DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 21 listopada 2003 r.
Nr 197 TREÂå:
Poz.:
ROZPORZÑDZENIA:
1922 — Ministra Zdrowia z dnia 29 paêdziernika 2003 r. w sprawie wykazu dziedzin piel´gniarstwa oraz dziedzin majàcych zastosowanie w ochronie zdrowia, w których mo˝e byç prowadzona specjalizacja i kursy kwalifikacyjne, oraz ramowych programów specjalizacji dla piel´gniarek i po∏o˝nych . . . . . . . . . . . . . . . . . 13401 1923 — Ministra Zdrowia z dnia 29 paêdziernika 2003 r. w sprawie kszta∏cenia podyplomowego piel´gniarek i po∏o˝nych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13607 1922 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 29 paêdziernika 2003 r. w sprawie wykazu dziedzin piel´gniarstwa oraz dziedzin majàcych zastosowanie w ochronie zdrowia, w których mo˝e byç prowadzona specjalizacja i kursy kwalifikacyjne, oraz ramowych programów specjalizacji dla piel´gniarek i po∏o˝nych Na podstawie art. 10e ust. 3 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach piel´gniarki i po∏o˝nej (Dz. U. z 2001 r. Nr 57, poz. 602 i Nr 89, poz. 969 oraz z 2003 r.
Nr 109, poz. 1029) zarzàdza si´, co nast´puje:
§ 11. Specjalizacje dla piel´gniarek mogà byç
prowadzone w nast´pujàcych dziedzinach piel´gniarstwa:
5)geriatrycznego,
6)kardiologicznego,
7)nefrologicznego,
8)diabetologicznego,
9)pediatrycznego,
1)rodzinnego,
10)chirurgicznego,
2)w ochronie zdrowia pracujàcych,
11)operacyjnego,
3)Êrodowiska nauczania i wychowania,
12)anestezjologicznego i intensywnej opieki,
4)zachowawczego, ———————
13)onkologicznego,
1)Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U.
Nr 93, poz. 833).
14)psychiatrycznego,
15)opieki d∏ugoterminowej,
16)neurologicznego, Dziennik Ustaw Nr 197 — 13402 —
17)opieki paliatywnej,
18)ratunkowego, oraz w dziedzinie promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej.
2.Specjalizacje dla po∏o˝nych mogà byç prowadzone w dziedzinie piel´gniarstwa rodzinnego, dziedzinie promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej oraz w dziedzinach piel´gniarstwa ginekologicznego i piel´gniarstwa po∏o˝niczego.
3.Specjalizacje dla piel´gniarek i po∏o˝nych mogà byç tak˝e prowadzone w dziedzinach piel´gniarstwa neonatologicznego, piel´gniarstwa epidemiologicznego oraz w dziedzinie organizacji i zarzàdzania.
§ 21. Kursy kwalifikacyjne dla piel´gniarek mogà
byç prowadzone w nast´pujàcych dziedzinach piel´gniarstwa:
1)rodzinnego,
2)w ochronie zdrowia pracujàcych,
3)anestezjologicznego i intensywnej opieki,
4)psychiatrycznego,
5)onkologicznego,
6)zachowawczego,
7)Êrodowiska nauczania i wychowania,
8)nefrologicznego z dializoterapià,
9)opieki d∏ugoterminowej,
10)opieki paliatywnej, Poz. 1922 2. Kursy kwalifikacyjne dla po∏o˝nych mogà byç prowadzone w dziedzinie piel´gniarstwa rodzinnego oraz w dziedzinie promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej.
3.Kursy kwalifikacyjne dla piel´gniarek i po∏o˝nych mogà byç tak˝e prowadzone w dziedzinach piel´gniarstwa neonatologicznego, operacyjnego, epidemiologicznego oraz w dziedzinie organizacji i zarzàdzania.
§ 31. Ramowe programy specjalizacji dla dziedzin
wymienionych w § 1 obejmujà blok ogólnozawodowy oraz bloki specjalistyczne.
2.Ramowy program bloku ogólnozawodowego jest okreÊlony w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia.
3.Ramowe programy bloków specjalistycznych sà okreÊlone w za∏àcznikach nr 2—27 do rozporzàdzenia.
§ 4Specjalizacje rozpocz´te po dniu 11 lipca
2003 r. mogà byç prowadzone równie˝ na podstawie dotychczasowych programów kszta∏cenia, jednak nie d∏u˝ej ni˝ do dnia 30 kwietnia 2004 r. Po dniu 30 kwietnia 2004 r. specjalizacje prowadzone sà na podstawie programu kszta∏cenia sporzàdzonego przez organizatora kszta∏cenia zgodnie z ramowym programem kszta∏cenia, okreÊlonym w rozporzàdzeniu, i po pozytywnym zaopiniowaniu tego programu przez Centrum Kszta∏cenia Podyplomowego Piel´gniarek i Po∏o˝nych, a je˝eli organizatorem kszta∏cenia jest podmiot, o którym mowa w art. 10d pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach piel´gniarki i po∏o˝nej, po zatwierdzeniu tego programu przez Dyrektora Centrum Kszta∏cenia Podyplomowego Piel´gniarek i Po∏oznych.
§ 5Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia
11)ratunkowego, oraz w dziedzinie promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej.
Minister Zdrowia: L. Sikorski Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 paêdziernika 2003 r. (poz. 1922) Za∏àcznik nr 1 RAMOWY PROGRAM BLOKU OGÓLNOZAWODOWEGO I. Rodzaj kszta∏cenia 1. Ramowe programy bloków specjalistycznych, o których mowa w za∏àcznikach nr 2—27 do rozporzàdzenia, uwzgl´dniajà:
1)aktualne treÊci wynikajàce z rozwoju nauk medycznych i zmieniajàcego si´ stanu prawnego;
2)zdrowotne potrzeby i problemy regionu w treÊciach kszta∏cenia;
3)indywidualne doÊwiadczenia uczestników szkolenia;
4)realne mo˝liwoÊci w∏asne w zakresie kszta∏cenia podyplomowego, w tym rozszerzenia programu o treÊci nadobowiàzkowe.
