Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 września 2010 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: drukarz, introligator, mechanik maszyn i urządzeń drogowych, technik administracji, technik drogownictwa, technik…
Czego dotyczy ten akt?
Niniejsze rozporządzenie określa podstawy programowe kształcenia w wybranych zawodach, mające na celu przygotowanie absolwentów do wykonywania konkretnych zadań zawodowych.
Kogo dotyczy: Minister Edukacji Narodowej; Uczniowie (słuchacze) kształcący się w zawodach objętych rozporządzeniem.
Najważniejsze informacje
- Państwo
- Polska
- Dziedzina prawa
- Prawo administracyjne
- Źródło
- api.sejm.gov.pl
- Tekst pobrano
- Wyjaśnienie zaktualizowano
Co reguluje ten akt?
- Podstawy programowe kształcenia w zawodach.
- Wykaz zawodów objętych klasyfikacją szkolnictwa zawodowego.
- Szczegółowe umiejętności, które absolwent powinien posiadać.
- Podział godzin na bloki programowe w procesie kształcenia.
Kogo dotyczy ten akt?
- Minister Edukacji Narodowej.
- Uczniowie (słuchacze) kształcący się w zawodach objętych rozporządzeniem.
- Szkoły kształcące w zawodach: drukarz, introligator, mechanik maszyn i urządzeń drogowych, technik administracji, technik drogownictwa, technik ekonomista, technik ochrony fizycznej osób i mienia, technik pojazdów samochodowych, technik poligraf i technik turystyki wiejskiej.
Jakie są kluczowe punkty?
- Określono podstawy programowe dla 10 zawodów.
- Zawód drukarz jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia.
- Minimalna liczba godzin na blok "Podstawy poligrafii" to 20% okresu kształcenia.
- Minimalna liczba godzin na blok "Technologia drukowania" to 55% okresu kształcenia.
- Minimalna liczba godzin na blok "Podstawy działalności zawodowej" to 5% okresu kształcenia.
- Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.
Prawo administracyjne
8
Tekst ustawy
Tekst ustawy
Elektronicznie podpisany przez Beata Jaszczyk Data: 2010.10.21 11:15:41 +02'00' Dziennik Ustaw Nr 195 — 14300 — Poz. 1296 1296 v.p l ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ1) z dnia 30 września 2010 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: drukarz, introligator, mechanik maszyn i urządzeń drogowych, technik administracji, technik drogownictwa, technik ekonomista, technik ochrony fizycznej osób i mienia, technik pojazdów samochodowych, technik poligraf i technik turystyki wiejskiej Na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r.
Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje:
2)introligator — symbol cyfrowy 734[02];
3)mechanik maszyn i urządzeń drogowych — symbol cyfrowy 833[01];
4)technik administracji — symbol cyfrowy 343[01]; .go
§ 11. Określa się podstawy programowe kształcenia w następujących zawodach objętych klasyfikacją
zawodów szkolnictwa zawodowego, stanowiącą załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (Dz. U. Nr 124, poz. 860, z 2008 r. Nr 144, poz. 903 oraz z 2010 r. Nr 60, poz. 374):
1)drukarz — symbol cyfrowy 825[01];
5)technik drogownictwa — symbol cyfrowy 311[45];
6)technik ekonomista — symbol cyfrowy 341[02];
7)technik ochrony fizycznej osób i mienia — symbol cyfrowy 515[01];
1)Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji
8)technik pojazdów samochodowych — symbol cyfrowy 311[52];
9)technik poligraf — symbol cyfrowy 311[28];
10)technik turystyki wiejskiej — symbol cyfrowy 341[08]. w. rcl rządowej — oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji Narodowej (Dz. U. Nr 216, poz. 1591).
2)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703 i Nr 281, poz. 2781, z 2005 r. Nr 17, poz. 141, Nr 94, poz. 788, Nr 122, poz. 1020, Nr 131, poz. 1091, Nr 167, poz. 1400 i Nr 249, poz. 2104, z 2006 r. Nr 144, poz. 1043, Nr 208, poz. 1532 i Nr 227, poz. 1658, z 2007 r. Nr 42, poz. 273, Nr 80, poz. 542, Nr 115, poz. 791, Nr 120, poz. 818, Nr 180, poz. 1280 i Nr 181, poz. 1292, z 2008 r. Nr 70, poz. 416, Nr 145, poz. 917, Nr 216, poz. 1370 i Nr 235, poz. 1618, z 2009 r.
Nr 6, poz. 33, Nr 31, poz. 206, Nr 56, poz. 458, Nr 157, poz. 1241 i Nr 219, poz. 1705 oraz z 2010 r. Nr 44, poz. 250, Nr 54, poz. 320, Nr 127, poz. 857 i Nr 148, poz. 991.
2.Podstawy programowe, o których mowa w ust. 1, stanowią załączniki nr 1—10 do rozporządzenia.
§ 2Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie
14 dni od dnia ogłoszenia.
Minister Edukacji Narodowej: K. Hall Załączniki do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 września 2010 r. (poz. 1296) Załącznik nr 1 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE DRUKARZ ww SYMBOL CYFROWY 825[01] I. OPIS ZAWODU
5)rozróżniać podstawowe maszyny poligraficzne;
1.W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
6)rozróżniać i przygotowywać podłoża i farby do drukowania;
1)posługiwać się terminologią poligraficzną;
2)posługiwać się dokumentacją techniczną i technologiczną;
3)charakteryzować podstawowe procesy poligraficzne;
4)charakteryzować podstawowe rodzaje materiałów poligraficznych;
7)charakteryzować podstawowe techniki drukowania; i dodatkowe
8)określać budowę i zasady działania maszyn drukujących oraz urządzeń pomocniczych;
9)przygotowywać i obsługiwać maszyny drukujące;
10)określać zasady drukowania nakładu; — 14301 —
11)obsługiwać systemy sterowania procesem drukowania;
12)obsługiwać urządzenia i przyrządy kontrolno-pomiarowe;
13)eksploatować maszyny drukujące zgodnie z instrukcją obsługi;
Poz. 1296 3. Zawód drukarz jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów. Tematyka specjalizacji może dotyczyć wybranych technik i technologii drukowania. v.p l Dziennik Ustaw Nr 195 II. BLOKI PROGRAMOWE
14)wykonywać logiczne; podstawowe operacje techno-
15)stosować techniki komputerowego wspomagania procesów drukarskich;
16)określać zasady wykonywania form drukowych;
1)podstawy poligrafii;
2)technologia drukowania;
3)podstawy działalności zawodowej. .go
17)określać przyczyny powstawania wad odbitek drukarskich oraz sposoby ich usuwania;
Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe:
18)przestrzegać norm dotyczących zapewnienia jakości produkcji i wyrobów poligraficznych;
19)oceniać estetykę i jakość odbitek drukarskich;
20)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
21)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
1.Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)posługiwać się terminologią poligraficzną;
2)czytać rysunki techniczne;
3)posługiwać się dokumentacją techniczną i technologiczną;
4)rozróżniać podstawowe procesy i wyroby poligraficzne; w. rcl
22)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
BLOK: PODSTAWY POLIGRAFII
23)komunikować się z uczestnikami procesu pracy;
24)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
25)udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
26)korzystać z różnych źródeł informacji;
27)prowadzić działalność gospodarczą.
Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
5)rozróżniać techniki drukowania;
6)charakteryzować materiały stosowane w procesach drukowania;
7)charakteryzować podstawowe maszyny i urządzenia poligraficzne;
8)oceniać estetykę i jakość odbitek drukarskich.
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)terminologia poligraficzna;
2)podstawy rysunku technicznego;
3)dokumentacja techniczna i technologiczna; ww 2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie drukarz powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1)przygotowanie i obsługa maszyn drukujących;
2)sterowanie maszynami drukującymi;
4)procesy poligraficzne;
5)wyroby poligraficzne;
6)podstawy projektowania wyrobów poligraficznych;
3)przygotowanie do drukowania materiałów i form drukowych;
7)podstawy procesów drukowania;
4)wykonywanie i kontrolowanie procesu drukowania;
9)materiały poligraficzne;
5)prowadzenie kontroli jakości odbitek drukarskich.
8)techniki drukowania;
10)maszyny i urządzenia poligraficzne;
11)estetyka i jakość wyrobów poligraficznych.
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14302 — Poz. 1296 BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ 1. Cele kształcenia 1. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)posługiwać się dokumentacją technologiczną, normami i instrukcjami obsługi maszyn do drukowania;
2)charakteryzować technologie wykonywania form drukowych; v.p l BLOK: TECHNOLOGIA DRUKOWANIA Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;
2)podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy;
3)sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;
4)sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;
4)przygotowywać i stosować podstawowe i pomocnicze materiały do drukowania;
5)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; .go
3)charakteryzować budowę oraz zasady działania maszyn drukujących;
5)przygotowywać podłoże i farby do procesu drukowania;
6)przygotowywać maszyny do drukowania;
7)posługiwać się przyrządami kontrolno-pomiarowymi;
8)użytkować i obsługiwać maszyny drukujące;
6)stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
7)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
8)dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy;
9)udzielać pierwszej pomocy w wypadkach przy pracy; poszkodowanym
10)drukować na maszynach w technice offsetowej;
10)komunikować się i współpracować w zespole; w. rcl
9)określać zasady drukowania nakładu;
11)rozpoznawać przyczyny powstawania wad odbitek drukarskich oraz określać sposoby ich usuwania;
11)rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej;
12)oceniać jakość wykonywanych prac;
12)podejmować decyzje;
13)użytkować komputer ze specjalistycznym oprogramowaniem.
13)doskonalić umiejętności zawodowe;
2.Treści kształcenia (działy programowe)
15)przestrzegać zasad etyki.
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
2.Treści kształcenia (działy programowe)
1)dokumentacja technologiczna;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
2)formy drukowe i technologie wykonywania form drukowych;
1)podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;
3)normy i instrukcje obsługi maszyn drukujących;
2)dokumenty dotyczące zatrudnienia;
4)pomocnicze materiały do drukowania;
3)podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; ww
5)podłoża drukowe;
6)farby drukowe;
7)maszyny drukujące;
8)przyrządy kontrolno-pomiarowe;
9)eksploatacja maszyn drukujących;
10)proces technologiczny drukowania;
14)korzystać z różnych źródeł informacji;
4)prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;
5)bezpieczeństwo i higiena pracy;
6)ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;
7)elementy ergonomii;
8)środki ochrony indywidualnej;
11)drukowanie w technice offsetowej;
9)zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
12)wady druków;
10)zasady i metody komunikowania się;
13)ocena jakości wykonywanych prac;
11)elementy socjologii i psychologii pracy;
14)techniki komputerowe w procesach drukowania.
12)etyka. — 14303 — III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Poz. 1296
11)tablice: kroje pism, przykłady kompozycji tekstu i grafiki; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
12)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
Podstawy poligrafii 20 Pr a cowa nia ma te r ia łozna wstwa po w i n n a by ć wy posa żona w:
Technologia drukowania 55
1)komputer z dostępem do Internetu;
Podstawy działalności zawodowej 5
2)projektor multimedialny, ekran;
Razem
3)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową);
80** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia
5)stanowisko do czerpania papieru;
6)wzorniki papieru; .go w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 20 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.
4)zestaw materiałów do pisania, drukowania i oprawiania (papirus, pergamin);
IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI
7)wzorniki farb drukarskich;
8)zestaw przykładowych form drukowych, właściwych dla różnych technik drukowania;
9)wzorniki materiałów introligatorskich;
Do realizacji treści kształcenia w zawodzie ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne:
10)zestaw przykładowych opraw introligatorskich;
11)materiały informacyjne firm produkujących i sprzedających materiały poligraficzne;
2)pracownia materiałoznawstwa;
12)zestaw materiałów stosowanych w poligrafii; w. rcl
1)pracownia projektowania graficznego;
3)pracownia maszynoznawstwa;
4)pracownia technologii drukowania;
13)urządzenia kontrolno-pomiarowe;
14)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
5)pracownia komputerowa;
Pr a cownia ma szy nozna wstwa by ć wy posa żona w:
6)warsztaty szkolne.
1)komputer z dostępem do Internetu;
Pr a c ow nia pro j ekto wan i a g rafi cz n e go pow i n na by ć w y po saż o n a w:
2)projektor multimedialny, ekran;
1)komputer z dostępem do Internetu;
2)stanowiska przystosowane do wykonywania rysunków, szkiców, projektów (jedno stanowisko dla jednego ucznia); po w i n n a
3)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową);
4)multimedialne animacje działania części maszyn i zespołów w maszynach;
5)modele części maszyn;
6)schematy lub modele maszyn i urządzeń drukujących;
4)tablicę (czarną, białą bezpyłową, magnetyczną lub korkową);
7)katalogi maszyn i części maszyn drukujących; ww
3)projektor multimedialny, ekran;
5)materiały ilustracyjne dotyczące grafiki i liternictwa;
8)instrukcje obsługi maszyn drukujących;
9)filmy: budowa, zasady działania, regulacji i konserwacji maszyn drukujących;
6)zestaw materiałów dotyczących: brył, perspektywy, wymiarowania, tolerancji;
10)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
7)materiały i narzędzia rysunkowe i malarskie;
Pr a cownia te chnologii dr ukowa nia po w i n na by ć wy posa żona w:
8)oryginały i reprodukcje grafiki;
1)komputer z dostępem do Internetu;
9)przykłady wyrobów poligraficznych;
2)projektor multimedialny, ekran;
10)projekty graficzne i typograficzne;
3)kserograf; — 14304 —
4)plansze i prezentacje multimedialne ilustrujące technologie procesów przygotowawczych, drukowania, introligatorskich i uszlachetniania (prepress, press, postpress);
5)zestaw półproduktów i wyrobów poligraficznych;
6)schematy procesów technologicznych;
7)dokumentacje technologiczne;
Poz. 1296
3)specjalistyczne oprogramowanie użytkowe;
4)projektor multimedialny, ekran; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
5)tablicę białą bezpyłową;
6)drukarki;
7)skanery;
8)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
8)zestaw form drukowych i materiałów poligraficznych;
9)małogabarytowe urządzenia drukujące;
Wa r szta ty szkolne powinny by ć wy p o s ażone w:
1)komputer z dostępem do Internetu;
10)katalogi farb drukarskich;
2)projektor multimedialny, ekran; .go
11)katalogi maszyn i urządzeń poligraficznych;
12)materiały dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy w poligrafii;
13)densytometr, przyrządy kontrolno-pomiarowe;
14)normy PN-ISO, ISO;
4)stanowiska do prac poligraficznych;
5)maszyny i urządzenia poligraficzne;
6)offsetowe maszyny drukujące;
15)komputerowe programy symulacyjne;
16)czasopisma poligraficzne;
3)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową);
7)narzędzia i przyrządy pomiarowe;
8)materiały poligraficzne;
9)instrukcje stanowiskowe;
17)zestaw podstawowej literatury tematycznej. w. rcl
10)normy PN-ISO, ISO.
