📄 Tekst ustawy
DZ'IENNIK USTAW
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 3 lutego 1939 r.
o B WIE SZ C Z E NIE
Poz.;
Nr 8
MI N I S T R A.
44-Sprawiedliwości z dnia i6 stycznia 1939 r. o ogłoszeniu jednolitego tekstu kodeksu
postępowania karnego
65
44
OBWIESZCZENIE MINISTRA
SPRAWIEDLIWOśCI
z dni!a 1'6 stycznia 1939 r.
o ogłoszeniu jednolitego tekst~ kodeksu postępowania karnego.
Na podstawie art. 11 dekretu Prezydenta
Rzeczypospolitej z dJniJa. 21 lilStop.adla 1938 r.
o usprawnieniu postępowania sądowego (Dz. U.
R. P. Nr 89, poz. 6(9) ogłas'zam w załączniku dlo
ohwie5zczenia niniejsze,g o jednoJity tekst kodeksu postępowania karnego z dnia 19 marca
. 1928 r. (Dz. U. R. P. z 1932 r. Nr 83, poz. 725)
i uwzględnieniem zmian, wynikających z ustawy z dnia 9 kwietnia 1938 r. o zniesieniu instytucji sądów przys.ięg'łych i sędz.iów pokoju (Dz:
U. R. P. Nr 24, poz. 213) o·r az z dekretu Prezydent,a Rzeczypospolitej z dnia 21 lis.t opad1a
1938 r. o usprawnieniu po.stępO'Wania sądowego
(Dz. U. R. P. Nr 89, poz. 609).
Art. 2.
§ 1. Sąd wszczyna POostępowanie na żąda
nie uprawnionego Ooskarżyciela.
§ 2. Oskarżyciel powinien wyjednać zezwolenie na ściganie określonej OoSOoby, jeżeli
takiego zezwOolenia wymaga szczególny przepis
ustawy.
Art. 3.
S~d nie wszczyna postępowania, a wszczę
te umarza, w razie śmie·rci OoskarżOonegOo, przedawnienia lub innej okolicznOości wyłączającej
ściganie.
Minister Sprawiedliwości : W. Grabowski
Załącznik {Io
obw. Min. Sprawiedl.
Ił: dnia 16 stycznia 1939 r. (poz. '44).
KODEKS POSTĘPOWANIA KARNEGO.
Na po:d stawie art. 44 ust. 6 Konstytucji
i us·t awy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnie
niu Prezydenta Rzeczypospolitej do wydawania
rozporządzeń z mocą u.stawy (Dz. U. R. Po Nr 78,
poz. 443J postanawiam co następuje:
Przepisy ogólne.
Art. 4.
S~d może za zgodą oskarżyciela umorzyć
postępOowanie, jeżeli najwyższa kara grożąca
oskarżOonemu nie przekracza jednego rOoku POozbawienia wOolności i musiałaby z mocy ustawy
ulec pochłOonięciu przez karę już prawomocnie
wyrzeczOoną·
Art. 5.
W razie nieujęcia oskarżonegOo lub jego
choroby p,sy.chicznej postępOowanie zawiesza się
na czas trwania przeszkody. W miarę POotrzeby
należy zebrać i zaheZipieczyć dowody.
Art. 6.
Art. 1.
Postępowanie w sprawa·ch o przestępstwa,
należące do właśdwośd sądów POowszechnych,
odbywa się według przepisów niniejszego ko-
O wsZ'Częciu tudzież o ukończeniu postępo
wania karne,go przeciwkOo oSOobOom, POodlegającym
publicznej władzy dyscyplinarnej. oraz wychowańcOom zakładów naukowych zawiadamia się
deksu,'
właściwą władzę.
Poz. 44
Art. 7.
Sąd karny rozstrzyga samodzielnie wszelkie
zagadnienia prawne, wynikające w toku postę
powania, i nie jest związany orzeczeniem ~nne
go sądu lub urzędu.
Art. 8.
§ 1. WłaJdze pańtstwowecywilne i wojskowe jako też władze samorządowe są obowiąza
ne do udzielania pomocy sądom i prokuratorom.
§ 2. W szczególności policja wykonywa w
zakresie ścigania prze1stępstw polecenia sądu
i prokuratora.
§ 3. Sąd lub prokurator może bezpośred
nio zwracać się do władzy wojskowej o pomoc
~brojną.
Art. 9.
Wszystkie wła,dze, powołane do udziału w
dochodzeniu i śCiganiu przestępstw, mają obowiązek uwzględniania zarówno okoliczności
przemawiają<:ych 'za oskarżonym, jak i przeciw
niemu.
Dziennik Ustaw Nr 8
66
§ 2. Orzeczenie sądu wyższego rzędu, wydane w za,k resie działania sądu niższego rzędu,
nie jest z tego powodu nieważne.
Art. 14.
§ 1. W wypadkach, przewidziany<:h wart.
12 i 13, nieważność stwierdza postanowieniem
sąd bezpo,ś'roonio wyższy nad. sądem, który wydał nieważne orzecz'e nie.
§ 2. Orzeczenie o nieważności ,sąd wydaje
z własnej inicjatywy a,l bo na wniosek stron.
Art. 15.
§ 1. Stwierdzenie dopiero na rozprawie
głównej, że sprawa należy do właściwości sądu
niższego rzędu, nie wstrzymuje dailszego toku
rozprawy.
§ 2. Jeżeli je,d nak zajdzie potrzeba od~o
czenia rozprawy z innej przyczyny, ,sąd może
przekazać sprawę właś, ciwemu sądowi.
Art. 16.
Sąd grodzki rozpoznaje sprawy o przeza które ustawa przepisuje karę pozbawienia wolności do dwóch lat lub grzywnę
albo obie te kary łąc'zoie, niezależnie od kar dodatkawy<:h i środków zabezpieczających.
§ 1.
stępstwa,
Art. 10.
Sędziowie orzekają na mocy przekonania
oparte,go na sw~bodnej o'cenie dowodów.
KSIĘGA
I.
Sądy.
R o z d z i a ł I.
Zakres działania sądów.
Art. 11.
§ 1.
Sąd z urzędu rozstrzyga o swojej wła
§ 2. Sądy grodZ1kie rozpoznają nadto sprawy o prze,stępstwa, wymienione w kodeksie
karnym 1932 r.:
al wart. 129, 130, 131, 133 i 200;
bl wart. 160, 257, 262 § 1 i 2, 264, 267, 268
i 269, jeżeli wartość mienia nie przenosi
tysiąca złoItych.
§ 3. Sąd grodzki nie przestaje być właści
wym, choćby ze w~lędu na powrót do przestępstwa, zawodowość lub nawyknienie graziła
przestępcy kara wyższa, niż przewidziana w § 1
lub w przepisach wymienionych w § 2.
ściwości.
§ 2. Uznając swoją niewłaściwość, sąd przeka~uje sprawę komu należy.
§ 3. Na postanowienie w przedmiocie wła
ściwości służy za'żalenie.
Art. 12.
Orzeczenie wYldane przez sąd powszechny
względem osoby, która w danej sprawie nie podlega orzecznidwu sądów powszechny,ch, jest
z mocy prawa nieważne.
Art. 13.
§ 1. Orze'czenłe, wydane pro' e'z sąd niżL-Jztt
go rzędu z obrazą przepi,s ów o wlaściwaści rzeczowej,jest z mocy prawa nieważne; nie dotyczy to jednak orzeczeń w sprawach, dla których
sąd wyŻJszega rzędu stał się właściwym z macy
art. 30 § 2.
Art. 17.
Do właśdwości sądów grodzkich nie należą
sprawy o przestępstwa, wymieniane w kodeksiekarnym 1932 r. wad. 151 § 2, 164 § l, 215
§ 2, 216 § 2, 217 § 2, 243 § 2 i wart. 255, jeżeli
zniesławienie popełniona treścią druku, araz
o przestępstwa, które ustawy szczególne przekazują da właściwości sądów okręgawych. '
Art. 18. '
Sąd grodzki wykonywa zlecone mu czynności śledcze w sprawach należących da wła
ściwości sądów okręgawy<:h.
Ał't.19.
Sąd okręgawy rozpaznaje wszystkie sprawy nie' należące da właściwości inny<:h sądów.
Dziennik Ustaw Nt 8
Art. 20.
67
Poz. 44
-
.. Sąd Najwy-ższy postanawia; który sC\Jd ma spra"
wę rozpoznawać.
Sąd okręgowy rozpoznaje środki odwoław
cze od orze'czeń sądów gro.dzkich OTaz zażale
nia na czynności sędziego śledczego..
Art. 29.
Srodki odwoławcze od orzeczeń 'sądów
grodzkich sąd okręgowy rozpoznaje w ,składzie
jednego sędziego.
'
Sąd właściwy dla spra.w<:ów przestępstwa
jest również właś'Ciwy dla podżegac"zy, pomocników oraz innych osób, których działanie prze~
stępne p oz O:Sit aj e w ścisłym z'wiązku z działa- ,
niem sprawcy, jeżeli postę,powanie przeciw nilU
toczy się jednocześnie.
Art. 22 (uchylony).
Art. 30.
Art. 23. '
§ 1. Jete,li tę samą osobę oskartono o kilka przestępst'w, a sprawy należą do wł,aściwości
różnych sC\Jdów tego samego rzędu, ' właściwy
je,s t sąd, w kt6rym najpierw wszczęto postępo
wanie.
§ 2. Jeżeli sprawy należą do właściwości
sądów różne,go rzędu, spra. wę rozpoznaje sąd
Art. 21.
W okręgach, w których ustanowiono osobne sądy dla nieletnich, sąd ten rozpoznaje' sprawy nieletnich, z wyjątki~m wskazanych wad.
632 § 2,' bez względu na ogólne przepisy o ' wła
ściwoś'Ci rzeczowej.
wyższego rzędu.
Art. 24.
Art. 31.
SC\Jd apelacyjny rozpoznaje środki odwoław
cze od ' orzeczeń sądów okręgowych, o ile ustawa ina'c zej nie stanowi, oraz orzeka w innych
wypadkach wskazanych w niniejszym kodeksie.
§ 1.
może ,
SC\Jdwlaściwy w myśl
wyłączyć
sprawę
art. 29 lub 30
danego
względem
orzeka w innych wypadkach wskazanych w ni, niejszym kodeksie.
os·karżonego lub danego przes:tępstwa, jeżeli
uzna, że odrębne jej rozpoznanie , przyczyni się
do uproszczenia lub ,przyśpieszenia postępowania.
.
. . §2. Wyłą,cżona sprawa przechodzi do są
du właśdwe,go według · zasad ogólnych.
Art. 26.
Art: 32:
§ 1. Właściwy miejscowo jest przede
wszystkim sąd, w k~óregookręgu przestępstwo
§ 1. Jeżeli .przeciwko tej samej osobie z powodu kiLku przestępstw z<łlpadły prawomocne
wyroki skazujące w różnych sądach, a w pierwszej instancji roz.poznawały siprawy sądy tego
samego rZf(du, natenczas ten z ty-c:h sądów, który wydał ostatni wyrok skazujący, wydaje wyrok orzekający karę łączną.
§2. Przy ~hiegu wyrokówsądó'w różnego
rzędu o karze łącznej orzeka sąd okręgowy.