2.Organizator kszta∏cenia podyplomowego na podstawie ramowego programu sporzàdza program kszta∏cenia. Program kszta∏cenia musi uwzgl´dniaç wszystkie elementy modu∏ów wskazanych w planie Dziennik Ustaw Nr 197 — 13403 — nauczania ramowego programu, z tym ˝e treÊci kszta∏cenia mogà byç dostosowane do warunków i potrzeb lokalnych.
3.Wykaz umiej´tnoÊci b´dàcych przedmiotem kszta∏cenia ramowego programu jest dla organizatora i uczestnika kszta∏cenia obowiàzujàcym elementem programu. Osiàgni´cie wskazanych umiej´tnoÊci gwarantuje, ˝e ka˝dy absolwent specjalizacji b´dzie posiada∏ takie same kwalifikacje, niezale˝nie od miejsca ukoƒczenia kszta∏cenia, podmiotu organizujàcego kszta∏cenie podyplomowe oraz trybu kszta∏cenia.
Poz. 1922 5. Modyfikacje czasu kszta∏cenia, o których mowa w ust. 4, mogà:
1)polegaç na przesuni´ciach pomi´dzy poszczególnymi modu∏ami lub
2)w cz´Êci zostaç przeznaczone na realizacj´ zadaƒ w ramach samokszta∏cenia.
6.Organizator kszta∏cenia w porozumieniu z kierownikiem specjalizacji oraz wyk∏adowcami mo˝e modyfikowaç czas trwania kszta∏cenia w przypadku programu realizowanego w trybie innym ni˝ dzienny.
4.Poszczególne modu∏y ramowego programu zawierajà cel, treÊci nauczania oraz wykaz umiej´tnoÊci wynikowych, odnoszàce si´ zarówno do zaj´ç teoretycznych, jak i praktycznych.
IV. Sposób organizacji 5. Organizator kszta∏cenia podyplomowego oprócz programu kszta∏cenia teoretycznego obowiàzany jest opracowaç program szkolenia praktycznego dla ka˝dej placówki. Program ten powinien zawieraç cel i umiej´tnoÊci.
2.Planujàc realizacj´ specjalizacji organizator kszta∏cenia powinien:
6.Program szkolenia praktycznego, o którym mowa w ust. 5, powinien uwzgl´dniaç:
1)wykaz Êwiadczeƒ zdrowotnych opracowany na podstawie wykazu umiej´tnoÊci, do których zaliczenia jest obowiàzany uczestnik specjalizacji;
2)dokumentacj´ zawierajàcà potwierdzenie zaliczenia poszczególnych Êwiadczeƒ opracowanà przez organizatora kszta∏cenia, stanowiàcà wewn´trzny dokument organizatora kszta∏cenia.
1.Za przebieg i organizacj´ specjalizacji odpowiedzialny jest organizator kszta∏cenia.
1)opracowaç program kszta∏cenia;
2)opracowaç regulamin organizacyjny specjalizacji, który w szczególnoÊci okreÊli:
a)organizacj´ specjalizacji,
b)zasady i sposób naboru osób przewidzianych na szkolenie,
c)prawa i obowiàzki osób uczestniczàcych w szkoleniu,
d)zakres obowiàzków wyk∏adowców i innych osób prowadzàcych nauczanie teoretyczne i szkolenie praktyczne;
II. Cel kszta∏cenia
3)powo∏aç kierownika specjalizacji;
Celem kszta∏cenia jest przygotowanie wysoko wykwalifikowanej kadry piel´gniarek i po∏o˝nych do sprawowania roli lidera zespo∏ów, inicjowania i wdra˝ania zmian ukierunkowanych na popraw´ jakoÊci Êwiadczonych us∏ug oraz podejmowania dzia∏aƒ zmierzajàcych do rozwoju zawodowego.
4)powo∏aç komisj´ kwalifikacyjnà;
III. Czas trwania specjalizacji 1. ¸àczna liczba godzin wynosi 900—1 200 godzin dydaktycznych, w tym w bloku ogólnozawodowym — 330 godzin.
2.IloÊç godzin w bloku specjalistycznym okreÊlajà dla poszczególnych specjalizacji za∏àczniki nr 2—27 do rozporzàdzenia.
3.Plan nauczania jest okreÊlony dla dziennego trybu kszta∏cenia i zawiera liczb´ godzin przeznaczonà na realizacj´ poszczególnych modu∏ów, z zastrze˝eniem ust. 4.
4.Prowadzàcy zaj´cia w porozumieniu z kierownikiem specjalizacji mogà dokonaç modyfikacji czasu kszta∏cenia w wymiarze nie wi´kszym ni˝ 20 %, majàc na wzgl´dzie lokalne preferencje i potrzeby.
5)powo∏aç w uzgodnieniu z kierownikiem specjalizacji opiekunów szkolenia praktycznego, którzy powinni byç merytorycznymi pracownikami tych placówek;
6)wskazaç kadr´ dydaktycznà posiadajàcà kwalifikacje okreÊlone w programie ramowym;
7)zapewniç baz´ dydaktycznà dostosowanà do liczby uczestników specjalizacji:
a)sale wyk∏adowe,
b)sale warsztatowe,
c)pomieszczenia wyposa˝one w specjalistyczny sprz´t i aparatur´, pracownie informatyczne,
8)zaprojektowaç zaj´cia, Êrodki dydaktyczne, w odniesieniu do poszczególnych modu∏ów, ze szczególnym uwzgl´dnieniem form aktywizujàcych;
9)opracowaç list´ lektur do poszczególnych modu∏ów, uwzgl´dniajàc kryterium aktualnoÊci i adekwatnoÊci doboru do treÊci nauczania;
10)dobraç placówki sta˝owe zgodnie z planem nauczania, w których mo˝liwe b´dzie zdobywanie Dziennik Ustaw Nr 197 — 13404 — umiej´tnoÊci niezb´dnych do wykonywania okreÊlonych Êwiadczeƒ zdrowotnych;
11)posiadaç wewn´trzny system monitorowania jakoÊci kszta∏cenia.
