Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 6 września 2017 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa a

Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowegoz dnia 6 września 2017 r.w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych 1)Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego kieruje działem administracji rządowej - kultura i ochrona dziedzictwa narodowego, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (Dz. U. poz. 1894). Spis treści Treść rozporządzenia Załącznik nr 1 - Efekty kształcenia wspólne dla zawodów artystycznych na koniec nauki w szkole II stopnia Załącznik nr 2 - Podstawa programowa kształcenia w zawodzie aktor cyrkowy Załącznik nr 3 - Podstawa programowa kształcenia w zawodzie aktor scen muzycznych Załącznik nr 4 - Podstawa programowa kształcenia w zawodzie muzyk Załącznik nr 5 - Podstawa programowa kształcenia w zawodzie plastyk Załącznik nr 6 - Podstawa programowa kształcenia w zawodzie tancerz Treść rozporządzenia Na podstawie art. 53 ust. 5 i art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe   (Dz. U. z 2017 r. poz. 59 i 949) zarządza się, co następuje: § 1. 1. Rozporządzenie określa podstawy programowe kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego, objętych klasyfikacją szkolnictwa zawodowego, stanowiącą załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 13 marca 2017 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego   (Dz. U. poz. 622), w publicznych szkołach artystycznych: 1) aktor cyrkowy (symbol cyfrowy 343502); 2) aktor scen muzycznych (symbol cyfrowy 343601); 3) muzyk (symbol cyfrowy 343602); 4) plastyk (symbol cyfrowy 343204); 5) tancerz (symbol cyfrowy 343701). 2. Efekty kształcenia wspólne dla zawodów, o których mowa w ust. 1, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. 3. Podstawy programowe, o których mowa w ust. 1, określają załączniki nr 2-6 do rozporządzenia. § 2. 1. Począwszy od roku szkolnego 2017/2018 efekty kształcenia wspólne dla zawodów określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia oraz podstawy programowe określone w załącznikach nr 2-6 do rozporządzenia stosuje się we wszystkich klasach (semestrach) publicznych szkół artystycznych. 2. W ogólnokształcącej szkole muzycznej I stopnia efekty kształcenia wspólne dla zawodów oraz podstawy programowe, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych   (Dz. U. poz. 2248), stosuje się: 1) w roku szkolnym 2017/2018 w klasach II, III, V i VI; 2) w roku szkolnym 2018/2019 w klasach III i VI. 3. W ogólnokształcącej szkole muzycznej II stopnia efekty kształcenia wspólne dla zawodów oraz podstawy programowe, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych, stosuje się: 1) w roku szkolnym 2017/2018 w klasach II-VI; 2) w roku szkolnym 2018/2019 w klasach III-VI; 3) w roku szkolnym 2019/2020 w klasach IV-VI; 4) w roku szkolnym 2020/2021 w klasach V i VI; 5) w roku szkolnym 2021/2022 w klasie VI. 4. W ogólnokształcącej szkole baletowej efekty kształcenia wspólne dla zawodów oraz podstawy programowe, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych, stosuje się: 1) w roku szkolnym 2017/2018 w klasach II, III, V-IX; 2) w roku szkolnym 2018/2019 w klasach III, VI-IX; 3) w roku szkolnym 2019/2020 w klasach VII-IX; 4) w roku szkolnym 2020/2021 w klasach VIII i IX; 5) w roku szkolnym 2021/2022 w klasie IX. 5. W dotychczasowych liceach plastycznych stosuje się efekty kształcenia wspólne dla zawodów oraz podstawy programowe określone w rozporządzeniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych, do czasu przekształcenia tych szkół w licea sztuk plastycznych, o którym mowa w § 7 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2017 r. w sprawie typów szkół artystycznych publicznych i niepublicznych   (Dz. U. poz. 1125). 6. Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio do klas dotychczasowego liceum plastycznego prowadzonych w liceum sztuk plastycznych, do czasu zakończenia kształcenia w tych klasach. 7. W dotychczasowych ogólnokształcących szkołach sztuk pięknych stosuje się efekty kształcenia wspólne dla zawodów oraz podstawy programowe określone w rozporządzeniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego w publicznych szkołach artystycznych, do czasu wygaśnięcia kształcenia w tych szkołach, o którym mowa w § 9 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2017 r. w sprawie typów szkół artystycznych publicznych i niepublicznych. § 3. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. 1) Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego kieruje działem administracji rządowej - kultura i ochrona dziedzictwa narodowego, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (Dz. U. poz. 1894). Załącznik nr 1   -   Efekty kształcenia wspólne dla zawodów artystycznych na koniec nauki w szkole II stopnia Uczeń: 1) szanuje dziedzictwo kulturowe swojego i innych narodów; 2) przestrzega zasad kultury i etyki, prawa autorskiego oraz innych przepisów prawa związanych z ochroną dóbr kultury; 3) zna historię swojej dziedziny artystycznej; 4) posiada wiedzę niezbędną do prawidłowej realizacji zadań praktycznych w swojej dziedzinie artystycznej; 5) zna związki między swoją i innymi dziedzinami sztuki; 6) uczestniczy w życiu kulturalnym; 7) prezentuje swoje dokonania; 8) kreatywnie realizuje zadania, wykazując się wrażliwością artystyczną; 9) ocenia jakość wykonywanych zadań; 10) realizuje indywidualnie i zespołowo zadania oraz projekty artystyczne w zakresie swojej specjalności; 11) pracuje w zespole w ramach przydzielonych zadań, biorąc współodpowiedzialność za efekt końcowy tej pracy; 12) komunikuje się i współpracuje z członkami zespołu; 13) buduje relacje oparte na zaufaniu; 14) prezentuje postawę proaktywną; 15) organizuje swoją pracę; 16) konsekwentnie dąży do celu; 17) przewiduje skutki podejmowanych działań; 18) stosuje sposoby radzenia sobie ze stresem; 19) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe; 20) wyszukuje, selekcjonuje i dokonuje oceny informacji zawartych w różnych tekstach kultury; 21) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną w realizacji zadań artystycznych, do pogłębiania wiedzy i doskonalenia umiejętności; 22) planuje swój rozwój artystyczny i zawodowy; 23) jest świadomy swoich możliwości. Załącznik nr 2   -   Podstawa programowa kształcenia w zawodzie aktor cyrkowy EFEKTY KSZTAŁCENIA PO ZAKOŃCZENIU NAUKI W SZKOLE SZTUKI CYRKOWEJ Uczeń: 1) twórczo realizuje podjęte wyzwania artystyczne; 2) wykazuje wysoką sprawność fizyczną i psychomotoryczną; 3) wierzy w siebie, jest świadomy swoich możliwości, dąży do samorealizacji; 4) zna zasady posługiwania się różnymi rekwizytami i przyborami; 5) przyjmuje odpowiedzialną postawę za zdrowie i bezpieczeństwo własne oraz współpartnerów; 6) jest odporny na stres i przygotowany do pracy w trudnych i zmiennych warunkach; 7) udziela pomocy innym uczniom i odnosi się z szacunkiem do nestorów sztuki cyrkowej. OBOWIĄZKOWE ZAJĘCIA EDUKACYJNE HISTORIA CYRKU CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy na temat historii i rozwoju sztuki cyrkowej Uczeń zdobywa podstawowe wiadomości z historii światowej i polskiej sztuki cyrkowej. 