Rozporządzenie Ministra Kolei Żelaznych o Przepisach Przewozowych, obowiązujących na kolejach polskich.

R. 1920. \, RZECZYPOSPOLITErJ POLSKIEJ. WARSZAWA. NQ 16. 23 lutego 1920. 82. Rozporządzenie Ministra Kole! Ż elaznych o Przepisach Przewozowych, obowiązuj ąCyCh na kol ejach polskich . . Przepisy przewozowe , obo wiązujące na kolejach polskich. 83. Rozporządzenie Ministra Kolei 2ela~ n ych w przedmiocie czasowego zawiesz enia, zmiany oraz uzu pełn ien ia niektórych artykułów "Przeplsów Przewozowych, obowiązujących na kolejach polskich". .... . 217 218 303 82. ROZPORZł\DZENIE Ministra Kolei Żelaznych o ' Przepisach Przewozowych, obowiązując.ych na kolejach polskich . . , Na mocy dekretu z dni a 7 lutego 1919 r. (Dziennik Praw Ng '14, poz. 152), konstyt ucyjn ie zatwierdzonego w dniu 7 kwietnia 1919 roku (Mo nitor Polski Ng 82) i w porozum ieniu z Minist e ~stwami Skarbu oraz Przemysłu i Handlu niniejszem zarządzam, aby z dniem 1 marca 1920r. na kolejach Okręgów Warszi:lws kiego, Radomskiego i Wileńsk i ego zosŁały wp rowadzon e w życie podane poniżej "Przepisy Przewozowe, obowiązuj q ce na kolejach polskich". Z chwilą wprowadzenia ozna czonych "Przepisów Przewozowych", t. j. od 1 marca 1920 r. t racą moc obowiązującą Przep isy Przewozowe do Tymczasowej Ta ry fy Towarowej na przewóz towarów, zwierząt i zwłok kolejami państwow e mi Okręgów Warszawskiego i Radomskiego, wprowadzonej z dniem l·go listopada 1919 r., Przep isy Prze wozowe do Taryfy Tymcz asowej na przewóz pasaż e rów i bagażu na lin jach' kolei pańsŁ\\owych Okręgu W~r­ szawskiego, wydanej w list0 9, adzie 1918 r. na pod stawie ta ryfy o kupacyjn ej niemieckiej z dnia 1 sierpnia 1916 roku, Przepisy Przewozowe do Tar yfy Tymczasowej na prze.w ~ z podró ż nych, psów i bagażu na Iinjach Dyre kcji 218 - Dziennik Ustaw. Poz. 82. N2 16. _ Radomskiej, ważnej od 1 listopada 1918 r. i wydanej na podstawie taryfy okupacyjnej austrjackiej z 1918 r., oraz w stosunku do kolei Okręgu Wileńskiego, Przepisy Przewozowe do Tymczasowej Taryfy dla przewozu towarów na Iinjach polskich kolei wojskowych, wydanej we wrześniu 1919 r., i Przepisy Przewozowe do Taryfy Tymczasowej na przewóz osób, psów i bagażu na kolejach wojskowych, wydanej w czerwcu 1919 r. wraz ze wszelkiemi do nich uzupełnieniami. Warszawa, dnia 24 stycz,nia 1920 r. Minister Kolei Żelaznych: K. Bar/el PRZEPISY PRZEWOZOWE OBOWIf\ZUJf\CE NF\ KOLEJF\CH POLSKICH. R.. POSTR.NOWIENIR. WSTĘPNE. -- I\rt. 1. .Zakres działania przepisów. Niniejsże przepisy przewozowe obowiązują na wszystkich kolejach normalnych w obrębie Państwa Polskiego, oddanych do ruchu publicznego. I\rt. 2. wać Uzupełnienia i zmiany przepisów. Wszelkie uzupełnienia i zmiany przeplsow niniejszych mogą następo­ jedynie w trybie przez prawo określonym. B. POSTR.NOWIENlł\ OGÓLNE. I\rt. 3. Obowiązek przewozu. Kolej nie może odmówić przewozu z wyjątkiem następujących wy· padków:

1. a). jeżeli podróżny lub nadawca przesyłki nie uczyni zadość obowią­ zującym przepisom przewozowym i zarządzeniom kolejowym;
2. b)jeżeli przewóz jest wstrzymany na mocy prawnie wydanYCh rozporządzeń lub ze względu na zachowanie porządku publicznego na jednej z kolei, leżących na linji przewozu;
3. c)jeżeli wysyłane przedmioty należą do kategorji przesyłek, obję­ tych, chocia ż by na części przewozu, przywilejem pocztowym;
4. d)jeżeli przewóz nie może być dokonany posiadane mi przez kolej środkami przewozowemi;
5. e)jeżeli przewozowi stoi na przeszkodzie siła wyższa;
6. f)jeżeli wysyłane przedmioty nie nadają się do pr·zewozu ze wzglę­ du na warunki budowy lub eksploatacji jednej z kolei, leżących na Iinji przewozu;
7. g)jeżeli wysyłane przedmioty wymagają szczególnych urządzeń do naładowania lub wyładowania, kolej zaś -takich urządzeń na od- ' nośnych stacjach nie posiada. t@ \6 . Dziennik Ustaw. POl. 82. , 219 Rrt. 4.' Pociągi. 1. Przewóz .odbywa się w pociągach, kursujących bądź regularnie weustalonych rozkładów jazdy, bądź w miarę potrzeby. 2. O każdej przerwie w ruchu pociągów, trwającej dłużej ' niż jedną dobę, Zarząd kolejowy powinien podać do wiadomości publicznej w sposób, <>kreślony przez odnośne przepisy. w miarę . 3. ' .Zamówienia na ' pociągi nadzwyczajne uwzglGdnia kolej ..,... ·moznOSCI., .dług Rrt. 5. Odpowiedzialność kolei za czynności pracowników. Kolej ponosi odpowiedzialność za czynności służbowe swych pracowników oraz tych Elsób, z których pomocy korzysta przy dokonywaniu przewozu, o ile czynności te, w myśl przepisów niniejszych oraz przepisów taryJowych, wchodzą w zakres obowiązków kolei. Rrt. 6. Taryfy. 1. Warunki przewozu, przewoźne oraz opłaty dodatkowe określane są w taryfach kolejowych, wydawanych i ogłaszanych trybem przez prawo !Ustalonym: 2. Tak wydane i ogłoszone taryfy obowiązują zarówno kolej jak i jej klijentów. Rrt. 7. 1. Zażalenia. Zażalenia można zgłaszać ustnie lub być przez kolej 2. Zażalenia powinny w czasie możliwie krótkim. Rrt 8. plsmiennie. rozpatrzone rozstrzygnięte Nieporozumienia. Nieporozumienia pomiędzy publicznością i służbą kolejową rozstrzyga na stacjac.h zawiadowca stacji lub jego zastępca, a w pociągach - nadkonduktor pociągu. , Rrt 9. Waluta. W;szelkie opłaty uskuteczniać należy w walucie krajowej, mającej kurs 'prawny. ' Na poszczególnych stacjach, stosownie do uznania kolei, może być przyjmowana mone fa państw obcych według kursu, ogłaszanego na tych stacjach przez kolej. C. POST.f\NOWIENł.f\ SZCZEGÓŁOWE. I. PRZEWÓZ OSÓB. Rrt. 10. Rozkłady jazdy. Rozkłady jazdy powinny być, przed ich wprowadzeniem, podane do wiadomości publicznej i wywi eszone na stacjach. Muszą być w nich ozna- ' -czone: klasy wagonów, rodzaje pociągów o raz Clas odjazdu. a dl :l większych 'stacji-także czas przybycia o raz ważni ejsze połą cz enia kolejowe. flrt. 11. 1. Ograniczenie przejazdu. Osoby, które nie prze5trz e gają przepisanego porządku, nie c~cą do rozporządzeń koli, osoby nietrzeźwe lub obrażające swem :się stosować / Dziennik Ustaw Poz. 82. 220 N2 16. postępowaniem przyzwoitość pu;bliczną nie mogą być ' przyję~e do pociągu . Kto na podstawie tego przepisu został usunięty, ten traci prawo do zwrotu opłat, pobranych za bilet i bagaż. . 2. Osoby, które z powodu choroby lub innych poważnych przyczyn, (np. brodu, niechlujstwa i t. p.) mogą być przykre dla towarzyszów podróży, a nie da się ich umieścić w osobnym przedziale, powinny być usunięte z pociągu. Opłatę za bilet i przewóz bagażu zwraca im się po potrąceniu naieźności za przebytą przestrzeń. 3. Chorzy na choroby zakaźne lub podejrzani o taką chorobę mogą być przewożeni tylko w przedziałach zamkniętych z osobnemi miejscami< ustępowemi. Przedziały opłaca się wedle obowiqzuj,-!cej taryfy. Przepis. ten stosuje się również do osób umysłowo chorych, które nadto powinny mieć podczas podróży odpowiednią opiekę. 4. Do bagażu osób, niedopuszczonych do przejazdu, stosują się prze pisy, wskazane wart. 34 ust. 4 i 5. Rrt. 12. Opłaty za przejazd. Podróżni opłacają należnoś.ć za przejazd, obliczoną według obotaryf. 2. Dzieci do lat czterech, nie zajmujące oddzielnego miejsca, przewożone są bezpłatnie. Dzieci od lat 4 do lO-ciu są przewożone za oplatą zniżoną, wskazaną w taryfie. Za takąż opłatą są przewożone młod s ze dzieci ,. jeżeli zajmują osobne m iejsce. 3. Na każdej stacji powinien znajdować się na widocznem miejscu wykaz cen biletów pI;zejazdowych, wydawanych przez stację. '1. wiązujących f\rt. 13. Bilety. 1. Każda z osób, podróżujących koleją, powinna posiadać odpowiedn i' bilet przejazdowy. I 2. Na biletach powinny być oznaczone: stacja wyjazdu i przeznaczenia, droga, jeżeli do danej stacji prowadzi kilka dróg, rodzL:j pociągu, klasa wagonu i ceni'! przejazdu. 3. Terminy ważności biletów powinny być określone w taryfie. 4. Dla v. stępu na peron osób, nie posiadających biletów na przejazd ,. kolej może ustanowić bilety za opłatą, przewidzianą w taryfie. Rrt. 14. Sprzedaż biietów. 1. Kasy biletowe powinny być otwierane na stacjach o wIększym ruchu przynajmCliej na godzinę, na innych - przynajmniej na pół godziny przed od e jściem odnośnego pociągu. 2. Na pięć minut przed ode iś ciem pociągu sprzedaż biletów ustaje. 3. Kolej może żądać, aby podróżny wnosił odliczoną należnoś ć: za bilet. Rrt. 15. Zamawianie miejsc, przedziałów i wagonów. 1. Oddzie lne miejsca mogą być zamawiane w tych pociągach, w któ rych skład wchod zą wagony z miejscami numerowanemi lub sypialnemi. 2. Oddzielne przedziały w wagonach mogą być wynajmowane, jeżel i na to pozwolą miejscowe warunki ruchu. 3. Oddzielne wagony mogą być wynajmowane w miarę możno ści i uznania ko lei. N"g 16. Dziennik Ustaw. Poz. ' 82. 221 4. Za zamOWIOne miejsca ,sypialne lub numero'wane, za wynajęte oddzielne przedziały lub wagony kolej pobiera opłatę według taryfy . .' .I\rt. t6. . Kontrola biletów i dopłaty do . cen za przejazd. 1. Bilety kolejowe należy okazywać na ż ą danie przy wejściu do po<:zekalni, przy wyjściu na peron i opuszczaniu tegoż, przy wsiadaniu do wagonu, a także w każdym czasie podczas jazdy i oddawać je na żądanie . właściwych pracowników kolejowych. , 2. Podróżny, który nie może okazać ważnego na przejazd biletu, powinien zapłacić poczwórną cenę biletu za p rzejechaną przestrzeń, jeżeli zaś stacja wyjazdu nie może być ustaloną - poczwórną cenę biletu za całą przestrzeń, przejechaną przez pociąg, jed n akże nie mniej niż 10 mk. 3. Podróżny, który zajął miejsce w klasie wyższej, niż ta, do której uprawnia posiadany przezeń bilet, lub w pociągu o wyższej taryfie, winien ·uiścić poczwórną różnicę pomiędzy ceną należną , a uiszczoną, jednakże nie mniej niż 10 mk. Kwotę tę należy zapłacić nawet w tym przypadku, jeżeli pociąg jeszcze nie ruszył ze stacj i. Jeżeli ktoś sam, ~ez uprzedniego wezwania, oświadczył konduktorowi .lub zawi adowcy najbliższej stacji, że nie mógł kupić biletu, winien dopłacić do ceny biletu 2 mk., jednak nie więcej niż podwójną cenę biletu . 4. Podróżny, który odmawia natychmiastowej zapłaty (ust. 2 i 3), powinien być usunięty z pociągu na najbliższej stacj i, na . której zawiadowca sporządza protokół , celem pociągnięcia go do odpowiedzialności na zasadzie praw obowiązujących. . 5. Na , stacjach, mających perony zamknięte (odgrodzone), osoby, nieposiadające biletu ważnego na przejazd, powinny przed wejściem na część . zamkniętą stacji wykupić bilet peronowy, który należy okazać przy wejściu i oddać przy opuszczeniu tej cz ęści stacji. Kto bez ważnej legitymacji wstę­ p uje na części odgrodzone stacj i, winien Lapłacić jedną mk. Kto, nie mając zamiaru jazdy, zajmie miejsce w pociągl!, przygoto· w anym do odjazdu, winien zapłacić 6 mk., i niezwłocznie opuścić wagon. 6, Na każdą dopłatę należy wydać pokwitowanie. I I\rt. 17. :Poczekalnie stacyjne. Poczekalnie powinny być otwarte dla podróżnych conajmmeJ na przed odejściem pociągu. 2. Na stacjach węzłowych podróżni mogą pozostawać w poczekalni do czasu odejścia odpowiedniego pociągu, nie mogą jednak wymagać, aby poczekalnia była dla nich otwartą w czasie od godz. l1-ej wieczorem do godz. 6-ej rano,· jeżeli w tym czasie niem~ pociągów. 3. Osobom, wyszczególnionym wart. ll-ym, można wzbronić przebywania w pocze~alniach. Palenie tytu'niu w poczekalniach mo~e być wzbronione. 1. godzinę I\rt. 18. Przedziały dla kobiet i dla niepalących. 1. W każdym pociągu mogą być przedziały , przeznaczone wyłącznie ,dla kobiet wraz z dziećmi do lat 10-ciu, oraz osobne , przedziały dla niepalących. . 2. Przedziały dla kobiet i dla wiedniemi napisami. niepalących należy oznaczać odpo- 222 Dziennik Ustaw. Poz. 82. J\rt. 19. Wsiadanie do wagonów N!! 16. zajmowanie w nich miejsc. 1. Zajmowanie miejsc w pociągu powinno się odbywać według wska zówek pracowników rąchu. 2. Podróżni, posiadający bilety bezpośredniej komunikacji, mają pierwszeństwo przed podróżnymi z nowonabytemi biletami. 3. Podróżny może zająć tyle miejsc, ile okaże biletów dla siebie i dl a> jadących z nim osób. W celu zachowania miejsca należy pozostawić na niem swoje rzeczy. I\rt. 20. Zwrot i zamiana biletów. 1. Jeżeli podróżnemu nie można dać miejsca w klasie, odpowiada-o posiadanemu przezeń biletowi, ma on prawo albo żądać przewiezienia go w wagonie klasy niższej, w której są jeszcze wolne miejsca, za zwrotem różnicy w cenie przejazdu, albo zaniechać podróży i otrzymać z powrotem opłaconą należność za przejazd i za przewóz bagażu. W obu przy-padkach podróżny niema prawa wymagać od kolei jakiegokolwiek odszkodowania. . 2. Na stacji wyjazdu podróżny, ma prawo nie póżniej niż na pięć: minut przed odejściem pociągu żądać wymiany posiadanego biletu na bilet wyższej klasy z dopłatą różnicy ceny. Kolej ma prawo odmówić wymiany,. jeżeli posiadany bilet jest już przecięty przez kontrolę kolejową. 3. Podróżny może skorzystać z przejazdu w wagonie klasy wyższej, lub w pociągu z droższą taryfą na części przestrzeni, wskazanej na bilecie. po dopłaceniu różnicy ceny. Taka zmiana wąrunków przejazdu jest niedopuszczalna, jeżeli podróżny posiada bilet, wydany na zasadzie taryfy, zawierającej pod tym względem ograniczenia. jącej J\rt. 21. OdjazdJ Spóźnienie się podróżnych. 1. Podróżnym nie wolnol wsiadać do pociągu po sygnale odjazdu. 2. Podróżny, który się ) spóźni/, nie ma prawa do zwrotu należnoś ci< za bilet. 3. Jeżeli jednak podróżny życzy sobie jechać innym pociągiem tegosamego kierunku, powinien bez zwłoki przedstawić bilet zawiadowcy stacji,. który go poświadcza na obrany pociąg. Termin ważnośd biletu, w myśl art. 13 ust. 3, nie ulega przytem przedłużeniu. W razie obrania pociągu ,. w którym opłata za przejazd jest droższa, różnica podlega wyrównaniu. 4. Do zwrotu bagażu (ust. 2) stosują się przepisy art. 34 ust. 4 i 5. Hrt. 22. Otwieranie okien. Otwieranie okien z obu stron wagonu dozwolone jest tylko za zgowszystkiCh podróżnych, jadących w przedziale. W razie sporu-rozstrzyga konduktor. dą I\rt. 23. Uszkodzenie wagonu. 1. Wszelkie straty, powstałe skutkiem uszkodzenia albo zanieczyszczenia wagonu lub inwentarza kolejowego przez podróżnych, powinny być przez nich wynagrodzone. Kolej ma prawo wymagać bezzwłocznej zapłaty lub zabezpieczenia należności. . 2. Odszkodowanie oblicza się na zasadzie ustanowionego przez kolej cennika. J'ł~ . ULIt:IJJJJ/\ lU. U:'lQW .... UL . flrt. 24. UL.. Postoje. 1. Bezzwłocznie po przybyciu pociągu na stację pośrednią służba pociągowa ogłasza nazwę stacji i czas postoju pociągu, o ile ten czas wynosi więcej niż cztery minuty. Na stacjach węzłowych służba pociągowa oprócz tego ogłasza o przesiadaniu podróżnych do pociągów innych kierunków. 2. Pod róż n i mogą pełnem zatrzymaniu się wysiadać z wagonów na stacjach dopiero ' po zupociągu. Drzwi wagonów na s'tacjach otwiera na żądanie podróżnych służba pociągowa. , flrt. 25. Przerwy podróży. Taryfy powinny ok reślać, ile razy i na jak długo podróżn i mają prawo na stacjach pośrednich, nie tracąc prawa do dalszej jazdy na podstawie pierwotnego biletu. przerywać podróż flrt. ~6. Spóźnienie się lub odwołanie pociągu. 1. Spóźnien i e się lub odwołani e p,?ciągu nie daje podróżnym prawa do jakiegokolwiek odszkodowan ia od kolei. 2. Jeżeli skutkiem spóżn i enia się pociągu podróżny traci bezpośrednie połączenie z innemi pociągami, lub też któ ry z tych pociągów będzie cał­ kowicie odwołany, to podróżny m a prawo do zwrotu różnicy między ceną przejazdu i przewozu bagażu, opłaconą p rzezeń, a ceną , należną za prze· strzeń przeby t ą. 3. Powyżs z e żądan i e powinien podróż ny zgłosić zawiadowcy stacji bezzwłoczn i e po przybyciu pocią gu na stację, na której przerywa podróż. Przy zgłoszeniu niezbędnem jest załączenie biletu i, w odpowiednim przypadku, kwit u ba g ażowego . Podróżnemu , zgłaszającemu podobne żądanie, powinno być wydan e odpowiednie poświadczenie. 4. Je ż eli zaś w powyższych p rzypadkach pod różny chce dojechać do pierwotnego ce lu pod róży, to kolej powinna przewieźć go wraz z bagażem do stacji, oznaczonej na bilecie, pierwszym odpowiednim pociągiem bez pobranie jakichkolwiek dodatkowych opłat. 5. W razi e przerw ruchu, wywołanych wypadkami żywiołowe mi lub inne mi okolicznościam i nadzwyczajnemi, kolej rowihna przedsięwziąć możliwe środki do przewiezienia podróżnych, zatrzymanych w drodze. 6. Spóźnienia się pociągów ponad 15 minut oraz przeszkody w ruchu powinn y być ogłaszane na stacjach. flrt. 27. Przewóz zwierząt w pociągach osobowych. 1. Zab ieranie przez podróżnych do wagonów osobowych żywych zwiejest wogóle niedopuszczalne. 2. Wyjątek stanowią:
8. a)małe pieski, ptaki i inne małe zwierzątka, noszone na ręku lub w klatkach, o ile wsrółpodróżni nie sprzeciwiają się zabraniu ich do przedziału;
9. b)psy każdego rodzaju i każdej wielkości, jeżeli ich właściciele posiadają do swego rozporządzenia oddzielny przedział. 3. W innych przypadkach przewóz psów, zab ieranych w drogę przez podróżnych, może się odbywać na zasadach następujących:
10. a)psy w klatkach lub koszach, dostatecznie zabezpieczonych, są przewo ż one w wagonach baga ż owych lub towarowych;
11. b)psy luzem mogą być przewożone w specjalnych pomieszczeniach wagonu bagażowego, jeżeli te istnieją i nie są zajęte;
12. c)umieszczenie w wagonie, żywienie i wyprowadzanie psów na stacjach węzłowych jest obowiązk i em właściciela; rząt lJLI'-'111JJJ'\.