3.W dniu rozpocz´cia specjalizacji ka˝dy uczestnik powinien otrzymaç:
Poz. 1922 2. Do uzyskania tytu∏u specjalisty wymaga si´ zdania egzaminu paƒstwowego przeprowadzonego przez paƒstwowà komisj´ egzaminacyjnà powo∏ywanà przez ministra w∏aÊciwego do spraw zdrowia.
VI. Wykaz umiej´tnoÊci kszta∏cenia b´dàcych przedmiotem
1)harmonogram zaj´ç teoretycznych i praktycznych;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
2)wykaz umiej´tnoÊci b´dàcych przedmiotem kszta∏cenia;
1.Komunikowaç si´ z pacjentem, jego rodzinà i zespo∏em terapeutycznym.
3)kart´ specjalizacji, która z wymaganymi wpisami i zaliczeniami stanowi dowód ich odbycia.
2.Inicjowaç i wprowadzaç zmiany organizacyjne w obszarze dzia∏ania.
4.Do zadaƒ kierownika specjalizacji powinno nale˝eç:
1)wspó∏decydowanie o doborze kadry dydaktycznej;
2)przedstawienie uczestnikom specjalizacji celu, programu i organizacji szkolenia;
3)ocenianie placówek szkolenia praktycznego wed∏ug specyfiki i organizacji zaj´ç;
4)udzielanie indywidualnych konsultacji uczestnikom specjalizacji;
5)zbieranie i analizowanie opinii o przebiegu specjalizacji;
6)zaliczanie specjalizacji i dokonanie wpisu w karcie specjalizacji.
5.Do zadaƒ opiekuna szkolenia praktycznego nale˝y:
1)instrukta˝ wst´pny polegajàcy w szczególnoÊci na zapoznaniu z celem szkolenia praktycznego, organizacjà pracy, wyposa˝eniem placówki, jej personelem, zakresem udzielanych Êwiadczeƒ;
2)instrukta˝ bie˝àcy polegajàcy w szczególnoÊci na organizacji i prowadzeniu zaj´ç, kontroli nad ich prawid∏owym przebiegiem, pomocy w rozwiàzywaniu problemów;
3)instrukta˝ koƒcowy polegajàcy na omówieniu i podsumowaniu zaj´ç, zaliczeniu Êwiadczeƒ zdrowotnych okreÊlonych w programie kszta∏cenia, ocenie uzyskanych wiadomoÊci i umiej´tnoÊci.
V. Sposób sprawdzania efektów nauczania 1. W toku realizacji programu kszta∏cenia nale˝y dokonywaç oceny bie˝àcej polegajàcej na zaliczaniu poszczególnych modu∏ów, w tym sprawdzeniu stopnia opanowania wiedzy i umiej´tnoÊci b´dàcych przedmiotem nauczania teoretycznego i praktycznego, w tym Êwiadczeƒ zdrowotnych przewidzianych w programie kszta∏cenia, przy czym warunki zaliczania ustala wyk∏adowca lub opiekun szkolenia praktycznego w porozumieniu z kierownikiem specjalizacji.
3.Interpretowaç i upowszechniaç zasady kodeksu deontologii zawodowej.
4.Upowszechniaç, interpretowaç i stosowaç akty prawne dotyczàce ochrony zdrowia, prawa pracy i przepisów dotyczàcych zawodu piel´gniarki i po∏o˝nej.
5.Korzystaç z podstaw naukowych dydaktyki ogólnej i andragogiki.
6.OkreÊlaç wieloczynnikowe uwarunkowania zdrowia, chorób i niepe∏nosprawnoÊci.
7.Identyfikowaç indywidualne potrzeby jednostki, rodziny, grup spo∏ecznych i spo∏eczeƒstwa.
8.Analizowaç uwarunkowania gospodarcze, ekologiczne, demograficzne i epidemiologiczne kraju, regionu, powiatu i gminy.
9.Uczestniczyç w budowaniu strategii dla zdrowia w województwie, powiecie, gminie.
10.Wykorzystywaç sprz´t komputerowy w ca∏oÊciowej analizie danych.
11.Rozpoznawaç zapotrzebowanie na opiek´ zdrowotnà.
12.Oceniaç zapotrzebowanie na opiek´ piel´gniarskà.
13.Identyfikowaç potrzeby ró˝nych grup ludzi w zakresie piel´gnowania w zdrowiu i w chorobie.
14.Dokonywaç oceny stanu zdrowia pacjenta.
15.Przeprowadziç badanie fizykalne pacjenta.
16.Stawiaç diagnoz´ piel´gniarskà.
17.Planowaç opiek´ piel´gniarskà, po∏o˝niczà w stosunku do wszystkich odbiorców Êwiadczeƒ.
18.Realizowaç holistycznà opiek´ nad pacjentem.
19.Oceniaç wyniki opieki piel´gniarskiej, po∏o˝niczej.
20.Monitorowaç jakoÊç Êwiadczonych us∏ug.
21.Podnosiç jakoÊç Êwiadczeƒ piel´gniarskich, po∏o˝niczych.
22.OkreÊlaç zasady finansowania systemu ochrony zdrowia.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13405 — Poz. 1922 23. Oceniaç koszty poszczególnych Êwiadczeƒ piel´gniarskich, po∏o˝niczych.
29.Charakteryzowaç teori´ piel´gnowania i stosowaç jà w praktyce zawodowej.
24.Przygotowaç ofert´ i plan finansowy Êwiadczeƒ zdrowotnych realizowanych przez piel´gniark´, po∏o˝nà.