2. Poznanie roli historii i jej wpływu na oblicze współczesnej kultury Uczeń postrzega sztukę cyrkową jako jeden z filarów życia kulturalnego, określa jej wpływ na inne dziedziny sztuki, samodzielnie analizuje, wyciąga wnioski i wyraża swoje zdanie na temat sztuki cyrkowej; aktywnie uczestniczy w życiu artystycznym, śledzi i stara się przewidywać nowe trendy. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy na temat historii i rozwoju sztuki cyrkowej Uczeń: 1) charakteryzuje wydarzenia cyrku światowego i polskiego na przestrzeni wieków; 2) określa rolę najwybitniejszych artystów i twórców cyrkowych w historii cyrku. 2. Poznanie roli historii i jej wpływu na oblicze współczesnej kultury Uczeń: 1) charakteryzuje techniki cyrkowe w ujęciu historycznym i współczesnym; 2) dostrzega wpływ sztuki cyrkowej na inne dziedziny sztuki. PODSTAWY CHARAKTERYZACJI CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy na temat zasad i technik charakteryzacji Uczeń: 1) poznaje różne rodzaje charakteryzacji, materiały, przybory i techniki; 2) kształtuje świadome stosowanie barw i złudzeń optycznych. 2. Projektowanie i wykonanie różnych rodzajów charakteryzacji Uczeń dysponuje umiejętnościami potrzebnymi do stworzenia i wykonania wybranej scenicznej charakteryzacji dla siebie i innych, potrafi dopasować makijaż do odpowiedniego stylu i układu akcji scenicznej. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy na temat zasad i technik charakteryzacji Uczeń: 1) posiada podstawową wiedzę w zakresie anatomii głowy, zwłaszcza twarzy; 2) rozróżnia materiały i przybory do wykonania makijażu; 3) jest świadomy znaczenia barw i złudzeń optycznych w charakteryzacji; 4) zna i opisuje różne rodzaje charakteryzacji. 2. Projektowanie i wykonanie różnych rodzajów charakteryzacji Uczeń: 1) potrafi posługiwać się przyrządami służącymi do wykonania charakteryzacji; 2) potrafi wykonać pełną charakteryzację sceniczną na własnej twarzy, jak i na twarzy innych artystów; 3) dysponuje umiejętnościami potrzebnymi do tworzenia i wykonania własnych pomysłów charakteryzacji scenicznej; 4) potrafi skomponować odpowiedni makijaż do układu scenicznego i przedstawianej w nim postaci. SPECJALNOŚĆ ARTYSTYCZNA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Przygotowanie do wykonania profesjonalnego pokazu artystycznego Uczeń umiejętnie posługuje się techniką z wybranej specjalności artystycznej oraz łączy w praktyce wiedzę i umiejętności z zakresu innych technik: cyrkowych, tanecznych, aktorskich i podstaw charakteryzacji. 2. Doskonalenie własnych umiejętności i poszukiwanie nowych form wyrazu artystycznego Uczeń: 1) potrafi samodzielnie weryfikować i wykorzystywać swoje umiejętności, zdolności i talent, a także motywuje siebie do ciągłego kształcenia i pracy nad swoim warsztatem; 2) aktywnie poszukuje inspiracji twórczej. 3. Zaangażowanie w życie artystyczne, kulturalne i społeczne Uczeń: 1) interesuje się życiem artystycznym i kulturalnym w skali lokalnej i międzynarodowej; 2) świadomie dokonuje wyboru aktywności, wspiera je i aktywnie uczestniczy w wybranych działaniach artystycznych. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Przygotowanie do wykonania profesjonalnego pokazu artystycznego Uczeń: 1) wykorzystuje i łączy w działaniach artystycznych wiedzę i umiejętności z zakresu technik cyrkowych, tanecznych oraz elementów gry aktorskiej i pantomimy; 2) dokłada wszelkich starań, aby profesjonalnie zaprezentować swój pokaz artystyczny; 3) prezentuje przygotowany pokaz artystyczny, wykorzystując różne rekwizyty (ogólnodostępne i wykonane we własnym zakresie); 4) realizuje swoje działania artystyczne indywidualnie i w zespole; 5) zna zasady ruchu scenicznego i potrafi dostosować swój występ do różnych warunków i przestrzeni scenicznej, jak: arena, scena teatralna, estrada, plener; 6) jest odporny na stres i przygotowany do pracy w trudnych i zmiennych warunkach (różne warunki klimatyczne); 7) posiada niezbędne umiejętności w zakresie występów publicznych (opanowanie tremy, koncentracja, automotywacja). 2. Doskonalenie własnych umiejętności i poszukiwanie nowych form wyrazu artystycznego Uczeń: 1) przyjmuje aktywną postawę i stale doskonali swój warsztat; 2) dąży do kreowania i realizacji własnych koncepcji artystycznych; 3) posiada niezbędną wiedzę, umiejętności i zdolności do stworzenia oprawy artystycznej pokazu (muzyka, kostium, charakteryzacja); 4) czerpie inspirację z innych dziedzin, aby wzbogacić i wzmocnić wyraz artystyczny swoich pokazów. 3. Zaangażowanie w życie artystyczne, kulturalne i społeczne Uczeń: 1) uczestniczy w różnych formach aktywności artystycznej; 2) angażuje się w życie społeczności lokalnej; 3) odnosi się z szacunkiem do nestorów i dorobku sztuki cyrkowej. ZAJĘCIA UZUPEŁNIAJĄCE AKROBATYKA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie wiedzy z zakresu akrobatyki Uczeń: 1) zna terminologię z zakresu akrobatyki; 2) rozumie i stosuje zasady bezpiecznego wykonywania ćwiczeń akrobatycznych; 3) wykorzystuje w praktyce typowe oraz nietypowe przyrządy i rekwizyty. 2. Rozwijanie zdolności psychomotorycznych Uczeń: 1) rozwija zdolności kondycyjne i koordynacyjne oraz gibkość; 2) kształtuje pamięć i wyobraźnię ruchową; 3) stopniuje skalę trudności w skokach akrobatycznych; 4) wykonuje elementy akrobatyczne indywidualnie i zespołowo. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie wiedzy z zakresu akrobatyki Uczeń: 1) zna terminologię stosowaną w akrobatyce; 2) potrafi ocenić swoje możliwości, uwzględniając warunki i przestrzeń, w jakiej działa; 3) świadomie korzysta z przyrządów i rekwizytów; 4) stosuje zasady bezpiecznego wykonywania ćwiczeń akrobatycznych. 2. Rozwijanie zdolności psychomotorycznych Uczeń: 1) posiada wysoki poziom zdolności motorycznych; 2) dobiera ćwiczenia kształtujące i doskonalące określone zdolności psychomotoryczne; 3) łączy pojedyncze elementy w układy skoków akrobatycznych; 4) posiada lekkość i sprężystość ruchów oraz wysoką sprawność psychofizyczną; 5) tworzy układy akrobatyczne solowe i zespołowe, stosując ćwiczenia: dynamiczne, statyczne, siłowe i gibkościowe; 6) wzbogaca ewolucje akrobatyczne elementami innych technik cyrkowych. EKWILIBRYSTYKA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie wiedzy z zakresu technik i zasad stosowanych w ekwilibrystyce Uczeń: 1) przyswaja wiedzę i rozumie zasady bezpiecznego korzystania z przyrządów i rekwizytów ekwilibrystycznych; 2) zna zasady samoasekuracji i asekuracji; 3) zdobywa wiedzę na temat zasad stosowania różnych technik. 2. Rozwijanie koordynacji ruchowej Uczeń rozwija i doskonali: rytmizację ruchu, równowagę, czas reakcji, orientację ruchowo-przestrzenną, zdolność łączenia ruchu, zdolność różnicowania ruchu, zdolność dostosowywania ruchu. 3. Przygotowanie do prezentowania pokazów ekwilibrystycznych Uczeń: 1) potrafi łączyć poznane ćwiczenia z różnych technik cyrkowych w układy ekwilibry-styczne; 2) rozwija samodzielność, systematyczność i odpowiedzialność za siebie i partnerów; 3) nabywa umiejętności pracy indywidualnej i zespołowej. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie wiedzy z zakresu technik i zasad stosowanych w ekwilibrystyce Uczeń: 1) stosuje prawidłową terminologię z zakresu ćwiczeń, przyrządów, przyborów i rekwizytów ekwilibrystycznych; 2) przestrzega zasad samoasekuracji i asekuracji; 3) analizuje poszczególne fazy ruchu w ćwiczeniach ekwilibrystycznych; 4) dobiera właściwą technikę ćwiczeń do poszczególnych przyrządów, przyborów i rekwizytów. 2. Rozwijanie koordynacji ruchowej Uczeń: 1) realizuje ćwiczenia rozwijające i doskonalące koordynację ruchową; 2) wykonuje ćwiczenia gimnastyczne przy jednoczesnym utrzymywaniu równowagi na różnych przyrządach i rekwizytach; 3) stosuje zasady dokładności i precyzji ruchu. 3. Przygotowanie do prezentowania pokazów artystycznych Uczeń: 1) łączy pojedyncze elementy w układy ćwiczeń z jednoczesnym wykorzystaniem innych technik cyrkowych; 2) wykonuje pokazy ekwilibrystyczne solowe i zespołowe. ELEMENTY GRY AKTORSKIEJ CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy z zakresu gry aktorskiej Uczeń zna i rozumie podstawowe zasady ekspresji aktorskiej i formy wyrazu artystycznego. 2. Opanowanie i doskonalenie umiejętności kreacyjnych na scenie Uczeń zdobywa umiejętności zaprezentowania siebie, potrafi je wykorzystać w praktyce, również we współpracy w zespole. 3. Rozwijanie kreatywności oraz wrażliwości artystycznej i emocjonalnej Uczeń potrafi stworzyć i przekazać wybrane treści w działaniach scenicznych, kreować różne postacie i zróżnicowane stany emocjonalne. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy z zakresu gry aktorskiej Uczeń: 1) zna elementy i podstawowe techniki gry aktorskiej; 2) buduje wiarygodną postać sceniczną; 3) kontroluje stany emocjonalne; 4) aktywnie współdziała w zespole; 5) umiejętnie posługuje się skoordynowanym ruchem i gestem; 6) zachowuje wewnętrzny rytm i harmonię ruchu w działaniach scenicznych; 7) swobodnie posługuje się różnymi środkami wyrazu aktorskiego, jak: mimika, słowo, ruch czy gest. 2. Opanowanie i doskonalenie umiejętności zaistnienia na scenie Uczeń: 1) samodzielnie tworzy krótkie etiudy aktorskie; 2) wykorzystuje techniki aktorskie do wywołania zamierzonych reakcji publiczności; 3) analizuje swoje działania z perspektywy widza; 4) wchodzi w interakcję z widzem. 3. Rozwijanie kreatywności oraz wrażliwości artystycznej i emocjonalnej Uczeń: 1) wykonuje działania sceniczne w sposób kreatywny; 2) jest otwarty na partnera - aktora i na przestrzeń sceniczną; 3) tworzy postać sceniczną zróżnicowaną pod względem emocjonalnym. GIMNASTYKA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy z zakresu gimnastyki Uczeń: 1) poznaje terminologię stosowaną w gimnastyce; 2) zna i rozumie podstawowe zasady anatomii i biomechaniki ciała, potrzebne do wykonywania ćwiczeń gimnastycznych; 3) zna możliwości gimnastyczne własnego organizmu. 2. Rozwijanie zdolności psychomotorycznych Uczeń: 1) kształtuje świadomość przestrzeni i kierunku ruchu; 2) rozwija siłę, szybkość, wytrzymałość fizyczną, koordynację, gibkość, odporność psychiczną i pamięć ruchową. 3. Wyposażenie ucznia w niezbędną wiedzę i umiejętności posługiwania się typowymi przyrządami i rekwizytami gimnastycznymi Uczeń poznaje techniczne i praktyczne właściwości przyrządów i rekwizytów gimnastycznych. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy z zakresu gimnastyki Uczeń: 1) zna terminologię stosowaną w gimnastyce; 2) ocenia prawidłową postawę i ogólną sprawność psychofizyczną; 3) stosuje usystematyzowane ćwiczenia gimnastyczne; 4) przygotowuje organizm do wysiłku fizycznego, dobierając właściwe ćwiczenia. 2. Rozwijanie zdolności psychomotorycznych Uczeń: 1) posiada wysoki poziom zdolności motorycznych (kondycję, koordynację, gibkość); 2) kontroluje wyczucie kierunku ruchu i położenia ciała w przestrzeni; 3) poprawnie wymienia i wykonuje następujące po sobie fazy ćwiczeń gimnastycznych; 4) konstruktywnie radzi sobie ze stresem i poziomem lęku (rozwija siłę woli, odwagę, opanowanie). 3. Wyposażenie ucznia w niezbędną wiedzę i umiejętności posługiwania się typowymi przyrządami i rekwizytami gimnastycznymi Uczeń świadomie i bezpiecznie korzysta z wybranych przyrządów i rekwizytów. PANTOMIMA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy z zakresu pantomimy klasycznej Uczeń zna i rozumie zasady sztuki mimu i rozgrzewki pantomimicznej. 2. Rozwijanie umiejętności i technik pantomimicznych Uczeń: 1) zdobywa umiejętności z zakresu teatru sztuki mimu; 2) doskonali techniki przekazywania emocji za pomocą mowy ciała. 3. Wzbogacanie wyobraźni scenicznej i wrażliwości emocjonalnej Uczeń: 1) podejmuje świadome i wyraziste działania sceniczne (indywidualnie i zespołowo); 2) rozwija wrażliwość emocjonalną, koncentrację i harmonię wewnętrzną. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie podstawowej wiedzy z zakresu pantomimy klasycznej Uczeń: 1) posługuje się terminologią z zakresu pantomimy klasycznej; 2) zna i definiuje techniki pantomimy klasycznej; 3) zna historię oraz twórców teatru sztuki mimu i teatru ruchu; 4) objaśnia zasady i specyfikę teatru pantomimy (synchronizacja ruchu z oddechem, impuls, energia i kontrenergia, izolacje ciała, ruch zwolniony); 5) charakteryzuje cechy i stany emocjonalne różnych postaci. 2. Rozwijanie umiejętności i technik pantomimicznych Uczeń: 1) umiejętnie stosuje koordynację i harmonię ruchu pantomimicznego; 2) zachowuje wewnętrzny rytm w trakcie działań scenicznych; 3) potrafi tworzyć iluzję przedmiotów, przestrzeni i innych postaci; 4) swobodnie posługuje się rekwizytami i innymi środkami wyrazu artystycznego na scenie, jak: kostium, scenografia, światło i muzyka; 5) współpracuje w zespole przy realizacji różnych inscenizacji artystycznych. 3. Wzbogacanie wyobraźni scenicznej i wrażliwości emocjonalnej Uczeń: 1) samodzielnie tworzy krótkie formy improwizacji aktorskiej; 2) swobodnie korzysta ze zdobytej wiedzy i umiejętności przy kreowaniu postaci na scenie; 3) świadomie posługuje się własnym ciałem do wyrażenia wybranych treści, postaci i ich stanów emocjonalnych. TECHNIKI TANECZNE CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie wiedzy i umiejętności z zakresu różnych technik tanecznych Uczeń: 1) poznaje terminologię i zdobywa wiedzę i umiejętności z zakresu różnych technik tanecznych; 2) rozróżnia poznane techniki taneczne. 2. Rozwijanie koordynacji, poczucia rytmu i pamięci ruchowej Uczeń: 1) rozwija lekkość i harmonię ruchu, gibkość, skoczność, zwinność i równowagę; 2) doskonali świadomość ruchową własnego ciała i wyczucie przestrzeni; 3) zapamiętuje wybrane układy choreograficzne. 3. Rozwijanie wyobraźni i ekspresji muzyczno-ruchowej Uczeń: 1) doskonali kreatywność, wrażliwość artystyczną i emocjonalną; 2) przestrzega czystości formy i estetyki ruchu; 3) przygotowuje i prezentuje różne układy taneczne (indywidualnie i zespołowo) oraz potrafi je zastosować w połączeniu z innymi technikami cyrkowymi. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie wiedzy z zakresu różnych technik tanecznych Uczeń: 1) świadomie utrzymuje prawidłową postawę ciała; 2) zna i rozpoznaje podstawowe style i techniki taneczne; 3) umiejętnie posługuje się terminologią z zakresu różnych technik tanecznych; 4) rozpoznaje różnice i cechy wspólne poznanych technik tanecznych; 5) zna podstawowe zasady rozciągania, wzmacniania i rozluźniania ciała; 6) umiejętnie wykorzystuje przestrzeń sceniczną. 