Pr a c ow nia k o m p u tero wa p o wi n n a by ć wy p o s a ż ona w :
1)stanowiska komputerowe z dostępem do Internetu (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
Pracownie szkolne powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.
2)stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu dla nauczyciela;
W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.
Załącznik nr 2 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE INTROLIGATOR ww SYMBOL CYFROWY 734[02] I. OPIS ZAWODU
5)charakteryzować procesy introligatorskie;
1.W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
6)charakteryzować podstawowe rodzaje materiałów poligraficznych;
1)posługiwać się terminologią poligraficzną;
7)rozróżniać i przygotowywać materiały do prac introligatorskich;
2)posługiwać się dokumentacją techniczną i technologiczną;
8)rozróżniać podstawowe maszyny poligraficzne;
3)charakteryzować podstawowe procesy poligraficzne;
4)rozróżniać podstawowe techniki drukowania;
9)określać budowę oraz zasady działania urządzeń i maszyn introligatorskich;
10)wykonywać podstawowe operacje introligatorskie;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14305 —
11)oceniać estetykę i jakość wyrobów poligraficznych;
Poz. 1296 II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe:
13)wykonywać pakowanie i ekspedycję wyrobów poligraficznych;
1)podstawy poligrafii; v.p l
12)eksploatować maszyny i urządzenia introligatorskie;
14)przestrzegać norm dotyczących zapewnienia jakości produkcji i wyrobów introligatorskich i wdrażać je;
2)technologia introligatorstwa;
15)gospodarować racjonalnie materiałami, energią i urządzeniami;
BLOK: PODSTAWY POLIGRAFII
3)podstawy działalności zawodowej.
1.Cele kształcenia
16)wykorzystywać techniki komputerowe w procesach wytwarzania wyrobów poligraficznych; .go
17)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
18)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
19)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
20)komunikować się z uczestnikami procesu pracy;
2)czytać rysunki techniczne;
3)posługiwać się dokumentacją techniczną i technologiczną;
4)rozróżniać podstawowe procesy i wyroby poligraficzne;
5)rozróżniać techniki drukowania;
6)określać podstawowe operacje introligatorskie; w. rcl
21)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
1)posługiwać się terminologią poligraficzną;
22)udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
23)korzystać z różnych źródeł informacji;
24)prowadzić działalność gospodarczą.
Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
2.Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie introligator powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1)przygotowanie materiałów, półproduktów i wyrobów introligatorskich;
7)charakteryzować maszyny poligraficzne;
8)rozróżniać materiały stosowane w procesach drukowania i introligatorskich;
9)rozróżniać materiały stosowane w introligatorstwie;
10)oceniać estetykę i jakość półproduktów i wyrobów poligraficznych.
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)terminologia poligraficzna;
2)podstawy rysunku technicznego;
3)dokumentacja techniczna i technologiczna;
3)wykonywanie operacji introligatorskich;
4)procesy poligraficzne;
4)prowadzenie kontroli jakości półproduktów i wyrobów introligatorskich.
5)wyroby poligraficzne; ww
2)przygotowanie i obsługa maszyn i urządzeń introligatorskich;
3.Zawód introligator jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów.
Tematyka specjalizacji może dotyczyć:
6)podstawy procesów introligatorskich;
7)materiały poligraficzne;
8)podstawy projektowania wyrobów poligraficznych;
1)introligatorstwa rzemieślniczego;
9)maszyny i urządzenia poligraficzne;
2)introligatorstwa przemysłowego.
10)estetyka i jakość wyrobów poligraficznych.
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14306 — Poz. 1296
5)półprodukty i wyroby introligatorskie;
1.Cele kształcenia
6)eksploatacja maszyn i urządzeń introligatorskich;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)posługiwać się dokumentacją technologiczną, normami i instrukcjami obsługi maszyn introligatorskich;
2)planować sposób wykonania i estetykę wyrobu introligatorskiego;
3)charakteryzować wyroby introligatorskie;
7)technologie introligatorskie;
8)operacje introligatorskie;
9)druki luźne, łączone;
10)oprawy, typy opraw;
11)kontrola jakości wyrobów introligatorskich na poszczególnych etapach produkcji;
12)przygotowywanie wyrobów do ekspedycji;
13)techniki komputerowe w procesach introligatorskich.
BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ .go
4)dobierać materiały stosowane w introligatorstwie; v.p l BLOK: TECHNOLOGIA INTROLIGATORSTWA
5)charakteryzować budowę oraz zasady działania introligatorskich urządzeń, maszyn, linii potokowych;
6)określać możliwości techniczne maszyn i urządzeń introligatorskich;
7)eksploatować urządzenia i maszyny introligatorskie;
8)charakteryzować etapy procesów introligatorskich;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;
2)podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy;
3)sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;
4)sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; w. rcl
9)wykonywać operacje jednostkowe ręcznie i maszynowo;
1.Cele kształcenia
10)wykonywać obróbkę arkuszy;
11)wykonywać obróbkę wkładów;
12)wykonywać i zdobić okładki;
13)wykonywać oprawy;
14)wykonywać produkty galanteryjne;
15)wykonywać uszlachetnianie druków;
16)wykonywać wyroby w postaci druków luźnych, łączonych;
17)wykonywać oprawy;
18)przeprowadzać kontrolę jakości wyrobów introligatorskich na poszczególnych etapach produkcji; ww
19)przygotowywać wyroby do ekspedycji;
20)użytkować specjalistyczne programy.
2.Treści kształcenia (działy programowe)
5)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
6)stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
7)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
8)dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy;
9)udzielać pierwszej pomocy w wypadkach przy pracy; poszkodowanym
10)komunikować się i współpracować w zespole;
11)rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej;
12)podejmować decyzje;
13)doskonalić umiejętności zawodowe;
14)korzystać z różnych źródeł informacji;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
15)przestrzegać zasad etyki.
1)dokumentacja technologiczna;
2.Treści kształcenia (działy programowe)
2)projektowanie wyrobów introligatorskich;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
3)materiały stosowane w introligatorstwie;
4)normy i instrukcje obsługi maszyn introligatorskich;
1)podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;
2)dokumenty dotyczące zatrudnienia; — 14307 —
3)podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;
4)prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;
5)bezpieczeństwo i higiena pracy;
6)ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;
7)elementy ergonomii;
Poz. 1296
3)projektor multimedialny, ekran;
4)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową); v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
5)materiały ilustracyjne dotyczące grafiki, liternictwa, zdobienia;
6)zestaw materiałów dotyczących brył, perspektywy;
7)materiały i narzędzia rysunkowe i malarskie;
8)środki ochrony indywidualnej;
9)zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
8)oryginały i reprodukcje grafiki;
9)wyroby poligraficzne;
10)projekty graficzne i typograficzne;
11)elementy socjologii i psychologii pracy;
11)tablice: kroje pism, przykłady kompozycji tekstu i grafiki;
12)etyka. .go
10)zasady i metody komunikowania się;
12)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Pr a cownia ma te r ia łozna wstwa by ć wy posa żona w: pow i n n a
1)komputer z dostępem do Internetu;
20
2)projektor multimedialny, ekran;
Technologia introligatorstwa 55
3)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową);
Podstawy działalności zawodowej 5
4)zestaw przyrządów i materiałów do pisania, drukowania i oprawiania (papirus, pergamin); w. rcl Podstawy poligrafii Razem
5)stanowisko do czerpania papieru;
80** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia
6)wzorniki papieru; w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 20 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.
7)wzorniki farb drukarskich;
IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
10)zestaw przykładowych opraw introligatorskich;
TREŚCI Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne:
8)zestaw przykładowych form drukowych właściwych dla różnych technik drukowania;
9)wzorniki materiałów introligatorskich;
11)materiały informacyjne firm produkujących i sprzedających materiały poligraficzne;
12)zestaw materiałów pomocniczych stosowanych w poligrafii;
13)urządzenia kontrolno-pomiarowe;
2)pracownia materiałoznawstwa;
14)zestaw podstawowej literatury tematycznej. ww
1)pracownia projektowania graficznego;
3)pracownia maszynoznawstwa;
4)pracownia technologii introligatorstwa;
5)pracownia komputerowa;
6)warsztaty szkolne.
Pr a c ow nia pro j ekto wan i a g rafi cz n e go pow i n na by ć w y po saż o n a w:
1)komputer z dostępem do Internetu;
2)stanowiska do wykonywania rysunków, szkiców i projektów (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
Pr a cownia ma szy nozna wstwa by ć wy posa żona w: pow i n n a
1)komputer z dostępem do Internetu;
2)projektor multimedialny, ekran;
3)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową);
4)multimedialne animacje działania maszyn i zespołów w maszynach;
5)modele części maszyn;
6)schematy lub modele maszyn i urządzeń poligraficznych; — 14308 —
7)katalogi maszyn i części maszyn introligatorskich;
8)instrukcje obsługi maszyn introligatorskich;
Poz. 1296
2)stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu dla nauczyciela; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
3)projektor multimedialny, ekran;
9)filmy dotyczące budowy, zasad działania, regulacji i konserwacji maszyn introligatorskich;
10)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
Pr a c ow nia tech n o l o g i i i n tro l i g ator stwa p o w inna by ć wyp o saż o n a w:
4)tablicę białą bezpyłową;
5)specjalistyczne oprogramowanie przeznaczone do obróbki i przygotowania materiałów do drukowania;
6)drukarki;
1)komputer z dostępem do Internetu;
7)skanery;
2)projektor multimedialny, ekran;
8)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
Wa r szta ty szkolne powinny by ć wy p o s ażone w: .go
3)plansze i prezentacje multimedialne ilustrujące technologie procesów przygotowawczych, drukowania, introligatorskich i uszlachetniania (prepress, press, postpress);
1)komputer z dostępem do Internetu;
4)zestaw półproduktów i wyrobów poligraficznych;
2)projektor multimedialny, ekran;
5)schematy procesów technologicznych;
3)tablicę (czarną, białą bezpyłową lub korkową);
6)dokumentacje technologiczne;
4)maszyny i urządzenia introligatorskie;
5)narzędzia introligatorskie;
8)małogabarytowe urządzenia introligatorskie;
6)materiały introligatorskie;
9)zestaw materiałów introligatorskich;
7)półprodukty i wyroby poligraficzne; w. rcl
7)zestaw form drukowych i materiałów poligraficznych;
10)katalogi maszyn i urządzeń poligraficznych;
8)schematy technologiczne maszyn;
11)materiały dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy w poligrafii;
9)dokumentację technologiczną;
12)przyrządy kontrolno-pomiarowe;
10)instrukcje obsługi maszyn;
11)narzędzia do regulacji maszyn;
13)normy PN-ISO, ISO;
12)środki transportu wewnętrznego;
14)czasopisma poligraficzne;
13)normy PN-ISO, ISO.
15)zestaw podstawowej literatury tematycznej.
Pr a c ow nia k o m p u tero wa p o wi n n a by ć wy p o s a ż ona w : ww
1)stanowiska komputerowe z dostępem do Internetu (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
Pracownie szkolne powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy uczniów.
W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu.
Załącznik nr 3 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE MECHANIK MASZYN I URZĄDZEŃ DROGOWYCH SYMBOL CYFROWY 833[01] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
1)dokonywać prawidłowego doboru materiałów do robót drogowych i mostowych;
2)dobierać i użytkować narzędzia, sprzęt i urządzenia, stosowane przy robotach ziemnych, budowlanych i drogowych, których użytkowanie nie wymaga posiadania dodatkowych uprawnień;
3)sporządzać proste szkice części maszyn;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14309 — Poz. 1296
26)udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
5)czytać normy i instrukcje;
27)korzystać z różnych źródeł informacji;
6)ustalać ilość materiałów potrzebnych do wykonywania robót drogowych i mostowych;
28)prowadzić działalność gospodarczą.
7)przygotowywać mieszanki mineralno-betonowe i mineralno-bitumiczne, zgodnie z recepturami;
8)wykonywać nawierzchnie drogowe i nawierzchnie na drogowych obiektach inżynierskich;
9)utrzymywać drogi i drogowe obiekty inżynierskie;
10)wykonywać remonty i przebudowę dróg i drogowych obiektów inżynierskich; v.p l
4)korzystać z dokumentacji techniczno-ruchowej (DTR);
Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
2.Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie mechanik maszyn i urządzeń drogowych powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1)wykonywanie robót drogowych i mostowych z użyciem maszyn do robót ziemnych i drogowych;
12)klasyfikować maszyny i urządzenia stosowane do robót ziemnych, budowlanych i drogowych, według ich budowy i przeznaczenia;
2)demontaż nawierzchni drogowych, w tym nawierzchni na drogowych obiektach inżynierskich; .go
11)wykonywać przedmiary i obmiary robót drogowych i mostowych;
13)interpretować zasady działania oraz posługiwać się instrukcjami użytkowania i obsługi maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
4)utrzymywanie dróg i drogowych obiektów inżynierskich zgodnie z dokumentacją techniczną;
5)instalowanie, uruchamianie i przemieszczanie maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych; w. rcl
14)oceniać stan techniczny maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
3)układanie nawierzchni drogowych, w tym nawierzchni na drogowych obiektach inżynierskich;
15)rozpoznawać podstawowe materiały eksploatacyjne i charakteryzować ich własności;
16)obsługiwać wybrane maszyny do robót ziemnych i drogowych w zakresie umożliwiającym nabycie uprawnień do ich obsługi;
17)stosować wymienność zespołów i części maszyn i urządzeń;
18)wykonywać nieskomplikowane naprawy maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
6)przeprowadzanie przeglądów technicznych, ocenianie stanu technicznego, prowadzenie napraw bieżących maszyn do robót ziemnych i drogowych;
7)konserwowanie i przygotowywanie do transportu maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
8)przygotowanie do napraw średnich i głównych maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych.
