Dziennik Ustaw. Poz. 536 i 537, Nr 76. urzędowania i biurowość prokuratorów wojskowych oficerów sądowych. D Z lAŁ VII. Asyst2nci. Art" 113. Oficerowie audylorowic, przydzieleni .do sądów lub prokuratu

art. 58. § 2. Minist e r Spraw Wojskowych może zarzą­ C! ZlC wykr e ślenie obroI'icy z hsty obroIlCów w o jskowy ch: 1234 Nr 76. Dziennik Ustaw. Poz. 537. aj w przypadku .c za.sowe,,go zawieszenia obroń­ cy wO~ls:kowe'i~o w wykonywaniu adwokatury; bl w przypadku ukarania obrońcy wojskowego pr'z yna jmni'cj ,dwukrotnie karą porządko­ wą za wykroczenie porządkowe w sądzie wojis kowym; cj ze względu na podniesione przeciw obrońcy wojskowemu poważne, dyskwalifikujące go zarzuty. Art. 61. § 1. Przed wszystkimi sądami wojskowymi w pierws zej instan.cji, nawet w tok u śl edztwa oraz w toku dochodzenia prowadzonego bezpośre­ dnio przez prokuratora wojsk0wego, oskarżony musi mieć obrońcę:

1. a)jeżeli nie ukończył lat 17;
2. b)jeżeli jest głuchy lub ni emy; cl jeżeli zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego poczytalności. § 2. Oskarżony o zbrodnię musi mieć obrońcę na rozprawie głównej. Art. 62. § 1. Sędzia wojskowy, stojący na czele sądu, wyznacza oskarżonemu obrońcę z urzędu:
3. a)w przypadkach, wskazanych wart. 61, jeżeli oskarżony nie ma obrońcy wojskowego z wyboru; bl na prośbę oskarżon e go, który z powodu ubóstwa nie może pon ieść kosztów obrony, jeżeli udział obrońcy jest w danej sprawie wskazany;
4. c)na prośbę o skarżonego, gdy na miejscu nie ma obrońcy wojskowe go gotowego podjąć się obrony, jeżeli udział obrońcy jest w danej sprawie wskazany. § 2. \Y/yznacz enie obrońcy z urzędu do rozprawy rewizyjnej zależy od uznania sędziego wojskowego, stojącego na czele sądu odwoławczego. Art. 63. § 1. Do obrony z urzędu wyznacza zasadniczo obrońcę wojskowego, zamieszkałego w miejscowości, w której odbywa się rozprawa albo toczy się dochodzenie lub śledztwo. § 2. Obrońca wojskowy, wyznaczony do obrony z urzędu, nie moż e bez ważnych powodów odmówić przyjęcia obrony w miejs cu swego zamieszkania. O ważności powodów odmow y decyduje ostatecznie sędzia wojskowy, stojący na czele sądu. się Art. 66. § 1. Nie może pełnić czynności obroń­ cy wojskowego z wyboru: aj kto był lub ma być słuchany w danej sprawie jako świadek lub biegły;
5. b)małżon ek zwierzchnika sądowo-karnego, oskarżyciela, sędziego wojskowego, asesora lub pokrzywdzonego;
6. c)kto ze zwierzchnikiem sądowo - karnym, oskarżycielem, sędzią wojskowym, asesorem lub pokrzywdzonym jest spokrewniony lub spowinowacony w linii prostej bez ogranIcze nia albo w linii bocznej aż do stopnia między dziećmi rodzeństwa;
7. d)kto pozostaje względem jednej z osób wymienionych pód
8. b)w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli;
9. e)adwokat, który został czasowo zawieszony w wykonywaniu adwokatury. § 2. Powody wyłączenia od czynności obrońcy trwają nawet po ustaniu lub unieważnieniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. Art. 67. Nie mogą być wyznaczeni do obrony z urzędu:
10. a)osoba, co do której zachodzą przeszkody wymienione wart. 66;
11. b)ofice r, pełniący czynną służbę wojskową i posiadający stopień wojskowy wyższy, niż przewodniczący rozprawy, lub będący przełożonym któregokolwiek z członków składu sądzącego;
12. c)oficer, będący p o dwładnym oskarżonego;
13. d)w sprawie o przestępstwo przeciw karnoś­ ci - podwładny oficera, przeciw któremu to przestę pstwo spełniono. Art. 68, Obrońca, wyznaczony do obrony z urzędu w sądzie I instancji, nie jest obowiązany, z wyjątkiem przypadku ponownego wyznaczenia, do, udziału w rozprawie rewizyjnej; jest jednak obowią­ zany współdziałać przy zakładaniu rewizji lub wnoszeniu odpowiedzi rewizyjnej, Art. 69. Do czasu doręczenia oskarżonemu odpisu aktu osk a rżenia obrońca może porozumiewać sie( z oskarż o n ym aresztowanym tylko za zgodą i w ob e cności sędziego wojsk owego lub oskarżyciela publicznego; po doręczeniu odpisu aktu oskarżenia wolno mu porozumiewać się z nim sam na sam. Art. 64. § 1. Gdyby powierzenie obrony z urzędu obrolicy w ojskowemu nat r afiało na szczególne trudności, wy znacz a siG do ob rony z urzędu sę­ dziego w o jsk owe go , a systenta lub oficera, odby wają­ cego wojskową aplikację sąd o wą . § 2. Jeżeli w y znaczenie s;:; dziego woj:;kowego, asystenta lub oficera, odbywając e~:o wojskową. aplikację sądową, do obrony z ur z ę du jest utrudnion<:!; sęd z ia wojskowy, st ojący na czele sądu, zwraca się do zwierzchnika sąd o wo-karnego o wyznac ze nie d o obrony z urzędu innego oficera, pozostającego w czynnej służbie wojskowej. Art. 70. § 1. Pełnomocnictwo, udzielone obroń­ cy wojskowemu, upoważni a do prowadzenia sprawy we wszystki,ch instancjach, jeżeli nie zawiera pod ty m względem wyraźnego ograniczenia. § 2. Mo że być ono udzielone na piśmie lub uslnie wobec sądu. Pr zy wyznaczaniu obrońcy z urzędu Art. 71. Ka ż da osoba, wezwana przez sąd wojs kowy na świadka , pówinna stawić się w miejscu, Art. 65, n a Je ż y stosować odpowieJnio p rz epis art. 56. KSIĘGA III. DOWODY. Rozd z : ał I. Świadkowie. Nr 76. dniu i godz.inie, w skazanych w wezwaniu i pozosta(; aż do zwolnienia. Art. 72. Swiadka, który nie może stawić się z povvo du chorohy lub kalectwa, można przesłuchać w jego mi eszkaniu . Art. 73. Y/I razie polrzeby p rze słuchania Prezydenta Rzeczypo spolitej, Generalnego Insp e ktora Sił Zbrojnych , l'hczelnego Wodza luh Marszalka Polski, sąd zwro.c a się d o n i e$~o pisenw ic o wyzn acze ni,.:: miej>.ca i czas u pr zes łucbania . Art. 74. Przesluch anie osób, ], orzystającydl z przywi leju zakraio wośc i, f}Llbywa się z zachowa11iem ustavy, umów lub w;lalonych zwycza jów między­ nc.roc1owych . Art. 'j/j, 1235 Dziennik Ustaw. Poz. 537. Nie wolno prz es łuchiwać jako św i ad- ka: al dllchow negn co do [aktów, o kt órych dowiedział się na spowie2zi; hl oororicy oskali;one go co do hktów, o których się od niBgo dowiedział p~'zy uclzielan ill porady prawnej lub prowadzeniu sprawy. Art. '16 . J eżeliśw .iilclck oc1m a 'lVia zeznań z powodu taj emnicy zawodow~i. v. sąd nie uzna za możli­ we go zwolnić, przeduchanie odbywa się przy drzwiach zamknię tych. Art. 77. § L Żołnierzy i urzędników publicz nych, chocia żby ju ż ni c poz:osta'v:.tli w czynnej służ­ bie, wojno słuchać jako swiadl,ów co do okolicznosci, na które rozciąga si ę ich obowiąz ek zachowania tajemnicy urzedowej, jedynie ~a zezwoleniem ich obecnej lub os tatnio prz eł.::' ;!:onej ,·vJa d zy s łl1żb()w~j. § 2. Zezwolenia wolno odmówić jedynie wle dy, gdyby zrażenie z<2znania wyrząd z ić mogło poważną szkodę Państwu. § 3. Sąd może zwrócić sic: o z\"olnienie ż·::>łnic­ rza lub unędnika publicznego z o bowiązku zachowania tajemnicy do wład zy naC/:eJn2j odnośnego działu zarządu pallslwowego . Art. 78. § L Mają prawo odmówić zeznali:
14. a)małżonek oskarżonego; bl krewny i powinowaty oskarżoneóo w linii pr os tej; .
15. c)krewny oskarżonego w linii bocznej aż do slopnia między dziećmi r'Jdzeńdwa;
16. d)brat i siostra małżonk". oskarżonego;
17. e)osoba związana z oskarżonym z tytułu przysposobienia. ~ 2. Prawo odmowy zeznali hwa nawet po 11stanln lub unieważnieniu małżeństwa lub przysposobien1a. § 3. O prawie odmowy zeznań należy osoby te b uprzedzić . Art. 79. Jeżeli osoba, wymieniona wart. 73, złożyła. zeznanie, a nas:ępnie przed złożeniem zeznar ia na przewodzie fądowym w pier",:,szej instancji o .~:wiadczy, ,';e chce z p rawa odmowy Skorzystać, poprzednie jej zez:1anie nie może słu żyć za dowód i nie może być odczytane ani odtworzone. Art. 80, § L Świadek m D pra wo nic odpowiadać na pytan ia co do okoliczności, klórych ujawnie- nie mogłoby narazić na odpowiedzialność za przejego samego lub osobę, pozostającą z nim w sto o.unku, wskazanym wart. 78. § 2. O prawie należy świadka uprzedzić, stępstwo tym Art. 81. Świadka, po uprzedzeniu go o odpowiedzialności za ll1eprawdziwe zezna'nia, należy zapytać o imię, nazwisko, stopień wojskowy, wiek, wyznanie, zajęcie, przynależność służbową, miejsce zamie szka nia i stosunek do stron. Art. 82. § 1. Po ohzymaniu danych, wskazanych wart. 81, nakiy odebrać od świadka przysięgę, jeżeli kodeb nini('iszy nie stanowi inaczej; przej odebraniem przy s ięgi należy go pouczyć o znaczeniu tego a ktu § 2. Świadkom, klórzy w danej sprawie zeznawali już pod przysięgą, przypomina się przy ponownym przesluchanill poprze dnio złożoną przysięgę, chyba że sąd uzna za koni e czne ponowne zaprzysiężel1le. Art. 83. § 1. Swiadek składa przysięgę wedlug roty następu j ącej: " Przy s i ęgam P anu Bogu \Vszechmogącemu i \Y/sz echw iedzącemu, że b~dę mówił szC';;crą prawdę, nicze.go nie ukrywając z tego, co mi jest wiC'.dome. Tak mi, Panie Boże, dopomóż" . § 2. Osoby, wyz nając e reJif~ i ę chrześcijańską , przysięgają przed lu zyże m . § 3. Osoby, wyznające re::1i gi ę mojżeszową, trzymają prawą rękę na torze - 2 ks. Mojżesza 20 rozdz. 7 wiersz. Art. 84, § 1. Swiade1c składa przysięgę poza sęd z ią lub odczytując 11a głos jej rotę, przy czym wszyscy, nie wyłącz a i ąc sądu, stoją. § 2. Niemi piśmienni sJdadają przysięgę przez podpisan ie roty. Niemi niepi ś mienni przysięgają przy pomocy tlumacza, czyniąc znaki. wlarznjąc Art. 85, § 1. Nie sklad"ją przysięgi:
18. a)nic letni co lat czternastu; bl osoby, które z powodu choroby psychicznej lub innego zakłócenia czynności psychiczny ch nie zdają sobie sprawy ze znaczenia przysięgi; cl podejrzani o udział w czynie, będącym przedmiotem postępowania, lub o działall'ość przestępną, pozostającą w ścisłym związku z działaniem oskarżon ego .. § 2. Duchowni llznanych prawnie wyznań nie składają przysięgi. Art. 86. § 1. Ś'.viadkowie, niewvmienieni v..' art. 83 § 2, 3, składają w miejsce przysięgi zapewnienie, że zeznają prawdę niczego nie ukrywając, wcd;,~ formy i trybu, zawartych w przepisach obowiązują­ cych w sądownictwie powszechnym. § 2. Przepi r.y, dotyczące przysięgi i jej skutków prawnych, stosuje się odpowiednio. Art. 87. § 1. Przesłuchanie co do samej sprawy zaczyna się od wezwania świadka, aby opowie dział wszystk~ co mu wiadomo VI' sprawie, po czym sąd, a następme strony mogą zadawać mu p~7tania, 1236 § 2. Świadkowi okazuje się dotyczące jego zeznaó. Nr 76 .. Dziennik Ustaw. Poz. 537. § 2. Na postanowienie odmowne dowody rzeczowc, Art. 88. Jeżeli między zeznaniami świadków zajdą sprzeczności, sąd może zarządzić stawicnie ich ~:o bie do oczu. Art. 89. § 1. W razie nie usprawiedliwion ego ni es tawiennictwa świadka, podlegającego sądownic­ twu wojskowemu, sącl wojskowy może zarządzi':: przymusowe sprowadzenie świadka. Niezależnie od tego należy świadka, będącego żołnierzem, pociągnąć do odpowiedzialności sądowej lub dyscyplinarn e j za niewykonanie rozkazu, jeżeli świadek otrzyniał od ~wego przełożonego rozkaz stawienia się przed są­ dem. § 2. O przymusowe sprowadzenie i -- w razie potrzeby - o ukaranie świadka, nie podlegającego sądownictwu wojskowemu, który nie stawił się bez usprawiedliwienia, zwraca się sąd wojskowy do sądu grodzkiego miejsca zamieszkania lub pobytu świad­ ka, który ma postąpić tak, jakby świadek nie stawił się przed tym sądem . W przypadkach nie cierpią­ cych zw łoki może sąd wois.kowy zarządzić przymusowe sprowadzenie świadka przez policję paóslwową lub żandarmerię. Art. 90. § 1. W razie odmowy złożenia zeznarl lub przysięgi przez świadka, podlegającego są­ downictwu wojskowemu, sąd może zarządzić niezwłoczne aresztowanie świadka na czas, nie przekraczający jednego miesiąca. Areszt uchyla się, jeżeli świadek złoży zeznania, przysięgę lub jeżelj spr awę w danej instancji ukol1czono. § 2. W razie odmowy złożenia zeznaó lub przysięgi przez świadka, nie podlegającego sądownictwu wojskowemu, sąd wojskowy może zarządzić areszlowa nie, przewidziane w § 1, a niezależnie od tego mo;:8 zwrócić się o ukaranie świadka do sądu grodzkiego miejsca zamieszkania lub pobytu świadka, który ma postąpić tak, jakby świadek odmówił złożenia zeznali lub przysięgi przed tym sądem. Art. 91. § 1. Jeżeli rozprawę przerwano lub odroczono z powodu niestawiennictwa albo odmowy zloże nia zeznaó lub przysięgi wszyscy, których nieusprawiedliwione niestawiennictwo lub odmowa stały się powodem przerwy lub odroczenia rozprawy, ponoszą odpowiedzialność solidarną za zwrot zwią­ zanychz tym kosztów, O ile sąd nie postanowi inaczej. § 2. Na osoby, podlegające sądownictwu wojskowemu, obowiązek zwrotu kosztów,

§ 1

, nakłada sąd wojskowy; co do innych osób sąd wojskowy zwraca się do sądu grodzkiego miejsca za mieszkania lub pobytu tej osoby o nałożenie obowiązł,u zwrotu tych koszlów. Sąd grodzki ma postą­ pić lak, jakby nieusprawiedliwione nies~aw}ennictwo lub odmowa złożenia zeznali albo przysIęgI zdarzyły się w tym sądzie. Art.