2. Rozwijanie koordynacji, poczucia rytmu i pamięci ruchowej Uczeń: 1) dostosowuje działania taneczne do prezentowanego repertuaru muzycznego; 2) płynnie łączy elementy taneczne i gesty; 3) swobodnie wykonuje elementy taneczne; 4) kontrastuje ruchy pod względem dynamiki, tempa i ekspresji; 5) zapamiętuje bezbłędnie dłuższą etiudę taneczną; 6) rozwija gibkość ciała, skoczność, zwinność i równowagę. 3. Rozwijanie wyobraźni i ekspresji muzyczno-ruchowej Uczeń: 1) realizuje własne koncepcje artystyczne; 2) wykorzystuje wrażliwość muzyczną i estetyczną w tworzeniu układów choreograficznych; 3) współpracuje z partnerami przy realizacji działań zespołowych; 4) wykorzystuje poznane elementy taneczne w komponowaniu występów artystycznych. ŻONGLERKA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Zdobycie wiedzy i umiejętności w zakresie różnych technik żonglerskich Uczeń poznaje terminologię oraz zdobywa umiejętności w zakresie różnych technik żonglerskich: rzucania, podrzucania i łapania przyborów. 2. Rozwijanie koordynacji wzrokowo-ruchowej Uczeń doskonali zdolności manualne, cierpliwość, determinację i upór w dążeniu do celu. 3. Praktyczne stosowanie różnych form i sposobów żonglowania Uczeń: 1) poznaje żonglerkę solową oraz zespołową; 2) rozwija wyobraźnię i poszukuje inspiracji do kreowania nowych technik. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Zdobycie wiedzy i umiejętności w zakresie różnych technik żonglerskich Uczeń: 1) stosuje prawidłową technikę, żonglując różnymi przyborami; 2) rozróżnia formy i sposoby żonglowania; 3) potrafi wyliczyć częstotliwość wyrzutów i podań. 2. Rozwijanie koordynacji wzrokowo-ruchowej Uczeń: 1) stale zwiększa liczbę podrzucanych i łapanych przyborów; 2) zmienia częstotliwość wyrzutów i podań. 3. Praktyczne stosowanie różnych form i sposobów żonglowania Uczeń: 1) wdraża poznane techniki, formy i sposoby żonglowania; 2) łączy kilka sposobów żonglowania w jedną ciągłą sekwencję; 3) łączy coraz trudniejsze i dłuższe sekwencje ruchów; 4) przygotowuje i prezentuje (indywidualnie i zespołowo) pokazy umiejętności żonglerskich. WARUNKI REALIZACJI PODSTAWY PROGRAMOWEJ KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE AKTOR CYRKOWY Zaleca się, aby szkoła posiadała sale lekcyjne o odpowiedniej powierzchni i akustyce niezbędne do prowadzenia zajęć i gwarantujące komfort pracy nauczyciela i uczniów (ze szczególnym uwzględnieniem odpowiedniego oświetlenia i prawidłowej wentylacji). Szkoła powinna zapewniać instrumentarium oraz akcesoria umożliwiające realizację podstaw programowych. Wśród sal lekcyjnych powinny znajdować się pomieszczenia przystosowane do realizacji zajęć ruchowych (posiadające podłogę baletową lub parkiet oraz lustra), a także pomieszczenia do innych zajęć wynikających z tygodniowego lub semestralnego rozkładu zajęć. Minimalna liczba godzin zajęć artystycznych realizowanych w szkole sztuki cyrkowej wynosi: 48 godzin (w ujęciu tygodniowym w cyklu kształcenia). Załącznik nr 3   -   Podstawa programowa kształcenia w zawodzie aktor scen muzycznych Zawód aktor scen muzycznych obejmuje następujące specjalności: 1) specjalność wokalno-aktorską; 2) specjalność wokalno-baletową. EFEKTY KSZTAŁCENIA PO ZAKOŃCZENIU NAUKI W POLICEALNEJ SZKOLE MUZYCZNEJ Uczeń: 1) posługuje się terminologią właściwą dla danego projektu artystycznego; 2) twórczo wykonuje powierzone mu zadania, realizując koncepcję reżysera; 3) świadomie stosuje w praktyce zawodowej nabytą wiedzę i umiejętności; 4) wartościuje różne projekty artystyczne; 5) korzysta z różnych źródeł informacji dotyczących swojej specjalizacji; 6) ocenia i koryguje własny rozwój zawodowy; 7) wybiera repertuar odpowiedni do swoich predyspozycji i możliwości artystycznych; 8) posiada umiejętność koncentracji i radzi sobie z tremą; 9) bierze udział w przeglądach, konkursach i castingach; 10) zachowuje kondycję i dyspozycję zawodową; 11) zna zasady obowiązujące na rynku pracy; 12) przestrzega zasad kultury i etyki zawodowej. OBOWIĄZKOWE ZAJĘCIA EDUKACYJNE GRA AKTORSKA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Praca nad tekstem Uczeń samodzielnie pracuje nad tekstem, wykorzystując swoje umiejętności techniczne. 2. Konstruowanie struktury postaci scenicznej Uczeń buduje postać według poleceń reżysera i przeprowadza jej psychologiczno-emocjonalny profil. 3. Praca z partnerem Uczeń nawiązuje kontakt emocjonalny z partnerami, prowadzi dialog emocjonalny i słowny. 4. Realizacja postaci scenicznej w ruchu i przestrzeni Uczeń w oparciu o wiedzę historyczną i literacką, w określonej przestrzeni scenicznej, konstruuje postać według wskazówek reżysera i wymagań epoki. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Praca nad tekstem Uczeń: 1) analizuje tekst ze zrozumieniem; 2) stosuje zasady wersyfikacji; 3) świadomie używa swojego głosu i oddechu podczas mówienia tekstu; 4) wypowiada różne rodzaje wiersza (np. sylabiczny, sylabotoniczny, toniczny, wolny); 5) posługuje się prawidłowo dykcją, jest komunikatywny i wyrazisty. 2. Konstruowanie struktury postaci scenicznej Uczeń: 1) uaktywnia emocje konieczne do budowania roli; 2) świadomie używa swego ciała, gestu, głosu i oddechu; 3) gra rolę „poza tekstem”, nie wyłączając się podczas akcji; 4) zapamiętuje i realizuje uwagi reżysera; 5) stosuje różne style gry aktorskiej. 3. Praca z partnerem Uczeń: 1) prowadzi dialog w kontakcie z partnerem; 2) stosuje techniki dialogu i prawdy scenicznej. 4. Realizacja postaci scenicznej w ruchu i przestrzeni Uczeń: 1) ma orientację w przestrzeni scenicznej; 2) wykorzystuje rekwizyt; 3) używa ruchu i gestu stosownych dla określonej epoki i stylu; 4) swobodnie porusza się w kostiumie; 5) samodzielnie konstruuje proste zdarzenia dramatyczne; 6) stosuje techniki uczenia się tekstu na pamięć, techniki koncentracji i sposoby radzenia sobie z tremą. ŚPIEW CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE Warsztat Uczeń: 1) charakteryzuje podstawy techniki śpiewu klasycznego i praktyki muzyczne występujące w musicalu oraz muzyce rozrywkowej i jazzowej; 2) stosuje zróżnicowane techniki wokalne; 3) adaptuje techniki wokalne do charakteru i stylu wykonywanego utworu. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE Warsztat Uczeń: 1) przyjmuje prawidłową postawę ciała podczas mówienia i śpiewania, stosuje właściwy tor oddechowy (przeponowo-żebrowy); 2) stosuje zasady higienicznego posługiwania się głosem; 3) ma świadomość roli oddechu w fonacji, rozróżnia typy oddechów, rozumie zasady funkcjonowania narządów mowy (prawidłowo określa miejsce i sposób artykulacji głosek w mowie i śpiewie); 4) jest świadomy roli słuchu w procesie tworzenia i kontroli głosu; 5) jest świadomy wpływu stanu emocjonalnego i fizycznego na emitowany dźwięk, rozumie zagadnienia wydobycia i prowadzenia dźwięku, jego pozycji, intonacji, impostacji, wykorzystywania rezonatorów, wyrównywania rejestrów; 6) stosuje heterogeniczne ćwiczenia wokalne odpowiednie dla swojego rodzaju głosu; 7) kontroluje intonację dźwięku i samodzielnie dokonuje jej korekty; 8) odczytuje tekst nutowy utworu i uczy się go zgodnie z zapisem; 9) samodzielnie opracowuje łatwy utwór pod względem techniczno-wykonawczym; 10) dobiera do swoich możliwości wokalnych i wykonywanego repertuaru