Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 stycznia 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: asystent osoby niepełnosp

Dziennik Ustaw Nr 49 — 3142 — Elektronicznie podpisany przez Jarosław Deminet; RCL Data: 2011.03.07 Poz. 254 16:22:35 +01'00' 254 w. rcl .go v.p l ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ1) z dnia 21 stycznia 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: asystent osoby niepełnosprawnej, florysta, kucharz małej gastronomii, operator maszyn leśnych, opiekun medyczny, pracownik pomocniczy obsługi hotelowej, sprzedawca, technik handlowiec, technik organizacji usług gastronomicznych, technik przetwórstwa mleczarskiego i technik weterynarii Na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.2)) zarządza się, co następuje: 2) florysta — symbol cyfrowy 347[09]; §

2. Określa się podstawy programowe kształcenia w następujących zawodach objętych klasyfikacją zawodów szkolnictwa zawodowego, stanowiącą załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (Dz. U. Nr 124, poz. 860, z 2008 r. Nr 144, poz. 903 oraz z 2010 r. Nr 60, poz. 374): 4) operator maszyn leśnych — symbol cyfrowy 833[02]; 1) asystent osoby niepełnosprawnej — symbol cyfrowy 346[02]; 8) technik handlowiec — symbol cyfrowy 341[03]; 1) Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji rządowej — oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji Narodowej (Dz. U. Nr 216, poz. 1591). 2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703 i Nr 281, poz. 2781, z 2005 r. Nr 17, poz. 141, Nr 94, poz. 788, Nr 122, poz. 1020, Nr 131, poz. 1091, Nr 167, poz. 1400 i Nr 249, poz. 2104, z 2006 r. Nr 144, poz. 1043, Nr 208, poz. 1532 i Nr 227, poz. 1658, z 2007 r. Nr 42, poz. 273, Nr 80, poz. 542, Nr 115, poz. 791, Nr 120, poz. 818, Nr 180, poz. 1280 i Nr 181, poz. 1292, z 2008 r. Nr 70, poz. 416, Nr 145, poz. 917, Nr 216, poz. 1370 i Nr 235, poz. 1618, z 2009 r. Nr 6, poz. 33, Nr 31, poz. 206, Nr 56, poz. 458, Nr 157, poz. 1241 i Nr 219, poz. 1705 oraz z 2010 r. Nr 44, poz. 250, Nr 54, poz. 320, Nr 127, poz. 857 i Nr 148, poz.
3. 3) kucharz małej gastronomii — symbol cyfrowy 512[05]; 5) opiekun medyczny — symbol cyfrowy 513[02]; 6) pracownik pomocniczy obsługi hotelowej — symbol cyfrowy 913[01]; 7) sprzedawca — symbol cyfrowy 522[01]; 9) technik organizacji usług gastronomicznych — symbol cyfrowy 341[07]; 10) technik przetwórstwa mleczarskiego — symbol cyfrowy 321[12]; 11) technik weterynarii — symbol cyfrowy 322[14].
4. Podstawy programowe, o których mowa w ust. 1, stanowią załączniki nr 1—11 do niniejszego rozporządzenia. §
5. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Minister Edukacji Narodowej: K. Hall Załączniki do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 stycznia 2011 r. (poz. 254) ww Załącznik nr 1 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE ASYSTENT OSOBY NIEPEŁNOSPRAWNEJ SYMBOL CYFROWY 346[02] I. OPIS ZAWODU
6. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 3) współpracować z osobą niepełnosprawną i zespołem specjalistów w realizacji programu pomocy i rehabilitacji; 1) rozpoznawać i analizować sytuację społeczną oraz warunki życia osoby niepełnosprawnej; 4) opracowywać i realizować plan współdziałania z osobą niepełnosprawną z zakresu pomocy bio-psycho-społecznej; 2) rozpoznawać symptomy zaburzeń psychosomatycznych i dbać o bezpieczeństwo osoby niepełnosprawnej; 5) doradzać i pomagać osobie niepełnosprawnej w zaspokajaniu podstawowych potrzeb i rozwiązywaniu problemów; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3143 — 4) udzielanie pomocy osobie niepełnosprawnej w korzystaniu z usług medycznych i rehabilitacyjnych oraz możliwości przekwalifikowania zawodowego; w. rcl .go v.p l 6) wykorzystywać możliwości rodziny i środowiska sprzyjające usamodzielnianiu i integracji z otoczeniem osoby niepełnosprawnej; Poz. 254 7) stosować zasady zdrowego stylu życia; 8) wykonywać podstawowe czynności pielęgnacyjne; 5) udzielanie pomocy w nawiązywaniu kontaktów społecznych i organizowaniu czasu wolnego; 9) pomagać osobie niepełnosprawnej w korzystaniu z ofert edukacyjnych, kulturalnych, sportowych i turystycznych; 6) reprezentowanie osoby niepełnosprawnej; 10) pomagać osobie niepełnosprawnej w organizowaniu czasu wolnego oraz wspierać w rozwijaniu zdolności twórczych; 11) wspierać zaspokajanie potrzeb socjalnych osoby niepełnosprawnej; 12) pomagać osobie niepełnosprawnej w załatwianiu spraw urzędowych i prowadzeniu korespondencji; 13) pomagać osobie niepełnosprawnej w gospodarowaniu środkami pieniężnymi; 14) współpracować z instytucjami, organizacjami, specjalistami i indywidualnymi osobami świadczącymi różne formy pomocy osobom niepełnosprawnym; 15) monitorować i oceniać efekty własnej pracy; 16) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 17) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 18) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 19) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 20) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 21) udzielać pierwszej pomocy w stanach zagrożenia życia i zdrowia; 22) korzystać z różnych źródeł informacji; 23) prowadzić działalność gospodarczą. ww Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
7. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie asystent osoby niepełnosprawnej powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) towarzyszenie osobie niepełnosprawnej w pełnieniu ról społecznych i zawodowych; 2) uczestniczenie w identyfikowaniu i rozwiązywaniu problemów społecznych osoby niepełnosprawnej; 3) współdziałanie z pracownikiem socjalnym oraz innymi specjalistami w podnoszeniu jakości życia osoby niepełnosprawnej; 7) wykonywanie podstawowych zabiegów higienicznych i czynności pielęgnacyjnych. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) społeczno-prawny; 2) praca z osobą niepełnosprawną; 3) podstawy działalności zawodowej. BLOK: SPOŁECZNO-PRAWNY
8. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) posługiwać się podstawową terminologią z zakresu psychologii, pedagogiki i socjologii; 2) określać wpływ procesów poznawczych na rozwój człowieka; 3) charakteryzować procesy emocjonalne, motywacyjne i wolicjonalne; 4) określać składniki osobowości człowieka i czynniki kształtujące osobowość; 5) charakteryzować psychofizyczny rozwój człowieka w poszczególnych fazach życia; 6) określać rolę rodziny w systemie wsparcia dla osoby niepełnosprawnej; 7) określać rolę grupy, środowiska lokalnego i instytucji w procesie integracji osoby niepełnosprawnej; 8) określać wpływ zjawisk obecnych w kulturze na kształtowanie się tożsamości człowieka; 9) określać rodzaje i stopnie niepełnosprawności; 10) wyjaśniać znaczenie przestrzegania zasad higieny dla zdrowia; 11) charakteryzować podstawowe zaburzenia somatyczne; 12) wyjaśniać pojęcie zdrowia psychicznego i choroby psychicznej; 13) klasyfikować i charakteryzować podstawowe zaburzenia psychiczne; 14) określać rolę polityki społecznej w Polsce; 15) charakteryzować problemy i kwestie społeczne; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3144 — 11) współpracować z instytucjami wspierającymi osobę niepełnosprawną; 12) wspierać osobę niepełnosprawną w rozwijaniu zainteresowań, korzystaniu z ofert edukacyjnych, kulturalnych, rekreacyjnych i sportowych oraz podejmowaniu zatrudnienia; w. rcl .go v.p l 16) określać procesy zachodzące w życiu społecznym oraz interpretować zachowania społeczne zbiorowości i jednostki; Poz. 254 17) rozróżniać podstawowe dziedziny prawa; 18) stosować przepisy prawa dotyczące osób niepełnosprawnych.
9. Treści kształcenia (działy programowe) 13) pomagać osobie niepełnosprawnej w zarządzaniu budżetem domowym; Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 14) pomagać osobie niepełnosprawnej w kontaktowaniu się z lekarzem; 1) elementy psychologii ogólnej, społecznej, rozwojowej i klinicznej; 15) stosować zasady organizacji i metody rehabilitacji społecznej w pracy z osobą niepełnosprawną; 2) socjologia rodziny i instytucji społecznych; 16) współpracować z zespołem rehabilitacyjnym; 3) elementy kulturoznawstwa; 17) wykonywać podstawowe czynności pielęgnacyjne; 4) pedagogika społeczna; 5) elementy pedagogiki specjalnej; 18) dbać o higienę osobistą osoby niepełnosprawnej i jej otoczenia; 6) podstawy anatomii, fizjologii i patologii; 19) pomagać osobie niepełnosprawnej w układaniu jadłospisu i sporządzaniu posiłków; 7) wybrane elementy psychiatrii; 8) polityka społeczna — problemy i kwestie społeczne; 9) wybrane elementy prawa; 10) prawne podstawy zabezpieczenia społecznego w Polsce. BLOK: PRACA Z OSOBĄ NIEPEŁNOSPRAWNĄ
10. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) asystować osobie niepełnosprawnej w funkcjonowaniu domowym, szkolnym, zawodowym i społecznym; 20) posługiwać się w stopniu podstawowym językiem migowym.
11. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) umiejętności społeczne warunkujące współdziałanie z osobą niepełnosprawną; 2) wybrane zagadnienia z metodologii i metodyki pracy z osobą niepełnosprawną; 3) podstawy projektowania socjalnego; 4) organizacja czasu wolnego; 5) elementy rehabilitacji społecznej osób niepełnosprawnych; 2) komunikować się z osobą niepełnosprawną i członkami jej rodziny; 6) metody wykonywania czynności pielęgnacyjnych i zabiegów higienicznych; 3) charakteryzować sytuację osoby niepełnosprawnej w rodzinie i środowisku; 7) higiena osobista i otoczenia; 4) dobierać techniki i metody pracy, w zależności od potrzeb osoby niepełnosprawnej, jej rodziny oraz środowiska; 9) język migowy. ww 5) współpracować z osobą niepełnosprawną i pracownikiem socjalnym w opracowaniu i realizacji projektów socjalnych; 6) opracowywać i realizować indywidualne plany pracy z zakresu pomocy bio-psycho-społecznej; 7) prowadzić ewaluację realizowanych projektów socjalnych i indywidualnych planów pracy; 8) stosować kontrakt socjalny w pracy z osobą niepełnosprawną; 8) higiena żywienia; BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ
12. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; 3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; 9) reprezentować interesy osoby niepełnosprawnej; 4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; 10) współpracować ze środowiskiem lokalnym na rzecz osoby niepełnosprawnej; 5) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3145 — IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI w. rcl .go v.p l 6) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; Poz. 254 7) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 8) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; 1) pracownia treningu integracyjnego i zajęć relaksacyjnych; 9) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 2) pracownia higieny osobistej i pierwszej pomocy; 10) komunikować się i współpracować w zespole; 4) pracownia komputerowa. 11) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; Pr a cownia tr e ningu inte gr a cy jne go i z aj ęć r e la ksa cy jny ch powinna być wyposażona w: 12) podejmować decyzje; 1) wykładzinę dywanową; 13) doskonalić umiejętności zawodowe; 2) materace; 14) korzystać z różnych źródeł informacji; 3) nagrania dźwiękowe i filmowe. 15) przestrzegać zasad etyki. Pr a cownia higie ny osobiste j i pie r wszej p o mocy powinna być wyposażona w:
13. Treści kształcenia (działy programowe) 3) pracownia żywienia; 1) urządzenia sanitarne; Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 2) przybory i środki higieniczne; 1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 4) materace specjalistyczne, w tym przeciwodleżynowe; 2) dokumenty dotyczące zatrudnienia; 3) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; 3) łóżka; 5) materace lub maty; 6) fantomy do resuscytacji; 4) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; 7) produkty medyczne; 5) bezpieczeństwo i higiena pracy; 8) apteczkę z wyposażeniem do udzielania pierwszej pomocy. 6) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska; Pr a cownia ży wie nia powinna być wyposażona w: 1) zlewozmywak z instalacją zimnej i ciepłej wody; 7) elementy ergonomii; 2) kuchenkę z piekarnikiem; 8) środki ochrony indywidualnej; 3) lodówkę; 9) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 10) zasady i metody komunikowania się; 4) zestaw garnków i innych naczyń kuchennych; 5) podstawowy sprzęt kuchenny; 6) zastawę stołową; 11) elementy socjologii i psychologii pracy; 7) środki czystości; 12) etyka. 8) kosz na odpadki. ww III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Społeczno-prawny 18 Praca z osobą niepełnosprawną 59 Podstawy działalności zawodowej 13 Razem 90** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 10% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy. Pr a cownia kompute r owa powinna być wyposażona w: 1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); 2) drukarki; 3) pakiet programów biurowych; 4) programy specjalistyczne wspomagające pracę socjalną. Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. Praktyczna nauka zawodu powinna być prowadzona w wymiarze nie mniejszym niż 50% ogólnej liczby godzin przewidzianych w ramowym planie nauczania na zajęcia edukacyjne z zakresu kształcenia zawodowego. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3146 — Poz. 254 Załącznik nr 2 w. rcl .go v.p l PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE FLORYSTA SYMBOL CYFROWY 347[09] I. OPIS ZAWODU
14. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) rozpoznawać historyczne i współczesne style dekoracji roślinnych; 2) rozpoznawać rodzaje i gatunki roślin; 3) określać właściwości biologiczne oraz wymagania środowiskowe roślin ozdobnych; 4) określać dekoracyjną wartość roślin; 5) określać czynniki wpływające na trwałość roślin; 6) stosować metody przedłużania trwałości roślin; 7) stosować metody i techniki utrwalania roślin; 8) określać jakość i zastosowanie materiału roślinnego; 9) dobierać oraz przygotowywać materiał roślinny, dekoracyjny i środki pomocnicze do wykonania określonych kompozycji roślinnych; 10) sporządzać i odczytywać szkice, rysunki odręczne i techniczne oraz projekty dekoracji roślinnych; 11) projektować i wykonywać kompozycje roślinne; 12) wykonywać dekoracje wnętrz, balkonów i tarasów; 13) prowadzić sprzedaż roślin ozdobnych, materiałów dekoracyjnych i wyrobów florystycznych; 14) realizować zamówienia na usługi florystyczne; 15) zapewniać jakość wyrobów florystycznych oraz kulturę obsługi klientów; 16) pozyskiwać oraz wykorzystywać informacje dotyczące aktualnych trendów w sztuce układania kwiatów; ww 17) posługiwać się językiem obcym na poziomie wspomagającym wykonywanie zadań zawodowych; 18) stosować techniki komputerowe w realizacji zadań zawodowych; 19) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 20) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 21) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 22) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 23) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 24) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 25) korzystać z różnych źródeł informacji; 26) prowadzić działalność gospodarczą. Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
15. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie florysta powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) projektowanie i wykonywanie dekoracji roślinnych; 2) aranżacja wystroju wnętrz oraz otwartej przestrzeni, z zastosowaniem materiału roślinnego; 3) prowadzenie sprzedaży roślin ozdobnych, materiałów dekoracyjnych i wyrobów florystycznych; 4) wykonywanie usług florystycznych.