1. Na poslanowienia, wydane w myśl art. 89 (
2. 0 91, służy zażalenie. Art.
3. §
4. Sąd wojskowy zwalnia świadka od kary i zwrotu kosztów, jeżeli świadek w ciągu dwóch tygodni od dnia niestawiennictwa udowodni, że niestawiennictwo jego było usprawiedliwione. służy zaża­ lenie. R oz dział II. Oględziny, biegli i tłumacze. Art.
5. §
6. W razie po tr zeby sąd dokonywa oględzin miejsca, rzeczy lub ciała . .' . §
7. Oględzin , połączonych z obnazel1lem cIała, dokonywa s ię w miarę możności za po ś r ednictwem osób lej samej płci . Sędzia może b yć przy lym obecny tylko w razie polrz:cby. §
8. Oględzin zwłok dokonywa się ZCl.wsze przez lekarza, w fuiarę możności przez lckarzawojsko wego. Art.
9. §
10. W przypadkach, wym<,.\~a iących specjalnych, sąd wzywa biegłych . §
11. Jako biegłych nal eży w miarę możności wzywać żołnierzy w czynnej s łużbie wojskowej, Jdórzy posiadają potrzebne wiaclamo ś ci specjalne. wiadomości §
12. Do pclnicnia czynno śc i biegłego oraz każdy, kto uprawia zawód stwierdzający jego wiedzę w dan e j dziedzinie. §
13. Okoliczność, że ktoś jest świadkiem w danej sprawie, nie wyłącza przesłuchania go jako bi e- Art.
14. obowiązany jest biegły sądowy głego. Art.
15. §
16. Nie mogą być biegłymi osoby, któlych w myśl art. 75 nie wolno przesłuchiwać jako ~wiadków lub które w myśl art. 78 mają prawo odmówić zeznaó. §
17. Jeżeli zachodzą ważne powody, osłabiają­ ce zaufanie do danego biegłego, sąd wzywa w jego miejsce innego. . Art.
18. §
19. Jeżeli zachodzi podejrzenie zadania gwałto'i\'nej śmierci, zarządza się otwarcie zwłok przez lekarza. §
20. Do otwarcia zwłok należy, w miarę moż­ ności, prócz biegłego zawezwać również lekarza, który ostatnio udzielał pomocy zmarłemu. Art. 99, §
21. Jeżeli zachodzi podzjrzenic śmierci z otrucia, należy przez chemika lub odpowiedni urząd albo zakład dokonać zbadania wnętrzności l innydl przedmiotów, mogących mieć związek z otruciem. §
22. Do badania należy w razie potrzeby zawezwać również lekarza , Art.
23. §
24. J eże li zachodzi potrzeba zbadania stanu umysłowego oskarżonego, sąd wzywa przynajmniej dwóch lekarzy, w miarę możno ści psychiatrów. . §
25. Biegli mogą żądać oddania oskarżonego pod obserwację w zakładzie le-::zniczym. §
26. Potrzebę, czas trwania oraz miej sce obserwacji określa sąd. Obserwacja powinna trwać nie dłużej, niż $ześć tygodni . . \// przypadkach wyją!1\O­ wych sąd może na wnio sek bicl~łych przedłt,,~yć ten tel min na czas ściśle okre~lony. §
27. Na postanowien ie, nakazują-::c ob serwac j ę w zakładzie leczniczym, s łuży za.żalenie, Nr
28. - ----- - -- --- ----- - - -- - hl przesłuchania osoby, nic mówiąc ~j ję7.yki~11l zrozum i a ł ym dla sądu ; cI przekl <!du pisma, spo r ządzonego w obcym §
29. ,Jeż eli karaln\)śĆ czyIlu uskarżolH':: I!O zależy od ustal enia stallI! ulllysloweao p)krzywdznnego, lu przepis § 1 stosuje się równicż do po krzywdzonego, A rt. 10
30. §
31. .leżeli zachodzi potrzeba wyjaśnienia okolicznosci, które; ocena wymaga znajomości szluki dowodzenia lub wyższej sztuki wojennej albo pewnej szczególnej umiejętności wojskowej, sąd zwraca się o opinię do komi$ji wojskowo-naukowej, §
32. Or~aniza cię oraz tryb postępowania komisji wojsl<owo-naukow e j określa rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych. Art.
33. B iegly sl-.:lada sądowi ustnie lub pisemr.ie dok ładne sprawozdanie ze swoich spostrzeżeri oraz opartą na nich opini~. Art.
34. § J, Biegły składa przysięgę wed ł ug roty następującej: "Przysięgam Panu Bogu Wszechmogącemu i Wszechwie d zącemu, że powie rzone mi obowiązki b i egłego wykonam z ca ł ą sumie:1noscią i bezstrol"!nością Tak m i, Pa nie Boże, języku. § 2, Tł umacz składa przysięgę według roty następującej: " P rzysię~am Panu Bogu Wszechmogącem'l Wszechwiedzącemu, że powierzone m i obowiązki tłumacza wykonam z całą Sllmiennośc i tt. Tak mi, Pan ie B oże, dopomóż"'. i §
35. Do tłu m aczów stosuje przepisy, dotyczące biegłych. a w poszczególnych sprawach na nią . Art.
36. §
37. Biegli mogą za zgodą sądu przeakta sprawy w calosci lub w części oraz zadawać oskarżonemu i świadkom pytania, potrzebne do ustalenia opinii. §
38. Biegłym należy okazać dowody rzeczowe dotyczące splaw, w których mają wydać opinię, ~Iądać Art.
39. Sąd kieruje badaniem dokonywanym przez b iegłych, a jeżeli warunki badan ia tego wymagają, może wyznaczyć bie,!!lym termin do złożenia ooin i; oraz wydać im za pokwitowaniem przedmiou legające badaniu. . ty, Art.
40. Jeżeli przedmiot badania m oże ulce zniszczeniu lub zmianie przy badaniu, należy w miarę możr.ości pozoslawić część lego przedmiotu w przechowaniu sądowym, Art.
41. Jeżeli opinia bieg,łych jest nle)asna lub sp rzeczna, sąd m oże l.a r ządzić ponowne przesłu­ chanie tych samych b iegłych lub wezwać innych . Art.
42. Zamiast wzywania bieg ł ych lub n ieod ich wezwania sąd może zasięgnąć opinii odpowiedmego urzędu lub zakładu. zalcżnie Art.
43. §
44. W sprawach o pod rab ian ie p olsk ich pieniędzy i znaków obiegowych sąd zasięga opinii urzędu lub zakładu , powołanego do drukowania banknotów lub b icia monel. § 2, W sprawach o podrab ianie p i eniędzy i znaków ob iegowych obcych sąd, w r azie potrzeby, zasięga za pośr ednict wem Ministra Spraw Wojsko wych opinii właściwego urzędu lub zak ł adu zagranicznego. Art.
45. §
46. Sąd wzywa odpowiedniego lIu macza , jeżeli zachodzi p otrz e ba: aj przesłuchania głuchego lub niem ego, z którym sąd nie może por ozumie:: się bezpo średnio; odpowiednio jątkowych. Roz d zia ł dopomóż", objęciu stanowiska, się Art. 11L § L Przepisy art. 71, 8 t. 83 § 2, 3, arL 84 § 1, art. 86, 87 i art. 89 do 93 stosuje się odpowiednio do bi eg ł ych i tłumaczów. §
47. Przym usowe sprowadze nie b iegłyc h i tłu­ maczó w należy stoso wac tylko w przypadkach wyIII. Rewizja i zatrzymanie rze czy. §
48. Biegły sądowy sklada przysięgę tyiko przy powołuje się 1237 Dziennik Ustaw. Po z,
49. Art.
50. §
51. U osób podle1!ających sądownic ­ twu wojskowemu, podejrzanych o popel nienie p rze' stępstwa, wolno dokonywa c rewizji osobistej lub domowej celem ich ujęcia, wykryc ia dowodów winy al· bo przedmiotów, uzyskanych przez przestępstwo lub u l egających przepadkowi . §
52. U innych osób' lub w innych miejscach wolno dokonywać rewizji tyllw w tedy, jeżeli zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że się tam znajdują; osob
53. podejrzana o przes t ę pstwo podlegająca są­ downictwu wojs kowe m u, a lb o przedmioty, stanowią­ ce dowćd p rzcstępstwa, uzyskane przez przes t ęp­ stwo takiej osoby lub ulegające przepadkowi. §
54. Ograniczenia wymien:one w § 2 nie mają zaslosawania w obrę b ie wspólnych kwater wojskowych i innych pomieszczeń wojska lub marynarki woje nnej a lbo leż w miejscu, w którym przest(( pstwo p opełniono lub podejrzanego ujęto, alb o w którym podej rzany schronił się wskutek pośc i gu. Art. 113, Rewizji osob istej należy dokonyw mia r ę możnośc i za pośrednic t wem osoby tej same j płci, wać Art.
55. §
56. Rewizji domowej w porze noc nej wolno dokonywać ty lko: aj w pr zy padkach n ie cierpiącyc h zwłoki, jeże­ li c hodzi o p rzestępstwo, za które ustawa p rze pisu je ka r ę pozbaw ie n ia wolności co n ajmniej do szcśc i~ mies i ęcYi bJ w lokalach, otwarlych w lej p orze dla Pllb liczno.sci; cJ w lokalach, k (órz służą za miejsce schadzek przestępców al b o do p rzec howywania rzeczy p och odz ą cych z przestępstwa, albo do zawodowego uprawiania nierządu lub gier h azardowych. §,
57. ~a porę il~cną ~~aża. się czas od godziny dwudzlestel p ierwsze) do sJOdme), §
58. R e~ i zję 1"0Zp~czętą za dnia można prowa dzić nadal mimo nastama p ory n ocnej. 1238 Dziennik Ustaw. Poz.
59. Art.
60. §
61. Rewizji w pomieszczeniu urzę­ du państwowego lub samorządowego albo przedsię­ biorstwa pallstwowego dokonywa się po zawiadomieniu przełożonego urzędu lub przedsiębiorstwa albo jego zastępcy. §
62. Rewizji w pomieszczeniu, zajętym przez wojsko lub marynarkę wojenną, dokonywa się w obecności przełożonego danej jednostki wojskowej (formacji, zakładu, urzędu) lub wyznaczonego przezeń zastępcy, a w przypadkach nagłych w obecności organu inspekcyjnego (dyźurnego). Art.
63. Rewizji w biurze lub mieszkaniu osób, korzystających z przywileju zakrajowości, wolno dokonywać tylko za zgodą właściwego przedstawiciela dyplomatycznego. Art.
64. §
65. Osobę, u której rewizja ma się odbyć, zawiadamia się o celu rewizji i wzywa się do obecności przy niej. §
66. Jeżeli gospodarza lokalu nie ma na miejscu, wzywa się do obecności przy rewizji przynajmniej jednego dorosłego domownika lub sąsiada. Art.
67. §
68. Jeżeli przeprowadzający rewinie jest sędzią, powinien okazać osobie, u której rewizja ma się odbyć, polecenie sądowe. §
69. W przypadkach nie cierpiących zwłoki. jeżeli polecenie sądowe nie mogło być wydane przed rewizją, należy zwrócić się do sądu o zatwierdzenie rewizji i doręczyć je w ciągu czterdziestu ośmiu gudzin po odbyciu rewizji osobie, u klórej ją przeprDwadzono. zję Art.
70. Przedmioty zabrane należy spisać, a na 7.ąciJ.nie osoby, brano, wydać jej pokwilowan:e. przy rCW1ZJI od której je ode- Art.
71. §
72. Przedmioty, mogące służyć do ustalenia isloty czynu luL do wykrycia sprawcy, należy, po dokonaniu oględzin i sporządzeniu dokładne­ go opisu, wziąć 'v przechowanie sądowe albo oddać na przecl1C'wanie właścicielowi lub innej osobie godnej zaufania z obowiązldem przedstawienia ich na każde żądanie Sądli i z zakazem ich zbycia 1l1b przeks:dak enia. §
73. Dowody ]'zcczowe naldy odpowiednio za·· hczpieczyć i w rni,H~ możności opieczętować. mająca tl siebie przedmioty, stanowiące dowód przestępstwa, uzyskane przez przesf.ępsl\vo lub ulegające przepadkowi, odmawia ich wY(lania, można zarządzić ich odebra- Arf.
74. §
75. .Idcli m;oba, nIe. §
76. Jeżeli przedmioty odebrał nie sędzia, to odbi2rający powinien niezwlocznie zwrócić się ch są­ du o zatwierdzenie odebrania. Art.
77. §
78. Osobę, podlegającą sądownic­ twu wojskowemu, która odmówiła wydania rzeczy następnie t! niej znalezionych, sąd skazuje na areszt do dwóch tYi~odni. §
79. Jeżeli osoba, podlegająca sądownictwu wojskowemu, której udowodniono , że posiada 11 siebie przcdn .oty vvymienione wart. 121, odmówiła ich wyclania, a drogq rewizji nie można ich odoaleź .." l" sąd wtljskuwy może zarządzi0 niezwłoczne areszto- Nr
80. wanie tej osoby na czas do dwóch tygodni, a w razie ponownej odmowy - na czas do jednego miesiąca. Areszt uchyla się, jeżeli przedmioty wydJ.no, odnaleziono je, albo jeżeli sprawę w danej instancji ukoń­ czono. §
81. Jeżeli warunki, wymienione w § 1 lub § 2, istnieją co do osoby, nie podlegającej sądownictwu wojskowemu, wówczas sąd WJjskowy zwraca się do sądu grodzkiego miejsca zamieszkania lub pobytu danej osoby o ukaranie jej; sąd grodzki ma postąpić tak, jakby odmówienie wydania nastąpiło wobec tegl) sądu. §
82. Przc:pi5'u artykułu nint<?jszego nie stosuje się do tego, kto bądź sU.m jesl podejrzany o dane przestępstwo, bądź może zW01nić się od składania zeznań. §
83. Na postanowienia sądu, wydane na zasadzie artykulu niniejszego, służy zażalenie. Art.
84. §
85. Jeżeli jednostka wojskowa (formacja, zakład, urz-?,d) albo też urząd, zakład lub przedsiębiorslwo pal'ls\woW'"' od których sąd zażą­ dał przedmiotu l\lb dokllITlE:ntu, odmawiają ich wydania, sąd mcże zwrócić się do v.rladzy naczelnej odnosnego działu zarz~dll palistwowego o polecenie wydania przedmiotu lub dokumentu. §
86. \Vydania wolno odmówić jedynie wtedy. gdyby vvydauie lub ujav.rnicnie wyrządzić: mogh, p~­ ważllą szlwJe Paóstwll. ~rt.
87. §
88. .~~)reSpDll(lellClę i inl' c p": piery, znaleZIOne przy reWIZ)l , można prze!Zliłdać b,~z z~,) " dy m:oby, li k iórcj je zlnkzio;lO. . §
89. Jeżeli II osoby niepodejrzanej o popełnie­ nie p,·zeslępslwa (art. 112 § 2) dokonywa rewizji nic sędzia i ni2 prokurator wojskowy, a zachodzi polrzeba przejrzenia lakiej korespondencji lub papierów mimo spn:eciwu osoby, II której je z!laleziono, należy nic przegIqdając opieczętować je i przesiać do sądu lub do prokuratora wojs·l<owegu. Osoba, od klórej papiery odebrano, może je opi,:cz<;!rJ: wać własną pieczęcią. . A:rt. 1~
90. Do obecności przy rozpieczętowaniu przejrzenIU l<orespondencji i papierów wzywa się w miarę możności osobę, od której je odebrano . 1 Art.
91. § L Urzędy poczlowe, telegraficzne i kolejowe są obowiązane, slowwnie do pcstanowienia sądll, wydawać sądowi lub prokuratorowi wojskowemu l,orespondencję i przesyłki, wysyłane prze? oskarżonego lub do niego adresowane. §
92. Na postanowienie sądl1 służy zażalenie. Ad.
93. W przypadkach nic cierpiących zwło­ ki prokurator wojskowy może żądać wstrzyman(Cl wydania adresatowi lub nadawcy wskazanych w art. 126 korespondencji i przesyłek aż do czasu uzyskania polecenia sądu, nie dłużej jednak nlż trzy dni. Art.
94. Jeżeli potrzeba zatrzymania korespondencji pocztowej lub telegraficznej, albo przesyłek kolejowych lub pocztowych wyniknie VI toku dochodzenia, należy złol.yć odpowiedni wniosek są­ dowi wojskowemu, który po rozpo:r.naniu poszlak wydaje postanowienie. Dziennik Ustaw. Poz.
95. Nr
96. ----------------------------------------Art.
97. Korespondencję i przesyłki wydaje się tylko sądowi lub prokuratornwi wojskowemu i tylko sąd lub prokurator wojskowy mają prawo je otwierać. Przepis art. 125 należy tu stosować. Art.
98. Przedmioty uzyskane za pnmo~ą przestępstwa, jeżeli nie są niezbędne d? ustalema istoty przestępstwa albo do zwraca się pokrzywdzonemu. wykrycIa sprawcy, 1239 ----------------------------------------Art.
99. §
100. Tymczasowe aresztowanie może nastąpić tylko na mocy postanowienia sądu wojskowego, wydanego na wniosek prokuratora wojskowego. §
101. Na postanowienie w tym przedmiocie słu­ ży zażalenie. §
102. Jeżeli sędzia wojskowy nie zgadza się z wnioskiem prokuratora wojskowego o tymczasowe aresztowanie, przedstawia sprawę wojskowemu są­ dowi okręgowemu do rozstrzygnięcia. Art.
103. §
104. Jeżeli zachodzi wątpliwość co do osoby lub praw właściciela przedmiotów, odebranych Art.
105. Tymczasowe aresztowanie może naod oskarżonego, oddaje się je aż do. czasu prawomo~­ stąpić wtedy tylko: nego rozstrzygnię.cia spra;-vy karn~J na przechowall1~ sądowe lub osobIe godnej zaufa.ma, pod warunkaml, a) gdy zachodzi uzasadniona obawa, że oskarwskazanymi wart. 120 §
106. żony będzie się ukrywał, albo §
107. Jeżeli do czasu prawomocnego rozstrzybJ gdy zachodzi uzasadniona obawa, że oskargnięcia sprawy karnej nie zgłosi się nikt z wykazażony będzie nakłaniał świadków do fałszy­ niem niewątpliwych praw właściciela, wówczas nawych zeznań lub w inny sposób starał się leży odebrane przedmioty oddać sądowi powszecho usunięcie dowodów przestępstwa, albo nemu, który ma pnsląpić w ten sposób, jak gdyby cJ gdy wzgląd na dyscyplinę wojskową wymaprzedmioty pochodziły z postępowania karnego, któga tymczasowego aresztowania oskarżone­ re toczyło się przed nim. go, będącego żołnierzem w czynnej służbie §
108. W przypadku, wymienionym w § l, przed- • wojskowej, albo mioty, ulegające szybkiemu zepsuciu i zniszczeniu, d) gdy oskarżony nie ma w kraju ani stałego sprzedaje się z przetargu publicznego przez zarząd miejsca pobytu, ani określonego źródła gminy lub policję pańslwo'wą a osiągnięte pieniądze utrzymania lub gdy nie można ustalić jego składa się do sądu powszechnego na rzecz osoby, tnżsamości, albo która wykaże prawa własności do tych przedmiotów, e) gdy oskarżony jest przestępcą nałogowym, przysługujące jej przed sprzedażą . zawodowym lub recyd y wistą. KSIĘGA IV. śRODKI ZAPOBIEGAWCZE. Rozdział
109. Zawieszenie w czynnościach służbowych. Art.
110. §
111. Zwierzchnik sqdowo - karny moz powodu wszczęcia lub prowadzenia d oc hodze nia albo poslępowania sądowego, zawiesić w czyn· nościach służbowych poJejrzanego lub osk::użoneg ćl, będącego żołnierzem w czynnej służbiewojskQwej. §
112. To samo uprawni enie służ y z wierzchniko-wi sądowo-karnemu w slosunl,u d o osó b, ldóre na zusadzie stosunku publicznoprawn ego ,] uh umownego pełnią s łu ż bę w poszczególnych u zia łJch administracji wojskowej. że R o z d z i a ł II. Zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie. Art
113. §
114. Schwytanego n~ gorącym u czynku, lub bezp oś rednio pOlem w czasie po·ścigu, l{ażdy ma prawo za trzyma ć, j ;;ż eli zachodzi obawa ucieczki schwytanego lllb j eżeli nie można ust a lić jego tożsa­ mości. § 2, Schwytanego, podlegającego właściwości sądów woj skowych, należy nat-ychmiasl oddać w rę­ ce żandarmerii lub innej władzy w ojsk owej, prokuratora wojskowego lub sądu wojskowego, a gdy ich ni e ma na mie jscu - w ręce policji państwowej. §
115. Inną osobę , niż wymienioną w § 2, naleiy natychmiast od dać w ręc e policji paIlslwowej, prokuratora przy s ądzie powszechnym lub sądu grodzkiego, Art
116. § L Je żel i zach o dzą warunki, niezbędn e do wydania pos tanowienia o tymczasowym aresztowani!!; a y-wloka mogłaby spowodować ucieczkę podejrzanego lub z~tlarcie >~laJów przestępstwa, albo też spowodować uszczerbek. dla dyscypliny wojskowej, przysługuje prawo zatrzymania podejrzanego podlegającego właściwości sądów wojskowych: a) jego pnelożollclllll wOjSkOWl>nlU i miejscowej władzy garnizonowej; b) żan darm e rii; el zwier zchni kowi sądowo -karn e mu; dj prokura torowi wojskowemu; ej sę dzi emu vvojskowemu. §
117. Gdy zwłoka groz i n iebezpieczcTlshvem a nie mo ina uzy skać wkroczenia władz lub organów,