,
§ 3. W razie zbiegu wyroków sądu powsze·chnego i wojsko·w ego, o karze łącznej orzeka ten z tych sądów, ' który wymierzył karę surowszą·
Art. 25.
,
Sąd Najwyższy jest instancją kasacyjną oraz
pOipełniono.
Jeżeli prze~ępstwo ' popełniono w
kilku sądów, właściwy jest ten z ni,ch,
w którym najpierw wszczęto postęp.owanie.
§ 3. Przestępstwo uważa się za popełnione
W tym miejscu, gdzie wykonano działanie przestę,pne ' albo gdzie skutek przestępny nastąpił
lub według zamiaru sprawcy miał nastąpić.
§ 2.
okręgu
Art. 27.
I
, § 1. Jeżeli w , chwili , wszczęcia ,postępowa
Art. 33.
nia nie można ustalić miejsca: popełnienia przestępstwa, właściwy jest sąd, w którego okręgu:
§ 1. Orzecznictwu polskich sądów kara) przestęp~two wyszło na jaw;
nych nie podlegają:
bl ujęto osobę podejrzaną;
al uwierzytelnieni w Polsce przedstawic) .' osoba podejrzana miesźka,ciele dyplomatyczni państw obcych;
zależnie od .tego, w którym z tych sądów najbl personel dyplomatyczny . przedstawipierw wszczęto ' postępowanie :
,
,
cieJstwa;
, ,§ 2. ' Przepis' § Ima odpowiednie ' za:stoso- '
cJ członkowie rodzin osób, wymieniony<:h
.wanie, ·je~eli przestępst.wo, podlegające o'rzecz,nictwu , sądów polskich, popełniono za granicą.
pod lit. al i hl;
d) personel kance1aryjn y p,rzedsŁawicielstwa;
.
Art. 28.
e) służba przedstawió,:li, posiadająca obyJe· żeH w ' chwili wszczęcia sprawy nie moż
watelstwo tego samego, co oni, pań·
stwa;
na ustalić właśch~()ści sądu w, myśl art. 26 i 27, ,
Poz. 44
-
Dziennik Ultaw Nr S ,
68 .-.
f) klAt O'~l)byl k(jtzy~tiljące z prawa n "
krajowości na mocy ustaw; UmóW lub
>ustalonych zwyczajó'w międzynarodowych.
'
§ 2. Przep~s § 1 nie ma zastosowania do
6bywat~lłpoL$kich i rile Sioi na pttestkodzie
stO<!!lowa.nlu fetót~ii.
§:3. Sądy porozumiewają się z osohami,
~ymienionymi w § ,l , za 'p osrednichvem Mhlisira SpraWie,dliwośd.
dają na posiedzeniu ńłejaWflYlIn, według przepisówniniejszego kodeksu, ,p o, wyiSłuchaniu wnio-
sków prokUl'atotów obu śi\dów.
Att; 38,
W toku sporu o -właścIwość każdy z sądów
spór wiodący'ch jest obowiązany speł.niaćw
swóim zalU'eśie działania wsic!lkie ćzynnoścl riiecierpiące iwlóki.
Art. 39.
Art. 34.
§ 1. Zarówno sąd z urzędu, jak i strony
ttla,gą podnósiQ , kwestię ' niewłasciwości miejs,c owejw sądzie okręgowym do czasu uprawomoc- '
rtieniEi się aktu oskarzenia, w 'sądzie grodzkim do u-koticze,ńia przewodu sądowe,go w pierwszej
ins t an c ji.
, § 2. Pózniejlsze podnie:s ienie kwestii nie~
właściwości miejscowej sądu jest niewaz.ne.
'
Jeżeli więk,szość świad-ków, których ,n ależy wezwać na rozprawę, mieszka poza okrę
giem sądu, w którym sprawa się toczy, 'a przy
tym w znacznej odle.głośd od tego sądu, to sąd
be~ośrednio przełożói\y nad sąde.m/ Vi kt6rym
sprawa , się .to,czy, może p'rzekazać sprawę są
dowi, VI którego okręgu rij.i~szka większóśc
świadkóW.
'
Art 4Ó.
Art. 35,
Sąd Najwyższy władriy jest
ila Wilioselk
Spory o właściwość między sądami
równorzę.dnymi rozstrzy;ga ostatecznie sąd bez"
pośrednio przełozonynad sąde,ul j który pierw"
sży wSZlczął !Spór.
§ 2, Orżecżenj~ sądu wytszego w przed"
miocie właśdwości wiąże sąd niższy, nawet Uli a
letący do inne~o okręgu,
pierwsźe.go.prokuratora lub ż iriii:jaływysądu
własciwego -prżekazac sprawę iniiertiii ' iiądowi
rownorzę,dnemu, jeżeli ze wż~lędii na żabezpie':'
Art. 36:
R o z d z i ił ł II.
,§ 1.
Jeżeli sąd
wojskowy przekaże sprawę są
czenieprawidłowego wymiaru ~prawiedliwości
za'c hodzi potrzeba wyjęćiii. ,spr'awy spod 'rozpo~ ,
znania sądu miejscowo dla
" .niejwłaśGiwego.
., .
.
-
, Wyłączenie sędziego.
dOwi poWśzechnemu lub nie przyjmie sprawy
przekazanej mu przez sąd poWSzechny, $prawę
ft>'Z!pozna.je sąd porwsżechny vi taktesie prawa
karnego poiWszecltnego.
Art. 37.
Jeżeli ~ądwojs'k(}wy zaZąJda ods:Łąpie
nia mu sprawy tOZ;POZdlawanej prteZ sąd 1'0-
§ t.
, -w-s2;echny 1 lub o.dwrotnie, a sąd, od którego .zaz4danó o.dst4pletiia, Iia to się nie zga,dza, wówC2:as sll:d powśzechńyprz'edśtawia rteCz wraz ze
swoją opinią do decyzji sądu powszechn0go ,dtugiej instancji.
§ 2. Jeżeli sąd powszechny drugiej instancji równi et oświadczy się za właściwością sądu
powszechnego, wówczas prze:dsŁawia rzecz
wraz ze swoją opinią do decyzji Sądu Najwyż- ,
szego.
§ 3. Jeżeli Sąd Najwyższy także oświad, czy się za właściwością sądu powszeC\hnego, to
przesyła sprawę wraz że g'woją opinią Najwyż
szemu Sądowi Wojskowemu, a w razie niezgodności opinii obu Sądów Najwyższych, sprawę
rOZlStrzyga zespół z siedmiu osób, a mianowicie .,.-. ż sześciu sędziów delegowanych VI równej Hcz,b ie przez oba sądy, pod p'rzewodnidw,em
kolejnym prezesów obu sądów. Decyzje zapa-
'
Art. 41.
§ 1; Sędzia fiie mo!e brać udziału w , prowadzeniu śp.r!lwy:
al jE!,~e'1 i ' sprawa dotyć'z)7 gobeą:;ÓŚredilio~
bJ jełę·ir j'e s! mą.łżookieiii. 6sKą:iżyciela" pokiżywdzOiH~go"
osK.afzórtej%\?i albo ich
pełnomocnika lub obrońcYj
c) jeżeli Je's t krewnym. lub powinowatym.
w linii prostej bez ograniczenia, a w · li- ·",
nii bocmej aż do stopnia między dzieć
mi rodzeństwa ' osób wyxąieniony:ch pod
lit. h), albó jeżeli jest związany z jedną
z łych osób ż tytułu- ptzyspósobieIiia,
opieki lub kurateli;
"
d) jeżeli w tej samej sprąWie był ptże1słu'
chany jako świadek lub biegły albo jeżełi był świadkiem CZytll;11 o który 'Prawa się toczy;
"
"
e) jeżeli brał tidźiał w, teL satrlej sprawie
jako prokurator, obtoIica :albo jako p~ł
nbinootiik oskarżyciela lub powoda ,~1"
wilnegoj ,
f) jeżeli w tej samej I$prawie prowadził
ś-leldztwo j
,
g) jeżeli w rifzstej instancji brał udZiał w
wydaniu żltskatiooego otzeczl3nla;
Dzi~1'1nikJ1łt~w Nt -8'
~
hl w razie ucl{ylłnl11 , wyroku, jeżeli brał
udział w jego wydaniu, o ile ustawa in aciej r'iil i, tanówi.
.5~. POWI:>Qy wyłą.c,~eniil tl"Wają ' t'lawet po
ushlńtu \.t~asadn:łala,eQgo l~ m~ł~~ństWA,t'i:'ty-
!lposobłe~ła, ~iekl , lubku!.'at~1i.
Poz. 44
69
,
§ 2. W kwestiach, nie wymagajĄ:.t:ycłi orzewydaje zarządttinia.
W sądach, podzielonych na wydziały, zarządze
nia wydaje przewodniczący w)'ldzialu.
§ 3. W sądzie gródźlkiin wszystkie orzeczemia i zarządzenia wydaj€ sędzia. grod~kL
czeniasądu, prezes sądu
Art. 42.
Art. 48.
§ L O prlt.y~zynie wyłączE!.rtla sędtia lawiadamia. wła~dwy iląd i Wlsti'~ymuje się ód
~l!iiał1i w .spti(wie, z wyjątkiem c~ynno~ci nieollłr,piĄcY'eh zwJciki. ',' .'
Wyrok mo~e Zó\iPaść tylko na rozprawie.
§' 2. I(a;tda 2:~ ś'tro.rt fuó~~ ża,wiadortiić sąd
o przyc:źynie wyłączaiąćaj sęc;b~iego .
§ 1. Postanowienia tltpadaj" albo flIl roz·
ptawie albo na posied'z~niu niejaWlhyiIl, .
§ 2. , Postanowi,e nia na rozprawie "a,padają
po wy'słuchaniu obe,o nych ,gtron . .
§ 3. Postanowienia poza rozprawą zapadająpQ wysłuchaniu ustnego lub odczytaniu pisemnego wniosku prokuratora. Postanowienia
sędziego ~,le,dczego- i są.du grodzkiego zapadają
bez wY'słuchania prokuratora, chyha te kodeks
niniejszy ' inaczej stanowi lub prokurator wniosek swój złożył.
Art. 43.
o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd, w
ktt,tyrtl sprawa się tC~ly, El gdy chodti 4) :sędzie- '
go groot'kie,gu '"- sąd okrqgowy,
Art. 44.
Niezafeżnie ód przyczyn wymienionych w
sąd właśdwy w myśl att. 43 wyłącza
sędziego na wła511e j~l!o ~ądańie lub na wniosek
strony, je'żeli pomiędzy nim a jedną ze strbn
zacho'dzi stosunek " MobisŁy tego rodzaju, że
mógł,by wywołać wątpliwość co do jego bez-
Att. 49,
' . Art. 50.
art. 41,
stronńO~eł.
, Art. 45.
Jezeli zachodzi potrzeBa sprawdzenIa 6kó-
licmości fakty,cznych cdęfu Wydaftia pośtano
wienia na posiedzeniu niejawnym, sąd , może delegować sędziego tego t sądu albo miejscowo
właściwego sędziego grodzkiego do przepó
r owadzenie: odpowiednich cżynnoŚci;' Świadka lub
biegłego można przesłuchać pod przysięgą.
