio do rodzaju planowanych skoków lub zrzutów; 10) wyznaczenie rejonu skoków lub zrzutów oraz rejonu zni˝ania statku powietrznego, z którego wykonuje si´ skoki lub zrzuty poza obszarem opadania spadochronów, z uwzgl´dnieniem przypadku niezamierzonego, zbyt wczesnego lub zbyt póênego, otwarcia spadochronów; 11) zg∏oszenie wypadków i incydentów w∏aÊciwym organom i s∏u˝bom. 2. Osoby funkcyjne 4.2. Odpowiednio do rodzaju planowanych zrzutów lub skoków organizator wyznacza nast´pujàce osoby funkcyjne: 1) kierownika skoków; 2) wyrzucajàcego. 4.2.1. Kierownik skoków kieruje przebiegiem skoków i zrzutów w przypadku wykonywania ich: 1) w trakcie pokazów lotniczych; 2) z wi´cej ni˝ jednego statku powietrznego; 3) w wi´cej ni˝ jednym najÊciu; Dziennik Ustaw Nr 107 — 6789 — 4) z wysokoÊci powy˝ej 5 000 m n.p.m.; 5) w nocy; 6) na wod´; 7) w trakcie zawodów; 8) podczas lotów innych statków powietrznych — je˝eli w miejscu wykonywania skoków lub zrzutów nie sà zapewnione s∏u˝by informacji powietrznej lub kierownictwo lotów innych statków powietrznych; 9) w sytuacjach niewymienionych wy˝ej, je˝eli organizator uzna to za konieczne. 4.2.1.1. Na kierownika skoków lub jego zast´pc´ mo˝e byç wyznaczony: 1) instruktor spadochronowy; 2) skoczek spadochronowy, który ukoƒczy∏ szkolenie w zakresie kierowania skokami, okreÊlone programem szkolenia zatwierdzonym przez Prezesa Urz´du. 4.2.1.2. Kierownik skoków jest odpowiedzialny za kierowanie skokami, w tym za: 1) analiz´ warunków meteorologicznych oraz informacji o ograniczeniach zwiàzanych z ruchem lotniczym; 2) uzyskanie stosownych zezwoleƒ zwiàzanych z ruchem lotniczym; 3) wy∏o˝enie odpowiednich sygna∏ów w rejonie làdowania spadochronów — je˝eli wymaga tego rodzaj skoków lub zrzutów; 4) poinstruowanie pilotów w zakresie niezb´dnym do dokonania zrzutów przedmiotów lub skoczków; 5) udzielenie informacji o obowiàzujàcych zasadach i kolejnoÊci zrzutu — chyba ˝e organizator wyznaczy inne osoby odpowiedzialne za te zadania. 4.2.2. Wyrzucajàcy kieruje z pok∏adu statku powietrznego zrzutem, a tak˝e kieruje wyskokiem skoczków podczas nast´pujàcych rodzajów skoków: 1) nocnych; 2) na wod´; 3) uczniów-skoczków; 4) w sytuacjach niewymienionych wy˝ej, je˝eli organizator uzna to za konieczne. 4.2.3.1. Na wyrzucajàcego podczas skoków spadochronowych lub zrzutów mo˝na wyznaczyç: 1) skoczka spadochronowego zawodowego; 2) skoczka spadochronowego, który ukoƒczy∏ odpowiednie, udokumentowane przeszkolenie. Poz. 904 4.2.3.2. Zakres przeszkolenia skoczka spadochronowego do kierowania z pok∏adu statku powietrznego zrzutem lub wyskokiem skoczków, w zale˝noÊci od rodzaju wykonywanych skoków lub zrzutów, okreÊla zatwierdzony przez Prezesa Urz´du Program szkolenia spadochronowego lub Instrukcja organizatora skoków lub zrzutów. 4.2.3.3. Wyrzucajàcy jest odpowiedzialny za okreÊlenie miejsca skoku lub zrzutu, zapi´cie na pok∏adzie statku powietrznego lin desantowych i automatów spadochronowych, w przypadkach koniecznych odpi´cie tych lin lub podanie komendy do ich odpi´cia, podanie komendy do skoku uczniowi-skoczkowi, chyba ˝e organizator wyznaczy inne osoby odpowiedzialne za te zadania. 