§ l, prawo zatrzymania podejrz anego, podlegają cego właściwo śc i sądów w ojskowy ch, s łuży również prokuratorowi przy sądzie powszechnym i organom policji pal1 3lwowe j. §

1. Za trzymanie oficera "IN przypadkl1 , wymie nionvm w § 2, ma być zaniechan e, jeżeli n a w ezwanie {,daje się on dobrowolnie do władzy wojskowej, wymienionej w § 1, lub -- jeżeli nie ma jej w dan e j miejscowości do miej scowej komendy policji pa ri · stwowej. §
2. W, przypadkach,

§ 2

, 3, jeżeli zatrzymanego natychmiast s ię nie zwalnia, należy oddać go niez wlocznie wład zy wojskowej, wymienionej w §

1. Art.
2. § L Zatrzymanego, podlegającego wluściwości sądów wojskowych, należy niezwłoczn ie dostawić do prokuratora woj skowego lflb oddać go do jego rozporządzenia. 1240 D zicnnik Ustaw. Poz.
3. .- - - - - - -- §
4. ProklIrator wojskowy p{)willien nielwf(Jczpn:eslllchilĆ oskarżonc~o ;.:apolll<lniu si" ;.: zebranymi poszlakami bądź zar;.:ądzić wypuszc
5. cllic go na wolność, bi\di lI,;ys\;:ać poslanowienie sądu o tymczasowym aresztowaniu. §
6. Postanowie nie o aresztowaniu należy doręczyć podejrzanemu najpóźniej w ciągu '18 godz:in od chwili zatrzymania go prze,; władzę. IHC i ]1 :) Art. 138, § t. Aresztowanego tymczasowo nanatychmiast wypuścić na wolność, jeżeli ustaną przyczyny, dla których aresztowanie nastąpiło. §
7. W toku dochod:.:enia i śledztwa wypuszczenie na wotność przez sędziego wojskowego nastąpić może tylko za zgodą prolmratora wojskowl,:;RO. W razie bra ku zgody - sędzia wojskowy przedstawia sprawę wojskowelIlll sądowi okręgowemu do leży !"Ozstrzy~Jl ięcia. §
8. W toku dochodzenia zarządzenie wyposz czenia na wolność może wydać takl.e prokurator wojskowy. Ad.
9. §
10. W czasie mobilizacji uchyla się przed mobi lizacją tymcLasowe aresztowanie oskarżonego, pozostającego w czynnej s ł nż­ bie wojskowej lub powołan·zgo do pełnienia tej s lll ż­ by, jeże l i ze względu na okoliczności czynu nie należy oczekiwać skazania na karę śmierci lub karę wi ęzienia wyżej dwu lat. Uchylenie ly.m czasowe~o aresztowania postanawia sąd na wniosek prokuralora wojsko wego. §
11. P rzepisu § l nie stosu je się, jeżeli tymczasowe aresztowanie pozostaje w związku ze zbr0dnią s tan u, p l·lestępslwem przeciw interesolIl zewnę tr z­ nym P allstwa i slosunkom międzynarod ·::n\'ym, lub zbrodnią albo wys t ępkiem przeciwko bez piecz ellstwu Państwa. zarząd:wne Art_
12. § I . T ymczasowe nresztowanie po' dejrzanego w loku dochodzcnia m ·:Jże trwać najwyżej dwa miesiące, Należy lo lIw idocz nić w PQsianowieniu sądu. §
13. Na uzasadniony wniosek prokuratora wojskowego sąd może przedłużyć tymC:7.asowe areszto wanie jeszcze najwyżej O miesiąc. Dalszego przed ł u­ żenia udzielić nie można. Art.
14. §
15. Tymczasowe aresztowanie w 10- 1m s ledztwa łącznie z dochodzeniem, może trwać n ajwyżej sześć miesięcy. §
16. Dalszego przedłużenia tymc zasowegn aresztowania sąd m oże udzielić wtedy tylko: aj gdy zachodzi konieczność dokonania czvnności śledczyc h poza granicami Polski, albo hJ gdy ze względu na szcze~ólne okoliczności sprawy sąd uzna, że śl2dz~wa w terminie wskazanym w § 1 nie można bylo ulH"Iliczyć. Nr 76• .i.!o, b~d<l<;eg() żołnicrzelll w czynncj li łui.bie wojsl,oWl!j, pod lizczo.::gólny do;.:Ór pr;.:cło%: o!lc j wladzy w ujl:. kowej. §
17. W postanDwicniu sąd określa czas t rwania dozoru oraz cel !ego środka zapobiEgawczego. §
18. Oddany pod dozór jesŁ obowiązany stosować się do wszelkich ogranicze ń jego swobody, ublwiającyc h wykonywan ie (bzom, określonych przez sąd lub przez przełożoną władzę· Art.
19. §
20. O sk arż onemu, który nic jest żoł­ nie r zem w czynnej służbie wojskowej, sąd może na wniosek prokuratora wojskowego z akaza ć wydalania s i ę z miejsca zamieszkania albo oddać go pod dozór policji paiJstwowej, wójLa lub sołt ysa, albo pod dozór innej wlaclzy, klóra te;:!o się podejmie, jeżeli śr od­ ki Le są w d,,-nym przypadku wystarczające. §
21. \V razie zakazu wydalania się nie wolno oskarżonemu opuszczać miejsca zamieszkania b ~z zezwolenia sądu a w toku dochod zenia - bez zezwolenia p rokuratora wojskowego. §
22. Oddany pod dozói ma nadto obowiązek zgłaszania się do władzy dozorującej w odst ępa ch czasu, oJ.:reślonych w poslanowieniu sądu, ldóry prócz tego zobowi ą zać może oskarżonego do innych cg ralliczet't jego swobody, uła twia jących wykonywanie dozoru . Art.
23. J cżeli oskari.ony nic stosuje się do wydanych na zasad:.:ie art. 142 lub 143, sąd władny jest na wniosek pr ok urato ra wojskowego zarządzić tymczasowe aresztowanie oska rż onego . zarządzcri R o z d z i a I IV. Listy gończe i żelazne. Art.
24. §
25. J eżeli miejsce p oby tu oskarżo­ nego nie jest znane, sąd z własnej inicjatywy lub na wniosek prokuratora w ojskow·zgo zarządz a poszukiwanie oskartoncgo p rzez władze i organa wojskowe lub policję pallstwową· §
26. W toku dochodzenia zarządzenia takie wydaje prokurator wojskowy. Art.
27. Jeżeli o skarżony zbiegi lub ukrywa a w toku dochodzenia prokurator wojskowy , może zal"lądzić r ozes łanie listów goiJczych za oskarżonym, o ile zilpadb postanowienie sądu o aresztowaniu. się, sąd, Art.
28. W listach gOllczych wymienia się: aj wladzę, która jc ro zsyła, bl imię i nazwisko a w miarę możności - dokładny rysopis oskarżo n ego z dołączenie;n jego podobizny, o raz szczegó ł y niezbędne do ust alenia jego tożsamoś<;i, cj stopieri wojskowy i przydzia ł s łużbowy oskarżonego, R o z d z i a I ITT. Szczególny dozór przeło żcnej władzy woiskowe j, zakaz wydalania się, dozór poli cji. §
29. Uznając potrzebę 7aslosow"lIi" s ąd wo j.~k(, wy może na wniosek prokura tora ·.\Iojs!(()we~o oddać oskarżone- Art.
30. ś r odka zapobic1awczc~o, d) zarzucane mu przes tę pstwo, cI osta tnie Z!lane miejsce zamieszkania (przed wcieleniem do for mac ji wojskowe j) i gmill ~, do której oskarżony należy, f} poslanowienie o lymczR50wym aresztowaniu, gl wezwanie knżdl!.!!o, kto zna miejsce pob ytu oskarżonego, do zawiadomienia o nim Ilaj- Dziennik~ Ustaw. Nr
31. bliższej władzy wojskowej, sądu, żandar­ merii lub policji państwowej i do zatrzymania oskarżonego w miarę możności. Art.
32. §
33. Listy gończe należy rozesł,ać j~l~ najśpieszniej władzom wojskowym, w szczegolnoscl ~andarmerii, ponadto zaś policji pallstwowej i urzę­ dom gmin w okolicy, w której oskarżony przypuszczalnie się ukrywa; w razie potrzeby należy spowodować dals:ze rozpowszechnienie listów gOliczych, a w szczególności także obwieszczenie ich w dzien- nikach oraz plakatowanie. §
34. Sposób rozpowszechniania listów goń­ czych, wybór pism, w których m~ją być ogłoszone, oraz miejscowości, w których mają być plakatowane, zależy od uznania władzy, która rozsyła listy gończe. Art.
35. Listy gończe należy niezwłocznie odwołać, gdy ustaną przyczyny, które spowodowały ich rozesłanie. §
36. Jeżeli oskarżony przebywający za granicą złoży oświadczenie, że stawi się do sądu wojskowego w oznaczonym terminie pod warunkiem odpowiadania z wolnej stopy, Minister Spraw Wojskowych może mu wydać list żelazny. §
37. Wydanie listu żelaznego można uzależnić od złożenia kaucji w gotówce lub papierach wartościowych albo poręczenia. Art.
38. Art.
39. §
40. List żelazny zapewnia oskarżo­ nemu pozostawanie na wolności aż do zapadnięcia wyroku w sądzie pierwszej instancji, jeżeli oskar~ony: a) sŁawi się w oznaczonym przez sąd terminie; b) nie będzie się wydalał bez pozwolenia sądu z obranego lub wyznaczonego mu miejsca pobytu w kraju; c} nie będzie nakłaniał świadków do fałszy­ wych zeznaI'l lub siarał się w inny sposób usuwać dowodów przestępstwa. §
41. Niedohzymanie warunków,