§ 1. Wniosekstrorty 11 wyłączenie w myśl
art. 14 należy zgłosić najpóźniej .na trzy dni
prz~d terMiruHn Wyz,iHi.CiO'hyhtd~ roz,prawy
głćwnej.
.
. § 2! Wsącłzie, grodzkim, jeże,ii s.!ronyu-
wiądomiono
o terminie roz;prawy tak PQźrio, że
termin wskazany , w § 1 ąie może być zachowany,na.Ieży złożyć wniosek o wyłączenie najpóź
niej przy roapollzęciu roz,p rawy głównej.
: § 3. P6:tn!ej!~e i~łtlsżeriil! wniosku je's t
l1iewa:tne.
'
Art 51.
§ 1. Sąd nie ' ma obowiązku uzasadnienia
postanowienia:
a) zarządzającego przepl'ówadzeniedowoclu hib wezwanie kógo,s do śądtt;
. h) uwzględniają c ego w,n iosek śtrony, któremu ,się inna sŁronanie sprzeciwiła.
§ 2. Ihn\!! oi"iecz€itlia sąd t)dwinhm uzasadniać, z wyjątkiem wypil'dków, w ktbryth usta.;
wa wyraźnie go od tego zwarl~ia.
, Art. 46.
, Art. 52.
W ra'zie wyłą.czenia całergo sądu sądbez,po
średhio, wy'iJSży prżekaztije sprawę inneirtu są
dowi ró'Vnorzę,dt1eitiu.
R o z d z i a ł III.
, Or:te~zeDia i zarządzenia.
, Art. 53.
§ l ': Sa,d wydlij~ orzeczenia w postaci wyroków tub p.9stanowietl. ' OtzeGzenie, którego '
ustawa nie nazywa wyrokiem. jClst . postano",
wienie1n.
o ile przepis szczegól,n y nie ,s tano,wi ina·
<ćzej, sąd oznajmia swoje ,()rzeczenia, zapadłe na
rozprawie , priez ogłOszenie ustne, za'padłe zaś
poza roz:prawą ....:....; bądź przez ogłos:ze,uie ustmij
bądź przez doręczenie odpi,su.
'
'
§ 1. Oczywils te otriybkl pis~rski~ w brzecieniu lub zarządzeniu moina każdego czasu
sprostować.
§2. ,Postanowienie sprostowania podpisuje się w ' ten sam ,s pc's ób, ja1k alki ulegający
sprostowaniu.
(~~
,
.
I"
, I
Dzi~nhik Ustaw' Nt '8
Poz. 44
: ':~
§ 3. Na: ,po.sŁa,nowienie zarządiJiąde';,'sPi:~~
stowanie służy 'zażalenie. , / ' ", "" "".
KSIĘGA
', .
' . ,§.tf ''' pskarżyciel publl.cz1:lY może ' j~ż wJo.-
k~ a,9,chQdzenia zło~yć wiiiQ~ę,k ozabezpiec~~ ~
II.
nie 'grbiącej ' oska'r:z:oilem\l }{ą.~y pieniężnej ' lub
Strony, obrońcy : ipełnomocoicy/
Rozdział
, ";, :,. '
,
"
L
Oskarżyciel publiczny.
'Art.5,4. ,
Oskarżyciel publiczlIly w zakresie ścigania
przestępstw jest przedsŁawi-cielem władzy pań
stwowej.
Art. 55.
Oskarżydei publiczny jest obowiązany
.
wnosić i poOpierać oskarżenie w sprawach
o przestępstwa ś'ciganez ~rz~du.
końfi~katysposo1łamJ, wska:~anymi .w tlstąw:ie
postępowania cywilnego dla' ż'abezpięczeriia : powództwa.
'
§ 2~ »rzei>is § 1
odpowiednie z~stoso
wanie ·ąo zabezpieczenia na mieniu osób odpó~
w~~dzialriych majątkowo za oskarżonego.
§ ,3. .W przedmiocie zabez.pieczenia ro~
strzyga ,-paposiedzcniti niejawnym sąd karny,.
do któregQwłaściwości .spr,awa należy . .
: § 4. ;' Na postanowienie w tym przedmioCie
. służy ' zażalenie. .' '.
.
ma
, ~~:
.: . ~ ,>, ':
,;' '
Art. 61. .
. ) Odśtąpienie ' óskartyciela' publiczne.go 'Ód
oskarżenia po wniesieniu aktu oskar~enia nie
wiąże sądu.
Art. 56.
R oz·d d .a l . II.
Przestępstwa, których do'ćhoclże.n.ie i ściga
nie są zależne od wniosku pokq:ywdiónego, sta- ,
ją się z chwilą złożeniawnlost{li przestępstwami ściganymi z urzędu.
,"
-'
Pokrzywdzony.
.;:-,.- :'
Art. 62. - ,
Za pokrzywdzonego uważa się' osobę,któ
rej dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone.
Art. 57.
Oskarżycielem publiczi11ym prźea" ~szyst'ki
mi sądami jest prokurator.
I
Art. 63.
Art. 58.
§ 1. Oskarżycielami Pll,b licznymi przed sądami grod~kimi :są:
'. '
al policja państwowa; ,
bl ponadto iDlIle or,g ana administracji - w
granicach, zakreś,lony(;h prz~zposzc,zególne ustawy.
.
"
§ 2. Przepis powyższy niema,.<z?1stosowama, o iJe ,p rokurator sam dztała.
"
Art. 59.
§ 1. Oskarżyciel pu~liczny, co do którego
zachodzi jedna z ok olic>zn oś ci , wsk~azanych w
art. 41 pod lit a), b), c); d), lub któryi ptał udział
w sprawie jako" sędzia lub obrońca, .:. powinien
'się wyłączyć i zawiadomić o tym swego bezpo. średniego zwierzchnika .
§ 2. O przyczynie wyłączają.qej oskarży
ciela publi<;:znego 'każda 'z e stron rilo#e ,zawiadomić jego bez:pośredniego ' iwietzcJHlj~a; który,
skoro uzna, że przyczyna taka zacnpdzi, wyznacza innego oskarżyciela.
'
§ 3. Czynność dokonana ' prz~ oskarży
ciela publicznego, który poOwinien ~ię, był wyłączyć, nie jest z te~o powodu niewaŻila.
l
, " Jeżeli:- pokrzywdzony nie ukończył lat 17
lub jest ubezwłasnowolniony, prawa jego wY'konywają: :ojdec, matka, opiekun lub osoba, pod
ktbrejstaią lpie 1czą pokrzywdzony pozo,s taje.
rI. ,;" '
Art" 64.
Jeżeli pokrzyw,d zonymjest niepełnoletni
od lat 17 do 21, to prawa jego na równi z nim
mogą wykonywać osoby, wymienione wart. 63,
o me niepefnoletnl temu się nie sprzedwi. •
Art. 65.
Jeżelipokizywdzoną jest osoba prawna, to
prawa osoby tej wykonywa jej ustawowy przedstawiciel.
Art. 66 .
(VI ~~:ie śmierci pokrzywdzonego p·r awa jego wyko,ą'DVa: małżonek, ro?zice, dzieci i WIIluki.
Art. 67.
. § L " W sprawach o przestęp-stwa, ścigane
z ur.zęd~ , . a należące do . właściwości sądów
grodzkic;:p, pokrzywdzony ma prawa strony,
a zwłaszcza może wnosić i pOpierać osk'adenie
eDziennik Us~aw Nr8
-
zamiwst ' lub obolk o~k,Cłrżydela rpublicznego.
Przepis art. 61 ma tuod:powiednie zasto·s owanie.
" § 2. Prawa strony służą . pokrzywdzonemu, '
j~że1i wniósł samo,dzielniedo ś1\}du ' ak,t , o'skarże
pHl; 'albo ' jeżeli pr~ea .' roŻipoczęciem · . przew9~u
s1\}do'Wego w pięrWsz'ej iristancji oświ~dczył, : że
pcfplera Qskarżenie ' Wniesione przęz ' Q.skarżyciela Publicine.gB. ·
'"
.
. .... , . <
'
\ § 3. Jeżeli dOc;hodzenie zostało pr'~wo~6c
n.Je; umorzone, pokrzywdzony może ,wnieść akt
oskarżenia tyl~ow razie wykazania, że po ~;no
rzeniu ujawniły się nowe okoliczności ' uzasa:dniająceoslkarżenie~Gdy akt os,karżenifl nie
przylaczanowych' okohcznoŚd, ' albog:dy .. przy-"
toczo'neokóHcz:nościnie' mają 'z na,c;ze,n ia dht
~prawy lub ,. po spr,awdzeniunie potwierdziły
się - są.d grodzki odmawia w,szczę'cill ' IJoslępo
wamia sądowego. Na postamowienie odmawiają
ce wszczęcia postępowania służy pokrzywdzonemu zażalenie do sądu okręgowego, który roz;s.t,rzyga ostatecznię wskł,adzie trzecqsędziów.
R o z d z i a ł III.
Oskarżyciel prywatny.
Arł. .68.
Poz. 44 '
7l
po~tępowąnia tylko wtedy, gdy nastąpiło za
zgodą os'karżonego lub na ro~prawie zaocznej.
Art. 73.
§1. W sprawie, już wszczęte,j na żądanie
oskarżycie:-tll ,prywalnego, prokurator może objąć oskarżenie, jeżeli uzna, że tego wymaga in-
teres publiczny.
§ 2. Po>stępo'wanie toczy się w dalszym cią
gu z urzędu, lecz oskarżyciel prywatny zachowuje prawo popierania oskarżen'ia.
§ 3. W razie of:!stą.pienia prokura,t ora sprawa toczy 'się z oskarżenia prywatnego.
'
R o z d z i a ł IV.
Powód cYwUny.
Art. 74.
§ 1. ' Pokq:ywdzony może nie później niż
przy rOZrpoczędu rozprawy 'główrrej wytoczyć
powództwo cywilne celem dochodzenia w drodze procesu . karnego rosz'czeń majątkowych
wY:nikając.yC1~ 2:~_~przestęplstwa.
,,§ 2. -'W raz,ie ~mierCi pokrzywdzonego PO'§ 1. W sprawaic h o przestępstwa, ścigane , wódżtwo c'y,wilne .o roszczenie majątkow~, wyz oskarżenia prywatnego, pokrzywdzony wna,si nikające dla nich z przestępstwa, . mogą wytoip?piera Qskarże-nie ł ,jako<o,skarżycie.lp;rywa tny. czyć w terminie, przewidzianym w § 1:
a) małżonek, rodzice, . dzied i wnuki po, ,§ 2. Przepisy:. art, 63 ...... 66 ·mą..ją, ttiodpo~r~ywdzpnego j
wiednie zastosowanie.
. ;.'1'
b) inne osoby,kt.ó re. z mo~y uprawnienia
ustawowe.go pozostawały na utrzymaniu
Art. 69.
pokrzywdzonego.
JeżeH postępowanie ' wszczęto :-wskute,k
oskarżenia,WI:1iesionego. przez jedne.gp- lu,b kilArt. 75.
