Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 12 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o samorządzie gm

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 12 października 2001 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o samorządzie gminnym Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Zakres działania i zadania gminy Rozdział 3 - Władze gminy Rozdział 4 - Akty prawa miejscowego stanowionego przez gminę Rozdział 5 - Mienie komunalne Rozdział 6 - Gminna gospodarka finansowa Rozdział 7 - Związki i porozumienia międzygminne Rozdział 8 Rozdział 9 - Stowarzyszenia gmin Rozdział 10 - Nadzór nad działalnością gminną Rozdział 11 - Przepis końcowy Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych   (Dz. U. Nr 62, poz. 718 i z 2001 r. Nr 46, poz. 499) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 16, poz. 95), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych: 1) ustawą z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz innych ustaw   (Dz. U. Nr 34, poz. 199), 2) ustawą z dnia 21 czerwca 1990 r. o zmianie niektórych ustaw dotyczących samorządu terytorialnego   (Dz. U. Nr 43, poz. 253), 3) ustawą z dnia 14 grudnia 1990 r. o dochodach gmin i zasadach ich subwencjonowania w 1991 r. oraz o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 89, poz. 518), 4) ustawą z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe   (Dz. U. Nr 4, poz. 18), 5) ustawą z dnia 11 października 1991 r. o referendum gminnym   (Dz. U. Nr 110, poz. 473), 6) ustawą z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych   (Dz. U. Nr 85, poz. 428), 7) ustawą z dnia 6 listopada 1992 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 100, poz. 499, z 1994 r. Nr 86, poz. 397 i z 1995 r. Nr 2, poz. 6), 8) ustawą z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży   (Dz. U. Nr 17, poz. 78), 9) ustawą z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych   (Dz. U. Nr 122, poz. 593), 10) ustawą z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym   (Dz. U. Nr 74, poz. 368), 11) ustawą z dnia 29 września 1995 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 124, poz. 601) - ujętych w obwieszczeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1995 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74), 12) ustawą z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 58, poz. 261), 13) ustawą z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zmianie niektórych ustaw normujących funkcjonowanie gospodarki i administracji publicznej   (Dz. U. Nr 106, poz. 496), 14) ustawą z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach   (Dz. U. Nr 132, poz. 622), 15) ustawą z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej   (Dz. U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43), 16) ustawą z dnia 31 lipca 1997 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 107, poz. 686), 17) ustawą z dnia 20 sierpnia 1997 r. o zmianie ustaw o regionalnych izbach obrachunkowych, o samorządzie terytorialnym oraz o finansowaniu gmin   (Dz. U. Nr 113, poz. 734), 18) ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne   (Dz. U. Nr 106, poz. 679), 19) ustawą z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz ustawy - Prawo budżetowe   (Dz. U. Nr 123, poz. 775), 20) ustawą z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych   (Dz. U. Nr 155, poz. 1014), 21) ustawą z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa   (Dz. U. Nr 162, poz. 1126), 22) ustawą z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi   (Dz. U. Nr 26, poz. 306), 23) ustawą z dnia 12 maja 2000 r. o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 48, poz. 552), 24) ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych   (Dz. U. Nr 62, poz. 718), 25) ustawą z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym   (Dz. U. Nr 88, poz. 985), 26) ustawą z dnia 15 września 2000 r. o zasadach przystępowania jednostek samorządu terytorialnego do międzynarodowych zrzeszeń społeczności lokalnych i regionalnych   (Dz. U. Nr 91, poz. 1009), 27) ustawą z dnia 13 października 2000 r. o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 oraz niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 95, poz. 1041), 28) ustawą z dnia 11 kwietnia 2001 r. o zmianie ustaw: o samorządzie gminnym, o samorządzie powiatowym, o samorządzie województwa, o administracji rządowej w województwie oraz o zmianie niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 45, poz. 497 i Nr 89, poz.971), 29) ustawą z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 89, poz. 971) i zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania jednolitego tekstu. 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy nie obejmuje: 1) art. 4 ustawy z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz innych ustaw   (Dz. U. Nr 34, poz. 199), który stanowi: „  Art. 4. Ustawa wchodzi w życie z dniem 27 maja 1990 r.  ”  ; 2) art. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 1990 r. o zmianie niektórych ustaw dotyczących samorządu terytorialnego   (Dz. U. Nr 43, poz. 253), który stanowi: „  Art. 5. Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 27 maja 1990 r.  ”  ; 3) art. 29 ustawy z dnia 14 grudnia 1990 r. o dochodach gmin i zasadach ich subwencjonowania w 1991 r. oraz o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 89, poz. 518), który stanowi: „  Art. 29. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1991 r., z tym że do opracowania budżetów gmin na 1991 r. stosuje się przepisy niniejszej ustawy.  ”  ; 4) art. 78 ustawy z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe   (Dz. U. Nr 4, poz. 18), który stanowi: „  Art. 78. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1991 r., z tym że do przygotowania i opracowania projektów budżetu państwa i budżetów gmin na 1991 r. stosuje się przepisy niniejszej ustawy, z wyjątkiem art. 31 ust. 1 i 2, art. 32 i art. 33 ust. 1.  ”  ; 5) art. 45 ustawy z dnia 11 października 1991 r. o referendum gminnym   (Dz. U. Nr 110, poz. 473), który stanowi: „  Art. 45. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 6) art. 29 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych   (Dz. U. Nr 85, poz. 428), który stanowi: „  Art. 29. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1993 r.  ”  ; 7) art. 2 i 3 ustawy z dnia 6 listopada 1992 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 100, poz. 499, z 1994 r. Nr 86, poz. 397 i z 1995 r. Nr 2, poz. 6), które stanowią: „  Art. 2. Gminy i inne komunalne osoby prawne, których działalność gospodarcza wykracza poza zakres określony w art. 9 ust. 2, obowiązane są doprowadzić do jej zgodności z ustawą w nieprzekraczalnym terminie do dnia 31 grudnia 1995 r. Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 8) art. 11 ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży   (Dz. U. Nr 17, poz. 78), który stanowi: „  Art. 11. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 9) art. 35 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych   (Dz. U. Nr 122, poz. 593), który stanowi: „  Art. 35. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 10) art. 69 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym   (Dz. U. Nr 74, poz. 368), który stanowi: „  Art. 69. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.  ”  ; 11) art. 8-13 i 15 ustawy z dnia 29 września 1995 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 124, poz. 601), które stanowią: „  Art. 8. 1. W przypadku radnego, który w dniu wejścia w życie ustawy pozostaje w stosunku pracy w urzędzie gminy, w której uzyskał mandat, lub jest kierownikiem jednostki organizacyjnej tej gminy, niezłożenie w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy wniosku o urlop bezpłatny jest równoznaczne ze zrzeczeniem się mandatu. 2. W przypadku radnego będącego kierownikiem jednostki organizacyjnej przejętej lub utworzonej przez gminę po dniu wejścia w życie ustawy, termin, o którym mowa w ust. 1, liczy się od dnia przejęcia lub utworzenia tej jednostki. 3. Do czasu upływu kadencji rady gminy Warszawa-Centrum wybranej w wyborach w dniu 19 czerwca 1994 r. do radnego, który w dniu wejścia w życie ustawy jest członkiem zarządu dzielnicy w tej gminie i pozostaje w stosunku pracy w urzędzie gminy, nie stosuje się przepisów ust. 1 oraz art. 24b ustawy wymienionej w art. 1. Art. 9. Rada gminy wybrana w wyborach w dniu 19 czerwca 1994 r., która do czasu wejścia w życie ustawy nie dokonała wyboru zarządu, obowiązana jest dokonać tego wyboru w ciągu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. W przypadku niewybrania zarządu w tym terminie stosuje się przepisy art. 28a ustawy wymienionej w art. 1. Art. 10. 1. Rady gminy dostosują statuty do zmian wynikających ze zmian do ustawy wymienionej w art. 1 w terminach: 1) 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy - w przypadku gmin liczących do 300 000 mieszkańców, 2) 4 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy - w przypadku gmin liczących powyżej 300 000 mieszkańców. 2. Rady gmin warszawskich oraz Rada m.st. Warszawy obowiązane są również dostosować statuty do zmian wynikających z ustawy wymienionej w art. 7. 3. W terminie 1 roku od dnia wejścia w życie ustawy rady gmin ogłoszą w wojewódzkim dzienniku urzędowym jednolite teksty statutów gmin. Art. 11. W terminach określonych w art. 10 ust. 1 rady gmin dostosują skład komisji rewizyjnej do zasad wynikających z art. 18a ust. 2 ustawy wymienionej w art. 1. Art. 12. W terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy rady gmin liczących ponad 100 000 mieszkańców przeprowadzą wybory uzupełniające do sejmiku samorządowego, zgodnie z zasadą określoną w art. 78 ust. 1 pkt 4 ustawy wymienionej w art. 1. Art. 13. 1. Wybory do rad gmin zarządzone przed dniem wejścia w życie ustawy przeprowadza się na podstawie dotychczasowych przepisów. 2. Do postępowania w sprawie referendum gminnego wszczętego z inicjatywy rady gminy lub na wniosek mieszkańców przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.  ” „  Art. 15. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisu art. 37b ustawy wymienionej w art. 1, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1996 r.  ”  ; 12) art. 2 i 3 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 58, poz. 261), które stanowią: „  Art. 2. Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, ustali granice miasta położonego na terenie gminy, jeżeli zgodnie z przepisami dotychczasowymi granice nie zostały określone. Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 13) art. 84 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zmianie niektórych ustaw normujących funkcjonowanie gospodarki i administracji publicznej   (Dz. U. Nr 106, poz. 496), który stanowi: „  Art. 84. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1997 r., z wyjątkiem art. 3, art. 7, art. 9, art. 10, art. 20, art. 24, art. 32, art. 34, art. 37, art. 45-47, art. 50, art. 66, art. 73 ust. 1, 2 i 4, art. 74, art. 76, art. 79, art. 80 i art. 82, które wchodzą w życie z dniem 1 października 1996 r., oraz art. 41, który wchodzi w życie z dniem wejścia w życie ustawy konstytucyjnej z dnia 21 czerwca 1996 r. o zmianie ustawy konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 106, poz. 488).  ”  ; 14) art. 14 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach   (Dz. U. Nr 132, poz. 622), który stanowi: „  Art. 14. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1997 r.  ”  ; 15) art. 28 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej   (Dz. U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43), który stanowi: „  Art. 28. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z tym że przepis art. 11 wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.  ”  ; 16) art. 2 ustawy z dnia 31 lipca 1997 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym   (Dz. U. Nr 107, poz. 686), który stanowi: „  Art. 2. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 17) art. 4 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o zmianie ustaw o regionalnych izbach obrachunkowych, o samorządzie terytorialnym oraz o finansowaniu gmin   (Dz. U. Nr 113, poz. 734), który stanowi: „  Art. 4. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z tym że art. 1 ust. 2 pkt 2 oraz art. 10 ust. 2-4 ustawy, o której mowa w art. 1, wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.  ”  ; 18) art. 29 i 30 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne   (Dz. U. Nr 106, poz. 679), które stanowią: „  Art. 29. 1. Traci moc ustawa z dnia 5 czerwca 1992 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (Dz. U. Nr 56, poz. 274, z 1995 r. Nr 4, poz. 18 i z 1996 r. Nr 73, poz. 350), z zastrzeżeniem ust. 2. 2. Do radnych rad gmin kadencji, w czasie której niniejsza ustawa weszła w życie, stosuje się ustawę, o której mowa w ust. 1, Art. 30. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r., z tym że: 1) przepisy art. 24e ustawy, o której mowa w art. 19, wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, 2) przepisy art. 24f-24h ustawy, o której mowa w art. 19, mają zastosowanie do radnych rad gmin kadencji następujących po kadencji, w czasie której niniejsza ustawa weszła w życie, 3) przepisy art. 35a ustawy, o której mowa w art. 23, wchodzą w życie z pierwszym dniem kadencji Sejmu i Senatu następującej po kadencji rozpoczętej w dniu 19 września 1993 r., 4) przepisy art. 11 ustawy, o której mowa w art. 25, stosuje się nadal do radnych rad gmin kadencji, w czasie której niniejsza ustawa weszła w życie.  ”  ; 19) art. 3 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz ustawy - Prawo budżetowe   (Dz. U. Nr 123, poz. 775), który stanowi: „  Art. 3. Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 lipca 1997 r.  ”  ; 20) art. 204 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych   (Dz. U. Nr 155, poz. 1014), który stanowi: „  Art. 204. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r., z wyjątkiem art. 151 ust. 5, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.  ”  ; 21) art. 38 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa   (Dz. U. Nr 162, poz. 1126), który stanowi: „  Art. 38. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.  ”  ; 22) art. 27-30 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi   (Dz. U. Nr 26, poz. 306), które stanowią: „  Art. 27. 1. Rady gmin, rady powiatów i sejmiki województw w ciągu 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy podejmą uchwały w sprawie diet radnych i wynagrodzeń przewodniczących zarządów jednostek samorządu terytorialnego z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą. 2. W przypadku niedotrzymania terminu, o którym mowa w ust. 1, dotychczasowe uchwały w sprawie diet i wynagrodzeń tracą moc w części, w której ustalają diety i wynagrodzenia w wysokości przewyższającej maksymalną kwotę ustaloną na podstawie niniejszej ustawy. Art. 28. Po upływie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy radni reprezentujący jednostki samorządu terytorialnego w organach spółek prawa handlowego tracą z mocy prawa członkostwo w tych organach. Art. 29. 1. W ciągu 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, radny gminy Warszawa-Centrum wybiera dietę, którą będzie pobierał z tytułu jednoczesnego wykonywania mandatu radnego gminy Warszawa-Centrum i radnego dzielnicy. 2. Jeżeli radny nie dokona wyboru diety w terminie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje mu dieta wyższa. Art. 30. Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie miesiąca od dnia jej ogłoszenia, z wyjątkiem art. 5 ust. 2 i 3 oraz art. 10 i 11, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., oraz art. 18 w zakresie zmian określonych w pkt 3, a także art. 19, 20, 23 i 24, które wchodzą w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.  ”  ; 23) art. 12 ustawy z dnia 12 maja 2000 r. o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 48, poz. 552), który stanowi: „  Art. 12. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 2, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2000 r.  ”  ; 24) art. 44 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych   (Dz. U. Nr 62, poz. 718), który stanowi: „  Art. 44. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.  ”  ; 25) art. 78 i 80 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym   (Dz. U. Nr 88, poz. 985), które stanowią: „  Art. 78. Do referendów gminnych, w odniesieniu do których przed wejściem w życie ustawy zostały podjęte uchwały rad gmin w sprawie przeprowadzenia referendum lub inicjator referendum dokonał powiadomienia o zamiarze wystąpienia z inicjatywą przeprowadzenia referendum, stosuje się przepisy dotychczasowe.  ” „  Art. 80. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.  ”  ; 26) art. 14 i 15 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o zasadach przystępowania jednostek samorządu terytorialnego do międzynarodowych zrzeszeń społeczności lokalnych i regionalnych   (Dz. U. Nr 91, poz. 1009), które stanowią: „  Art. 14. 1. Do jednostek samorządu terytorialnego, które zostały członkami zrzeszeń przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się odpowiednio przepis art. 10, z zastrzeżeniem ust. 2, z tym że informację o statutach zrzeszeń lub innych dokumentach normujących zasady działania danych zrzeszeń jednostki te przekażą w terminie 1 miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy. 2. Minister właściwy do spraw zagranicznych podejmuje decyzję w sprawie udzielenia zgody lub odmowy udzielenia zgody w terminie 7 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. 3. Minister właściwy do spraw administracji publicznej ogłosi w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej «Monitor Polski», w drodze obwieszczenia, wykaz jednostek samorządu terytorialnego, które zostały członkami zrzeszeń przed dniem wejścia w życie ustawy. Art. 15. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.  ”  ; 27) art. 16 ustawy z dnia 13 października 2000 r. o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 oraz niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 95, poz. 1041), który stanowi: „  Art. 16. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.  ”  ; 28) art. 14-16 ustawy z dnia 11 kwietnia 2001 r. o zmianie ustaw: o samorządzie gminnym, o samorządzie powiatowym, o samorządzie województwa, o administracji rządowej w województwie oraz o zmianie niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 45, poz. 497), które stanowią: „  Art. 14. 1. Do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. 2. Wnioski w sprawie zmian granic powiatu złożone przed dniem wejścia w życie ustawy uznaje się za złożone w terminie i trybie określonych w ustawach, o których mowa w art. 2 i art. 9, w brzmieniu nadanym im niniejszą ustawą. 3. W 2001 r. zamiast terminu 3 miesięcy, o którym mowa w art. 4a ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 1, i w art. 3a ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 2, stosuje się termin 30 dni. Art. 15. 1. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której ustawa weszła w życie, przepisy: 1) art. 17, art. 18a ust. 2, art. 21 ust. 2, art. 24a ust. 2, art. 24b ust. 1 i 4, art. 25 ust. 5, art. 27, art. 28 i art. 37 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 1, 2) art. 9, art. 21 ust. 8, art. 23 ust. 2 i art. 26 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 2, 3) art. 16 ust. 3, art. 23 ust. 4, art. 25 ust. 2 i art. 31 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 3, 4) art. 9 ust. 4 ustawy, o której mowa w art. 7, 5) ustawy, o której mowa w art. 8, w tym artykule zmieniane - mają zastosowanie w brzmieniu dotychczasowym. 2. Do ustalenia liczby radnych organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego w wyborach do kadencji następującej po kadencji, w czasie której ustawa weszła w życie, stosuje się przepisy ustalające liczbę radnych w brzmieniu ustalonym niniejszą ustawą. 3. W związku ze zmianą liczby radnych od kadencji następującej po kadencji, w czasie której ustawa weszła w życie, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego dokonają nowego podziału na okręgi wyborcze. 4. Do wyborów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego kadencji następującej po kadencji, w czasie której ustawa weszła w życie, stosuje się przepisy ustawy wymienionej w art. 8 ze zmianami wprowadzonymi w tym artykule. 5. Rady gmin i powiatów oraz sejmiki województw w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy dostosują statuty jednostek samorządu terytorialnego do wymagań określonych w przepisach: 1) art. 11b ustawy, o której mowa w art. 1, 2) art. 8a ustawy, o której mowa w art. 2, 3) art. 15a ustawy, o której mowa w art. 3. Art. 15aa)Dodany przez art. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 89, poz. 971); wszedł w życie z dniem 28 sierpnia 2001 r. z mocą obowiązującą od dnia 30 maja 2001 r.. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której ustawa weszła w życie, przepis art. 27 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 2, w zakresie ustalającym liczbę członków zarządu powiatu ma zastosowanie w brzmieniu dotychczasowym. Art. 15ba)Dodany przez art. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 89, poz. 971); wszedł w życie z dniem 28 sierpnia 2001 r. z mocą obowiązującą od dnia 30 maja 2001 r.. W przypadku zmian w podziale terytorialnym państwa dokonanych na podstawie oceny, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 9, wyborów do nowych rad jednostek samorządu terytorialnego objętych zmianami nie przeprowadza się przed końcem kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której zmiany weszły w życie. Art. 16. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z tym że: 1) art. 10 i art. 13 wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, 2) przepis art. 25b ustawy, o której mowa w art. 1, ma zastosowanie do kadencji następujących po kadencji, w czasie której ustawa weszła w życie.  ”  ; 29) art. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw   (Dz. U. Nr 89, poz. 971), który stanowi: „  Art. 7. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 6, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą obowiązującą od dnia 30 maja 2001 r.  ” a) Dodany przez art. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 89, poz. 971); wszedł w życie z dniem 28 sierpnia 2001 r. z mocą obowiązującą od dnia 30 maja 2001 r. Załącznik   -   Tekst jednolity ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym1)Tytuł w brzmieniu ustalonym przez art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1126), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1999 r. Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. 1. Mieszkańcy gminy tworzą z mocy prawa wspólnotę samorządową. 22)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2001 r. o zmianie ustaw: o samorządzie gminnym, o samorządzie powiatowym, o samorządzie województwa, o administracji rządowej w województwie oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 45, poz. 497), która weszła w życie z dniem 30 maja 2001 r.. Ilekroć w ustawie jest mowa o gminie, należy przez to rozumieć wspólnotę samorządową oraz odpowiednie terytorium. Art. 2. 1. Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. 2. Gmina posiada osobowość prawną. 3. Samodzielność gminy podlega ochronie sądowej. Art. 3. 1. O ustroju gminy stanowi jej statut. 23)Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zmianie niektórych ustaw normujących funkcjonowanie gospodarki i administracji publicznej (Dz. U. Nr 106, poz. 496), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1997 r., i art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Projekt statutu gminy powyżej 300 000 mieszkańców podlega uzgodnieniu z Prezesem Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw administracji publicznej. 3. W sprawach spornych rozstrzyga Rada Ministrów. Art. 44)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. 1. Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia: 1) tworzy, łączy, dzieli i znosi gminy oraz ustala ich granice, 2) nadaje gminie lub miejscowości status miasta i ustala jego granice, 3) ustala i zmienia nazwy gmin oraz siedziby ich władz. 2. Rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, może być wydane także na wniosek zainteresowanej rady gminy. 3. Ustalenie i zmiana granic gmin dokonywane są w sposób zapewniający gminie terytorium możliwie jednorodne ze względu na układ osadniczy i przestrzenny, uwzględniający więzi społeczne, gospodarcze i kulturowe oraz zapewniający zdolność wykonywania zadań publicznych. 4. Nadanie gminie lub miejscowości statusu miasta, ustalenie jego granic i ich zmiana dokonywane są w sposób uwzględniający infrastrukturę społeczną i techniczną oraz układ urbanistyczny i charakter zabudowy. 5. Zmiany, o których mowa w ust. 1, następują z dniem 1 stycznia. Art. 4a5)Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 58, poz. 261), która weszła w życie z dniem 9 czerwca 1996 r.; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. 1. Wydanie rozporządzenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1, wymaga zasięgnięcia przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej opinii zainteresowanych rad gmin, poprzedzonych przeprowadzeniem przez te rady konsultacji z mieszkańcami, a w przypadku zmian granic gmin naruszających granice powiatów lub województw - dodatkowo opinii odpowiednich rad powiatów lub sejmików województw, z zastrzeżeniem ust. 2. 2. Konsultacje z mieszkańcami w sprawach zmiany granic gmin lub granic miasta polegającej na wyłączeniu obszaru lub części obszaru jednostki pomocniczej gminy i jego włączeniu do sąsiedniej jednostki pomocniczej tej gminy lub do sąsiedniej gminy mogą zostać ograniczone do: 1) mieszkańców jednostki pomocniczej gminy objętych zmianą - przez odpowiednie rady gmin, 2) mieszkańców gmin objętych zmianą naruszającą granice powiatów lub województw - przez odpowiednie rady powiatów lub sejmiki województw. 3. W przypadku niewyrażenia opinii, o której mowa w ust. 1, w terminie 3 miesięcy6)W 2001 r. zamiast terminu 3 miesięcy stosuje się termin 30 dni, zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy, o której mowa w przypisie 2. od dnia otrzymania wystąpienia o opinię, wymóg zasięgnięcia opinii uznaje się za spełniony. Art. 4b7)Dodany przez art. 1 pkt 5 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. 1. Wydanie rozporządzenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1, na wniosek rady gminy wymaga: 1) wniosku rady gminy poprzedzonego przeprowadzeniem przez tę radę konsultacji z mieszkańcami, wraz z uzasadnieniem oraz niezbędnymi dokumentami, mapami i informacjami potwierdzającymi zasadność wniosku, 2) opinii rad gmin objętych wnioskiem, poprzedzonych przeprowadzeniem przez te rady konsultacji z mieszkańcami, a w przypadku zmiany granic gminy naruszającej granice powiatów lub województw - opinii odpowiednich rad powiatów lub sejmików województw, 3) opinii wojewody właściwego dla gminy lub gmin objętych wnioskiem. 2. Do wniosku i opinii, o których mowa w ust. 1, przepisy art. 4a ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio. 3. Rada gminy występuje z wnioskiem, o którym mowa w ust. 1, do ministra właściwego do spraw administracji publicznej za pośrednictwem wojewody, w terminie do dnia 31 marca. 4. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb postępowania przy składaniu wniosków, o których mowa w ust. 1, oraz dokumenty, które należy dołączyć do wniosku. Art. 5. 