§ l, powoduje . aresztowanie oskarżonego oraz przepadek kaucji lub ściągnięcie sumy poręczenia, jeżeli je złożono. KSIĘGA V. PRZEPISY PORZĄDKOWE. Rozdział l. Doręczanie wezwań i innych pism. Art. 152. Wezwanie i inne pismo, wysyłane przez sąd woj;skowy, pow.inno być opatrzone podpisem sędziego, a wysyłane przez prokuratora wojskowego - podpisem prokuratora. Art. 153. W wezwaniu należy wskazać: a} imię, nazwisko, stopień wojskowy i przynależność służbową w2zwanego, a co do osób nie pełniących czynnej służby wojskowej - imię, nazwisko i adres wezwanego;

1. b)w jakim charakterze i w jakiej sprawie się go wzywaj Poz. 537. 1241
2. c)mIeJsce, dzień i godzinę stawiennictwa; d} nazwę i dokładny adres wzywającego sądu lub prokuratora wojskowego;
3. e)skutki niestawiennictwa. Art. 154. § 1. Pisma doręcza się w listach z pokwitowaniem zwrotnym przez pocztę albo przez funkcj'Onariuszów sądowych lub prokuratorskich a osobom, pozostającym w zakładzie karnym --- także przez funkcjonariuszów t e goż zakładu. . § 2. Adresat może odebrać pismo bezpośrednio w sekretariacie sądu lub prokuratury. Art. 155. Pisma adresowane do miejscowości, w których nie ma urzędu pocztowego ani nie jest zorganizowane stałe doręczanie korespondencji, doręcza się za pośrednictwem zarządu gminy. Art. 156. :Żandarmeria i policja państwowa doręcza pisma, jeżeli doręczenie pozostaje w związ­ ku z czynnością, zleconą żandarmerii lub policji państwowej przez sąd wojskowy lub prokuratora wojskowego. Art. 157. Do doręczeri pism przez pocztę, zarząd gminy lub policję państwową, stosuje się przepisy, obowiązujące w sądownictwie powszechnym, jeżeli nie wydano przepisów szczególnych. Art. 158. § 1. Wezwania i inne pisma, przeznaczone dla żołnierzy w czynnej służbie wojskowej, przesyła się ich przełożonej władzy wojskowej celem doręczenia lub zarządzenia stawienia się sŁo­ sownie do wezwania. § 2. Wezwania i inne pisma, przeznaczone dla osób uwięzionych, przesyła się w tym celu przełożo­ nej władzy więziennej. § 3. Wezwania i inne pisma, przeznaczone dla osób, nie

§ 1

, 2, przesyła się bezpośrednio tym osobom, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej. §

1. O wezwaniu osoby, będącej w służbie kolei albo żeglugi wodnej lub powietrznej, zawiadamia się jednocześnie bezpośrednią zwierzchność osoby wezwanej. Art.
2. Żołnierzom w czynnej służbie wojskowej oraz osobom uwięzionym doręcza się pisma do rąk własnych. Art.
3. §
4. Innym osobom, niż wymienionym wart. 159, doręcza się pisma w miarę możności do rąk własnych. §
5. Jeżeli z powodu nieobecności takiej osoby nie można doręczyć jej pisma do rąk własnych, doręcza się pismo dorosłemu domownikowi, a w jego braku - sąsiadowi lub dozorcy domu. §
6. Jeżeli się nikt nie znajdzie, ktoby pismo chciał przyjąć, zostawia się je w miejscowym urzę­ dzie gminy lub w urzędzie pocztowym. §
7. W razie doręczenia pisma sąsiadowi lub dozorcy domu, albo pozostawienia go w urzędzie gminy lub pocztowym, przybija się na drzwiach mieszkania adresata zawiadomienie, komu pismo doręczono. Art.
8. Pismo, przeznaczone dla korporacji, stowarzyszenia, zakładu lub związku, albo spółki, 1242 .._-------- - - -- - -- dla obrońcy lub pełnomocnika strony, można w razie nieobecności VI lokalu biurowym osoby, upoważ­ nion ej do przyjmowania pism, don:!czyć także zas tęp­ czo do rąk każdej osob y, zatrudnionej w biurze ,' a w braku takich osób - doz orcy domu , gdzi e biuro się znajduje. Art.
9. §
10. Jeżeli oskarży ciel prywatny, nie pozostaj ący Nr 76 . Dziennik Ustaw. Poz.
11. - - _ ._ -_._ - -- w czynnej służbie wojskowej, któremu doręczono wezwanie na rozprawę główną, zmienił następnie miejsce zamieszkania i nie za wia domił o tym sądu, to wezwania i inne pisma, wysłane mu pod ostatnim znanym adresem, uważa się za dorę­ czone. §
12. Przepis § 1 stosuje się również do oskarżyciela prywatnego, pozostającego w czynnej służ­ bie wojskowej, który po doręczeniu wezwania na rozprawę główną zbiegł . Art.
13. §
14. Odbierający p ismo stwie rd za jego doręczenie podpisem włas norę c znym ze w skazaniem daty doręczenia; jeżeli odbierający pismo jest niepiśmienny lub odmawia podpisu, to dorę cz ający sam oznacza datę doręczenia oraz przyczynę braku podpisu. §
15. Dowód doręczenia prz esyła się władzy wysyłającej pismo. Art.
16. § L Jeśli ze względu na brak czasu lub z innych przyczyn doręczenie wezwania w sposób, przewidziany w kodeksie niniejszym, byłoby szczególnie utrudnione, można wzywać świadków lub biegłych telegraficz nie, telefonicznie lub w inny sposób, najodpowiedniejszy ze względu na okoliczności; żołnierzy w służbie czynnej wzywa się tą drogą przez ich przełożoną władz ę. §
17. Niestawiennictwo osób, wezwanych w myśl § l, poci ąga za s obą ustawowe skutki niestawiennict w o tyle tylko, o ile sąd nie będzie miał wąt­ pliwości, że wezv, anie doszło zawczasu do wiadomości wezwanego. Art.
18. Niezachowanie przepisów art. 154 do 164 nie powoduje nieważności doręczenia, jeśli osoba, dla której wezwanie lub inne pismo było przeznaczone, oświadczy, że wezwanie to lub pismo otrzymała. Art.
19. Przymusowe sprowadzenie żołnierzy w czynnej służbie wojskowej przeprowadzają orga. na wojskowe, innych za~ os~b - policja p.ańst.wo~a., a w przypadkach nie cIerpIących zwłokI rowmez zezwolenia przeglądać w kancelarii , sąd Ll lub prokuratury a kta sprawy i robić z nich notatki. §
20. Zezw o.Ienia udziela sędzia wojskowy, prowadzący spraw ę, a w toku dochodzenia prokurator wojskowy. Po ukończeniu postępowania zezwolenia udziela sędzia wojskowy, stojący na czele są­ du, a co do akt dochodzenia - prokurator wojskowy. Art.
21. §
22. Strony, ich obrońcy, pełnomocni­ cy i ustawowi przedstawicie le mogą za zezwoleniem władz,

art. 168 § 2, robić z akt sprawy odpisy oraz otrzymywać w ra zie uzasadnion e j po trzeby odpisy uwierzyt elnio ne. § 2. W sprawach o prze stępstwa wymienione wart. 139 § 2 można robić odpisy z akt sprawy lub otrzymywać odpis y uwierzytelnione tylko za zezwoleniem Naczelnego Prokuratora Wojskowego. Art. 170. § 1. Sprawę należności i wysokośc : za wydanie uwierzyt elnionych odpisów z akt sprawy określa rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych. § 2. Oskarżonemu służy prawo otrzymania bezpłatnie jednego odpisu każdego dotyczącego go orzeczenia lub zarządzenia. opłat Art. 171. Nie można o dmówić zezwolenia na przejrzenie akt sprawy i robienie notatek oskarżo­ nemu lub jego obrońcy po dor ęc zeniu oskarżonemu odpisu aktu oskarżenia. Art. 172. Prokurator wojskowy ma prawo prz eglądać "kta, robić notatki i odpisy w każdym czasie oraz żądać przesłania mu akt, jeżeli to nie tamuje bi egu postępowania . Art. 173. § L Przesłanie akt innym władzom, prócz sądowych i prokuratorskich, zależy od uznania sędziego wojskowego, prowadzącego sprawę, a W toku dochodzenia - od uznania prokuratora wojskowego. Po ukończeniu postępowania przesła­ nie akt może zarządzić także sędzia wo,jskowy, stojący na czele sądu, a co do akt dochodzeniaprokurator wojskowy. . § 2. Przesłanie innym władzom, prócz sądo­ wych i prokuratorskich, akt sprawy o przestępstwa, wymienione wart. 139 § 2, zależy od uznania Naczelnego Prokuratora Wojskowego. żandarmeria. Art. 167. § 1. Osoba, mająca przymusowo sprooka zuie wezwanemu nakaz dostawienia i wzywa 'go, aby' się z nią udał na miejsce wskazane w nakazie. § 2.W nakazie dostawienia należy wymienić szczegóły, wskazane wart. 153. § 3. W razie oporu sprowadzający ma prawo R o z d z i a ł III. wadzić wezwanego użyć siły. R o z d z i a ł II. Przeglądanie akt oraz sporządzanie i otrzymywanie odpisów. Art. 168. § 1. Strony, ich obroń'cy, pełnomoc­ nicy i ustawowi przedstawiciele mogą po otrzymaniu Terminy. Art. 174. Do biegu terminu nie wlicza się dnia, od którego przepis prawa liczy dany termin. Art. 175. Koniec terminu, któryby miał upły­ nąć w niedziel t: albo w inny dziel! uznany za święto powszechne lub narodowe, przypada na następny dzień nieświąteczny. jeżeli Art. 176. § 1. Termin uważa się za zachowany, przed jego upływem pismo zostało nadane w Nr 76. Dziennik Ustaw. Poz. 537. u~zędzie pocztowym lub telegraficznym, a przez żoł­ ll1e~za. w czynne j służbie wojskowej lub przez osobę UWięZIOną złożone u przełożonej władzy wojskowej względnie w komendzie (zarządzie) zakładu karnego. . . § 2. W przypadku, gdy kodeks zezwala na zło­ zenIe ustnego wniosku lub oświadczenia do protokołu wobec 1Nładzy przełożonej, termin uważa się za zachowany, jeśli przed jego upływem taki wniosek lub oświadczenie złożono. Art. 177. § 1. Zawite są tylko terminy, które ustawa wyraźnie za takie uznaje. § 2. Czynność, spełniona po upływie terminu zawitego, jest nieważna. Art. 178. § 1. Jeżeli uchybienie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona mo·że w siedmiodniowym terminie zawitym od daty ustania przeszkody zgłosić wniosek o przywrócenie terminu. § 2. Jednocześnie należy dopełnić czynności, która miała być w terminie wykonana. Art. 179. § 1. O przywróceniu terminu, dotyrozstrzyga na posiedzeniu poza rozprawą sąd, w którym środek odwoławczy należało złożyć, a jeżeli środek odwoław­ czy należało złożyć nie w sądzie - sąd powpłany do rozstrzygnięcia środka odwoławczego; w innych przypadkach rozstrzyga sąd, w którym sprawa się toczy. § 2. Na postanowienie odmowne służy zaża­ lenie. czącego środka odwoławczego, Art. 180. Wniosek o przywrócenie terminu nie zaskarżonego orzeczenia, lecz władza, która wydała orzeczenie, sąd właściwy do rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu, lub sąd odwoławczy moż e wstrzymać wykonanie. Odmowa wstrzymania nie wymaga uzasadnienia. wsŁrzymuje wykonania R o z d z i a ł IV. Protokoły. Art. 181. § 1. Z przebiegu czynności w toku postępowania karnego spisuje się protokoły. § 2. Spisania protokołu wymaga w szczególności: a} przesłuchanie oskarżonego, świadka lub biegłego w toku śledztwa lub dochodzenia prowadzonego bezpośrednio przez prokuratora wojskowego;