13. d)
14. e)'-l..:lLtJ V'II. ,. UL. VL.. . kolej nie jest obowiązana przechowywać psów, niezabranych przez właścicieli niezwłocznie po ' przybyciu na stację przeznaczenia; kolej nie przyjmuje ube~pieczenia terminowej dostawy lub war- tośc i p rzewożonych psów~ określają za jakie zwierzęta i w jakiej wysokości należy uiszczać opłaty przewozowe. O pobraniu opłaty powinno być wydane stosowne poświad :: zenie. 5. W razie ujawnienia w pociągu zwie r ząt, podleg ających opłacie ' za przewóz, a nie opłaconych, właśc i ciele ich obowiązani są uiścić, oprócz należności za przewóz, opłatę dodatkową w wysokoś c i, określonej w taryfie. 6. Zwierzęta, ujawnione w wagonie osobowym i nie' odpowiadające ~arunkom ust. 2-go, podlegają usunięciu _ z wagonu na najbliższej stacji. 4. Odpowiednie taryfy I\rt.128.1iBagaż ręczny. 1. Przedmioty łatwo przeno ś ne ( b ag a ż ręczny) mo g ą być iizabierane przez pod różnych do wago:nów osobowych, o ile to nie przes ckadza innym współpodróżnym i nie sprzeciwia się przepisom celnym,' podatkowym lub policyjnym. 2. Baga ż em ' ręcznym można zajmować w wagonach tylko pomieszczenie nad i pod swojem siedzeniem. 3. Podróżni powinni sami troszczyć się o rzeczy, zabierane do wagoosobowych. I\rt. 29. Przedmioty niedozwolone do przewozu w wagonach osobowych. Zabrania się podróżnym przewozićf. w wagonach osobowych broń oraz materje wybuchowe, łatwo zapalne, dymiące, cuchnące i t. p. 2. Pod różni, niestosujący się do t ego przepisu, odpowiadają za każdą szkodę, wynikłą z tego powodu, i oprócz tego podlegają karom policyjnym lub sądowym na zasadach ogólnych. ' 3. W razie uzasadnionego podejrzeni'a służba kolejowa jest upoważniona sprawdzać zawartość przewożonych przez podróżnych bagaży 1. nabitą ręcznych. Osoby, wykonywujące służbę publi c zną , jakoteż straż i myśliwi, z bronią, mają prawo przewozić ze 'sobą amunicję ręczną. Straży przy więźniach, jadącej z nimi w oddzielnych wagonach lub przedziałach, dozwala się mieć przy sobie broń nabitą. 4. podróżujący II. PRZEWÓZ BI\Gf\ŻU. f\rt. 30. Określenie. 1. Jako bagaż mogą być przewożone rzeczy podróżnych potrzebne w podróży i zapakowane w kufrach, ko szach, walizach, pudełkach, ręcznych tłomokach i t. p. , 2. Taryfy określają, czy i na jakich warunkach mogą b y ć przewożone przez podróżnych jako bagaż takie przedmioty, które nie są dla nich niezbędne w podróży, jako to: małe zwierzęta, welocypedy, motocykle i t. p. 3. Przedmioty, wyszczególnione wart. 29 ust. 1 i art. 54 ust. 1, nie mogą być przewożone jako bagaż, pod odpowiedzialnością, wskazaną wart. 60. 4. Bagaż przewożony jest w miarę możności tym samym pociągiem osobowym, którym jedzie właściciel bagażu, lub następnym w oddzielnych wagonach bagażowych~ J'I! UZlennIK ustaw. I-'oz. o~. 10. I\rt. 31. Opakowanie. 1. Bagaż, podlegający wysIaniu, powinien być opakowany trwale mocno. Bagaż nieopakowany lub opakowany niedostatecznie ' może nie być przyjęty do przewozu. Jeżeli jednak kolej przyjmie taki bagaż do przewozu, to ma prawo om ó wić to w kwicie bagażowym. Jeżeli pod różny przyjmie kw it bagażowy z takiem omówieniem, przyznaje tern samem, że opakowanie bagażu jest rzeczywi ście w stanie, wskazanym w omówieniu. 2. Nalepki kolejowe, pocztowe i okrętowe z poprze dnich podróży powinny być przed nadaniem usunięte ze sztuk bagażowych. j I\rt. 32 . . Nadawanie. 1. Bagaż , pOWInIen być oddany do ekspedycji bagażowej w czasie, przewidzianym na wydawanie biletów na przejazd (art. 14). Jednakże kolej ma prawo nie przyjąć baga ż u, dostarczonego p.óżniej ni ż na 10 minut przed czasem odejścia adnośnego pociągu. 2. Bez okazania odpowiednich biletów na przejazd bagaż nie może być przyjęty do przewozu. 3. Podróżny ma prawo ubezpieczyć w określonej sumie całość oraz terminowość dostawy nadawanego bagażu. Zgłoszenie ubezpieczenia powinno być uczynione nie póżniej niż na pól godziny prze d czasem ode j ś­ cia odnośnego pociągu. Za ubezpieczenie dostawy bagażu kolej pobiera opłatę, określoną w taryfie. O ile w myśl art. 35 ust. 2 odpowi edzialność kolei jest ograniczona do pewnych norm , wysokość zgłoszonego ubezpieczenia nie może przewyższać tych norm. 4. Kolej może sprawdzać zawartość n~dawanego bagażu, jeżefi ma uzasadn ione podstawy do przypuszczenia, że bagaż zawiera przedmioty, których przewóz jest wzbroniony (art. 30 ust. 3), lub że ubezpieczenie bagażu zostało zgłoszone w sumie nadmiernej . 5. Opłaty za przewóz baga ż u , tudzież za ubezp ieczenie jego dostawy powinny by~ uiszczone przy nadan iu. 6. Po przyjęciu bagażu do wysłania kolej wydaje podróżnemu kwit bagażowy za opłatą, p r zewidz i aną w ta.ryfie. Kwit ten powinien zawierać:
15. a)numer porządkowy,
16. b)datę i numer pociągu,
17. c)stację nadawczą i przeznar.zenia ,
18. d)drogę przewozu, jeżeli dodanej stacji prowadzi kilka dróg,
19. e)il ość sztuk bagażu,
20. f)wag ę bagażu,
21. g)sumę ubezpi e czemia, jeteli ubezpieczenie takie zostało zgłoszone przez nadawcę,
22. h)pobraną opłatę za przewóz bagażu i, w odnośnych przypadkach, za ubezpieczenie jego dostawy. f\rt . 33 ~ 1. Formalności celne, podatkowe i policyjne. Podró ż ny jest obowiązany być obecnym przy załatwianiu z jego ba- g ażem fo r malnośc i celny ch, podatkowych . i policyjn ych. . 2. W razie przekroczeni a terminu dostawy, spowodowanego niezastosowaniem się do powyższego przepisu, właściciel bagażu traci prawo do o dszkodowania z tego tytułu. . I\rt. 34. Wydawanie. 1. Kolej wydaje bagaż za zwrotem kwitu , baga ż owego wiązku sprawdzać tożsamoś ci osoby, po s iadającej kwit. nie ma obo- 2. Podróżny może żądać wydania mu baga ż u na stacji przeznaczenia bezzwłocznie po p rzyjściu pociągu , któ rym p rzyjech a ł , lub następnego poclągu, z uwzględnieniem jednak czasu, niezbędnego . do wykonania wszel kich czynności, zwią z anych z wydaniem bagażu i, w odpowiednich przypadkach, z załatwieniem formalnoś::i celnych, podatkowych lub policyjnych. Jeżeli po tym terminie bagaż nie będzie wydany, to właściciel ma prawo żądać, UZlenntK ustaw. voz. OL. .N2 10. aby na przedstawionym przez niego kwicie bagażowym były odnotowane data i godzina zgłoszenia żądania. 3. Za bagaż, nie zabrany 'przez odbiorcę w ciągu 24 godzin od chwili przybycia odnośnego pociągu. kolej pobiera ok~eśloJlą w taryfie opłatę za przechowanie bagażu, z bagażem zaś postępuje podług arf. 81 ust 4. 4. W zasadzie bagaż powinien być wydany właścicielowi tylko na tej stacji, do której został przez niego nadany. Jednakże na żądanie podróż­ nego, bagaż może być w całości lub częściowo zwrócony mu na stacji nadania lub na stacji pośredniej, o ile zezwalają na to czas i okoliczności oraz nie stoją na przeszkodzie przepisy celne, podatkowe lub policyjne. Przy zwrocie lub wydaniu całego bagażu, kolej odbiera od podróżnego kwit bagażowy, przy zwrocie zaś lub wydaniu tylko części bagażu , kolej robi na kwicie bagażowym odpowiednią uwagę i zwraca kwit podróżnemu. 5. Podróżny. żądający wydania bagażu i nie przedstawiający kwitu bagażowego, powinien udowodnić swe prawo do bagażu, Po takiem udo wodnieniu kolej wydaje mu bagaż za odpowiedniem Dokwitowaniem, w któ rem powinny być wskazane wszystkie cechy odbieranego bagażu oraz nazwisko i adres odbierającego. Nadto w takich przypadkach kolej może wymagać odpowiedniego zabezpieczenia. ~ Rrt. 35. Odpowiedzialność. Kolej odpowiada za przewożony bagaż zgodnie z przepisami.okreodpowiedzialność kolei za przewożone towary (Dział VI). o ile w niniejszym dziale nie są przewidziane inne normy wynagrodzenia. 2. Minister Kolei ma prawo u st anawiać czasowo normy. ograniczające wysokość odszkodowania, przypadającego za zaginięcie. uszkoc.izenie lub ' brak wagi bagażu. Takie ograniczenie nie może być jednak stosowane w tych przypadkach. kiedy udowodnioną została zła wola pracowników ko lejowych. 1. ślającemi Rrt. 36. Zaginięcie bagażu. tylko w tym przypadku, jeżeli na stacji przeznaczenia w ciągu 14 dni od czasu przybycia pociągu, na który bagaż został nadany. 2. Bagaż, niedostarczony na stację przeznacze ni a w ciągu 3 dni od chwili przybycia pociągu, na który został nadany, uważa się za zagin ion y i właściciel jego ma prawo otrzymać od kolei odpowiednie odszkodowanie (art. 35), 3. ' Jeżeli zaginiony bagaż zostanie następnie odnaleziony, to właści­ ciel jego powinien być o tern zawiadomiony, o ile miejsce jego pobytu je st wiadome; w ciągu 10 dni po otrzymaniu takiego zawiadomienia właściciel bagażu może żądać, aby bagaż został mu wydany na wskazanej przez nie go stacji bez żadnych kosztów, za zwrotem pobranego odszkodowania. ' ' 1. Kolej odpowiada za zaginiony żądanie wydania bagażu było bag a ż zgłoszone .F\rt. 37. I Przekroczenie terminu d.ostawy. 1. Kolej ponosi odpowiedzialność za niedostarczenie bagażu na staprzeznaczenia w terminie, wskazanym wart. 34 ust. 2, o ile przekroczenie terminu dostawy nie nastąpiło z winy właściciela bagażu lub. też z powodu okolicznośd niezależnych od kolei. 2. Jeżeli właściciel bagażu udowodni, że skutkiem opóżnionej dosŁa­ wy poniósł rzeczywistą stratę, kolej obowiązana jest wy p łacić żądane przeI zeń odszkodowanie. które nie może jednak przekraczać następujących norm:
23. a)w razie nieubezpieczenia dostawy bagażu - 50 fen .. za każdy kilogram bagażu i za każdy rozpoczęty dzień o pó źnieni a, naj wyżej jednak za 3 dni; cję N2 16. Dziennik Ustaw. Poz. 82. LL.f \
24. b)w razie ubezpieczenia jego dostawy (art. 32 ust. 3)-sumy, wska· zanej przy ubezpieczeniu. 3. Jeżeli właściciel bagażu nie udowodnił straty, poniesionej skutkiem spóźnionego dostarczenia bagażu, kolej obowiązana jest wypłacić:
25. a)w razie nieubezpieczenia dostawy-20 fen., za każdy kilogram bagażu i za każdy rozpoczęty dzień opóźnienia, najwyżej jednak za 3 dni;
26. b)w razie ubezpieczenia dostawy-40 fen. za każdy kilogram bagażu i za każdy rozpoczęty dzień opóźnienia, najwy!ej jednak za 3 dni i nie więcej jak sumę, wskazaną przy ubezpieczeniu. I\rt. 38. Tragarze. 1. Kolej powinna mieć na większych stacjach tragarzy w liczbie dostatecznej. Obowiązkiem ich jest przenoszenie w obrębie dworca kolejowego bagażu ·i pakunków ręcznych podług wskazań podróżnych. 2. Tragarz powinien mieć widoczne oznaki ' slużbowe i mieć przy sobie instrukcję służbową i taryfę pobieranych opłat, którą na żądanie powinien okazywać podróżnym. 3. Za przedmioty, oddane tragarzowi do przeniesienia w obrębie dworca kolejowego, kolej odpowiada jak za bagaż, przyjęty do przewozu (art. 35). I\rt. 39. Przechowanie bagażu. 1. Na stacjacn, otwartych dla przewozu bagażu, kolej w miarę moż­ powinna urządzać odpowiednie pomies.:czenia, w których podróżni mogą składać swoje pakunki na przechowanie. 2. Za przechowanie pakunków kolej pobiera opłatę, oznaczoną w taryfie. 3. Za pakunki, oddane do przechowania, kolej odpowiada jak za bagaż, przyjęty do przewozu. ności III. • PRZEWÓZ PRZESYŁEK NI\DZWYCZI\JNYCH. I\rt. 40. Nadawanie. Przedmioty, nadające się do przewozu w wagonach bagażowych, przyjmowane jako przesyłki nadzwyczajne, stosownie do przepisów, podanych w taryfie. . 2. Każda przesyłka powinna posiadać dokładny adres odbiorcy trwale umocowany. 3. Przesyłki należy nadawać w kasach bagażowych w czasie, przewidzianym dla nadawania bagażu i wskazanym w wywieszonych na stacjach 1. mogą być ogłoszeniach. Przyj mując przesyłkę, kolej jest obowiązana ustalić bezpłatnie jej .Nadawca lub jego zastępca może być obecnym przy ustaleniu wagi. . 5. Na przesyłki nadzwyczajne, przyjęte do przewozu, wystawia si~ kwit bagażowy za opłatą, przewidzianą w taryfie. 6. Przesyłki nadzwyczajne mogą być przyjmowane)ylko do stacji, maj~cych odpowiednie połączenie bagażowe . . 7. Opłata za przewóz musi być uiszczoną przy nadaniu. Zaliczenia nie są przyjmowane. 4. wagę. 228 ---- -------------------------------------------------------I\rt. 41. gażu. 1. N!! 16. Dzi=nnik Ustaw. Poz. 82. Przewóz. Przesyłki nadzwyczajne przewozi się w sposób, ustalony dla baJeżeli w niektóry ch pociągach przewóz przesyłek będzie ograniczony lub zupełnie wyłączony, należy o tem podać do w i adomości ogólnej. 2. Jeżeli nadawca przy nadawaniu nie oznaczy pocią g u, którym przesyłka powinna być wysłaną , należy ją wystać ' najbliższym odpowiednim pociągiem. 3. -Żądanie wysłania przesyłki oznaczonym pociągiem musi ~yć zgło· szone i przesyłka dostarczona przynajmniej na pół godziny przed odejściem danego pociągu. I\rŁ . 42. Wydawanie. Odbiorca ma prawo' żądać na stacji przeznaczenia wydania -, mu zaraz po przyjściu pociągu, na który została nadana, z uwzglę­ dnieniem jednak czasu potrzebnego na załatwienie właściwych czynności. 2. J eżeli po przybyciu pociągu nikt się po przesyłkę nie zgłosi, kolej zawiadamia odbiorcę o przybyciu przesyłki. Zawiadomienie powinno nastąpić w terminach, przewidzianych wart. 79 dla przesyłek pośpiesznych. 1. przesyłki I\rt. 43. ~ IOdpowiedzialność. 