30.Opracowywaç procedury i standardy praktyki zawodowej.
25.Wykorzystywaç zasady marketingu w odniesieniu do Êwiadczeƒ zdrowotnych.
31.Monitorowaç warunki fizyczne i psychiczne w miejscu pracy.
27.Organizowaç opiek´ piel´gniarskà, po∏o˝niczà.
32.Planowaç w∏asnà karier´ zawodowà i doradzaç piel´gniarkom, po∏o˝nym w zakresie planowania kariery.
28.Wzbogacaç i wykorzystywaç teoretyczny dorobek piel´gniarstwa.
33.OkreÊlaç kierunki rozwoju opieki piel´gniarskiej, po∏o˝niczej.
26.Zarzàdzaç opiekà piel´gniarskà, po∏o˝niczà.
VII. Plan nauczania Lp.
MODU¸ Liczba godzin I Elementy psychologii 15 II Dydaktyka z elementami edukacji medycznej 15 III Socjologia zdrowia i choroby 15 IV Etyka, deontologia i prawo 15 V Organizacja i zarzàdzanie z elementami ekonomiki ochrony zdrowia 30 VI Polityka spo∏eczna i zdrowie publiczne 30 VII Ocena stanu zdrowia i badanie fizykalne 100 VIII Teorie piel´gnowania 15 IX Badania naukowe w piel´gniarstwie 15 X Rozwój zawodowy 15 XI Informatyka i statystyka w praktyce zawodowej piel´gniarki, po∏o˝nej 30 Teoria — liczba godzin STA˚1) Lp.
295 Liczba godzin I Oddzia∏y: internistyczny (chirurgiczny, neurologiczny lub po∏o˝niczy2)) 21 II Oddzia∏ intensywnej opieki medycznej, Oddzia∏ intensywnej opieki kardiologicznej 14 Sta˝ — liczba godzin ———————
1)Wskazane placówki sta˝owe sà w∏aÊciwe dla modu∏u VII Ocena stanu zdrowia i badanie fizykalne.
2)Oddzia∏ po∏o˝niczy, gdy uczestnikiem szkolenia jest po∏o˝na.
35 Dziennik Ustaw Nr 197 — 13406 — Poz. 1922 VIII. Program nauczania 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych MODU¸ I. ELEMENTY PSYCHOLOGII W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1.Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do konstruktywnego rozwiàzywania problemów i konfliktów, prowadzenia mediacji i negocjacji, a tak˝e kszta∏towania cech przywódczych.
1)rozpoznawaç potrzeby edukacyjne piel´gniarek, po∏o˝nych;
2)projektowaç zaj´cia dydaktyczne, dobierajàc w∏aÊciwe metody nauczania u∏atwiajàce osiàgni´cie za∏o˝onego celu kszta∏cenia;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
3)dokonaç pomiaru efektów dydaktycznych;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
4)projektowaç programy doskonalenia zawodowego i ich oceny;
1)nawiàzaç kontakt terapeutyczny z pacjentem, rodzinà, zespo∏em;
5)dobieraç metody i formy nauczania w edukacji zdrowotnej dzieci, m∏odzie˝y, doros∏ych;
2)wskazaç sposoby rozwiàzywania sytuacji trudnych i konfliktowych;
6)przygotowaç programy edukacyjne zgodnie z przyj´tà metodykà;
3)podejmowaç rol´ mediatora w ró˝norodnych sytuacjach zawodowych, korzystajàc z technik negocjacyjnych;
7)wspó∏dzia∏aç w organizowaniu praktycznej nauki zawodu;
4)kszta∏towaç i rozwijaç swoje umiej´tnoÊci przywódcze, wykorzystujàc je do przewodzenia zespo∏em;
5)zmniejszaç poziom stresu swojego, wspó∏pracowników i podopiecznych.
3.TreÊci nauczania:
1)komunikowanie si´ z jednostkà i grupà;
2)rozwiàzywanie problemów;
3)mediacje i negocjacje;
4)kszta∏towanie cech przywódczych;
5)stres i radzenie sobie ze stresem — techniki obni˝ania stresu.
MODU¸ II. DYDAKTYKA Z ELEMENTAMI EDUKACJI MEDYCZNEJ 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do:
1)rozpoznawania potrzeb edukacyjnych piel´gniarek i po∏o˝nych;
2)poznania zasad i metod nauczania;
3)poznania metod kontroli i oceny wyników nauczania;
4)planowania i organizowania dzia∏alnoÊci dydaktycznej;
8)kierowaç samokszta∏ceniem piel´gniarek i po∏o˝nych.
3.TreÊci nauczania:
1)proces nauczania i uczenia si´;
2)formu∏owanie celów kszta∏cenia;
3)zasady i metody nauczania — wykorzystanie metod aktywizujàcych w procesie nauczania;
4)metody kontroli i oceny wyników nauczania i uczenia si´;
5)aktywnoÊç edukacyjna doros∏ych a kszta∏cenie ustawiczne;
6)zasady i techniki samodzielnego uczenia si´;
7)systemy kszta∏cenia i doskonalenia piel´gniarek i po∏o˝nych w aspekcie strategii Âwiatowej Organizacji Zdrowia (WHO);
8)program edukacyjny;
9)edukacja zdrowotna dzieci i doros∏ych.
MODU¸ III. SOCJOLOGIA ZDROWIA I CHOROBY 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do:
1)rozpoznawania spo∏ecznych uwarunkowaƒ sytuacji zdrowotnej cz∏owieka;
5)opracowywania programów edukacyjnych;
2)diagnozowania sytuacji spo∏ecznej pacjenta i jego rodziny w zwiàzku z chorobà lub niepe∏nosprawnoÊcià;
6)prowadzenia edukacji zdrowotnej dzieci i doros∏ych.