1. b)rewizja i odebranie rzeczy;
2. c)oględziny sądowe;
3. d)posiedzenie niejawne ;
4. e)rozprawa główna i rewizyjna; f} narada sądu co do winy i kary. Art. 182. § 1. Protokół sporządza się równi et jcżeli st;ona zgłasza ustnie wniosek, nic wymagają­ cy podpISU ohrOlicy wojskowego, a w szczególności­ w razie zapowiedzenia lub wywodu środka odwo- 1243 ławczego, odpowiedzi reWIZyjne), wniosku o przywrócenie terminu lub wskazania dowodów. albo w razie złożenia ustnego doniesienia lub ska~gi o popełnieniu przestępstwa. § 2. Szerego.w cy i podo.ficerowie pozostający w czynnej służbie wojskowe j mogą wnioski i oświad­ czenia, wymienione w § 1, przedstawić ustnie do protokołu wobec przełożonej władzy wojskowej. Protokół należy bezzwłocznie przesł ać sądowi. Art. 183. Z przebiegu posiedzenia niejawnego może być sporządzony wspólny protokół dla wszyst- kich spraw w tym dniu rozpoznawanych. zawartych w takim protokole postanowieI1 się do akt sprawy. Odpisy załącza Art. 184. § 1. Czynności protokolanta może wykonać: sędz ia wojskowy, który nie wykonywa czynności protokołowan ej , asyst ent sądu wojskowego, oficer odbywający wojskową aplikację sądową, albo funkcjonariusz sekretariatu sądowego. § 2. Jeżeli zachodzi potrzeba spisania protokołu przez prokuratora wojskowego, czynności protokolanta może wykonać: prokurator wojskowy, który nie wykonywa czynności protokołowane;, asystent prokuratury wojskowej, oficer odbywający aplikację w prokuraturze wojsk owej, albo funkcjonariusz sekretariatu prokuratury. Art. 185. § 1. W razie niemożności spisania protokołu przez osoby, wymienione wart. 184, można przybrać jako protokolanta oficera, podoficera lub każdą inną osobę wiarogodną. § 2. W przypadkach, w których kodeks niniejszy przewiduje złożenie ustnego wniosku lub oświadczenia do protok ołu wobec przełożonej wła­ dzy wojskowej protokół taki spis?6 może tylko oficer. Art. 186. § 1. Protokolant składa przysięgę roty następującej: "Przysięgam Panu Bogu Wszechmogą­ cemu i W szechwiedzącem1.l, że powierzone mi obowią:z:ki protokolanta wykonam z c ałą sumiennością. Tak mi, Panie Boże, dopo. . moz. § 2. Przepisy art. 82 § 1 zdanie drugie, art. 83 § 2, 3, art. 84 § 1 i art. 86 stosuje się odpowiednio. według ,ł Art. 187. § 1. Do protokołu wciąga się:
5. a)dokładne o,z na!c zenie miejsca i czasu. dokonanej czynnośd, b} imiona i nazwiska, stopień wojskowy i przydział służbowy osób biorących w niej udział, c} przebieg całej czynności, d} wnioski i oświadczenia stron,
6. e)z,apadłe postanowienia i zarządzenia. § 2. Osoby, bi'orące lldzi,ał w czynności m06ą żądać wcilągnięcia do protokołu wszystkieóo 'co d~tyczy ich praw lub interesów. h , .Art. ~88 .. Zezn~nia i oświadczenia osoby przedo protokołu z możliwą do- słuchIwane) wCIąga Się kładnością· 1244 Dziennik Ustaw. Poz. 537. Nr 76. -----------~~----------~-- Art. 189. Protokół stanowi wyłączny dowód zachowania form postępowania, chyba że udowodniono f,a ,łsz lub omyłkę. Art. 190. § L Protokół rozprawy oraz posiedzenia niejawnego podpilSuje przewodniczący i protokolant; w postępowaniu wojennym protokół rozprawy podpisuje kierownik rozprawy i protokolant. § 2. Każdy inny protokół podpisują wszystkie osoby biorące udział w danej czynności. Przed podpisaniem protokołu należy go odczytać i zaznaczyć to w protokO'le. § 3. Osoba, mająca podpisać protokół, może zgłosić zarzuty co do jego treści;. Zarzuty takie wpisuje się do pro,tokołu. § 4. O odmowie podpisania protokołu przez osobę, mającą go podpisać, czyni się wzmiankę w protokole. Art. 191. Wszelkiego rodzaju poprawki i uzu- pełnienia należy umieścić w końcu protokołu przed podpisaniem lub w osobno podpiisanym dopisku. Art. 192. § 1. Dopóki sąd, w którym protokół rozprawy sporządzono, nie przesłał akt do sądu wyższej instancji, strony mają prawo żądać sprostowania lub uzupełnieni,a protokołu, wskazując na nieścisłości lub opus'Zczenia. § 2. Ządanie sprostowania lub uzupełnienia protokołu załatwia przewodniczący po wysłuchaniu protokolanta, a w r,a,zle potrzeby i asesorów. Oświadczenie protokolanta i asesorów należy dołą­ czyć do akt sprawy. KSIĘGA POSTĘPOWANIE VI. PRZYGOTOWAWCZE. R! o z dz i a ł I. Dochodzenie. Art. 193. § 1. Każdy ma prawo, a każdy urząd i przełożony wojskowy w zakresie swe.go dzi,abnia ma obowiązek, dowiedziawszy się o popełnieniu przestępstwa, należącego do właścirwości sądów wojskowych a ściganego z urzędu, zawiadomić o tym prokuratora wojskowego, oficera sądowego, zwier7,.oChnika sądowo-karnego, przełożoną władzę wojskową podejrzanego, wladzę garnizonową lub żanda.rmerię, a jeżeli takie zawiadomienie jest utrudnione - poHcję, wójta lub sołtysa. § 2. Zołnierze w czynnej służbie wojskowej zawiadamilają o przestępstwach zasadniczo w drodze służbowej. przed sądem wojskowym o przestępstwie i o przedsięwziętych czynnościach. § 2. Jeżeli jednak okoliczności przypadku wymagają:
7. a)przeprowadzenia szczególnie dokładnego dochodzenia;
8. b)przeprowadzenia dochodzenia poza obrębem jednostki wojskowej (formacji, zakładu, urzędu);
9. c)zastosowania szczególnych środków celem zebranica dowodów winy lub poszlak, albo wykrycia lub zabezpie,czenia osoby podejrzanego;
10. d)wezwania pomocy służbowej cywilnych organów bezpieczellslwa publicznego; przełożona władza wojskowa zarządza jedynie konieczne zabezpieczenie śladów i dowodów przestęp­ stwa, poruczając bezzwłocznie żanda,rmerii przeprowadzenie dalszego dochodzenia. Zandarmeria zawiadamia niezwłocznie właściwego prokuratora wojskowego o przestępstwie i o przedsięwziętych czynnościach. § 3. Obowiązki wymienione w § 1 ciążą róworaz na żanda'rmerii, znajdujących się na,jbliżej miejsca popełnienia przestępstwa lub pobytu podejrzanego jeżeli przeło­ żona władza wojskowa podejrzanego nie może wkroczyć na czas. § 4. Jeżeli wkroczenie władz wojskowych,

§ 1

i 3, nie może na czas nastąpić, wówczas policja państwowa lub organa sądownic­ twa powszechnego przedsiębiorą wszystko co potrzeba, aby zabezpieczyć ślady i dowody przestęp­ stwa, a o przedsięwzitętych czynnościa·ch zawi,ard amiają na:tychmiast prokuratora w01jskowego. §

1. Jeżeli o przestępstwie, wymienionym w § l, dowie się najpierw wójt lub sołtys - zawiadomi natychmiast żandarmerię albo najbliższe dowództwo wojskowe lub policję państwową, a do czasu ich wkroczenia przedsvębierze wszystko co potrzeba, aby zabezpieczyć ślady i dowody przestęp­ stwa. nież na wbdzy garnizonowej Art.
2. §
3. Władze i organa wojskowe motoku dochodzenia zwracać się do władz cywilnych, a w szczególnośd do prokuratorów, o dokonanie czynności urzędowych, które mają na celu zabezpieczyć ślady i dowody przestępstwa, jeżeli c. zynności te wchodzą w zakres działania danych władz cywilnych i są dopuszczaLne wedle obowiązu­ jących je przepisów. §
4. O dokonanie czynności

§ 1należy się zwr,acać do władz cywilnych tylko wówczas, jeżeli dana czynność nie może być bez większych trudności dok

Dnana przez władze lub organa wojskowe. gą w W razie popełnienia w budynku zalub marynarkę wojenną albo w obrębie jednostki wojskowej (formacji, zakładu, urzędu) przestępstwa ścilganego z urz·ędu, nie należącego do właściwości sądów wojskowych, przedsię­ bierze właściwa władza wojskowa albo żandarmeria wszystko co potrzeba, aby z.abezpieczyć ślady i dowody przestępstwa oraz zawiadamia właściwego Art.