1. Kolej odpowia::ia za przesyłki nadzwyczajne na określających odpowiedzialność jej za bagaż (art. 35). zasadzie przepisów, 2. Za opóźnienie w dostawie przesyłek nadzwyczajnych kolej odpo· wiada podług tych samych norm, co i przy opóźnieniu dostawy bagażu (art. 37). IV. PRZEWÓZ ZWŁOK. I\rt. 44. 1. Zwłoki mogą być Wysyłanie. przyjm0wane do przewozu tylko jako przesyłki pośpieszne. Zwłoki powinny być zgłoszone do przewozu na stacji początkowej przynajmniej na 6 godzin. na stacjach pośrednich - przynajmniej ha 12 godzin przed czasem odejścia poc i ągu. 3. Zwłoki powinny być hermetycznie zamknięte w metalowej trumnie, tE\ zaś ostatnia powinna być umieszczona w trumnie lub skrzyni drewnianej tak szczelnie, aby się nie mogła w niej poru s z ać . 4. Nadawca przy wysyłaniu zwłok po wi nie n złożyć pozwolenie na przewóz, wydane przez odpowiednie ' wł a dze . . 5. Na przewożone zwłoki powinny być sporządza:1e listy przl:!wozowe stosownie do art. 55 i 56. 6. Załadowanie zwłok jest obowiązki e m na dawcy. 7. Należność za przewóz zwłok musi być opłacona przy nadaniu. 8. Jeżeli zwłoki wstały nadane pod fałszywą nazwą, to nadawca powinien dopłacić różnicę przewoźnego za całą przestrzeń od stacji nadania do stacji przeznaczenia i oprócz tego Uiścić karę w wysokości poczwórnego przewoźnego, niezależnie od ewentualnej odpowiedzialności karnej. 2. pociągu Dzieonik Ustaw. Poz. 82. 229 I\rt. 45. Przewóz. 1. Zwłoki przewożone są w oddzielnych krytych wagonach towarowych. Załadowywanie innych przesyłek razem ze zwłokami jest w. ~bronione. Kilka zwłok, nadanych równocześnie na jednej stacji do jednej stacji przeznaczenia, można załadować do jednego wagonu. Zwłoki, nadawane w zamkniętych karawanach, powinny być przewożone na niekrytych wagonach towarowych. . 2. Zwłokom powinien towarzyszyć dozorca. zaopatrzony w bilet przejazdowy, i który może, jeżeli zechce, jechać w tym samym wagonie, w którym znajdują się zwłoki. 3. Zwłok nie wolno w drodze przeładowywać bez istotnej potrzeby. Przewozić je należy możliwie szybko i bez zatrzymywania · w drodze. I\rt. 46. Wydawanie. 1. Wydania zwłok na stacji przeznaczenia można żądać natychmiast po przybyciu pociągu, którym zwłoki były przewiezione. z uwzględnieniem jednak czasu, niezbędnego do załatwienia właściwych formalności . 2. Przy wydaniu zwłok kolej zwraca odbiorcy pozwolenie na przewóz (art. 44, ust. 4). 3. Zwłoki powinny być przez odbiorcę wyładowane i zabrane w ciągu 6 godzin od chwili przybycia odnośnego pociągu na stację przeznacze nia, w przeciwnym razie mogą być oddane do rozporządzenia miejscowej policji. Jeżeli zwłoki przybędą po 6 -e j godzinie wieczorem, termin ich wyładowania i zabrania liczy się od godziny 8 rano następnego dnia. W razie przekroczenia terminu wyladowania i zabrania zwł o k, kolej ma prawo pobierać opłat~ taryfową za przetrzymanie wagonu (postojowe). I\rt. 47. Przewóz zwłok do prosektorjów. 1. Zwłoki, przesyłane z urzędów policyjnych. więzień, szpitali i t. d. do prosektorjów lub też wysyłane przez nie dalej, mogą być przewożone bez dozorców. 2. Zwłoki takie powinny być nadawane w szczelnie zamkniętych skrzyniach lub trum nach i przewożone pociągami towarowp.mi. V. PRZEWÓZ ZWIERZf\T. f\rt. 48. Zasadyogólne. 1. Przewóz zwierząt odbywa się na zasadach, określonych w Dziale VI. o ile prze p isy niniejsze nie z a wiera j ą odmiennych omówień lub po s tanowień. 2. ' Przewóz pojedynczych sztuk lub niewi e lk ich partji zw ie rząt odbywać si~ moż e pomiędzy wszystkiemi stacjami, otwartemi dla ruchu towarowego, przewóz większych partji zwierząt - pomiędzy stacjami, wymienionemi w odpowiednich taryfach. ' 3. Na stacja ch, otwartych dla przewozu większych partji zwierząt, powin'1y znaj dowa ć się stosowne urządzenia do ich załadowania i wyła d owania. I 4. Dla poj enia i karmienia przewożonych zw i erząt w drodze powinny znajdować się stosowne urządzenia na stacjach, określonych przez odnośne władzE.; i wymienionych w taryfach. I\rt. 49: Wysyłanie_ 1. Zwierzęta przewozi się w zasadzie pociągami, które wyznacza kolej podaje o tem do wiadomości publicznej. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 230 .N2 16. 2. Przewóz zwierząt powinien być zgłoszony przynajmnIej na 24 godziny przed czasem odejścia odnośnego pociągu; kolej mGże nie uwzględnić póżniejszych zgłoszeń. Kolej nie ma obowiązku przyjmowania zwierząt do przewozu w niedziele i święta, nie ma również obowiązku przyjmowania do przewozu zwierząt chorych. Zwierząt dzikich może kolej nie przyjąć do przewozu, jeżeli nadawca ich nie spełnił wszystkich wymagań kolei, zmierzających do zapewnienia bezpieczeństwa publicznego. 3. Zwierzęta powinny być dostarczane na stację tak, aby załadowanie ich mogło być ukończone przynajmniej na godzinę przed czasem odejścia odnośnego pociągu; zwierzęta powinny . być należycie nakarmione i napojone przed wysłaniem przez nadawcę. 4. Klatki, skrzynie, kosze, worki i t. d .. używane do przewozu, powinny być dostatecznie obszerne, przewiewne i czyste i urządzone w sposób, zabezpieczający wagony od zanieczyszczenia. . 5. Ładowanie zwierząt do wagonów powinno być dokonywane przez nadawcę, który również powinien dostarczyć wszelkich niezbędnych do przewozu przyborów i umocować je w razie potrzeby w sposób, wykluczający uszkodzenie wagonów. Zwierzęta muszą być tak umieszczone w wagonach, aby nie były ściśnięte wzajemnie lub przyciśnięte do ści;!n wagonu. Zwie· rzęta rozmaitych gatunków, ładowane do jednego wagonu, powinny być oddzielone od siebie odpowiedniemi przegrodami. 6. Na przewóz zwierząt powinny być sporządzane listy przewozowe stosownie do art. 55 i 56. Nad .:lwca ma prawo wskazać w liście przewozowym drogę przewozu, jeżeli do stacji przeznaczenia prowadzi więcej niż jedna droga. 7. Kolej ma prawo żądać opłacenia należności za przewóz zwierząt przed ich wysłaniem. f\rt. 50. Przewóz. 1. Kolej ma prawo wymagać,( aby przewożonym zwierzętom towarzydozorca dla opiekowania się niemi w drodze. Dozorca powinien mieć bilet na przejazd i może żądać miejsca do przejazdu. Kolej ma prawo wymagać, aby dozorca jechał w jednym wagonie ze zwierzętami, jeżeli to potrzebne dla bezpieczeństwa przewozu. 2. Zwierzęta powinny być karmione i pojone w drodze przez dozorcę na przeznaczonych do tego stacjach (art. 48 ust. 4). . 3. Szczegółowe postanowienia o przewozie zwierząt żywych zawiera zaszył łącznik fl~ f\rt. 5t. Terminy dostawy. 1. Termin dostawy zwierząt, przewożonych pociągami towarowemi, oblicza się nś'l zasadach, ustanowionych dla przewozu towarów (art. 75) , 2. Bieg terminu dostawy przerywa się w przypadkach, przewidzianych wart. (:t ust . 8, na czas postoju na stacjach, gdzie się odbywa karmienie i pojenie zwierząt, i na czas trwania oględzin weterynaryjnych. 3. Termjn dostawy zwierząt, przewożonych pociągiem osobowym, upływa . bezzwłocznie po p'rzybyciu pociągu na stację przeznaczenia, z uwzględnieniem 'jednak czasu, niezbędnego do załatwienia formalności celnych, podatkowych lub policyjnych. f\rt. 52. Wydawanie. Kolej powinna poczynić wszelkie zarządzenia do możliwie bezwydania zwierząt po przybyciu ich na stację przeznaczenia . Odbiorca powinien je wyładować i zabrać w ciągu 2 godzin, licząc od chwili dania mu możności ich wyładowania. 1. zwłocznego Dziennik Ustaw. Poz. 82. 231 2. Jeżeli po przybyciu na stację przeznaczenia zwierząt. przewożonych bez dozorcy, nie zgłosi się nikt, upoważniony do ich odbioru. kolej powinna zawiadomić odbiorcę o przybyciu przesyłki w terminie, ustalonym dla zawiadomień o przybyciu przesyłek pośpiesznych. W tych przypadkach termin wyładowania i odbioru zwierząt (ust. 1) rozpoczyna się po upływie 3 godzin od zawiadomienia odbiorcy o ich przybyciu (art. 79 ust. 3). 3. Terminy wyładowania i zabrania ·zwierząt przerywają się na czas załatwiania formalności celnych, policyjnych i weterynaryjnych, o ile w wykonaniu ich nie nastąpiła twłoka z winy nadawcy, odbiorcy lub dozorcy zwierząt. 4. Jeżeli przybyłe zwierzęta nie zostaną wyładowane i zabrane w oznaczonym wyżej terminie, kolej ma prawo oddać je na koszt i ryzyko wła· ściciela na wyżywienie lub też, jeżeli zezwoli na dalsze zatrzymanie ich 'W wagonie lub na stacji, pobierać o~łatę, określoną w taryfie. VI. PRZEWÓZ TOWł\RÓW. Art. 53. Przewóz bezpośredni. Kolej jest obowiązana przewozić towary od i do wszystkich stacji, ,otwartych dla rLichu towarowego, bez udziału zainteresowanych osób przy przejściu towarów z jednej kolei na drugą. ł\rt. 54. Ograniczenia przewozu. 1. Kolej nie przyjmuje do przewozu: 1\) Przedmiotów, stanowiących przywilej poczty (art. 3). B) Następujących przedmiotów, o ile nie zachodzą wyjątki, wskazane w ust. 2 fi . .
27. a)materjałów wybuchowych;
28. b)amunicji;
29. c)towarów łatwozapalnych i pirotechnicznych;
30. d)gazów zgęszczonych i skroplonych;
31. e)ciał, które w zetknięciu z wodą, wytwarzają gazy palne;
32. f)materjałów samozapalnych. 2. Ł<olej przyjmuje do przewozu warunkowo: 1\) Przedmioty. wyszczególnione w załączniku B, na warunkach, wskazanych w tymże załączniku. B) Złoto, srebro i platynę w sztabach. proszku i wyrobach, pieniądze i ·monety ze szlachetnych metali, papi :ry wartościowe. dokumenty. drogie kamienie, perły, cenne koronki i hafty, oraz inne koszto· wnośĆi, wreszcie dzieła sztuki, jako to: malowidła, rzeźby, bronzy, starożytności. Warunki przewozu tych przedmiotów określa· odpowiednia taryfa. Znaczki pocztowe. arkusze stemplowe, znaczki stemplowe i t. p. urzędowe znaki wartościowe nie są uważane za papiery wartościowe. C) :O) Przedmioty, których naładowanie lub przewóz, ze WZ9lędu na wa· runki budowy lub eksploatacji kolei. leżą:y:h na linji przewozu, . nastrę c za i ą niezwykłe trudno ś ci (art. 3). Kolej może uskutecznić przewóz takich przedmiotów na wa· runkach specjalnie omówio nych z nadawcą. Tabor kolejowy, przewożony na własnych os iach. Tabor taki musi być w stanie, zda tnym do bi=gu, co kolej powinna odpowiednio sprawdlić i zaświadczyć Parowozom, ten- 232 Dziennik Ustaw. Poz. 82. NQ 16. drom i wagonom motorowym powinien towarzyszyć fachowy dozorca, wyznaczony przez nadawcę. Rrt. 55. List przewozowy. 1. Na każdą przesyłkę powinien być sporządzony list przewozowy oraz jego wtórnik na blankietach podług wzoru NQ 1 dla przesyłek zwyczajnych i wzoru NQ 2 dla przesyłek pośpiesznych, wskazanych w załączniku C. 2. Wszystkie stacje kolejowe obowiązane są sprzedawać blankiety listów przewozowych po cenie, określonej w taryfie. 3. Wyjątki od powyższych zasad ogólnych mogą być dopuszczone na mocy p~stanowienia Ministra Kolei. Rrt. 56. Treść listu przewozowego~ 1. Nadawca powinien zamieścić w liście przewozowym :
33. a)nazwę stacji nadawczej;
34. b)nazwę stacji i kolei przeznaczenia; .
35. c)imię, nazwisko i adres odbiorcy;
36. d)zastrzeżenie w odnośnych przypadkach, aby ładunek pozostał na stacji przeznaczenia na składzie do czasu zgłoszenia się po niego odbiorcy; zastrzeżenie to powinno być wpisane w miejscu, przeznaczonem dla wskazania nazwiska i adresu odbiorcy; ·
37. e). rodzaj i numer wagon~, o ile towar ładował sam nadawca;
38. f)nazwę towaru, rodzaj opakowania, a w miarę możności i jego· wagę; dla przesyłek drobnych także cechę i numer każdej sztuki, ilość sztuk i rodzaj opakowania;
39. h)wykazy załączonych dokumentów celnych, podatkowych i policyjnych oraz naz Ay stacji, na k tórych mają być załatwione formalności celne i podatkowe;
40. i)w razie życzenia nadawcy, wskazanie drogi przewozu, jeżeli do stacji przeznaczenia prowadzi więcej niż jedna droga;
41. k)wzmiankę o ubezpieczeniu, w odnośnych przypadkach, dostawy towaru; I) zaliczenie, ob : iqż 2 jąl=e w odnośnych przypadkach, towar;
42. m)wzmiankę, czy i jakie koszta przewozowe mZlją być opłacone przy nadaniu towaru;
43. n)miejsce i datę sporządzenia listu przewozowego;
44. o)podpis i adres nadawcy . . 2. Kolej ma prawo wymagać, żeby na każdy ładunek wagonowy byf sporządzony oddzielny list przev.ozowy. 3. Za jednym listf:m przewozowym można nadać większą ilość przedFIliotów, o ile ich wspólne załadowanie i przewóz są możliwe ze względu na ich właściwośCi natu "alne oraz, o ile to nie sprzeciwia się przepisom celnym lub policyjnym. . 4. Oddzielne listy przewozowe powinny być sporządzane zarówno na przesyłki, których ładowanie przez nadawcę lub wyładowywanie przez odbiorcę jest zastrzeżone w odpowiednich przepisach. jak również na towary, dopuszczone do przewozu warunkowo (art. 54 ust. 2). . 5. Jeśli miejsce, wyzn.a czone na blankiecie listu przewozowego do określen ia przesyłk i , nie będzie wystarczające, to należy do listu przewozowe go doszyć lub dokleić arkusze dodatkowe tegoż formatu, które nadawca podpisuje. W liście przewozowym powinna być 'zamieszczona wzmianka o dołączeniu arkusLY do ::iatkowych. W tych przypadkach ogólna waga przesyłki powinna być wymieniona w odpowiedniej rubryce listu przewozowego.