II. BLOKI PROGRAMOWE
20)organizować, użytkować i likwidować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami technologicznymi;
Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe:
21)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
1)technologia robót drogowych i mostowych; ww
19)wykonywać próby kontrolne maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych przed rozpoczęciem pracy i po naprawie;
22)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
2)budowa i eksploatacja maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych;
3)podstawy działalności zawodowej.
23)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
BLOK: TECHNOLOGIA ROBÓT DROGOWYCH I MOSTOWYCH
24)komunikować się z uczestnikami procesu pracy;
1.Cele kształcenia
25)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14310 — Poz. 1296
22)wykonywać konserwację elementów konstrukcji stalowych;
2)rozróżniać i dobierać materiały stosowane w robotach drogowych i mostowych, określać ich cechy techniczne i przydatność oraz składować je i transportować na wyznaczone miejsce robót;
25)układać w deskowaniu mieszankę betonową;
3)zamawiać i rozliczać na stanowisku pracy materiały do robót drogowych i mostowych; v.p l
1)organizować, użytkować i likwidować stanowisko pracy w zakresie robót drogowych i mostowych, zgodnie z zasadami organizacji pracy, wymaganiami technologicznymi, przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisami ochrony środowiska i wymaganiami ergonomii;
23)demontować konstrukcje stalowe;
24)wykonywać proste deskowania;
26)wykonywać ręczną i mechaniczną obróbkę drewna w zakresie operacji podstawowych;
27)montować proste elementy konstrukcji drewnianych: belki, słupy, ściany;
4)posługiwać się narzędziami, sprzętem i urządzeniami do robót drogowych i mostowych, niewymagającymi posiadania dodatkowych uprawnień;
28)kontrolować jakość i prawidłowość wykonywanych przez siebie robót.
5)czytać dokumentację techniczną dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
6)wykonywać proste szkice budowlane;
1)wprowadzenie do zawodu;
7)posługiwać się normami i instrukcjami w zakresie wykonawstwa robót drogowych i mostowych;
2)podstawowe wiadomości o drogach i drogowych obiektach inżynierskich;
8)posługiwać się prostym sprzętem pomiarowym;
3)organizacja stanowiska pracy w zakresie robót drogowych i mostowych; .go 2. Treści kształcenia (działy programowe)
9)wykonywać przedmiary, pomiary inwentaryzacyjne oraz obmiary robót drogowych i mostowych;
5)materiały do robót drogowych i mostowych; w. rcl
10)ręcznie i mechanicznie przygotowywać mieszanki mineralno-betonowe i mineralno-bitumiczne według otrzymanych receptur;
4)zaplecze budowy;
11)transportować, układać i zagęszczać mieszankę mineralno-betonową i mineralno-bitumiczną oraz pielęgnować świeży beton i nawierzchnię bitumiczną w różnych porach roku;
12)wykonywać roboty związane z budową i utrzymaniem dróg i drogowych obiektów inżynierskich zgodnie z technologią, normami i warunkami technicznymi;
13)wykonywać roboty drogowe i mostowe oraz roboty pomocnicze zgodnie z technologią, a także z zachowaniem dbałości o stan środowiska;
14)transportować na stanowisko pracy materiały budowlane do robót pomocniczych; ww
15)składować materiały budowlane do robót pomocniczych oraz magazynować sprzęt budowlany;
16)wykonywać proste roboty zbrojarskie i ciesielskie;
17)posługiwać się prostymi narzędziami ślusarskimi i wykonywać proste prace montażowe;
18)przygotowywać i montować zbrojenie nieskomplikowanych elementów żelbetowych;
19)przygotowywać podłoże do montowanego elementu stalowego;
20)czyścić powierzchnię i przygotowywać elementy stalowe do spawania;
21)wykonywać proste zabezpieczenia antykorozyjne zmontowanej konstrukcji stalowej;
6)narzędzia, sprzęt i urządzenia do robót drogowych i mostowych;
7)dokumentacje techniczne dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
8)normy i instrukcje dotyczące wykonawstwa robót drogowych i mostowych;
9)elementy miernictwa drogowego;
10)przedmiar i obmiar robót drogowych i mostowych;
11)układanie nawierzchni betonowych i bitumicznych;
12)budowa i utrzymanie dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
13)transport i składowanie prefabrykatów;
14)prefabrykowane konstrukcje betonowe i żelbetowe;
15)pomocnicze roboty przy montażu konstrukcji stalowych;
16)montaż prefabrykowanych konstrukcji drewnianych;
17)kontrola jakości wykonanych robót drogowych i mostowych;
18)przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisy ochrony środowiska dotyczące robót montażowych, rozbiórkowych i pomocniczych. — 14311 — BLOK: BUDOWA I EKSPLOATACJA MASZYN I URZĄDZEŃ DO ROBÓT DROGOWYCH I MOSTOWYCH 1. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)wyjaśniać podstawowe pojęcia: proces produkcyjny, proces technologiczny, maszyna, urządzenie, element maszyny, zespół, podzespół, mechanizm;
2)klasyfikować typowe maszyny i urządzenia techniczne według ich przeznaczenia i budowy;
17)charakteryzować procesy i czynniki mające wpływ na uszkodzenia urządzeń technicznych;
18)rozróżniać typowe niedomagania i uszkodzenia maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych oraz systematyzować je w relacji: postać — przyczyna — skutek;
19)wykonywać operacje monterskie, obsługowe i naprawcze, zgodnie z wymaganiami dokumentacji techniczno-ruchowej (DTR);
20)posługiwać się narzędziami, przyrządami i urządzeniami stosowanymi w montażu i demontażu osprzętu maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
21)rozróżniać i charakteryzować podstawowe rodzaje materiałów eksploatacyjnych; .go
3)charakteryzować elementy maszyn i ich połączeń oraz analizować działania i budowę typowych mechanizmów z wykorzystaniem wiedzy z zakresu mechaniki technicznej;
Poz. 1296 v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
4)rozróżniać i charakteryzować podstawowe połączenia rozłączne: gwintowane, wciskowe, klinowe, sworzniowe, wielowypustowe, rurowe;
5)rozróżniać podstawowe mechanizmy napędowe, części przesuwne oraz mechanizmy ruchu postępowego i obrotowego;
6)wyjaśniać budowę, zasady działania i przeznaczenie napędów hydraulicznych, pneumatycznych i elektrycznych;
23)dobierać materiały smarowe do łożysk, przekładni mechanicznych, silników spalinowych;
24)określać czynniki powodujące powstawanie korozji oraz rozróżniać podstawowe metody zabezpieczania metali przed korozją;
25)charakteryzować procesy zużycia oraz starzenia maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych oraz przeciwdziałać im; w. rcl
7)charakteryzować i stosować typowe technologie łączenia materiałów i montażu elementów maszyn;
22)wyjaśniać istotę smarowania oraz systemy smarowania olejem i smarem stałym;
8)posługiwać się dokumentacją techniczno-ruchową (DTR) maszyn i urządzeń;
26)dokonywać przeglądów bieżących i okresowych maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
9)klasyfikować maszyny i urządzenia do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
27)obsługiwać komputerowe urządzenia sterujące maszynami i urządzeniami do robót ziemnych i drogowych;
10)wyjaśniać budowę, zasady działania i przeznaczenie typowych maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
28)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy podczas montażu i demontażu maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych.
11)rozróżniać maszyny do robót ziemnych i drogowych ze względu na ich rozwiązania konstrukcyjne i przeznaczenie;
2.Treści kształcenia (działy programowe) ww
12)odczytywać schematy instalacji elektrycznych oraz rozróżniać rodzaje obwodów występujących w instalacjach elektrycznych maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)charakterystyka produkcji urządzeń technicznych;
2)klasyfikacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
13)określać rolę i rodzaje elementów elektronicznych stosowanych w budowie maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
3)mechanizmy i elementy maszyn do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
14)charakteryzować warunki techniczne eksploatacji maszyn do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
4)budowa i zasady działania typowych maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
15)instalować, przygotowywać do pracy i przeprowadzać rozruch nowych maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
5)napędy i sterowania hydrauliczne, pneumatyczne i elektryczne;
16)kontrolować stan techniczny maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych oraz ich zespołów i elementów, stosując odpowiednie metody diagnozowania i weryfikacji;
6)instalacje elektryczne w maszynach i urządzeniach do robót ziemnych i drogowych;
7)podstawowe pojęcia eksploatacji urządzeń technicznych; — 14312 —
8)zasady rozpoznawania zużycia i uszkodzeń elementów maszyn;
9)diagnostyka stanu technicznego maszyn i urządzeń;
Poz. 1296 2. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
1)podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;
10)eksploatacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych;
2)dokumenty dotyczące zatrudnienia;
11)podstawy projektowania procesów technologicznych montażu;
3)podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;
12)zasady montażu i demontażu;
4)prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy;
13)fizykochemiczne podstawy eksploatacji maszyn i urządzeń;
5)bezpieczeństwo i higiena pracy;
6)ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;
14)materiały i płyny eksploatacyjne;
7)elementy ergonomii;
15)korozja metali i powłoki ochronne;
17)zasady napraw maszyn i urządzeń;
18)organizacja prac naprawczych; .go
8)środki ochrony indywidualnej;
16)uszczelnienia techniczne;
9)zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
10)zasady i metody komunikowania się;
19)stanowiska i urządzenia obsługowo-naprawcze;
20)przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas montażu i demontażu maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych.
11)elementy socjologii i psychologii pracy;
12)etyka.
III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ Nazwa bloku programowego w. rcl 1. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej;
2)podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy;
3)sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;
4)sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;
5)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
6)stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; ww
7)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
8)dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy;
9)udzielać pierwszej pomocy w wypadkach przy pracy; poszkodowanym
10)komunikować się i współpracować w zespole;
11)rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej;
Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Technologia robót drogowych i mostowych 35 Budowa i eksploatacja maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych 40 Podstawy działalności zawodowej 5 Razem 80** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 20 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na przygotowanie uczniów (słuchaczy) do uzyskania uprawnień do obsługi co najmniej jednej maszyny do robót drogowych lub ziemnych, spośród wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych (Dz. U. Nr 118, poz. 1263).
IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI
13)doskonalić umiejętności zawodowe;
Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne:
14)korzystać z różnych źródeł informacji;
1)pracownia robót drogowych i mostowych;
15)przestrzegać zasad etyki.
2)pracownia rysunku i dokumentacji technicznej;
12)podejmować decyzje; — 14313 —
3)pracownia maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
4)pracownia komputerowa.
Pr a c ow nia r o b ó t d ro g o wych i m o stowy ch p o w inna by ć wyp o saż o n a w:
1)próbki podstawowych materiałów i elementów do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
2)modele nawierzchni drogowych;
Poz. 1296
4)przykładowe dokumentacje techniczne stosowane przy budowie dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz dokumentacje techniczno-ruchowe (DTR) maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych. v.p l Dziennik Ustaw Nr 195 Pr a cownia ma szy n i ur zą dze ń do ro b ó t zie mny ch, budowla ny ch i dr ogowy ch po w i n na by ć wy posa żona w:
1)modele, plansze, filmy prezentujące maszyny do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
2)modele najczęściej występujących części maszyn;
3)modele mostów i innych drogowych obiektów inżynierskich;
4)instrukcje obsługi wybranych rodzajów maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych; .go
4)podstawowy sprzęt mierniczy stosowany podczas robót drogowych i mostowych;
3)filmy instruktażowe prezentujące wykonawstwo robót drogowych i mostowych;
5)urządzenia do oceniania stanu nawierzchni dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
6)modele, plansze i filmy instruktażowe dotyczące wykonawstwa robót drogowych i mostowych;
5)wzory dokumentacji techniczno-ruchowych (DTR) stosowanych przy eksploatacji maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych;
6)układy symulacyjne prezentujące zasady animacji, użytkowania i obsługi maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych.
8)komplety dokumentacji technicznych i instrukcji wykonania robót drogowych i mostowych;
Pr a cownia kompute r owa powinna by ć w yposa żona w:
9)atesty materiałów stosowanych w budowie dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
1)stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów);
10)środki ochrony indywidualnej;
2)oprogramowanie wspomagające wykonywanie prostych rysunków technicznych budowlanych i maszynowych; w. rcl
7)podstawowe narzędzia i sprzęt do wykonywania robót drogowych i mostowych;
11)apteczkę z wyposażeniem do udzielania pierwszej pomocy;
12)fantom do resuscytacji i koc z folii aluminiowej.
Pr a c ow nia rysu n ku i d o ku m en tacj i te chn i cz ne j pow inn a b yć wyp o saż o n a w:
1)stanowiska rysunkowe z kompletem przyborów rysunkowych (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
2)modele i plansze figur płaskich i brył; ww
3)komplety norm budowlanych i maszynowych dotyczących sporządzania rysunków;
3)drukarki (jedna drukarka na trzy stanowiska komputerowe).