rodzaj wprawek przygotowujących aparat głosowy do występu; 11) stosuje w utworach dynamikę w ramach swoich możliwości głosowych; 12) operuje artykulacją (np. legato, non legato i staccato) w zakresie pozwalającym na stylowe wykonanie utworu, wykorzystując znajomość pojęć i terminów muzycznych interpretuje utwór zgodnie z jego treścią, charakterem oraz stylem epoki; 13) swobodnie operuje głosem, stosując różne techniki wokalne (np. kantylena, improwizacja, skat, melorecytacja, szept); 14) operuje techniką wokalną, uwzględniając specyfikę fonetyki danego języka; 15) stosuje techniki wykonawstwa musicalowego (belting, legit voice, mixed voice, microphone technics); 16) w oparciu o repertuar o odpowiednim stopniu trudności koordynuje i doskonali wszystkie elementy techniki wokalnej w celu poszerzenia skali głosu. TANIEC CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Taniec klasyczny Uczeń: 1) rozróżnia i właściwie definiuje elementy poszczególnych ćwiczeń, objaśnia celowość ich zastosowania w kombinacjach i krótkich formach choreograficznych, posługując się słownictwem specjalistycznym; 2) zapamiętuje i wykonuje treści prostych i złożonych ćwiczeń i kombinacji oraz krótkich form choreograficznych, zachowując prawidłową koordynację ciała w połączeniu z dyscypliną muzyczną, w tempie i stylu odpowiednim dla ich charakteru. 2. Taniec ludowy i charakterystyczny Uczeń: 1) rozróżnia i właściwie definiuje elementy i figury poszczególnych tańców ludowych i charakterystycznych; 2) objaśnia genezę, strukturę ruchowo-muzyczną oraz schematy choreograficzne, posługując się słownictwem specjalistycznym; 3) zapamiętuje i wykonuje proste i rozbudowane ćwiczenia solo, w parze i w zespole, wspomagające naukę elementów i figur poszczególnych tańców; 4) realizuje zadania i treści choreograficzne danego tańca w formie właściwej dla jego stylu, charakteru i struktury muzycznej. 3. Partnerowanie Uczeń: 1) rozróżnia i właściwie definiuje elementy i pozy partnerowania w poszczególnych ćwiczeniach i kombinacjach oraz krótkich formach choreograficznych, charakterystycznych dla różnych technik tańca; 2) objaśnia zasady i celowość ich zastosowania, posługując się słownictwem specjalistycznym; 3) zapamiętuje i wykonuje w duecie i grupie, proste i rozbudowane kombinacje oraz krótkie formy choreograficzne w różnych technikach tańca, stosując odpowiednią technikę partnerowania, podporządkowaną prawidłowej koordynacji: partnera, partnerki, grupy. 4. Taniec współczesny Uczeń: 1) rozumie celowość pracy w danej technice; 2) rozróżnia style tańca (współczesny, jazz funky, jazz broadway) i umie się w nich poruszać. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Taniec klasyczny Uczeń: 1) posługuje się terminologią tańca klasycznego; 2) operuje terminami związanymi z zakresem ruchu oraz elementami jego jakości: ustawienie ciała, poziom, kierunek, dynamika, przestrzeń; 3) analizuje związek muzyki z ruchem; 4) korzysta z różnych źródeł informacji propagujących literaturę baletową; 5) ocenia wartości artystyczne realizacji scenicznych, opartych na technice tańca klasycznego; 6) stosuje odpowiednie partie ćwiczeń rozgrzewających i przygotowujących ciało do realizacji zadań tanecznych; 7) stosuje prawidłowe pozycje rąk i nóg oraz położenia ciała (épaulement, pozy); 8) wykonuje przy drążku i na środku sali ćwiczenia z grupy: pliés, battements, zwrotów i obrotów (np. pirouettes, tours), formy ronds de jambe oraz treści ćwiczeń z zastosowaniem półpalców i łączników tanecznych (np. flic-flack, glissades, pas de bour-rées, pas tombé, pas chassé); 9) wykonuje proste i złożone formy adagia tańca klasycznego; 10) wykonuje różne formy allegro tańca klasycznego (małe, średnie, duże skoki) w ćwiczeniach i kombinacjach na środku sali; 11) stosuje elementy jakości ruchu w funkcjonowaniu ciała, odpowiednie dla danego ćwiczenia i kombinacji; 12) koordynuje pracę całego ciała w połączeniu z dyscypliną muzyczną, w tempie i charakterze odpowiednim dla poszczególnych ćwiczeń i kombinacji; 13) realizuje krótkie formy choreograficzne, kładąc nacisk na ich interpretację oraz wyraz artystyczny; 14) akceptuje intensywność wysiłku fizycznego oraz powtarzalność wykonywania poszczególnych ćwiczeń i kombinacji, niezbędną w realizacji zadań tanecznych. 2. Taniec ludowy i charakterystyczny Uczeń: 1) korzysta z różnych źródeł informacji na temat folkloru rodzimego oraz innych narodów, ze szczególnym uwzględnieniem sztuki tanecznej; 2) analizuje schematy i treści choreograficzne poszczególnych tańców; 3) objaśnia genezę i strukturę ruchowo-taneczną danego tańca oraz związanych z nim charakterystycznych strojów i rekwizytów; 4) operuje terminologią związaną z zakresem ruchu oraz jego elementami jakości: ustawienie ciała, poziom, kierunek, dynamika, przestrzeń; 5) rozróżnia i definiuje elementy i figury poszczególnych tańców oraz ćwiczenia wspomagające ich naukę; 6) tłumaczy zasadność ćwiczeń wspomagających i rozwijających motorykę ciała; 7) stosuje odpowiednie partie ćwiczeń rozgrzewających, wspomagających i przygotowujących ciało do realizacji zadań tanecznych; 8) stosuje elementy jakości ruchu w funkcjonowaniu ciała, odpowiednie dla danych ćwiczeń, elementów i figur tańca; 9) wykonuje treści prostych i rozbudowanych ćwiczeń wspomagających naukę elementów i figur poszczególnych tańców; 10) koordynuje pracę całego ciała w tańcu z: partnerką, partnerem, grupą, stosując odpowiednią technikę tańca i partnerowania; 11) wykorzystuje techniki taneczne odpowiednio do stopnia trudności danego ćwiczenia, elementu i figury; 12) realizuje zadania i treści choreograficzne danego tańca w formie właściwej dla jego stylu, charakteru i struktury muzycznej; 13) łączy taniec ze śpiewem. 3. Partnerowanie Uczeń: 1) posługuje się terminologią w zakresie partnerowania odpowiednią dla danej techniki tańca; 2) operuje terminami związanymi z zakresem ruchu w duecie i grupie oraz jego elementami jakości: ustawienie ciała, poziom, kierunek, dynamika, przestrzeń; 3) definiuje poszczególne elementy i pozy partnerowania, charakterystyczne dla danej techniki tańca, i określa ich stopień trudności; 4) objaśnia czynności partnera i partnerki w duecie lub w grupie, analizuje treści prostych i rozbudowanych kombinacji oraz krótkich form choreograficznych w duecie i w grupie; 5) stosuje odpowiednie ćwiczenia rozgrzewające, wspomagające i rozwijające motorykę ciała podporządkowaną technice partnerowania; 6) wykonuje łączone w kombinacje i krótkie formy choreograficzne elementy partnerowania, np.: trzymanie w talii, trzymanie za jedną lub dwie ręce, kroki (pas) łączące i wiążące, zwroty, oprowadzenia, obroty, pirouettes; 7) wykonuje łączone w kombinacje i formy choreograficzne pozy parterowe, niskie, średnie i górne z ich uniesieniami, podnoszeniami, przenoszeniami, padami, adekwatnymi do danej techniki tańca; 8) wykonuje elementy małego, średniego i grand allegro w różnych technikach tańca; 9) koordynuje pracę całego ciała odpowiednio dla realizacji zadań w parze lub grupie, w tempie i charakterze odpowiednim dla poszczególnych kombinacji i etiud tanecznych; 10) stosuje elementy jakości ruchu niezbędne w funkcjonowaniu tancerza w duecie i grupie, odpowiednie dla danych elementów i póz techniki partnerowania; 11) realizuje treści choreograficzne w duecie i grupie, kładąc nacisk na ich interpretację oraz wyraz artystyczny. 