45. g)N216. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 233 6. Waga ładunków, względem których stosowane są taryfy rozmaite, powinna być podana oddzielnie dla każdego rodzaju towaru. W liście przewozowym nadawca może zamieścić żądanie, aby waga, względnie ilość sztuk . przesyłki, była sprawdzona na stacji przeznaczenia przy wydaniu towaru; kolej pobiera za to opłatę, przewidzianą w taryfie. 7. Na odwrotnej stronie listu przewozowego może być wydrukowana firma nada wcy, jak również mogą być zamieszczane dla wiadomości odbiorcy następujące uwagi, dotyczące przesyłki: "przesyłka pochodząca od NN, z polecenia NN, do rozporządzenia NN, celem dalszego przesłania dla NN, ubezpieczone w NN".Notatki te do niczego kolei nie zobowiązują. 8. Zamieszczanie w liście przewozowy:n innych danych i dołączenie innych dokumentów, nie wskazanych w niniejszyc\.1 przepisach, jest wzbronione. 9. List przewozowy powinien być wypełniony w języku polskim wy raźnie atramentem , ołówkiem atramentowym, względnie drukiem lub stemplem. . 10. Listy prżewozowe, zawierające poprawki bez 'omówienia, podskrobywane lub nadmiernie zabrudzone nie będą przyjmowane. Rrt. 57. Odpowiedzialność nadawcy. , ta Nadawca odpowiada przed koleją za zgodność z rzeczywistością, dokładność i dostateczność wszystkich oświadczeń, zamieszczonych przezeń w liście przewozowym, i ponosi wszelkie ' następstwa. które mogą wyniknąć z niezgodności, niedokładności i niedostateczności tych oświadczeń. Odpowiedzialność nadawcy nie ulega zmianie i w tym wypadku, jeżeli na jego) żądanie wypełnienia listu przewozowego dokonała kolejowa · ekspedycja 1:0-; warowa. Rrt. 58. Sprawdzanie zawartości, ustalanie ilości sztuki wagi przesyłkL Kolej ma prawo sprawdzać czy ilość sztuk, waga i zawartość przezgodne są z oświadczeniem nadawcy w liście przewozowym. Przy sprawdzeniu l1loże być obecna osoba, uprawniona do rozporządzania przesyłką. W raziE! nieobecności tej osoby powinni być wezwani dwaj świadkowie. 2. Jeżeli się okaże , że podane ' w liście przewozowym oświadczenia nie są zgodne z prawdą, osoba uprawniona do rozporządzania przesyłką, niezależnie od opłat, przewidzianych wart. 60, uiszcza opłaty, wskazane w taryfie, oraz ponosi wszelkie inne koszta, związane z takiem sprawdzeniem . 3. Jeżeli nadawca nie podał wagi przesyłki w liście przewozowym, kolej jest obowiązana wagę tę ustalić sama na stacji nadawczej albo, w braku na niej stosownych urządzeń, na którejkolwiek z innych stacji, leżących na Iinji przewozu. Za ustalenie wagi przesyłki kolej pobiera opłatę , wskazaną w taryfie. 4. Kolej może dokonywać ważenia przesyłek wagonowych na wadze wagonowej, przyjmując pod uwagę wagę własną wagonu, na nim oznaczoną. Na żądanie jednak osoby, uprawnionej do rozporządzania przesyłką, kolej powinna sprawdzić wagę własną wagonu, jeżeli na to pozwalają warunki rychu. Za takie sprawdzenie kolej pobiera opłatę, określoną w taryfi . 5. Dokonane przez kolej ustalenie ilości sztuk i wag.i przesyłki powinno być zaznaczone przez kolej w liście przewozowym. Jeżeli ustalenie to nastąpiło na stacji nadawczej, zaznaczenie powyższe powinno być zamieszczone równi e ż i we wtórni ku listu przewozowego. Za ustalenie ilości sztuk przesyłek wagon owych na żąda ni e nadawcy kolej pobiera opłatę , przewidzianą w taryfie. Kolej jednak nie jest obowiązana do takiego ustalania ilo ś ci sztuk . 1, syłki 23.4 D,ziennik Ust~w. Poz. 82. l\rt. 59. N216. Ładowanie. 1. Towary powinny być przez nadawcę lub kolej naładowane stosownie do wskazówek, zawartych w niniejszych przepisach i w odnośnych taryfach. 2. Jeżeli na wagonie jest o'znaczona jego ładowność i nośność, to miarodajną normą przy naładowaniu wagonu jest jego ładowność. Wagon l110że być naładowany . ponad ładowność do całkowitej nośności tylko w tym razie, jeżeli ze względu na rodzaj towaru i warunki atmosferyczne, nie ma obawy, żeby nośność wagonu mogla być w drodze przekroczona. Ładowa­ nie wagonu ponad jego nośność jest bezwzględnie niedozwolone. Jeżeli na wagonie oznaczona jest tylko jego ła downość, to można przy ładowaniu wagonu przekroczyć ją o 50f0. l\rt. 60. Dopłaty. 1. W razie ujawnienia niezgodnego z rzeczywistością oznaczenia" zawartości, wagi lub ilości sztuk przesyłki. jak również zaniedbania przepis6w ostrożności, wskazanych w załączniku B, pobierane są następujące dopłaty, bez względu na to, czy wina nadawcy może; czy nie może być udowodnioną:
46. a)jeże.li do przewozu nadane zostały przedmioty, wymienione wart. 54 ust. I B i 2 A, pod nazwą, nie odpowiada jąc ą rzeczywistej zawartości, albo też 'nie zostały zachowane przepisy ostro żnoś ci, wskazane w załączriku B, dopłata od każdego kilograma wagi brutto przesyłki, w której p rzedmiot podobny ujawniony został, stanowi: . 12 mk., za przedmioty, które, stosownie do art. 54 ustępu I B, są zupełnie wyłączone z przewozu, oraz za mate rjały wybuchowe i samozapalne, wymienione w ustępach I i II załą­ cznika B; 3 mk., za płyny i materje palne. trujące i gry ząc e, wymienione w ustępach III, IV i V załącznika B; 1/2 mk., za p rzedmioty, łatwo ulegające gniciu, wymienione w ustępie VI załącznika B; ,
47. b)we wszystkich innych wypadkach dopłata stanowi 1 mk., od każdego listu p rzewozowego, jeżeli to nie mogło pociągnąć za sobą zmniejszenia opiaty . przewozowej; jeżeli zaś magio, to pobiera si,ę podwójną różnicę pomiędzy oplatą przewozową, obliczoną podług nie prawidłowego określenia przesyłk i , i opła­ tą za to, co się okazało w rzeczywistości, od stacji nadawr:zej do stacji p rzeznaczenia nie mniej jednak niż 1 mk.,
48. c)jeżeli do przewozu nadaną zosttlła przesyłka, oznaczona niezgodnie z rzeczywistą iloś cią sztuk, wym.iarami lub wagą przesyłki, i okoliczność ta mogła spowodować zmniejszenie przewożnego, dopłata stanowi również podwójną różnicę, pomiędzy opłatą, przypadającą za przewóz istotnej ilości sztuk, wymiaru lub wagi przesyłki od stacjJ nadawczej do stacji przemaczenia, a opłatą za przewóz przesyłki, obliczoną wędle oświadczeń nadawcy; .
49. d)za przeciążenie wagonu ładowanego przez nadawcę ponad jego nośność pobieraną jest dopłata w wysokoścj szesciokrotnej opłaty ' za przewóz od stacji nadawczej do stacji odbiorczej tej wagi przesyłki, która przenosi najwyższe normy ładunkowe , określ one wart. 59,
50. e)dopłaty, przewidziane pod lit. a-d są pobierane niezależnie za każdy przypadek jednoczesnego przekroczenia kilku z wymienionych przepisów; Jeżeli nieprawidł owe podanie zawartości · przesył­ ki, powoduj, ące obniienie przewożnego, zbiega się z niezgodnem • J'f2 16. I Dziennik Ustaw. Poz. 82. . - 235 z rzeczywistością oznaczeniem ilości sztuk lub wagi przesyłki, która nie zawiera przedmiotów, wyszczególnionych wart. 54 ust. I B lub 2 f\ - dopłata stanowi wówczas podwójną różnict: mię­ dzy opłatą, obliczoną z jednej zawartość, liczbę sztuk I ub wagę . wskazanego w liście przewozowym towaru, a z drugiej --.:. za istotną zawartość, liczbę sztuk lub wagę nadanego do przewozu towaru. Prócz tego powinna być uiszczona różnica w opłacie przewożnego oraz pokryte powstałe wskutek tej nieprawidłowości szkociy i pobrane kary, ' przewidziane w odnośnych przepisach prawnych. 2_ Dopłata nie może być pobieraną:
51. a)w razie podania nieprawid!owej wagi łul:) przeciążenia wagonu, jeżeli kolej obowiązaną była według przepisów zważyć dany ładunek'
52. b)w razie' zwiększenia w drodze wagi przesyłki, nie pociągającego za sobą przeciążenia wagonu, jeżeli nadawca udowodni, że zwięk­ szenie wagi powstało wskutek wpływów atmosferycznych;
53. c)w razie powstałego w drodze wskutek działań atmosferycznyc-h przeciążenia wagonu, jeżeli nadawca udowodni, że przy załado­ waniu wagonu zachowane były obowiązujące przepisy i ładowność wagonu przekroczona nie była. 3. Dopłaty obowiązują z chwilą zawarcia umowy o przęw0z (art. 61). {Jiszczać dopłaty powinien nadawca przesyłki. Jeżeli odbiorca przyjmie list przewozowy i przesyłkę, ponosi on, w myśl art. 76 ust. 4, odpowiedzialność..; za l)iszczenie dopłat solidarnie z nadawcą. . 4. Ządania uiszczenia dopłaty ora7. zwrotu dopłaty, w razie nieprawi·dłowego jej pobrania, mają moc prawną w ciągu sześciu miesięcy. Termin szeŚCIOmiesięczny dla zgłoszeń o uiszczenie dopłat ro:poczyna się z chwilą pobrania opłaty przewozowej, jeżeli zaś przewożne pobrane nie było z chwilą nadania przesyłki do przewozu. Termin sześciomiesięczny dla żą­ <lania zwrotu dopłat nieprawidłowo pobranych liczy się od chwili uiszczenia <:Iopłaty. Art. 71 ust. 2 reguluje zawieszenie lub przerwę w biegu tego terminu. F\rt. 61. Zawarcie umowy o przewóz. 1. Umowę o przewóz należy uważać za zawartą z chwilą, kiedy stacja .nadawcza przyjęła do przewozu przesyłkę wraz z listem przewozowym. Na :znak przyjęcia stacja kładzie na liście przewozowym stempel z datą przyjęcia przesyłki. W takiż sam stempel powirmy być zaopatrzone i wszystkie dołączone do listu przewozowego arkusze dodatkowe w myśl art. 56 ust. 5. 2. Ostemplowanie powinno być uskutecznione bezpośrednio po całko­ witern przyjęciu wymienionej w liście przewozowym przesyłki i, na żądanit; nadawcy, dokonane w jego obecności,' po pobraniu sum, podlegających ·opłacie zgóry. 3. Ostemplowany list przewozowy służy za dowód zawarcia umowy -o przewóz. 4. Zawarte w liście przewozowym dane co do wagi i liczby sztuk przesyłki, załadowanej do wagonu przez nadawcę, mogą służyć za dowód przeciw kolei tylko w tym przypadku, jeżeli kolej dokonała sprawdzenia wagi i ilości sztuk przesyłki i zgodność wskazanych przez nadawcę oświad­ czeń zadokumentowała w liście przewozowym . . 5. Kolej jest obowiązana stwierdzić przyjęcie przesyłki do przewozu w dołączonym do listu przewozowego wtórniku oraz podać datę rzeczonego przyjęcia. 236 6. . . Dziennik Ustaw. Poz. 82. N2 16. Wtórnik nie posiada tego znaczenia, co list przewozowy. Art. 62. Opakowanie i cechowanie. 1. Przesyłka powinna być opakowana odpowiednio do swych właści­ dla zabezpieczenia jej od zniszczenia, braku albo uszkodzenia. 2. Jeżeli przesyłka nie jest należycie opakowana, ' kolej może odmówić przyjęcia jej do przewozu albo żądać, aby nadawca stwierdził w liście przewożowym brak lub wadliwość opakowania. O ile nad~wca zechce stale nadawać na daną stacj~ przesyłki bez opakowania lub w opakowaniu nie dostateczne m, może złożyć oświadczenie ogólne wedle wzoru, wskazanego .w załączniku E. W tym wypadku należy zrobić za każdym razem wzmiankę: o tern oświadczeniu w liście przewozowym. 3. Artykuły 84 i 86 określają bliżej jaką odpowiedzialność ponosi kolej za szkody, spowodowane tak v.:-adliwością opakowania, zaznaczoną w liście przewozowym, jak i nie zaznaczoną, a nie dającą się zewn~trznie zauważyć. Kolej może być zwolniona od odpowiedzialności za szkody, wynikłe z wad opakowania, tylko w tym przypadku, kiedy nadawca działał w złej wierze, a o widocznej zewnętrznie wadliwości opakowania niema wzmianki w liście przewozowym_ . 4. Opakowanie powinno być takie, aby towar nie mógł być uszko dzony podczas zwykłych czynności kolejowych. W razie przeciwnym kolej, o ile zechce przyjąć przesyłkę do przewozu, może 'zażądać od nadawcy wniesienia do listu przewozowego oświadczenia, wskazanego wyżej w ust. 2-im . . Za szkody, powstałe wskutek wadliwości opakowania, stwierdzonych w powyższy sposób lub nie dających się zewnętrznie zauważyć, ponosi odpowiedzialność nadawca przesyłki. Jeżeli wadliwość opakowania, dająca się zewnętrznie zauważyć, nie była w liście przewozowym zaznaczona, nadawca przesyłki odpowiada za szkody tylko w tym przypadku, kiedy działał w złej wierze. 5. Kolej ma prawo żądać, aby drobne przedmioty (drobne wyroby' żelazne i t. p. rzeczy), których przyjmowanie i ładowanie połączone są ze znaczną stratą czasu, były łączone lub wiązane wspólnie dla zmniejszenia ilości pojedyn czych przesyłek . . 6. Dla towarów, nie wymienionych wart. 54, które jednak, z powodu właściwości swoich, mogą podczas . przewozu spoyvodować pewnei niedogodności, kolej może ustalić w taryfie przepisy o opakowaniu i sposobie na· ładowania. . 7. Przesyłki drobne powinny być cechowane w sposób trwały i wyraźny, uniemożliwiający zamianę. Cechy powinny zgadzać się całkowicie z cechami, podanemi w liście przewozowym. Wszystkie poprzednie znaki i cechy (kolejowe, pocztowe lub inne, mogące utrudniaQ rozpoznanie przesyłki) powinny być usunięte. . 8: Kolej może żądać, aby przesyłki drobne były przez naday{cę zaopa trzone w trwale i wyraźnie wypisaną nazwę stacji przeznaczenia. wości Art. 63. Przyjmowanie przesyłek. 1. Kolej obowiązana jest przyjmować do przewozu przesyłk i tylko wtedy, kiedy przewóz ich może być uskutecwiony bezzwłocznie. Jeżeli warunki eksploatacji kolejowej lub inne wyjątkowe względy uniemożliwią bezzwłoczne uskutecznien ie przewozu, wówczas zawieszenie lub ograniczenie przyjmowania do przewozu przesyłek może nastąp;ć jedynie na mocy zarządzenia Zarządu kolejowego, który powiadamia o tern Ministerstwo Kolei. 2. Prżesy ł ki powinny być dostarczone kolei w godzinach służbowych . / N2 16. Dziennik Ustaw. Poz. 82. • 237 'Ustalonych przez kolej i podanych' do wiadomości publicznej za pomocą stosownych ogłoszeń na stacjach. 3. W niedziele i dni świąteczne kolej może nie przyjmować przesyłek towarowych zwykłych, przesyłki zaś pośpieszne obowiązana jest przyjmować, jeżeli nie stają temu na przeszkodlie formalności celne lub podatkowe. 4. Jeżeli przyj~cie przesyłki, którą po'Ąjnna naładować sama kolej, jest wstrzymane przez to, że nadawca nie dostarczył w ciągu 24-godzin wszystkich przedmiotów, wymienionych w liście przewozowym, że w ciągu 24-godzin, od chwili rozpoczęcia przyjmowania przesyłki, nie doręczył kolei należycie sporządzonego listu 'prz,=wozowego, zamiast nieprzyjętego przez ·ekspedycję wskutek nieprawidłowości lub niedostateczności oświadczeń, lub że nie uiścił w tym samym terminie opłat przewozowych i kosztów dodatkowych, podlegających opłacie przy nadaniu, kolej ma prawo pobrać za towar, złożony na stacji, składowe przewidziane w taryfie. 5. Podstawienie wagonu dla przesyłki, której naładowanie należy do nadawcy, powinno być ustalone na dzień określony, stosownie do zło­ żonych oświadczeń o rodzaju przesyłki i przybliżonej jej wadze oraz o stacji przeznaczenia. Jeżeli wagony nie mogą być na ten czas przygotowane, to o tem, w miarę możności, powinna być uprzedzona osoba, zamawiająca wagony. Jeżeli osoba, zamawiająca wagon, odwoła swe zamówienie już po podstawieniu wagonu, ale jeszcze przed upływem terminu, ustalonego dla .naładowania, powinna ona uiścić przewidzianą w taryfie opłatę, która nie może przenosić wysokości opłaty, należnej za przetrzyma'nie wagonu w ciągu 1 doby. Jeżeli jednak to odwołanie zamówienia nastąpiło już po ,upływie terminu dla naładowania, zamawiający powinien uiścić opłatę, przewidzianą w taryfie za przetrzymanie wagonu (postojowe). Przy zamówieniu wagonu kolej ma prawo żądać zabezpieczenia do wysokości wyżej wymienionej opłaty. 6. Naładowanie, ,dokonywane przez . nadawcę, powinno być uskutecznione podczas godzin służbowych i musi być zakończone w ciągu terminu, ustalonego przez kolej i podanego do powszechnej wiadomości przez odpowiednie ogłoszenia na stacji. Jeżeli termin ten będzie przekroczony albo nadawca nie doręczy kolei w ciągu tego terminu należycie sporządzo­ ,nego listu przewozowego, zam iast nieprzyjętego przez ekspedycję wskutek nieprawidłowości lub niedostateczności oświadczeń, albo też nie uiści przed upływem tego terminu zastrzeżonych w liście przewozowym przewoźnego i opłat dodatkowych, - to nadawca obowiązany jest uiścić przewidzianą w taryfie opłatę za przetrzymanie wagonu (postojowe). Opłatę za przetrzymanie wagonu przez niedziele i dni świąteczne pobiera się tylko wówczas, kIedy termin ładowania upłynął już dnia poprzedniego o godz. 2 po południu. Jeżeli kilka dni świątecznych i niedzielny następują z kolei, opłata za prze,t rzymanie wagonu pobiera się tyłko za dzień jeden. W przypadkach, kiedy termin ładowania przekroczony został więcej nU o 24 godziny, kolei przysługuje prawo na rachunek i odpowiedzialność nadawcy towar wyłado ­ wać i przyjąć na skład albo też oddać go na przechowanie ekspedytorowi ,lub skł~dfllkowi. 7. Bieg terminów, przewidzianych w ust. 4 i 6-m, zawiesza się na przeciąg dni niedzielnych i świątecznych oraz na czas dokonywania formalności celnych, podatkowych i policyjnych, o ile one nie ulegną zwłoce z winy nadawcy. 8. Kolej może podjąć się dostarczania na stację przesyłek drobnych ,z miejscov.ości, leżących w pobliżu stacji, bądż sama za opłatą, podaną do wiadomości powszechnej, bądź też dla dokonania tego zamówić przedsię­ biorcę przewozowego. Osoby, dokonywujące tego przewozu, uważane są za pracowników kolejowych w myśl art. 5. Służba przedsiębiorcy przewo 238 Dziennik Ustaw. Poz. 82. Ng '16. zowego powinna posiadać przy sobie taryfę opłat i okazywać ją na ż ą dani e osób zainteresowanych. . 9. Nadawcy przysługuje prawo albo skorzystać z powyższej organizacji kolejowej, albo dostarczyć przesyłki samemu, albo też zlecić to innemu przedsiębiorcy. 10. Kolej ma prawo zamieścić w taryfach przepis, że przeładowanie towarów, mających na staFji nadawczej przejść ze statków bezpośrednio na kolej, dokonywane będzie albo przez samą kolej za opłatą, określoną w taryfie lub wskazaną w ogłoszeniach, wywieszonych na stacji, albo też przez specjalnego przedsiębiorcę. ~ Osoby, dokonywujące tego przeładowa­ nia, uważane są, w myśl art. 5, za pracowników kolei. 12. Skrócenie terminów dla naładowania oraz czasu wolnego od opłaty składowego, jak również podwyższenie opłat za przetrzymanie wagonu i, za składowe może nastąpić na zasadzie przepisów, podanych wart. 80 ust. 8. flrt. 64. Czasowe przechowywanie przesyłek. 