Pracownie szkolne powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.
Specyficznym zagadnieniem związanym z praktyczną nauką zawodu jest nauka obsługi wybranych maszyn do robót ziemnych i drogowych w zakresie umożliwiającym uzyskanie uprawnień do ich obsługi.
Załącznik nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ADMINISTRACJI SYMBOL CYFROWY 343[01] I. OPIS ZAWODU
2)interpretować akty prawne właściwe dla urzędu;
1.W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
3)załatwiać indywidualne sprawy administracyjne;
1)interpretować i stosować przepisy prawa;
4)uczestniczyć w przygotowywaniu projektów aktów normatywnych i administracyjnych oraz — 14314 — umów cywilnoprawnych i innych dokumentów właściwych dla urzędu;
5)przyjmować, segregować i klasyfikować dokumenty w jednostce organizacyjnej;
Poz. 1296
28)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
29)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
30)kierować zespołem pracowników;
7)stosować zasady obiegu dokumentacji zgodnie z instrukcją kancelaryjną;
31)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
8)przechowywać dokumenty zgodnie z obowiązującymi przepisami;
32)udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
9)gromadzić i wykorzystywać informacje niezbędne przy prowadzeniu spraw administracyjnych;
33)korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;
10)stosować zasady obiegu dokumentów w urzędach administracji publicznej i przedsiębiorstwach;
34)prowadzić działalność gospodarczą. .go
6)prowadzić rejestr dokumentów przychodzących i wychodzących z jednostki organizacyjnej;
11)organizować przepływ informacji pomiędzy działami instytucji;
12)przygotowywać narady, zebrania, konferencje, sesje;
13)wyjaśniać istotę funkcjonowania władzy publicznej, rządowej i samorządowej;
2.Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik administracji powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1)gromadzenie i wykorzystywanie dokumentacji oraz informacji ekonomicznych i statystycznych;
2)prowadzenie spraw administracyjnych; w. rcl
14)posługiwać się podstawowymi pojęciami i kategoriami ekonomicznymi;
Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
15)interpretować procesy gospodarcze;
16)posługiwać się metodami analizy ekonomicznej, statystycznej, finansowej i księgowej;
17)sporządzać i posługiwać się podstawową dokumentacją finansowo-księgową jednostek organizacyjnych;
18)określać zasady organizacji i zarządzania przedsiębiorstwami;
19)sporządzać harmonogramy prac, szacować ich czasochłonność oraz analizować koszty;
20)obsługiwać interesantów zgodnie z zasadami Kodeksu postępowania administracyjnego;
21)prezentować stanowisko urzędu; ww
22)użytkować urządzenia i sprzęt biurowy;
23)płynnie wypowiadać się w mowie i piśmie;
3)załatwianie skarg i wniosków kierowanych przez instytucje i osoby fizyczne;
4)przygotowywanie projektów aktów normatywnych i rozstrzygnięć;
5)organizowanie spotkań służbowych;
6)obsługiwanie interesantów i udzielanie informacji;
7)prowadzenie podstawowej dokumentacji finansowo-księgowej;
8)zestawianie danych statystycznych służących do analiz i sprawozdań statystycznych.
3.Zawód technik administracji jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania ucznia. Tematyka specjalizacji może dotyczyć:
24)prowadzić korespondencję, redagować pisma urzędowe, sporządzać sprawozdania, protokoły i notatki służbowe;
1)spraw lokalowych i ewidencji ludności;
25)kierować się zasadami praworządności oraz etyki i kultury zawodu;
3)spraw obywatelskich;
2)gospodarki nieruchomościami;
4)pomocy społecznej;
26)posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;
5)ochrony środowiska;
27)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
6)przygotowywania projektów działań współfinansowanych z funduszy Unii Europejskiej.
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14315 — Poz. 1296 2. Treści kształcenia (działy programowe) Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe:
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)prawny; v.p l II. BLOKI PROGRAMOWE
1)podstawowe pojęcia prawne;
2)rodzaje prawa stosowane w administracji;
2)ekonomiczny;
3)administracyjny;
3)stosowanie i przestrzeganie prawa;
4)praca biurowa;
4)władza ustawodawcza, wykonawcza i sądownicza w Polsce;
5)podstawy działalności zawodowej.
5)źródła współczesnego konstytucjonalizmu;
BLOK: PRAWNY
6)instytucje i porządek prawny w Unii Europejskiej;
1.Cele kształcenia
7)geneza praw oraz wolności obywatelskich i osobistych; .go Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
8)organy władzy i administracji rządowej;
1)rozróżniać i określać podstawowe pojęcia prawne;
9)administracja publiczna i prawo administracyjne;
2)rozróżniać podstawowe dziedziny i gałęzie prawa stosowane w administracji;
10)ogólne pojęcia prawa cywilnego;
3)korzystać z przepisów prawnych;
4)analizować i interpretować podstawowe akty prawne;
12)przepisy prawa dotyczące działalności gospodarczej;
13)prawne aspekty ochrony środowiska;
14)struktura i zadania samorządu terytorialnego; w. rcl
5)charakteryzować strukturę organów władzy państwowej oraz ich kompetencje;
11)prawo pracy i system zabezpieczenia społecznego;
6)charakteryzować instytucje i porządek prawny w Unii Europejskiej;
7)stosować prawno-administracyjne zasady zarządzania majątkiem publicznym;
8)gromadzić, analizować i oceniać informacje dotyczące jednostki organizacyjnej;
15)nadzór nad samorządem terytorialnym;
16)patologie społeczne.
BLOK: EKONOMICZNY 1. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
10)określać podstawowe instytucje prawa cywilnego;
1)posługiwać się podstawowymi pojęciami ekonomicznymi;
11)rozróżniać formy własności i prawne zasady jej ochrony;
2)wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;
12)stosować przepisy prawa rodzinnego i opiekuńczego;
3)wyjaśniać zasady funkcjonowania sektora finansów publicznych;
13)stosować przepisy prawa pracy i ubezpieczeń społecznych;
4)stosować zasady rachunkowości; ww
9)promować nowoczesny model administracji publicznej oparty na zasadzie służebnej roli wobec obywatela;
14)stosować przepisy prawa dotyczące działalności gospodarczej;
15)korzystać z różnych źródeł prawa;
16)wyjaśniać prawne aspekty ochrony środowiska;
17)interpretować i stosować przepisy prawa samorządu terytorialnego;
5)stosować klasyfikację budżetową;
6)sporządzać podstawową dokumentację księgową i finansową;
7)wypełniać formularze statystyczne;
8)obliczać i interpretować wskaźniki statystyczne;
9)obliczać podstawowe wielkości ekonomiczne;
18)aktualizować wiedzę prawniczą;
10)planować koszty i przychody;
19)zapobiegać korupcji i nadużywaniu władzy w środowisku pracy.
11)sporządzać harmonogramy prac prowadzonych przez jednostkę organizacyjną; — 14316 —
12)sporządzać kalkulacje;
13)dokonywać analizy ekonomicznej;
14)prowadzić działalność gospodarczą;
15)sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej.
2.Treści kształcenia (działy programowe) Poz. 1296
10)określać sytuację prawno-administracyjną obywatela Rzeczypospolitej Polskiej, obywatela jednego z państw Unii Europejskiej i cudzoziemca przebywającego w Rzeczypospolitej Polskiej; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
11)przedstawiać zasady porządku i bezpieczeństwa publicznego;
12)ustalać organ właściwy do rozpatrzenia sprawy;
13)planować przebieg załatwiania spraw;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)podstawowe pojęcia ekonomiczne;
2)tworzenie i podział dochodu narodowego;
15)gromadzić dowody i akty prawne dotyczące sprawy;
16)przeprowadzać wizję lokalną i rozprawę administracyjną; .go
3)zasady funkcjonowania gospodarki rynkowej;
14)stosować obowiązujące procedury obiegu dokumentów;
4)zasady funkcjonowania sektora finansów publicznych;
17)sporządzać sprawozdania, odpisy, protokoły, notatki służbowe;
5)opracowywanie materiału statystycznego;
18)redagować pisma urzędowe;
6)prezentacja i analiza danych statystycznych;
7)zasady księgowości ogólnej i budżetowej;
19)przygotowywać projekty aktów normatywnych i administracyjnych;
8)ewidencja operacji gospodarczych;
20)wykonywać kontrolę i nadzór administracyjny;
9)dokumentacja księgowa;
21)prowadzić egzekucję administracyjną;
22)stosować pieniężne i niepieniężne środki egzekucji; w. rcl
10)sprawozdania finansowe;
11)system cen w gospodarce rynkowej;
12)wskaźniki analizy ekonomicznej;
13)podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej.
23)sporządzać skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego;
24)rozpatrywać skargi i wnioski;
25)stosować procedury gospodarowania mieniem publicznym;
BLOK: ADMINISTRACYJNY
26)przechowywać, zabezpieczać i przygotowywać do archiwizacji dokumenty;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
27)identyfikować główne podmioty życia społecznego w środowisku lokalnym;
1)określać istotę i zakres prawa administracyjnego;
28)wskazywać źródła konfliktów lokalnych;
2)identyfikować źródła prawa administracyjnego;
29)inicjować działania innowacyjne dostosowane do potrzeb społeczności lokalnej;
3)charakteryzować podstawowe instytucje prawa administracyjnego;
30)porównywać europejskie i polskie standardy prawa administracyjnego procesowego; ww 1. Cele kształcenia
4)wskazywać podmioty administrujące;
5)określać prawne formy działania administracji;
6)przedstawiać strukturę naczelnych i centralnych organów administracji państwowej;
31)opisywać europejskie modele administracji publicznej;
32)wyjaśniać zasady zarządzania jakością.
2.Treści kształcenia (działy programowe)
7)rozróżniać kompetencje administracji rządowej i samorządowej;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
8)przedstawiać prawa i obowiązki pracownika administracji;
1)istota i zakres prawa administracyjnego;
9)przedstawiać prawa, wolności oraz obowiązki człowieka i obywatela;
2)źródła prawa administracyjnego;
3)podstawowe instytucje prawa administracyjnego;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14317 —
4)podmioty administrujące;
Poz. 1296
5)prawne formy działania administracji;
6)struktura naczelnych i centralnych organów administracji państwowej; v.p l
2)organizować stanowisko pracy administracyjno-biurowej zgodnie z wymaganiami ergonomii;
3)sporządzać zakres czynności i regulamin stanowiska pracy administracyjno-biurowej;
7)prawa i obowiązki pracownika administracji;
4)zarządzać czasem na stanowisku pracy administracyjno-biurowej;
8)zakres obowiązków, uprawnień i odpowiedzialności pracownika;
5)użytkować urządzenia i sprzęt biurowy;
9)kompetencje administracji rządowej i samorządowej;
10)prawa, wolności i obowiązki człowieka i obywatela;
6)korzystać z komputerowych programów użytkowych;
7)projektować bazy danych, korzystać z dostępnych baz danych;
8)stosować typowe programy graficzne;
11)porządek i bezpieczeństwo publiczne;
9)stosować obowiązujące procedury obiegu dokumentów biurowych;
13)zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego;
10)gromadzić i przechowywać dokumenty zgodnie z procedurami obowiązującymi w jednostce organizacyjnej; reglamentacja .go działalności
12)publicznoprawna gospodarczej;
14)akty normatywne zewnętrzne i wewnętrzne;
15)decyzja administracyjna a postanowienie;
16)ugoda administracyjna;
17)tryb i zasady wydawania zaświadczeń;
12)stosować techniki sporządzania estetycznego maszynopisu;
13)redagować treść pism zgodnie z obowiązującymi wzorami; w. rcl
18)postępowanie administracyjne specjalne (np. Ordynacja podatkowa);
11)stosować metodę mnemotechniczną w pisaniu na komputerze;
19)postępowanie egzekucyjne w administracji;
20)sądowa kontrola postępowania administracyjnego;
21)umowy cywilno- i publicznoprawne;
22)struktura organizacyjna urzędu, przedsiębiorstwa;
14)prowadzić korespondencję w sprawach służbowych;
15)obsługiwać interesantów zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego;
16)organizować narady, zebrania, konferencje, sesje;
17)sporządzać dokumentację spotkań służbowych;
23)zasady wykonywania prac kancelaryjnych;
18)stosować zasady obiegu dokumentacji przyjęte w jednostce organizacyjnej;
24)prowadzenie zbioru dokumentów i zasady ich archiwizacji;
19)korzystać z sieci informatycznych i poczty elektronicznej.
25)przyjmowanie, rozpatrywanie i załatwianie skarg i wniosków;
2.Treści kształcenia (działy programowe)
26)zasady gospodarowania mieniem publicznym;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: ww
27)zasady życia społecznego w środowisku lokalnym;
28)nadzór i kontrola nad działaniami administracji;
29)europejskie modele administracji publicznej;
1)organizacja biura i stanowiska pracy biurowej;
2)elementy ergonomii;
30)zasady zarządzania jakością.
3)charakterystyka i zasady działania urządzeń i sprzętu biurowego;
BLOK: PRACA BIUROWA
4)komputerowe programy użytkowe;
1.Cele kształcenia
5)uruchamianie i wykorzystywanie grafiki komputerowej;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
6)obieg i przechowywanie dokumentów;
1)przedstawiać usytuowanie komórki organizacyjnej w strukturze jednostki organizacyjnej;
7)pisanie metodą mnemotechniczną;
8)wzory pism służbowych;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14318 — Poz. 1296
3)dokumenty dotyczące zatrudnienia;
10)obsługiwanie interesantów;
4)prawo pracy i przepisy dotyczące działalności gospodarczej;
11)obieg informacji w jednostce organizacyjnej; v.p l
9)organizacja spotkań służbowych;
5)bezpieczeństwo i higiena pracy;
12)zasady korzystania z sieci informatycznych i poczty elektronicznej;
6)ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;
13)kształtowanie wizerunku jednostki organizacyjnej.