16. Zawód florysta jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec procesu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby regionalnego rynku pracy i zainteresowania uczniów. Tematyka specjalizacji może dotyczyć: 1) dekoracji wnętrz; 2) florystyki ślubnej; 3) florystyki żałobnej. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) podstawy florystyki; 2) kompozycje florystyczne; 3) podstawy działalności zawodowej. BLOK: PODSTAWY FLORYSTYKI
17. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) charakteryzować historyczne i współczesne formy dekoracji roślin; 2) charakteryzować historyczne i współczesne wnętrza, elementy architektoniczne i dekoracyjne; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3147 — 14) rysunek odręczny i techniczny; 15) zasady projektowania dekoracji roślinnych; w. rcl .go v.p l 3) charakteryzować elementy kompozycji plastycznej stosowane w dekoracjach roślinnych; Poz. 254 4) charakteryzować rodzaje i gatunki roślin ozdobnych stosowanych w kompozycjach florystycznych; 16) rodzaje kompozycji florystycznych; 5) charakteryzować budowę oraz fizjologiczne procesy roślin; 18) rodzaje usług florystycznych. 6) określać wpływ czynników uprawowych na wzrost i rozwój roślin; BLOK: KOMPOZYCJE FLORYSTYCZNE 7) charakteryzować narzędzia i urządzenia stosowane we florystyce; 8) rozpoznawać podstawowe choroby i szkodniki roślin ozdobnych oraz stosować metody ich zwalczania; 9) określać właściwości roślin i materiałów dekoracyjnych; 10) charakteryzować środki techniczne stosowane we florystyce; 17) charakterystyka technik florystycznych;
18. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) posługiwać się terminologią stosowaną we florystyce; 2) określać dekoracyjne właściwości roślin; 3) określać czynniki wpływające na trwałość roślin; 11) określać zasady przechowywania i obrotu roślinami ozdobnymi; 4) określać przydatność materiału dekoracyjnego, środków technicznych oraz pojemników do wykonania dekoracji roślinnych; 12) sporządzać szkice, rysunki odręczne oraz rysunki techniczne kompozycji roślinnych; 5) przestrzegać zasad przechowywania materiału florystycznego i gotowych wyrobów; 13) określać zasady projektowania dekoracji roślinnych; 6) przestrzegać przepisów dotyczących obrotu materiałem florystycznym; 14) charakteryzować style, typy i rodzaje kompozycji florystycznych; 7) wykonywać zabiegi pielęgnacyjne roślin i kompozycji florystycznych; 15) charakteryzować techniki wykonania dekoracji roślinnych; 8) sporządzać dokumentację projektową dekoracji roślinnych; 16) przyjmować zlecenia na usługi florystyczne. 9) określać rodzaje i style kompozycji roślinnych;
19. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) historia dekoracji roślinnych; 2) wybrane elementy historii sztuki; 3) motywy roślinne w sztuce dekoracyjnej; 4) zasady kompozycji plastycznej; 5) rodzaje i gatunki roślin ozdobnych stosowanych w kompozycjach florystycznych; 10) dobierać styl i rodzaj dekoracji roślinnych odpowiednio do przeznaczenia oraz warunków otoczenia; 11) przestrzegać zasad kolorystyki oraz kompozycji plastycznej; 12) dobierać materiał roślinny, materiały dekoracyjne i środki techniczne do wykonania określonych kompozycji florystycznych; 13) przygotowywać materiał roślinny do wykonania określonych kompozycji; 14) stosować metody i techniki utrwalania roślin; 15) posługiwać się narzędziami i urządzeniami do wykonania kompozycji roślinnych; 7) czynniki uprawowe wpływające na wzrost i rozwój roślin; 16) stosować różne techniki wykonania dekoracji roślinnych; 8) narzędzia i urządzenia stosowane we florystyce; 17) wykonywać dekoracje roślinne; ww 6) budowa, fizjologia i wymagania roślin ozdobnych; 9) ochrona roślin; 10) materiał roślinny; 11) materiały dekoracyjne; 12) środki techniczne; 13) zasady przechowywania i obrotu roślinami ozdobnymi; 18) dobierać materiał roślinny do aranżacji wnętrz, tarasów i balkonów; 19) wykonywać dekoracje roślinne zgodnie z aktualnymi trendami florystycznymi, zamówieniami i oczekiwaniami klientów; 20) pakować oraz przygotowywać rośliny cięte, doniczkowe i gotowe wyroby florystyczne do transportu; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3148 — 8) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; w. rcl .go v.p l 21) oceniać jakość wykonania wyrobów florystycznych; Poz. 254 22) określać koszty wykonania wyrobów florystycznych oraz koszty realizacji zamówień klientów; 9) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 23) przestrzegać zasad ekspozycji materiałów i wyrobów florystycznych; 10) komunikować się i współpracować w zespole; 24) prowadzić sprzedaż wyrobów florystycznych; 11) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; 25) udzielać porad dotyczących pielęgnacji oraz przechowywania roślin; 12) podejmować decyzje; 26) korzystać z czasopism, literatury, katalogów i innych źródeł informacji florystycznej.
20. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) terminologia florystyczna; 2) zasady przedłużania trwałości roślin; 3) zasady pielęgnacji roślin ozdobnych; 4) zasady obrotu roślinami ozdobnymi, materiałami dekoracyjnymi i środkami technicznymi; 5) zasady projektowania dekoracji roślinnych; 6) dokumentacja projektowa dekoracji roślinnych; 7) rodzaje i style kompozycji roślinnych; 8) trendy florystyczne; 9) narzędzia i urządzenia stosowane we florystyce; 10) techniki florystyczne; 11) metody i techniki utrwalania roślin; 13) doskonalić umiejętności zawodowe; 14) korzystać z różnych źródeł informacji; 15) przestrzegać zasad etyki.
21. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) dokumenty dotyczące zatrudnienia; 3) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; 4) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; 5) bezpieczeństwo i higiena pracy; 6) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska; 7) elementy ergonomii; 8) środki ochrony indywidualnej; 9) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 12) zasady ekspozycji roślin, materiałów oraz wyrobów florystycznych; 10) zasady i metody komunikowania się; 13) zasady sprzedaży wyrobów florystycznych. 12) etyka. 11) elementy socjologii i psychologii pracy; BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE
22. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: ww 1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* 2) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; Podstawy florystyki 30 3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; Kompozycje florystyczne 50 4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; Podstawy działalności zawodowej 10 Razem 90** 5) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 6) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 7) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 10% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3149 — IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI Poz. 254 11) ekran projekcyjny; w. rcl .go v.p l 12) programy specjalistyczne; Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 13) skaner; 1) pracownia plastyczna; 15) odtwarzacz VHS i DVD; 2) pracownia materiałoznawstwa roślinnego; 16) telewizor; 3) pracownia florystyczna; 17) kamerę cyfrową; 4) warsztaty szkolne. 18) aparat fotograficzny, statyw. P ra c ow nia plastycz n a powinna być wyposażona w: Pr a cownia flor y sty czna powinna być wyposażona w: 1) stoły przystosowane do wykonywania rysunków (jeden stół dla jednego ucznia); 1) materiały florystyczne; 2) materiały i przybory rysunkowe i malarskie; 2) filmy dydaktyczne, przezrocza i foliogramy obrazujące kompozycje florystyczne; 3) modele i makiety dekoracji wnętrz; 14) drukarkę; 3) albumy dotyczące kompozycji florystycznych; 4) plansze, zestawy zdjęć przedstawiających wnętrza historyczne oraz ich wyposażenie; 4) literaturę florystyczną; 5) programy multimedialne z zakresu kompozycji plastycznej, historii sztuki, historii dekoracji roślinnych; 5) prezentacje multimedialne dotyczące: stylów i rodzajów kompozycji, materiałoznawstwa florystycznego, technik florystycznych, materiałów dekoracyjnych i technicznych; 6) filmy dydaktyczne, przezrocza i foliogramy dotyczące dekoracji roślinnych; 6) katalogi materiałów i wyrobów florystycznych; 7) albumy, katalogi, informatory dotyczące dekoracji roślinnych; 7) tabelaryczne zestawienia gatunków roślin stosowanych we florystyce; 8) materiały i środki florystycznych; 8) cenniki materiałów florystycznych; do ekspozycji wyrobów 9) kasy fiskalne; 9) rzutnik pisma; 10) projektor multimedialny; 10) regały do prezentacji materiałów i wyrobów florystycznych; 11) ekran projekcyjny; 11) kostki wystawowe; 12) komputer ze specjalistycznym oprogramowaniem; 12) przenośne źródła światła; 13) skaner; 14) prasy do suszenia roślin metodą zielnikową; 14) drukarkę. 15) rzutnik pisma; P ra c ow nia materi ał o z n awstwa powinna być wyposażona w: ro śl inne go 1) kolekcję roślin doniczkowych; ww 2) zestaw podłoży i nawozów do uprawy roślin doniczkowych i balkonowych; 13) lustra — co najmniej 2 sztuki; 16) projektor multimedialny; 17) ekran projekcyjny; 18) komputer ze specjalistycznym oprogramowaniem; 19) epidiaskop; 3) sprzęt do pielęgnacji roślin; 20) skaner; 4) zielniki; 21) drukarkę; 5) zestawy roślin zasuszonych, uprawianych na suche bukiety; 22) tablicę białą bezpyłową; 6) katalogi roślin ozdobnych; 7) programy multimedialne; 23) tablicę korkową; 24) czasopisma specjalistyczne polskie i obcojęzyczne; 8) filmy dydaktyczne i foliogramy obrazujące gatunki roślin, materiałów dekoracyjnych i środków technicznych; 25) aparat fotograficzny, statyw; 9) rzutnik pisma; 27) odtwarzacz DVD; 10) projektor multimedialny; 28) telewizor. 26) kamerę cyfrową; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3150 — W a r s z t a t y s z k o l n e powinny być wyposażone w: niską i wysoką temperaturę, wiertarkę, wkrętarkę, imadło, kuchenkę elektryczną, laminarkę, konewki, zraszacze; w. rcl .go v.p l 1) materiały florystyczne; Poz. 254 2) stanowiska robocze (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); 10) pojemniki na odpady organiczne i nieorganiczne; 3) wózek do transportu roślin; 11) stelaże do wykonywania i ekspozycji dekoracji wiszących; 4) pojemniki do przechowywania roślin; 12) punkty poboru zimnej i ciepłej wody; 5) stelaż do wstążek i papieru do pakowania roślin; 13) elektryczne gniazda wtykowe przy stanowiskach roboczych. 6) statywy do bukietów ślubnych; 8) lustra — co najmniej 2 sztuki; Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. 9) narzędzia i urządzenia: noże, sekatory, nożyczki, nożyce do cięcia blachy, piłki do drewna i metalu, noże do cięcia styropianu i płyt gipsowych, młotek, obcęgi, przecinaki do drutu, zszywacze biurowe, zszywacze tapicerskie, pistolety do kleju na W warsztatach szkolnych powinno znajdować się pomieszczenie do instruktażu, magazyn materiałów florystycznych, magazyn kwiatów ciętych z zacienieniem i regulowaną temperaturą oraz łatwo zmywalnymi podłogą i ścianami. 7) wazony, naczynia i inne pojemniki; Załącznik nr 3 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE KUCHARZ MAŁEJ GASTRONOMII SYMBOL CYFROWY 512[05] I. OPIS ZAWODU
23. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) stosować zasady racjonalnego żywienia; 2) dokonywać jakościowej oceny surowców, półproduktów i potraw; 3) dobierać surowce do produkcji potraw i napojów; 4) przechowywać surowce, półprodukty i gotowe potrawy; 5) prowadzić racjonalną gospodarkę surowcami; 6) przygotowywać półprodukty potraw do sprzedaży; ww 7) sporządzać potrawy i napoje oferowane do sprzedaży w placówkach gastronomicznych; 8) stosować różne techniki sporządzania potraw i napojów; 9) prawidłowo zestawiać potrawy i napoje w dania oraz posiłki; 10) opracowywać ofertę kulinarną dla placówek gastronomicznych; 11) przeprowadzać kalkulację cenową potraw i napojów; 12) użytkować narzędzia, maszyny i urządzenia stosowane w produkcji oraz ekspedycji potraw i napojów; 13) prowadzić bieżącą konserwację narzędzi, maszyn i urządzeń; 14) przestrzegać zasad zabezpieczania jakości zdrowotnej żywności; 15) przestrzegać przepisów sanitarnych; 16) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 17) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 18) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 19) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 20) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 21) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 22) korzystać z różnych źródeł informacji; 23) prowadzić działalność gospodarczą. Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie procesu kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3151 — 3) klasyfikacja surowców, półproduktów i wyrobów gotowych; w. rcl .go v.p l
24. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie kucharz małej gastronomii powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: Poz. 254 1) sporządzanie typowych potraw i napojów; 2) przygotowywanie półproduktów podstawowych potraw, napojów i innych wyrobów kulinarnych; 3) przeprowadzanie obróbki cieplnej półproduktów potraw i napojów oraz ich bezpośredniej sprzedaży w placówkach gastronomicznych; 4) przechowywanie i magazynowanie surowców, półproduktów i produktów kulinarnych. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) podstawy racjonalnego żywienia; 2) technologia gastronomiczna; 3) podstawy działalności zawodowej. BLOK: PODSTAWY RACJONALNEGO ŻYWIENIA
25. Cele kształcenia 4) zasady układania jadłospisów; 5) zasady układania i rodzaje kart menu; 6) podstawy mikrobiologii; 7) zasady żywienia dietetycznego; 8) przepisy sanitarne; 9) systemy zabezpieczania jakości zdrowotnej żywności. BLOK: TECHNOLOGIA GASTRONOMICZNA
26. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) oceniać produkty spożywcze pod względem towaroznawczym; 2) oceniać jakość surowców, półproduktów i innych wyrobów kulinarnych; 3) przechowywać surowce, półprodukty i wyroby gotowe; 4) dokonywać wstępnej i cieplnej obróbki surowców; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 5) dobierać surowce i półprodukty do produkcji wyrobów kulinarnych; 1) posługiwać się terminologią gastronomiczną; 6) przygotowywać półprodukty potraw i napojów do wykończenia i bezpośredniej sprzedaży w placówkach gastronomicznych; 2) określać podstawowe funkcje składników odżywczych; 3) określać wartość odżywczą i energetyczną podstawowych surowców i półproduktów stosowanych w gastronomii; 4) klasyfikować surowce, półprodukty i wyroby gotowe w zależności od pochodzenia i wartości odżywczej i energetycznej; 5) dokonywać zamiany produktów spożywczych w grupie i między grupami; 6) układać i oceniać jadłospisy codzienne; 7) układać karty menu; 8) dobierać surowce i techniki wykonania potraw w zależności od rodzaju diety; ww 9) zapobiegać niekorzystnym zmianom zachodzącym w surowcach i półproduktach podczas obróbki wstępnej i cieplnej oraz ekspedycji i przechowywania; 10) stosować zasady zabezpieczania jakości zdrowotnej żywności; 11) przestrzegać przepisów sanitarnych.
27. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawy żywienia; 2) wartość energetyczna i odżywcza żywności; 7) sporządzać podstawowy asortyment potraw z warzyw, owoców i grzybów; 8) sporządzać podstawowy asortyment potraw z jaj, mleka i jego przetworów; 9) sporządzać podstawowy asortyment potraw i wyrobów kulinarnych z mąki i kaszy; 10) sporządzać podstawowy asortyment potraw z mięsa zwierząt rzeźnych, drobiu i ryb; 11) sporządzać sosy, przystawki, sałatki; 12) porcjować, wykończać i dekorować potrawy; 13) przygotowywać proste potrawy dietetyczne; 14) przygotowywać typowe potrawy kuchni staropolskiej i kuchni regionalnej; 15) przestrzegać zasad racjonalnego wykorzystywania surowców spożywczych; 16) dokonywać organoleptycznej oceny produktów spożywczych, potraw i napojów; 17) wdrażać systemy zarządzania jakością w produkcji żywności; 18) dobierać narzędzia, naczynia i sprzęt kuchenny do operacji technologicznych oraz ekspedycji wyrobów kulinarnych; 19) dobierać maszyny i urządzenia do rodzaju i wielkości produkcji; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3152 — 20) posługiwać się narzędziami do obróbki technologicznej oraz ekspedycji potraw i napojów; 6) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; w. rcl .go v.p l 21) użytkować maszyny i urządzenia gastronomiczne; Poz. 254 22) dokonywać konserwacji sprzętu kuchennego, maszyn i urządzeń stosowanych w produkcji i ekspedycji potraw i napojów; 23) organizować i wykonywać prace porządkowe w produkcyjnej i ekspedycyjnej części przedsiębiorstwa gastronomicznego; 24) organizować prace związane ze zmywaniem naczyń stołowych i kuchennych; 25) utrzymywać czystość i porządek na stanowisku pracy; 7) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 8) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; 9) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 10) komunikować się i współpracować w zespole; 11) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; 12) podejmować decyzje; 26) przestrzegać przepisów sanitarnych. 13) doskonalić umiejętności zawodowe;
28. Treści kształcenia (działy programowe) 14) korzystać z różnych źródeł informacji; Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawy towaroznawstwa produktów spożywczych; 2) składowanie, magazynowanie i przechowywanie produktów spożywczych; 3) procesy technologiczne w produkcji gastronomicznej; 4) sporządzanie i ekspedycja podstawowych potraw i napojów z poszczególnych grup produktów spożywczych; 5) porcjowanie, wykończanie i dekorowanie potraw; 6) podstawy żywienia dietetycznego; 15) przestrzegać zasad etyki.
29. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) dokumenty dotyczące zatrudnienia; 3) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; 4) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; 5) bezpieczeństwo i higiena pracy; 6) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska; 7) potrawy kuchni staropolskiej i kuchni regionalnej; 7) elementy ergonomii; 8) ocena produktów spożywczych, potraw i napojów; 9) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 9) systemy zarządzania jakością w produkcji żywności; 10) zasady i metody komunikowania się; 10) wyposażenie nomicznych; techniczne zakładów gastro- 11) przepisy sanitarne. 8) środki ochrony indywidualnej; 11) elementy socjologii i psychologii pracy; 12) etyka. III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE ww BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ
30. Cele kształcenia Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Podstawy racjonalnego żywienia 15 Technologia gastronomiczna 55 Podstawy działalności zawodowej 15 Razem 85** Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; 3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; 4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; 5) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 15% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3153 — TREŚCI boty kuchenne, miksery, maszynki do mielenia, sokowirówki, ekspres do kawy, tostery, młynek koloidalny; w. rcl .go v.p l IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Poz. 254 Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 7) instrukcje obsługi maszyn i urządzeń, dokumentację technologiczną, receptury kulinarne i normy żywienia. 1) pracownia technologii gastronomicznej; 2) pracownia podstaw żywienia. Pr a cownia podsta w ży wie nia powinna być wyposażona w: P ra c ow nia t e c h n o l o g i i g astro n o m i cz ne j powinna być wyposażona w: 1) zestaw przepisów z zakresu prawa żywnościowego; 1) stanowiska produkcyjne (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) wyposażone w stoły produkcyjne, kuchenki z piekarnikiem, zlewozmywaki z instalacją zimnej i ciepłej wody, zestawy garnków i innych naczyń kuchennych, drobny sprzęt produkcyjny; 2) tabele składu i wartości odżywczej i energetycznej produktów spożywczych; 2) stanowisko podziału produktów spożywczych wyposażone w wagi i miarki; 3) stanowisko wstępnej obróbki jaj z naświetlarką; 4) stanowisko mycia rąk wyposażone w umywalkę z instalacją zimnej i ciepłej wody, pojemnik na mydło, płyn dezynfekujący, ręczniki papierowe; 5) stanowisko do organoleptycznej oceny wyrobów kulinarnych, wyposażone w stoliki i krzesła do konsumpcji oraz oceny przygotowanych potraw i innych wyrobów kulinarnych, bieliznę i zastawę stołową, podstawowy sprzęt kelnerski; 6) urządzenia i maszyny gastronomiczne: urządzenia chłodnicze, zmywarka, kuchenka mikrofalowa, ro- 3) normy żywienia; 4) jadłospisy codzienne i dekadowe; 5) karty potraw i napojów; 6) formularze do planowania i oceny wyżywienia; 7) wzory druków podstawowych badań laboratoryjnych; 8) opakowania żywności wygodnej i żywności funkcjonalnej; 9) model układu trawiennego człowieka. Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. Załącznik nr 4 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPERATOR MASZYN LEŚNYCH SYMBOL CYFROWY 833[02] 6) wykonywać proste prace ślusarskie i ciesielskie;
31. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 7) mierzyć podstawowe wielkości fizyczne i geometryczne oraz interpretować wyniki pomiarów; ww I. OPIS ZAWODU 1) określać zasady działania oraz przeznaczenie maszyn; 2) klasyfikować maszyny według przeznaczenia i budowy; 3) obsługiwać maszyny i urządzenia do pozyskiwania, transportu drewna oraz do prac hodowlanych i inżynieryjnych; 4) wykonywać drobne naprawy maszyn i urządzeń; 5) dokonywać konserwacji narzędzi, urządzeń mechanicznych, pneumatycznych, hydraulicznych i elektrycznych; 8) wykonywać pomiary objętości i miąższości sortymentów drewna; 9) wykonywać ścinkę drzew i przygotowywać sortymenty drewna; 10) wykonywać prace związane z pozyskiwaniem i zagospodarowaniem produktów ubocznych lasu; 11) wykonywać prace pomocnicze przy obsłudze rębaków i korowarek mechanicznych; 12) rozpoznawać podstawowe cechy lasu i drzewostanów; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3154 — 38) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; w. rcl .go v.p l 13) analizować zjawiska przyrodnicze w środowisku leśnym; Poz. 254 14) rozpoznawać ważniejsze gatunki roślin i zwierząt leśnych; 39) korzystać z różnych źródeł informacji; 15) rozpoznawać najgroźniejsze leśne szkodniki owadzie i ich żerowiska; Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”. 16) rozpoznawać szyszki i nasiona ważniejszych drzew i krzewów leśnych; 17) przygotowywać glebę pod zalesienia i odnowienia; 18) wykonywać odnowienia powierzchni zrębowych, przygotowywać tereny do zalesień na gruntach porolnych i rekultywowanych; 19) wprowadzać poprawki i uzupełnienia upraw leśnych; 20) wykonywać zabiegi pielęgnacyjne na uprawach i w młodnikach; 21) wykonywać trzebieże wczesne i późne; 22) wykonywać mechaniczne i chemiczne zabiegi zwalczania szkodliwych owadów, grzybów i chwastów; 23) pozyskiwać szyszki i nasiona drzew oraz krzewów leśnych; 24) prowadzić i obsługiwać ciągnik rolniczy w zakresie niezbędnym do uzyskania prawa jazdy kategorii T; 25) rozpoznawać zagrożenia pożarowe; 40) prowadzić działalność gospodarczą.
32. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie operator maszyn leśnych powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) pozyskiwanie drewna i innych produktów leśnych; 2) obsługa, konserwacja oraz drobne naprawy maszyn i urządzeń leśnych; 3) wykonywanie urządzeń łowieckich oraz obiektów małej architektury związanych z turystycznym zagospodarowaniem lasu; 4) wykonywanie prac związanych z hodowlą i ochroną lasu; 5) wykonywanie prac konserwacyjnych w terenie leśnym. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) podstawy leśnictwa; 26) lokalizować miejsca pożarów; 27) posługiwać się narzędziami i podręcznym sprzętem gaśniczym; 28) wykonywać prace porządkowe i naprawcze terenów oraz urządzeń rekreacyjno-turystycznych; 29) wykonywać prace konserwacyjne rowów melioracyjnych, zbiorników retencyjno-przeciwpożarowych, dróg leśnych i urządzeń drogowych; 30) wykonywać urządzenia łowieckie; 2) maszyny i urządzenia; 3) ochrona, hodowla i użytkowanie lasu; 4) podstawy działalności zawodowej. BLOK: PODSTAWY LEŚNICTWA
33. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) charakteryzować główne składniki środowiska; 31) dokumentować wykonaną pracę; ww 32) obsługiwać komputer w podstawowym zakresie oraz użytkować typowe oprogramowanie wspomagające pracę; 33) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 34) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 35) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 2) określać zasady racjonalnego gospodarowania zasobami środowiska; 3) określać cele i formy ochrony przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem zasobów leśnych; 4) określać wpływ hałasu, odpadów, zanieczyszczeń przemysłowych, bytowych oraz pochodzących z produkcji rolniczej na środowisko naturalne; 5) stosować zasady postępowania w sytuacjach zagrożeń dla środowiska, szczególnie w przypadku zagrożeń pożarem; 36) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 6) określać wpływ organizmów żywych na środowisko leśne; 37) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 7) rozpowszechniać wiedzę dotyczącą celów i form ochrony zasobów leśnych. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3155 —
34. Treści kształcenia (działy programowe) 15) rozróżniać rodzaje i elementy instalacji elektrycznej; w. rcl .go v.p l Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: Poz. 254 1) środowisko i jego komponenty; 2) zasoby naturalne, racjonalne gospodarowanie zasobami środowiska; 3) czynniki wpływające na dewastację środowiska leśnego i jego zasoby; 4) oddziaływanie zanieczyszczeń pochodzących z eksploatacji maszyn i przemysłu na środowisko; 5) oddziaływanie organizmów żywych na środowisko leśne; 6) ochrona przyrody; 7) ochrona środowiska przed pożarami, wyciekami paliw i olejów; 8) cele i zasady zrównoważonej gospodarki leśnej; 9) współpraca międzynarodowa w zakresie ochrony środowiska; 10) edukacja społeczeństwa w zakresie ochrony zasobów leśnych. BLOK: MASZYNY I URZĄDZENIA
35. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 16) dobierać narzędzia, przyrządy, materiały oraz maszyny i urządzenia do prac pielęgnacyjnych, zabiegów ochronnych lasu i transportu drewna; 17) oceniać stan techniczny maszyn i urządzeń użytkowanych w gospodarce leśnej; 18) dokonywać konserwacji maszyn i urządzeń leśnych; 19) dobierać materiały i urządzenia do naprawy urządzeń melioracyjnych; 20) dobierać materiały i urządzenia do naprawy dróg leśnych; 21) wykonywać i dokonywać konserwacji obiektów inżynieryjnych; 22) wykonywać urządzenia łowieckie oraz dokonywać ich konserwacji; 23) obsługiwać urządzenia przeciwpożarowy; i podręczny 24) użytkować komputer ze specjalistycznym oprogramowaniem zawodowym.
36. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawy rysunku technicznego; 1) czytać i analizować rysunki techniczne; 2) materiałoznawstwo; 2) wykonywać szkice typowych części maszyn; 3) części maszyn; 3) rozróżniać materiały konstrukcyjne do budowy maszyn; 4) napędy hydrauliczne i pneumatyczne; 4) rozpoznawać zjawiska korozyjne, chronić przed korozją maszyny i urządzenia; sprzęt 5) montaż i demontaż maszyn i urządzeń; 6) silniki spalinowe i elektryczne; 5) rozróżniać konstrukcje i zasady działania połączeń, osi, wałów, łożysk, sprzęgieł, hamulców i mechanizmów oraz określać ich zastosowanie; 7) technologie najmniej szkodliwe dla środowiska leśnego; 6) wyjaśniać budowę i zasady działania napędów hydraulicznych i pneumatycznych; 9) technika kierowania ciągnikiem rolniczym; 7) planować i wykonywać proces montażu i demontażu maszyn i urządzeń; 8) obsługiwać silniki spalinowe i elektryczne; 8) przepisy ruchu drogowego; 10) podstawy elektrotechniki; 11) instalacje elektryczne i odbiorniki energii elektrycznej; 12) narzędzia, maszyny i urządzenia stosowane w transporcie leśnym; 10) stosować technologie najmniej szkodliwe dla środowiska leśnego; 13) narzędzia, maszyny i urządzenia stosowane w hodowli lasu i do pozyskiwania drewna; 11) przestrzegać przepisów ruchu drogowego; 14) materiały i urządzenia do prac remontowych urządzeń melioracyjnych i napraw dróg leśnych; ww 9) dobierać narzędzia, przyrządy i materiały do zabiegów gospodarczych w leśnictwie; 12) prowadzić i obsługiwać ciągnik rolniczy w zakresie niezbędnym do uzyskania prawa jazdy kategorii T; 13) posługiwać się terminologią z zakresu elektrotechniki; 14) przestrzegać zasad użytkowania odbiorników energii elektrycznej; 15) materiały i urządzenia stosowane do prac remontowo-budowlanych i konserwacyjnych budowli; 16) urządzenia i sprzęt przeciwpożarowy; 17) specjalistyczne oprogramowanie zawodowe. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3156 — 9) sposoby zagospodarowania lasu;
37. Cele kształcenia 10) czynniki biotyczne i abiotyczne; w. rcl .go v.p l BLOK: OCHRONA, HODOWLA I UŻYTKOWANIE LASU Poz. 254 Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 11) grzyby patogeniczne; 1) wyjaśniać podstawowe pojęcia dotyczące lasu, drzewostanu, siedliska i środowiska; 13) mapy leśne; 2) charakteryzować stanów; skład gatunkowy drzewo- 12) szkodliwe owady leśne; 14) ochrona przeciwpożarowa lasu. BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ 3) określać cechy i fazy rozwojowe drzewostanów; 4) charakteryzować cele i zasady prowadzenia gospodarstwa leśnego; 5) uczestniczyć w pracach związanych z nasiennictwem i selekcją drzew leśnych; 6) oceniać przydatność nieużytków i gruntów porolnych do wykonania agromelioracji; 7) rozpoznawać rodzaje, określać właściwości i przeznaczenie drewna na podstawie jego budowy; 8) określać typowe wady drewna oraz ich wpływ na jakość techniczną drewna; 9) wykonywać prace związane z organizacją i techniką ścinki drzew; 10) posługiwać się przyrządami do pomiaru drewna; 11) określać sortymenty drewna oraz zasady ich przygotowania; 12) wykonywać czynności związane z pielęgnacją lasu; 13) stosować różne sposoby odnowień, zalesień i podsadzeń w różnorodnych warunkach terenowych; 14) określać wpływ czynników biotycznych i abiotycznych na środowisko leśne;
38. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; 3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; 4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; 5) charakteryzować przedsiębiorstwa leśne; 6) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 7) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej; 8) stosować podstawowe przepisy prawa dotyczące ochrony lasów, gospodarki łowieckiej, ochrony przyrody i ochrony środowiska; 9) przewidywać konsekwencje prawne, materialne i inne z tytułu naruszenia prawa ochrony środowiska; 10) określać powiązania gospodarki leśnej z innymi działami gospodarki narodowej; 15) rozpoznawać zagrożenia ze strony szkodliwych grzybów i owadów w różnych fazach rozwoju drzewostanu; 11) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 16) czytać mapy leśne; 12) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; 17) alarmować w sytuacjach zagrożeń, szczególnie pożaru.
39. Treści kształcenia (działy programowe) 13) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 14) komunikować się i współpracować w zespole; 15) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; 1) cele i funkcje lasu; 16) podejmować decyzje; 2) budowa i cechy drzewostanu; 17) doskonalić umiejętności zawodowe; 3) cele i zasady prowadzenia gospodarstwa leśnego; 18) korzystać z różnych źródeł informacji; ww Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 4) szkółkarstwo, nasiennictwo i selekcja drzew leśnych; 5) melioracje, rekultywacje i zalesienia; 19) przestrzegać zasad etyki.
40. Treści kształcenia (działy programowe) 6) cechy i obróbka drewna; Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 7) sortymenty drewna; 1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 8) pielęgnowanie lasu; 2) dokumenty dotyczące zatrudnienia; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3157 — Pr a cownia ma szy nozna wstwa powinna być wyposażona w: w. rcl .go v.p l 3) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; Poz. 254 4) struktura organizacji lasów państwowych; 5) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; 1) przykładowe rysunki techniczne i dokumentacje techniczne; 2) zestawy metali i stopów, tworzyw sztucznych, gumy, materiałów ściernych; 6) bezpieczeństwo i higiena pracy; 7) ochrona przeciwpożarowa; 8) podstawowe przepisy prawa dotyczące leśnictwa, łowiectwa, ochrony przyrody i ochrony środowiska; 9) leśnictwo jako dział gospodarki narodowej; 10) elementy ergonomii; 3) modele części maszyn, połączeń nierozłącznych i rozłącznych; 4) eksponaty wałów i osi z łożyskami; 5) modele kół zębatych, przekładni mechanicznych i mechanizmów; 12) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 6) modele silników spalinowych, sprzęgieł, skrzyni przekładniowej, tylnego mostu, podnośnika hydraulicznego, układu kierowniczego, układu hamulcowego; 13) zasady i metody komunikowania się; 7) modele maszyn i urządzeń; 14) elementy socjologii i psychologii pracy; 8) przyrządy pomiarowe; 15) etyka. 9) elementy układów elektrycznych; 11) środki ochrony indywidualnej; III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE 10) próbki materiałów izolacyjnych; 11) próbki materiałów budowlanych; Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Nazwa bloku programowego Podbudowa programowa: gimnazjum 12) filmy, plansze, przezrocza, katalogi maszyn i urządzeń. Pr a cownia hodowli, ochr ony i biologii l eś n ej powinna być wyposażona w: 1) zielniki i atlasy roślin; Podstawy leśnictwa 10 2) atlasy i preparowane okazy zwierząt; Maszyny i urządzenia 40 3) mapy leśne; Ochrona, hodowla i użytkowanie lasu 20 4) podręczny sprzęt gaśniczy; Podstawy działalności zawodowej 10 5) filmy edukacyjne dotyczące techniki i technologii prac hodowlanych i ochronnych. Razem 80** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia ww w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 20% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy. IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 1) pracownia maszynoznawstwa; 2) pracownia hodowli, ochrony i biologii leśnej; 3) pracownia użytkowania lasu; 4) pracownia komputerowa; 5) warsztaty. Pr a cownia uży tkowa nia la su powinna być wyposażona w: 1) próbki gatunków drewna; 2) próbki z wadami drewna; 3) pas narzędziowy z wyposażeniem do ręcznej ścinki drewna; 4) przyrządy do pomiaru miąższości i objętości sortymentów drewna; 5) schematy i modele maszyn i urządzeń; 6) filmy dotyczące technologii prac leśnych związanej z pozyskiwaniem i wywozem drewna; 7) plansze, tablice, filmy dydaktyczne dotyczące bezpieczeństwa pracy. Pr a cownia kompute r owa powinna być wyposażona w: 1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); Dziennik Ustaw Nr 49 — 3158 — 2) stanowisko komputerowe dla nauczyciela; 8) siłowniki hydrauliczne — żurawie do załadunku i rozładunku drewna ze środków transportowych. w. rcl .go v.p l 3) drukarki; Poz. 254 4) oprogramowanie podstawowe i specjalistyczne oraz dostęp do Internetu. W a r s z t a t y powinny być wyposażone w: 1) narzędzia do obróbki drewna i metali; 2) przyrządy mechaniczne do prostych napraw sprzętu i narzędzi; 3) narzędzia stolarskie, ciesielskie i ślusarskie; 4) sprzęt kontrolno-pomiarowy; 5) narzędzia stosowane w pracach leśnych; 6) sprzęt mechaniczny — pilarki, wykaszarki, narzędzia towarzyszące oraz specjalistyczne narzędzia na bazie pilarki; 7) trenażer do ścinki drzew; W warsztatach powinny być zorganizowane stanowiska obróbki metali (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), stanowiska obróbki drewna (jedno stanowisko dla dwóch uczniów) oraz stanowisko napraw instalacji elektrycznych. Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. Maszyny i urządzenia stosowane w pracach szkółkarskich i hodowlanych z wykorzystaniem ciągników różnej mocy, maszyny służące do pozyskania, zrywki, załadunku i wywozu drewna uczniowie mogą poznać w ramach współpracy z Nadleśnictwem, Zakładami Usług Leśnych, firmami produkującymi i prowadzącymi sprzedaż artykułów leśnych. Załącznik nr 5 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPIEKUN MEDYCZNY SYMBOL CYFROWY 513[02] I. OPIS ZAWODU
41. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) rozpoznawać problemy pielęgnacyjne i opiekuńcze osoby chorej i niesamodzielnej; 11) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w użytkowaniu przedmiotów ortopedycznych i sprzętu rehabilitacyjnego; 12) stosować urządzenia, przybory i narzędzia niezbędne podczas wykonywania czynności pielęgnacyjnych; 2) współpracować z pielęgniarką w zakresie planowania i realizowania planu opieki nad osobą chorą i niesamodzielną; 13) dezynfekować i konserwować przybory i narzędzia stosowane podczas wykonywania zabiegów pielęgniarskich; 3) pomagać podczas wykonywania zabiegów pielęgniarskich; 14) zapewniać osobie chorej i niesamodzielnej bezpieczeństwo podczas wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych; 4) wykonywać polecenia pielęgniarki i lekarza dotyczące pielęgnacji i opieki nad osobą chorą i niesamodzielną; 15) dokumentować wykonane zabiegi pielęgnacyjne i czynności opiekuńcze; 5) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych; 16) nawiązywać i utrzymywać kontakty międzyludzkie; 17) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w adaptacji do warunków życia w szpitalu oraz zmian związanych z przewlekłą chorobą lub starością; 7) wykonywać czynności związane z utrzymaniem czystości i estetyki łóżka oraz najbliższego otoczenia osoby chorej i niesamodzielnej; 18) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w komunikowaniu się z rodziną, zespołem opiekuńczym i terapeutycznym oraz z innymi pacjentami; 8) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w zaspokajaniu potrzeb związanych z odżywianiem; 19) udzielać wsparcia emocjonalnego osobie chorej i niesamodzielnej oraz jej rodzinie; 9) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w zaspokajaniu potrzeb związanych z wydalaniem; 20) przestrzegać przepisów sanitarnych podczas wykonywania zadań zawodowych; 10) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w utrzymaniu aktywności ruchowej; 21) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; ww 6) wykonywać zabiegi higieniczne związane z utrzymaniem ciała w czystości u osoby chorej i niesamodzielnej; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3159 — BLOK: MEDYCZNE PODSTAWY ZAWODU
42. Cele kształcenia w. rcl .go v.p l 22) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; Poz. 254 23) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 24) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 1) posługiwać się podstawową terminologią z zakresu anatomii, fizjologii, patologii, higieny i promocji zdrowia; 25) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 26) udzielać pierwszej pomocy w stanach zagrożenia życia i zdrowia; 2) wyjaśniać budowę i czynności układów oraz narządów człowieka; 27) korzystać z różnych źródeł informacji; 3) wyjaśniać pojęcia zdrowia i choroby, niepełnosprawności i niesamodzielności; 28) prowadzić działalność gospodarczą. 4) charakteryzować czynniki chorobotwórcze; Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”. 5) charakteryzować źródła i drogi szerzenia się chorób;
43. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie opiekun medyczny powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 7) wyjaśniać podstawowe procesy patologiczne; 1) rozpoznawanie i rozwiązywanie problemów pielęgnacyjnych i opiekuńczych osoby chorej i niesamodzielnej o różnym stopniu zaawansowania choroby i w różnym wieku; 2) pomaganie osobie chorej i niesamodzielnej w zaspokajaniu podstawowych potrzeb biologicznych; 3) pomaganie osobie chorej i niesamodzielnej w podtrzymywaniu aktywności społecznej; 4) aktywizowanie osoby chorej i niesamodzielnej do zwiększania samodzielności życiowej; 5) zapewnianie osobie chorej i niesamodzielnej bezpieczeństwa fizycznego i psychicznego; 6) określać wpływ czynników środowiskowych na zdrowie człowieka; 8) opisywać objawy charakterystyczne dla schorzeń poszczególnych układów; 9) wyjaśniać znaczenie przestrzegania higieny dla zdrowia człowieka; 10) przestrzegać zasad aseptyki i antyseptyki; 11) zapobiegać występowaniu zakażeń szpitalnych; 12) stosować procedury dotyczące postępowania z odpadami medycznymi; 13) charakteryzować zachowania sprzyjające i zagrażające zdrowiu; 14) uczestniczyć w tworzeniu zdrowego i przyjaznego dla osoby chorej środowiska; 15) planować działania prozdrowotne; 6) zapewnianie osobie chorej i niesamodzielnej higienicznych warunków otoczenia; 16) prowadzić edukację w zakresie higieny osobistej i otoczenia; 7) wykonywanie zabiegów pielęgnacyjnych; 17) stosować zasady profilaktyki chorób; 8) współdziałanie z i terapeutycznym; 18) charakteryzować system organizacji ochrony zdrowia i pomocy społecznej w Polsce. zespołem opiekuńczym 9) asystowanie pielęgniarce podczas wykonywania zabiegów pielęgniarskich;
44. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 11) konserwacja przyborów i narzędzi stosowanych podczas wykonywania zabiegów pielęgniarskich; 1) podstawowe pojęcia z zakresu anatomii, fizjologii, patologii i higieny; ww 10) użytkowanie urządzeń, przyborów oraz narzędzi do wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych; 12) popularyzowanie zachowań prozdrowotnych. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) medyczne podstawy zawodu; 2) budowa i funkcjonowanie organizmu człowieka; 3) czynniki chorobotwórcze; 4) źródła i drogi szerzenia się chorób; 5) środowisko a zdrowie człowieka; 6) podstawowe procesy patologiczne; 2) opieka nad osobą chorą i niesamodzielną; 7) objawy charakterystyczne dla schorzeń poszczególnych układów; 3) podstawy działalności zawodowej. 8) higiena osobista i otoczenia; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3160 — 9) aseptyka i antyseptyka; 19) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w zmianie pozycji i przemieszczaniu się; w. rcl .go v.p l 10) zakażenia szpitalne; Poz. 254 11) odpady medyczne; 12) promocja zdrowia; 13) edukacja zdrowotna; 14) profilaktyka chorób; 15) organizacja systemu ochrony zdrowia i pomocy społecznej w Polsce. BLOK: OPIEKA NAD OSOBĄ CHORĄ I NIESAMODZIELNĄ
45. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) posługiwać się podstawową terminologią z zakresu psychologii, pedagogiki, socjologii oraz pielęgniarstwa i pielęgnowania; 20) zapewniać osobie chorej i niesamodzielnej wygodne i bezpieczne ułożenie w łóżku; 21) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w posługiwaniu się przedmiotami ortopedycznymi; 22) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w korzystaniu ze sprzętu rehabilitacyjnego; 23) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej podczas spożywania posiłków; 24) dostrzegać zaburzenia w funkcjonowaniu układów i narządów; 25) wykonywać pomiary podstawowych parametrów życiowych; 26) przekazywać pielęgniarce informacje o zaobserwowanych zmianach w stanie zdrowia chorego; 2) charakteryzować podstawowe procesy psychiczne człowieka; 27) asystować pielęgniarce podczas wykonywania zabiegów pielęgniarskich; 3) charakteryzować psychofizyczny rozwój człowieka w poszczególnych fazach życia; 28) dezynfekować i myć przybory toaletowe i narzędzia używane podczas wykonywania zabiegów pielęgniarskich; 4) określać grupy społeczne i procesy zachodzące w życiu społecznym; 5) interpretować zachowania społeczne jednostki i zbiorowości; 6) określać wpływ choroby na stan psychiczny i sytuację społeczną jednostki oraz jej rodziny; 7) komunikować się z osobą chorą oraz jej rodziną; 8) udzielać wsparcia emocjonalnego choremu i jego rodzinie; 9) rozpoznawać przypadki naruszeń praw pacjenta i pomóc choremu w dochodzeniu tych praw; 10) uczestniczyć w rozpoznawaniu potrzeb biologicznych osoby chorej i niesamodzielnej; 11) oceniać stan higieniczny chorego; 29) zapewniać osobie chorej i niesamodzielnej bezpieczeństwo podczas wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych; 30) dokumentować wykonywanie zadania.
46. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawowe pojęcia z zakresu psychologii, pedagogiki, socjologii, pielęgniarstwa i pielęgnowania; 2) podstawowe procesy psychiczne człowieka; 3) psychofizyczny rozwój człowieka w poszczególnych fazach życia; 12) uczestniczyć w planowaniu opieki nad osobą chorą i niesamodzielną; 4) grupy społeczne; 13) dobierać materiały, środki, przybory i sprzęt do wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych; 6) zachowania społeczne jednostki i zbiorowości; ww 14) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w wykonywaniu czynności życia codziennego, także z zastosowaniem sprzętu i środków kompensujących utraconą sprawność; 15) asystować pielęgniarce podczas wykonywania pielęgnacji specjalistycznej; 16) wykonywać zabiegi higieniczne związane z utrzymaniem w czystości ciała osoby chorej; 17) pomagać osobie chorej i niesamodzielnej w czynnościach związanych z wydalaniem; 18) wykonywać czynności związane z utrzymaniem w czystości otoczenia osoby chorej i niesamodzielnej; 5) procesy społeczne; 7) proces komunikowania się; 8) wsparcie emocjonalne chorego i jego rodziny; 9) prawa pacjenta i ich ochrona; 10) potrzeby chorego; 11) metody i techniki wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych; 12) obserwacja zmian w wyglądzie i zachowaniu chorego; 13) pomiary parametrów życiowych; 14) dezynfekcja i konserwacja przyborów toaletowych i narzędzi używanych podczas zabiegów pielęgnacyjnych; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3161 — 2) dokumenty dotyczące zatrudnienia; 3) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; w. rcl .go v.p l 15) przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych; Poz. 254 16) dokumentacja wykonanych zadań. BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ
47. Cele kształcenia 4) instytucje wpływające na politykę zdrowotną państwa; 5) źródła i sposoby finansowania świadczeń zdrowotnych; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 6) system wsparcia społecznego w Polsce; 1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 8) podmioty uprawnione do realizacji świadczeń medycznych; 2) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; 9) jakość w ochronie zdrowia; 7) popyt i podaż na rynku usług medycznych; 3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; 10) przepisy dotyczące funkcjonowania zakładów opieki zdrowotnej; 4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; 11) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; 5) wskazywać instytucje wpływające na politykę zdrowotną państwa; 6) określać źródła i sposoby finansowania świadczeń zdrowotnych; 7) wyjaśniać istotę i zasady funkcjonowania systemu wsparcia społecznego w Polsce; 8) wskazywać czynniki wpływające na popyt i podaż usług medycznych; 9) wskazywać podmioty upoważnione do realizacji świadczeń zdrowotnych; 10) stosować zasady zapewnienia jakości obowiązujące w ochronie zdrowia; 12) bezpieczeństwo i higiena pracy; 13) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska; 14) elementy ergonomii; 15) środki ochrony indywidualnej; 16) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 17) zasady i metody komunikowania się; 18) elementy socjologii i psychologii pracy; 19) etyka. III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE 11) korzystać z przepisów dotyczących funkcjonowania zakładów opieki zdrowotnej; 12) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 13) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 14) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 15) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; 16) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; ww 17) komunikować się i współpracować w zespole; 18) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; 19) podejmować decyzje; 20) doskonalić umiejętności zawodowe; 21) korzystać z różnych źródeł informacji; 22) przestrzegać zasad etyki.
48. Treści kształcenia (działy programowe) Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Medyczne podstawy zawodu 30 Opieka nad osobą chorą i niesamodzielną 55 Podstawy działalności zawodowej 10 Razem 95** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 5% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy. IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 1) pracownia anatomiczna; Treści kształcenia ujęte są w następujących działach programowych: 2) pracownia zabiegów pielęgnacyjnych i udzielania pierwszej pomocy; 1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 3) pracownia komputerowa. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3162 — 13) sprzęt do udogodnień dla chorych, w tym poduszka przeciwodleżynowa, nakładka na wózek inwalidzki, stolik przyjaciel lub stolik nałóżkowy, wałki i kliny stabilizujące pozycję; w. rcl .go v.p l P ra c ow nia a nato m i cz n a powinna być wyposażona w: Poz. 254 1) modele anatomiczne; 2) przezrocza, foliogramy, programy komputerowe z zakresu anatomii; 3) filmy dydaktyczne obrazujące zaburzenia funkcjonowania układów i narządów człowieka; 4) atlasy, albumy anatomiczne. P ra c ow nia z a bi eg ó w p i el ęg n acyj n ych i udzie l an ia pie r w s z e j p o m o cy powinna być wyposażona w: 1) urządzenia sanitarne, w tym krzesło sanitarne, kaczki, baseny, miska do mycia głowy w łóżku, miednice; 14) fantomy do nauki czynności pielęgnacyjnych; 15) fantomy do nauki resuscytacji dorosłego i dziecka; 16) wyroby medyczne, w tym cewniki zewnętrzne, worki do zbiórki moczu, sprzęt stomijny oraz środki pomocnicze, w tym pieluchomajtki, pieluchy anatomiczne, wkładki urologiczne dla kobiet i mężczyzn, podkłady chłonne i produkty pielęgnacyjne; 17) termometry; 18) aparaty do mierzenia ciśnienia; 19) apteczkę pierwszej pomocy. 2) przybory i środki higieniczne; 3) łóżka pielęgnacyjne z regulowaną wysokością i oprzyrządowaniem (barierki zabezpieczające, wysięgniki, drabinka); 4) materace z pokrowcami ochronnymi; 5) szafki przyłóżkowe z regulowanym blatem; 6) pościel, bieliznę pościelową i osobistą, ręczniki, myjki; Pr a cownia kompute r owa powinna być wyposażona w: 1) stanowiska komputerowe dla uczniów (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), posiadające dostęp do internetu; 2) stanowisko komputerowe dla nauczyciela; 3) drukarki lub urządzenie wielofunkcyjne; 7) parawany; 4) pakiet programów biurowych; 8) taborety; 5) programy edukacyjne mające zastosowanie w działalności zawodowej opiekunów medycznych. 9) kosz na brudną bieliznę; 10) pojemniki na odpady, w tym medyczne, zróżnicowane zgodnie z zasadami aseptyki; 11) sprzęt do przemieszczania chorych, w tym podnośnik żurawikowy, sprzęt do ślizgowego przemieszczania, wózek inwalidzki, balkonik, chodzik z siedziskiem, laska typu trójnóg; 12) materace przeciwodleżynowe, w tym dynamiczny z pompą; Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. Praktyczna nauka zawodu powinna być prowadzona w wymiarze nie mniejszym niż 50% ogólnej liczby godzin przewidzianych w ramowym planie nauczania na zajęcia edukacyjne z zakresu kształcenia zawodowego. Załącznik nr 6 ww PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE PRACOWNIK POMOCNICZY OBSŁUGI HOTELOWEJ SYMBOL CYFROWY 913[01] I. OPIS ZAWODU
49. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) utrzymywać czystość i porządek w jednostkach mieszkalnych i ogólnodostępnej części obiektu noclegowego; 2) przygotowywać pokoje do przyjęcia gości; 3) sprawdzać stan wyposażenia pokojów noclegowych; 4) posługiwać się ręcznym i zmechanizowanym sprzętem do utrzymywania czystości; 5) stosować środki czystości zgodnie z przeznaczeniem; 6) segregować i transportować bieliznę do prania; 7) przygotowywać w zakresie podstawowym salę do obsługi konsumentów; 8) zbierać po konsumpcji i odnosić naczynia oraz sztućce; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3163 — 2) wykonywanie prac pomocniczych związanych z obsługą konsumenta; w. rcl .go v.p l 9) segregować i zmywać zastawę stołową oraz sprzęt kuchenny; Poz. 254 10) przechowywać zastawę i bieliznę stołową oraz sprzęt kuchenny; 3) wykonywanie czynności porządkowych w części gastronomicznej obiektu noclegowego; 11) rozróżniać surowce stosowane w technologii gastronomicznej; 4) wykonywanie prac pomocniczych związanych z przygotowywaniem surowców spożywczych, sporządzaniem potraw i napojów; 12) wykonywać prace związane ze wstępnym i właściwym przygotowaniem surowców; 13) posługiwać się podstawowym sprzętem kuchennym; 14) wykonywać prace porządkowe w kuchni i na zapleczu; 15) wykonywać prace związane z przechowywaniem i dostarczaniem surowców i półproduktów; 16) segregować odpady i surowce wtórne; 17) wykonywać określone prace w pralni hotelowej; 18) transportować bagaż gości hotelowych; 19) obsługiwać sprzęt do utrzymania porządku wokół hotelu; 20) pielęgnować rośliny ozdobne i hotelowe tereny zieleni; 21) dokonywać konserwacji i prostych napraw sprzętu i urządzeń rekreacyjnych; 5) wykonywanie prac związanych z działalnością pralni hotelowej; 6) wykonywanie prac pomocniczych związanych z przyjmowaniem gości hotelowych; 7) pielęgnowanie roślin ozdobnych, hotelowych terenów zieleni i urządzeń rekreacyjnych; 8) wykonywanie prac związanych z dbałością o urządzenia i tereny rekreacyjne. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) obsługa hotelowa; 2) obsługa gastronomiczna; 3) prace porządkowo-gospodarcze; 4) podstawy działalności zawodowej. 22) postępować zgodnie z zasadami kultury osobistej i etyki zawodu; BLOK: OBSŁUGA HOTELOWA 23) dbać o bezpieczeństwo gości i ich mienie;
50. Cele kształcenia 24) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 25) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 1) charakteryzować podstawowe usługi hotelarskie; 26) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 27) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 2) posługiwać się terminologią zawodową; 3) rozróżniać rodzaje i kategorie obiektów hotelarskich; 4) charakteryzować zespoły funkcjonalne obiektów hotelarskich; 29) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 5) charakteryzować rodzaje prac porządkowych; ww 28) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 30) korzystać z różnych źródeł informacji. Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
51. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie pracownik pomocniczy obsługi hotelowej powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) wykonywanie prac porządkowych w części noclegowej hotelu; 6) wykonywać czynności porządkowe w jednostkach mieszkalnych zgodnie z procedurami; 7) obsługiwać sprzęt i urządzenia do prac porządkowych oraz zgłaszać usterki; 8) dobierać środki czystości i środki dezynfekcyjne do rodzaju wykonywanych prac; 9) wykonywać czynności porządkowe i dezynfekcyjne w węźle higieniczno-sanitarnym; 10) wymieniać bieliznę pościelową; 11) segregować i transportować używaną bieliznę; 12) ścielić łóżko zgodnie z instrukcją; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3164 — 8) obsługiwać określone maszyny i urządzenia oraz wykorzystywać drobny sprzęt gastronomiczny do produkcji potraw; w. rcl .go v.p l 13) sprawdzać stan wyposażenia i sprawność urządzeń w jednostce mieszkalnej; Poz. 254 14) postępować w sposób właściwy z mieniem pozostawionym przez gości; 9) stosować techniki zmywania naczyń i sprzętu kuchennego; 15) postępować w sposób właściwy z bagażem gościa; 10) stosować techniki zmywania zastawy stołowej; 16) dobierać i stosować środki oraz techniki prania odpowiednio do rodzaju tkanin; 11) segregować i przechowywać sprzęt kuchenny, zastawę stołową oraz bieliznę stołową; 17) obsługiwać proste urządzenia pralnicze. 12) ustawiać stoły i inne meble gastronomiczne zgodnie z instrukcją;
52. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 13) nakrywać stoły do posiłków; 14) wykonywać czynności pomocnicze związane z obsługą konsumenta; 1) usługi hotelarskie; 15) zbierać naczynia po konsumpcji; 2) terminologia stosowana w hotelarstwie; 16) utrzymywać czystość i porządek w pomieszczeniach kuchennych, magazynowych i sali konsumpcyjnej; 3) rodzaje obiektów hotelarskich; 4) zespół funkcjonalny obiektu hotelarskiego; 5) rodzaje i wyposażenie jednostek mieszkalnych; 6) zakres prac porządkowych w obiekcie hotelarskim; 7) sprzęt i urządzenia stosowane w pracach porządkowych; 8) użytkowanie bielizny pościelowej; 9) techniki ścielenia łóżek; 10) zasady postępowania z mieniem pozostawionym przez gości hotelowych; 17) utrzymywać porządek i czystość oraz przestrzegać zasad higieny na stanowisku pracy; 18) przestrzegać przepisów sanitarnych.
53. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) surowce, półprodukty, produkty oraz wyroby kulinarne, metody i techniki ich przygotowywania; 2) obsługa sprzętu i urządzeń kuchennych; 11) zasady postępowania z bagażem gości; 3) zastawa oraz bielizna stołowa w podstawowym asortymencie; 12) środki czystości i środki piorące — rodzaje i zastosowanie; 4) wyposażenie sali obsługi konsumenta; 13) techniki prania. 5) elementy obsługi konsumenta; BLOK: OBSŁUGA GASTRONOMICZNA 6) higiena, czystość i porządek na stanowisku pracy;
54. Cele kształcenia 7) techniki i środki stosowane w pracach porządkowych. Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: ww 1) charakteryzować rodzaje surowców, półproduktów, produktów i wyrobów kulinarnych; 2) oceniać produkty pod względem towaroznawczym oraz ich przydatność kulinarną; 3) przechowywać surowce, produkty i napoje; 4) gospodarować w sposób racjonalny surowcami; 5) stosować podstawowe techniki przygotowywania surowców; 6) postępować w sposób właściwy z odpadami kuchennymi; 7) rozróżniać rodzaje i określać zastosowanie podstawowego sprzętu i urządzeń kuchennych; BLOK: PRACE PORZĄDKOWO-GOSPODARCZE
55. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) utrzymywać czystość i porządek w otoczeniu obiektu hotelarskiego; 2) rozróżniać ręczny i mechaniczny sprzęt do utrzymywania porządku na parkingu, drogach dojazdowych i wokół wejścia do obiektu; 3) rozróżniać ręczny i mechaniczny sprzęt do pielęgnacji terenów zieleni; 4) przygotowywać do pracy i obsługiwać ręczny i mechaniczny sprzęt oraz środki do utrzymywania porządku w otoczeniu obiektu i pielęgnacji zieleni; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3165 — 3) bezpieczeństwo i higiena pracy; 4) elementy ergonomii; w. rcl .go v.p l 5) stosować ręczny i mechaniczny sprzęt oraz materiały do drobnych napraw urządzeń rekreacyjnych; Poz. 254 6) sadzić i pielęgnować rośliny ozdobne, krzewy i drzewa; 7) stosować odzież i środki ochrony indywidualnej.
56. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) czystość i porządek w otoczeniu obiektu hotelarskiego; 5) środki ochrony indywidualnej; 6) postępowanie w sytuacjach zagrożenia; 7) metody komunikowania się i zasady współpracy z zespołem i przełożonym; 8) źródła informacji; 9) higiena osobista i estetyka ubioru; 10) etyka zawodowa i kultura osobista. III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE 2) ręczny i mechaniczny sprzęt do pielęgnacji terenów zieleni i utrzymania porządku w otoczeniu obiektu; 3) sprzęt, narzędzia i materiały do prostych napraw urządzeń rekreacyjnych; 4) środki do nawożenia i ochrony roślin; 5) odzież i środki ochrony indywidualnej; 6) instrukcje obsługi sprzętu i urządzeń. BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ
57. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; 2) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 3) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; Nazwa bloku programowego Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Obsługa hotelowa 40 Obsługa gastronomiczna 20 Prace porządkowo-gospodarcze 15 Podstawy działalności zawodowej 10 Razem 85** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia młodzieży upośledzonej umysłowo w stopniu lekkim, w formie stacjonarnej. ** Pozostałe 15% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy. IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TREŚCI 4) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 5) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; 1) pracownia hotelarska; 6) wzywać pomoc w sytuacjach zagrożenia zdrowia i życia; ww 7) komunikować się i współpracować z zespołem i przełożonym; 8) korzystać z różnych źródeł informacji; 9) dbać o higienę osobistą i estetykę ubioru; 10) przestrzegać zasad etyki zawodowej oraz zasad kultury osobistej.
58. Treści kształcenia (działy programowe) 2) pracownia gastronomiczna z salą obsługi konsumenta; 3) pracownia gospodarcza. Pr a cownia hote la r ska powinna składać się z jednej jednostki mieszkalnej z łazienką i pomieszczenia magazynowego. J e dnostka mie szka lna powinna być wyposażona w: 1) łóżko, tapczan, pościel, narzutę; 2) szafę ubraniową z: Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: a) torbą na bieliznę, 1) działania związane z poszukiwaniem pracy; c) szlafrokiem, 2) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; d) pantoflami jednorazowymi; b) szczotkami, igielnikiem i czyścikiem do obuwia, Dziennik Ustaw Nr 49 — 3166 — Poz. 254 2) modele i atrapy surowców i produktów; 4) krzesła, fotele; 3) instrukcje obsługi sprzętu kuchennego; 5) stolik, biurko; 4) zastawę stołową, sztućce i szkło; 6) bagażnik; 5) bieliznę stołową; 7) lustro; 6) elementy dekoracji stołu i sali konsumenta; 8) wieszak na odzież; 7) stoły i podstawowe meble gastronomiczne; 9) szklanki, butelki z napojami, otwieracze; 8) sprzęt porządkowy i środki czystości; 10) kosz na śmieci; 9) pojemniki na odpadki; 11) elementy oświetleniowe; 10) przepisy sanitarne, bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej; w. rcl .go v.p l 3) stolik nocny; 12) elementy dekoracyjne; 13) radio; 14) materiały informacyjno-reklamowe. 11) odzież ochronną: a) fartuchy, b) czepki; Łaz ie nk a powinna być wyposażona w: 12) apteczkę. 1) umywalkę z blatem lub półką; 2) lustro; 3) kabinę prysznicową z matą antypoślizgową; 4) wc z jednorazowymi nakładkami higienicznymi; 5) armaturę łazienkową; Pr a cownia gospoda r cza powinna być wyposażona w: 1) ręczny i mechaniczny sprzęt do pielęgnacji terenów zieleni: a) kosiarki, 6) ręczniki; b) sprzęt i narzędzia ogrodnicze do pielęgnacji roślin, 7) suszarkę do włosów; c) sprzęt i narzędzia porządkowe, 8) galanterię łazienkową; d) środki ochrony roślin, nawozy, 9) pojemnik na materiały sanitarne i śmieci. e) opylacze i opryskiwacze, f) środki ochrony indywidualnej, P om ie s z c z e nie m ag az yn o we powinno być wyposażone w: g) apteczkę; 1) wózek hotelowej obsługi pięter z pełnym zestawem; 2) sprzęt pralniczy: a) pralkę automatyczną, 2) wózek do przewożenia bagażu i odzieży gości; b) suszarkę, 3) odkurzacz; c) prasowalnicę, 4) froterkę; d) żelazko i deskę do prasowania, 5) ręczny sprzęt porządkowy; ww 6) regały z bielizną i środkami czystości. P ra c ow nia ga stro n o m i cz n a z sal ą obsługi k o n s um e nt a powinna być wyposażona w: 1) urządzenia i sprzęt kuchenny: a) kuchnię gazową lub elektryczną, b) lodówkę, zamrażarkę, c) zmywarkę, e) wieszaki; 3) środki czystości; 4) narzędzia i materiały do wykonywania prostych napraw sprzętu i urządzeń rekreacyjnych; 5) instrukcje obsługi maszyn i urządzeń. Pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. d) roboty kuchenne, e) naczynia i drobny sprzęt kuchenny, f) ekspres do kawy i herbaty, g) zlewozmywaki; Ćwiczenia i pokazy mogą być również realizowane w innych, przystosowanych do tego celu pomieszczeniach szkoły, spełniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3167 — Poz. 254 Załącznik nr 7 w. rcl .go v.p l PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE SPRZEDAWCA SYMBOL CYFROWY 522[01] I. OPIS ZAWODU
59. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) określać zapotrzebowanie na towary; 2) pozyskiwać dostawców, składać zamówienia i zawierać umowy; 3) dokonywać ilościowego i jakościowego odbioru dostaw; 4) określać właściwości towarów oraz ich przeznaczenie; 29) korzystać z różnych źródeł informacji; 30) prowadzić działalność gospodarczą. Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
60. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie sprzedawca powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) składanie zamówień i przyjmowanie dostaw; 5) interpretować informacje zamieszczane na towarach; 2) przygotowywanie towarów do sprzedaży; 6) stosować zasady przechowywania towarów; 3) eksponowanie towarów; 7) dokonywać podziału towarów na grupy asortymentowe; 4) prowadzenie sprzedaży towarów; 8) planować rozmieszczenie towarów; 5) prowadzenie dokumentacji i rozliczeń związanych z obrotem towarowym; 9) przygotowywać ekspozycję towarów; 6) dokonywanie rozliczeń finansowo-księgowych; 10) identyfikować typy klientów; 7) prowadzenie promocji — mix; 11) prowadzić rozmowę sprzedażową; 8) przyjmowanie i rozpatrywanie reklamacji. 12) wykonywać czynności sprzedażowe; 13) stosować różne formy sprzedaży; 14) dokonywać inkasa należności, odprowadzać utarg; 15) pakować i wydawać towary;
61. Zawód sprzedawca jest zawodem szerokoprofilowym, umożliwiającym specjalizację pod koniec okresu kształcenia. Szkoła określa umiejętności specjalistyczne, biorąc pod uwagę potrzeby rynku pracy i zainteresowania ucznia. Tematyka specjalizacji może dotyczyć: 16) obsługiwać urządzenia i sprzęt techniczny; 1) handlu detalicznego; 17) obliczać ceny, marże i podatek VAT; 2) handlu hurtowego; 18) dokonywać spisu z natury i obliczać różnice inwentaryzacyjne; 3) sprzedaży akwizycyjnej; 19) sporządzać dokumenty związane z obrotem towarowym; 20) wykorzystywać użytkowe programy komputerowe; 4) sprzedaży usług. II. BLOKI PROGRAMOWE 22) przestrzegać procedur reklamacyjnych; 1) podstawy zawodu; ww 21) stosować różne formy promocji; Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 23) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 24) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 25) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 2) obrót towarowy; 3) podstawy działalności zawodowej. BLOK: PODSTAWY ZAWODU
62. Cele kształcenia 26) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 27) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 1) posługiwać się terminologią z zakresu towaroznawstwa; 28) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 2) klasyfikować towary według określonych kryteriów; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3168 — Poz. 254 11) urządzenia i środki techniczne; 4) odczytywać oznaczenia i informacje zamieszczane na towarach; 12) zasady planowania i aranżacji powierzchni sprzedażowej; 5) posługiwać się instrukcjami dotyczącymi artykułów spożywczych; 13) uprawnienia klientów; w. rcl .go v.p l 3) rozróżniać opakowania; 6) określać zasady transportu, magazynowania i przechowywania towarów; 7) określać zasady jakościowego odbioru towarów; 8) charakteryzować grupy artykułów żywnościowych i nieżywnościowych; 9) określać składniki, wartość odżywczą i kaloryczną artykułów spożywczych; 10) wykonywać badania artykułów żywnościowych i nieżywnościowych; 11) interpretować wymagania higieniczno-sanitarne dotyczące obrotu artykułów żywnościowych; 12) charakteryzować grupy artykułów nieżywnościowych; 13) określać zasady obsługi urządzeń i środków technicznych; 14) planować i aranżować powierzchnię sprzedażową; 14) procedury reklamacyjne; 15) kontrola punktów sprzedaży; 16) Polskie Normy; 17) źródła informacji. BLOK: OBRÓT TOWAROWY
63. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) organizować proces sprzedaży; 2) dokonywać ilościowego i jakościowego odbioru towarów; 3) rozmieszczać i eksponować towary; 4) stosować różne formy sprzedaży; 5) stosować formy rozmowy sprzedażowej w zależności od typu klienta i rodzaju towaru; 6) prezentować towary; 15) identyfikować uprawnienia klientów; 7) obsługiwać urządzenia i sprzęt techniczny; 16) określać czynności związane z przyjmowaniem i rozpatrywaniem reklamacji; 8) pozyskiwać informacje o potrzebach klientów; 17) identyfikować instytucje kontrolujące punkty sprzedaży; 18) posługiwać się normami dotyczącymi oceny jakości, sposobu przechowywania i transportu towarów; 19) korzystać z różnych źródeł informacji o towarach. 9) określać zasady współpracy przedsiębiorstwa handlowego z otoczeniem; 10) kształtować pozytywny wizerunek przedsiębiorstwa handlowego; 11) pozyskiwać nabywców; 12) zamawiać towar; 13) stosować środki aktywizacji sprzedaży; 14) stosować zasady i środki sprzedaży akwizycyjnej;
64. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 15) szacować wyniki obliczeń; 1) podstawy towaroznawstwa; 16) wykonywać obliczenia związane z funkcjonowaniem sklepu; 2) klasyfikacja towarów i opakowań; ww 3) opakowania, oznaczenia towarowe, instrukcje dotyczące artykułów spożywczych; 4) zasady transportu, magazynowania i przechowywania towarów; 18) wypełniać dokumenty związane ze sprzedażą ratalną; 19) sporządzać dokumenty związane z obrotem towarowym; 5) odbiór jakościowy towarów; 6) grupy artykułów spożywczych; 20) odprowadzać utarg; 7) składniki artykułów spożywczych; 8) wartość odżywcza i kaloryczna artykułów spożywczych; 9) wymagania higieniczno-sanitarne obrotu artykułami spożywczymi; 17) inkasować należności w formie gotówkowej i bezgotówkowej; dotyczące 10) badania artykułów żywnościowych i nieżywnościowych; 21) rejestrować sprzedaż i rozliczać kasę fiskalną; 22) przyjmować i rozpatrywać reklamacje; 23) korzystać z komputerowych programów związanych z ewidencjonowaniem i dokumentowaniem sprzedaży; 24) sporządzać spis z natury. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3169 —
65. Treści kształcenia (działy programowe) Poz. 254 10) komunikować się i współpracować w zespole; 11) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; 1) proces sprzedaży; 12) podejmować decyzje; 2) dostawy towarów; 13) doskonalić umiejętności zawodowe; 3) ekspozycja towarów; 14) korzystać z różnych źródeł informacji; w. rcl .go v.p l Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 4) przygotowanie towarów do sprzedaży; 15) przestrzegać zasad etyki. 5) formy sprzedaży; 6) obsługa klienta; 7) urządzenia i środki techniczne; 8) popyt na towary; 9) otoczenie przedsiębiorstwa handlowego; 10) public relations;
66. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) dokumenty dotyczące zatrudnienia; 11) aktywizacja sprzedaży; 3) podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej; 12) sprzedaż akwizycyjna; 4) prawa i obowiązki pracownika i pracodawcy; 13) ceny i marże w handlu; 14) obliczenia stosowane w punkcie sprzedaży; 5) bezpieczeństwo i higiena pracy; 15) inkaso należności; 6) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska; 16) sprzedaż ratalna; 7) elementy ergonomii; 17) dokumentacja obrotu towarowego; 8) środki ochrony indywidualnej; 18) rozliczenia; 9) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 19) reklamacje; 20) użytkowe programy komputerowe w punkcie sprzedaży; 21) inwentaryzacja. BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ 10) zasady i metody komunikowania się; 11) elementy socjologii i psychologii pracy; 12) etyka. III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE
67. Cele kształcenia Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) interpretować podstawowe pojęcia gospodarki rynkowej; 2) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; Nazwa bloku programowego 3) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; ww 4) sporządzać dokumenty niezbędne do podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej; 5) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 6) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 7) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 8) dobierać środki ochrony indywidualnej do rodzaju wykonywanej pracy; 9) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; Podbudowa programowa: gimnazjum, liceum ogólnokształcące, liceum profilowane, technikum, liceum uzupełniające, technikum uzupełniające Podstawy zawodu 30 Obrót towarowy 40 Podstawy działalności zawodowej 15 Razem 85** * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 15% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy, w tym na specjalizację. Dziennik Ustaw Nr 49 — 3170 — TREŚCI 6) lady sprzedażowe; 7) druki dokumentów wypełniane przez sprzedawcę: faktury VAT, zgłoszenie reklamacji, dokumenty kasowe, bankowe, arkusze spisu z natury, dokumenty gwarancyjne, kredytowe, dotyczące dostaw towarów; w. rcl .go v.p l IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE Poz. 254 Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 1) pracownia towaroznawstwa; 8) druki dokumentów obrotu towarowego; 2) pracownia technik sprzedaży; 9) tester banknotów; 3) pracownia komputerowa; 10) bilon i banknoty do wydawania reszty; 4) pracownia promocji i reklamy. 11) czytnik kart płatniczych; P ra c ow nia t owaro z n awstwa powinna być wyposażona w: 1) wagi elektroniczne; 12) atrapy kart płatniczych; 13) komputer i drukarkę fiskalną; 14) kalkulatory; 2) mikroskop; 15) materiały do pakowania towarów. 3) lupy; Pr a cownia kompute r owa powinna być wyposażona w: 4) psychrometr; 5) areometr; 6) pehametr; 1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia); 7) papierki wskaźnikowe; 2) drukarki; 8) refraktometr; 3) pakiet programów biurowych; 9) szkło laboratoryjne; 4) oprogramowanie specjalistyczne. 10) mieszadło; Pracownia promocji i reklamy powinna być wyposażona w: 11) deseczki i noże; 12) sitka o zróżnicowanej wielkości oczek; 1) manekiny; 2) atrapy okien wystawowych; 13) próbki towarów; 3) stojaki; 14) eksponaty opakowań; 4) gondole; 15) umywalkę z instalacją wodną; 5) kosze, koszyki; 16) zestawy norm branżowych. P ra c ow nia t e c hn i k sp rz ed aż y powinna być wyposażona w: 6) atrapy opakowań; 7) urządzenia do odtwarzania i zapisu dźwięku; 1) kasy fiskalne z czytnikiem kodów kreskowych; 8) komputer z oprogramowaniem. 2) wagi elektroniczne; Wszystkie pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. 3) metkownice; W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. 4) urządzenia do ekspozycji towarów; ww 5) atrapy towarów; Załącznik nr 8 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK HANDLOWIEC SYMBOL CYFROWY 341[03] I. OPIS ZAWODU 3) przestrzegać przepisów prawa dotyczących ochrony konkurencji i konsumentów;
68. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 4) stosować zasadę racjonalnego gospodarowania; 1) posługiwać się terminologią ekonomiczną; 5) sporządzać pisma związane z działalnością handlową; 2) interpretować przepisy prawa finansowego, handlowego, cywilnego oraz prawa pracy; 6) wypełniać dokumenty związane z obrotem towarowym; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3171 — 7) korzystać z materiałów statystycznych; 34) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; w. rcl .go v.p l 8) wykonywać prace związane z planowaniem i analizą statystyczną; Poz. 254 9) obliczać i szacować wartości procentowe, dyskontowe, odsetkowe i walutowe; 10) przestrzegać zasad prowadzenia działań marketingowych; 11) prowadzić badania rynkowe i marketingowe, opracowywać i interpretować wyniki badań; 12) organizować i prowadzić działalność reklamową; 13) dobierać i stosować różne formy działalności handlowej; 14) dokonywać wyboru korzystnych form działalności uzupełniającej; 15) ewidencjonować i interpretować typowe dla działalności handlowej operacje gospodarcze; 35) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 36) korzystać z różnych źródeł informacji oraz z doradztwa specjalistycznego; 37) prowadzić działalność gospodarczą. Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie procesu kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
69. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik handlowiec powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) organizowanie i prowadzenie działalności handlowej; 16) wykonywać podstawowe prace bilansowe; 2) zarządzanie działalnością handlową przedsiębiorstw o różnych formach własności; 17) obliczać i interpretować ekonomiczno-finansowej; 3) realizowanie podstawowych funkcji handlowych; wskaźniki analizy 18) prowadzić rozliczenia z instytucjami finansowymi, ubezpieczeniowymi oraz z innymi podmiotami z tytułu podatków i opłat; 19) przestrzegać zasad współpracy z kontrahentami; 20) kształtować relacje między przedsiębiorstwem handlowym i otoczeniem rynkowym; 21) monitorować wpływ przedsiębiorstwa na środowisko; 22) prowadzić negocjacje handlowe; 23) posługiwać się terminologią z zakresu towaroznawstwa i obrotu towarowego; 4) rozpoznawanie potrzeb konsumentów; 5) podejmowanie działań reklamowych i marketingowych. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) działalność handlowa; 2) finanse i rachunkowość przedsiębiorstwa handlowego; 3) informacja handlowa; 4) podstawy działalności zawodowej. 24) korzystać z informacji o towarach zamieszczanych w prospektach, ulotkach, normach, poradnikach; BLOK: DZIAŁALNOŚĆ HANDLOWA 25) korzystać z kodów informacyjnych;
70. Cele kształcenia 26) określać podstawowe właściwości towarów; 27) przestrzegać zasad odbioru jakościowego, przechowywania oraz konserwacji towarów; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 1) klasyfikować przedsiębiorstwa handlowe; 2) dobierać formy sprzedaży w działalności handlowej; 29) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych; 3) określać zadania przedsiębiorstw handlowych oraz komórek zarządu; 30) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 4) określać funkcje obiektów handlowych; ww 28) posługiwać się sprzętem technicznym oraz oprogramowaniem komputerowym; 31) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 32) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 33) kierować zespołem pracowników; 5) redagować korespondencję handlową w języku polskim i obcym; 6) stosować zasady zarządzania i organizacji pracy; 7) dokonywać obliczeń, szacować wyniki; 8) dokonywać rozliczeń z kontrahentami oraz inwentaryzacji towarów i materiałów; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3172 — 37) korzystać z informacji o towarach zamieszczanych w prospektach, normach, ulotkach, poradnikach oraz kodach informacyjnych; w. rcl .go v.p l 9) kalkulować ceny na różnych etapach obrotu towarowego; Poz. 254 10) obliczać i interpretować wskaźniki analizy ekonomicznej; 11) stosować miary zapasów, zatrudnienia, kosztów, majątku i kapitału, rentowności, wykorzystania powierzchni; 12) przeliczać waluty z zastosowaniem tabeli kursów; 13) analizować i interpretować typowe zdarzenia gospodarcze; 38) udzielać porad dotyczących sprzedawanego towaru, oferować towary komplementarne i substytucyjne; 39) informować klientów o składzie surowcowym i właściwościach towarów; 40) odczytywać i interpretować oznaczenia na towarach; 14) kształtować poziom zapasów towarowych; 41) wykorzystywać wiedzę z zakresu normalizacji i certyfikacji przy zakupie towarów oraz sporządzaniu ofert towarowych; 15) kształtować asortyment towarowy; 42) oceniać funkcjonalność i estetykę opakowań; 16) dokonywać wyboru dostawców; 43) identyfikować niezgodności i wady towarów oraz określać przyczyny ich powstawania; 17) zamawiać towary na podstawie bilansu zakupu i sprzedaży; 18) dokonywać ilościowego i jakościowego odbioru towarów; 19) prowadzić rozmowy sprzedażowe; 20) przestrzegać zasad prowadzenia negocjacji; 21) stosować różne formy zapłaty w działalności handlowej; 22) stosować różne formy przyjmowania należności; 23) dokonywać rozliczeń bezgotówkowych; 24) rozpatrywać i załatwiać reklamacje; 25) odprowadzać utarg; 44) określać właściwości artykułów żywnościowych i nieżywnościowych; 45) stosować metody konserwacji towarów; 46) stosować przepisy prawa dotyczące zapewnienia jakości towarów; 47) przestrzegać warunków przechowywania i transportu towarów; 48) dokonywać jakościowej oceny towarów z uwzględnieniem przepisów, norm i wzorców jakości.
71. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 26) rejestrować sprzedaż, wypełniać dowody sprzedaży oraz dowody korygujące; 1) handel detaliczny; 27) organizować działalność handlową i usługową; 3) korespondencja handlowa; 28) rozliczać się z tytułu podatków, opłat i ubezpieczeń społecznych; 4) instytucje wspomagające i uzupełniające działalność handlową; 29) współpracować z bankami, agencjami, izbami gospodarczymi, instytucjami ubezpieczeniowymi, instytucjami zajmującymi się transportem, łącznością, organizowaniem targów, giełd i wystaw; 5) gospodarka zasobami rzeczowymi; ww 30) posługiwać się sprzętem technicznym i urządzeniami biurowymi; 2) handel hurtowy; 6) wskaźniki analizy ekonomiczno-finansowej przedsiębiorstwa handlowego; 7) system finansowy przedsiębiorstwa handlowego; 8) rodzaje zachowań konsumentów; 31) określać korzyści wynikające z różnych form pozyskiwania kapitału; 9) podstawy towaroznawstwa; 32) ustalać wysokość wyniku finansowego; 10) towaroznawstwo artykułów i nieżywnościowych. 33) określać zakres finansowej i pozafinansowej kontroli przedsiębiorstwa handlowego; 34) identyfikować rodzaje zachowań konsumentów; żywnościowych BLOK: FINANSE I RACHUNKOWOŚĆ PRZEDSIĘBIORSTWA HANDLOWEGO
72. Cele kształcenia 35) klasyfikować towary zgodnie z obowiązującymi zasadami; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 36) określać czynniki wpływające na jakość towarów; 1) posługiwać się terminologią z zakresu finansów i rachunkowości; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3173 — 2) określać związki między elementami rachunkowości; 12) obrót towarowy; 13) ewidencja i rozliczanie kosztów handlowych; w. rcl .go v.p l 3) korzystać z przepisów o rachunkowości oraz z przepisów podatkowych i celnych; Poz. 254 4) szacować wyniki oraz dokonywać obliczeń; 5) identyfikować składniki majątku i kapitału; 6) projektować zakładowy plan kont; 7) projektować obieg dowodów księgowych; 8) sporządzać, kontrolować i dekretować dokumenty związane z działalnością przedsiębiorstwa handlowego; 9) przechowywać dowody księgowe; 10) ewidencjonować typowe operacje gospodarcze; 14) przychody i koszty operacyjne; 15) przychody i koszty operacji finansowych; 16) wyniki nadzwyczajne; 17) ustalanie i podział wyniku działalności przedsiębiorstwa handlowego; 18) sprawozdania finansowe; 19) inwentaryzacja; 20) wybrane elementy ewidencji księgowej. BLOK: INFORMACJA HANDLOWA
73. Cele kształcenia 11) prowadzić ewidencję analityczną składników majątku i kapitału; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 12) analizować i interpretować zapisy księgowe; 1) posługiwać się podstawową terminologią z zakresu technologii informacyjnej, statystyki i biurowości; 13) poprawiać błędy księgowe; 14) obliczać zużycie składników majątku trwałego; 15) ustalać i rozliczać odchylenia od cen ewidencyjnych; 2) porozumiewać się ze współpracownikami, klientami i kontrahentami; 16) wyceniać składniki majątku; 3) stosować materiały pomocnicze i środki techniczne w pracy biurowej; 17) dokonywać wyboru wariantu budowy rachunku kosztów; 4) wykonywać czynności kancelaryjne; 18) rozliczać koszty w czasie; 19) ustalać wynik finansowy działalności przedsiębiorstwa oraz dokonywać ewidencji podziału; 20) przeprowadzać i rozliczać inwentaryzację; 21) posługiwać się technicznymi formami ewidencji księgowej; 22) stosować komputerowe programy finansowo-księgowe; 23) sporządzać i analizować sprawozdania finansowe.
74. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 1) elementy i funkcje rachunkowości; ww 2) majątek i kapitał przedsiębiorstwa; 3) bilans, operacje gospodarcze; 4) dokumentacja księgowa; 5) konta bilansowe i wynikowe; 6) obszary uszczegółowienia ewidencji; 7) techniczne formy księgowości; 8) organizacja rachunkowości w przedsiębiorstwie; 5) redagować pisma w sprawach osobowych oraz w sprawach dotyczących obrotu towarowego; 6) redagować pisma w języku polskim i obcym; 7) organizować zebrania, przyjmować interesantów; 8) prowadzić badania statystyczne; 9) opracowywać i interpretować materiał statystyczny; 10) posługiwać się wskaźnikami natężenia i struktury, indeksami indywidualnymi oraz średnią arytmetyczną; 11) obliczać i interpretować: dominantę, medianę, miary rozproszenia, indeksy agregatowe, współczynnik korelacji, współczynnik korelacji rang; 12) dokonywać wyboru miary statystycznej; 13) korzystać z arkusza kalkulacyjnego i bazy danych; 14) obsługiwać programy specjalistyczne: kadrowo-płacowe, magazynowo-zaopatrzeniowe, komputerowe księgi przychodów i rozchodów, system finansowo-księgowy.
75. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia są ujęte w następujących działach programowych: 9) majątek trwały i obrotowy; 1) terminologia z zakresu technologii informacji, statystyki i biurowości; 10) środki pieniężne i krótkoterminowe papiery wartościowe; 2) zasady porozumiewania się ze współpracownikami, klientami i kontrahentami; 11) rozrachunki i roszczenia; 3) środki techniczne i materiały pomocnicze; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3174 — Poz. 254 3) analiza ekonomiczna przedsiębiorstwa; 5) zasady redagowania pism; 4) struktura budżetu przedsiębiorstwa; w. rcl .go v.p l 4) przepływ informacji w przedsiębiorstwie; 6) zasady prowadzenia korespondencji; 5) plan rozwoju przedsiębiorstwa; 7) badania statystyczne; 6) strategie marketingowe; 8) analiza statystyczna; 7) metody poszukiwania pracy; 9) użytkowe programy komputerowe. 8) prawo pracy i prawo działalności gospodarczej; BLOK: PODSTAWY DZIAŁALNOŚCI ZAWODOWEJ 9) dokumenty dotyczące zatrudnienia; 10) bezpieczeństwo i higiena pracy;
76. Cele kształcenia Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 11) ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska; 12) elementy ergonomii; 1) wyjaśniać mechanizmy funkcjonowania gospodarki rynkowej; 13) zasady udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 2) rozróżniać formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw usługowych; 14) elementy fizjologii i higieny pracy; 3) sporządzać budżet i planować rozwój przedsiębiorstwa; 16) zasady i metody komunikowania się; 15) zagrożenia i profilaktyka w środowisku pracy; 4) opracowywać plan marketingowy; 17) elementy socjologii i psychologii; 5) podejmować działania związane z poszukiwaniem pracy; 18) źródła informacji zawodowej i oprogramowanie użytkowe w języku obcym; 6) sporządzać dokumenty dotyczące zatrudnienia; 19) formy doskonalenia zawodowego; 7) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 20) etyka. 8) stosować przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; III. PODZIAŁ GODZIN NA BLOKI PROGRAMOWE Minimalna liczba godzin w okresie kształcenia w %* 9) stosować przepisy prawa dotyczące działalności zawodowej; 10) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 11) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; Nazwa bloku programowego 12) określać wpływ zmęczenia fizycznego i psychicznego na efektywność pracy; 13) komunikować się z uczestnikami procesu pracy; 14) prowadzić negocjacje; 15) rozwiązywać problemy dotyczące działalności zawodowej; Podbudowa Podbudowa programowa: programowa: zasadnicza gimnazjum, szkoła liceum ogólnokształcące, zawodowa, zawód: liceum sprzedawca profilowane, technikum, liceum uzupełniające, technikum uzupełniające Działalność handlowa 45 40 17) korzystać z obcojęzycznych źródeł informacji, dokumentacji technicznej, norm, katalogów oraz oprogramowania użytkowego; Finanse i rachunkowość przedsiębiorstwa handlowego 20 20 18) organizować doskonalenie zawodowe pracowników; Informacja handlowa 15 20 19) przestrzegać zasad etyki. Podstawy działalności zawodowej 10 10 Razem 90** 90** ww 16) podejmować decyzje;
77. Treści kształcenia (działy programowe) Treści kształcenia ujęte są w następujących działach programowych: 1) gospodarka rynkowa; 2) formy organizacyjno-prawne przedsiębiorstw usługowych; * Podział godzin na bloki programowe dotyczy kształcenia w szkołach dla młodzieży i w szkołach dla dorosłych (w formie stacjonarnej i zaocznej). ** Pozostałe 10% godzin jest przeznaczone do rozdysponowania przez autorów programów nauczania na dostosowanie kształcenia do potrzeb rynku pracy. Dziennik Ustaw Nr 49 TREŚCI Poz. 254 5) ustawy: o swobodzie działalności gospodarczej, o ochronie konkurencji i konsumentów, o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o podatku dochodowym od osób prawnych; w. rcl .go v.p l IV. ZALECANE WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE — 3175 — Do realizacji treści kształcenia ujętych w blokach programowych odpowiednie są następujące pomieszczenia dydaktyczne: 1) pracownia komputerowa; 2) pracownia techniki biurowej; 3) pracownia ekonomiki handlu; 4) pracownia rachunkowości handlowej; 5) pracownia towaroznawstwa; 6) klasyfikację działalności, klasyfikację produktów; 7) przepisy prawa dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej; 8) druki deklaracji podatkowych PIT i CIT oraz deklaracji ZUS; 9) specjalistyczne czasopisma ekonomiczne i roczniki statystyczne. 6) pracownia marketingu i reklamy. P ra c ow nia k omp u tero wa powinna być wyposażona w: 1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia); 2) drukarki; Pr a cownia r a chunkowości ha ndlowe j powinna być wyposażona w: 1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); 2) pakiet programów biurowych; 3) programy specjalistyczne; 3) programy komputerowe dotyczące systemów finansowo-księgowych; 4) pakiet programów biurowych; 4) ustawę o rachunkowości; 5) urządzenia pomocnicze: skanery, niszczarki, bindownice. 5) plan kont z komentarzem; 6) zestaw druków dowodów księgowych; P ra c ow nia t e ch n i ki b i u ro wej powinna być wyposażona w: 7) zestaw formularzy podstawowych urządzeń ewidencyjnych; 1) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); 8) wzory sprawozdań finansowych. 2) pakiet programów biurowych; 3) telefon z automatyczną sekretarką; 4) faks; 5) dyktafon; Pr a cownia towa r ozna wstwa powinna być wyposażona w: 1) normy i przepisy prawa z zakresu obrotu towarowego; 2) przepisy prawa dotyczące warunków przechowywania i transportu towarów; 6) instrukcje obsługi biurowych urządzeń technicznych; 3) katalogi i albumy towarów; 7) materiały i środki biurowe; 5) kody towarowo-materiałowe; 8) wzory pism i graficznych układów tekstów; 6) przyrządy pomiarowe: termometry, psychrometry, areometry, pehametry, mikroskopy, lupy. 9) dziennik podawczy; ww 10) instrukcje kancelaryjne, druki, blankiety i formularze w języku polskim i obcym; 11) wzory pism handlowych w języku obcym. P ra c ow nia e k on o m i ki h an d l u powinna być wyposażona w: 4) eksponaty towarów i opakowań; Pr a cownia ma r ke tingu i r e kla my powinna być wyposażona w: 1) pakiet programów biurowych; 2) pakiet programów graficznych; 1) pakiet programów biurowych; 3) zdjęcia, plakaty, katalogi, foldery, prospekty, hasła reklamowe, logo firm, broszury i gazetki reklamowe; 2) oprogramowanie specjalistyczne do wspomagania procesu sprzedaży towarów i usług; 4) przykładowe scenariusze kampanii reklamowej, przykładowe plany marketingowe. 3) druki umów handlowych; Wszystkie pracownie powinny składać się z sali lekcyjnej i zaplecza magazynowo-socjalnego. W sali lekcyjnej należy zapewnić stanowisko pracy dla nauczyciela i odpowiednią liczbę stanowisk pracy dla uczniów. 4) Kodeks spółek handlowych, Kodeks cywilny, Kodeks pracy; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3176 — Poz. 254 Załącznik nr 9 w. rcl .go v.p l PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ORGANIZACJI USŁUG GASTRONOMICZNYCH SYMBOL CYFROWY 341[07] I. OPIS ZAWODU
78. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) przygotowywać oferty, organizować promocję i reklamę usług gastronomicznych; 2) przyjmować i rejestrować zlecenia na usługi gastronomiczne; 3) planować i organizować obsługę przyjęć okolicznościowych oraz gastronomiczną obsługę imprez; 4) organizować żywienie w różnych typach placówek gastronomicznych; 5) organizować i realizować usługi cateringowe; 6) użytkować maszyny, urządzenia i inny sprzęt stosowany w realizacji usług gastronomicznych; 7) aranżować wnętrza oraz wyposażenie sal konsumpcyjnych i innych miejsc realizacji usług gastronomicznych; 8) kalkulować i rozliczać koszty usług gastronomicznych; 9) obsługiwać konsumentów z zastosowaniem różnych technik; 10) dokonywać towaroznawczej oceny produktów spożywczych oraz określać ich zastosowanie; 11) sporządzać podstawowy asortyment potraw i napojów; 12) stosować zasady racjonalnego żywienia; 13) prowadzić negocjacje oraz współpracować z kontrahentami i kooperantami; 23) udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy; 24) korzystać z różnych źródeł informacji oraz z doradztwa specjalistycznego; 25) prowadzić działalność gospodarczą. Kształtowanie postaw przedsiębiorczych oraz przygotowanie do wejścia na rynek pracy powinno przebiegać zarówno w trakcie procesu kształcenia zawodowego, jak i podczas realizacji zajęć edukacyjnych „Podstawy przedsiębiorczości”.
79. Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik organizacji usług gastronomicznych powinien być przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych: 1) przygotowywanie ofert oraz organizowanie promocji i reklamy usług gastronomicznych; 2) organizowanie i obsługa przyjęć okolicznościowych oraz imprez w placówkach gastronomicznych; 3) organizowanie usług cateringowych; 4) dokonywanie gotówkowych i bezgotówkowych rozliczeń usług gastronomicznych. II. BLOKI PROGRAMOWE Zakres umiejętności i treści kształcenia wynikający z opisu zawodu zawierają następujące bloki programowe: 1) organizacja usług gastronomicznych; 2) technika pracy biurowej; 3) podstawy działalności zawodowej. 14) stosować techniki pracy biurowej; BLOK: ORGANIZACJA USŁUG GASTRONOMICZNYCH 15) wykorzystywać technologię informacyjną w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;
80. Cele kształcenia ww 16) przestrzegać przepisów sanitarnych; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 17) posługiwać się językiem obcym w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych; 1) charakteryzować rodzaje usług gastronomicznych; 18) stosować przepisy prawa dotyczące wykonywanych zadań zawodowych; 2) określać zadania pracowników świadczących usługi gastronomiczne; 19) przestrzegać przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; 3) przygotowywać oferty i przyjmować zlecenia na usługi gastronomiczne; 20) organizować stanowisko pracy zgodnie z wymaganiami ergonomii; 4) układać jadłospisy odpowiednio do pory dnia, rodzaju imprezy i preferencji konsumentów; 21) kierować zespołem pracowników; 5) określać energetyczną i odżywczą wartość potraw i napojów; 22) stosować przepisy Kodeksu pracy dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy; 6) stosować zasady żywienia dietetycznego; Dziennik Ustaw Nr 49 — 3177 — Poz. 254 7) udzielać konsumentom informacji dotyczących oferowanych potraw i napojów oraz innych usług gastronomicznych; 8) estetyka w gastronomii; 8) planować i organizować obsługę przyjęć okolicznościowych oraz gastronomiczną obsługę imprez, takich jak: zjazdy, konferencje, sympozja; 10) metody i techniki sporządzania potraw i napojów; w. rcl .go v.p l 9) usługi cateringowe; 9) planować i organizować żywienie zbiorowe w placówkach gastronomicznych sieci otwartej i zamkniętej; 10) aranżować wnętrza oraz wyposażenie sal konsumenckich i innych miejsc realizacji usług gastronomicznych; 11) organizować usługi cateringowe; 11) zasady eksploatacji maszyn, urządzeń i sprzętu gastronomicznego; 12) koszty organizacji i realizacji usług gastronomicznych; 13) zasady współpracy pracowników świadczących usługi gastronomiczne; 14) przepisy sanitarne; 15) technologia informacyjna. 12) określać warunki przechowywania oraz przewozu produktów spożywczych, potraw i napojów; BLOK: TECHNIKA PRACY BIUROWEJ 13) oceniać produkty pod względem towaroznawczym;
81. Cele kształcenia 14) stosować różne metody i techniki sporządzania potraw i napojów; Uczeń (słuchacz) w wyniku kształcenia powinien umieć: 15) podawać potrawy i napoje z zastosowaniem różnych technik; 1) redagować pisma i oferty z zastosowaniem różnych form i zwrotów; 16) planować rodzaj i ilość sprzętu gastronomicznego do realizacji usług gastronomicznych oraz przygotowywać go do przewozu; 2) prowadzić korespondencję biurową; 17) użytkować maszyny, urządzenia i sprzęt stosowany w gastronomii; 4) prowadzić korespondencję z kontrahentami i kooperantami; 18) prowadzić bieżącą konserwację sprzętu gastronomicznego; 5) opracowywać proste narzędzia promoc