1. Kolej obowiązana jest przyjmować do przechowania czasowego za odpowiedniem pokwitowaniem przesyłki, których nie można wysłać bezzwłocznie, o ile na stacjach są odpowiednie składy. Przy tern kolej może zastrzec, iż przyjęcie przesyłki do przewozu nastąpi dopiero wówczas, kiedy przewóz ten sianie się istotnie możliwym . Nadawca powinien wyrazić na to swą zgo.dę w liście przewozowym oraz w jego wtórniku. W tym przypadku kolej ponosi odpowiedzialność aż do czasu zawa rcia umowy o przewóz , (art. 61 ust. 1) na zasadach umowy o przechowywaniu towarów. Kolej może si€; uchylić od przechowywania towarów, łatwo ulegających zepsuciu, oraz przedmiotów, wymienionych wart. 54 ust. 2. 2. Prze'syłki, których przewóz ma być opłacony zg5ry, mogą być przyjęte do przechowania czasowego tylko po uiszczeniu przewożnego. flrt. 65. Przepisy celne, podatkowe i policyjne. 1. Nadawca przesyłki jest obowiązany dołączyć do listu przewozo wego wszelkie dowody, niezbędne do wypełnienia przepisów celnych ~ podatkowych czy policyjnych, dokonywanych przed wydaniem przesyłkI odbiorcy; dowody te powinny być szczegółowo wymienione w liście, przewozowym. Kolej nie jest obowiązana sprawdzać prawidłowości i dostateczności rzeczonych dowodów. Nadawca przesyłki odpowiada wzglę­ dem kolei, jeżeli wina jej nie zpstanie udowodnioną-za wszystkie skutki" powstałe z powodu bmku, niedostateczności lub nieprawidłowości dowodów; równocześnie nadawca obowiązany jest do opłacenia przewidzianych w taryfie opłat sk ł adowego lub , postojowego, jeżeli z powodu wadli wości lub niedokładności dowodów powstała zwłoka w przewozie, przenosząca 48 godzin. , 2. Formalności celne, podatkowe i policyjne w czasie przewozu przesyłki załatwia kolej za pobraniem określonych w taryfie opłat. , Czynności te może kolej zlecić ekspedytorowi na rachunek osoby, uprawnionej do, rozporządzania przesyłką, lecz ponosi za nie odpowiedzialność. 3. Jeżeli zlecenia, danego przez nadawcę przesyłki, nie można wykonać w sposób przez niego wskazany, kolej obowiązana jest załatwić sprawę w sposób, który uzna za najdogodniejszy dla nadawcy, i zawiadomić o tern nadawcę. 4. Nadawca przesyłki może zaznaczyć w liście przewozowym, iż pragnie sam albo przez specjalnie do tego upoważnioną osobę być obecnym przy dokonywaniu formalności celnych lub podatkowych. Na żądanie oraz za zwrotem połączonych z tern kosztów nadawca lub jego pełnomocnik .. Dziennik ' Ustaw. N!l 16. Poz. 82. 239 być zawiadomiony o przybyciu przesyłki na stację, na której mają być dokonane rzeczone formalności. Nadawca lub jego pełnomoc­ nik mogą udzielić niezuędnych wyjaśnień co do przesyłki, nie przysługuje pOWinien im jednak prawo odebrania prz~ sylki lub dokonywania samym formalności celnych. 5. Na stacji przeznaczenia odbiorca ma prawo dokonywania formal ności celnych lub podatko.wych, jeżeli w liście przewozowym nadawca nie dał innego zlecenia. O ile czynno$ci tych nie dokona odbiorca, albo, stosownie do odpowiedniej wzmianki w liście przewozowym, nadawca lub osoba trzecia, obowiązanl'l jest do nich kolej, która ma prawo zlecić dokonanie ich ekspedytorowi na rachunek osoby, uprawnionej do rozporządza ­ nia przesyłką, z zClGhowaniem odpowiedzialności kolei. 6. Ministerstwo Kolei może wydać przepisy osobne o dołączaniu do przesyłki dowodów statystycznych. l\rt. 66. Używanie wagonów krytych lub niekrytych. 1. Nadawca p rz es yłki, jeżeli temu nie sprzeciwiają się przepisy celne. podatkowe lub policyjne, albo też istotne wymagania .eksploatacji, ma prawo wyrazić w liście przewozowym żądanie:
54. a)przewozu w wagonach krytych takich przesyłek, dla których ta " ryfa przewiduje przewóz w wagonach niekrytych;
55. b)przewozu w wagonach niekrytych przesyłek, których przewóz ma' być wedle t aryf uskuteczniany w wagonach krytych. 2. W przypadku pierwszym kolej może pobrać za przewóz opłatę - wyższą, ustaloną w taryfi e. 3. Odnośna taryfa rozstrzyga o tern , czy i na jakich warunkach kolej. dostarcza opon dla wagonów niekrytych. 1\rt. 67. Sposób i kolejność przewozu. • 1. P rzesyłka powinna być przewożona jako przesyłka zwyczajna albo jako przesyłka po ś pieszna zgodnie z obranym przez nadawcę listem przewozowym. 2. Nadawca może w liście przewozowym wskazać drogę przewozu " jeżeli do stacji przeznaczenia prowadzi więcej niż jedna droga, urząd celny lub podatkowy, w którym odnośne czynl!ośCi powinny być dokonane, oraz żądan ą do zastosowania taryfę. 3. Kolej może z mienić wskazaną przez nadawcę drogę tylko z zachowaniem nas t ępując y ch warunków:
56. a)aby formalności celne i podatkowe były w każdym razie dO,konane na stacji wskazanej przez nadawcę;
57. b)a by termi n dostawy nie był przez to przedłużony :
58. c)aby przewożne nie było pobrane wyższe od przewożnego obliczonego według drogi , wskazanej przez nadawcę. W każdym razie o zmianie drogi stacja nadawcza powinna zawiCIdornić nadawcę pr z esyłk i. ' ' 4. Jeżeli nadawca wskaże w liście przewozowym taryfę, której zastosowania żąda, kolej ma prawo zastosowania jej nawet wówczas, gdyby przewożne o~liczone według innej taryfy było niższe. 5. W razie braku wskazówek, wyszczególnionych w ust. 2-m, kolej powinna dokonać ekspedycji przesyłki w sposób, który zapewnia przesyłce naj niższą opłatę przewozową, albo; przy równości opłat, najdogodniejsze warunki przewozu. 6 Przesyłki mają być wysyłane z zachowaniem kolejności, w jakie przyjmowane one były do przewozu, o ile nie dające się usunąć warunk • I 240 Dziennik Ustaw. ' Poz. 82. N216. 'eksploatacji kolejowej lub interęs publiczny nie nakażą uczyn ienia wyjątku. Postępowanie wbrew tym przepisom daje podstawę do poszukiwania od· szkodowania za poniesione straty. 1\rt. 68. Obliczanie przewoźnego, opłat dodatkowych i wydatków w gotowiźnie. 1. Kolej obowiązana jest wpisać do listu przewozowego opłaty przewozowe, określone na podstawie obowiązujących taryf oraz opłaty dodatkowe. ' 2. Kolej po za temi opIatami może pobrać tylko wydatki, wyłożone przez nią w gotowiżnie, naprzykład, uiszczone clo, poniesione koszta przewoiu końmi lub samochodem, wydatki na reperację opakowania oraz na zachowanie towaru w należytym stanie. Sumy powyższe powinny być 'również wpisane do Hstu przewozowego z dołączeniem, w miarę możności" ,d okumentów, usprawiedliwiających powyższe wydatKi. ' 3. Za poczynione w gotowiźnie wydatki kolej ma prawo pobierać 'opłaty komisowe (prowizję), przewidziane w taryfie; wolne są od takich ,opiat (prowizji) koszta transportu towarów końmi lub samochodem, opła ­ '<:one przez kolej, przewoźne, opłaty dodatkowe, opIaty pocztowe i stem;plowe. f\rt. 69. Uiszczanie przewoźnego. 1. Stacja nadawcza ma prawo żądać uiszczenia zgóry opIaty przewo· zowej za przesyłki, uznane przez nią za łatwo ulegające zepsuciu, za przesyłki, niezabezpieczające kosztów przewozu wskutek swej małej wartości, albo wreszcie za przesyłki, nadane w opakowaniu wadliwem, nie zabezpieczającem ich całości. Ko!~i przysługuje również prawo określać w taryfie, "Czy· za przewóz przesyłek, do których stosują się taryfy zniżone (wyjątko­ we), Fzewoźne ma być pobierane zgóry przy nadaniu, czy teź może być ,przekazane na odbiorcę przesyłki. 2. We wszystkich innych przypadkach nadawca przesyłki może wedle swego uznania albo opłacić koszta przewozu przy nadaniu, albo też przenieść je na odbiorcę. Nadawca ma nadto prawo na rachunek opłaty przewozowej )Wpłacić przy nadaniu dowolną jej część (frankatura). 3. Zyczenie uiszczenia przewożnego lub jego części powinien nadaw'ca zaznaczyć piśmiennie w liście przewozowym - w przeznaczonej do tego , ,rubryce. 4. Jeżeli przytem nadawca nie zrobił żadnych zastrzeżeń ograniczających, obowiązany on jest do uiszQzenia wszystkich opłat przewozowych, łącznie z opłatami ' dodatkowemi i wydatkami, poczynionemi przez stację nadawczą, aż dochwiJi przyjęcia przesyłki. 5. ZobOWIązanie uiszczenia opłat nie rozciąga się na opłaty dodatkowe i wydatki, powstałe już po przyjęciu , przesyłki do przewozu. Gdyby i te dopłaty pragnął nadawca pokryć, powinien on , zaznaczyć to w liście przewozowym osobno. . 6. O sl-lmach, przyjętych przez nadawcę do opłaty, stacja nadawcza powinna zrobić stosowną wzmiankę zarówno w liście p~zewozowym, jak ,j w jego wtórniku. 7. Jeżeli należności, które nadawca wziął na siebie, nie mogą być ściśle określone przy przyjęciu przesyłki, stacja nadawcza ma prawo żądać od nadawcy złożenia odwiedniego zabezpieczenia (kaucji). Takiego zabezpieczenia może kolej żądać od nadawcy również w razie przyjęcia na siebie kosztów formalności celnych i wszelkich innych. Ne 16. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 1\rt. 70. Nieprawidłowe 241 obliczanie przewożnego. 1. W razie nieprawidłowego zastosowania taryfy lub błędnego obliczenia przewoźnego i opłat dodatkowych, róźnłca pomiędzy sumą naleźną, a pobraną powinna być zwrócona nadawcy, względnie pobraną od niego dodatkowo. . . _ ' Kolej powinna zawiadomić osobę, od której należy się dopłata, lub której przypada zwrot 'nadpłaty. . 2. Przed wydaniem odbiorcy listu przewozowego dopłatę powinien uiścić nadawca przesyłki; po wydaniu odbiorcy listu przewozowego nadawca odpowiada tylko w zakresie swego zobowiązania co do ponoszenia kosztów przewozu. Pozatem do uiszczenia . dopłaty obowiązany jest odbiorca przesyłki (art. 76 ust. 4). . 3. Prawó do odbioru przewyżki opłaty przewozowej, jak również do • zgłoszenia roszczeń o zwrot niesłuszn i e pobranych opIat ma ten, kto faktycznie opłatę tę kolei uiścił. Prawo to może być przekazane przez odbiorcę nadawcy lub przez nadawcę odbiorcy. Innym osobom prawo to przekazane być nie może. 4. W razie wszczęcia powództwa sądowego do kolei o zwrot opIaty przewozowej ma zastosowanie art. 100. J\rt. 71. Przedawnienie roszczeń z tytułu n ~ eprawidłowego obliczenia na'leżności. Roszczenia kolei o dopłatę z powodu za nisko obliczonego prze- · lub opłat dodatkowych, jak również termin zgłoszenia roszczeń <lo kolei o zwrot ZZI wysoko obliczonego przewoźnego lub opłat dodatkowych - przedawniają si~ po upływie sześciu mies i ęcy, b ile roszczenia te wynikają z nieprawidłowego zastosowania taryf lub z błędów przy o bliczaniu. Za początek terminu przedawnienia należy uważać dzień, w którym uskuteczn iono opłat~. ' 2. Bieg terminu przedawnienia dla I roszczeń ,o zwrot opłaty wstrzymuje sif~ w razie złożenia kolei piśmiennego podania w tej sprawie. Jeżeli podanie to spotka się z odpow i edzią odmowną, to dalszy bieg terminu rozpoczyna się ponownie z dniem, kiedy kolej zawiadomi o tem piśmiennie petenta i zwróci mu dowody, z ałączone przy jego podaniu. Dalsze kroki, przedsiębrane w tej sprawie, a skierowane bądź do kolei, bądź do władz przełoźonych , biegu przedawnienia nie wstrzymują. Przerwy w obliczaniu terminu przedawnienia dla powyż!:.zych roszczeń określają ogólne przepisy prawne. 1. woźnego 1\rt. 72. Zaliczenia, obciążające przesyłki. 1. Nadawca przesyłki może obciążyĆ ją Wydatki w gotowIźnie . zaliczeniem do wysokości wartości przesyłki. 2. JZlko dowód obciążenia przesyłki zaliczeniem stacja nadawcza wystawia o tem osobne zaświadczenie (załącznik D). 3. Kolej po pobraniu zaliczenia powinna zawiadomić nadawcę o wykupieniu prl/esyłki i wypłacić mu pobrane zaliczenie. 4. W razie wydania przesyłki · odbiorcy bez pobrania zaliczenia, kolej winna jest pokryć nadawcy stratę do wysokości sumy zaliczenia, pozostawiając sobie prawo regresu do odbiorcy przesyłki. 5. Suma zZlliczenia powinna być w liście przewozowym wypisana przez . n adawcę słowami w przeznaczonej do tego rubryce. Suma, wyrażona slo- \ 242 Dziennik Ustaw. Poz. 82. Ne 16. ---------~------------------~-------------------- wami, jest miarodajną w razie ujawn ienia n i ezgo d,ności jej z sumą, podaną w cyfrach. 6. Za obc i ążenie przesyłKi zaliczeniem , jak również za wydatki własne w g otowiźnie kolej ma prawo pobiera ć 'przew idzian e w taryfie opłaty komi sowe (prowizję). I\rt. 73. . Dodatkowe zlecenia. 1. Nadawca m oż e żądać, żeby przesyłka była mu zwrócona na stacj i nadawczej, wstrzymana w drodze, nie wydana na stacji przeznaczenia, lub wydana innemu odbiorcy, wyładowaoa na innej stacji lub zwrÓcona na stację nadawczą. Nadawca przesyłki mo ź e r ówn i eż żądać, żeby pier,w otne zaliczen ie było zmn iejszone lub odwołane i, wreszcie, żeby przesyłka by!a wydana bez pobrania przewoźnego i innych opłat. Kolej jedynie wówczas moż e uchylić s i ę od w/kon ania tyc h zl e ceń , odwlec ich wykonanie lub wy konać je t ylko częściowo, kiedy ich w v pełnienie może spowodować p rw szkodę w pra w idłowości ruchu towarowego. W podobnym p rzypadk u kolej powinna niezwłoc zn ie zawiadomić o tem hadawc ę przesyłki . 2. Zlecen ia innej treści są dopuszczalne, je ieli są przewidziane w taryfie. . 3. Zlece nia dodatkowe mu s z ą się rozciągać na całość przesyłki. l:'ła - , leży je składać st'acji nadawczej w formie pi ś m i ennej wedle wzoru, ustalonego w taryfie, Podpis nadawcy może być zastąpiony przez stempel lub druk , Stacja na dawcza o bowiązana jest zlecenia te wykonać moź liwie szybko, ci n a ż ą d a n i e nadawcy z pobrani e m opłat, przewidzianych w taryfie , nawet w d rod ze telegraficznej. 4. Z ą danie nada wcy o niewyda nie przesyłki odbiorcy, sk ierowane be z poś redn i o do stacji przeznaczen ia, może być czasowo uwzględnion e. Na dawca powi nien jedna k zło ż yć takie zlecenie 'pismienne 'wv ciągu terminu, ustanowionego przepisami. W razie p rzeciwnym stosuje się art. 76. 5. Praw o dawan ia ·zleceń . przysługuje nadawcy tylko za okazaniem wtórnika listu przewozowego, do którego powinny być zlecenia te wpisane. 6. Jeżeli od biorca odmówi przyjęcia przesyłki, wówczas nadawcy przys,łu guje prawo dawan ia zleceń nawet wte 9Y, kiedy nie jest on w posiadaniu wtórnika. . 7. Jeżeli n adawca zlec i zatr z ymać p rzesyłkę w drodze lub na stacjt' przeznaczenia, kolej ma prawo pobrać z,a p rzetrzymanie, przenoszące 6 godzin, opłatę składowego lub postojowego, p rzewidziane w ta ryfie. Jeżeli czas zatrzymania przesyłki przekroczy 24 godziny, kolei przysługuje prawo , wyładowa ć ' towar na odpowiedzialność i koszt nad awcy i przyjąć go na , skład własny albo też oddać składnikow i , 8. W tych przypadkach, kiedy zlecenia dodatkowe były wywołane nie w i ną samej kolei, przysługuje jej prawo, prócz pobrania zwiększonego przewoźnego, pobierania za wykonan ie tych zleceń opłet dodatkowych i wydatków w gotowiźnie, a także przewidzianej w taryfie opłaty specjalnej . W razie przewozu przesyłek, łatwo ulegających zepsuciu, lub takich, których wartość nie zabezpiecza wynikających kosztów, opłata ia zlecenia dodatko we może być wymagana zgóry. 9. Prawo nadawcy dawania zleceń mtaje z chwilą, kiedy po przy byciu przesyłki na miejsce przeznaczenia list przewozowy będzie oddany odbiorcy, lub też odbiorca, w myśl art. 76 ust. 2, wystąpi z powództwem przeciw ~ olei. Kolej może wówczas uwzględnić jedynie zlecenia c dbio rcy; w razie zaniedbania tego obowiązku ko lej odpowiada względem odbiorcy ' za , przesyłkę . ! N!~ ~4J Dziennik Ustaw. Poz. 82. 16. - -- - - - -- - - - -- - f\rt. 74. - - - - - - -- _.-- - - - Przeszkody w przewozie przesyłki. 1. Jeżeli przewóz przesyłki nie może być dokonany wskutek jakichkolwiek przeszkód drogą przez nadawcę lub samą kolej wskazaną, wówczas kolej jest obowiązana dostarczyć przesyłkę do stacji przeznaczenia inną drogą okólną bez pobierania za to jakiejkolwiek dopłaty. Kolejom pozostawione jest prawo przeprowadzenia odnośnego rozrachunku pomiędzy sobą. 2. Jeżeli niema drogi okólnej, kolej powinna . zwrócić się po odpowiednie wskazówki .do nadawcy. Nadawca może w takim przypadku uznać umowę o p rzewóz za zerwaną. -Jednakże jeżeli to n ie nastąpiło z winy kolei, nadawca obowiązany jest uiścić jej opłatę za przewóz za odległość przebytą oraz przewidziane w taryfie opłaty za czynności, poprzedzające przewóz, i za wyładowanie. 3. W tych przypadkach, kiedy nadawca na żądanie kolei udzieli wskazówek co do postępowania dalszego z przesyłką, ale nie jest w stanie złożyć wtórnika listu przewozowego, nie mogą one dotyczyć ani zmiany osoby odbiorcy, ani miejsca przeznaczenia przesyłki. 4. Jeżeli nadawca, pomimo zapytania kolei, nie udzieli żadnych wskazówek, należy postąp ić z p rzesyłką stosownie do art. 81. f\rt. ~5 . Termin dostawy. 1. Termin dostawy przesyłki nie może przekraczać następ ujących norm maksymalnych:
59. a)dla przesyłek pośpiesznych: / 1) na p rzyj ę ci e p rzesyłki do przewozu - 1 dobę, 2) na czynności zdawcw-odbiorcze przy przejściu z jednej kolei na drugą - 1 dobę , 3) na przewóz - na ka ż de rozpoczęte 300 klm. odległości taryfowej - 1 dobę;
60. b)dla przesyłek zwyczajnych: 1) na przyjęci e przesyłki do przewozu - 2 doby, 2) na czynności zdawczo-odbiorcze przy przejściu z jednej kolei- na drugą - 1 dobę, 3) na przewóz - na każde rozpoczęte 150 klm. odległości taryfowej - -- 1 dobę. 2. Termin na przyję cie przesyłki oblicza się tylko raz jeden bez względu na ilość kolei, uczest niczących w przewozie. Termin na przewóz określa się na podstawie całkowitej odległości taryfowej pomiędzy stacją nadawczą, a stacją przeznaczenia. 3. Za zgodą Ministra Kolei Zarządy kolejowe mogą ustalić dodatkowe terminy:
61. a)na przewóz od albo do dodatkowych ekspedycji towarowych (stacje miejskie, łądownie j t. p.),
62. b)na przejście przesyłki z jednej kolei na drugą o torach rozmaitej szerokości. W okolicznościach nadzwyczajnych przewozu Zarządy kolejowe mogą w drodze wyjątku wyznaczać terminy dodatkowe, z warunkiem późniejszego zatwierdzenia ich przez Ministra kolei żelaznych. 5. Terminy na przyje::cie do przewozu przesyłki oraz na jej przew,óz (ust. 1). jak również terminy dodatkowe, wyszczególnione w ust. 3-im p.