7)zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ
8)elementy fizjologii i higieny pracy;
9)zasady i metody komunikowania się;
1.Cele kształcenia
10)język obcy zawodowy w zakresie czterech kompetencji językowych: czytania, pisania, rozumienia ze słuchu i mówienia;
1)rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;
11)elementy socjologii i psychologii pracy; .go Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
2)sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;
12)źródła informacji zawodowej i oprogramowanie użytkowe w języku obcym;
13)formy doskonalenia zawodowego;
3)podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy;
14)etyka.
4)sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;
III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE
5)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
7)stosować przepisy prawa dotyczące działalności zawodowej;
8)udzielać pierwszej pomocy w wypadkach przy pracy; poszkodowanym
9)określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;
10)komunikować się z uczestnikami procesu pracy;
11)prowadzić negocjacje;
12)formułować na piśmie i ustnie oraz czytać i słuchać ze zrozumieniem wypowiedzi w języku obcym związanych z realizacją zadań zawodowych;
13)rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej;
Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Prawny w. rcl
6)stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
Nazwa bloku programowego 20 Ekonomiczny 20 Administracyjny 25 Praca biurowa 15 Podstawy działalności zawodowej 5 Razem 85** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 15 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.
IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI
14)podejmować decyzje; ww
15)korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji, oprogramowania użytkowego i doradztwa specjalistycznego;
16)organizować doskonalenie zawodowe pracowników;
Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne:
1)pracownia prawa, ekonomii i administracji;
2)pracownia techniki biurowej;
17)przestrzegać zasad etyki.
3)pracownia komputerowa.
2.Treści kształcenia (działy programowe) Pr a cownia pr a wa , e konomii i a dmin i s t racji powinna by ć wy posa żona w:
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;
2)metody poszukiwania pracy;
1)teksty aktów prawnych z komentarzami i orzecznictwem: Kodeksu postępowania administracyjnego, Kodeksu cywilnego, Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, Kodeksu postępowania cywilnego, Kodeksu pracy; — 14319 —
2)wzory wyciągów z rejestrów i ewidencji prowadzonych przez właściwe organy;
3)wzory testamentów;
4)wzory aktów normatywnych i administracyjnych;
5)wzory umów;
6)wzory pism procesowych w sprawach cywilnych;
Poz. 1296
4)dyktafon;
5)kserokopiarkę i skaner; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
6)testery, bindownice, niszczarki, laminatory, sprzęt audiowizualny, kamery wideo;
7)materiały pomocnicze: segregatory, skoroszyty, teczki, obwoluty i przybory biurowe;
8)dziennik podawczy;
7)statuty związków zawodowych;
9)instrukcje kancelaryjne;
8)druki zamówień publicznych;
9)regulaminy wewnętrzne przedsiębiorstw;
10)wzory sprawozdania finansowego i statystycznego;
10)typowe formularze;
11)wykazy akt i akta spraw.
Pr a cownia kompute r owa powinna by ć w yposa żona w: .go
11)druki weksla i czeku;
12)teksty aktów prawnych regulujących ustrój i postępowanie przed sądami administracyjnymi;
1)stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów);
13)statuty, instrukcje, regulaminy.
2)drukarki;
Pr a c ow nia tech n i ki b i u ro wej p o wi n na by ć w y pos a ż ona w:
1)stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
2)telefon z automatyczną sekretarką;
4)programy specjalistyczne: finansowo-księgowe, kadrowo-płacowe, statystyczne.
Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk dla uczniów. w. rcl
3)faks — 2 sztuki;
3)pakiet programów użytkowych;
Załącznik nr 5 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK DROGOWNICTWA SYMBOL CYFROWY 311[45] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
1)interpretować podstawowe zjawiska i prawa z zakresu mechaniki budowli, materiałoznawstwa, technologii budowlanej; ww
2)czytać i wykonywać rysunki techniczne elementów konstrukcji budowlanych, dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
3)projektować nieskomplikowane odcinki dróg;
4)projektować nieskomplikowane drogowe obiekty inżynierskie;
5)rozpoznawać typowe materiały do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz określać ich właściwości;
6)klasyfikować elementy dróg i nawierzchni drogowych;
7)kontrolować stan nawierzchni dróg i drogowych obiektów inżynierskich, wykrywać usterki oraz ustalać zakres robót naprawczych;
8)opracowywać procesy technologiczne i harmonogramy robót drogowych i mostowych;
9)organizować i prowadzić roboty związane z budową, remontem, przebudową i utrzymaniem dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
10)stosować odpowiednie materiały do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
11)organizować, użytkować i likwidować stanowisko pracy w zakresie robót drogowych, w tym prowadzonych na drogowych obiektach inżynierskich;
12)organizować zaplecza budowy;
13)określać zasady organizacji robót drogowych i mostowych;
14)korzystać z komputerowego oprogramowania wspomagającego prowadzenie robót drogowych i mostowych;
15)stosować zasady prowadzenia ruchu drogowego oraz sygnalizację drogową i urządzenia zabezpieczenia ruchu drogowego w czasie trwania robót drogowych; — 14320 —
16)rozpoznawać rodzaje gruntów budowlanych;
17)dokonywać pomiarów sytuacyjno-wysokościowych, wytyczać i niwelować trasy komunikacyjne;
Poz. 1296
2)dozorowanie pracy maszyn i urządzeń stosowanych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych oraz ocenianie ich stanu technicznego; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
3)przeprowadzanie kontroli jakości wykonywanych robót;
18)klasyfikować maszyny i urządzenia stosowane do robót ziemnych, budowlanych i drogowych, według ich budowy i przeznaczenia;
4)ocenianie stanu technicznego dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
19)oceniać efektywność i celowość stosowania maszyn do robót drogowych i mostowych;
5)kwalifikowanie dróg i drogowych obiektów inżynierskich do naprawy;
20)prowadzić ewidencję dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
6)projektowanie nieskomplikowanych dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz sporządzanie ich dokumentacji konstrukcyjno-technologicznej;
7)projektowanie podstawowych procesów budowy, przebudowy i remontu dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz sporządzanie ich dokumentacji technologicznej; .go
21)opracowywać projekty planów finansowych budowy, utrzymania i ochrony dróg oraz drogowych obiektów inżynierskich;
22)stosować zasady inżynierii ruchu;
23)stosować przepisy prawa budowlanego;
24)posługiwać się oprogramowaniem użytkowym wspomagającym wykonywanie zadań zawodowych;
25)posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;
9)prowadzenie dokumentacji planistycznej i ewidencyjnej dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
10)opracowywanie projektów planów finansowych budowy, utrzymania oraz ochrony dróg i drogowych obiektów inżynierskich; w. rcl
26)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
8)sporządzanie kosztorysów i dokumentacji technicznej wykonywanych prac;
27)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
28)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
29)kierować zespołem pracowników;
30)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
31)udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
32)korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego; ww
33)prowadzić działalność gospodarczą.
Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
2.Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik drogownictwa powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1)organizowanie i nadzorowanie procesów budowlanych, ze szczególnym uwzględnieniem doboru materiałów, narzędzi i maszyn oraz parametrów technologicznych, zgodnie z dokumentacją;
11)wykonywanie robót interwencyjnych oraz bieżącej konserwacji dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
12)przeciwdziałanie niszczeniu dróg przez ich użytkowników;
13)utrzymywanie zieleni przydrożnej;
14)organizowanie zaopatrzenia w materiały stosowane w robotach drogowych i mostowych, określanie ich cech technicznych i przydatności oraz warunków składowania i transportu na wyznaczone miejsce robót;
15)realizowanie zadań w zakresie inżynierii ruchu;
16)przeprowadzanie okresowych kontroli stanu technicznego dróg i drogowych obiektów inżynierskich oraz pomiarów parametrów charakteryzujących obciążenie ruchem drogowym;
17)prowadzenie racjonalnej gospodarki elementami odzyskanymi podczas robót drogowych i mostowych.
3.Zawód technik drogownictwa jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów. Tematyka specjalizacji może dotyczyć:
1)nawierzchni lotniskowych;
2)autostrad;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14321 —
3)administracji drogowej;
Poz. 1296
5)projektowania dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
15)wykonywać podstawowe pomiary sytuacyjne i wysokościowe oraz wyrównywanie pomiarów;
6)utrzymywania dróg i drogowych obiektów inżynierskich w stanach kryzysowych.
16)projektować i przenosić w teren elementy geometryczne drogi;
17)sporządzać podstawowe dokumentacje geodezyjno-kartograficzne na potrzeby drogownictwa;
II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe:
1)wiedza budowlana;
4)podstawy działalności zawodowej.
BLOK: WIEDZA BUDOWLANA 1. Cele kształcenia
18)rozróżniać podstawowe elementy drogi i nawierzchni drogowych oraz technologie ich wykonania;
19)rozpoznawać i charakteryzować typowe elementy konstrukcji budynków i instalacji budowlanych; .go
2)drogi i drogowe obiekty inżynierskie;
3)zarządzanie drogami; v.p l
4)projektowania rozwoju sieci drogowej;
14)posługiwać się przyrządami i instrumentami geodezyjnymi stosowanymi podczas budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
21)ustalać w terenie wymiary podstawy fundamentu i głębokość jego posadowienia;
22)oceniać prawidłowość zabezpieczenia skarp, nasypów i wykopów;
23)stosować przepisy prawa budowlanego i korzystać z norm stosowanych w budownictwie;
24)rozwiązywać proste problemy występujące podczas robót budowlanych. w. rcl
1)czytać i wykonywać rysunki techniczne elementów konstrukcji budowlanych, dróg i drogowych obiektów inżynierskich zgodnie z normami stosowanymi w budownictwie;
20)stosować podstawowe technologie budowlane;
2)wykonywać rysunki dróg i drogowych obiektów inżynierskich z wykorzystaniem oprogramowania wspomagającego projektowanie;
3)rozpoznawać rodzaje gruntów budowlanych;
4)charakteryzować podłoża pod budowę drogi lub drogowego obiektu inżynierskiego;
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)normalizacja w rysunku technicznym;
2)rysunek techniczny budowlany;
3)podstawy projektowania dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
5)działanie sił w gruntach;
6)projektować skład mieszanek mineralno-betonowych i mineralno-bitumicznych;
6)materiały stosowane do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
7)rozróżniać podstawowe narzędzia i sprzęt budowlany oraz opisywać zakres ich stosowania;
7)narzędzia i sprzęt budowlany; ww
5)rozpoznawać, oceniać i właściwie użytkować materiały stosowane do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
8)określać zasady pracy podstawowych elementów konstrukcji budowlanych;
9)obliczać wielkości obciążeń i sił wewnętrznych w podstawowych elementach konstrukcji budowlanych;
10)łączyć elementy konstrukcji budowlanych;
11)wykorzystywać typowe elementy konstrukcji budowlanych stalowych i żelbetowych;
4)elementy dokumentacji technicznej;
8)podstawy mechaniki budowli — rozkłady sił;
9)konstruowanie i zbrojenie elementów konstrukcji budowlanych;
10)materiały na konstrukcje budowlane;
11)wytrzymałość materiałów budowlanych;
12)mury oporowe, ramy, łuki, sklepienia, kratownice;
12)wymiarować proste elementy żelbetowe;
13)geodezyjne przyrządy i instrumenty stosowane podczas budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
13)stosować w pracach projektowych normy i poradniki budowlane;
14)dokumentacje geodezyjno-kartograficzne w drogownictwie;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14322 —
15)budynki i ich rodzaje;
Poz. 1296
16)elementy budynków i instalacje budowlane; v.p l
17)opracowywać procesy technologiczne robót naprawczych;
17)prace pomiarowe w terenie;
18)organizować pracę przy utrzymaniu dróg i drogowych obiektów inżynierskich w okresie zimowym;
18)bezpieczeństwo i higiena pracy podczas robót budowlanych;
19)pielęgnować nawierzchnie w zależności od pory roku;
19)ochrona środowiska, w tym ochrona przed rozprzestrzenianiem się hałasu i wibracji.
20)opracowywać procesy technologiczne budowy dróg kołowych i drogowych obiektów inżynierskich;
BLOK: DROGI I DROGOWE OBIEKTY INŻYNIERSKIE
21)korzystać z norm stosowanych w budownictwie i instrukcji wykonania robót drogowych i mostowych;
1.Cele kształcenia
22)wykonywać roboty drogowe i mostowe zgodnie z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisami ochrony przeciwpożarowej, z zachowaniem dbałości o stan środowiska; .go Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)opracowywać projekty organizacji, użytkowania i likwidowania terenu budowy do robót drogowych i mostowych, zgodnie z wymaganiami technologicznymi;
2)posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu transportu kołowego;
3)rozpoznawać rodzaje i typy dróg kołowych oraz charakteryzować ich nawierzchnie;
24)przygotowywać mieszanki mineralno-betonowe i mineralno-bitumiczne według receptur;
25)transportować, układać i zagęszczać mieszanki mineralno-betonowe i mineralno-bitumiczne;
26)wykonywać przedmiary, pomiary inwentaryzacyjne oraz obmiary robót drogowych i mostowych; w. rcl
4)czytać dokumentację techniczną dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
23)zamawiać i rozliczać materiały do prowadzenia robót drogowych i mostowych;
5)określać rodzaje i funkcje elementów sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, gazowej i grzewczej zlokalizowanych w pasie drogowym;
27)wykonywać zabezpieczenia antykorozyjne konstrukcji stalowych;
6)rozpoznawać i wyjaśniać rolę elementów składowych dróg kołowych;
28)montować i demontować elementy konstrukcji pomocniczych;
7)określać przeznaczenie elementów drogi kołowej;
29)wykonywać deskowania elementów dróg i mostów;
8)projektować elementy układu geometrycznego drogi kołowej;
30)wykonywać montaż elementów stalowych;
9)projektować krótkie odcinki dróg kołowych i ich odwodnienie;
31)klasyfikować maszyny i urządzenia stosowane do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
10)dobierać i charakteryzować urządzenia odwadniające;
32)interpretować zasady działania maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych oraz posługiwać się instrukcjami ich użytkowania i obsługi; ww
11)projektować drogowe obiekty inżynierskie i obliczać wielkości robót ziemnych;
12)rozróżniać i dobierać materiały stosowane w robotach drogowych i mostowych, określać ich cechy techniczne i przydatność oraz składować je i transportować na wyznaczone miejsce robót;
13)dobierać właściwe elementy nawierzchni do danego typu drogi;
14)określać zasady wykonywania i utrzymywania przejazdów kołowych przez tory kolejowe;
15)oceniać stan nawierzchni drogi;
16)określać zakres i rodzaj robót naprawczych;
33)stosować właściwe narzędzia, sprzęt, urządzenia i maszyny do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
34)sprawdzać stan techniczny maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych przed rozpoczęciem pracy;
35)wykorzystywać dokumentację eksploatacyjną maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
36)instalować, przygotowywać do pracy i przeprowadzać rozruch nowych maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14323 — Poz. 1296
37)przeciwdziałać zużyciu elementów maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
BLOK: ZARZĄDZANIE DROGAMI
38)rozpoznawać zagrożenia występujące podczas robót drogowych i mostowych, określać ich przyczyny i metody zapobiegania;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: v.p l 1. Cele kształcenia
1)organizować pracę przy utrzymaniu dróg i drogowych obiektów inżynierskich w zależności od pory roku;
40)kontrolować jakość wykonywanych robót drogowych i mostowych.