18)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 września 1995 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 124, poz. 601), która weszła w życie z dniem 18 listopada 1995 r.. Gmina może tworzyć jednostki pomocnicze: sołectwa oraz dzielnice, osiedla i inne. Jednostką pomocniczą może być również położone na terenie gminy miasto.9)Zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 3 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 5. 28)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 września 1995 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 124, poz. 601), która weszła w życie z dniem 18 listopada 1995 r.. Jednostkę pomocniczą tworzy rada gminy, w drodze uchwały, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami lub z ich inicjatywy. 38)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 września 1995 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 124, poz. 601), która weszła w życie z dniem 18 listopada 1995 r.. Zasady tworzenia, łączenia, podziału oraz znoszenia jednostki pomocniczej określa statut gminy. 4. (skreślony).10)Przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w przypisie 2. Art. 5a11)Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 5.. 1. W wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy. 2. Zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami gminy określa uchwała rady gminy. Art. 5b12)Dodany przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. 1. Gmina podejmuje działania na rzecz wspierania i upowszechniania idei samorządowej wśród mieszkańców gminy, w tym zwłaszcza wśród młodzieży. 2. Rada gminy na wniosek zainteresowanych środowisk może wyrazić zgodę na utworzenie młodzieżowej rady gminy mającej charakter konsultacyjny. 3. Rada gminy, powołując młodzieżową radę gminy, nadaje jej statut określający tryb wyboru jej członków i zasady działania. Rozdział 2 Zakres działania i zadania gminy Art. 6. 1. Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. 2. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzyganie w sprawach, o których mowa w ust. 1, należy do gminy. Art. 7. 1. Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy: 113)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, 2) gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego, 314)Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 12 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 132, poz. 622), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1997 r., i art. 10 pkt 2 ustawy, o której mowa w przypisie 1.) wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz, 4) lokalnego transportu zbiorowego, 5) ochrony zdrowia, 6) pomocy społecznej, w tym ośrodków i zakładów opiekuńczych, 7) gminnego15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 1. budownictwa mieszkaniowego, 816)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) edukacji publicznej, 9) kultury, w tym bibliotek gminnych15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 1. i innych placówek upowszechniania kultury, 1017)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 8 lit. c) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych, 11) targowisk i hal targowych, 12) zieleni gminnej15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 1. i zadrzewień, 13) cmentarzy gminnych15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 1., 1418)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. d) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, 15) utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych, 1619)Dodany przez art. 8 ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. Nr 17, poz. 78), która weszła w życie z dniem 16 marca 1993 r., ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 8 lit. e) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) polityki prorodzinnej, w tym zapewnienia kobietom w ciąży opieki socjalnej, medycznej i prawnej, 1720)Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. f) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) wspierania i upowszechniania idei samorządowej, 1820)Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. f) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) promocji gminy, 1920)Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. f) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) współpracy z organizacjami pozarządowymi, 2020)Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. f) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) współpracy ze społecznościami lokalnymi i regionalnymi innych państw. 2. Ustawy określają, które zadania własne gminy mają charakter obowiązkowy. 321)Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. Przekazanie gminie, w drodze ustawy, nowych zadań własnych wymaga zapewnienia koniecznych środków finansowych na ich realizację w postaci zwiększenia dochodów własnych gminy lub subwencji. Przepis art. 8 ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio. Art. 822)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. 1. Ustawy mogą nakładać na gminę obowiązek wykonywania zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, a także z zakresu organizacji przygotowań i przeprowadzenia wyborów powszechnych oraz referendów. 2. Zadania z zakresu administracji rządowej gmina może wykonywać również na podstawie porozumienia z organami tej administracji. 2a23)Dodany przez art. 1 pkt 9 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Gmina może wykonywać zadania z zakresu właściwości powiatu oraz zadania z zakresu właściwości województwa na podstawie porozumień z tymi jednostkami samorządu terytorialnego. 2b23)Dodany przez art. 1 pkt 9 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Spory majątkowe wynikłe z porozumień, o których mowa w ust. 2 i 2a oraz w art. 74, rozpatruje sąd powszechny. 324)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 9 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Gmina otrzymuje środki finansowe w wysokości koniecznej do wykonania zadań, o których mowa w ust. 1, 2 i 2a. 4. Szczegółowe zasady i terminy przekazywania środków finansowych, o których mowa w ust. 3, określają ustawy nakładające na gminy obowiązek wykonywania zadań zleconych lub zawarte porozumienia. 5. W przypadku niedotrzymania terminów, o których mowa w ust. 4, gminie przysługują odsetki w wysokości ustalonej dla zaległości podatkowych. Art. 9. 125)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. 226)W brzmieniu ustalonym przez art. 24 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43), która weszła w życie z dniem 20 lutego 1997 r.. Gmina oraz inna gminna15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 1. osoba prawna może prowadzić działalność gospodarczą wykraczającą poza zadania o charakterze użyteczności publicznej wyłącznie w przypadkach określonych w odrębnej ustawie. 327)Dodany przez art. 24 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 26.. Formy prowadzenia gospodarki gminnej15)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 10 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 1., w tym wykonywania przez gminę zadań o charakterze użyteczności publicznej, określa odrębna ustawa. 