3)poznawania metod i wyników badaƒ socjologicznych nad zawodami medycznymi.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13407 — Poz. 1922 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
3)analizowania w∏asnych zasad etycznych;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
4)upowszechniania i stosowania aktów prawnych w dzia∏alnoÊci zawodowej;
1)przedstawiaç i interpretowaç uwarunkowania i ich konsekwencje dla aktualnego stanu zdrowia pacjenta;
5)uzyskiwania wysokiej oceny spo∏ecznej i dbania o morale zawodu.
2)analizowaç, interpretowaç oraz przewidywaç indywidualne i spo∏eczne reakcje na chorob´ oraz niepe∏nosprawnoÊç;
3)planowaç dzia∏ania wspierajàce pacjenta, rodzin´;
4)opisaç cechy charakteryzujàce modele opieki szpitalnej i sytuacj´ pacjenta w ka˝dym z nich, wskazujàc mo˝liwoÊç wyboru najlepszego, dost´pnego modelu opieki;
5)charakteryzowaç poszczególne modele opieki nad osobami niepe∏nosprawnymi i okreÊlaç dzia∏ania niezb´dne do realizacji nowoczesnego modelu opieki;
6)interpretowaç wyznaczniki pozycji zawodu piel´gniarki lub po∏o˝nej.
3.TreÊci nauczania:
1)przedmiot socjologii zdrowia i choroby, socjomedyczne wskaêniki zdrowia;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1)okreÊlaç êród∏a prawa;
2)rozpoznawaç problemy etyczno-deontologiczne w pracy w∏asnej i ca∏ego zespo∏u terapeutycznego;
3)wspieraç wspó∏pracowników w rozwiàzywaniu dylematów moralnych;
4)korzystaç z przepisów prawnych w interesie podopiecznego i w∏asnym.
3.TreÊci nauczania:
1)wprowadzenie w zagadnienia etyczne: przedmiot materialny i formalny etyki jako nauki;
2)g∏ówne koncepcje etyczne:
a)etyka indywidualna i spo∏eczna,
2)bycie chorym — rola spo∏eczna;
b)egzystencjalizm i personalizm,
3)spo∏eczne uwarunkowania zdrowia w uj´ciu strukturalnym, interakcyjnym i systemowym;
c)etyka niezale˝na,
4)spo∏eczne konsekwencje choroby i niepe∏nosprawnoÊci: od wsparcia spo∏ecznego do izolacji spo∏ecznej;
5)modele opieki szpitalnej, pacjent w instytucji opiekuƒczej;
6)jakoÊç ˝ycia;
7)zachowania spo∏eczne zwiàzane z narodzinami;
8)zachowania spo∏eczne zwiàzane z umieraniem;
9)socjologiczna analiza zawodów medycznych: zawód piel´gniarki i po∏o˝nej.
MODU¸ IV. ETYKA, DEONTOLOGIA I PRAWO 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do:
1)przewidywania, rozpoznawania i rozwiàzywania sytuacji konfliktowych b´dàcych dylematami moralnymi;
2)wspierania w rozwiàzywaniu sytuacji stwarzajàcych dylematy moralne;
d)aspekty moralne pracy piel´gniarek, po∏o˝nych w Êwietle koncepcji etycznych,
e)zasady deontologii,
f)stosunek do ˝ycia ludzkiego i godnoÊci ludzkiej,
g)znaczenie norm moralnych i prawnych;
3)odpowiedzialnoÊç pracowników s∏u˝by zdrowia, prawo i jego êród∏a, stosunek prawny, problemy odpowiedzialnoÊci w przypadkach zespo∏owego dzia∏ania w medycynie, regulacje prawne dotyczàce zawodu piel´gniarki, po∏o˝nej, mi´dzynarodowe uregulowania prawne zawodu piel´gniarki, po∏o˝nej;
4)systemy wartoÊci — szanowanie wartoÊci, obyczajów, wierzeƒ religijnych: hierarchia wartoÊci, konflikty wartoÊci, humanistyczne wartoÊci piel´gniarki, po∏o˝nej;
5)etyczne aspekty ludzkiego dzia∏ania, etyczne aspekty podejmowania decyzji w ró˝nych warunkach, wybrane zagadnienia z bioetyki — eksperyment medyczny, przeszczepy komórek, tkanek i narzàdów, eutanazja, interwencje medyczne zwiàzane z reprodukcjà, wybrane zagadnienia z in˝ynierii genetycznej.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13408 — MODU¸ V. ORGANIZACJA I ZARZÑDZANIE Z ELEMENTAMI EKONOMIKI OCHRONY ZDROWIA 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do sprawnego organizowania i skutecznego zarzàdzania w piel´gniarstwie, rozwiàzywania problemów organizacyjnych, wykorzystywania technik badania i usprawniania pracy do wprowadzania zmian organizacyjnych i podnoszenia jakoÊci opieki.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1)okreÊliç misj´ organizacji;
2)wspó∏uczestniczyç w tworzeniu lub doskonaleniu struktur organizacyjnych zak∏adu;
3)omówiç funkcje zarzàdzania;
4)planowaç, organizowaç, nadzorowaç i oceniaç dzia∏ania w∏asne i podleg∏ego zespo∏u;
5)okreÊlaç zapotrzebowania na us∏ugi piel´gniarskie na podstawie uwarunkowaƒ demograficznych, epidemiologicznych, geograficznych i spo∏ecznych;
6)planowaç us∏ugi w aspekcie popytu, poda˝y i posiadanych Êrodków;
7)zarzàdzaç Êwiadczeniami zdrowotnymi, monitorujàc i racjonalizujàc koszty;
8)przygotowaç plan finansowy Êwiadczeƒ piel´gniarskich;
9)dokonywaç wyboru technologii medycznych spe∏niajàcych wymogi jakoÊci;
10)budowaç standardy i kryteria oceny jakoÊci opieki;
11)konstruowaç narz´dzia do oceny jakoÊci piel´gnowania;
12)monitorowaç jakoÊç opieki piel´gniarskiej, po∏o˝niczej.