'kupokrzywdzonych, inne .osoby, p ok:r.znvdzon e
tym samym czynem,- m:ogą , się do te.gb;.p:o>stępo
Sąd kamy pozostawia be'z r~z.PO'znania powania '.przyłączyć aż do rozrpo'C~ęcia rozprawy wództwocywi1ne:
głóW<Ilej~ choćby nawet upłynął termin za>strzeaj, je~eH'Wyjdziena jaw, że proces o te sażony do wniesienia oskarżenia.
me' ro;szczeriia już się toczy w postępo
waniu cywilnym lub został rozslrzygnię
,' Art.-70.
tyw tynrpo,stępowaniuj
h)
jeżeH rosz-cienia nie mają bezpośrednie
J eż'eli ' Śffiie'rć :pokrzywdzo'tlego ną~tąpifapo
gO'
związku z przedmiotem oskarżenia.
wriiesieniu przezeń oskarżenia, to prawa pokrzywdzonego służą osobom, wymienionym w
Art. 76.
art. 66, o i.le przyst1\}pią do sprawy w terminie
zawitym trzymiesięczn,ym od daty , śmierp~ po, Powód cy,wilny: nUl ,prawo dowodzenia tych
krzywdzone,go.
łylkoÓlk'ÓH'cznoś·ci, naktóry,ch opiera ; swoje
rosz,czenia.
Art. 71.
Odstąpienie os,karżyciela prywaltne~o od
oskarże,nia , przed- rp,zpoczęciem rO'zprawy :głów
nej pówo.duje· umOrzenie ' postępOWanIa;';
Art. 72.
, · 0ast~piOO'le· oskarżyCie:la prywatpego p'o
rozpoczęciu · ró·z.prawy głóiw:hej; a przed tlJpiawo-
llloc,niooieil]._ sięl\tyroikui !p'~wodureumotzenie
Art. 77.
. " §L ' Po'W'ó-d'~YwiJny już w toku do'c hodzenia może~ącJllq 'z!lbezpieczeniapowóditwa sposobami.~'$1tązahymi, w. ustawie ' postępowania
cywilnego; ' .,
'
§ 2. W pr:zedmiodezalbezpieczenia raz'"
strzyga nl;l' pósie,d zeniu niejawnym ' sąd karny,
do które,g~ właściwości spraw:a należy.
-
72
§ J. Na p.~tanpwiepi~ w tym pr,zed·miQ~ie
~h~iy iążal~h~.
.Art, 78.
li a ~ QiJ j Po ł Vl
9M9PSJ i PfłMmąfłł€J, .
Art. 84. .
~. ~,~,
§ t.
PQm'iłd ·~ą~y ?:amię§~k~ły p()~~ sied?iiQj;l sft:dlJ,w ktPfym ~prllJWii się tpc~y, ppwjw§ką~ap rl~Q;R~ ~mieilzk.ąłą w &i~d.?:~h!e §it
du, której mają być doręczane piWlą dlą llięgp
ntell
94
·P.Hę~~~~11PP~· §iłą Plqt~ gq
tego . obąrvriązku
~W~ig.
.
§ 2. W ~azie nieOldnalezie~ia pod wskaza~ym ~d.H~I~ęm PQWP<lj:ł gYWitnegQ lJlb. OSQPY, któ-
rej mają .hy~ dQr~~~ą'1ł~ piąJllą, a.lhQ W filzie nillwskazania' tej osoby, pismo załącza się do akt
i uważa się za doręczone.
~ ~,;Il'
§ 1. Oskal'~ony ll;la prawo kor~ysłąć ~ pgmocy obrońcy. . , . ,
, .. . . •,.
§ 2. OSIk artony może mieć nie wi~cej niż
h'ze·ch obrońców. .
>
•
-
,
_ .
A,r1, ą5.
J@~~H 9~if~pnV · i~s! e!~~łą9Ie!Ai łyp
Hg~:ą;~ł~§j9~!?hv~my, '. Jłf~wq WY:9HHiie . ~UłP
l;":1!:łrq1Jev . ~ , g.~f rgW'łl:e~ J. ~g.~. @'I'9M, m~~
., )3, BBl@igR9~~d ł B&!?J9i e , 9pQ rt~gręi ~tAłi~ pi~C~A J>Q19§t,iłł~·
A,ll~~ ~6.
OskarżQny.
Art. '19.
§ l. Ten, przeciwko ,~omu toczy się dochpdzenie, nazywa się P9dejrzanym, ą fen, "pq:eciw
któremu , wszczęto " postępoWanie są;dbwe,plika·riQ'ny-m.
'
.. P'1ł~p~e!ł w. §~fąWą9~ keJl!l}l9\. BR~P
w§1tV[§tkqJl~ §ftP~HH W gfiitH~~sli ~9!§J m9~ę
być ·lylko: .
, .
a) osobaw.pisana w Polsc~ na listę adwokatówj ,
b} prof~sor lub docent prawa polskiej
sikQły akąpgJl1icki~i paJistwowej lub
przez' Państwo uz.n1inej.
.
Art. 87 (uehylony).
~ ~r ~dy ~g~~:~~ ~ini~j~y u~~ą w ~nl'!
czeni~ QgqląYą! wyr~?,:ą ,,~'§~ar~gJłY'" p~ą()§n.e
prz~Isy IIlaJą ~ąstosQwame ta~E; do podeJ-
rzanego. . ,
,
fArt. 80.
O~karżony już (podczatS śłe,dztwa lub czyntoku dochodzenia może żą
dać, aby mu wyjaśniooo, jakie przestępstwo mu
zarzucono i jakie dowody przeciw niemu !Ze-
ności sądowych w
b,r~u.
Art~ ~8:
§ t. !}łned wszystki~i sąd~mil . ą~w~t 'fi ~9ku śledztwa, oskarżony lIlUiSiID.iećebroneę: ' .
a} jeżeli nie !t1fop"ez;ył latsiedemna'Stu,
li nie staje przed sądem dla nieletni<:h
lub przed sądę.m groa~kitn, prz~wid.zia
nym"wart. 4 § ~ 'prawa a UiSti~ju~ąąthv
pi'Jwszecąnyclij
~ ..
•
bl Je~eH j~st ~łu~IłY lub nieątYj
ej jetę:li zachGdz~pz~~a4ąi~ął ''YfyPU'W~ć
(;:9 de, jęg~ ~zyta1Y9Ś!i1i!
I
P~M~pg.y m~~~ Aię g4.P/ffli~4~p na zada-
~ 2; . Przepi§ .~ t nit: ~Ełtyc~y fę~łWy ktsa.,cYJneJ.
I\rł,~.
wane mu !pytan:i9!
A~t ! 8~.
Co do każdego qshą.f~onego zbiera się dane, dotyczące . jego tożsamo.ści, wieku, stosunk9wf~lijp:ąygh i majątk,I'f\VW'tn 91'ą~ Wimianek
9 niłn W 1'~ję,stn,ph kfl~yc4,
rf~~f?'§· §~H · WfllR~~! 9ąkilfioo~mIł gbrońe~ ~ YT.~~d.ąi
.
ił-l Yiw.VR.fld. k~k W$.~!.,~imY6h Wf.,ł, §i,
lde!i 9§lHłJ~y ~!ę m,O,lłfllóPY ,"'borą;
b) . na prośbę oska.rżonego, kt9fY I J;l@W'@du UJbóstwa lIlie może pon,ieśc kOsztów
obrony..
.
..
.
:Art. 83,
~ t. O~karżony pqzosfający ~a wQllnośd
fe:st o9awiągany stawić się l1a każ,de wezwruq.ie
Ijądu
lub prowa,dząG@go . dochoozelfjie prokl!Fa-
tora i zawiadomić sąd, względnie prokul'ątora,
o każdej zmianie miej'sca zamie,s zkania.
§ 2. Wragie nieuSiprawiędliwionegp nie; "tąwienf!.id~ą oskarżonego łllOżn!1 go SfłrpW!;ldzić przymusowa.
'
. Ali, ęo,
.
Wy~ąa~;ę!lię gbf9~Y ~ Ył"!ędy 99 f9~jłrl
wy ka,sacyjnej zależy oa uznanIa: prezesa Sądu
Najwyższego.
. Ą~~~ 9łf
Wyanaq,anie p8łapm~łtł"a z p-rillłdf\ lita
oskaFiyeiela lub ;ąwfH:ła ~}'IWłllJege, ..sił, Ba-
§ł~i~
w ~~pb W:~'~Il~M!Y 'fi lłlilą.wte p'p§tępo-
Wą~j,- f,ly~#R~~, - --
-
Art. 99.
L
Art. 92.
Jednego oQfJuip.ę d1~ :kil~ą w§PPJQ~lp~r~R
~iaf:lJlg, ~h}ry Qi~ mo~e ~j8 IitJ"Vj~ ~ Owo fłll !'lł19rPPV łyp kal~gt.wą, WątIJ-j DF~ęą q~4ąć
'W j~gq Pli~sf:~ąniu.
.
.
nY'ED .m9~ną Wn9ąf~Y~ tYn~p wtę'HY, gpy obroRf! i~Hft,~ge ~ pi'gh ijig ,~§ł i.v ~J?T~~~~1ł-pśl?i ~ q1m)-
ną orU;glego.
'
_
Art. 93.
§ 1. Do o-brony z urzędu wyz.nacza się adWg~~ł~;r;affiię~~4~ł~gQW mieis,§Q'WQścj, ~ któ_ fęj @ą~yw~§i@ , f9WHWą ąJq~ ~Q~,_ lJY ~ię , oc.łui)d~j~i8J~P ~l@-fl~łWq~
,
§~,
~,4~~y lR~wi~u~ię p:Jąn~ny ~t·m~~gu
ądw~ką~~:i nąhaHałp :ąa. !.izfzeg,~ln~ tflłqqp~Gi,
4~ gJnOOy J»f>?:~d,.łl Wy~a'''~j.lSię ~I'!!iąfą, ąpH
!fą.ątą !~b, 'Hnię.*-ik~ ~@kretfl:r~!H , §ądąwęgo, w
sprMv~@h ~~§ qi'H~~njc;h - tLt.~Jmr~!gri! fiję
letni,ch lub ' .członka patronatu na,dnie.letnimi.
Art. 94.
, ~ Ql§li~Fż<tąym ,ąres~tow~:qV'lll , p-broqca qo cął!.ił1 wnie~ienią aktu oskarżenia' n.wże porozumiewać się tylko za zgodą i w obećttoś'ci'sę9zie
go bądź prokuratora;
po wnieSiiiirl'iu zaś ' aktu
9iki!:rt~p.i~ W,(;}lą~ lij.ij fmn~~umięwa.ć się ;z. nim
film 81- liim,
Art. 95.
P~lIlO»HlSilli~i~Jn p~ką1iYlłielil prvwąt
ne,gfjł , flfłkf[i!Ywd~Pfl~gQ (art. J{J) lub.pQwQda r.:y-
Ąrt. lQ!).
W razie potrzeby przesłuchaniil P.f~j!:v§ł~R
ta Rzeczypo,spolitej sąd zwraca się do niego pisemnie o wyzna,cz!'mję m~~jsc'a i czasu przesłu
chania.
Art. 101.