427)Dodany przez art. 24 pkt 3 ustawy, o której mowa w przypisie 26.. Zadaniami użyteczności publicznej, w rozumieniu ustawy, są zadania własne gminy, określone w art. 7 ust. 1, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych. Art. 10. 128)Oznaczenie ust. 1 nadane przez art. 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz ustawy - Prawo budżetowe (Dz. U. Nr 123, poz. 775), która weszła w życie z dniem 9 października 1997 r. z mocą od dnia 1 lipca 1997 r.; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Wykonywanie zadań publicznych może być realizowane w drodze współdziałania między jednostkami samorządu terytorialnego. 229)Dodany przez art. 1 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 28; w brzmieniu ustalonym przez art. 3 ustawy z dnia 13 października 2000 r. o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 95, poz. 1041), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., i ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 11 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Gminy, związki międzygminne oraz stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego mogą sobie wzajemnie bądź innym jednostkom samorządu terytorialnego udzielać pomocy, w tym pomocy finansowej. Rozdział 3 Władze gminy Art. 11. 1. Mieszkańcy gminy podejmują rozstrzygnięcia w głosowaniu powszechnym (poprzez wybory i referendum) lub za pośrednictwem organów gminy. 2. Zasady i tryb przeprowadzania wyborów do rady gminy określa odrębna ustawa. Art. 11a30)Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Organami gminy są: 1) rada gminy, 2) zarząd gminy. Art. 11b30)Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. 1. Działalność organów gminy jest jawna. Ograniczenia jawności mogą wynikać wyłącznie z ustaw. 2. Jawność działania organów gminy obejmuje w szczególności prawo obywateli do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje rady gminy i posiedzenia jej komisji, a także dostępu do dokumentów wynikających z wykonywania zadań publicznych, w tym protokołów posiedzeń organów gminy i komisji rady gminy. 3. Zasady dostępu do dokumentów i korzystania z nich określa statut gminy. Art. 1231)W brzmieniu ustalonym przez art. 75 pkt 1 ustawy z dnia15 września 2000 r. o referendum lokalnym (Dz. U. Nr 88, poz. 985), która weszła w życie z dniem 4 listopada 2000 r.. Zasady i tryb przeprowadzania referendum gminnego określa odrębna ustawa. Art. 13. (skreślony).32)Przez art. 75 pkt 2 ustawy, o której mowa w przypisie 31. Art. 14. 133)Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której mowa w przypisie 8, i art. 1 pkt 13 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Uchwały organów gminy zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy składu organu w głosowaniu jawnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. 2. (skreślony).34)Przez art. 1 pkt 13 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2. Art. 15. 1. Z zastrzeżeniem art. 12 organem stanowiącym i kontrolnym w gminie jest rada gminy. 235)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 1990 r. o zmianie niektórych ustaw dotyczących samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 43, poz. 253), która weszła w życie z mocą od dnia 27 maja 1990 r.. Jeżeli siedziba rady gminy znajduje się w mieście położonym na terytorium tej gminy, rada nosi nazwę rady miejskiej. Art. 16. Kadencja rady gminy trwa 4 lata licząc od dnia wyboru. Art. 1736)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 ustawy, o której mowa w przypisie 2. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której weszła w życie ustawa, o której mowa w przypisie 2, art. 17 ma zastosowanie w brzmieniu: „  Art. 17. W skład rady wchodzą radni w liczbie:   -   piętnastu - w gminach do 4 000 mieszkańców,   -   osiemnastu - w gminach do 7 000 mieszkańców,   -   dwudziestu - w gminach do 10 000 mieszkańców,   -   dwudziestu dwóch - w gminach do 15 000 mieszkańców,   -   dwudziestu czterech - w gminach do 20 000 mieszkańców,   -   dwudziestu ośmiu - w gminach do 40 000 mieszkańców,   -   trzydziestu dwóch - w gminach do 60 000 mieszkańców,   -   trzydziestu sześciu - w gminach do 80 000 mieszkańców,   -   czterdziestu - w gminach do 100 000 mieszkańców,   -   czterdziestu pięciu - w gminach do 200 000 mieszkańców oraz po pięciu na każde dalsze rozpoczęte 100 000 mieszkańców, nie więcej jednak niż stu radnych.”  ” . W skład rady wchodzą radni w liczbie: 1) dwunastu - w gminach do 5 000 mieszkańców, 2) piętnastu - w gminach do 10 000 mieszkańców, 3) dziewiętnastu - w gminach do 20 000 mieszkańców, 4) dwudziestu jeden - w gminach do 50 000 mieszkańców, 5) dwudziestu trzech - w gminach do 100 000 mieszkańców, 6) trzydziestu - w gminach do 200 000 mieszkańców oraz po pięciu na każde dalsze rozpoczęte 100 000 mieszkańców, nie więcej jednak niż sześćdziesięciu radnych. Art. 18. 1. Do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej. 2. Do wyłącznej właściwości rady gminy należy: 1) uchwalanie statutu gminy, 237)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) wybór i odwołanie zarządu, ustalanie wynagrodzeń przewodniczącego zarządu, stanowienie o kierunkach działania zarządu oraz przyjmowanie sprawozdań z jego działalności, 338)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. a) tiret pierwsze ustawy z dnia 6 listopada 1992 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 100, poz. 499), która weszła w życie z dniem 12 stycznia 1993 r.) powoływanie i odwoływanie skarbnika gminy, który jest głównym księgowym budżetu, oraz sekretarza gminy - na wniosek przewodniczącego zarządu, 439)w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 lit. a) tiret pierwsze ustawy, o której mowa w przypisie 8.) uchwalanie budżetu gminy, rozpatrywanie sprawozdania z wykonania budżetu oraz podejmowanie uchwały w sprawie udzielenia lub nieudzielenia absolutorium zarządowi z tego tytułu, 5) uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, 6) uchwalanie programów gospodarczych, 740)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 lit. a) tiret drugie ustawy, o której mowa w przypisie 8.) ustalanie zakresu działania jednostek pomocniczych, zasad przekazywania im składników mienia do korzystania oraz zasad przekazywania środków budżetowych na realizację zadań przez te jednostki, 8) podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach, 9) podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących: a41)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 38.) określania zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż trzy lata, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej; do czasu określenia zasad zarząd może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą rady gminy, b42)Pierwotne brzmienie lit. b) skreślone, a dotychczasowe lit. c)-i) otrzymały oznaczenie lit. b)--h) - zgodnie z art. 1 pkt 3 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 38.) emitowania obligacji oraz