4.2.4. Je˝eli rodzaj prowadzonych skoków lub zrzutów wymaga okreÊlenia innego zakresu obowiàzków kierownika skoków lub wyrzucajàcego, organizator jest obowiàzany okreÊliç ten zakres w swojej Instrukcji lub zapoznaç z nimi osoby bioràce udzia∏ w zrzutach, skokach lub lotach i ich organizacji. 4.2.5. W czasie wykonywania skoków lub zrzutów kierownik skoków powinien przebywaç w miejscu umo˝liwiajàcym pe∏nienie obowiàzków. 4.2.6. W przypadku uzasadnionej potrzeby chwilowego opuszczenia swego stanowiska kierownik skoków wyznacza na ten czas swego zast´pc´ spoÊród osób posiadajàcych odpowiednie uprawnienia. 4.2.6.1. Przed przyj´ciem zast´pstwa wyznaczona osoba jest obowiàzana zapoznaç si´ z ca∏okszta∏tem spraw zwiàzanych z prowadzeniem skoków lub zrzutów w czasie pe∏nienia zast´pstwa. 4.2.7. Je˝eli ze wzgl´du na rodzaj wykonywanych skoków lub zrzutów obecnoÊç kierownika skoków nie jest konieczna, jego obowiàzki, w zakresie analizy warunków meteorologicznych oraz informacji o ograniczeniach zwiàzanych z ruchem lotniczym, uzyskanie stosownych zezwoleƒ, oznaczenie punktu odniesienia rejonu làdowania skoczków — je˝eli wymaga tego rodzaj skoków, oraz okreÊlenie planowanego miejsca làdowania skoczków, nale˝à do dowódcy statku powietrznego, chyba ˝e organizator wyznaczy inne osoby odpowiedzialne za te zadania. 4.2.8. Je˝eli ze wzgl´du na rodzaj wykonywanych skoków obecnoÊç kierownika skoków nie jest konieczna: 1) za decyzj´ o zrzucie skoczków odpowiedzialny jest pilot wywo˝àcy skoczków; 2) statek powietrzny wywo˝àcy skoczków powinien posiadaç Êrodki umo˝liwiajàce ∏àcznoÊç radiowà, na cz´stotliwoÊci w∏aÊciwej dla miejsca wykonywania skoków. Dziennik Ustaw Nr 107 — 6790 — 3. Zabezpieczenie skoków lub zrzutów 4.3. Odpowiednio do rodzaju prowadzonych skoków lub zrzutów organizator powinien zapewniç co najmniej: 1) mo˝liwoÊç kontaktu telefonicznego lub radiowego z najbli˝szà placówkà s∏u˝b ratownictwa medycznego lub oÊrodkami powiadamiania albo zapewniç w miejscu wykonywania skoków zabezpieczenie medyczne poprzez obecnoÊç ratownika wraz ze Êrodkami przystosowanymi do transportu poszkodowanego i wyposa˝eniem niezb´dnym dla udzielenia pierwszej pomocy medycznej — podczas wykonywania wszystkich rodzajów skoków spadochronowych lub zrzutów; Poz. 904 5) dat´ i miejsce planowanego wykonywania skoków lub zrzutów; 6) numer kolejny wylotu; 7) nazwisko, imi´ i podpis kierownika skoków — je˝eli jego obecnoÊç jest wymagana; 8) nazwisko, imi´ i podpis osoby, która sporzàdzi∏a list´ za∏adowczà. 4.4.2. W przypadku skoków ucznia-skoczka, skoków z pasa˝erem tandemu lub lotu pasa˝era niewykonujàcego skoków oraz zrzutu przedmiotów, lista za∏adowcza powinna zawieraç ponadto: 1) obok nazwiska ucznia-skoczka nazwisko oraz podpis instruktora wykonujàcego nadzór nad uczniem w tym skoku; 2) oznaczenie punktu odniesienia rejonu làdowania sk