Nię 'Yo1Il() przesł4cąiwClć jakq ś'Wiac:ł'~Cl:
a) ~uFflOwn~,gq = cp-q.o f~któw, q, ktgrygh
dowiedziaf się na spowiedzi;
.
b) obrońcy oąk9-rż~TI~go - co do faktów.
o których się od niego dowiedział przy
uą~ię·J~niH- ~qf1H;Jy pr~wnęj lH-p. pr owaą.?~niy I!pr!J.WY·
Art. 1O~.
Poza wypadkami 'Ys~ażanymi wart. 101.
odmawia zeznań z powodu taje'ąlilli'cy z~woąowej, a sąd nie uzna za I!l9,żliwe
go .z;\foJni~, przesłuchanie odbyw~ si~ pqy
d!~wia~h zamkniętych.
.
jeżeli świadek
ĄrŁ. H13 .
. .~ ł.
wilnego może być osoba, wymieniona wart. 86,
a powoda cywHn~gq"""", ~adtoosQ-ba, mająca
. prawo prowadzenia w danym sądzie spraw cy· '1 cI.
WUl['
.H·
~ 21 Pfz~i~ 8-r~1 .21 ~ 2 mą PPp9wi~9nię ~fl
§ł~§9WMif qg pdEYłffiijC;nik9W.
~ lr lłrzędJ1~\}~w. p~bljc~ny~h. i wojsko:
WYc:h, Ch!)'~łatby m ż m~ pązosta.Wą:h W!'!HOOI'lJ
~ł!łżbi~, wą1.~o słuf::ąa~ jOlką $wiąą4PW ~q
go
Q~plj~ŻTIPścj, ną 4tóre rO?c:iągą ąię ic:h pbowi~
~ę4 z.;ą.chqwąni~ tajemnic:y urzęąq'węj,
jęqynje
~ą z~?Wolęrie~ ich oh~cnęj lup p'stąŁnip pq:~-
ł9~mwj włą.ązY' !.iJ).lżł:>9Węj.
Art. 96.
~; )
Strony .mogą 1Jd~ięlać pełnomocnidwa
bądź na piśmie, bądź ustnie wobec sądu.
IH~, 91·
Petnomgcnlctwo upow~żni1l do. prowadze-
.
§ 2. Zezwo.Jenia wolno odmówić jedynie
wtedy, gdyby złożenie zeznania wyrz,\!dzić miało poważną szkodę ' Państwu.
§ 3. Sąd mp~e zwrq,c:}~ liłę q zwo>lnienie
urzędnika IUlb wp-jsłfqwegp ~ oPQ'WiFl:z.;lku tajemIlic:y dp włądzy naczelnej oPIlo,śnego dz~ąłu zar?ć:ld4 pań~twowe~o.
'
Jlia sprawy we wlizystkich instanl;:jadi, o il~ nie
zaJwiera .pod tym względem
niczenia.
KSIĘGA
wyraźne, go
ogra-
'
Ul,
Dawedy.
Rę~c:łlljał
I.
$witl~k9Wię~
Art. ~8.
ł{dda QS~ha, wezwana pr:zezsąd p.a świa,d
k" ~tąwićsię powinnę. w miejseu, dniu i godzinhl, wskaząqv'eh w wezwanill,i pozostać aż do
zwolnienia.
§ 1, Mąją prawo odmówi~ rz;eznań:
a} rnałżoilek oskąrżpnego;
1:» krewny i powjnowaty o~tkarżQnego w linii prostej;,
.
c) }newny qskarżonego w linii boc:z;nej aż
do stopnia między dziećmirodzlilpstWa;
d} brat i siostra małżonka oskarżonego; ,
e) osoba zw i ązaila z oskarżonym z tytułu
przysposobienia.
§~. Prąwp QCh1l oWY zęzPilll trwa ~awet po
ustaniu małżeństwa lub przysposohjęnia,.
§ 3. O pra.wie odmowy ~eznań należy oso-
by te J.1PTzedzip.
Poz. 44
Dziennik Ustaw Nr ' 8
74
szczerą prawdę, niczego nie ukrywając z lego co mi jest wiadome. Tak mi, Panie Boże, " ; ,
Art. 105.
Jeżeli osoba, wymieniona W. art. 104, zło ..
żyła zeznanie, a nClJstępnie przed złożeniem zeznania na przewodzie s~dowym pierwszej in-
oświadczy, że chce z prawa odmowy
skorzystać, poprzednie jej zeznanie nie może
stan,cji
służyć za dowód i nie może być odczytane ani
odtworzone.
dopO'móż".
§ 2. Osoby wyznające religię chrześcijań
ską przysięgają przed krzyżem.
§ 3. Osoby wyznające religię mojżeszową
trzymają prawą rękę na torze- 2 ks. , Mojżesza
20 rozdz. 7 wiersz.
Art. 112.
Art. 106.
Świadek ma prawo nie odpowiadać na py-
tania co 'do okoiiczności, których ujawnienie
mogłoby narazić na odpolwied:óalno,ść za ' p:-zestępstwo je,go samego lub osobę pozostającą
z ~im w stosunku wskazanym w , art. 104.
Art. 107.
§ L FormyzClJpewriienia przez świadków,
nie wymienioriy:chw art. lU, że zeznają prawdę, niczego nie ukrywającjokreśli, z , uwzględ
'nieniem poszczególnych kategoryf ś.wiadków;
ro~porządzenie
Prezydenta RzeczyPospolitej
wydane na podstawie uchwały Rady Ministrów.
§ 2. Przepisy dotyczące przysięgi' i jej
skutków prawnych mają tu zastosowanie.
Świadka,
dzialności za
po uprzedzeniu go o odpowienieprawdziwe zeznania, należy
przede wszystkim zapytać o imię, nazwisko,
wiek, zajęcie, miejsce zamieszkania i stosunek
do stron.
'
Art. 108.
S~d na rozprawie główrnej odbiera od świad
ka przysięgę, chyba że strony ~wolnią świadka
, od przysięgi, a sąd nie uważa jej za potrzebną.
Art. 109.
Art. ,U3.
§ L Świadek składa przysięgę, powtarzając ża sędzią lub odczytując na głO's jej rotę,
przy czym wszyscy, nie _ wyłączając
sędziów,
stoją·
§ 2. Niemi piśmieIliIli składają przysięgę
przez podpils anie roty. Niemi niepiśmienni przysięgają przy pomocy tłumacza, czyniąc znaki.
§ 3. Przed odehraniem przysięgi sąd
uprzedza świadka o znaczeniu tego aktu i odpowiedzialności za nieprawdziwe zeznanie.
Sędzia śledczy przesłuchuje świadka pod
przysięgą wtedy tylko, gdy zachodzi uzasadArt. 114.
nione przypuszczenie, że świadek bez przysięgi
nie powie prawdy, lub że nie stawi się na rozŚwiadkom, którzy , Vf danei sprawie zeznaprawę główną z powodu prze1szkód, nie dają
wali pod przysięgą, przypomina się prży pocych się USUiIląĆ lub zbyt trudnych do usunięcia, • nownym przesłuchaniu poprzednio złożoną przyalbo z powodu znacznej odległości miej's ca sięgę, chyba że s~d uzna ponowne zaprzY8ięże-
pobytu.
c nie
za konieczne.
Art. 110.
§ 1. Nie skła,dają przysięgi:
al nieletni do lat czternastu;
b) osoby, które z po'wodu choroby psychic~nej lub 'innego , zakłócenia 'czynnośd psychicznych nie zdają sobie sprawy
, ze znaczenia przysięgi;
e) podejrzani o udział w 'czynie, , będącym
przedmiotem postępowania, lub ci działalnO'ść przestępną, pozostającą w SClsły:m związku z działaniem ' oskarżo
nego.
§ 2. Duchowni uznanych prawnie wyznali
, nieskladają przysięgi.
Art. 115:
Przesłuchanie co . do samej sprawy zaczyna
od wezwania świadka, aby opowiedział
wszystko, co' mu wiadomo w ,sprawie, po czym
sąd, a następnie strony mogą zadawać mu pytania.
się
Art. 116.
Jeżeli między zeznaniami świadków zajdą
sprzeczności, sąd może zarządzić stawienie ich
sobie do oczu.
Art. 117.
§ 1. Za ni'eusprawiedliwione niest~wien
nictwo sąd skazuje świadka na grzywnę do pię
ciuset złotych oraz na· zapłacenie kosztów, wy§ 1. Świadek składa przysięgę według roty wołanych odroczeniem ro~rawyz po'w odu tego
niesŁawismnictwa.
Grzywnę, w razie niemoznastępującej:
'
ności jej ściągnięcia, zamienia się na areszt do
"Przysięgam Panu Bogu Wszechmą~'l
' .,' ,'
cemu i Wszechwiedzącemu, że będę· rilQwił l, dwó'ch tygodni.'
Art. l1t.
,j
Dziennik Ustaw Nr 8
Poz. 44'
75
.. § 2. , Ponadto sąd w razie potrzeby zarzą
dza prżymusowe sprowadzenie świadka.
Art. 125.
§ 1. Do pełnienia czynności biegłegoobo
wiązany jest nie tylko biegły sądowy, lecz tak"
że każdy, kto uprawia zawód stwierdzający jego wiedzę w danej dziedzinie.
§ 2. Okoliczność, że ktoś jest świadkiem
w danej sprawie, nie wyłącza przesłuchania go
jako biegłego.
Art. 118.
Skutki wymienione wart. 117 mają
zastosowanie w razie nieuSiprawi..:dliwionej odmowy złożenia . zeznań lub przysię.gi,
przy czym w razie ponownej odmowy sąd mocen jest skazać świadka ponownie na grzywnę
do tysiąca złotych, z zamianą w razie nie~oż
ności ściągnięcia na areszt do jednego miesiąca.
'. § 2. Niezależnie od powyższych kar, s~
może nakazać niezwłoczne aresztowanie świad
ka, odmawiająceg'o zeznań lub przysięgi, na czas
nie przekraczający jednego miesiąca. Areszt
uchyla się, jeżeli świadek złoży zemania,
w:zględnie przysięgę, lub jeżeli sprawę w danej
instancji ukończono.
§ 1.
również
Art. 126.
§ 1. Nie mogą być biegłymi osoby, ' któ-'
ryc h w myśl art. 101 nie wolno przesłuchiwać
jako świadków lub które' w myśl art. 104 mają
prawo odmówić zeznań.
.
. '.
§ 2. Jeżeli stnma przytoczy ważne powody, osłabiające zaufanie do danego biegłego,
sąd wzywa w jego miejsce innego.
Art. 127.
Art. 119.
Do oglę.dzilll zwłok zaws'z e wzywa się lekarza, w · miarę możnośCi bie,głegosądowego.
o przymusowe sprowadzenie lub o ukara-
nie osoby, podlegającej sądownictwu wojskowemu, i o za's tosowanie względem niej środka,
prze~idzianego wart. 118 § 2,sąd zwraca się
do władzy woj,s kowej.
. Art. 128.
§ 1.
Jeżeli rozprawę odroczono z powodu niestawie·n nictwa albo odmowy zeznań lub przysięgi prze'z kiJka · osób,. wszyscy. których nieusprawiedliwione niestalWiennictwo lub odmowa stały się powodem odroczenia rozprawy,
ponoszą odpowiedzialność soli.darną za zwrot
związanych z tym kosztów,o .ile sąd inaczej nie
p()Stanowi.