4. Taniec współczesny Uczeń: 1) przygotowuje swoje ciało do pracy, stosując ćwiczenia rozgrzewające; 2) rozwija koordynację ruchową w ćwiczeniach i układach choreograficznych; 3) wzmacnia i rozciąga poszczególne partie ciała (mięśnie), celem poszerzenia zakresu ruchu i podnoszenia poziomu wykonawczego; 4) porusza się w przestrzeni sali i sceny, świadomie budując rysunki sceniczne w grupie; 5) operuje oddechem celem połączenia tańca ze śpiewem; 6) używa ekspresji i środków wyrazu scenicznego zgodnego z charakterem tańca; 7) improwizuje w tańcu. WYBRANE ZAGADNIENIA Z HISTORII DZIEDZINY CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Elementy wiedzy o teatrze muzycznym Uczeń: 1) charakteryzuje mechanizmy zmian w teatrze muzycznym, wykorzystując konteksty historyczne, polityczne i społeczno-kulturowe; 2) opisuje dokonania wybranych twórców teatru muzycznego na przestrzeni dziejów oraz w czasach współczesnych. 2. Współczesny teatr muzyczny Uczeń orientuje się w najważniejszych współczesnych wydarzeniach kulturalnych. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Elementy wiedzy o teatrze muzycznym Uczeń: 1) rozpoznaje style i kierunki w sztuce i muzyce; 2) formułuje cechy stylistyczne wybranych gatunków i form muzycznych, teatralnych i musicalowych; 3) stosuje właściwą terminologię; 4) charakteryzuje dokonania twórcze wybranych artystów i grup artystycznych; 5) interpretuje utwór zgodnie z kanonem określonych reguł stylistycznych, kulturowych i językowych; 6) tworzy wypowiedzi, prezentacje, formułuje sądy, ocenia zjawiska występujące w kulturze muzycznej i literackiej; 7) rozpoznaje wybrane przykłady z literatury muzycznej różnych epok stylistycznych w kontekście wiedzy ogólnokulturowej; 8) korzysta z różnych źródeł przy pozyskiwaniu materiałów źródłowych i formułowaniu wniosków (czytania recenzji muzycznej, oddziela warstwę informacyjną od opinii). 2. Współczesny teatr muzyczny Uczeń: 1) interpretuje czytane teksty oraz oglądane spektakle; 2) formułuje poglądy na temat wydarzeń kulturalnych; 3) omawia dokonania współczesnych twórców; 4) aktualizuje wiedzę na temat najnowszych przedsięwzięć artystycznych. CHARAKTERYZACJA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Elementy wiedzy o charakteryzacji Kluczowymi działami przedmiotu są: historia charakteryzacji, charakteryzacja twarzy, charakteryzacja całego ciała oraz technika stosowania peruk i zarostów. Uczeń: 1) zna i rozpoznaje podstawowe techniki charakteryzacji, a także materiały i narzędzia; 2) posługuje się słownictwem z zakresu charakteryzacji; 3) zna materiały i narzędzia oraz środki artystyczne wykorzystywane w charakteryzacji. 2. Warsztat Uczeń: 1) projektuje charakteryzację w oparciu o wymogi reżysera; 2) stosuje techniki charakteryzacji, dobierając narzędzia i materiały. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Elementy wiedzy o charakteryzacji Uczeń: 1) charakteryzuje ewolucję technik i form charakteryzacji; 2) rozróżnia i definiuje podstawowe terminy związane ze sztuką charakteryzacji; 3) opisuje podstawowe materiały i narzędzia używane do wykonania charakteryzacji; 4) opracowuje projekt scenografa lub tworzy własne projekty. 2. Warsztat Uczeń: 1) komponuje charakteryzację twarzy i ciała, stosując poprawną konstrukcję, proporcje, właściwą formę oraz odpowiednią technikę; 2) wybiera techniki charakteryzacji w zależności od uwarunkowań zewnętrznych; 3) stosuje podstawowe techniki charakteryzacji: z użyciem szminek tłustych, farb wodnych, kremowych, zarostów, efektów specjalnych „3D”; 4) różnicuje wyrazistość i intensywność charakteryzacji w zależności od rodzaju działań scenicznych i zadań aktorskich (teatr, film, telewizja, estrada); 5) organizuje stanowisko pracy charakteryzatorskiej zgodnie z zasadami ergonomii, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska. UMUZYKALNIENIE CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Elementy wiedzy o muzyce w zakresie przedmiotu umuzykalnienie Uczeń kształci umiejętności: czytania nut głosem, pamięć i wyobraźnię muzyczną oraz poczucie rytmu. 2. Warsztat Uczeń: 1) prawidłowo intonuje tekst muzyczny; 2) rozpoznaje, analizuje i zapamiętuje materiał muzyczny oraz właściwie nim operuje. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Elementy wiedzy o muzyce w zakresie przedmiotu umuzykalnienie Uczeń: 1) poznaje notację muzyczną i elementy dzieła muzycznego: metrum, rytm, harmonię, budowę formalną utworów oraz określenia wykonawcze; 2) poznaje elementy improwizacji wokalnej. 2. Warsztat Uczeń: 1) rozpoznaje, śpiewa i zapisuje interwały proste i złożone, odmiany gam, skale poza systemem dur-moll; 2) analizuje melodię, powtarza ją głosem; 3) analizuje tekst muzyczny w oparciu o opracowywane przykłady z literatury wokalnej ze zwróceniem uwagi na określenia wykonawcze; 4) śpiewa ćwiczenia a vista jednogłosowe tonalne i o rozszerzonej tonalności, dwugłosowe i wielogłosowe w grupach (przygotowanych i a vista); 5) zapisuje ze słuchu przebiegi melodyczno-rytmiczne; 6) rozpoznaje i intonuje interwały harmoniczne, trójdźwięki i czterodźwięki; 7) analizuje słuchowo wybrane przebiegi harmoniczne; 8) koreluje wiedzę teoretyczną z działaniami praktycznymi w zakresie słuchania, zapamiętywania i zapisywania. SPECJALNOŚĆ WOKALNO-AKTORSKA PIOSENKA AKTORSKA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Piosenka aktorska - elementy wiedzy Uczeń poznaje teoretyczne zagadnienia z zakresu piosenki aktorskiej oraz materiał literacko-muzyczny, zarówno polski, jak i zagraniczny. 2. Warsztat Uczeń wykorzystuje umiejętności techniczne - aktorskie i wokalne w interpretacji utworu muzycznego. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Piosenka aktorska - elementy wiedzy Uczeń: 1) posługuje się terminologią związaną z dziedzinami sztuki wykorzystywanymi w pracy twórczej - m.in. muzyką, literaturą, teatrem, tańcem; 2) rozróżnia i charakteryzuje techniki aktorskie i wokalne; 3) dokonuje selekcji repertuaru, uwzględniając jego styl, tło historyczne, kulturowe; 4) definiuje i analizuje środki wyrazu artystycznego. 2. Warsztat Uczeń: 1) wykonuje utwór wokalny, realizując przy tym zadania aktorskie; 2) realizuje utwory wokalne w różnych stylach muzycznych; 3) improwizuje wokalnie i aktorsko na zadany temat; 4) wykorzystuje techniczne możliwości teatru - oświetlenie, charakteryzację, rekwizyty, dekorację; 5) wyszukuje i analizuje repertuar zgodnie ze swoimi predyspozycjami wokalnymi, wrażliwością i estetyką, bądź z uwzględnieniem założeń reżysera; 6) dokonuje psychologicznej analizy postaci scenicznych i zdarzeń; 7) buduje konsekwentnie postać sceniczną, uwzględniając m.in. jej charakter, wiek, epokę, język; 8) współpracuje z osobami zaangażowanymi w występ sceniczny - reżyserem, akompaniatorem, choreografem, zespołem muzycznym, partnerami na scenie; 9) przygotowuje i śpiewa minimum jedną piosenkę aktorską z polskiego repertuaru w trakcie semestru. WIERSZ CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Elementy wiedzy o wierszu Uczeń: 1) rozpoznaje poszczególne rodzaje wiersza (wiersz numeryczny we wszystkich odmianach, wiersz biały); 2) zna jednostki miary oraz elementy struktury budujące poszczególne odmiany wiersza. 