63. a)i b), powinny być ustalone w taryfie. Terminy dodatkowe z ust. 4-go powinny być podawane do wiadomości powszechnej osobno i nie mogą być wprowadzone w życie przed wywieszeniem · odpowiednich ogłoszeń na stacjach. 4. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 244 N216. I " 6. Termin dostawy dla przesyłek, przyjętych w godzinach przedpołu­ dniowych,' rozpoczyna się w południe tego samego dn ia, dla przesyłek zaś, przyj~tych później,-od północy, czyli od dnia następnego'. 1ermin dostawy uważa się za zachowany, jeżeli od biorca przed jego upływell'!' będzie zawiadomiony o przybyciu przesyłki. . ' 7. Dla przesyłek, które mają pozostać na składzie do czasu zgłosze­ nia się odbiorcy, co do których niema w l~cie przewozowym zdstrzeżenia nadawcy o zawiadomIeniu odbiorcy, jak równ i e ż , dla przesyłek, co do któr ych odbiorca zrzekł się piśmiennie zaw iadomienia o przybyciu, term in dostawy należy uważać za zachowany, j eżeli przed jego upływem przesyłka będzie gotowa do odbioru na stacji przeznaczenia. 8. Bieg terminu dostawy zawiesza si ę na czas dokonywania formaln o ś ci celnych. podatkowych i policyjnych, na czas zwłoki, wywołanej przez dodatkowe rozporządzen i e nadawcy i 'vreszcie na czas przerwy w ruchu, powstałej nie z winy kolei, a powodującej czasowe wstrzymanIe wysłania lub przewozu. 9. Jeżeli dzień , nast~pujący po d ni u przyj ę cia przesyłki do przewozu, jest niedzielny lub świąteczny, poc z ątek term inu dostawy dla przesyłek zwyczajnych , przyj ętych po poł udniu , p rze nosi si ę o jedną dobę później. , 10. Jeżeli ostatni dzień term inu d ostawy przypada na niedzielę lub na dz i eń świąteczny, termin dostawy dla prz e syłe k zwyczajnych upływa o 'tej samej godz inie nast~pnego dnia pośw i ą.tecznego. 1\rt. 76. Wydanie przesyłki. K,Olej jest obowiązana wydać odb iorcy w miejscu przeznaczenia wraz z listem przewozowym za pokwitowaniem i po pobraniu wszystkich naieżności, wypływających z umowy o przewóz. Złożenie przesyłk i do ,składu urz~du celnego lu b podatkowego, jeżeli składy te nie są pod dozorem kolei, jest równoznaczne z wydaniem jej odbiorcy tak samo, jak i przekazanie przesy ł ki ekspedytorow i lub składnikowi w przypadkach, przewidzianych w niniejszych przepisach. 2. Po przybyciu przesyłki na m iejsce przeznaczen ia i wypełnieniu obowiązków względem kolei, odbiorca może d o chodzić praw swoich, wypływa­ jących z umowy o przewóz, bez względu na to. czy' działa on we własnym, czy też w cudzym interesie. W szczególności może żądać od kolei wydania mu przesyłki wraz z listem przewozowym, jeżeli nadawca w myśl art. 73 nie dał , kole i odmiennego zlecenia. 3. Jako miejsce wydania przesyłki w myśl ust. 1 i 2 należy uważać oznae,zoną przez nadawcę stację odbiorczą (niezale ż nie od art. 78 ust. 1) nawet: wtedy, kiedy w ' liście przewozowym nadawca wskazał inne miejsce przeznaczenia przesyłki . .;;; 4. Przez fakt przyjęci a listu przewozowego i przesyłki odbiorca zobowiązuje się wobec kolei do uiszczenia jej opłat, wypływających z umowy o przewóz (art. 70 ust. 2). . 5. Stacja przeznaczenia powinna pobrać przy wydaniu przesyłki w!:>zystkie opłaty, wypływające z umowy o przewóz, jako to: przewoźne opili ty dodatkowe, zaliczenie, do i inne wydatki. W razie potrzeby, służy kolei prawo zllstawu na towarze. 6. Przepisy tlIryfowe decydują o tern , czy towar ."a być wyładowany przez kolej, czy też przez odbiorcę. jeżeli niniejsze przepisy nie podają w tym względzie wyraźnych wskazówek. 7. Kolej ma prawo bądź dostarczyć wyładowywane przez nią przesyłki drobne odbiorcy na jego koszt, bądź zawiadomić go o ich przybyciu. Stacje, które same dostarczają przesyłki odbiorcom, podają o tem do wiado- 1. przesyłkę Dziennik Ustaw. Poz. 82. 245 moscl przez wyw;eszenie w ekspedycji towaFowej odpowiedniego ogłoszenia. O przybyciu innych przesyłek kolej powinna odbiorcę zawiadomić. 8. Kol~j może wskazać w taryfie, że przeładowanie towarów w połą­ czeniach kolejowych i wodnych z wagonów na statki lub ' odwrotnie ma być dokonane przez samą kolej, albo przez specjalnych przedsiębiorców pod warunkiem uiszczenia opłat, wskazanych w taryfie lub w specjalnem obwieszczeniu. Osoby, użyte do tego przeładowania, uważane są w myśl art. 5 za pracowników kolejowych. . 9. Przy wydaniu przesyłki i pobraniu należności odbiorca 'otrzymuje list przewozowy z pokwitowaniem. Poza tern pokwitowaniem nie mogą być wymagane inne poświadczenia, np. o należytem lub w terminie uskutecznionem wydaniu. Towary, które wyładowuje sama kolt;j, powinny być oddane odbiorcy do zabrania na rampach wyładunkowych, inne towary - na placach wyładunkowych. Odbiorca powinien okazać list przewozowy opła­ cony i pokwitowany. f\rt. 77. Sprawdzanie ilości, wagi i zawartości przesyłek na stacji przeznaczenia. 1. Odbiorca może przy wydaniu przesyłki wymagać. aby w jego obecna stacji kolejowej sprawdzoną była ilość, zawartość i waga przesyłki. Za dokonanie tych czynności odbiorca powinien uiśc.ić opłaty, przewidziane w taryfie. 2. Kolej jest obowiązana dokonać żądanego sprawdzenia ilości i wagi przesyłek wagonowych jeżeli posiada potrzebne do tego urządzenia wagowe, oraz jeżeli 'c harakter przesyłki i warunki przewozowe pozwalają na ustalenie ilości sztuk. Jeżeli żądanie sprawdzenia wagi będzie na skutek powyższych przyczyn uchylone, odbiorcy przysługuje prawo na najbliższej odpowiedniej wadze dokonać tc.ki~go sprawdzenia w obecności osoby, upełnomocnionej przez kolej. ' Obowiązany on jest jednak pokryć powstałe skutkiem tego koszta wraz ze zwrotem wynagrodzenia osoby ności upełnomocnionej . 3. Jeżeli przy przeliczeniu lub przeważeniu będzie stwierdzony brak sztuk albo brak wagi, za który kolej odpowiada, choć jeszcze nie może ustalić cyfrowo swej odpowiedzialności, to wówczas kolej nie pobiera żadnej opłaty za sprawdzenie ilości lub wagi i powinna zwrócić odbiorcy powstałe WSKutek tego knszta. · Rrt. 78. Dostawa . przesyłki. 1. K01ej może dostarczać przesyłki drobne do miejscowości, leżących w pobliżu stacji przeznaczenia, albo sama za opłatą, podaną do wiadomości powszechnej przez ogłoszenia , albo też zlecić to prywatnemu przedsię­ biorcy przewozowemu. Użyte do tego p rzewozu osoby uwaźane są za pra-· cowników kolejowych w myśl art. 5. Obsługa przedsiębiorstwa przewozowego ppwinna posiadać przy sobie taryfę opłat przewozowych i okazywać ją na żądanie osób zainteresowanych. ' 2. Odbiorca jest uprawniony odebrać przesyłkę osobiście nawet na tych stacjach, na których dostaw ę zarządz a kolej alb o też zlecić to przedsiębiorcy .innemu, fiiż ten, któ rego umówiła kolej. Odbiorca, pragnący z tego prawa skorzystać, powinien zawia domić o tern sta,cję przeznaczenia piśmiennie przed przyjściem przesyłki. Kolej może jednak ze względu na ogólny interes przewozowy ograniczać lub ' zawieszać prawo to odbiorcy chwilowo, a w razach wyjątkowych i na czas dłuższy. 246 Dziennik Ustaw. Poz. 82. Ng 16. 3. Jeżeli przesyłka ma być dostarczona do składu zarządu celnego lub podatkowego, leżącego poza obrębe~ sta cji kolejowej, kolej może to załatwić sama za zwrot e m kosztów albo też zlecić to ekspedytorowi na swoją odpowiedzialność na rac h unek osoby, uprawnionej do rozporządzania ' przesyłką nawet w tych wypadkach, kiedy o dbi orca zastrzegł sobie 'Prawo osobistego odbioru przesyłki. 4. Terminy dosta rcz a nia przez kolej przesyłek odbiorcom kolej podaje do powszechnej wiadomości pnez umieszczenie w ekspedycjach towarowych odpowiednich o gł oszeń_ R.rt. 79. Za~iadomienie odb iorcy o przybyciu przesyłki. 1. Kolej zawiadamia o przybyciu prz e sył ki (art. 76 ust. 7) według włas­ n ego uzn~nia: pocztą, depeszą, telefonogramem, albo też pismem przez specjalnego posłańca. Na żądanie piśmienne od bi orcy kolej może ustalić i inny sposób zawiadomienia go. 2. Zawi ado mieni e o przesyłkach zwyczajnych powinno nastąpić zaraz po przygotowaniu towaru do odbioru, o przesyłkach pośpiesznych - nie później niż w, 4 godziny po przybyciu. Zaw iadomien ie o przesyłkach pośpiesznych , które przybyły w dni e p owszed nie po godzin ie 4-ej po południu, a w niedziele i w święta po godz. 10 tej rano, obo wiązuj e kolej dopiero nazajutrz rano. 3. Zawiadomienie uważa się za spełnione z chwilą nadan ia listu na poczcie, wysIania depeszy 'czy posłańca, bądź zawiadomienia przez telefon. 4. Samo zawiadomi enie sporządza się bezpłatnie, jednakże za dorę­ czenie kolej ma prawo żądać zwrotu kosztów własnych. 5. Nie zawiadamia się od biorcy, je żeli on zrzekł się tego piśmiennie. , Jednak co do przesyłek, mających po z o sta ć na, składzie staC ji przeznaczenia, nie zawiadamia się odbiorcy, jeżeli nadawca nie zastrzegł tego wyraź­ nie w liście przewozowym przy nada niu towaru. 6. Jeżeli przesył kę wagonową prz eładowa no w drodze wskutek uszkodze nia wagonu, należy o tem uprzedz ić odbiorcę równocześnie z zawiadomieniem o jej przybyciu . .. f\rt. 80. Terminy odbioru przesyłek. 1. Przesyłki , które kolej ' jest obowi ą zana wyładować, powinny być :zabrane w godzinach służbowych w terminie, wskazanym w taryfie (art. 63 u st. 2). Termin liczy się od chwili zawiadomi e nia odbiorcy o przybyciu przesyłki i ma wynosić conajmniej 24 godziny (art. 79, ust. 3). 2. Terminy do odbioru przesyłek . które obowiązany jest wyładować odbiorca, podaje się w taryfie lub wywiesza się odpowiednie ogłoszenia w ekspedycji. Termin odbigru takich przesyłek rozpoczyn.:I się z chwilą .zawiadomienia odbiorcy o przybyciu prz esyłki. Jeżeli wagony nie zostały we właściwym terminie postawione do wyładowania, to początek terminu odracza się do czasu ich postawienia. ' Kolej może wymagać, ' aby przesyłki były wyładowane i zabr~ne przez odb i orc ę podczas gbdzin służbowych. 3. Jeżeli przesyłka ma pozostawać na skł adz ;e do czasu zgłoszenia .si ę odbiorcy i nadawca nie żądał wyra źnie ' w liście przewozowym zawiadomienia odbiorcy albo odbiorca zrzek ł się piśmiennie zawiadomienia, albo te ż zawiadomienie to było niemożliwe do uskute cznienia, wówczas termin odbioru przesyłki rozpoczyna się z chwilą przygotowania jej do odbioru. 4. W niedziele i dni świąteczne wydawane być mają tylko przesyłki p ośpieszne, jeżeli nie stoją na przeszkodzie czynności celne lub podatkowe. 5. Do terminu zabrania przesyłki nie wlicza się niedziel i dni świ ą- N216. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 247 tecznych, jak rówmez czasu trwania formalności celnych, pod atko\vych lub policyjnych, jeżeli przytem nie powstała inna zwłoka z winy na dawcy lub odbiorcy. 6. Jeżeli przesyłka nie została zabrana w usta lonym termini e, narasta składowe lub postojowe. Kolej może również wył a dować na koszt i odpo wiedzialność odbiorcy przesyłki przez niego nie wyładowane. Za niedziel ę i świ ęta pobiera się postojowe tylko wówczas, kiedy termin wyładowani a upłyn ął już dnia poprzedniego o 2-ej godzin ie p o połudn iu . J eż el i ni e dziel a i dnie świąteczne następują po sobie, wówczas postoj owe pobie ra się t ylko ' , . za jeden dzi e ń. . 7. Jeżeli odbiorca, zawiadomion y o przybyciu p rze s ył k i , z głosi się po jej odbiór i ni e mo ż e otrzymać prz e syłki z winy kol e i w ciągu 3 ch godzin po zgłoszen i u się, kolej powinna mu zwró c ić ponie sio ne z te go powodu koszta. Kolej na ż ąpani e odbiorcy powinna to poświadc z yć w li ście prze wozowym. 8. Je ż eli nadmierne nagro,m a dzenie prz e sył ek moż e za g raża ć prawi dłowości ruchu, kolei przysługuj e prawo skraca nia te rm inów w ył a d0wania , term inów wolnych od składowego i postojowego oraz podwy ższ a n ia opłaty s kładowego i postojowego. W tym przypa dku n a le ży s tosow a ć prze pisy, podane wart. 75 ust. 5. I\rt. 81. Przeszkody w wydawaniu przesyłek i zwłoka w odbiorze. 1. Jeżeli odbiorca nie może być odszukany, jeżeli odmówi p rz yjęci a towaru, jeżeli ni e wykupi listu , prze wozoweg o w te rmin ie, przew idzianym w taryfie, jeże li wogóle zajdz ie jaka p rzeszkoda w wydaniu towaru, sta cja przeznaczenia powinna n i ezwłoc zn ie za w iadomić n adaw cę za po śre dn i ctw em stacji nadawczej o przeszkod?ch w W} daniu i za żąd a ć odpowiedniego rozporządzenia (art. 73 ust. 6).: Nadawca może w liś c ie przewozowym wyrazi ć żądanie, . aby o przybyciu towaru kolej zawiadomiła go na jego koszt bezpośrednio tel e gra ficznie albo -przez pocztę ; wówcza s może on skierować swoje rozporządzen ie bezpośrednio do stacji przezn acze n:a w sposó b, przewidziany w taryfie. Nad awca moż e także z zas:ho waniem warun ków taryfowych zastrzec w !iście przewozowym, żeby towar w razie ja kiejkolwiek , przeszkody w' wydaniu był mu zwrócony be z uprzedniego zawiadomi e nia go. 2. Jeżeli odbiorca odmów i ł przyj ę cia , przesyłki i nad a wcę o ' tem zawiadomiono, wówczas przesyłka mo ż e być wydana tylko za zgodą nadawcy. We wszystkich innych przypadkach, w których zawiadomiono ju ż nadawcę o' nieodebraniu p rzesyłki, należy prze s ył kę wydać odbiorcy gdyby on się zgłosił później po jej odbiór jedynie wówczas jeżeli w' tym czasie nie nadeszło do stacji przeznaczenia odmienne rozporządzenie n a dawcy. 3. Jeżeli nie · można zawiadomić nadawcy, 'a lbo nadawca zwl e ka z da niem rozporządzenia, albo też rozporządzenie to nie może być wykonane, wówczas kolej powinna wziąć przesył k ę na skład na odpowiedzialność i koszt nadawjcy. Kolej ma również prawo złożyć takie przesyłki u ekspe dytora albo u skł adnika na koszt i odpowiedzialność osoby, up rawnionej do rozporządzenia przesyłką, za pobraniem wszystkich ciąż ących na niej należności. . 4. Oprócz tego kolei przysługuje prawo sp rzedać mo ż l i wie najkorzystniej bez dalszych formalności:
64. a)be z zwłocznie takie przesyłki, które nie mogą być wydane, a ulegają szybkiemu zepsuciu, lub też wobec Warunków miejscowy ch nie mogą być przyjęte na skład lub przekazane ekspedytorowi, lub oddane składnikowi prywatnemu,