określania zasad ich zbywania, nabywania i wykupu przez zarząd, c43)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 8.) zaciągania długoterminowych pożyczek i kredytów, d43)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 8.) ustalania maksymalnej wysokości pożyczek i kredytów krótkoterminowych zaciąganych przez zarząd w roku budżetowym, e42)Pierwotne brzmienie lit. b) skreślone, a dotychczasowe lit. c)-i) otrzymały oznaczenie lit. b)--h) - zgodnie z art. 1 pkt 3 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 38.) zobowiązań w zakresie podejmowania inwestycji i remontów o wartości przekraczającej granicę ustalaną corocznie przez radę gminy, f42)Pierwotne brzmienie lit. b) skreślone, a dotychczasowe lit. c)-i) otrzymały oznaczenie lit. b)--h) - zgodnie z art. 1 pkt 3 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 38.) tworzenia i przystępowania do spółek i spółdzielni oraz rozwiązywania i występowania z nich, g42)Pierwotne brzmienie lit. b) skreślone, a dotychczasowe lit. c)-i) otrzymały oznaczenie lit. b)--h) - zgodnie z art. 1 pkt 3 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 38.) określania zasad wnoszenia, cofania i zbywania udziałów i akcji przez zarząd, h42)Pierwotne brzmienie lit. b) skreślone, a dotychczasowe lit. c)-i) otrzymały oznaczenie lit. b)--h) - zgodnie z art. 1 pkt 3 lit. a) tiret trzecie ustawy, o której mowa w przypisie 38.) tworzenia, likwidacji i reorganizacji przedsiębiorstw, zakładów i innych gminnych jednostek organizacyjnych oraz wyposażania ich w majątek, i44)Dodana przez art. 1 pkt 7 lit. a) tiret czwarte ustawy, o której mowa w przypisie 8.) ustalania maksymalnej wysokości pożyczek i poręczeń udzielanych przez zarząd w roku budżetowym, 10) określanie wysokości sumy, do której zarząd gminy może samodzielnie zaciągać zobowiązania, 1145)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) podejmowanie uchwał w sprawie przyjęcia zadań, o których mowa w art. 8 ust. 2 i 2a, 12) podejmowanie uchwał w sprawach współdziałania z innymi gminami oraz wydzielanie na ten cel odpowiedniego majątku, 12a46)Dodany przez art. 1 pkt 15 lit. c) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) podejmowanie uchwał w sprawach współpracy ze społecznościami lokalnymi i regionalnymi innych państw oraz przystępowania do międzynarodowych zrzeszeń społeczności lokalnych i regionalnych, 13) podejmowanie uchwał w sprawach: herbu gminy, nazw ulic i placów publicznych oraz wznoszenia pomników, 14) nadawanie honorowego obywatelstwa gminy, 14a47)Dodany przez art. 1 pkt 15 lit. d) ustawy, o której mowa w przypisie 2.) podejmowanie uchwał w sprawie zasad udzielania stypendiów dla uczniów i studentów, 15) stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy. 3. (skreślony).48)Przez art. 1 pkt 7 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 8. 4. (skreślony).49)Przez art. 1 pkt 3 lit. c) ustawy, o której mowa w przypisie 38. Art. 18a50)Dodany przez art. 1 pkt 8 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. 151)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy, o której mowa w przypisie 2. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której weszła w życie ustawa, o której mowa w przypisie 2, ust. 2 ma zastosowanie w brzmieniu: „  2. W skład komisji rewizyjnej wchodzą radni, z wyjątkiem radnych pełniących funkcje, o których mowa w art. 19 ust. 1, oraz będących członkami zarządu. Przepisu art. 21 ust. 2 nie stosuje się.”  ” . Rada gminy kontroluje działalność zarządu, gminnych jednostek organizacyjnych oraz jednostek pomocniczych gminy; w tym celu powołuje komisję rewizyjną. 251)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy, o której mowa w przypisie 2. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której weszła w życie ustawa, o której mowa w przypisie 2, ust. 2 ma zastosowanie w brzmieniu: „  2. W skład komisji rewizyjnej wchodzą radni, z wyjątkiem radnych pełniących funkcje, o których mowa w art. 19 ust. 1, oraz będących członkami zarządu. Przepisu art. 21 ust. 2 nie stosuje się.”  ” . W skład komisji rewizyjnej wchodzą radni, w tym przedstawiciele wszystkich klubów, z wyjątkiem radnych pełniących funkcje, o których mowa w art. 19 ust. 1, oraz będących członkami zarządu. 3. Komisja rewizyjna opiniuje wykonanie budżetu gminy i występuje z wnioskiem do rady gminy w sprawie udzielenia lub nieudzielenia absolutorium zarządowi. Wniosek w sprawie absolutorium podlega zaopiniowaniu przez regionalną izbę obrachunkową. 4. Komisja rewizyjna wykonuje inne zadania zlecone przez radę w zakresie kontroli. Uprawnienie to nie narusza uprawnień kontrolnych innych komisji, powoływanych przez radę gminy na podstawie art. 21 ust. 1. 5. Zasady i tryb działania komisji rewizyjnej określa statut gminy. Art. 1952)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. 1. Rada gminy wybiera ze swego grona przewodniczącego i 1-3 wiceprzewodniczących bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu tajnym. 253)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 17 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Zadaniem przewodniczącego jest wyłącznie organizowanie pracy rady oraz prowadzenie obrad rady. Przewodniczący może wyznaczyć do wykonywania swoich zadań wiceprzewodniczącego. W przypadku nieobecności przewodniczącego i niewyznaczenia wiceprzewodniczącego, zadania przewodniczącego wykonuje wiceprzewodniczący najstarszy wiekiem. 3. Funkcji, o których mowa w ust. 1, nie można łączyć z funkcją członka zarządu. 4. Odwołanie przewodniczącego i wiceprzewodniczących następuje na wniosek co najmniej 1/4 ustawowego składu rady gminy w trybie określonym w ust. 1. 554)Dodany przez art. 1 pkt 17 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. W przypadku rezygnacji przewodniczącego lub wiceprzewodniczącego rada podejmuje uchwałę w sprawie przyjęcia tej rezygnacji nie później niż w ciągu 1 miesiąca od dnia złożenia rezygnacji. 654)Dodany przez art. 1 pkt 17 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Niepodjęcie uchwały, o której mowa w ust. 5, w ciągu 1 miesiąca od dnia złożenia rezygnacji przez przewodniczącego lub wiceprzewodniczącego jest równoznaczne z przyjęciem rezygnacji przez radę gminy z upływem ostatniego dnia miesiąca, w którym powinna być podjęta uchwała. Art. 20. 1. Rada gminy obraduje na sesjach zwoływanych przez przewodniczącego w miarę potrzeby, nie rzadziej jednak niż raz na kwartał. Do zawiadomienia o zwołaniu sesji dołącza się porządek obrad wraz z projektami uchwał.55)Zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 18 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2. 