.
Art. 121.
Sąd zwalnia świadka od kary, zwrotu kosztów i przymusowego sprowadzenia, jeżeli świa
dek w ciągu dwóch tygodni od zawiadomienia
'go udowodni, że niestawiennictwo jego było
usprawiedliwione.
.
przez lekarza. ,
§ 2. Do otwar'c ia zwłok należy, w miarę
moż;ności, prócz biegłegO' zawezwać również lekarza, 'który ostatnio udzielał pomocy zmarłemu.
Art. 129.
§ 1. Gdy zachodzi podejrzenie smlerci
z otrucia, należy przez chemika lub odpowiedni
urząd albo zakład dokonać ba,d ania wnętrzno
, ści i innych przedmiotów mogących mieć zwią-~
zek z otruciem.
§ 2. . Do badania należy w razie potrzeby
zawezwać również lekarza.
. .
Art. 130.
Art. 122.
Na postanowienia, wydane w myśl art. 117,
118, 120 i 121, służy zażalenie.
R o z d z iał II.
Oględziny, biegli i tłumacze.
Ad. 123.
W razie 'potrzeby sąd dokonywa ' oględzin
miejsca, rzeczy lub .ciała.
Art. 124.
W wypadkach, wymagających wiadomości
specjalnych, sąd wzywa biegłych.
Gdy za-chodzi podejrzenie zadania
gwałtownej śmierci, zarządza się otwarcie zwłok
Art. 120.
I
§ 1. Jeżeli zachodzi potrzeba zbadania
stanu psychicznego oskarżonego, sąd wzywa
przynajmniej dwóch lekarzy, w miarę możności
psychiatrów.
'. '
.
, § 2. . Biegli mogą żądać oddania oskarżo
nego pod obserwa.cję w zakładzie leczniczym.
§ 3. , Potrzebę, czas trwania oraz miejsce
obserwa,cji określa sąd. Obserwacja powinna
trwać nie dłużej niż sześć tygodni. W wypadka'c h wyjątkowych sąd na wniosek biegłych może przedłużyć . ten termin na czas ściśle określony.
§ 4. Na postanowienie, nakazujące obserw zakładzie leczniczym, służy zażalenie.
§ 5. Jeżeli karalność czynu oskarżonego
zależy od ustalenia stanu psychicznego pokrzywdzonego, to przepis § 1 ma zastoso'wanie
i do pokrzywdzonego.
wację
DzłehHik Ustaw Nt' •
76 -
,
O~lędZiii ,półl\t:tdnych z obnażeniem ciała
d6kOtiywa si~, 'ił miafę fndŻIiOSc1, zapośrediiic
tWembiegłego tejże płci. Sędzia może byt: przy
tym obecny tylko w tazie potrzeby. '
p6Wdłarte.g6· dó dtrik6wilrtQa. Batilmótów lub bicia monet.
§ 2. W sprawach o podrabialllie pieniędzy
obcych sąd w razie pl:Jtrzeby zasięga za pośred
nictwem Ministra Sprawiedliwości opinii wła
ściWego tltżędu lub zakładu zagranicznego.
Att. 132.
Art. 140.
Biegły składa ustnie lub pisemnie s4d0wi
dokładne sprawozdanie ze swoich spostrzeżeń
. . . .~ 1. . Sąd. wzyWa odpówiedriiegó Utifu4ezal
)ezeh żad}odzl pohzeba:
a) 'pr.żesiuchania -!tiu~hegd . lub tJletfiego.
z' którym sąd nie Jhoze póro~uiniee 8i,
beipośrednlo;
" .
.
bl przesłuchania osoby, nie mówiąc!!; III"
zykiem zrozumiałym dla sądu;
el 'ptzekładu · pismii . ł!ptift~tłzoriegó 'VI ~B"
tcym języku.
§ 2. Do tłumaczów mają odpowiednie 'z astosowanie przepisy ddtyczące biegłych.
Att. 131.
oraz opartą na nieh opinię.
Art. 133.
§ 1.
Biegły składa przysięgę według roty
tlastępującej:
"
"Przysięgam Panu Bogu Wszechmogą
, cemu i Wszechwledzącemu, że powierzone
mi obowią~ki biegłego wykonam z całą sumiennością i bezstronnością. Tak mi, Panie
Boże, dopomóż".
Biegły sądowy składa przysięgę tylko
objęciu stanowiska, a w poszczególnych
Art. 141.
§ ,2.
przy
ISpra~ach powołuje się na nią.
Art. 134.
,Biegli mogą za zgodą sądu przegilą.dać akta
epr!twy w całości lub w częś,ci oraz zadawać
oskąrzonetmi i świSJClkom pytania potrzebne do
u.talenia opinii.
Art. 135.
Sąd kieruje badaniem dokonywanym przez
~tegłych,a jeżeli warunki badania t~go wymagaią) może wymat:zyć biegłym .łermindó .,.ło
żN1ia o.pinii oraz, wydać im za ,p okwit dWaIlliem
prtedntioty ulegające badaniu.
Art. 136.
;, Je*eH przedmiot badania może ulec znisz'c ;eniu lub zmianie pt:ty badaniu, należy, w mi ar~możności, pozostawić część te.go przedmivtu
'" ptJedhowaniU ~I\dow,m,
.
Att. 137.
',' Jeteli opinia biegły<:h jest nłejasna lub
,spl'uctna,są.d mt')te zarzą:diJłćpOotiO'\:Vile prże
ihł(lhtlni~ tych samyth biegłych lub wezwać
Duiych.
Arf. 138.
lafiiirust Wźywania hie~łych lub niezależnie
od ich wezwania sąd może zasięgnąć opinii
Dd.póWiEfdniegd tif.tędti tub zakładu.
Aft 139.
. § 1. W sprawach o pódi'abiahie pdlski~h
pieniędzy sąd zasięga opinii ttrz~dti lub ziLkłidii,
§ L Att. 98,lÓ1, 108, f09, ,111 § 2. 3,4ft
1t2, 113 § l, 3 i M.tt. 114 -:.:. 122 mają 6dpówt~d.;
nie zasŁosowanie do biegłyth i thlriHl.doW. · .
§ 2. Przymusowe sprowadzenie biegłych
i tłumaczów należy stosowa.Ć tylko w wypadka'ch wyjątkC)\\rYfh. ·
lłozŁ1ział
111.
Rew12J. l zattzyHiltde tźeczy.
Att.-142. _
§ 1. U osób podejrzanych o popełnienie
wolno dokonywać rewizji oS obistejlub domowejce,lem ich ujęcia, wykrTciiłd~
wodów winy albo prze~iotówj uZTskabych
prlleź przestępstwo lub ulegajt\cyćh koófiskach'.
§ 2. U iooych osób lub w iOny,ch l1liejscaQh
woino dokońywać rewizji tylko wt t:ć!ł y, jeieU
za'chodzi uzasadnione przypuszczenie, że się
tam znajdują: osoba 'fSodejrbna o przestępstwo
albo przedmioty stanowiące dowód prZestęp
stwa,uzyŚ'kane przej, przestępstwo lub ulłlaią
ce konfiskaJCie.
przestępstwa
Art. 143.
Rewizj1 osobistej należy dokonywaĆ w mia.-
rę mOŻlIlośtii za f:io~redrtiehvem OlłóhY tejże płci.
Att; 144~
R~wiźli dOMOWej Vi J)otte · 1ióC!lei dokonywać wolno tylko:
a) w wypadkach I niecierpiących zwłoki,
jeżeli chodzi () ptUstępsŁwo, za "które
ustawa przepisuje 'karę pozJja.w ienia
wolhości · du st~~ciu tfii~l~y lubkatę
cięższą;
.
Dzi~l).l1ik .U śtaw
77
Nr 8
hl w IO'kalaJCh , ótwatt~ch w tej PO'rze dla
Art. 15l.
publicznO'ści i
§ 1. Przedmioty, " mogące służy' do usia·
lenia istoty czynu lub do wykrycia sprawcy, należy, po dokonaniu oględzin i sporządzeniu dokładne'go opisu, albo dołączyć do akt spraWYł
albo oddać na Pł"zechowanie właś'cicielowi lub
innej osobie g()(;{nej zaufania z obowiązkiem
Art. 145,
,przedstawienia ich na kaide żądanie sądu i oZ zakazem ich zbycia lub przekształ,cooia.
fi 1. Za p,o t, ilocńl\ thvaż._ się i(lzalł od ,go§ 2. Dowody rzeczowe na:1eży ódp~ied
dłłlty dJił-wiłlt~ , 'Wi,clortm do $i6dtrtej ranU, nio ilabezpieczyć i w rilia,rę motnośći opie~z~"
, ; § 2. Rewizję rozpoczętą za dnia można tować.
prowadzić nadal mimo n8.'stania pory nocnej.
o) w lokalaoh j które służą za itnieisce $chadŹelk przestępców; ~lbo do pr.techowy"
,.
- 'Wińia r.~czy p()ch~"cyeh t ptleśtęp'"
IIhval Itlb~ do tawfJdowegu , uprawiania
uiett_du lub gier hażatdQ'Wyf.lhi
I
Att. 153. '
Art. 146.
Rewłljri wttondllH:tlHliu urżędu patlstwo-
wego lub samO'rządowego dokonywa się po zawiadomieniupdełOctonego lwb jego zastępcy.
Art. 147,
Rewizji w pomiesfZczeniu zajętym przez
. wojsko dokonywa się w obecności bezpośred
'li.gę przełożonego lub wyznaczonego prżezeń
zastępol'.
.
,
Art. 14~t
Rewizjd w biurze lub mie's zkaniu osób wymienionych wart. 3j wolno dokonywać tylko za
~.odą . właściwe.o przedstawiciela dyplomat}'lĆzne~O'.
Att. 149.
§ t. O~(}bę, U kt6tt!jrewhlja ma się odbyć,
żtiWłMałiił2ł ~i~ tI t:~IU ł'~ttji •
się dO'
ó&ecłta§ei ~fł1 tiłłj.
,
.
wzywa
.•• :,' ,~ , 2. , ,~eie1i · .6~odarltll Ib~41u Mł" ma.n~
mi~ł:Ui ·wt)łWa. S1ę dO (}.b~nosci I)Uy reWIZJ1
l'ttytla;ftt:tłiej jedb~o dotosł~g(JdOlb.oWi1ika lub
s(8łilla.
Art. 150. .', ,i 1', Jeleii t~i~ii dó'kQńtwa pł>1ioja pań
stwO'wa, to ~jlina~~.azaĆ ,oioblei u k~órej rewitj' dla si. odbyó,Po,l_c~nie sędzi_go lub ~toiku
tatóra,
§ 2. W wypadkach niecierpiącyćh zwłoki,
jeżeli polecenie nie I1Iblło być wydane przed rewizją,na1eży okazaĆ nakaz kierownika właści
wej ,eóottkł 'PgU~rfnłłj lub l!i!łitliiia~ję ShlzbołI_ i a ł'l&itpi. E'Wr6«ic Ślę dó sądu lub jl1i'&ku"
tilło,f. fi .ahtłt!tdżftdt tewitji j na żądllnieOS'o"
b'l u ldht'j J)rzej:Jrowad:ono nhviaję. należy
dorę".YC .II) ~tAti(h.,l.ni. () liatwi.rdtenhi te~
lY!źjł w fil ..." '1 dm od tgł9szdia '~ani&.