65. b)w 4 tygodnie po upływie czasu wolnego od ' składowego przesyłki nie odebrane ani przez odbiorcę, ani przez nadawcę. Jeżeli jednak wartość tych przesyłek wskutek dłuższego prze chowania mogłaby uledz znacznemu zmniejszeniu, albo teź · 248 Dziennik Ustaw. Poz. 82. N216. koszta składowego nie stałyby w żadnym stosunku do wartości przesyłki, wówczas sprzedaż możliwie korzystna może być dokonana wcześniej. O sprzedaży powinni być powiadomieni uprzednio, jeżeli to jest możliwe • . nadawca i ,o dbiorca przesyłki. Jeżeli kolej sama dokonywa sprzedaży, może l ona niezależnie od zwrotu wydatków w gotowiżnie, związanych ze sprzedażą, pobrać za uskutecznienie sprzedaży opłatę, usta:oną w taryfie. 5. Kolej powinna zawiadomić bez zwłoki, jeżeli to jest możliwem, nadawcę i ,odbiorcę ,o złożeniu przesyłki na skład, jak również o dokonanej sprzedaży. Jeżeli kolej tego zaniedba, odpowiada ona za wynikłe z tego szkody. Sumę, otrzymaną ze sprzedaży, oddaje się do rozporządzenia nadawcy przesyłki po potrąc-eniu wydatków i opiat dodatkowych. 6. Jeżeli odbiorca wykupi list przewozowy, ale przesyłki nie zabierze w określonym terminie, powinien on być raz jeszcze ' wezwany do odbioru i zawiadomiony, że przesyłka pozostaje na składzie na jego koszt i odpowiedzialność. Przechowywanie przesyłki na składzie, przekazanie jej ekspedytorowi lub składnikowi oraz sprzedaż dokonywane są z zachowaniem ' przepisów ust. 3-go i 5-go niniejszego artykułu. W razie sprzedaży uzyskana suma pozostaje do rozporządzenia' odbiorcy po potrąceniu kosztó~. Ustalenie przez kolej braku wagi towaru lub jego ilości, uszkodzenia lub zaginięeia przesyłki. 1. Jeżeli kolej zauważy lub poweźmie przypuszczenie o braku wagi albo ilości towaru, jak również o uszkodzeniu przesyłki, albo osoba, uprawniona do rozporządzania przesyłką, zawiadomiła o tem, wówczas kolej obowiązana jest bez zwłoki ustalić na piśmie w, formie protokułu stan przesyłki i wysokość szkody oraz, jeżeli można, przyczynę, miejsce i czas powstania szkody. Tak samo protokularnie powinna kolej ustalić i zaginię- ' cie przesyłki. ' . . 2. O wyniku dochodzenia należy zawiadomić ' uprawnioną osobę w razie jej żądania, 3. Do stwierdzenia braku wagi lub faktu uszkodzenia przesyłki powinni być wezwani dwaj bezstronni świadkowie i rzeczoznawca oraz, jeżeli można, także osoba. uprawniona do rozporządzania przesyłką. 4. Jeżeli dochodzenie, podjęte na żądanie uprawnionego do rozporządzania przesyłką, nie stwierdzi braku wag} albo uszkodzenia, albo też tylko potwierdzi już uznane przez kolej braki czy uszkodzenia przesyłki , wówczas żądający sprawdzenia ponosi powstałe wskutek tego koszta. 1\rt. 82. Ustalenie braków przesyłki przez rzeczoznawców albo przez sąd. • Niezależnie od postępowania, przewidzianego wart. 82, każdy ucze~tnik umowy o przewóz może żądać 9kreślenia przez rzeczoznawców, wyznaczonych z urzędu, rozmiarów uszkodzenia lub braku wa'gi przesyłki. Do tego sprawdzenia należy wezwać przedstawiciela kolei. Przepisy niniejsze nie zmieniają w niczem przepisów przewodu cywilnego o zabezpieczeniu dowodów. 1\rt. 83. 1\rt. 84. Odpowiedzialność ogólna kolei za zaginiC!(cie, brak wagi lub uszkodzenie przesyłki. Kolej . ponosi odpowiedzialność za straty, wynikłe wskutek zaginięcia, braku wagi lub uszkodzenia przesyłki, powstałe od chwili przyjęci a przez kolej przesyłki do przewozu de.. czasu jej wydania, o ile straty te nie pow~taly z winy lub wskutek zleceń osoby, uprawnionej do rozporządzania , N2 16. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 249 przesyłką, wskutek siły wyższej, wadliwości opakowania, nie dającego się zauważyć zew n ętrznie, albo wskutek w łaśc i wośc i to wa ru, mianowicie z powodu zepsucia wewnętrznego, ul atniania się lub wycieku. flrt. 85. Ograniczenie odpowiedzialności odnośnie .do miejsca przeznac zenia. L Jeżeli w liście przewozowym wskazane jest mIejsce przeznaczenia, gdzie niema eks pedycji towarowej, przystosowa!: ej do p rzyjęc i a d anej przesyłki , wówczas kolej ponosi od p owiedzi a lno ś ć, jako p rz e dsi ę biorc a przew ozowy, tylko do o statniej, odpo wie dnio przystosowa nej stacji ko lejowej. Na dalszy przewóz kolej może przy j ąć obo w iązki ekspedytora. 2. Je ż eli kolej zaprowadzi urządze l'l ia, zapewniają c e przewó z dalszy przesył l-:i (art. 78 ust. 1), odpowiedzialnóść ' jej, jako przedsiębiorstwa przew ozowego, trwa aż do miejsca ostatecznego przeznaczenia. Art. 86. Ograniczenie odpowiedzialności niebezpieczeństwa z po,wodu szczególnego przewozu. Kolej nie ponosi odpowiedzialności: za straty, wynikłe z niebezpieczeństwa połączonego z przewozem towarów, które wedle niniej szych przepisów, albo wed le taryfy, al bo też stosownie do osi ą gniętego z nadawcą porozumieni a, wyrażonego w li ś cie prze wozowy m, n ał a d o wane są na wagony niekryte; nie dotyczy to jednak wypad ków widocznego zmniejszenia się wagi lub zagini ęc ia cał y ch sztuk prze sył ki;
66. b)za s lraty, powstałe wskute k niebezpiecz e ństwa, połączonego z bra- • kiem lub wadliwością opakowania towi.. rów, które, choc i aż z powodu swycn właściwości wymagają opakowania dla ochrony przed zaginięciem lub uszkodzeniem, były jednak, zgodnie z oświadcze­ niem nadawcy w liście przewozowym oddane do przewozu bez -opakowania lub w opakowaniu niedostatecznem;
67. c)za straty, powstałe wskutek niebezpieczeństwa, połączonego z załadowaniem, wyładowaniem lub. wadliwym sposobem naładowa­ nia towarów, których naładowanie i wyładowanie, stosownie do niniejszych przepisów lub w myśl taryfy, lub też wskutek osią· gniętego z nadawcą i wyrażonego w liście przewozowym porozumienia, powinny być dokonane przez nadawcę lub odb io rcę; .
68. d)za straty, powstałe wskutek niebezpieczeństwa, połączonego z przewozem towarów, które dla swych przyrodzonych właści­ wości ni:lrażone są na ,szczególne niebezpieczeństwo zaginięcia, braku lub uszkodzenia wskutek połamania, rdzy, wewnętrznego zepsucia, wzmożonego wycieku, usych a nia lub rozsypania;
69. e)za szkody, powstałe wskutek szczególnego rodzaju niebezpiec ze ństwa, połączonego z przewozem zw i erząt żywych;
70. f)za szkod y. wynikłe z ni ebezpieczeństwa, połączonego z p rzewozem prz e s yłek lub zw i erząt, którym stosownie r do niniejszych przepisów, wymagań taryfy albo porozumienia z nadawcą, wyrażoneg o w liście przewozowym , towa rzyszyć powinien dozorca. 2. J eżeli tylko z okoliczności wyni ka, iż szkoda mogła - powstać z pow odów, wymienionych w ustępie 1-ym, należy uważać, że szkoda wynikła rzeczywiście z tego powodu. 3. Powyższe przepisy nie zwa lniają kolei od odpowiedzialności, w ra.zie jeżeli wina jej zostanie udowodnioną . 1.
71. a)Dziennik Ustaw. Poz. 82. 250 Rrt. 87. N!' 16. Ograniczenie odpowiedzialności za brak wagi. 1. W razie przewozu towarów, które wskutek swych właściwości przyrodzonych tracą regularnie na wadze podczas przewozu, kolej ponosi odpowiedzialność za ujawniony brak wagi po potrąceniu niżej podanych norm :
72. a)2 Ofo wagi pierwotnej w razie przewozu towarów płynnych, wil gotnych oraz następujących suchych: tartego i mielonego drzewa farbiarskiego, kory, korzeni, tytoniu krajanego, tłuszczów i olejów twardych, świeżych owoców, świeżych liści tytuniowych, wełny owczej, skór wyprawionych i niewyprawionych, owoców suszonych i smażonych, żył, kopyt, rogów, kości (całych i mielonych), ryby suszonej, chmielu, kitu świeżego;
73. b)1 % wagi pierwotnej w razie przewozu wszystkich innych towa rów, wskazanych w części pierwszej niniejszego ustępu, w stanie suchym. 2. Normy powyższe, o ile za tym samym listem przewozowym nadana jest większa ilość sztuk jednakowego .towaru, pow inny być określon e dla k ażdej sztuki osobn o, jeżeli waga poszczególnych s ztuk wskazana jest w liście przewozowym lub też może być określona w inny sposób. 3. J eżeli okoliczności wskazu ją, że zmniejszenie wa gi nie nastąpiło wskutek właściwości przyrodzonych towaru. al bO t eż przyjęta norma ni e od powiada tym wl aściwościom albo in nym okoli cznościom, ograniczenie nie może mieć zastosowania. 4. J eżeli przesyłka zaginęła, na rachunek straty w wadze nic potrą­ cone być nie może. 5. Przyto::zone wyżej postanowienia nie przesądzają dalej id ących ograniczeń odpowiedzialności kolei, wyszczególnionych wart. 86 ust. 1. Rrt. 88. Wysokość odszkodowania za zaginięcie , brak albo uszkodzenie przesyłki. 1. Jeżeli kolej na podstawie umo wy o przewóz zmuszona jest UISCIC odszkodowanie za zaginięcie lub brak przesyłki, odszkodowanie to oblicza się wedle zwyczajnych cen handlowych, a w razie ich braku, podług wartości zwykłej, którą towar t e go samego rodzaju i jakości posiadał w miejscu nadania i w czasie przyjęcia przesyłki do przewozu; ponadto pódlegają zwrotowi sumy, wypłacone na rachunek ceł lub innych wydatków oraz już u iszczone przewożne. Minister kolei ma prawo, w porozumieniu z Ministerstwami Skarbu oraz Przemysłu i Handlu, ustanawiać czasowo normy,. ograniczające wyso k oś ć odszkodowania, przypadającego za zaginięcie, uszkodzenie lub brak przesyłki. 2. W rażie uszkodzenia przesyłki wypłaca si..:; odszkodowanie za zmniejszenie jej wartosci, określonej w ust. l. 3. Przypadki, w których kolej powinna uiścić odszkodowanie całkowi­ te, wskazane są wart. 95. I Rrt. 89. Og,;aniczenie wysokości odszkodowania. ' W warunkach specjalnych kolej może (przy zastosowan iu taryf wyustalić maksyma lne normy odszkodowania za z ag ini ęcie, brak wagi lub ' us zkodzenie prze >yłki, jeżeli stosowanie tych taryf wyjątkowych pociąg a o bniżenie opłaty przewozowej w porównaniu z taryfam i normalnemi na całej odległości przewozu. O ile nadawca żąda zastosowania takiej, 1. jąt kowych) N!! 16. Dziennik Ustaw. Poz. 82.' taryfy wyjątkowej, obowiązany jest zaznaczyć to w liście przewozowym, której zastosowania żąda. 2. Kolej ma prawo określić w taryfie wysokość odszkodowania za ta· ginięcie, brak wagi lub uszkodzenie przeomiotów, wyszczególnionych wart. 54 ust. 2B. 3. Co do wypadków, kiedy odszkodowanie ma być uiszczone w pełne~ sumie, stanowi art. 95. . wskazując taryfę, I\rt. 90. Uznanie przesyłki za zaginioną. Osoba, uprawniona do odbioru, może bez dalszych formalności uzne c stacja nie mogła jej wydać w ciągu 30 dni przesyłkę za zaginioną, jeżeli po upływie terminu dostawy. I\rt. ,91. Odnalezienie przesyłki. " 1. Osoba, uprawniona do otrzymania odszkodowania, może przy jego odbiorze zgłosić żąda nie, aby ją zawiado miono bezzwłocznie o odnalezieniu przesyłki, jeżeli to nastąpi przed upływem 4 m ie sięcy od dnia zgłos zenia te go żądania. Otrzymanie takiego żądania kolej powinna poświadczyć piś­ m iennie. 2) W ciągu dni 30, po otrzymaniu zawiadomienia, osoba uprawniona może zażądać, a by przes y łka była jej zwrócona bez kosztów dodatkowych na sta cję nadawczą lub przeznaczenia. Pobrane odszkodowanie powinno być zwrócone kolei po potrąceniu odszkodowania za ewentualne straty z powodu przekroczenia terminu dostawy stosownie do art. 94. 3. We wszystkich innych wypadkach kolej może z odnalezioną::- prze ..syłką po stąpić wedle swego uznania. I\rt. 92. Ubezpieczenie dostawy. 1. Nadawca może w li ście przewozowym ubezpieczyć e'i.rentualnestraty, wynikł e z nieterminowej dostawy, braku lub uszkodzenia przesyłki. Za takie ubezpieczenie pobiera si ę opłatę, wskazaną w ' taryfie. . , 2. Suma tak:ego ube ~pie czenia powinna być wyrażona literami w liście przewozowym, w miejscu na to przeznaczonem. . 3. J eże li, w myśl art. 88 i 89, odpo wi edzialność kolei jest ograniczona, ubezpieczenie dostawy nie może przekraczać tej sumy, jaka jest przeWi · dziana przy zastosowaniu ograniczenia. I\rt. 93. Wysokość odszkodowania za zaginięcie przesyłki, brak wagi lub uszkodzenie w razie ubezpieczenia dostawy. Jeżeli dostawa b y ła ubezpieczona, to w razie zaginięcia, braku wag i' lub uszkodzenia przesył ki, może być żądane oprócz odszkodowania, okreslonego w a rt. 88, wynagrodzenie dalsze . udowodnionych szkód do wysoko ści sumy ubezpieczenia. f\rt. 94. Odpowiedzialność za przekroczenie terminu dostawy 1. W razie przekroczenia terminu dostawy kolej winna jest uiścić od szkodowanie za udowodnioną s tratę , a m ianowic ie:
74. a)jeżeli dostawa nie była ubezpieczona - do wysokości przecwoźnego; 252 Dżiennłk Ustaw. Poz. 82. N2 ,16. ,
75. o)' jeżeii dostawa Dyla ubezpieczona - do wysokości sumy ubezpie'.. czenia. 2. Jeżeli szkoda nie powstała wskutek przekroczenia terminu dostawy ł~b też nie została udo wodn ioną, kolej winna uiścić;
76. a)jeżeli dostawa nie była ubezpieczona - za każdy dzień przekroczenia terminu dosta wy 5% przewożnego, nie wyżej jednak nad 50-/0 sumy przewoznego;
77. b)jeżeli dostawa była ubezpieczona - za każdy dzień przekrocze nia term inu dost~wy 10% przewożneg o, nie wyżej jednak całkowitej sumy przewoznego. 3. Ządania odszkodowań, wypływające z powy ż szy ch przepisów, mogą oyć zgłaszane równocześnie z żądanie m odszkodowallia za zaginiony towar, brak wagi lub uszkodzen ie. Jeż eli dostawa była ubezpieczona, to oprócz odszkodowania, obliczonego na zasa dzie a rt. 88, może być żądane odszkodowanie za dalszą stratę (art. 93), które łą::zni e z odszkodowaniem za przekroczenie terminu dostawy nie może przewyższać sumy ubez pi eczen ia. , 4. Kolej nie odpowiada w tych przypadkach, kiedy przekroczenie terminu dostawy powsta ło z przyczyn, któ re nie były przez n ią wy wo łan e, ani nie mogły być przez nią usunieie. M. 95. Odszkodowanie w razie złej woli lub udowodnionego niedbalstwa pracow'ników kolei. Jeżeli szkoda powstała wskutek złej woli lub udowodnionego niedbalstwa pracowników kolei, we wszystkich wypadkach odszkodowanie powinno oyć uiszczone w ca łej sumie wyrządzonej szkody. Art. 96. Utrata prawa do odszkodowania. Kolej nie ponosi żadnej odpowiedzialności, wypływającej z umowy o przewóz, jeieli do Drzewozu nadane zostary pod nazwą nieprawidłową przedmioty, których przewóz wedle przepisów prawnych lub z uwagi na bezpieczeń­ stwo ogólne jest wzbroniony, albo też przedm ioty Z przewozu czasowo wyłączone łub dopuszczone tylko pod pewnemi warunkami, lub też jeżeli nadawca nie zachowa; przeDisanych środków ostrożności. ł\rt.!D. Utrata prawa do zgłoszenia roszczeń z chwilą uiszczenia opłaty przewozowej i przyjęcia przesyłki • Z chwilą, kiedy przewoźne i inne ciążące na przesyłce opłaty zouiszczone i przesyłka odebrana. wygasają wszelkie roszczenia do kolei z: tytułu umowy o przewóz. 2. Wyjątek stanowią:
78. a)roszczen ia o odszkodowania za straty, powstałe wskutek złej woli lub udowodnionego niedbalstwa pracowników kolei;
79. b)roszczenia o odszkodowanie za straty, powstałe wskutek przekroczenia termin u dostawy, jeieli zostały zgłoszone piśmiennie do jednej ze wskazanych wart. 100, kol ei, nie póżniej jak w ciągu dni 14, nie liczą c dnia odbioru przesyłk i ;