2)określać zasady wykonywania i utrzymywania przejazdów kołowych przez tory kolejowe;
2.Treści kształcenia (działy programowe)
3)badać stan techniczny nawierzchni dróg kołowych i drogowych obiektów inżynierskich;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
4)określać zakres i rodzaj robót naprawczych; .go
39)sporządzać i weryfikować kosztorysy robót drogowych i mostowych;
1)drogi i drogowe obiekty inżynierskie;
5)opisywać procesy technologiczne robót naprawczych;
2)organizacja robót przy budowie, przebudowie i remoncie dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
6)określać zakres robót konserwacyjnych;
3)teren budowy;
7)prowadzić ewidencję dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
4)podstawowe pojęcia z zakresu transportu drogowego;
8)oceniać jakość wykonanych robót drogowych i mostowych;
5)rodzaje, typy i elementy dróg kołowych;
9)dokonywać odbioru robót drogowych i mostowych; w. rcl
6)elementy drogi kolejowej;
7)dokumentacje techniczne dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
8)podstawy projektowania elementów dróg kołowych i drogowych obiektów inżynierskich;
9)grunty budowlane i roboty ziemne;
10)utrzymanie dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
11)ocena stanu nawierzchni dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
12)materiały stosowane do robót drogowych i mostowych; ww
13)transport i składowanie materiałów i prefabrykatów;
14)sporządzanie mieszanek mineralno-betonowych i mineralno-bitumicznych;
15)układanie nawierzchni betonowych i bitumicznych;
16)przedmiar i obmiar robót drogowych i mostowych;
17)prefabrykowane konstrukcje betonowe i żelbetowe;
10)przygotowywać dokumentację dotyczącą wykonania robót drogowych i mostowych;
11)opracowywać plany rozwoju ciągu dróg;
12)opracowywać projekty planów finansowych budowy, utrzymania i ochrony dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
13)koordynować roboty w pasie drogowym;
14)zabezpieczać ruch drogowy w czasie trwania robót;
15)wprowadzać ograniczenia ruchu drogowego oraz zamykać drogi i drogowe obiekty inżynierskie;
16)prowadzić pomiary parametrów charakteryzujących obciążenie ruchem drogowym;
17)stosować przepisy prawa dotyczące ruchu drogowego;
18)posługiwać się wybranym językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonawstwa robót drogowych i mostowych, w tym przygotowywać dokumentacje konstrukcyjne i technologiczne.
2.Treści kształcenia (działy programowe)
18)pomocnicze roboty drogowe i mostowe;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
19)konstrukcje budowlane drogowe i mostowe;
1)przepisy prawa dotyczące dróg publicznych;
20)montaż i demontaż konstrukcji pomocniczych.
2)administrowanie drogami publicznymi;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14324 — Poz. 1296
12)określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;
4)badania stanu technicznego nawierzchni dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
13)komunikować się z uczestnikami procesu pracy;
5)roboty naprawcze i konserwacyjne prowadzone na drogach i drogowych obiektach inżynierskich; v.p l
3)budowa, utrzymanie i ochrona dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
14)prowadzić negocjacje;
15)rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej;
6)kontrola jakości wykonanych robót drogowych i mostowych;
16)podejmować decyzje;
7)ewidencja dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
17)korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji, dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz oprogramowania użytkowego;
8)plany rozwoju ciągu dróg;
19)przestrzegać zasad etyki. .go
9)finansowanie budowy, remontów, przebudowy i utrzymania dróg;
18)organizować doskonalenie zawodowe pracowników;
10)przepisy prawa dotyczące ruchu drogowego;
11)zadania inżynierii ruchu drogowego;
12)utrzymywanie urządzeń zabezpieczających ruch drogowy i infrastruktury oznakowania drogowego;
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia ujęte są w następujących działach programowych:
1)gospodarka rynkowa;
13)język obcy, z uwzględnieniem terminologii właściwej dla zawodu, w szczególności stosowanej w wykonawstwie, projektowaniu i dokumentacjach technicznych.
2)formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;
BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ
5)plan rozwoju przedsiębiorstwa;
1.Cele kształcenia
6)strategie marketingowe;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
7)metody poszukiwania pracy;
3)analiza ekonomiczna w przedsiębiorstwie; w. rcl
4)struktura budżetu przedsiębiorstwa;
1)wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej;
2)rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw;
3)sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa;
8)dokumenty dotyczące zatrudnienia;
9)podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;
10)prawo pracy i prawo o swobodzie działalności gospodarczej;
11)bezpieczeństwo i higiena pracy;
12)ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;
5)podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy;
13)elementy ergonomii;
6)sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;
14)zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
7)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
15)elementy fizjologii i higieny pracy; ww
4)opracowywać plan marketingowy;
8)stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
16)zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;
9)stosować przepisy prawa dotyczące działalności zawodowej;
18)elementy socjologii i psychologii pracy;
10)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
11)udzielać pierwszej pomocy w wypadkach przy pracy;
17)zasady i metody komunikowania się;
19)źródła informacji zawodowej i oprogramowanie użytkowe w języku obcym;
20)formy doskonalenia zawodowego; poszkodowanym
21)etyka.
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14325 — Poz. 1296 III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE podbudowa programowa: gimnazjum Nazwa bloku programowego v.p l Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* podbudowa programowa: podbudowa programowa: zasadnicza szkoła zawodowa liceum ogólnokształcące, liceum profilowane, technikum, uzupełniające liceum ogólnokształcące, technikum uzupełniające zawód: mechanik maszyn i urządzeń drogowych 22 Drogi i drogowe obiekty inżynierskie 48 Zarządzanie drogami 16 Podstawy działalności zawodowej Razem 25 22 40 48 20 16 4 5 4 90** 90** 90** .go Wiedza budowlana * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 10 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację.
TREŚCI
7)zestawy map w skalach umożliwiających projektowanie dróg;
Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne:
8)stanowiska komputerowe połączone w sieć z dostępem do Internetu i drukarki (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
1)pracownia rysunku i kosztorysowania;
9)oprogramowanie wspomagające projektowanie i kosztorysowanie. w. rcl IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
2)pracownia budowlana;
3)pracownia miernicza;
Pr a cownia budowla na powinna by ć w yp o sa żona w:
4)pracownia drogowo-mostowa;
1)modele konstrukcji budowlanych i ich elementów;
5)pracownia maszyn i urządzeń do robót ziemnych, budowlanych i drogowych;
2)modele rusztowań i deskowań;
6)laboratorium techniki drogowej i mostowej.
4)modele elementów konstrukcji żelbetowych, słupów, belek, płyt;
Pr a c ow nia rysu n ku i ko sz to ryso wania pow i n na by ć w y po saż o n a w:
3)próbki materiałów budowlanych;
2)modele i plansze figur płaskich i brył;
6)przykładowe dokumentacje budowlane.
3)zestaw modeli wspomagających kształtowanie wyobraźni przestrzennej;
Pr a cownia mie r nicza powinna by ć w yp o sa żona w:
4)komplety norm dotyczących sporządzania rysunków technicznych budowlanych;
1)podstawowe przyrządy pomiarowe i instrumenty geodezyjne w liczbie umożliwiającej prowadzenie ćwiczeń w grupach trzyosobowych; ww
1)stanowiska do rysunku technicznego z kompletem przyborów rysunkowych (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
5)filmy i plansze przedstawiające konstrukcje budynków i ich elementów, tereny budowy wraz z przestrzenią zajmowaną przez urządzenia zaplecza budowy i wykonawstwo podstawowych robót budowlanych;
5)Katalogi Nakładów Rzeczowych i Scalonych Nakładów Rzeczowych w zakresie robót drogowych i mostowych (jeden katalog dla jednego ucznia);
6)projekty typowych dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
2)przyrządy do kartowania oraz obliczania powierzchni;
3)mapy warstwicowe, sytuacyjne i schematyczne oraz profile dróg;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14326 — Poz. 1296
2)modele podstawowych części maszyn;
5)przykładowe dokumentacje pomiarowe;
3)filmy instruktażowe prezentujące wykonawstwo robót;
6)filmy i plansze przedstawiające budowę przyrządów geodezyjnych, sposoby i metody pomiarów, zasady wytyczania tras komunikacyjnych oraz osi mostów. v.p l
4)dzienniki pomiarowe;
4)instrukcje obsługi maszyn i urządzeń stosowanych do robót drogowych i mostowych; p owinna
5)przykłady dokumentacji techniczno-ruchowych (DTR) niezbędnych przy eksploatacji maszyn i urządzeń do robót drogowych i mostowych;
1)próbki podstawowych materiałów do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
6)układy symulacyjne prezentujące zasady pracy, obsługi i eksploatacji maszyn i urządzeń.
Pr a c ow nia d ro g o wo -m o sto wa b y ć w y pos a ż on a w:
2)modele konstrukcji dróg, chodników, ulic;
3)modele nawierzchni dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
5)modele dróg kolejowych;
1)przyrządy i aparaty do badania gruntów; .go
4)modele obiektów mostowych i ich elementów;
L a bor a tor ium te chniki dr ogowe j i mo s t o we j powinno by ć wy posa żone w:
6)plansze i filmy instruktażowe prezentujące wykonawstwo robót drogowych i mostowych;
7)podstawowy sprzęt ochrony indywidualnej;
8)komplety dokumentacji projektowych i wykonawczych robót oraz świadectw dopuszczenia materiałów do stosowania w budowie dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
9)zbiór norm stosowanych w drogownictwie;
3)przyrządy i aparaty do badania betonów i elementów betonowych;
4)przyrządy i aparaty do badania bitumów i mas mineralno-bitumicznych;
5)przyrządy i aparaty do badania cech eksploatacyjnych nawierzchni drogowych;
6)próbki materiałów do wykonywania ćwiczeń. w. rcl
10)oprogramowanie wspomagające zarządzanie utrzymaniem dróg i drogowych obiektów inżynierskich.
2)przyrządy i aparaty do badania materiałów budowlanych, w tym do budowy dróg i drogowych obiektów inżynierskich;
Pr a c ow nia m asz yn i u rz ąd z eń d o r obót zi e m ny c h, bud o wl an ych i d ro g o wych powinn a by ć w y pos a ż o n a w:
1)modele, plansze, filmy prezentujące rodzaje maszyn ziemnych, budowlanych i drogowych;
Liczba przyrządów i aparatów powinna umożliwiać wykonywanie badań w grupach 3—4-osobowych.
Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk dla uczniów.
Załącznik nr 6 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK EKONOMISTA SYMBOL CYFROWY 341[02] I. OPIS ZAWODU ww 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
1)posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu ekonomii, rachunkowości, prawa, statystyki i sprawozdawczości;
2)stosować podstawowe zasady zarządzania zasobami rzeczowymi, finansowymi i ludzkimi;
3)stosować różne formy marketingu;
4)organizować pracę własną i zespołu;
5)obliczać i interpretować miary statystyczne wykorzystywane w pracach analitycznych i planistycznych;
6)posługiwać się rachunkiem procentowym, odsetkowym i dyskontowym;
7)redagować pisma, sporządzać sprawozdania i notatki służbowe; protokoły,
8)obsługiwać typowe urządzenia biurowe;
9)opracowywać, interpretować i prezentować materiał statystyczny;
10)korzystać z opracowań statystycznych;
11)stosować zasady rachunkowości w sporządzaniu i kontroli dokumentów księgowych;
12)prowadzić ewidencję księgową;
13)interpretować zapisy księgowe; — 14327 —
14)stosować formy i techniki zaopatrzenia i zbytu w różnych typach jednostek organizacyjnych;
15)prowadzić sprawy wynikające ze współpracy przedsiębiorców z instytucjami finansowymi, organami administracji publicznej oraz podmiotami krajowymi i zagranicznymi;
16)prowadzić korespondencję w sprawach osobowych, finansowych i handlowych z kontrahentami, instytucjami finansowymi oraz organami administracji publicznej;
17)sporządzać plany działań małego przedsiębiorcy;
18)obliczać wynagrodzenia, wydajność pracy, amortyzację, ubytki, ceny i marże oraz średnie zapasy;
2.Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik ekonomista powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
1)organizowanie działalności gospodarczej;
2)organizowanie procesów pracy;
3)prowadzenie działań marketingowych;
4)ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych;
5)sporządzanie sprawozdań i analiz;
6)wykonywanie prac biurowych.