Poz. 1922
7)finansowanie Êwiadczeƒ zdrowotnych;
8)podstawy opracowania bud˝etu jednostki;
9)marketing w ochronie zdrowia;
10)jakoÊç w ochronie zdrowia.
MODU¸ VI. POLITYKA SPO¸ECZNA I ZDROWIE PUBLICZNE 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do poznania koncepcji zdrowia publicznego i jego miejsca w ochronie zdrowia, okreÊlenia zadaƒ piel´gniarstwa w stosunku do za∏o˝eƒ polityki zdrowotnej i spo∏ecznej oraz realizowania i koordynowania dzia∏aƒ promujàcych zdrowie.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1)omówiç sytuacj´ epidemiologicznà regionu, kraju;
2)przedstawiç zwiàzek mi´dzy politykà spo∏ecznà a politykà zdrowotnà;
3)przygotowaç oferty Êwiadczeƒ zdrowotnych realizowanych przez piel´gniark´, po∏o˝nà dla okreÊlonych grup odbiorców;
4)okreÊlaç kierunki polityki zdrowotnej, spo∏ecznej regionu, kraju;
5)podejmowaç dzia∏ania na rzecz zdrowia;
6)eliminowaç zagro˝enia zdrowia.
3.TreÊci nauczania:
1)organizacja ochrony zdrowia w Polsce;
2)zdrowie publiczne w ochronie zdrowia;
3)kierunki polityki zdrowotnej;
4)wskaêniki stanu zdrowia;
5)uwarunkowania zdrowia;
6)g∏ówne zagro˝enia zdrowotne w Polsce;
3.TreÊci nauczania:
1)misja, cel i struktura organizacji;
7)demograficzne uwarunkowania polityki spo∏ecznej;
2)zarzàdzanie;
8)geneza i zakres zabezpieczenia spo∏ecznego;
3)kierowanie zasobami ludzkimi;
9)udzia∏ jednostek samorzàdu terytorialnego w kreowaniu polityki zdrowotnej, spo∏ecznej województwa, powiatu, gminy;
4)organizacja pracy zespo∏ów piel´gniarskich;
5)wartoÊciowanie pracy;
6)ekonomika ochrony zdrowia: poda˝, popyt, rynek potrzeb i Êwiadczeƒ zdrowotnych;
10)transformacja ustrojowa a problemy spo∏eczne i zdrowotne;
11)budowa i realizacja programów promocyjnych.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13409 — MODU¸ VII. OCENA STANU ZDROWIA I BADANIE FIZYKALNE 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do samodzielnego wykonania badania fizykalnego oraz oceny stanu zdrowia pacjenta ze szczególnym uwzgl´dnieniem rozpoznania stanu zagro˝enia zdrowia i ˝ycia, a tak˝e interpretacji podstawowych badaƒ diagnostycznych w warunkach opieki szpitalnej, ambulatoryjnej i domowej.
Poz. 1922
4)stany zagro˝enia ˝ycia: rozpoznanie, kwalifikowane post´powanie niefarmakologiczne, post´powanie farmakologiczne;
5)analiza wyników przeprowadzonego badania podmiotowego, przedmiotowego oraz badaƒ dodatkowych;
6)ocena stanu zdrowia pacjenta, diagnoza piel´gniarska.
MODU¸ VIII. TEORIE PIEL¢GNOWANIA 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych 1. Cel modu∏u W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1)przeprowadziç badanie podmiotowe pacjenta ze szczególnym uwzgl´dnieniem objawów choroby podstawowej;
Zaktualizowanie oraz poszerzenie wiedzy w zakresie filozofii i teorii piel´gnowania.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
2)przeprowadziç badanie przedmiotowe pacjenta i oceniç stan jego zdrowia ze szczególnym uwzgl´dnieniem dotkni´tych chorobà narzàdów i uk∏adów;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
3)oceniç stan zagro˝enia zdrowia i ˝ycia oraz wdro˝yç w∏aÊciwe post´powanie niefarmakologiczne i farmakologiczne;
2)przedstawiç wybrane modele piel´gnowania;
4)proponowaç, pobieraç do badaƒ oraz interpretowaç badania diagnostyczne w zakresie diagnostyki laboratoryjnej, diagnostyki obrazowej i elektrodiagnostyki;
5)prowadziç dokumentacj´ medycznà.
1)wyjaÊniç poj´cie filozofii piel´gniarstwa;
3)wyjaÊniç znaczenie teorii piel´gnowania dla praktyki zawodowej i rozwoju piel´gniarstwa;
4)omawiaç koncepcj´ procesu piel´gnowania;
5)dokumentowaç proces piel´gnowania.
3.TreÊci nauczania:
3.TreÊci nauczania:
1)filozofia piel´gniarstwa;
1)badanie podmiotowe:
a)dane ogólne,
b)stan ogólny,
c)g∏ówne skargi, dolegliwoÊci,
d)podstawowa choroba,
e)wywiad dotyczàcy przebytych chorób,
f)wywiad w kierunku dolegliwoÊci ze strony poszczególnych narzàdów i uk∏adów,
g)wywiad rodzinny;
2)modele piel´gnowania: F. Nightingale, V. Henderson, N. Roper, H. Peplau, D. Orem, B. Neuman, J. Watson, inne;
2)badanie przedmiotowe: stan ogólny, stan psychiczny, skóra, tkanka podskórna i w´z∏y ch∏onne, narzàdy zmys∏ów, jama ustna, gard∏o, szyja, klatka piersiowa i p∏uca, uk∏ad sercowo-naczyniowy i krà˝enie obwodowe, jama brzuszna, okolice odbytu oraz narzàdy p∏ciowe, uk∏ad nerwowy, uk∏ad mi´Êniowo-szkieletowy, badanie kobiety ci´˝arnej podczas pierwszej wizyty i w cià˝y zaawansowanej, badanie po∏o˝nicy; badanie po∏o˝nicze3);
3)diagnostyka: diagnostyka laboratoryjna, diagnostyka obrazowa, elektrodiagnostyka, badanie kardiotokograficzne i ultrasonograficzne3); ———————
3)Dotyczy szkoleƒ specjalizacyjnych dla po∏o˝nych.