1a56)Dodany przez art. 1 pkt 18 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Rada gminy może wprowadzić zmiany w porządku bezwzględną większością głosów ustawowego składu rady. 257)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 5, ze zmianami wprowadzonymi przez art. 10 pkt 6 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 1, i art. 75 pkt 3 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 31.. Pierwszą sesję nowo wybranej rady gminy zwołuje przewodniczący rady poprzedniej kadencji w ciągu 7 dni po ogłoszeniu zbiorczych wyników wyborów do rad na obszarze całego kraju lub w przypadku wyborów przedterminowych w ciągu 7 dni po ogłoszeniu wyników wyborów do rady gminy, z zastrzeżeniem ust. 2b. 2a58)Dodany przez art. 10 pkt 6 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 1, ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 18 lit. c) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Po upływie terminu określonego w ust. 2 sesję zwołuje wojewódzki komisarz wyborczy w ciągu 21 dni po ogłoszeniu zbiorczych wyników wyborów dla całego kraju lub w przypadku wyborów przedterminowych w ciągu 21 dni po ogłoszeniu wyników wyborów do rady gminy. 2b59)Dodany przez art. 75 pkt 3 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 31.. Jeżeli wybory były wynikiem referendum lokalnego w sprawie odwołania rady gminy, pierwszą sesję zwołuje osoba, którą Prezes Rady Ministrów wyznaczył do pełnienia funkcji organów jednostki samorządu terytorialnego. 2c60)Dodany przez art. 1 pkt 18 lit. d) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Pierwszą sesję nowo wybranej rady gminy, do czasu wyboru przewodniczącego rady, prowadzi najstarszy wiekiem radny obecny na sesji. 361)Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 1 pkt 18 lit. e) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Na wniosek zarządu lub co najmniej 1/4 ustawowego składu rady gminy przewodniczący obowiązany jest zwołać sesję w ciągu 7 dni od dnia złożenia wniosku. Wniosek o zwołanie sesji powinien spełniać wymogi określone w ust. 1 w zdaniu drugim. 462)Dodany przez art. 1 pkt 18 lit. f) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Do zmiany porządku obrad sesji zwołanej w trybie określonym w ust. 3 stosuje się przepis ust. 1a, z tym że dodatkowo wymagana jest zgoda wnioskodawcy. 562)Dodany przez art. 1 pkt 18 lit. f) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Na wniosek wójta, burmistrza (prezydenta miasta) przewodniczący rady gminy jest obowiązany wprowadzić do porządku obrad najbliższej sesji rady gminy projekt uchwały, jeżeli wnioskodawcą jest zarząd gminy, a projekt wpłynął do rady gminy co najmniej 7 dni przed dniem rozpoczęcia sesji rady. Art. 21. 163)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 19 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Rada gminy ze swojego grona może powoływać stałe i doraźne komisje do określonych zadań, ustalając przedmiot działania oraz skład osobowy. 2. (skreślony).64)Przez art. 1 pkt 19 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której weszła w życie ustawa, o której mowa w przypisie 2, ust. 2 ma zastosowanie w brzmieniu: „  2. W skład komisji mogą wchodzić osoby spoza rady gminy w liczbie nieprzekraczającej połowy składu komisji.”  ” 3. Komisje podlegają radzie gminy, przedkładają jej plan pracy oraz sprawozdania z działalności. 465)Dodany przez art. 1 pkt 19 lit. c) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. W posiedzeniach komisji mogą uczestniczyć radni niebędący jej członkami. Mogą oni zabierać głos w dyskusji i składać wnioski bez prawa udziału w głosowaniu. Art. 2266)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. 1. Organizację wewnętrzną oraz tryb pracy organów gminy określa statut gminy. 2. Statut gminy podlega ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Art. 23. 167)Oznaczenie ust. 1 nadane przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w przypisie 8; w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Radny obowiązany jest kierować się dobrem wspólnoty samorządowej gminy. Radny utrzymuje stałą więź z mieszkańcami oraz ich organizacjami, a w szczególności przyjmuje zgłaszane przez mieszkańców gminy postulaty i przedstawia je organom gminy do rozpatrzenia, nie jest jednak związany instrukcjami wyborców. 268)Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. Radni mogą tworzyć kluby radnych, działające na zasadach określonych w statucie gminy. Art. 23a69)Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym oraz innych ustaw (Dz. U. Nr 34, poz. 199), która weszła w życie z dniem 27 maja 1990 r.. 1. Przed przystąpieniem do wykonywania mandatu radni składają ślubowanie: „  Ślubuję uroczyście jako radny pracować dla dobra i pomyślności gminy, działać zawsze zgodnie z prawem oraz z interesami gminy i jej mieszkańców - godnie i rzetelnie reprezentować swoich wyborców, troszczyć się o ich sprawy oraz nie szczędzić sił dla wykonania zadań gminy.  ” 2. Ślubowanie odbywa się w ten sposób, że po odczytaniu roty wywołani kolejno radni powstają i wypowiadają słowo „ślubuję”. Ślubowanie może być złożone z dodaniem zdania: „Tak mi dopomóż Bóg.”70)Zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 21 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2. 3. Radni nieobecni na pierwszej sesji rady gminy oraz radni, którzy uzyskali mandat w czasie trwania kadencji, składają ślubowanie na pierwszej sesji, na której są obecni. 471)Dodany przez art. 1 pkt 21 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Odmowa złożenia ślubowania oznacza zrzeczenie się mandatu. Art. 2472)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 22 ustawy, o której mowa w przypisie 2.. Radny jest obowiązany brać udział w pracach rady gminy i jej komisji oraz innych instytucji samorządowych, do których został wybrany lub desygnowany. Art. 24a73)Dodany przez art. 1 pkt 13 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. 1. Z radnym nie może być nawiązywany stosunek pracy w urzędzie gminy, w której radny uzyskał mandat. 274)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której weszła w życie ustawa, o której mowa w przypisie2, ust. 2 ma zastosowanie w brzmieniu: „  2. Przepis ust. 1 dotyczy również kierowników gminnych jednostek organizacyjnych.”  ” . Radny nie może pełnić funkcji kierownika gminnej jednostki organizacyjnej oraz jego zastępcy. 3. Przepis ust. 1 nie dotyczy radnych wybranych do zarządu, z którymi stosunek pracy nawiązywany jest na podstawie wyboru. 4. (skreślony).75)Przez art. 1 pkt 23 lit. b) ustawy, o której mowa w przypisie 2. Art. 24b73)Dodany przez art. 1 pkt 13 ustawy, o której mowa w przypisie 8.. 176)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 24 lit. a) ustawy, o której mowa w przypisie 2. Do końca kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego, w czasie której weszła w życie ustawa, o której mowa w przypisie 2, ust. 1 ma zastosowanie w brzmieniu: „  1. Osoba wybrana na radnego nie może wykonywać pracy w ramach stosunku pracy w urzędzie gminy, w której uzyskała mandat, oraz wykonywać funkcji kierownika w jednostce organizacyjnej tej gminy. Przed przystąpieniem do wykonywania mandatu osoba ta obowiązana jest złożyć wniosek o urlop bezpłatny w terminie 7 dni od dnia ogłoszen …