1. Art.
2. § L Przełożona wł,adza wojskowa dowiedziawszy się o przestępstwie, ściganym z urzę­ du a należącym do właściwości sądów wojskowych, przedsiębierze wszystko co potrzeba, aby zabezpieczyć jego ślady i dowody, korzystając w razie potrzeby z pomo,cy żandarmerii, oraz zawiadamia natychmiast wła'ścnwego oskarżyciela publicznego jętym przez wo.j,s ko Nr
3. Dziennik Ustaw. Poz.
4. oska'rżycieIa publicznego lub policję państwową przestępstwie i o o przedsięwziętych czynnoś c.ira ch. Art.
5. Jeżeli prokurator wojskowy otrz,y ma zawiadomienie lub w inny sposób dowie się o popełnieniu przes,tępstw a, ściganego z urzędu a należącego do właściwości sądów wojskowych, albo też jeżeli prokur,aJtor wojskowy otrzyma skargę wniesilo ną w myśl a rt. 47, przeprowadza w miarę potrzeby dochodzenie bezpośrednio albo też zleca przeprowa dzenie dochodzenia żandarmeri~. Art.
6. §
7. Dochodzenie ma na celu wyja ś ­ nienie, czy isto tnie popełniono przestępstwo, kogo można o nie podejrzewać i czy jest dostateczna podst'a wa, by oskarżyciel mógł żądać wszczęc.i\a postę­ powania sądowego. §
8. Dochodzenie polega: aj na rozpytywaniu podejrzanych i osób, które mogą coś wiedzieć o przestępstwie lub jego sprawcy, bl na zbieraniu niezbędnych informacji co do osoby podejrzanego, a zwłaszcza co do pobudek jego działania, stosunku do pokrzywdzonego, stopnia rozwoju umysłowego, charakteru, dotychczasowego życia i zachowanila się po spełnieniu przestępstwa, cl na dokonywaniu wywiadów i innych czynności, wynikających z istoty dochodzenia. Art.
9. §
10. W toku dochodzenia pwkuraltor wojskowy i żandarmeria mogą zwracać się do władz i organów wojskowych i cywilnych o udzielenie potrzebnych wyjaśnień ,j wiadomości oraz o spełnienie posz.c zególnych czynności, wynikających z istoty dochodzenia. §
11. Prokurator wojskowy i żandarmeria, prowadząc dochodzenie, ma,ją prawo wzywać osoby do stawienia się, z oznajmi,eniem skutków, przewidzianych wart.
12. §
13. Wniosek o przymusowe sprowadzenie oraz o ukaranie za nilestawiennictwo stawia w są­ dzie, wymienionym wart. 89 § 1 lub § 2, prokurait or wojskowy lub żandarmeria. Sprowadzenie nie stawającego może zarządzić także prokurator wojskowy. Art.
14. § L Z przebiegu czynności, dokonywanych w toku dochodzenia przez prokuratora wojskowego, spisuje się protokoły, stosując odpowiednio pr,z episy art. 181 do 191; z przebiegu czynności, dokonywanych w t oku dochodzenila przez inne wła­ dze lub organa, sporządza !$ię zapiski. § '
15. Zapiski z przesłuchania pode,j rzanego i świadków, sporządzone przez żandaiflnerię w toku dochodzenia zleconego przez prokuratora wojskowego, mają b yć odczytane osobie przesłuchanej i przez nią podpisane. Przepis art. 190 § 3, 4, należy tu stosować. Art.
16. § L Jeże,l'i 'p rokurator wojs!ko-wy , uzna, że okolicznoś'ci 'Pl'zy>toczone w za'w i adomieniu lUlb w skardzeoskarżycie<la prywatnego a,1bo wyni. ki dochodzenia wymagają wszczę'Cia postępowania 1245 sądowego, tD wno-si o prze,p rowadz'e nie śledztwa lub składa sądowi woj;s lwwemu akt o5rk arże nia . §
17. !Do aktu ,oska rżenia ,klib wniosku o :przeprowadz,enie ś:1edztwa dołącza się akta docJlOd'zenia, za- piski i inne załączniki sprawy, Art.
18. § L Jeż eli prokurator wojskowy uzna, ż'e olkolliczności ip rzytoczone w za w iadomi,e niu lub w ,ska rdz'<! o-ska rżyóe'la [prywatnego nic dalją pods,tawy do w:szczęcia pos t ępowania kur,ne'g o, albo te ż że wyniki d o-chcdzenia nie dają podsta,w y do wsz czę­ cia post ęp ow ania s ądo w ego lub da.lszcgoprowadzenia d ochodze nia, t o odmawia śógania lub u marz a do,c hodzenie. §
19. JeżeJi ze wz,~lędu na okolicznoś·ci pf'~y ­ toczone w za:wiadomieniu :lu.b w skard'ze oskarżyclC­ la' prywatn'c ,g o albo ze względu na wyniki dochodzenia przestępstwo nadaje się do uk a rania dysc yph narnego, prokurator wojslkowy odma,w ia ś;cigania Lub umarza dochodzeni'e i przedlsta,w ia ~wjerzchnikowi s~dowo-karnemu odpowi'ec1ni wniosek o u kar anie dyscY\)JJinarne. §
20. O odmowie ścigania lub umorzeniu dochodzenia zawiadamia się oskarżyciela prywatnego, pokrzywdzonego o.raz osobę, którą prz es łuchano jako podejrzaną albo co do której wydano nakaz aresztowania , §
21. Odmowa ści gania lub umorzenie dochodzenia nie wyklucza skierowania sprawy do przełożone­ go dyscyplinarnego sprawcy, jeżeli czyn może być uważany za przewinienie dyscyplinarne i jeżeli nie nastąpiło jeszcze przedawnienie. Art.
22. §
23. Na pos t anowienie o odmowie o umol<z e niu dochodzenia służy oskarży.cielowi prywalfnemu i pokrzywdzonemu zażalenie. §
24. Zażallenie w sprawa'c h należących do wła­ ściwości wojsk owych sądów rejonowych rozstrzyga ostatecznie pr.zełO'żony wojsko,w y sąd okręg owy, et w spra;'\vach nale. żą'cych do właści, waści wo'jskowych sądów o,krę:gowych - N a'jwyż.szy Sąd Wojskowy. §
25. W razie uw:z g'lędn i;e nia zażailenia zwierzchnik sądowo-karny oraz prokurator wojskowy ma spowodo,wać wszczę' cie lu:b dalsze prowadzenie pościgania, lub stępowania. Art.
26. §
27. W razie odmówie n ia ścigania lub umorzenia dochodzeni a proku ra tor wojsko,wy zarządza co potrz,e ha w przedmiocie dowodów rzeczowych. §
28. Na zarządze nia te słu ży zażalenie w trybie art. 2.03 §
29. Art.
30. §
31. W razie umorzenia ,dochodzeni'a wojskowy sąd okr ęgowy w przypadkach prawem przewidzianych, na wnio's ek pr'okuraŁora woj'sko-wego, wyda na posiedzeniu niejawnym, po uprzednim wysłuchaniu podejr,z anego lub jego obrońcy przez wyznaczone go w tym celu sę d ziego, po's t anowienie co do zastosowania wzgl ędem p ode jrzanego środków wychowawczych lub zabezpieczających . . §
32. Na postanowi,e nie powyższe służy' zaża­ lenie, 1246 Nr
33. Dziennik Ustaw. Poz.
34. Art.
35. §
36. Dochodzenie umorzone mo'że być na nowo podjęte w razie ujawnienia nowych oko- przepisy przewidziane dla protokołów sądowych, można jako protokolanta przybrać funkcjonariusza liozności. władzy dokonywającej czynności. Łączny czas pozbawienia podejr:zaneig o wolności nie może w tym przypadku przekraczać łuje się do obecności dwóch pełnoletnich okolicznych §
37. okresów, wskazanych wart.
38. Rozdział II. Czynności sądowe w toku dochodzenia. Art.
39. § L Jeżeli w toku dochodzenia za- chodzi potrzeba: a) przedsięwzięcia czynności ustalającej ślady przestępstwa, a należy przypuszczać, że na rozprawie głównej ślady nie dałyby się odtworzyć bez odczytania protokołu te1 czyn- Jeżeli protokalanta nie przybrano, powo- §
40. mieszkańców nieskazitelnej opinii, umiejących czytać i pisać, którzy podpisem stwierdzają zgodność protokołu z przebiegiem czynności. O tym obowiązku należy ich pouczyć. Nieusprawiedliwiona odmowa udziału w czynności ulega ukar.aniu przez sąd grodzki, tak jak niestawiennictwo świadka w przypadku przewidzianym wart. 89 §
41. Art.
42. Czynności dokonane w myśl art. 208 majlą moc czynności sądowych a protokoły sporzą­ dzone z zachowaniem przepisu art. 209-moc protokołów sądowych. no'ści; h) przes:łuchania pod przysięgą świadka, którego zeznanie ma doniosłe znaczenie, a za<:hodzi obawa, że świadek bez przysięgi nie powie prawdy; c) przesłuchania świadka, którego zeznanie ma doniosłe zna'czenie, a zachadzi obawa, żz świadek nie stawi się na razprawę główną z powodu przeszkód, nie dających się usuną\.'; lub zbyt trudnych do usunięcia albo z powodu znacznej odległości miejsca pobytu; d) zbadania slanu umysławega padejrzanega; to na wniosek prowadzącego dochodzenie czynności tych dokonywa wojskowy sąd rejonowy lub wojskowy sędzia śledczy; czynności wymienionych pod a), b} lub c) poz.a siedzibą sądu wojskowego dokonać może na wniosek prowadzącego dochodzenie także sąd grodzki lub sędzia śledczy. §
43. Jednocześnie z ustaleniem śladów przestępstwa należy dokonać i innych czynności SIadowych, których równoczesne przeprowadzenie Jest możliwe. §
44. W przypadkach nie cierpiących zwłoki woiskowy sędzia śledczy, wojskowy sąd rejonow~, sędzia śledczy lub sąd grodzki dokonywa czynnoścI, wskazanych w § 1 lit. a) lub c) także z urzędu. Art.
45. §
46. Jeżeli sędziego wojskowe'go lub sędziego sądu powszechnego nie ma na miejscu a zwłoka groziłaby zanikiem śladów lub dowodów przestępstwa, to prakurator wojskowy albo żandar­ meria, a w braku ich na miejscu-prokurator sądu powszechnego a Ibo policja państwowa dokonywa w zastępstwie sędziego czynności, wskazanych w ~.rt. 207 § 1, lit. a) lub c), sf:osującodpowiednio przepISy przewid:ziane dla czynności sądowych. Świadka, ~,eże1i z.achodzi obawa, że nie stawi się na rozprawę główną z powodu przeszkód nie dających się usunąć lUib ,zbyt trudnych do usunięcia, mażna pr.zesłuchać pod przysię,gą. Rozdział III. śledztwo. Art.
47. Śledztwo prowadzi się tylko w Siprawach należących do właściwości wojskowych są· dów okręgowych i sądów wojennych. Art.
48. §
49. śledztwo prowadzi bądź wojskowy sędzia śledczy, któremu dana sprawa przypadnie w drodze przyjętego w wojskowym sądzie okręgo­ wym podziału czynności, bądź sędzia, którego sze~ wOlj,s kowego sądu okręgowego wyznaczy dla danej sprawy. §
50. Prowadzenie śledztwa poza siedzibą wOljskowe.go sądu okręgowego szef tegoż sądu może zlecić wojskowemu sądowi rejonowemu. Sędzia, prowadzący śledztwo w wojskowym sądzie rejonowym, posiada wszelkie uprawnienia wojskowego. sędziego śledczego. Art.
51. Zadaniem śledztwa' jest: al wykrycie sprawców przestępstwa, bl wszechstronne wyjaśnienie ,okoliczności sprawy celem ustalenia, czy należy przeprowadzić rozprawę główną, czy też umorzyć postępowanie sądowe, cl ustalenie okoliczności, wskazanych wart. 198 § 2 lit. b l, d} utrwa1enie dla sądu wyrokującego dowo dów, które inaczej mogłyby za,ginąć. Art.
52. §
53. Śledztwo prowadzi się: a) na wnłosek prokuratora wOijskowego, je,żeli tego wymagają zawiłe okoHczności sprawy, lub inne ważne względy; b) w przypadkach

art. 240, 294 i 379 §

1. §
2. Na postanowienie wojskowego sędziego śledczego o wszczęciu śledztwa służy oskarżonemu zażalenie. Z przebie,g u tych czynności sporządza się prolokoły, w których za:z nacza się, dlaczego wykonano je w za:stępstwie sędzie.go. Zażalenie nie s.łuży, jeżeli przedmiotem jest przestępstwo wymieni,one wart. 139 § 2,albo gdy wszczęcie śledztwa nas, tępuie w przypadkach

§ 1lit.

b). Art. 209. § 1. W przypadku wskazanym w art. 208, zachowując przy sporz<łdzeniu protokołów Art. 215. Jeżeli wojskowy sędzia śledczy nie zgadza się z wnioskiem prokura tara wajskowega § 2. § 3. śledztwa Nr 76. Dziennik Ustaw. Poz. 53? o wszczęcie śledztwa, to przedstawia sprawę wojskowemu sądowi ,okręgowemu do rozstrzygnięcia, przedsiębierze jednak czynności nie cierpiące zwłoki. Art. 216. Oskarżonego, sprowadzonego do wo1skowe,go sędziego śledcz.ego, sędzia jestohowiązany natychmiast przesłuchać i najdalej w terminie dwudziestu C'zterechgodzin od chwili sprowad,z enia wydać na wniosek prokuraiora wojskowego posłano­ wienie o jego tymczasowym aresztowaniu, albo też natychmiast przedstawić sprawę wojskowemu sądowi okręgowemu do rozstrzygnięcia w myśl art. 134 § 3. Art. 217. § 1. W toku śledztwa przesłuchuje się świadka pod przysięgą wtedy tylko, gdy zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że świadek bez przysięgi nie powie prawdy lub też że nie stawi się na rozprawę głÓW,1ą z powodu przeszkód, nie dających si~ usunąć lub zbyt trudnych do usunięcia, albo z powodu znacznej odległości miejsca pobytu. § 2. Przepis § 1 stosuje SJ:ę odpowiednio do biegłego i tłumacza. Art. 218. § 1. Wojskowy sędzia śledczy przedsiębierze wszeikic czynności z własnej inicjatywy, lecz strony mają prawo składania mu wniosków. 1247 § 2. O umorzeniu śledztwa wojskowy sędzia zawiadamia oskarżonego, oskarżyciela prywatnego i pokrzywdzonego. § 3. Umorzenie śledztwa nie wyklucza ski,e rowania sprawy d o p r zełożoneg o dyscyplinarnego sprawcy, jeżeli czyn może być uważany za przewinienie dys,cypiinarne i jeżeli ni e nastąpiło jeszcze przedawnienie. śledczy Art. 224. śledztwa służy § 1. Na postanowienie o umorzeniu oskarżycielowi prywatnemu i po- krzywdzonemu zaż.alenie. § 2. Co do zażalenia stosuje się przepis art. 203 § 2, 3. Art. 225. § 1. Wojskowy sęd z ia śledczy uważając, że śledztwo dostarczyło ju ż podstaw do sporządzenia aktu oskarżenia, przesłuchuje w razie potrzeby raz jeszcze oskarżonego i z.a znajamia goz treścią zebranych dow odów , po czym, ieżeli wobec wyjaśnieli oskarżonego nie zajdzie potrzeba uzupełnie­ nia śledztwa, wydaje poslanowienie, mocą którego zamyka śledztwo. § 2. Po zamknięciu śledztwa wojskowy sędzia śledczy przesyła akta ś ledztwa niezwłocznie prokuratorowi wojskowemu. § 2. Na postanowienie oddalające wniosek słu­ Art. 226. § 1. Jeżeli ze wz g lędu na wyniki śledztwa przestępslwo nadaje si ę do ukarania dy- . § 3. Wniosek prokuratora wojskowego o uchyleOle lt;b złagodzenie środka zapobi~egawczego jest dla wOjskowego sędziego śledczego wiążący. scyplinarnego, prokurator woj s kowy przedstawia zwierzchnikowi sądowo-karnemu wn.i!osek o dyscyplinarne ukaranie oskarżonego. § 2. W przypadku dyscyplinarnego ukarania następuje umorzenie śledztwa przez wojskow ':, go sędziego śledczego. Przepis art. 223 § 2 na leży tu ży zażalenie. Art. 219. Jeżeli w toku śledz.Łwa ujawni się nie objęte wnioskiem o wszczęcie śledztwa, albo jeżeli ujawni się udział w przestęp­ stwie osoby nilC objętej wnioskiem prokur'ltora wojskowego, wojskowy sędzia śledczy zawiadamia o tym prokuratora wojskowego, przedsiębiorąc jednak nie- przestępstwo zbędne czynności. . Art. 220. Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania czynności śledczej poza siedzibą danego sądu wojskoweg.o lu.b prze~łuchania os oby przebywającej poza tą sledzlbą, WOjskowy sędzia śledczy może zwrócić się o dokonanie tej czynności do sądu powszechnego, jeżeli na miejscu nie ma sądu wojskowego. Art. 221.. Jeżeli okoliczności sprawy tego wymagają, wojskowy sędzia śledczy może wzywać do siebie osoby przebywające poza obszarem działania danego sądu wo,j skowego oraz dokonywać czynności poza tym obsz·ClJrem. Art. 222. Uznawszy, że nie ma widoków, aby dalsze prowadzenie śledztwa mogło dostarczyć podstaw do rozprawy głównej, albo stwierdziwszy, że zachodzi okoHczność wyłączająca ściganie, wojskowy. sędzia śledczy zawiadamia o tym prokuratora wOJsko~ego, przesyłając. mu akta. Art. 223. § 1. Wojskowy sędzia śledczy Ulmrza śledztwo, jeżeli prokurator wojskowy lego żąda lub na lo się zgadza. stosować. § 3. Co do zażalenia stosuje się przepis art. 224. Art. 227. § 1. Umarzając ś ledztwo, wojskowy wydaje postanowie nie co do dowodów rzeczowych. § 2. Na postanowienie lo służy zażaleni!e. sędzia śledczy Art. 228. § 1. W razie umorzenia ś ledzl w :t wojskowy sędzia śledczy, w przypadkach praw e m przewidzianych, na wniosek prokuratora wojskowe go, po wysłuchaniu oska,rżonego lub jego obrOl1c Y, przesyła sprawę wojskowemu sądowi okręgowemu celem powzięcia na posiedzeniu niejawnym postanowienia co do zastosowania względem oskarżonego środków wychowawczych lub zabezpi'eczających. § 2. Na postanowienie to służy zażalenie. Art. 229. Na czynności wojskowego sędziego śledczego służy zażalenie osobom, których prawa zosŁały przez te czynności obrażone. R o z d z i a ł IV. Przepisy wspólne dla dochodzenia i śledztwa. Art. 230. § 1. Prokura LDr wojskowy ma pra· wo b yć obecny przy wszys tkich czynnościach dokonywanych w loku dochodzenia lub śledztwa. 1 1248 Nr 76. Dziennik Ustaw. Poz. 537. Rozdział § 2. Inne osoby mogą być obecne przy cz.ynnościach w t oku dochodzenia lub śledztwa, gdy kodeks ninie jszy wyr aźnie tak slanowi, lub gdy to uzna za potrzebne prokurator wojskowy lub wojskowy sę­ dzia śledczy. § 3, Zwierzchnik sądowo-karny nie może być obecny przy czynnościach dokonywanych w toku dochodzenia lub śledztwa, Art. 231. VI! sprawach o przestępstwa, których ściganie przed sądami wojskowymi jest zależne od skargi oskar życiela prywatnego, wszczęcie dochodzenia lub śledztwa nastąpić może dopiero wówcz.as, gdy osk.arżyc.ilel prywatny wniósł skargę w myśl art. 47. Art. 232. § 1, Jeżeli zaidzie potrzeba dokonania czynności, której wedle wszelkiego prawdopodobieństwa nie będzie można powtórzyć na rozprawie głównej, należy w miarę możności o terminie czynności zawiadomić prokuratora wojskowego, oskarżyciela prywatnego oraz oskarżonego lub jego o?rOIicę. OskaJrżonego aresztowanego sprowadza SIę . wtedy tylko, gdy prowadzący dochodzenile lub WOjskowy sędzia śledczy uzna to za niezbędne. § 2, Strony, o ile się stawią, mają prawo być obecne przy tej czynności i zadawać pytania świad­ kom i biegłym. Niestawiennictwo stron nie wstrzymuje czynności. § 3. Stronę, które,i nie zawiadomiono zawczasu o terminie czynności, n~leży zawiadomić o jej dokonaniu. § 4. Przepis § 1, 2, 3, należy stosować równ~eż przy czynnościach sądowych w toku dochodzenia. Arf. 233. Zarówno w dochodzeniu jak i w śledz~ twie szkodę wynikłą z przestępstwa i inne okolicznościI, ważne ze względu na następstwa prywatnoprawne, należy badać tylko o tyle, o ile ustalenie h Jest konieczne dla należytego zastosowania przeplSOW karnych. ic: Art. 234. § 1. Jeżeli zwierzchnik sądowo­ kamy jest niewłaściwym albo jeżeli niewłaściwość jego okaże się w toku dochodzenia, albo też jeżeli oskarżony przed złożeniem sądowi wojskowemu aktu oskarżenia przejdzie pod właśówość innego zwierzch~ nika sądowo-karnego, wówczas prokurator wojskowy odstępuje sprawę władzy właściwej, § 2. Jeżeli okoliczności, wymienione w § 1, nastąpiły w toku śledztwa, odstępuje sprawę wojskowy sędzia śledczy na wniosek prokuratora wojskowego. § 3. O odsŁąpieniitt zawiadamia się podejrzane- go, jeżeli z ostał już przesłuchany, oskarżonego, oskarżyciela prywatnego i pokrzywdzonego. V. Akt oskarżenia. Art. 235. § 1. Jeżeli nie nastąpi ukal'aJlie dy· scyplinarne, prokurato,r wojskowy jest obo·wiązany w terminie dwóch tygodni, a jeżeli oskarżony jest aresztowany w terminie siedmiu dni, od daty otrzymanila akt śledztwa, sŁosownie do art. 222 lub 225 § 2, bądź złożyć sądowi wojskowemu akt oskarżeni&, bądź przesłać wojskowemu sędziemu śledczemu wniosek o umorzeni!e lub uzupełnienie śledztwa. § 2. Jeżeli wojskowy sędzia śledczy nie zgadza się z wnioskiem prokur.alora wojskowego o uzupeł­ nienie śledztwa, to przedstawia sprawę wojskowemu sądowi okręgowemu do ro:zs.trzy,gnięcia. Art. 236. Akt oskadenia powinien podawat : aj imię, naz.wisk,o, stopień wojskowy, przynale.żność służbową i macier.zystą oskarżonego oraz inne szczegóły niezbędne do ustalenia jego tożsamości, tudzież posiadane przez niego ordery i odznaczenia, bJ dokładne określenie zarzuconego czynu ze wskazaniem czasu, miejsca i innych okoliczności jego popełnienia,