3)zastosowanie teorii piel´gnowania w dzia∏alnoÊci praktycznej;
4)proces piel´gnowania a teorie piel´gnowania.
MODU¸ IX. BADANIA NAUKOWE W PIEL¢GNIARSTWIE 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do:
1)korzystania z ró˝norodnych prac naukowych;
2)uczestniczenia i wspó∏pracy w badaniach naukowych w dziedzinie medycyny i piel´gniarstwa;
3)wykorzystania w praktyce zawodowej opublikowanych w literaturze wyników badaƒ oraz badaƒ w∏asnych lub zespo∏u;
4)ubiegania si´ (w konkursach) o realizacj´ projektów w zakresie ochrony zdrowia.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13410 — Poz. 1922 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych 3. TreÊci nauczania:
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1)powstanie zawodu piel´gniarki, po∏o˝nej w Polsce i na Êwiecie;
1)korzystaç z literatury naukowej;
2)kierunki rozwoju piel´gniarstwa i opieki po∏o˝niczej w Polsce i na Êwiecie;
2)uczestniczyç w badaniach naukowych;
3)dokonaç opisu i oceny istniejàcego stanu;
4)wybieraç i zastosowaç w∏aÊciwà metod´ i technik´ badawczà;
3)rola piel´gniarki, po∏o˝nej w ocenie opiniotwórczych gremiów;
4)rola a osoba piel´gniarki, po∏o˝nej;
6)wspó∏organizowaç badania;
5)„metaumiej´tnoÊci” przydatne w pracy z pacjentem — sposoby poszukiwania, uÊwiadamiania sobie oraz wykorzystywania w∏asnych postaw i emocji w pracy z pacjentem;
7)wskazaç mo˝liwoÊci wykorzystania wyników badaƒ naukowych w praktyce;
6)planowanie rozwoju zawodowego, kariera zawodowa;
8)przygotowaç ofert´ konkursowà na realizacj´ projektu w zakresie ochrony zdrowia.
7)doskonalenie zawodowe.
5)stosowaç zasady prowadzenia badaƒ naukowych;
3.TreÊci nauczania:
MODU¸ XI. INFORMATYKA I STATYSTYKA W PRAKTYCE ZAWODOWEJ PIEL¢GNIARKI I PO¸O˚NEJ
1)poj´cie badaƒ naukowych;
2)problem badawczy;
3)ocena problemu badawczego;
4)okreÊlenie hipotez;
5)przedmiot badaƒ;
1.Cel modu∏u Wyposa˝enie piel´gniarki, po∏o˝nej w wiedz´ i umiej´tnoÊci umo˝liwiajàce wykorzystanie danych statystycznych do planowania, oceniania i usprawniania organizacji opieki piel´gniarskiej, po∏o˝niczej w samodzielnych publicznych i niepublicznych zak∏adach opieki zdrowotnej.
6)metody, techniki i narz´dzia badawcze;
7)warunki lokalne i spo∏eczno-organizacyjne badaƒ;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
8)badania pilota˝owe;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
9)wykorzystanie badaƒ w praktyce piel´gniarskiej i po∏o˝niczej.
1)wspó∏uczestniczyç w przeprowadzaniu badaƒ statystycznych;
MODU¸ X. ROZWÓJ ZAWODOWY
2)analizowaç dynamik´ zjawisk masowych, w tym obliczaç wskaêniki dynamiki;
1.Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki, po∏o˝nej do poznania dróg i planowania rozwoju zawodowego oraz wykorzystania w∏asnych mo˝liwoÊci i umiej´tnoÊci w realizacji kariery zawodowej.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka, po∏o˝na powinna:
1)omówiç czynniki warunkujàce przemiany w piel´gniarstwie;
3)stwierdzaç zale˝noÊci korelacyjne pomi´dzy zmiennymi;
4)pos∏ugiwaç si´ sprz´tem komputerowym w zakresie niezb´dnym do gromadzenia i opracowania danych statystycznych, prowadziç prace biurowe, korzystaç z poczty elektronicznej i przesy∏aç dane poprzez sieç komputerowà;
5)pos∏ugiwaç si´ aplikacjami stosowanymi w zak∏adach ochrony zdrowia w zakresie niezb´dnym do wprowadzania, modyfikowania, sortowania i wyszukiwania danych oraz sporzàdzaç raporty i zestawienia danych;
2)planowaç i modyfikowaç w∏asny rozwój zawodowy;
6)wnioskowaç na podstawie badaƒ statystycznych.
3)wykorzystywaç i stosowaç funkcjonujàce koncepcje rozwoju zawodowego;
3.TreÊci nauczania:
4)wykorzystaç w∏asny potencja∏ do pracy z ludêmi.
2)planowanie i prowadzenie badaƒ statystycznych;
1)podstawowe poj´cia statystyczne;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13411 —
3)opisowa analiza zjawisk statystycznych: Êrednia arytmetyczna, harmoniczna, geometryczna i dominanta;
4)analiza wspó∏zale˝noÊci zjawisk masowych: sposoby stwierdzania zale˝noÊci korelacyjnej, wspó∏czynniki korelacji;
5)wnioskowanie statystyczne: hipotezy statystyczne, przedzia∏y ufnoÊci;
6)podstawowe oprogramowanie komputerów klasy PC: Êrodowisko Windows, charakterystyka komputerowych baz danych;
7)programy komputerowe u˝ywane w jednostkach s∏u˝by zdrowia: system ewidencji ruchu chorych, skomputeryzowana historia choroby, system analizy kosztów, system kadr, system p∏ac, system obs∏ugi aptek;
8)zastosowanie komputerów w pracach biurowych: zasady edycji dokumentów, sporzàdzanie tabel i zestawieƒ, przesy∏anie danych przez sieç komputerowà, poczta elektroniczna.