Art. 151.
, , PrzedmiO'ty zaMane przy rew1ZJl należy
$p!laę/ a na żąaąnilłosobYf od kt9tej je od~bra
no, wydaś je; pgkrlYitowanie.
§ 1. Jeżeli ()Soba, thalltca t1~ehle przed..
mióŁy ~tai1dtWląt~ dowód pfZest~tvlaJ u~~9k~ ..
ne przez przestępstWCJ lub ulegające ltmtft!lkacie, O'dmawia ich wydania, można zarządZić ich
odebranie.
§ 2. Jeżeli przedmipty O'debrał nie sędział
t9 O'dbierający pO'wirtien nie:twłqć:znie twtócić
się do sądu o zatwlerozen1e odebrania .
Art. 154.
§ 1. OSOlbę, która odmówiła, wydania rze"
czy, następni~ u niej zl1ależit>nyćh, sąd skazuje
na grz;ywtiędo pięciuset zło,tych z zamianą, Vi
uzie niemożności ścia,;gnięcil, na ' areSzt dó
dwóch tygodni.
. '
,fi 2. Jeż,e,łi OSO'bą. której udoW'ódnio.no, że
pOlsiada' u siebie przedmiO'ty wymienione wart,
153, odmówiła ich w}'ldania, a drogą rewizji nie
moż,na ich odnaleźć, to' 'sąd tnoże skazać tę osO'''
bęna grzywnę . do pięciuset złoty'ch z zamianą.
W tatle ftl~ińoti16śei ś-ći~!!:tii~cial tła are~tt do
dwóeh tyl!!ódtił, w ra2lie żaś ptmowbej odmo..
Wy -'- iiii l ,gftywti~ do tysiE\ica złotych z tairiiani\1
VI tatie rtietnoih~ei jej śeiąghi~eiaj na a,res!t
do jednego miesiąca.
§ 3. Niezależnie od powyŻiszych kar, sąd
mote w wypadku; wskazanym w § ,2/ nrukaz;ać
nieZ'W'łotZile aresżtorW8.'nie osoby. od.ńlawiąią~iej
wydania, na cz6.s nie . ptzekracżająoy jedi1ego
miesiąca. Areszt Uichyla się. jeżeli pl'żedmioty
wydano; albo jeżeli sprawę w danej instancji
UkOńczono.
.
§ 4. Przepisy niniejszego artykułu nie ma"'
ją zastosowania do tego, kto bądź srum jest pO'..
dejrzany Q dane przestę.pstWO', bądź może zwoJ,..
nić się od składania zeznań.
§ 5. :Na po's tanowienia sądu, wydaM na ~a..:.
iwdz:ie !I1ini~jszeł(jartykułu j służy żażalenie.
Art. 155.
§ t. Jeżeli urząd, od którego .sąd zażądał
Btlk\limentu, odm,a~ia wydania gO j 8ąd fuoże
zwr6ciG się do władzy naczeln Bj o dnośnegO' zarząd.u państwowe,go o polecenie wydania dQkumentu.
Poz. 44
- -'-78
§ 2. Wydan:a wolno odmów'ićjedynie wte.dy, gdyby ujawnienie dokumentu wyr~ządzić
miało poważną szkodę Państwu. .:
.
,., '.
~
Art. 156.
§ 1. Korespondencję i in.n e papiery, znalezione przy rewizji, można przeglądać ,bez zgody
_.osoby, u ktMej je znaleziono.
. § 2; .Jeżeli u osoby nie p.odejrzariej · o popełnienie przestępstwa (art. 142 § 2) d.okonywa
rewizji nie sędzia i nie prokmator, a zach.odzi
potrzeba przejrzenia takiej koreStpondencji lub
papierów mimo sprzeciwu osoby, u 'której je
znaleziono, na.leży nie przeglądając ~' opieczęto
wać je i przesłać do sądu lub do prokuratora.
Os.oba, od której papiery odebrano, może je
opieczętować własną pieczęc~~.
'_ . 1',
Dziennik Ustaw Nr 8
r' F· .;.
§ L " J'eżeli zach.odzi wątpliwo-ść <:0 do -OsO"
by lub praw właściciela przedmiotów ' odebranych od oskarżonego, oddaje się je aż do czasu
rozstrzygnięcia sądowęgo na pr.ze<:howanie są
dowe lub o;s obie godnej zaufania, pod warunkamiprzewi;dzianyriii wart. 152 § 1. ,
§ 2. ' Przedmioły ulegające szybkiemu zepsuciu } ,:Z:pisz:czeIliu sprzedaje się ' w tym wypa:4kuz . 11r.~~targu publiczriego przez zarz4d
gminny :l;tJ,b::policję, a osiągnięte pieniądJieskła'da się dó · §ądu.
·
.'
KSIĘGA IV.
. ": . Zapobieganie
uchylaniu . SIę od sądu• .
;
., .
;
Art.· 159.
W wypadik ach niecierpiących zwłoki , prokurator może żądać wstrzymania wydania wskazany::h wart. 158 korespondencji i przesyłek aż
do czasu uzyskania po,l ecenia sądu, nie dłużej
jednak niż na trzy dni.
.
Art. 160;'
potrzeba zatrzymania' kores.pOnden. cji 'pocztowej lub telegraficznej 'albo' ptzesyłek
kolejowych wyniknie wtoku dochodzenia, na. leży złożyć odpo-wiedni Wniosek sędziemu śled
czemu lub sądo-wi grodzkiemu, ktory pci rozpoznaniu poszlak wydaje postanowienie.
Jeżeli
I.
Tymczasowe aresztowanie.
Do obecności przy ro·zpieczętowaniu i przejrzeniu korespondencji i papierów wzywa się w
miarę możno'ści osobę, .od .k tórej je :o debrano.
' §1. Urzędy pocztowe, tele·g raficzne \i kolejowe są obowiązane na żądanie sądu wydawać sądowi lub prokunitorowi korespondencię
i przesył:ki, wysyła.ne przez oskarżonego lub do
niego adreg'o wane.
.
§ 2. Na postanowienie . sądu sl9:-ży zażalenie.
.
.- ~
Rozdział'
Art. 157.
Art. tss.
Art.163. ·
Art. 164.
.
.
, .. § 1. "Tymcz-asowe areszt.owanie może nastąpić tylko na mocy postanowienia sądu . .
~. § 2. Na postanowieniew-·tym przedmiocie
służy zażalenie.
.
Art. 165.
Tymczasowe aresztowanie może nastąpić
wtedy' tylko:
a} gdy zachodzi U'z asadniona obawa, - 'że
oskarżony będzie się ukrywał, albo
bl gdy sprawa toozy' się o przestępstwo,
za które ustawa przepisuje kan~- pozbawienia wolności do jednego roku lub
karę cięższą, a zachodzi uzasadniona
obawa, że oskarżony będzie nakłaniał
świadków do fałszywych zeznań lub w
inny sposób starał się o uSWlięcie dowodówprzestępstwa, 'albo
, c} gdy oskarżony nie ma w kraju ani stałego miejsca pobytu, ani określonego
źródła ' utrzymania, lub gdy nie można
ustalić jego tożsamośc;:i,albo
.
d} gdy oskarżony jest przestępcą nałogo
wym, zawodowym lub recyq,ywistą.
Art. 166.
'Art. 161.
Korespondencję i przesyłki wydaje : się tylko sądowi lub prokurator.owi · i tylktJ~ sąd lub
prokurator maią prawo je otwiera-ć ; ' Przepis
art. 157 ma tuza.stosowanie.
Arf. 162.
Przedmioty u:zyskane za pomocą 'przestęp
stwa, o j.}e nie są niezbędne do ustalenia istoty
przestępstwa alb.o do wykrycia . sprąWcy', żwraca się pókrzywdzonemu.
. _ .. ' .
. §l. Schwytanego na gorącym u<:zynku lub
bezpośrednio potem w czasie pościgu, każdy ma
prawo zatrzymać nawet bez' postanowienia są
du, jeżeli zachodzi obawa ucieczki s·chwytanego
lub je-żeli nie można ustalić jego tozsamośd.
§ 2. Schwytanego należy natychmiast oddać w ręce policji,prokuraŁora lub sądu grodz~
kiego.
Art. 167.
. 'Prók.#ratorowi i poHc:ji. służy ', w każdej
chwili prawo zatrzymariia phdejrzanego, gdy za-
Dziennik Ustaw Nr 8
Poz. 44
79
runkiem złożenia kaucji lub poręczenia w okrechodzą warunki niezbędne dO' wydania postanowienia o aresztDwaniu, 'a zwłoka mogłaby ślonej 'siiinie pieniężnej, przy ,której wyznaczeniu sąd uwzględnia stopień zamożności oskarąpowO'dQwać ucieczkę podejrzaneg() lub za tar. zonego i składającego kaucję lub poręczyciela,
c~ęśladów przestępstwa. . .
',',
wysokość wyrza.dzonej szkody i grożącą karę .
., ": :
Art. 168.
"'j " "
Art. 174.
Podejrzanego z~trzymanego,' ij:~lęzy sprO'Zamiast ,zaządania kaucji lub poręczenia od
:w~dzić natychmiast do najblizsze'R'o ' sędiiego
wojskDwego w służbie · czynnej, sąd może poślędcżego 'tub sądągrodzkiego, k\óry :przesłuchuprzestać Aadozorze jego władzy przełożonej.
1~ zatrzymanego i .po ząpDznaniu się~ . zehr'a nymi
poszlakami bądź za:rządza aresztow,ap.ie, podejrzanego, bądź wypuszcza gO' na WDlrip.,s,S.
.
Art. 175.
Art. 169.
Jezeli w ciągu czterdziestu ośmiu godzin od
chwili. zatrzymania przez władz,ę nie doręczono
pDdejrzanemu
odpisu
postanDwienia sądu
o aresztDwaniu, nalezy zatrzymanego wypuścić
na wolność.
, Kaucję może . ZłDŻYĆ ąlbo sam oskarżony.
albo inna .osoba:;
, Art. 176.
Kaucję składać należy wgotDwiźnie lub w
papierach wartościowych, przyjmowanych za
kaucje przez urzędy skarbowe.
, ' Art. 170. :
,Art. 177.
§ 1. AresztowanegO' tymczasowo nale'z y
natychmiast wypuśdć na wolnośc, jezeli ustaną
przyczyny, dla których aresztowanie nastąpiłO'.
§ 2. W toku dochodzenia za'rządzenie ,w y,puszczenia na wolność może wydać także prokurator.
Art. 171.
Aresztowaqie podejr,z anego '. może
trwać w toku dochodzenia najwyżej dwa Illie: sią.ce . . Nale'ży to uwidocznić w po_
s tanowieniu
sądu. :
'
§ 2 . . Na 'Ulzasadniony wnios~k, sędzia śled
czy lub sąd grodzki może prze,dłużyća,reszt
ij.esz.cze n~j~~zer o mh~sią<;. Dalszego przedłu
"zefllaudzle.tIc me , można . .
,. .
§ 1.