2. Warsztat Uczeń tworzy interpretacje tekstu poetyckiego, korzystając ze znanych środków ekspresji. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Elementy wiedzy o wierszu Uczeń: 1) rozróżnia i definiuje podstawowe pojęcia związane ze strukturą tekstu poetyckiego (np. wiersz biały i numeryczny, rodzaje wiersza numerycznego: sylabik, sylabotonik, tonik; średniówka, klauzula, przerzutnia, zestrój akcentowy, jednostki miary poszczególnych rodzajów wiersza, rodzaje stóp); 2) posługuje się słownictwem specjalistycznym. 2. Warsztat Uczeń: 1) analizuje strukturę zadanego tekstu; 2) przeprowadza analizę literacką; 3) przeprowadza analizę aktorską tekstu, doprowadzając wszystkie intencje postaci do poziomu konkretu; 4) wykorzystuje wszelkie elementy struktury wiersza, tworząc artystyczną interpretację tekstu; 5) wykorzystuje intonacyjne i dynamiczne środki wyrazu artystycznego; 6) w tekstach bardziej wieloznacznych sam stwarza odpowiedni kontekst okoliczności założonych, a na ich bazie formułuje dla podmiotu lirycznego zadanie główne, zgodnie z metodą Stanisławskiego; 7) interpretuje tekst w oparciu o zasadę dialogu; 8) opracowuje i przygotowuje jeden tekst poetycki w semestrze. PROZA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE Warsztat Uczeń interpretuje teksty z zakresu prozy klasycznej, współczesnej, monologu scenicznego i dialogów, wykorzystując literaturę polską i światową. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE Uczeń: 1) interpretuje tekst z zastosowaniem właściwych technik mowy, technik oddechowych i interpretacyjnych; 2) posługuje się terminologią z zakresu techniki mowy, technik aktorskich, praktyki scenicznej, literatury; 3) dokonuje selekcji i analizy utworu literackiego pod kątem jego scenicznej realizacji; 4) stosuje techniki wypowiedzi scenicznej: frazuje, wykorzystuje pauzę, akcent, rytm, intonację, iloczas, wyrazistość, natężenie głosu, oddech, tempo; 5) interpretuje z zachowaniem stylu epoki i gatunku literackiego; 6) uwzględnia charakter postaci, ich wiek, styl języka, kontekst historyczny; 7) interpretuje tekst w sposób poprawny technicznie i zgodny z założeniami reżysera lub autora tekstu; 8) przygotowuje minimum jeden tekst w semestrze z uwzględnieniem literatury polskiej i światowej. SPECJALNOŚĆ WOKALNO-BALETOWA STEP CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Elementy wiedzy o stepie Uczeń: 1) charakteryzuje techniki stepu; 2) umie powiązać rozwój stepu z rozwojem muzyki rozrywkowej oraz musicalu. 2. Warsztat Uczeń: 1) tworzy choreografię do zadanej oraz wybranej przez siebie muzyki; 2) opracowuje popis sceniczny zarówno pod względem choreograficznym, techniki wykonania, jak i oprawy scenograficznej, światła i kostiumu. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Elementy wiedzy o stepie Uczeń: 1) posługuje się słownictwem specjalistycznym; 2) opisuje genezę tańca stepowanego: wpływy rytmicznych tańców czarnych niewolników, inne tańce etniczne polegające na wystukiwaniu rytmu nogami, amerykańskie mieszanie się kultur i jego wpływ na step; 3) zna literaturę muzyczną przeznaczoną do stepowania, muzyczne filmy wykorzystujące tę technikę tańca oraz jej wybitnych przedstawicieli. 2. Warsztat Uczeń: 1) powtarza poszczególne techniki stepu - uderzeniowe oraz kombinacje tradycyjne: a) jednouderzeniowe (step, brush, spunk, heel, scuf, toe, ball, stomp), b) dwuuderzeniowe (shuffle, scuffing, heeldrop, flap, ball-change), c) trójuderzeniowe (triole) w metrum parzystym i nieparzystym (walc), d) techniki 4- i 5-uderzeniowe (łączenie technik); 2) łączy ruch taneczny w stepie z umiejętnościami z innych przedmiotów taneczno-baletowych: a) ćwiczenia w półobrocie, b) piruety w stepie - technika ambuate z wykorzystaniem dublowanych triol w obrocie, c) precyzyjne realizacje grup rytmicznych za pomocą technik uderzeniowych - glisady i slajdy (ślizgi); 3) wykorzystuje kombinacje historyczne (np. shim-sham, grapevine, scratch, spotting, heel-drop); 4) dobiera akompaniament spośród bogatego repertuaru dzieł scenicznych oraz muzyki z gatunku jazz i swing; 5) wykorzystuje cechy współczesnej formy stepu w Stanach Zjednoczonych i w Europie: a) step tradycyjny z elementami tańca jazzowego i swingu, b) technika „knock” jako odrębny styl (taniec irlandzki), c) elementy czeczotki (jej wykorzystanie np. w parodii), d) technika „stomp” - taniec z wykorzystaniem perkusyjnych dźwięków przedmiotów codziennego użytku; 6) kontroluje swoją prace nad formą - przed lustrem - bez lustra; 7) improwizuje krótką etiudę taneczną do zadanej muzyki, twórczo wykorzystując rekwizyt i kostium; 8) układa własną choreografię z wykorzystaniem poznanych i własnych kombinacji. PANTOMIMA CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE 1. Elementy wiedzy o pantomimie Uczeń zdobywa wiedzę o pojęciach i założeniach pantomimy oraz o najważniejszych etapach w rozwoju tej dziedziny sztuki scenicznej. Posługuje się terminologią specjalistyczną. 2. Warsztat Uczeń konstruuje etiudę pantomimiczną z zastosowaniem wybranych elementów techniki pantomimy klasycznej i gry aktorskiej. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Elementy wiedzy o pantomimie Uczeń: 1) posługuje się terminologią specjalistyczną; 2) charakteryzuje pojęcia i założenia pantomimy oraz etapy jej rozwoju; 3) omawia działalność artystyczną najwybitniejszych twórców pantomimy; 4) charakteryzuje zasady budowania postaci scenicznej; 5) zna zasady pracy ciałem w przestrzeni; 6) definiuje znaczenie i zastosowanie gestu scenicznego; 7) wyjaśnia zasady wykonywanych ćwiczeń i elementów technicznych pantomimy klasycznej; 8) definiuje zasady budowania etiudy pantomimicznej; 9) objaśnia reguły współpracy z partnerem i w grupie. 2. Warsztat Uczeń: 1) stosuje rozgrzewkę pantomimiczną; 2) wykonuje ćwiczenia z zakresu plastyki ruchu scenicznego; 3) różnicuje ruch pod względem dynamiki, pracuje ciałem w określonych kierunkach w przestrzeni, równocześnie łącząc elementy techniczne z emocjami i fabułą sceniczną; 4) wyraża emocje ciałem, łączy i wykorzystuje w działaniach praktycznych wiedzę z zakresu innych technik ruchu i gry aktorskiej. WARUNKI REALIZACJI PODSTAWY PROGRAMOWEJ KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE AKTOR SCEN MUZYCZNYCH Zaleca się, aby szkoła posiadała sale lekcyjne o odpowiedniej powierzchni i akustyce niezbędne do prowadzenia zajęć i gwarantujące komfort pracy nauczyciela i uczniów (ze szczególnym uwzględnieniem odpowiedniego oświetlenia i prawidłowej wentylacji). Szkoła powinna zapewniać instrumentarium oraz akcesoria umożliwiające realizację podstaw programowych we wszystkich prowadzonych specjalnościach. Wśród sal lekcyjnych powinny znajdować się pomieszczenia przystosowane do wykonawstwa muzycznego posiadające sprzęt nagłaśniający, do realizacji zajęć ruchowych (posiadające podłogę baletową lub parkiet oraz lustra), a także pomieszczenia do innych zajęć wynikających z tygodniowego lub semestralnego rozkładu zajęć. W szkole powinna znajdować się biblioteka zawierająca w swoich zasobach materiały niezbędne do realizacji podstawy programowej i programów nauczania (nuty, książki, nagrania i prasa specjalistyczna). Minimalna liczba godzin zajęć artystycznych realizowanych w policealnej szkole muzycznej wynosi: 88 godzin (w ujęciu tygodniowym w cyklu kształcenia). Załącznik nr 4   -   Podstawa programowa kształcenia w zawodzie muzyk EFEKTY KSZTAŁCENIA PO ZAKOŃCZENIU NAUKI W OGÓLNOKSZTAŁCĄCEJ SZKOLE MUZYCZNEJ I STOPNIA ORAZ W SZKOLE MUZYCZNEJ I STOPNIA Uczeń: 1) szanuje dziedzictwo kulturowe swojego i innych narodów; 2) przestrzega zasad kultury, etyki i prawa autorskiego; 3) posiada wiedzę niezbędną do rozwijania gry na instrumencie i do świadomego uczestnictwa w życiu muzycznym; 4) zna i stosuje zasady dotyczące występów publicznych, ze szczególnym uwzględnieniem zachowania i stroju; 5) wykazuje wrażliwość artystyczną w kreatywnym realizowaniu zadań; 6) rozwija pasję muzyczną przez podejmowanie inicjatyw artystycznych; 7) publicznie prezentuje swoje dokonania; 8) podczas gry na instrumencie prawidłowo operuje aparatem gry; 9) czyta nuty ze zrozumieniem, potrafi wykonać a vista proste utwory muzyczne; 10) wykorzystuje wiedzę ogólnomuzyczną oraz umiejętności niezbędne do zrozumienia i wykonywania utworów; 11) świadomie wykorzystuje słuch muzyczny w działaniach praktycznych; 12) realizuje wskazówki wykonawcze ze zrozumieniem; 13) ocenia jakość wykonywanych zadań; 14) pracuje w zespole pod nadzorem osoby odpowiedzialnej za realizację projektu oraz bierze współodpowiedzialność za efekt tej pracy; 15) integruje się i współpracuje z członkami zespołu; 16) buduje relacje oparte na zaufaniu; 17) wykazuje się w działaniu aktywną postawą; 18) organizuje swoją indywidualną pracę; 19) systematycznie rozwija swoje umiejętności; 20) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną; 21) przewiduje skutki podejmowanych działań; 22) jest przygotowany do kontynuowania nauki; 23) potrafi skutecznie radzić sobie ze stresem, w szczególności z tremą. OBOWIĄZKOWE ZAJĘCIA EDUKACYJNE DLA OGÓLNOKSZTAŁCĄCEJ SZKOŁY MUZYCZNEJ I STOPNIA AKORDEON 1. Rozbudzenie zamiłowania ucznia do muzyki i jego zainteresowania nauką gry na instrumencie Rozwijanie zainteresowań i uzdolnień ucznia, kształtowanie jego wrażliwości estetycznej, wyobraźni oraz poczucia piękna. Uczeń: 1) zdobywa wiedzę ogólnomuzyczną, niezbędną do nauki gry na akordeonie; 2) poznaje podstawową literaturę akordeonową, oryginalną i transkrybowaną; 3) nabywa pod kontrolą nauczyciela podstawowych umiejętności interpretowania wykonywanych utworów zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej. 2. Opanowanie techniczno-wykonawczych umiejętności gry na instrumencie Uczeń: 1) zdobywa wiedzę na temat ogólnej budowy instrumentu, prawidłowej postawy podczas gry oraz zasad prawidłowego prowadzenia i zmian miecha; 2) poznaje sposoby wydobywania i kształtowania dźwięku na akordeonie; 3) nabywa umiejętności właściwego posługiwania się aparatem gry; 4) poznaje techniki gry w oparciu o wszystkie manuały akordeonu - MD, MM, MB/A; 5) zdobywa umiejętności gry a vista w kluczu wiolinowym i basowym. 3. Kształcenie umiejętności organizowania samodzielnej pracy nad wyznaczonymi zadaniami Wdrażanie ucznia do systematycznego ćwiczenia na instrumencie, kształtowanie umiejętności ćwiczenia efektywnego oraz samodzielnego przygotowania łatwych utworów. 4. Przygotowanie do występów publicznych Uczeń: 1) kształtuje umiejętności koncentracji i panowania nad tremą; 2) rozwija psychiczną gotowość do występów publicznych; 3) zdobywa umiejętności dokonywania właściwej samooceny występu publicznego; 4) poznaje różne sposoby zapamiętywania utworów; 5) poszerza liczbę utworów w swoim repertuarze; 6) poznaje zasady i sposoby zachowania na scenie; 7) poznaje zasady i sposoby radzenia sobie w zmiennych warunkach, towarzyszących aktywności estradowej. 5. Przygotowanie do aktywnego uczestnictwa w różnych formach życia artystycznego Uczeń: 1) uczestniczy jako solista i kameralista w różnych formach życia artystycznego; 2) jest świadomym odbiorcą kultury jako słuchacz koncertów, spektakli operowych i teatralnych; 3) czynnie uczestniczy w domowym muzykowaniu. CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE 1. Rozbudzenie zamiłowania ucznia do muzyki i jego zainteresowania nauką gry na instrumencie Uczeń: 1) posiada wiedzę z zakresu zasad muzyki (notacja muzyczna, pojęcia i terminy muzyczne) niezbędną w grze na instrumencie; 2) posiada podstawową wiedzę na temat stylów muzycznych i związanych z nimi tradycji wykonawczych; 3) zna i wykonuje repertuar akordeonowy - oryginalny i transkrybowany w zakresie szkoły muzycznej I stopnia i dwóch lat drugiego etapu edukacji muzycznej; 4) posiada zróżnicowany pod względem stylistycznym repertuar, zarówno w zakresie literatury oryginalnej, jak również transkrybowanej; 5) czyta zapis nutowy w kluczu wiolinowym i basowym; 6) samodzielnie odczytuje tekst ze zrozumieniem; 7) wykorzystuje zdobytą wiedzę ogólnomuzyczną w pracy nad utworem. 2. Opanowanie techniczno-wykonawczych podstaw gry na instrumencie Uczeń: 1) zna ogólną budowę instrumentu, potrafi nazwać poszczególne części akordeonu i określić ich rolę w procesie powstawania dźwięku; 2) zna podstawowe zasady prawidłowej eksploatacji akordeonu; 3) zna funkcje i układ poszczególnych manuałów instrumentu i działanie systemu regestrowego (skale, notacje, transpozycje); 4) zna i stosuje podstawowe sposoby artykulacji akordeonowej: palcowej, miechowej i miechowo-palcowej; 5) zachowuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie; 6) prawidłowo prowadzi i zmienia miech; 7) posługuje się prawidłowo ukształtowanym aparatem gry; 8) rozwija technikę gry w oparciu o wszystkie manuały akordeonu - MD, MM, MB/A; 9) jest wrażliwy na jakość i estetykę dźwięku; 10) zna i stosuje sposoby kształtowania dźwięku na akordeonie; 11) poprawnie wykonuje utwory muzyczne zróżnicowane pod względem stylistycznym, wykorzystując zdobyte umiejętności techniczne i wiedzę ogólnomuzyczną; 12) poprawnie wykonuje utwory pod względem technicznym i artystycznym. 3. Kształcenie umiejętności organizowania samodzielnej pracy nad wyznaczonymi zadaniami Uczeń: 1) zna cele i sposoby efektywnego ćwiczenia; 2) samodzielnie pracuje w domu nad zadaniami wyznaczonymi przez nauczyciela; 3) świadomie ćwiczy i koryguje własne błędy; 4) opracowuje pod względem techniczno-wykonawczym utwory o łatwym i średnim stopniu trudności (wstępne opracowanie aplikatury, zmian miecha, regestracji); 5) poprawnie i samodzielnie odczytuje zapis nutowy o różnym stopniu trudności. 4. Przygotowanie do występów publicznych Uczeń: 1) zna sposoby uczenia się utworów na pamięć; 2) przygotowuje utwory do wykonania estradowego; 3) wykonuje wybrane utwory z pamięci; 4) stosuje zasady poprawnego zachowania na estradzie; 5) bierze udział w audycjach i koncertach szkolnych, przesłuchaniach oraz innych formach prezentacji artystycznej. 5. Przygotowanie do aktywnego uczestnictwa w różnych formach życia artystycznego Uczeń: 1) Poznaje życie kulturalne środowiska, poszerza wiedzę ogólnomuzyczną i korzysta z aktualnych informacji multimedialnych; 2) czynnie uczestniczy w życiu szkoły i środowiska lokalnego, występując jako solista lub kameralista w różnych zespołach; 3) jest aktywnym uczestnikiem muzykowania domowego w różnych formac …