3.Zawód technik ekonomista jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów. Tematyka specjalizacji może dotyczyć: .go
19)dokonywać analizy ekonomiczno-finansowej przedsiębiorstwa, obliczać i interpretować podstawowe wskaźniki zadłużenia, płynności finansowej, rotacji, kosztów, rentowności, zużycia materiałów i narzędzi, struktury majątku i kapitału, zatrudnienia oraz zapasów i sprzedaży;
Poz. 1296 v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
20)posługiwać się klasyfikacją działalności gospodarczej oraz wyrobów i usług;
21)organizować proces spedycji i magazynowania towarów;
2)ubezpieczeń;
3)obrotu i zarządzania nieruchomościami;
4)podatków;
5)finansów i rachunkowości małego przedsiębiorstwa.
II. BLOKI PROGRAMOWE w. rcl
22)prowadzić ewidencję zjawisk i procesów gospodarczych stosownie do regulacji prawnych;
1)bankowości;
23)sporządzać zestawienie obrotów i sald oraz sprawozdanie finansowe;
24)posługiwać się oprogramowaniem użytkowym wspomagającym wykonywanie zadań zawodowych;
25)posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;
26)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
27)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe:
1)przedsiębiorstwo;
2)finanse i rachunkowość;
3)informacja w przedsiębiorstwie;
4)ekonomiczno-prawny;
5)podstawy działalności zawodowej.
BLOK: PRZEDSIĘBIORSTWO 1. Cele kształcenia
29)kierować zespołem pracowników;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: ww
28)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
30)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
31)udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
32)korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;
1)posługiwać się pojęciami z zakresu funkcjonowania przedsiębiorstwa;
2)rozróżniać formy prawne jednostek organizacyjnych;
3)określać obszary i zasady funkcjonowania przedsiębiorstw;
33)prowadzić działalność gospodarczą.
Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
4)rozróżniać zadania organów przedsiębiorstwa oraz zadania komórek organizacyjnych;
5)stosować techniki zaopatrzenia i zbytu, krajowego i zagranicznego obrotu towarowego oraz techniki świadczenia usług; — 14328 —
6)organizować i oceniać pracę własną i zespołu;
7)stosować zasady racjonalnej organizacji pracy i zasady zarządzania w typowych sytuacjach;
8)stosować zasady prowadzenia negocjacji biznesowych w typowych sytuacjach;
9)obliczać i szacować wyniki, ze szczególnym uwzględnieniem odsetek i dyskonta;
10)inwentaryzować powierzony majątek;
11)kalkulować ceny na różnych szczeblach obrotu towarowego;
13)stosować kursy walutowe;
33)przestrzegać warunków racjonalnego przechowywania i transportu towarów;
34)korzystać z klasyfikacji Głównego Urzędu Statystycznego, w szczególności z Systematycznego Wykazu Wyrobów, Klasyfikacji Wyrobów i Usług, Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego;
35)prowadzić typowe zapisy w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)podstawowe pojęcia z zakresu funkcjonowania przedsiębiorstw; .go
12)obliczać i interpretować wskaźniki zapasów, zatrudnienia, kosztów, majątku i kapitału;
Poz. 1296 v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
2)formy prawne jednostek organizacyjnych;
15)organizować działalność produkcyjną, usługową i handlową, opracowywać biznesplan;
3)struktura organizacyjna i zadania organów jednostki gospodarczej;
16)prowadzić typową dokumentację związaną z produkcją, usługami i obrotem towarowym;
4)ekonomika procesów wytwórczo-usługowych;
17)stosować zasady gospodarowania majątkiem;
5)współpraca przedsiębiorstwa z otoczeniem społeczno-ekonomicznym;
18)rozliczać się z tytułu podatków, opłat i ubezpieczeń społecznych;
6)zasady zarządzania, racjonalnej organizacji pracy i prowadzenia negocjacji;
19)określać korzyści wynikające ze stosowania postępu technicznego;
7)ekonomika gospodarowania środkami trwałymi; w. rcl
14)kształtować właściwy poziom zapasów;
20)analizować efekty typowych zdarzeń gospodarczych;
21)stosować zasady analizy ekonomicznej;
22)porównywać korzyści wynikające z różnych form pozyskiwania kapitału;
23)ustalać wysokość wyniku finansowego;
24)określać rodzaje i zakres kontroli przedsiębiorstwa;
25)analizować motywy zachowań konsumentów;
8)ekonomika majątku obrotowego;
9)ekonomika gospodarowania zasobami ludzkimi;
10)dokumentacja związana z produkcją, usługami i obrotem towarowym;
11)analiza ekonomiczno-finansowa w przedsiębiorstwie;
12)elementy technologii i towaroznawstwa;
13)wybrane zagadnienia z technologii i towaroznawstwa artykułów żywnościowych i nieżywnościowych;
14)Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług.
27)określać czynniki wpływające na jakość wyrobów gotowych, usług i towarów;
BLOK: FINANSE I RACHUNKOWOŚĆ ww
26)dokonywać klasyfikacji wyrobów i usług, zgodnie z obowiązującymi zasadami;
1.Cele kształcenia
28)korzystać z informacji o produktach zamieszczonych w prospektach, ulotkach, poradnikach i innych źródłach;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
29)udzielać porad dotyczących sprzedawanych produktów;
1)posługiwać się terminologią z zakresu finansów i rachunkowości;
30)oferować produkty komplementarne i substytucyjne;
2)rozróżniać pojęcia: gospodarka finansowa, polityka finansowa, system finansowy;
31)rozpoznawać podstawowe właściwości wybranych artykułów żywnościowych i nieżywnościowych;
3)rozróżniać i charakteryzować poszczególne elementy majątku przedsiębiorstwa;
32)rozpoznawać metody konserwacji produktów;
4)obliczać opłacalność korzystania z różnych źródeł finansowania;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14329 — Poz. 1296
34)ustalać i rozliczać odchylenia;
6)wyjaśniać rolę i funkcje budżetu państwa;
35)wyceniać składniki majątku;
7)klasyfikować i rozróżniać dochody budżetowe;
36)identyfikować kategorie kosztów oraz kategorie wynikowe;
8)klasyfikować wydatki budżetowe; v.p l
5)dokonywać klasyfikacji kosztów;
9)klasyfikować podatki;
37)wybierać właściwy wariant budowy rachunku kosztów;
10)klasyfikować dochody jednostek samorządu terytorialnego;
38)rozliczać koszty i przychody w czasie;
11)rozróżniać filary systemu emerytalnego;
39)przeprowadzać kalkulację kosztów;
40)przeprowadzać i rozliczać inwentaryzację;
12)rozróżniać rodzaje operacji bankowych;
41)ustalać wynik finansowy przedsiębiorstwa z zastosowaniem różnych wariantów oraz dokonywać ewidencji jego podziału; .go
13)rozróżniać instrumenty oddziaływania Narodowego Banku Polskiego na działalność innych banków;
14)klasyfikować i rozróżniać papiery wartościowe;
42)sporządzać i analizować sprawozdanie finansowe;
15)określać funkcje i zasady funkcjonowania Giełdy Papierów Wartościowych;
43)oceniać kondycję finansową przedsiębiorstwa, wykorzystywać wyniki oceny w procesach decyzyjnych;
16)składać zlecenia kupna-sprzedaży papierów wartościowych w biurze maklerskim;
17)charakteryzować zadania instytucji związanych z Giełdą Papierów Wartościowych w Warszawie;
18)korzystać z ceduły giełdowej;
45)projektować strukturę organizacyjną komórek rachunkowości, określać zakres czynności na poszczególne stanowiska;
46)posługiwać się podstawowymi narzędziami rachunkowości zarządczej. w. rcl
19)stosować formy rozliczeń gotówkowych i bezgotówkowych;
44)stosować komputerowe programy finansowo-księgowe;
20)korzystać z kart płatniczych;
21)sporządzać wnioski kredytowe;
22)korzystać z informacji o produktach bankowych niezbędnych do wyboru najkorzystniejszych usług bankowych;
23)rozróżniać elementy rachunkowości i ich powiązania;
24)korzystać z przepisów ustawy o rachunkowości, przepisów podatkowych, celnych i innych;
25)obliczać i szacować wyniki;
26)projektować zakładowy plan kont;
27)projektować obieg dowodów księgowych; ww
28)sporządzać, kontrolować i dekretować dowody związane z działalnością przedsiębiorstwa;
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)istota, funkcje i znaczenie rachunkowości;
2)ogólne zagadnienia dotyczące finansów;
3)finanse przedsiębiorstw;
4)gospodarka budżetowa państwa;
5)system finansowy ubezpieczeń;
6)system pieniężno-kredytowy;
7)bilans, operacje gospodarcze;
8)dokumentacja księgowa;
9)konta bilansowe i wynikowe;
29)przechowywać dowody księgowe;
10)kierunki uszczegółowienia ewidencji;
30)ewidencjonować i interpretować operacje gospodarcze dotyczące działalności przedsiębiorstwa, na podstawie dowodów księgowych oraz zakładowego planu kont;
11)techniczne formy księgowości;
31)prowadzić ewidencję analityczną właściwą dla poszczególnych składników majątku i kapitałów;
13)środki pieniężne, krótkoterminowe papiery wartościowe;
32)analizować i interpretować zapisy księgowe;
14)rozrachunki i roszczenia;
33)obliczać zużycie składników majątku trwałego;
15)obrót materiałowy;
12)organizacja rachunkowości w jednostce gospodarczej;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14330 — Poz. 1296 2. Treści kształcenia (działy programowe)
17)inwentaryzacja;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
18)ewidencja i rozliczanie kosztów działalności; v.p l
16)majątek trwały;
1)środki techniczne i materiały pomocnicze;
19)kalkulacja kosztów działalności;
2)przepływ informacji w przedsiębiorstwie;
20)sprzedaż produktów pracy;
3)zasady redagowania treści pism;
21)obrót towarowy;
4)korespondencja w sprawach osobowych, finansowych i handlowych;
23)przychody i koszty finansowe;
5)badania statystyczne;
24)wyniki nadzwyczajne;
6)analiza statystyczna;
25)sprawozdanie finansowe, weryfikacja sprawozdania.
7)użytkowe programy komputerowe;
BLOK: INFORMACJA W PRZEDSIĘBIORSTWIE
8)rozwiązywanie problemów ekonomicznych z wykorzystaniem komputera;
1.Cele kształcenia
9)zasady kształtowania stosunków międzyludzkich w pracy. .go
22)pozostałe przychody i koszty operacyjne;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu informatyki, technik biurowych i statystyki;
2)korzystać z literatury i innych źródeł informacji, w tym informacji statystycznej;
1.Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)charakteryzować cele gospodarowania; w. rcl
3)wykorzystywać środki techniczne i materiały w pracy biurowej;
BLOK: EKONOMICZNO-PRAWNY
4)wykonywać typowe czynności kancelaryjne;
5)redagować treści pism w sprawach osobowych, finansowych i handlowych oraz w sprawach związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa;
6)redagować treści pism w języku obcym;
7)przygotowywać i prowadzić proste badania statystyczne;
2)wyjaśniać znaczenie i określać hierarchię potrzeb człowieka;
3)stosować zasady racjonalnego gospodarowania;
4)posługiwać się podstawowymi kategoriami ekonomicznymi;
5)charakteryzować zasady działania mechanizmu rynkowego;
6)określać podstawy podejmowania decyzji przez konsumentów i producentów;
8)opracowywać i prezentować zebrany materiał statystyczny;
7)charakteryzować skutki nierównomiernego rozwoju gospodarki;
9)posługiwać się typowymi miarami statystycznymi stosowanymi w analizie ekonomicznej;
8)charakteryzować politykę gospodarczą państwa; ww
10)obliczać i interpretować dominantę, medianę, miary rozproszenia, indeksy agregatowe, współczynniki korelacji;
9)charakteryzować politykę monetarną banku centralnego;
10)określać wpływ integracji i globalizacji na rozwój polskiej gospodarki;
11)szacować wyniki obliczeń;
12)korzystać z arkusza kalkulacyjnego i bazy danych przy rozwiązywaniu problemów ekonomicznych;
13)wykorzystywać programy kadrowo-płacowe, magazynowo-zaopatrzeniowe, komputerową księgę przychodów i rozchodów;
14)obsługiwać systemy ekonomiczno-finansowe, w tym system finansowo-księgowy;
15)kształtować pozytywny wizerunek przedsiębiorstwa.
11)określać istotę i rodzaje wykładni prawa;
12)korzystać z różnych źródeł prawa, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów prawa pracy;
13)stosować zasady zarządzania jakością.
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)potrzeby i cele gospodarowania;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14331 — Poz. 1296
4)podstawy podejmowania decyzji ekonomicznych przez konsumentów i producentów;
18)organizować doskonalenie zawodowe pracowników;
5)rynek zasobów;
19)przestrzegać zasad etyki.
6)rola państwa w gospodarce rynkowej;
7)polityka fiskalna i monetarna; v.p l
3)mechanizm rynkowy;
17)korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji, oprogramowania użytkowego i doradztwa specjalistycznego;
2)zasady racjonalnego gospodarowania;
2.Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
9)podstawowe pojęcia prawne;
1)metody poszukiwania pracy;
10)istota i rodzaje wykładni prawa;
2)dokumenty dotyczące zatrudnienia;
11)prawo cywilne, handlowe, finansowe, prawo pracy i ubezpieczeń społecznych, prawo rodzinne i opiekuńcze;
3)podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej;
12)zasady zarządzania jakością. .go
8)integracja i globalizacja gospodarki;
4)prawo pracy i prawo działalności gospodarczej;
5)bezpieczeństwo i higiena pracy;
BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ 1. Cele kształcenia
6)ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska;
7)elementy ergonomii;
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
8)zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy;
1)podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy;
9)elementy fizjologii i higieny pracy;
10)zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy;
11)zasady i metody komunikowania się; w. rcl
2)sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia;
3)przeprowadzać rozmowę kwalifikacyjną z kandydatami do pracy;
12)elementy socjologii i psychologii pracy;
4)sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej;
13)język obcy zawodowy w zakresie czterech kompetencji językowych: czytania, pisania, rozumienia ze słuchu i mówienia;
5)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
14)źródła informacji zawodowej i oprogramowanie użytkowe w języku obcym;
6)stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
15)formy doskonalenia zawodowego;
7)stosować przepisy prawa dotyczące działalności zawodowej;
III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE
8)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
9)udzielać pierwszej pomocy w wypadkach przy pracy; poszkodowanym ww
10)określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy;
11)komunikować się z uczestnikami procesu pracy;
12)prowadzić negocjacje;
13)formułować na piśmie i ustnie oraz czytać i słuchać ze zrozumieniem wypowiedzi w języku obcym związanych z realizacją zadań zawodowych;
14)rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej;
15)podejmować decyzje;
16)organizować doskonalenie zawodowe pracowników;
16)etyka.
Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Przedsiębiorstwo 25 Finanse i rachunkowość 25 Informacja w przedsiębiorstwie 15 Ekonomiczno-prawny 15 Podstawy działalności zawodowej 5 Razem 85** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 15 % godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację. — 14332 — IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI Poz. 1296
10)instrukcje kancelaryjne;
11)wykazy akt i akta spraw. v.p l Dziennik Ustaw Nr 195 Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne:
Pr a cownia r a chunkowości wy posa żona w:
1)pracownia komputerowa;
1)podręczniki i słowniki ekonomiczne;
2)pracownia techniki biurowej;
2)przepisy dotyczące rachunkowości i przepisy podatkowe;
3)pracownia rachunkowości;
Pr a c ow nia k o m p u tero wa p o wi n n a by ć wy p o s a ż ona w :
5)formularze do przygotowania sprawozdania finansowego;
6)zestaw dowodów księgowych;
7)zestaw rejestrów zakupu i sprzedaży w systemie podatku od towarów i usług;
4)programy specjalistyczne: finansowo-księgowe, kadrowo-płacowe.
Pr a c ow nia tech n i ki b i u ro wej p o wi n na by ć w y pos a ż ona w:
1)stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
8)zestaw dokumentów związanych z inwentaryzacją;
9)sprawozdania finansowe.
Pr a cownia e konomiki powinna by ć w yp o sa żona w:
1)podręczniki, słowniki i encyklopedie ekonomiczne;
2)przepisy prawne; w. rcl
2)pakiet programów biurowych;
4)formularze podstawowych urządzeń ewidencyjnych; .go
1)stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia);
3)pakiet programów użytkowych; b yć
3)plan kont;
4)pracownia ekonomiki.
2)drukarki; powinna
3)telefon z automatyczną sekretarką;
3)taryfy celne;
4)dwa faksy;
5)dyktafon;
4)tabele stawek podatku dochodowego, akcyzowego, od towarów i usług;
6)kserokopiarkę;
5)tabele kursów walut;
7)materiały pomocnicze: segregatory, skoroszyty, teczki, obwoluty i przybory biurowe;
6)regulaminy wewnętrzne przedsiębiorstw.
8)dziennik podawczy;
9)typowe formularze;
Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów.
Załącznik nr 7 ww PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK OCHRONY FIZYCZNEJ OSÓB I MIENIA SYMBOL CYFROWY 515[01] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć:
1)stosować wiedzę z zakresu przepisów dotyczących ochrony osób i mienia;
2)organizować i realizować ochronę fizyczną osób i mienia;
3)prowadzić działalność w zakresie zapobiegania, rozpoznawania i wykrywania zagrożeń;
4)analizować stan zagrożeń chronionych obszarów, obiektów i urządzeń;
5)kierować zespołami pracowników ochrony fizycznej i samodzielnie podejmować decyzje;
6)prowadzić dokumentację wewnętrznych służb ochrony, uzbrojenia specjalistycznych uzbrojonych formacji ochronnych;
7)sporządzać plany ochrony obszarów, obiektów i urządzeń podlegających obowiązkowej ochronie;
Dziennik Ustaw Nr 195 — 14333 — Poz. 1296 2. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik ochrony fizycznej osób i mienia powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:
9)przestrzegać przepisów dotyczących wymagań kwalifikacyjnych pracowników ochrony;
1)zapewnienie bezpieczeństwa życia, zdrowia i nietykalności osobistej ochranianych osób;
10)stosować obowiązujący tryb działania pracowników ochrony wobec osób znajdujących się w granicach chronionych obiektów i obszarów oraz przy wykonywaniu zadań ochrony osób i mienia poza granicami chronionych obiektów i obszarów;
2)zapewnienie bezpieczeństwa obszarom, obiektom i urządzeniom podlegającym ochronie;
11)stosować środki przymusu bezpośredniego oraz techniki samoobrony i interwencji;
3)organizowanie i prowadzenie ochrony obszarów, obiektów i urządzeń;
4)analizowanie występujących zagrożeń chronionych osób i mienia;
5)zapobieganie powstaniu szkody wynikającej z popełnianych przestępstw i wykroczeń na terenie chronionym; .go
12)posługiwać się bronią palną; v.p l
8)organizować współpracę specjalistycznych uzbrojonych formacji ochronnych z Policją, jednostkami ochrony przeciwpożarowej, obrony cywilnej i strażami samorządowymi;
13)stosować metody i środki zabezpieczenia technicznego osób i mienia;
14)zabezpieczać miejsca zdarzenia (przestępstwa i wykroczenia);
15)organizować i nadzorować wykonywanie usług w zakresie ochrony osób i mienia;
16)stosować zasady uzbrojenia specjalistycznych uzbrojonych formacji ochronnych i warunków przechowywania oraz ewidencjonowania broni i amunicji;
7)ujmowanie osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, a także chronionego mienia w celu niezwłocznego przekazania ich jednostce Policji;
8)obsługiwanie urządzeń i systemów sygnalizujących stan zagrożenia chronionych osób i mienia oraz mechanicznych urządzeń zabezpieczających; w. rcl
17)nadzorować i kontrolować podległych pracowników ochrony;
6)prowadzenie kontroli przestrzegania przepisów dotyczących ochrony osób i mienia;
18)sporządzać harmonogramy prac, szacować ich czasochłonność oraz analizować koszty;
9)zabezpieczanie techniczne budynków, pomieszczeń i pojazdów przeznaczonych do przechowywania lub transportu wartości pieniężnych oraz innych przedmiotów wartościowych lub niebezpiecznych;
19)posługiwać się oprogramowaniem użytkowym wspomagającym wykonywanie zadań zawodowych;
10)obsługiwanie urządzeń i środków łączności;
20)posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;
11)organizowanie i prowadzenie szkoleń z zakresu ochrony osób i mienia;
21)stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych;
12)współpraca z Policją, jednostkami ochrony przeciwpożarowej, obroną cywilną i strażami miejskimi.
22)przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska;
II. BLOKI PROGRAMOWE
23)organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii;
Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikające z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: ww
24)kierować zespołem pracowników;
25)stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy;
26)udzielać pierwszej pomocy w stanach zagrożenia życia i zdrowia;
1)ogólnozawodowy;
2)podstawy prawa;
3)ochrona osób i mienia;
4)podstawy działalności zawodowej.
27)korzystać z różnych źródeł informacji oraz doradztwa specjalistycznego;
BLOK: OGÓLNOZAWODOWY
28)prowadzić działalność gospodarczą.
1.Cele kształcenia Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)posługiwać się terminologią z zakresu ochrony osób i mienia; — 14334 —
2)określać sposób prowadzenia ewidencji obszarów, obiektów i urządzeń podlegających obowiązkowej ochronie;
Poz. 1296
2)obszary, obiekty i urządzenia podlegające obowiązkowej ochronie; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
3)sporządzać plan ochrony jednostki organizacyjnej;
3)zasady sporządzania planu ochrony jednostki organizacyjnej i tryb jego uzgadniania;
4)określać strukturę organizacyjną i zakres działania wewnętrznych służb ochrony oraz ich uzbrojenie, wyposażenie i umundurowanie;
4)wewnętrzne służby ochrony – zasady i tryb tworzenia, struktura organizacyjna, zakres działania, uzbrojenie, wyposażenie i umundurowanie;
5)organizować i nadzorować wykonywanie usług w zakresie ochrony osób i mienia;
5)zasady prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia;
6)prowadzić dokumentację ochronną;
7)zatrudniać i szkolić podległych pracowników ochrony;
8)kontrolować kwalifikacje pracowników ochrony;
7)kwalifikacje pracowników ochrony;
8)uprawnienia pracowników ochrony osób i mienia w zakresie użycia środków przymusu bezpośredniego oraz broni palnej; .go
9)kontrolować uprawnienia pracowników ochrony do użycia środków przymusu bezpośredniego oraz broni palnej;
6)dokumentacja ochrony;
10)stosować przepisy prawa dotyczące odpowiedzialności karnej pracownika ochrony;
11)współpracować z Policją, jednostkami ochrony przeciwpożarowej, obrony cywilnej i strażami samorządowymi;
9)odpowiedzialność karna pracownika ochrony;
10)zakres i tryb sprawowania przez Policję nadzoru nad specjalistycznymi uzbrojonymi formacjami ochronnymi;
11)współpraca pracowników ochrony z jednostkami ochrony przeciwpożarowej, obrony cywilnej i strażami samorządowymi;
12)wybrane zagadnienia z psychologii i socjologii;
13)określać składniki osobowości i czynniki kształtujące osobowość;
13)wybrane zagadnienia z kryminologii; w. rcl
12)określać rolę procesów poznawczych w rozwoju człowieka;
14)stosować psychologiczne metody obserwacji i nawiązywania kontaktów z ludźmi;
15)rozwiązywać konflikty;
16)analizować procesy społeczne;
17)oceniać rozwój, dynamikę oraz strukturę przestępczości;
18)analizować zjawiska społeczne o charakterze kryminogennym;
19)stosować profilaktykę kryminologiczną i kryminalistyczną;
20)korzystać ze źródeł informacji o działalności przestępczej;
21)stosować metody i środki zabezpieczenia miejsca zdarzenia (przestępstwa i wykroczenia); ww
22)analizować rolę państwa i samorządu terytorialnego w działaniach na rzecz bezpieczeństwa i porządku publicznego;
23)chronić informacje niejawne;
24)określać motywy działań terrorystycznych;
25)szanować godność innych osób.
2.Treści kształcenia (działy programowe)
14)wybrane zagadnienia z kryminalistyki;
15)organizacja administracji publicznej i jej rola w zapewnieniu bezpieczeństwa i porządku publicznego;
16)ochrona informacji niejawnych;
17)pojęcie terroryzmu oraz cele i metody działań terrorystycznych;
18)motywy i formy działań terrorystycznych;
19)etyka.
BLOK: PODSTAWY PRAWA 1. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć:
1)interpretować podstawowe pojęcia prawne;
2)charakteryzować system prawny w Rzeczypospolitej Polskiej;
3)określać rodzaje norm prawnych oraz zasady ich obowiązywania;
4)odróżniać podstawowe rodzaje stosunków prawnych;
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
5)określać rodzaje i istotę wykładni prawa;
1)podstawowe pojęcia z zakresu ochrony osób i mienia;
6)charakteryzować poszczególne rodzaje aktów normatywnych; — 14335 —
7)zawierać umowy cywilnoprawne, w szczególności umowę o dzieło i umowę-zlecenie;
8)wykazywać się znajomością przepisów prawa karnego;
9)rozpoznawać okoliczności wyłączające odpowiedzialność karną;
10)odróżniać wykroczenia od przestępstw;
11)rozróżniać źródła prawa administracyjnego;
12)prowadzić rozliczenia finansowe;
Poz. 1296
8)zabezpieczać miejsce zdarzenia (przestępstwa i wykroczenia) i podejmować pierwsze czynności po zaistnieniu czynu przestępczego; v.p l Dziennik Ustaw Nr 195
9)stosować chwyty w zakresie samoobrony;
10)stosować techniki interwencyjne;
11)organizować nadzór i kontrolę nad wykonywaniem zadań przez pracowników ochrony;
12)organizować i brać udział w konwojowaniu wartości pieniężnych oraz innych przedmiotów wartościowych lub niebezpiecznych;
13)prowadzić dokumentację związaną z konwojem;
2.Treści kształcenia (działy programowe)
14)opracowywać instrukcje kontroli ruchu osobowego oraz materiałowego w chronionym obiekcie lub na chronionym obszarze; .go
13)stosować przepisy prawa dotyczące ochrony wartości pieniężnych.
Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych:
1)podstawowe pojęcia z zakresu prawa;
2)system prawny w Rzeczypospolitej Polskiej;
3)wybrane zagadnienia z zakresu prawa cywilnego;
4)wybrane zagadnienia z zakresu prawa karnego materialnego, w tym prawa wykroczeń;
16)dokonywać oceny zadań pracowników ochrony w zakresie wykrywania zagarnięcia mienia;
17)wykorzystywać techniczne środki zabezpieczania obiektów;
18)określać zasady współpracy z Policją oraz jednostkami ochrony przeciwpożarowej i obrony cywilnej w zakresie ochrony obszarów, obiektów i urządzeń oraz sposoby zapobiegania przestępczości; w. rcl
5)wybrane zagadnienia z zakresu prawa karnego procesowego;
15)dokonywać oceny rodzajów, metod oraz przyczyn dokonywania zagarnięcia mienia;
6)wybrane zagadnienia z zakresu prawa handlowego;
19)określać zadania pracowników ochrony w związku z zagrożeniem zamachami przestępczymi i terrorystycznymi;
7)wybrane zagadnienia z zakresu prawa administracyjnego;
20)prowadzić szkolenia pracowników ochrony;
8)rozliczenia finansowe dotyczące prowadzonej działalności;
21)organizować i realizować szkolenie strzeleckie oraz