, Ar.t.17~.
§ 1. AresztQwanie w toku śledztwa, łącz
nie z dochodzeniem, może ,trWać najwyżej sześć
miesięcy.
.
;"
§ 2. Dalsże,go przedłużenia aresztu sąd
okręgowy może udzielić wtedy tylko: '_
a) gdy za'c hodzi ' koniecznośćdokDnania
czynności śledczych poza granicami Polski, albo
hl gdy ze w,zględu na szczególne Dkoliczności sprawy sąd uzna, że .,śledztwa w
terminie wskazanym w § l nie mDżna
~yłD ukDńczyć.
R D zd z i 'a ł .' II.
Kaucja i poręczenie. ' : :
Art. 173.
,Sąą może od arel$ztowania oskarżonego Dd-
',stąpić
lubjuią.re!;iztowanego
zWDlqić
pod wa, .
",J I.ą .
.,
Wpis hipDteczny mDże zastąpić złożenie gotowizny lub papie,r ów wartośoiowych tylko wówczas, jezeli jednocześnie złożono dowód, że wartość Dbciążanej nieruchomDś, ci, pO' potrąceniu hipotek mąjących ,pierwszeństwo, dostatecznie zabezpiecza wyznaczoną sumę kaucji. ,
Art. 178.
§ L ,. Poręczenie składać może tylko osoba,
mająca stałe ''zamieszkanie w kraju i przedstawiająca dostateczne dowody, że jej majiltek wy-
starcza na pokrycie porsr.::zenia.
§ 2. Sąd może nie przyjąć poręczenia, jeżeli osoba _poręczyciela nie budzi zaufania.
. Art. '1J9.
§i.' Składającego kaucję lub pO'ręczenie
uprzed.za się, · że w razie ucieczki OS:karżDnego
lub nieusprawiedliwionego jegoniestawiennictwa na ;wezwanie sądu, kaucja ulegnie przepadkowi, .a od poręczyc:iela ściągnięta będzie suma
poręczeni~. .
.
, §2., ' DQ składającego kaucję lub poręozenie mają zastosDwan}e przepisy art. 78.
,
Art. 180.
Z przyjęcia kaucji lub pDręczenia należy
sporządzić protokół, który podpisują składający
oraz przyjmujący kaucję lub poręczenie. W pro-
tokole tym zazna'czyć należy zachowanie 'przepisu art. 179.
'
Art. 181.
§ ~"O przepadku kaucji lub o ściągnięciu
sumy poręczenia ro~strzyga: w tDku śledztwa sędzia śledczy, w innych wypadkach - sąd, do
którego właściwości sprawa należy.
-
.
,
§ 2. Przed wydaniem postanowienia nalezy 08obę, która złożyła kaucję lub poręczenie,
wezwać do złoienia wyjaśnień.
, . S 3. Na PQst-.nowietlia Vi tym pnedJD.iooie
słuty z4tillet1ie.
,
Art. 162.
Kwotę przepadłej kaucji lub 6cl"gniętego
poręczenia przelewa się do Skarbu Państwa,
Wuakże pokrzyWdzony tna pierwszeństwo do
zaspokojenia z tej kwoty roszczeń, o odszkodowanie za wyrządzon&\ prż.at przestępstwo krzywdę, o ile odszkodowania tel!o nie może uzyskać
ł b1al~tkti sprawcy lub orsoby za jegouyn odpo-
80 -
mieszkania bez zezwolenia sądu, tt w tóku dochodżenia -- bez zezwolen,ia Pfokllratora.
8 3. Oddany pod dpzór ma nadto ob(JwlĄ
zek zgłas'zania się do wład-.y d.owruj&\eej w od:"
stępach czasu, określonych w postanowieniu są
du, który prócz tego ' tobowiązać może oskarżo
nego do innych ograniozeń jego swobody, ułat
wiających wykonywan.ie dozoM.!.
8 4. Jeżeli oskariony ~ie stosuje się do _itządżeó, wy,darlych na zasadzie niniej·szego afty-:kułu, sąd władny jest zastosowaĆ skuteczniełs~y
jrod.k zapobiegawczy.
'
R o ż et z i Il ł
wiedzialnej.
IV~
Art. 183.
LIit,. gb6Cle l telune.
, Oł'Qbę; która złożyłą: kaueję lub poręczenie,
zawiadamia się o termina<:h wyznaczonych do
stawiennictwa oskarżonego.
Art. 188.
,Art. 184.
- Sąd moil! nak!azać are$źtowanie oak~i'żone
lO wyptisżctortego na wólrt()@ć ŻEl. kaucją lub po-
tęćzeniem., jeieli wyjdą na jaw nowe okoliczno~ć:i wymagajłl,.ce aresżtowa.nia.
,
§ f.Jeżeli miejsce pobytu oskat'tOitegts jeltt
nieznane, sąd z własnej inicjatywy lub na wniosek oskarżyciela zarządza poS'zukiwanie oskarżonego przez policję.
.,'
S 2. VII t-oku d~hod~ł!nia pr'Qkura.totakieJ2o
i'I~"dzęnia takie wydaj~pn}kuratÓl", a pr., YIYkonaniu wyroku - wł~za wykOil}"NaJą<:a
wyrok,
'
Art. 189.
Art. 185.
kaucję lub pótęczenie:, ustaje dopietó z chwilą
§ 1. Jeżeli oskarżony, względem którego
~apadło postanowienie o aresztowaniu! ukrywa
się, sąd lub prokurator mot. zarz"clżió raze.ła
nie listów gończych.
kaucji lub poręczenia.. .
iiytft, kt6ry się ukrywa, ~8HĄdtA władza wyko-
§ l'. W razie cofnięda kaucji lub poręcze
Dia należy oskarżonego niezwłocznie aresztować.
,
§ 2.
Odp()Wie&tialność osoby, która cofnęła
areszłowa.nJa oskatżOrtegó
albo złożenia nQwej
§ 2.
Ro~esła.nie listóW gQńczych za ~k,n
nywiljąea wyrok.
.
Att. 186.
§ 1'. Z chwilą aresztowania oskarżonego,
tunorz,elli~ postępowania lub wydania wyroku
unieWinruającęgo, poręczenie ustaje, a ,kaucję
ZWraca się osobię ; która ją złożyła.
.
§ 2. ' Przepis § l nie dotyc!y kaucji lub poręczenia; có do kt,6rych już za'P~dło postanowienie o ich przepadku lub ściągnięciu.
Art. 190.
R o z d z i a'ł III.
W listach gońctych wymienia się:
a) władzę, którą ję ro~syłąi " ,
b) imię i nazwisko, ą. w .miarę motno§ci ~
dokładny rysopis oskadonegó ź dół~
czeniem jęgo podobizny;
ej za1"zttcant mu ptŻfi!&łępstwó;
,,
d) ostatnie Zi1a1le rtdtj$cl! tMił~$l!!k4nla
i gminę, dó IU6tejó&kat!6ny 'fiAle!y;
e) póstanÓW:ienłe ó ' 4i'~t:towaniti liib wyrok
Zakaz wydalania się, dozór policji.
f) wCi!zwanłi! każdego. kto ma mlej.1e po-
Art. 187.
,
§ 1. Uznając pQtrzebę zastOSGWama środka
zapobiegawczego, sąd może za'kaza6 oskarżone
mu wydalania się ze stałego miejsca zamieszkania, albo oddać go pod dozór policji państwowej,
wójta lub sołtysa albo pod dozór innej wł'adzy,
któta tego się pbd~jmie, jeżeli środki te są w danym wypadkti wysta,rcza jąee.
- Ił 2. W razie zakazu wydalania się nie wolno oskadonei11u O'pustc'żać stałego miejsca ża-
skazujący;
bytu oskai'tot1eloi tló zawiadomienia
o nim na.jbli!s!"ł wład!ysĄdt>wej lub
policyjnej i do załftYbianla ,08karżonego
w miarę możności.
Art. 191.
Sposób rozpowszechnb.nia listów gończych,
wybór pism, w który~ m... ją być ogłoszone, oraz
miejscowości, w kt6rych mają być plakatowane,
zalety od uziu\:Dia władzy, ktara l'()źsył.' listy
IOOOZ8.
piłi,ng.ik?JJst~w: : Nr 8
,81
'. Art. 1n.
JeżeJi oskarżony przebywający
Art. 198. .
za granicą
,Źłóty ()~wiadczenie, że stawi się do sądu w oznaę.~onY1D .tetminie p
. ód waruqkięin ódpówiada11ia
z ,WI),I~eJ stopy, sąd może mu wydać ąst żęlaztiy.
Pisma adresowane do miejscowości, w ktÓrych nie ma urzędu pocztowego, ani nie jest zorganizowane stałe doręczanie korespondencji poleconej, doręcza się za pośrednictwem władz
gminnych.
Art. 193.
List żelaznyzapewnła o'skarżonemu pozostawapie tła . wolności aż do zapaanięcia wyroku
płetWszeJ Ltistattcfi, o ile ()Skadony: :
a) stawi się w o~aczonym przez" sąd te'r młIlie;
,
b) .ue będzie eie wydalał be~ pozwolenia
sądu z obranego miejsca pobytu w kraju;
eJ. nie będzie na~łamał świadków do fałszy
wych zeznań lub starał się w inny sposób
"suwać dowOdów pll"zestępstwa.
Art.) 99.
Policja państwowa doręcza pisma sądowę,
jeżeli doręczenie pozostaje w zwią~ku z czyń;'
~ością, pbleconą policji prze2; ' sąd lub pJ:"oku';;
ratora.
Att. ,200.
Wezwania i inne pisma sądowe prżesyła się
dla . doręczenia .wojskowym w służbie czynn\'ilj
ich bezpośredniemu dowództwu.
Art. 201.
Art. 194.
':§ 1'.. Sąd mOże wYdanie listu żelaznego uza-
lewć od zł(}żenia kaucji lub poręczenia.
S 2. W takim razie niedotrzyma,nie warunk6wwymieniopych vi art, 193 pociąga nie tyll40
ateazt<.lwanie óskarźQnego, lecz także przępadek
kaucji lub ściąl1nięcie sumy poręczenia.
o wezwaniu osoby, będącej w służbie kolei
albo żeglugi wodnej lub powietrznej, zawiadamia się jednocześnie bezpośrednią zwierzchność
osoby w~zwanej.
Art. 202.
Pisma sądowe doręcza się adtesa,tótn, W fuiti-
' KSIĘGA V.
rę możności, do rąk własnych.
Pr~epilY pOrządkowe.
Art. 203.
R o z d z i a ł I.
§ 1. 'J ez,eli z powodu nieobecności adfesata
nie można doręczyć mu pisma do rąk własn~h,
doręcz~ się je dorosłemu domownikowi, li wjego braku - sąsiadowi lub dozorcy domu.
§ 2. Jeżeli się nikt nie znajdtie, kto by 1'1smo chciał p1'Zyjąć, zostawia się je bądź w miejscowym urzędzie gminnym, bądź w urzędzie
pocztowym.
.
§ 3. ' Wtaźie doręcżerua pisma sąsiadowi
lub dozorcy domu albo pozostawiertia go w utz~
dzie gminnym lub pocżtowym, priybijli!iię fia
drzwiach adresat …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.