1. c)wskazanie przepisu ustawy karnej, pod któ· ry zarzucony czyn podpada,
2. d)wskazanie, czy oskarżony pozostaje na wolności,
3. e)uzasadnienie oskarżenia. Art. 237. § 1. Do !aktu oskarżenia dołącza s,ię wykaz osób, których wezwania prokurator wojskowy żąda, ze wskazaniem ich adresów. Zarazem wskazuje się inne dowody, których przeprowadzenie na rozprawie głównej prokurator wojskowy uważa za niezbędne. § 2. Wraz z aktem oskarżenia przesyła się są­ dowi wojskowemu akta śledztwa, dochodzenia, zapiski oraz inne załączniki sprawy. Art. 238. JeżeH prokurator wojskowy upatruje potrzebę zastosowania względem oskarżonego środ­ ka zapobiegawczego> albo zmiany środka już zas,toso- wanego, to wniosek w tej sprawie dołącza się do aktu oskarżenia. KSIĘGA VII. POSTĘPOWANIE PRZED SĄDEM PIERWSZEJ INSTANCJI. DZIAŁ 1. § 4, Zwierzchnik sądowo-karny przed wojskowym sądem rejonowym, któremu sprawę odstąpio~ Postępowanie przed wojskowym sądem okręgowym. no, nie może odmów;iić ścigania z tego powodu, iż uwa,ża sprawę za należącą do właściwości wojskoRozdział L wego sądu okręgowego. Przygotowanie do rozprawy głównej. § 5, Postanowienia i zarządz.enia oraz czynności, przed~ięwzięte przed. odstąpieniem sprawy przez ' władzę i1!ewłaściwą, nie są z tego powodu nieważ­ Art. 239. § 1. Jeżeli akt oskarżenia nile odpone ; mogą one być powtórzone lub uzupełnione przez wiada warunkom formalnym, przepisanym wart. 236 władzę właśc.itwą, zależnie od jej oceny. i 237, sędzia woiskowy, mający pełnić czynności 76. -Nr ---------...... . ... . ~ ~_ _-- ~- .- _ ._ ~~~ . - .~ .. Dziennik Ustaw. Poz. 537. _--_.__ . ._--_ przewodniczącego, zwraca go prokuratorowi wojskowemu w celu uzupełni e nia braków. § 2. Braki nal e ży u z up e łni ć w t e rminie siedmito dniowym. Art. 240. S ę d z ia wojskowy, maj ący pełnić czynności przew o dn i cząc ego , wnosi sprawę na p osiedzenie niejawne, j eżeli uważa, że zachodzi konieczność przeprowaclze nila lub uzupełnienia śl e dztwa, przedsięwz.ięcia poszczególny ch c z ynności śl e dczych, za.łatw ienia waiosku zgł osz one go w my śl art. 238, albo też wydania innego postanowienia sądu. Art. 241. § 1. Je że li nie zachodzi już potrzeba dokc-uania. czynności w ymie ni onych w a.rt. 239 i 240, sęd zia woj skow y ma,j ąc y p eł ni ć c zynności przewodnicząceg o za r ząd za doręc,: c n ie o s karżonemu odpisu a ktu osk ar że n ia wra z z li s l ą osób, które ma się wezwa. ć d o s ądu i w ykaze m d ow odów, wskazanych przez prokurato ra w ojskowego. § 2. Oskarżony o p rzes t ę p st wo wymlellIone wart. 139 § 2 ob owiązan y jest z wrócić s ądowi doręczony mu odpis aktu. o sk a rże n ia najpóźniej przed udaniem się sądu na n ar ad ę n a d w y rokiem. O lllewykonaniu tego ob c- wi ąz,ku czyni SIę wzmiankę w aktach sprawy . Art. 242. § 1. Do r ęc za jąc oskarżonemu odpis aktu oskarż·cnia należy p o uczyć go o przysługują­ cym mu prawie przybrania sobie obrorlcy wojskowego lub wyznac zenia mu obrońcy z urzędu. § 2. Prośbę o wyznaczeni:e obrońcy z urzędu w przypadkach, gdy obrona nie jest obowiązkowa, ma oskarżony prz e dstawić w terminie zawitym dwóch dni po p ou czeniu, wymienionym w § 1. § 3. Osk a rż one go o p rz estępstwo wymienione w ,a,rt. 139 § 2 nal eż y przy clo.ręczaniu odpisu aktu oskarżenia pouczyć również o obowiązku zwrotu odpils u sądo·wi. Art. 243. § 1. Okoliczności, które wyszły na jaw lub zaszły po do.ręczeniu os k a rżonemu odpisu aktu oskarżenia, mają wpływ na właściwość osobową zwierzchnika sądowo-karnego tylko wtedy, jeżeli z powodu nich zamiast wojskowego sądu rejonowego jest .rz.e~zo.wo. w!aściwy woj~ k owy sąd okręgowy, albo tez lezeh me lest uzasadm ona właściwość są­ dów. wojskowych. \(/ _obu przypadkach przed rozpoczęCIem rozpra w y głowneJ ma prokurator wojskowy cof?ąć akt olsk a rż e nia , p~ czym sąd w ojskowy n~ wlllo,s ek prokuratora WOjsko we go odstępuje sprawę władzy wł aściwej. § 2. O odst ąpieniu sprawy zawiadamia sie oskarżonego, oskar ży ciela prywat nego i pokr zywdzo~ nego. Art. 244. § 1. Oskarżony ma prawo wnosić, w siedmiodniowym terminie od daty doręczenia odpisu aktu oskarżenia, o wezwani1e innych osób oraz sprowadzenie innych dowodów, prócz wskazanych w wykazie załączonym do aktu oskarżenia, o czym należy go pouczyć pr zy doręc z aniu odpisu a ktu oskarżenia . § 2. Wskazu j ąc .now e osoby lub inne dowody, oskarżony powinien podać okoliczności, które w ten sDosób chce stwierdzić. 1249 .. _- ----~ -- ~ - - --- -- --_. _-~ ~- -- .. ~ - --- ~_ .. ~~-~ . -- ~ -- - ---- § 3. Szeregowcy i podoficerow~e w czynnej służbie wojskowej mogą wniosek, wymieniony w § 1, przedstawić ustnie do protokołu wobec przełożonej władzy wojskowej. Protokół należy bezzwłQcznie przesłać sądowi. Art. 245. Wezwanie świadków i biegłych oraz sprowadzenie dowodów, wskazanych przez stronę, za rządz a sędzia wojskowy, mający pełn ić czynności przewo d nic z ąc e go, a wyk a z ich d oręcza się niezwłocz~ nie st ronie prze ciwnej. Art. 246. Jeżeli sędzia wojskowy, mający peł­ cz ynnoscl przewodniczącego, uzna wniosek oskarż o nego, wymie niony wart 244, za nieuzasadniony, uw ażając, że ok o liczno ś,c .i, których s twierdzenie wnios e k ob e jmuje, ni~~ mogą mi e ć wpływu na treść wyroku - z ał a twi a wniosek odmownic. mc Art. 247. Nie z ale żnic od żądani a stron sędzia wojsk owy, mający pełnić czynności pr z ewodnic z ą­ cego , ma prawo wzywać świadków i biegłych oraz sprowadzać inne dowody. Art 248. Sędzia wojskowy, mający pełnić czynwyzn a cza termin rozprawy głównej i zarządza wysłani e we z wań z uwzg!ęd­ n i8 ni~m czasu potrzebn e go stronom na przygotowanie si ę do rozprawy. no ś ci przewodn iczącego, Art. 249. § 1. Oskarżony jest obowiązany sła­ w:ii: s i ę na rozprawę główną osobiście. § 2. W sprawach, dotyczących tylko wydania wyroku o karze łącznej, tudzież w sprawach o wykroczenia, jeżeli oskarżony zo s tał już przesłuchany przez sąd lub prokuratora wojskowego, osobist.~ stawiennictwo oskarżonego jest obowiązkowe tylko wtedy, jeżeli sędzia wojskowy, mający pełnić czynności przewodniczącego , w y raźnie uzna je za niezbędne, co należy zaznaczyć w wezwaniu. Art. 250. § 1. Pomi:ę dzy doręczeniem oskarwezwania do rozpr aw y a terminem rozprawy powinno upłynąć przynajmniej 7 dni. § 2. Oskarżonemu aresztowanemu mICJsce i czas rozprawy należy podać do wiadomości najpóźniej na 3 dni przed rozprawą . § 3. Za zgodą oskarżonego mogą być terminy wymienione w § l, 2 skrócone. § 4. W razie niez ach owania terminów,

§ 1

, 2 , bez zgody oskarż one g o, może on do chwili rozpoczęcia postępowania dowodowego żądać odroczenia rozprawy. żonemu Art.