80. c)roszczenia o wy nagrodzenia za szkody. spowodowane przez takie braki w przesyłce, które w myśl art 82 i 83 ustalone były przed odbiorem, albo których ustalenie wbrew art. 82 nie zostało stwierdzone z winy kolei; .l. stały N'2 16. Dziennik Ustaw. Poz . . 82. 253 roszczenia o n ieprawidł owo pobrane dopłaty do przewoźnego, jak również myjnie obiiczone przeważne i inne należności. . .. 3. J eżeli odbiorca za żąda stwierdzenia braku w przesyłce, to do czz, · spełn ienia przez kolej jego żądania, może nIe odbierać przesyłki. cho·
81. d)su ciażby otrzymał był list przewozowy i wszystkie o~taty ~olei uiścił.. . Wszelkie zastrzeżen ia przy odbio rze przesyłkI maja znaczeme tylko wówczas, jeżeii poczynione one zostały za zgodą kolei. . 4. Jeżeli z przedmiotów jednej przes yłki. wymieniopych w liście prze· wozowym, zabraknie nif=których przy wydaniu. odbiorca ma prawo zazna · czyć ten brak w pokwitowaniu z odbioru. I\rt. 98. Przedawnienie roszczeń do kolei za zaginiony towar. brak jego lub uszkodzenie, albo za przekroczenie terminu dostawy. 1. Roszczenia do kolei z powodu zag i nięci a prz E: syłki, braku wagi lub uszko dzenia, jak również z powodu przekroczenia terminu dostawy wyga· sają po upływie 6 miesięcy. . 2. Przedawnienie liczy się w wypad kach uszkodzenia lub braku wag i od dni '! wydania przesyłki, w wypadkach zagi nięda lub przekroczenia ter. min u dostawy - od d nia u p ływu termin u dostawy. 3. Bieg przedawnienia zawiesza się od chwili złożen'16 koiei roszczenie na piśmie. W razie odmowy termin p rzedawn ienia liczy się na nowo od dnia, kiedy kolej zawiadomi o tern petenta pismi ennie j zwróci mu załączo· ne przy podaniu dowody. Dalsze poszukiwa nia wszczynane w tej spra· wie, skierowa ne bądź do kolei, bądź do władz przełożonych, nie zawieszajq . biegu przedawnienia. 4. Przerwy w biegu przedawnienia mogą m i eć miejsce tylko na zasa · dzie ogólnych przepisó..v p rawnych. • I\rt. 99. Dochodzenie praw, wypływających z umowy o przewóz. 1. Tylko osoba . .która ma prawo rozporząd zac przesyłką, jest upraw· do dochodzenia wobec kolei praw, wypiywaj ących z umowy o przewóz, z wyjątkami, wska zanemi )li art. 60 i 70. Prawo to może być przeka· zane tylko p rzez odbiorcę nadawcy lub przez nadawcę odb iorcy. Innym osobom prawo to przekazane być nie może. 2. Jeże li nadawc:a, któremu przy sługuje prawo rozporząd zan i a przesyłką, nie mo ż e przedstawić wtórnika listu przewozowego, to może on zgło­ sić roszczenie tylko za zgodą odbiorcy, jeżeli nie uaowodni, źe odbiorce nioną zrzekł się przyjęcia przes yłki. 3. Roszczenia, nie skierowane na drogę sądową, powinny być składa­ ne na piśmie kolei, wskazanej wart. 100. Jeżeli list przewozowy był do· ręczany odbiorcy, powinien on być złożony koki. W razie dochodzenie odszkodowania za zaginię ci e, brak wagi lub uszkodzenie przesyłki należ~ dołączyć dowody o wartości przesyłki. 4. Kolej powinna sprawdzić zgłoszone roszczen) e w czasie moźliwie krótkim, a jeżeli porozumienie nie zostało osiągnięte, powiadomić o tern piśmienn i e petenta. , Dziennik Ustaw. Poz. 82. Art. 100. Odpowiedzialność kolei. uczestniczących w N2. 16. przewozie przesyłki. 1. Kolej, wysyłają c a przesyłkę, ponosi odpow iedzialność za przewóz do chwili wydania przesyłki odbiorcy bez względu na to, czy przewóz ten odbywa s i ę tylko po własnej linji, czy też i po linj a ch innych kolei. 2. Każda kol ej następn·a, przyjmując prz e s ył kę wraz z pi e rwotnym fistern przewozowym, przystępuj~ tern samem do umowy o przewóz i przyj muje na sieb ie całkowi ty obowiązek przewozu stosownie do brzmi e nia listu .przewozowego. 3. Roszczenia , wypływają ce z umowy .0 przewóz, mogą być kierowane w drodze powództwa ty lko do ko lei, wysyłając ej przesyłkę, albo do kole i, która ostatnio przyjęła przesyłkę wra z z li stem przewozowym . Nie zmniej' szato w niczem prawa wzajemnego regręsu poszczegó lnych kolei do siebie. Wybór kolei należy do p o woda. Prawo wyboru ustaje z c hwilą w s zc zę­ da powództwa sądoweg o. 4. Roszczenia, oparte na umowie o przewóz, mogą być w drudze powództwa wzajemnego lub wyłączeI1ia skie rowywane i do innych kolei, poza wymienionemi wyżej, o ile powództwo to lub wyłąc zenie wypływa 2 tej samej umowy. aż Min ister Kolei Żelaznych; K. Bar/el • Załącznik H. . POSTANOWIENIA O PRZEWOZIE ZWIERZf\ T ŻYWYCH (F\rt. 50 ust. 2). flrt. 1. 1. Zwierzt:ta żywe przewozi się pocIągami bydlęcemi, towarowe mi. a na szczególne zarządzenie ko lei także osobo wen li. . 2. Na linjach kolejowych, gdzie odbywa się stały i znaczny przewóz zwierzą t, powinny kursować pociągi bydlęce IN pewnych oznaczonych dniach, 'p rzyczem pociągi te powinny mieć taki rozkład, by postój zwi e rząt, odchodZących i przyc h odząc ych linjari bocznem i, był jaknaj krótszy. Hrt. 2. O zamierzonym przewozie zwierząt nadawca obowią za ny jest piśmiennie zawiadomić stacjt: z podaniem ilości i jakości zwierząt (bydło rz eźne krajow e lub zagraniczne; przeznaczone do chowu lub rozpłodo
82. we)oraz rodzaju żądanego pociągu co najmniej na 48 godzin przed dostarczeniem ładunku na stacje. tudz i eż złożyć ka ucję od każdego zamó wio nego wagonu w wyso kości, przewidzianej w taryfie, w wykazie opłat dodatkowych. Dowiedzieć s i ę, kiedy i którym pociągiem zamówiony ładunek może być wysłany, jest rzeczą nadawcy. Do przewozu zwierząt w wagonach krytych należy w miarę które mają na ścianach pod ł użny ch lub czoło­ wych po dwa o twory (klapy powietrzne), zamykane od wewną t rz. Podłogi muszą być szczelne, aby nie było przeciągu z dołu i nawóz oraz podściółka nie mogły wypadać. • 2. Przy przewozie zwierząt dużych w wagonach bez otworów powietrznycD należy otworzyć drzwi przynajmniej do połowy, przyczem nadawca obowiązany jest otwory te zabezpieczyć zaporami drewnianemi lub kratami · tak, aby zwierzęta nie . mogły wypadać. 3. Dolne skrzynki wagonów mogą być używane tylko do przewozu zwierząt drobnych, które zachorowały w ciągu drogi. 4. Wagony, podstawione do przewozu, powinny być naleźycie oczyszczone i odwonione. flrt. 3. 1. możności wybierać wagony, Hrt. 4. 1, KI~tki, skrzynie, kosze, worki i inne przedmioty, służące do przewozu zwierząt, muszą być dostatecznie przestronne i przewiewne. Nie można nadawać zwierząt skrępowanych. 2. Klatki i t. p. mają mieć szczelne dno i szczelne ściany do takiej wysokości, aby zanieczyszczenie wagonu nawozem lub podściółką było, <O ile możności, wykluczone. Przepis ten nie ma zastosowania do drobiu, 256 Dziennik .Ustaw. Poz. 82. N216. nadawanego w przesyłkach całowagonowych. Klatki i kojce powinny być tak urządzone, aby zwierzęta nie mogły się częściowo przeciskać przez Ole, a nadto mieć taką wysokość, aby zwierzęta mogły stać swobodnie. O ile przewóz trwa przypuszczalnie nad 36 godzin, nadawca musi zaopatrzyć wszyst kie klatki i t. p. także w urządzenia do pojenia zwierzą t, a przy przew ozie zwierząt drobnych również do ich karmienia. Dno klatek i t. p. ma być wysypane piaskiem, miałem torfowym lub trocinami. Przy łado­ waniu należy zwracać uwagę na to, aby świeże powietrze miało dostateczny dostęp do klatek i t. p.; w szczegolności nie można umieszczać innych towarów na klatkach, skrzyniach, koszach i t. p., a klat ki i t. p. wolno łado­ wać jedne na drugich t ylko wówczas, jeżeli za pomocą listew i t. p. zabezpieczono wolną prze Jrzeń powietrza o wysokości co najmniej 3 cm. mię­ dzy dnem górnej klatki a wierzchem dolnej. f\rt. 5. 1. Załadowanie zwierząt jest rzeczą nadawcy. List przewozowy ma być zaopatrzony w św!adectwo leka rza weterynarji, zaświadc zające , iż zwierz ęta są zdrowe , a w szcze gó l ności wolne od chorób zaraź liwych. 2. Przy ładowaniu zwierząt do wagonów trzeba mieć na względzie , że n ie wolno ładować zw ierząt dużych tak, by stały stłuczone lub przyciśnięte do śc i an, i wymaga się, by człowiek mógł przesunąć s i ę swobodnie i bezpiecznie pomiędzy zaladowanemi · zwierzętami; nc:dto przy ładowaniu poprzeczn em powinno między zw i erzętami a ścianami wagonu pozostać tyle miejsca, aby uszkodzenie zwi e rząt na głowie lub zadzie przez otarcie się i t. p. było wykluczone. Zwierzęta drobne muszą mieć możność poło­ żenia się. 3. Umieszczanie w jednym wagonie luzem różnych gatunków zwiejak koni lub bydła rogatego razem z cielętami, trzodą chlewną, owcami i t. p. jest niedopuszczalne, chyba, że każdy gatunek będzie oddz ,elony od drugiego deskami. Ograniczenia te odpadają przy przewozie matek z oseskami i przy przewozie drobiu. 4. Wagony. załadowane drobiem nieopakowanym, należy plombować. 5. Przy przewozie bydła rogatego i nierogacizny nadawca powinien zaopatrz yć podłogę wagonów w podściółkę, przyczem w wagonach o ścia­ nach z łat orEiZ wagonach, których drzwi pozostają otwarte podczas przewozu, podściółka m usi być z m aterja ł ów niepalnych. Za mate rjały palne należy IIważać słomę. plewy, si ano i t . p., natomiast można używać t rocin,. pokropion ych wodą, tud zież zwilżonej podściółki torfowej. W razie przeła ..! dawania zwierząt z wagonu. zaopatrzonego w podściółkę, na jednej ze stacji pośrednich, kolej powinna dostarczyć podściółki za opłatą, oznaczoną w taryfie. rząt, I\rt. 6. 1. Wysyłając)' powinien przed załadowaniem nakarmić i napoić których przewóz potrwa przypuszczalnie 24 godzin lub dłużej. Jeżeli przewóz trwa ponad 36 godzin, należy poić zwierzęta najpóźniej co 36 godzin. Pojenie i karm,i enie zwierząt jest rzeczą dozorców, którzy im towarzyszą . 2. Paszę lub karm, potrzebny w drodze , przewozi s ię bezpłatnie w ilościach, określonych w taryfie, i przy tern o ile jest załadowany do wagonu" w którym mieszczą się zwierzęta. zwierzęta, I\rt. 7. 1. Przy przewozie zwierząt żywych luzem-- nie w klatkach, skrzyn ia , h i t. p. - powinien się znajd ow ać dozorca. Jego obowiązkiem jest o pieka nad zwierzętami, jak karmienie i pojenie w drodze i t. p., do czego powinien być zaopatrzony w odpowiednie statki i podściółki. 2. Dozorców powinno być nie więcej, niż . jeden na wagon, a nie mniej, niż jeden na cztery wagony. Bez względu na to , czy dozorca będzie odbywać podróż w wagonie osobowym, czy też w braku takiego wagonu NI! 16. Dziennik Ustaw. Poz. 82. 257 w towarowym, ma s ię każdy dozorca zaopatrz yć w bilet trzeciej klasy do· stacji przeznaczenia. Stacja n adawcza może wyłączyć od przewozu przesyłki, nie niniejszym przepisom. f\rt. 9. 1. ' Przetaczanie wagonów ze zw ierzętami powinn o być ograniczone do niezbędnej potrze by i przedsiębrane zawsze tylko ze szczególną ostrożnością; silnego uderzenia w3gonów o sieb ie należy bezwarunkowo I\rt. 8. o dpowiadające un ik a ć . Klatek ze zwierzętami nie wo ln o przy ładowaniu i wyładowaniu lub prz ewra::ać. I\rt. 10. 1. W razie przewozu porą nocną d07orcy, towarzyszący transportom zwierząt, powinni być zaopatrzeni we własne dobrze świecące latarnie. Używa n ie łatwo za palnych materjałów do ośw ietl eni a, jak naft y, karb idu i t. p. jest wzbronione. 2. Do wagonów, w których znaj duje się stoma lub inne łatwo zapalne mat e rjały, nie wolno wchodzić z zaf-a ionemi cygarami, papierosam i lub fajkami, ani też w nich palić. I\rt. 11. Za wszelkiego rodza ju wypad ~ <i ze zwierzętami przy ich załadow ywaniu lub wyładowywaniu kolej nie ponosi żadnej o dpowiedziak oścL I\rt. 12. Prz yrządów. niezbędnych do przewozu zwierzą t, jak drążki, deski i t. p., powinien dos',arc zyć nadawca, a w raz ie, jeżeli je dostarczy kol ej, nadawca płaci należności, przewidziane w taryfie względnie cenę ich wartości. . 2. po pychać, rzucać Załącznik B. Przepisy, dotyczące przedmiotów, przyjmowanych do przewozu kolejami warunkowo. (Art. 54 ust. 2A.). L Przedmioty zagrażające niebezpieczeństwem wybuchu*). la Materjały wybuchowe (mibtające kruszące). Dopuszczone do przl:;wozu: Grupa I. Materjały sb'zelnicze i rozsadzające, uznane za bezpieczne przy zwykłych czynnościach, połączonych z przewozem: preparaty rozsadzające, zabezpieczone przed wybuchem, ze skł a· dów rz ądowych oraz koncesjonowane materjały rozsadzające, uznane za bezpieczne przy zwykły c h czynno~ ciach r ę cznych, jeżeli na przewóz ich złożono zezwolenie władzy rządow ej;
83. b)nitroceluloza (bawełna strzelnicza, bawełna kleinowa, o ile odpowiada warunkom trwałości, a mianowicie:
84. rl)w postaci kłaczków i nieprasowana z zawartością wody lub alkoholu nie mniej niż 25% (75 części stałych i 25 części
85. a)ciekłych); ~)
86. c).prasowana, z zawartością nie mniej niż 15% wody (85 części stałych i 15 części wody), (patrz także grupę ILc); trójnitrotoluol, tak zwany trójnitrotoluol ciekły (oboj ętna mieszanina nitrowanych toluolów, ciekła w temperaturze zwykłej); materjały *) 1. Przedmioty, zagrażające ni e bezpieczeństwem wvbuchu, których przewóz kolejatlli nie jest dozwolony, można przyjmować do przewozu ty lko w ilościach nie v.iększyrh nad 0,5 kg., jeże,li rzeczone przedmioty przeznaczone są dla celów doświad c zaln y ch i wysyłane na zlecen ie władz rządowych. Nadawca po "inie n okazać zaświadczenie władzy, na zlecenió3 której takie przedm ioty m a ją być pr zewoźo ne koleją. Za św iadc ze nie to powinno zawierać wskazówki co do sposobu opakowania i powinno być dołączon e do listu przewozowego. . 2. Do pr Lesyłek władz wojsk.owych, jak również do prze sy łek " na dawanych przez osoby prywatne. na zlecenie władz wojskowych, stosują się przepisy oddziełne . N!! 16.
87. d)Dziennik Ustaw. Poz. 82. 259 te nie powi nny b yć bardzi ej ni e bezpieczne niż chemiczn ie czysty trójnitrotoluol; kwas p ikrynowy. G r u p a II. Matel'jały
88. a)
89. b)
90. c)
91. d)strzelnicze i rozsa d z ające , łatw o wyb u chaj ą ce: proch s t rzelni czy i ro z s a d z a jący ; m ate rjały ro zs adz aj ą ce ze s kładów. r z ądow y ch i ko ncesj onowane m a terj a ły ro zs a dzaj ące , jeżeli n a p rzewóz ic h zl oż ono zezwolenie wład z y rzą d o w ej ; . n itrocelul oza (b a wełna strzeln icza, b aw eł n a klein owa), jeż e li odpowiada wa runkom trw a ło śc i, a mi a nowic ie: a.) ni ep rasowa na z zawa rto ś cią n ie mn iej niż 15% wody (85 czę' śc i s tałych i 15 c zęśc i wo d y), (patrz gru p ę I b); ~) pra sowa na w for mie n a bo i 1. p o w leką p a r a finową; inne przed mio ty wybuchowe, je żel i na przewóz ich zostało złożo· ne s p e cjalne zezwo len ie wład z rząd o wych . Przepisy co do przewozu. A Opakowanie. Grup a I. 1. rozs adzające, wym ie nione w grupi e I pod lit. a), mogą b y ć p r ze w oż one tylko w takiej p o staci, w os łon a ch i o pa kowaniu, jakie są p rz e pi san e w ze zwole n iu, wy dan e m p rzez w ł a dze