1. Jeżeli strona ma obrońcę, pełnomoc­ nika lub przedstawiciela ustawowego, należy ich również zawiadomić () termini:e. Art.
2. Prokuratora wojskowego zawiadamia się o terminie przez doręczenie mu listy wyznaczonych spraw. Art.
3. §
4. Jeżeli prokurator wojskowy przed rozpoczęciem rozprawy głównej odstępuje od odskarżenia, sąd umarza postępowanie. 1250 ----------------- ~ 2: -------- - ? umorze niu z~wiadamia się oskarżonego, oskar~y~H~1a~ prywatnego 1 p okrzywdzonego. . § !. Na postanowienie o umorzeniu postęp 0waru a służy osk arżycielowi prywatnemu i pokrzywd~onemu zażal enie. Co d o zażalenia obowiązuje przepIS ar t. 203 § 2,
5. Art.
6. Oddaleniie jakiegokolwiek wniosku przed ro'zp rawą gł ówną nie tamuje podniesienia tego wniosku na r ozprawie, choćby się nie ujawniły nowe ok oliczno ś ci. Rozdział II. Ogólny porządek rozprawy głównej. kieruje rozprawą ~ cz~wa nad je j prawidłowym tokiem bacząc, aby, leżell szcze gólne wz gl ę dy nie stoją temu na przesz kod~ie, dowody na poparcie oskarżenia były przedstaWlOne przed dowodami służącymi do obrony. . Art.
7. Prz e wodn iczący Art.
8. §
9. Oskarżonemu, świadkom i bieg ł ym zar ówno a sesorowie ja k strony zadają pytania b ezp ośre dni o, j eż eli przewodniczący nie zarządzi inaczej. §
10. Przewo dni:c zący uchyla uznaje za nieS'toso v.r.ne . pytania, które Art.
11. §
12. P rz ewodniczący daje stronom m?żnoś ć w yp owiedzenia się co do wszystkich przedmIotów podlegaj ą cych rozstrzygnięciu. §
13. Jeże li w jakiejkolwiek kwestii jedna ze stron zabiera gl os, prawo głosu służy również in~ nym stronom i w każdym razi:e oskarż-onemu lub jego ohrońcy słu ży gło,s ostatni. :Art.
14. Przewodniczący rozstrzyga ostateczme o przychylnym załatwieniu każdego wniosku s~rony, je że!i inna. strona się nie sprzeciwia, w przeCiwnym razIe mu sI zapaść postanowienie sądu. Art.
15. Przewodnilczący może wydać zarzą­ dzenia celem uniemo ż l iwienia oskarżonemu wydalania się z sądu przed ukończeniem rozprawy. Art.
16. § L Jeżeli oskarżony, pomimo upomnie?ia prze z przewodniczącego (art. 31 § 2), zachowUJe S I ę nad al w sposób zakłócający porządek rozprawy lub ubhżający powadze sądu, przewodniczący może wydal i ć go czasOwo z sali sądowej . §
17. P o powrocie oskarżonego do sali, przewodniczący. zawi~c1amia go o wszystkim, co się od byw,ało w leg<? meobecności, i daje mu możność złoże­ ma w t el mlerze wyjaśnień. Art.
18. Jeżeli obrońca lub pełnomocnik stron.y, mimo upomni!enia przez przewodniczącego (a'r t. 31 § 2) zachowu je się n adal w sposób zakłócający porząd ek rozp rawy luh ubliż.a.jący powadze sądu, przewo dniczący odbiera mu głos, a sąd może usunąć go od udziału w sprawie. A rt.
19. §
20. Je że li usunięto obrońcę, przena wniosek oskarżonego, -- a jeżeli wodni c z ący Nr
21. Dziennik Ustaw. Poz.
22. obrona jest z mocy prawa niezbędna, to z urzędu wyznacza mu now ego obrońcę · §
23. Jeżeli wyznaczony obrońca nie może objąć niezwłocznie obrony, należy rozprawę przerwać lub odroczyć. §
24. W przypadku przerwy lub odroczeniia rozprawy sąd wojskowy moż e nałożyć na usuniętego obrońcę obowiązek zwrotu. związanych z tym kosztów, stosując prz.e pis art.
25. §
26. Przepis § 3 stosuje się także wtedy, gdy rozprawę przerwano lub odroczono wskutek nieusprawiedliwionego ni,estawiennicŁwa lub wydalenia się obrońcy. W przypadkach tych s,tosuje się również p,r zepis art.
27. Art.
28. Sąd może wydalić z sali publiczność z powodu jej niewłaściwego zachowania się. Art.
29. §
30. Przy we.jściu sądu na salę wszys'c y obecni stoją, dopóki sąd nie zajmie swych miejsc. §
31. Wstaje Tównież każda osoba, do której sąd się zwraca lub która do sądu przemawia, jeżeli przewodnkzący jej od tego nie zwolni.. Art.
32. Od zarz.ądzeń prz. ewodniczącego w stosunku do żołnierzy w czynnej służbie wojskowej nie maodrwołania, w stosunku do innych osób służy odwołanie do sądu. Art.
33. §
34. Rozprawa odbywa się ustnie i jawnie. Wyjątki od tej zasady są dopuszczalne tyl- ko z mocy wyraźnego przepisu. §
35. Na rozprawie nie może zwierzchn.ik sądowo-karny. być obecny Art.
36. §
37. Sąd zarządza prowadzenie przy drzwiach zamkniętych całej rozpra,wy lub jej części, jeżeli j.awność postępowan.i.a mogłaby obra'żać dobre obyczaje, spowodować zaburzenie spokoju publi cznego lub ujawnić okoliczności, których zachowanie w tajemnicy jest ni'ezbędne ze względu na bezpieczeństwo Państwa lub dobro służby. §
38. Na wniJosek stron.y sąd zarządza prowadzenie rozprawy przy drzwiach zamkniętych również i wtedy, ,jeżeli jawność mogłaby uiemnie wpłynąć na ochronę czci lub dobrej sławy pokrzywdzonego. §
39. Na zgodny wniosek stron sąd może zarzą­ dzić prowadzenie rozprawy przy drzwiach zamknię­ tych. Art.
40. §
41. Podcz,a s rozpoznawania sprawy przy drzwi'a ch z,amkni.ętych, prócz osób bi!orących udział w sprawie, mogą być obecne po dwie osoby wskazane przez prokuraJtora wojskowego i oskarżo­ nego. §
42. Jeżeli jest kilku oskarżonych, każdy z nich mOże żądać pozostawienia na s,ałi jednej osoby. §
43. Mimo niejawności postępowania mogą być obecni .na sal~): przełożony. wojsko~ oskarżonego oraz ohcerow~e auayŁorowle, pozo s tający w czynnej służbie wojskowej. §
44. Ponadto sąd może, bez wysłuchania stron, zezwolić poszcze~ólnym osobom na obecność przy rozprawie. Dziennik UsŁaw. Poz.
45. Nr
46. - - . - - - -- - - - - . -- - . - ___ _ o • ___ • • • • • _ u .. . . _ • • "_ ._ - - -- ---- -- - -- - ----- _ §
47. W razie prowadzenia rozprawy przy drzwiach za mlm ięŁych ze względu na bezpieczeńslwo Państwa lub dobro służby, sąd może odmówić żąda­ niu zgłoszonemu na zasadzie ę
48. lub 2, oraz ni~ .ze: zwolić na obecność osób wymIemonych w § 3, )ezeh uzna to za potrzebne celem ścisłego zachowania tajemnicy. Art.
49. §
50. Ogłoszenie wyroku odbywa się jawnie. . . §
51. W sprawach o przestępstwa wymIenIOne wart. 139 § 2, sąd może zarządzić ogłoszenie wyroku przy drzwiach .zamkI~jęty~h, jeżeli u~na to celem ścisłego zachowama ta)emmcy za mezbęelne ze względu na bezpieczeńslwo Państwa. 1251 --- osobę, co do której nie zachodzą przy czyny \\Tyłą­ czenia, nie może nastąpić b ez z wł oki . Art.
52. §
53. Przewodni cz ąc y odbiera przysięgę od asesorów oraz od prz,ybr any ch VI miarę potrzeby zastępców, zwracając się do nich słowami: "Przysięgacie panowie Panu Bogu \X1szechmogącemu i Wszechwiedzącemu, ź e wypełnicie wiernie obowiązki asesora i oddacie glosy swe z całą sumiennością i b e zstronno j c i ą" po czym asesorowie składają pr zysięgę , lwżdy z osobna, słowami: "Przysięgam, tak mi, Panie Boże , dopomóż". §
54. Jeżeli asesorowie zos lali wyzna czeni do kilku rozpraw, wyznaczonych n a te n sam dzień, wówczas przy rozprawach późni e js zy ch przewodniczący nie odbiera przysięgi ponownie, lecz jedynie przypomina asesorom już złożoną przys i ęgę. Art.
55. §
56. Podczas jawnej rozprawy, oprócz osób bio r ąr.:: y ch udział w sprawie, mogą być obecne tylko osoby pełnoletnie, nieuzbrojone. §
57. Przepis § 1 co do m.brojenia nie dotyczy osób, obowiązanych do noszenia broni. §
58. Wyjąw s zy osoby biorące udział w sprawie, nie mogą być obecni na ro zprawie przeciw. ofice~o­ wi żołnierze w czynnej służbie wojskowej, mc pOSIadający stopnia oficerskiego. §
59. Świadek, który nie ukończył lat siedemnastu, może być obecny na sali sądowej wtedy tylko, gdy obecność jego jest dla sądu niezbędna. Art.
60. §
61. Po zaprzysi ę żeniu asesorów lub po przypomnieniu im złożonej p rzysięgi, przewodniczący sprawdza, czy wezwani świadkowie i biegli są obecni. §
62. W razie niestawiennictwa świadka lub biegłego sąd, jeżeli uzna jego przesłuch a nie za niezbędne, a zarządzenia zastosowane w celu spowodowania jego stawiennictwa pozostaną bez skutku, przerywa lub odracza rozprawę. R o z d z i a ł III. sądowego przewodniczący zarządza u sun i ęcie świad­ Art.
63. Rozpoczęcie rozprawy głównej. Art.
64. §
65. Jeżeli nie sŁawił się oskarżony, któreóo stawiennictwo jest obowiązkowe, sędzia wojsk~wy, mający pełnić czynności przewodniczące­ go, bądź zarządza jego natychmiastowe sprowadzenie, bądź odkłada rozprawę· §
66. Jeżeli oskarżony stawił się lub go sprowadzono - sędzia wojskowy, mający pełnić czynności przewodniczącego, sprawdza czy sąd jest należycie obsadzony oraz czy między członkami sądu, oskarżycielem i protokolantem oraz W stosunku do oskarżonego nie zachódzi jeden z powodów wyłączenia. §
67. W razie niemożności niezwłocznego zastą­ pienia wyłączonego członka sądu, . o~ka:życiela lub protokolanta inną osobą, co do kLore) me zachodzą przyczyny wył'ączenia, lub w razie niemożności niezwłocznego dokonania właściwej obsady sądu, sę­ dzia wojskowy, mający pełnić czynności przewodniczącego, odkłada rozprawę· Art.
68. §
69. Rozprawę główną rozpoczyna Przewodniczący sprawdza tożsamość oskarżone.go, zapytuje go o .stosu~ki osoobi~te, po czym poucza go o prawie wyłączema członkow są­ du, oskarżyciela lub protokolanta; oskarżony w sprawie tej ma złożyć oświadczenie. § 3.W razie wyłączenia członka sądu, oskarżyciela lub proLokolanta sąd przerywa lub odracza rozprawę, jeżeli zastąpienie wyłączonego przez inną Przed rozpoczę ci em przewodu ków do osobnego pokoju. §
70. Biegli pozostają Tła sali, j e żeli sąd uzna to za potrzebne. §
71. Oskarżyciel prywatny pozostaje na sali, choćby miał składać zeznania jako świadek. Art.
72. Sąd uwzględni zgłos z ony na rozpra· wie wniosek o przesłuchanie świadków i biegłych oraz o przeprowadzenie innych dowodów wtedy tylko, jeżeli okoliczności, na których stwierdzenie dowód wskazano, mogą mieć wpływ na treść wyroku. R o z d z i a ł IV. Przewód sądowy. Art.
73. Przewód sądowy rozpoczyna się od odczytania aktu oskarżenia. Art.
74. Następnie przewodniczący zapytuje akt osk~r~en.ia, c.zy przyznaje się do zarzucon~go mu czynu l Jakle wYJaśnienia chce złożyć sądOWI. oskarżonego, czy wywołanie sprawy. §
75. §
76. zrozumiał Art.
77. Po wysłuchaniu oskarżonego przewodniczący zarządza postępowanie dowodowe oraz poucza oskarżonegQ, że wolno mu czynić uwagi i składać wyjaśnienia co do każdego dowodu. Art.
78. Jeżeli oskarżony przyznał się do winy a jego wyjaśnienia nie budzą pod tym względem żadnych wątpliwości, sąd może za zgodą stron nie 1252 _ _ _ _ _ . _ ._ _ _ _ • • • •_ Dziennik Ustaw. Poz.
79. __ _ O • • _ _ _ __ ~_. przeprowadzać postępowani a dowodowego lub przeprowadzić je tylko czę ś ciow o. Art.
80. §
81. Oskarżony ma. prawo być obecny przy wszystlkich czynności ach postępowania dowodowego. §
82. TYII,ko 'wyoąlkowo, Ij-eż·elli należy się obawiać, że ohecność os,karżonego mo. gła1by oddziały­ wać krępująco na wyjaśnien-iu. j,n-negoosk ar żoneg o dbo na zez nania świadka lub biegł..zgo, przewodni, czący może zarzą,dzić, aby na 'c zas prze s łuchania le j osoby os'karżony wyd.arlil się z sa'E sądowej. Przepis art. 260 § 2 na,leży tu stosować. Art.
83. Jeżeli oskarżony pozostający na wol- nośc i wydalił się samowoinie przed ukończeniem roz- prawy, albo jeżeli oskarżony został wydalony w myśl ad. 260, sąd może dokończyć rozprawę w jego nieobecllosci, o ile go już przesłuchał i nie uznaje dalszej jego obecno~ci za niezbędną. Art.
84. Ka ;~dego ś,wiadka wzywa się na sal~ o~. obno i przE·słuchll je się w nieobecności tych świad­ ków, którzy i'e szcze nie zezna'\vaH. Art.
85. §
86. Prz.ewodniczący odbiera od świa:dka pl'zY'sięgę, chyba że s't rony zwolnią świad­ ka od przysięgi, a sąd nie uważa jelj za potrzebną. §
87. Przepis § 1 stosuje ,się odpowiednio do biegłego i tłumacza. Art.
88. §
89. Wo,l no odczytywać na: rozprawie protokoły sądow e go przesłuchania świadków, s porządzone wdochod.zeniu (art. 2:7, 207 do 210), w §j;edztwi,e Il ub na r o.z,prawie, jeżeli świadkowi nie <l1lOŹna. było doręc zyć wezwania, a,lbo ;eż.eli świadek ni e s law-ił się na rozprawę z po.wodu przesz·kód ni e clającychsię usunąć IUib zbyt trudnych do usunięcia, a lb o z powodu znacznej odległości miej.sca pobytu, bądź też stawi,w szy się zeznał inaczej niż w postę­ pow aniu poprzednim, albo odmówił zeznań, albo oświadczył, że pewnych szczc' gółów nie pall1lię·ta. §
90. Pud- warunkami wskazanymi w § 1 wolno odczytywać na rozprawie również proŁo, koły sądo­ wego pr zesł ucha.nia świadków, sporządz.one w innej sp rawie w loku dochodzenia (art. 27, 207 do 210), ś ledztwa -lub na rozprawie. §
91. W Io Ino odczytywać na rozprawie protokoły sądowego przesłuchania oskarżonego, sporządzone w ślledztwie lub na roz'p rawi'e, ieś!li os~alfŻony bądź zeznał inaczej niż w postępowaniu poprzed nim, bądź odmówił ze. znań, bądź oświadczył, że pewnych szc' zegółów nie pamięta, !bądź t.e· ż ież c, li oskarżony, k-tór e,g o ,s tawiennictwo nie jest obowiązkowe, nie slawil się osobi'ście na roz;praw·ę. §
92. Poza tym wolno odczytywać za z,godą stron wszelkie protokoły sądo'wego przesłcchania świad­ ków' biegłych i oskarżonych . §
93. Sąd może za zgodą stron z.aniechać odczytywania p r ot.okołów i zaliczyć je w poczet dowodów ujawnionych na rozprawie. Art.
94. §
95. Wolno odczytywać na rozprawie protokoły przesłuchania ś wiadk