Poz. 1922
1)tytu∏ naukowy profesora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
2)stopieƒ naukowy doktora habilitowanego w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
3)stopieƒ naukowy doktora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów.
2.Wyk∏adowcami mogà byç osoby majàce nie mniej ni˝ pi´cioletni sta˝ zawodowy w dziedzinie b´dàcej przedmiotem specjalizacji, doÊwiadczenie dydaktyczne oraz spe∏niajà co najmniej jeden z warunków:
1)posiadajà tytu∏ zawodowy magistra piel´gniarstwa, magistra po∏o˝nictwa;
2)posiadajà tytu∏ zawodowy piel´gniarki, po∏o˝nej i tytu∏ specjalisty w dziedzinie piel´gniarstwa lub w dziedzinie majàcej zastosowanie w ochronie zdrowia;
3)posiadajà tytu∏ specjalisty w dziedzinie medycyny;
IX. Kwalifikacje kadry dydaktycznej 1. Organizator kszta∏cenia zapewnia w przedmiotowej dziedzinie kszta∏cenia wyk∏adowców posiadajàcych:
4)posiadajà ukoƒczone studia wy˝sze na kierunku majàcym zastosowanie w ochronie zdrowia lub inne kwalifikacje niezb´dne do realizacji wybranych zagadnieƒ.
Za∏àcznik nr 2 RAMOWY PROGRAM BLOKU SPECJALISTYCZNEGO SPECJALIZACJI W DZIEDZINIE PIEL¢GNIARSTWA RODZINNEGO DLA PIEL¢GNIAREK I. Cel kszta∏cenia 1. Przygotowanie piel´gniarki do profesjonalnego sprawowania opieki nad osobà zdrowà i chorà w jej Êrodowisku zamieszkania, a zw∏aszcza do:
1)Êwiadczenia opieki jednostkom, rodzinom i osobom z grup ryzyka, grupom zaniedbanym, spo∏ecznoÊci lokalnej w sytuacjach nietypowych i trudnych;
2)pe∏nienia roli konsultanta i doradcy do spraw zdrowia;
3)pe∏nienia roli lidera w zespole piel´gniarek rodzinnych.
II. Czas trwania specjalizacji 3. ¸àczna liczba godzin w bloku specjalistycznym wynosi 665 godzin, w tym: cz´Êç teoretyczna 420 godzin, cz´Êç praktyczna 245 godzin.
III. Wykaz umiej´tnoÊci kszta∏cenia b´dàcych przedmiotem W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1.OkreÊliç potrzeby zdrowotne podopiecznego, rodziny i spo∏ecznoÊci lokalnej.
2.Rozpoznaç i okreÊliç konieczny zakres opieki nad podopiecznym, rodzinà.
3.Zaplanowaç charakter opieki nad podopiecznym, rodzinà.
4.Zdiagnozowaç sytuacj´ trudnà.
1.¸àczna liczba godzin wynosi 995 godzin dydaktycznych.
5.OkreÊliç swoje kompetencje w rozwiàzaniu sytuacji trudnej, problemowej.
2.¸àczna liczba godzin w bloku ogólnozawodowym wynosi 330 godzin.
6.Wspó∏dzia∏aç w zespole na rzecz rozwiàzywania sytuacji trudnych.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13412 — Poz. 1922 7. Sformu∏owaç cele i zakres aktywizacji podopiecznego, rodziny.
29.Projektowaç programy doskonalenia dla piel´gniarek rodzinnych.
8.Rozpoznaç zapotrzebowanie na opiek´ nieprofesjonalnà w Êrodowisku.
30.Uczestniczyç w rozwiàzywaniu trudnych i nietypowych problemów.
9.Rozpoznaç i interpretowaç problemy opiekuƒcze rodziny.
31.Dokonywaç samooceny wiedzy i umiej´tnoÊci zawodowych.
10.Uzasadniç znaczenie rodziny w procesie opieki i samoopieki w leczeniu oraz rehabilitacji w ró˝nych sytuacjach zdrowotnych i spo∏ecznych.
32.Rejestrowaç, oceniaç, uogólniaç wyniki swojej pracy.
11.OkreÊliç sytuacje (czynniki) ryzyka zagro˝enia zdrowia.
12.Oceniç trafnoÊç celów i planów dzia∏aƒ piel´gniarskich w sytuacjach nietypowych.
13.Dobraç odpowiedni model opieki piel´gniarskiej do stanu i sytuacji podopiecznego, rodziny.
14.Doradzaç piel´gniarkom w formu∏owaniu celów i planowaniu dzia∏aƒ.
15.Opracowywaç szczegó∏owe standardy post´powania piel´gniarskiego.
16.Analizowaç i wdra˝aç standardy opieki do praktyki piel´gniarskiej.
17.Omówiç rol´ piel´gniarki rodzinnej w piel´gnowaniu pacjenta, rodziny w oparciu o wybrany model, teori´ piel´gnowania.
18.Ró˝nicowaç modele opieki piel´gniarskiej.
19.OkreÊliç cele i zakres aktywizacji spo∏ecznoÊci lokalnej na rzecz zdrowia.
20.Kszta∏towaç Êwiadomy udzia∏ podopiecznego, rodziny w procesie piel´gnowania i edukacji.
33.Opracowaç i realizowaç plan w∏asnego rozwoju zawodowego.
34.Promowaç zdrowie w∏asne i innych.
35.Wykorzystaç programy promocji zdrowia w konkretnym dzia∏aniu.
36.Wspó∏dzia∏aç z ró˝nymi instytucjami, organizacjami na rzecz promocji zdrowia.
37.Wspó∏uczestniczyç w opracowywaniu, realizacji i ewaluacji programów promocji zdrowia.
38.Opracowaç pomoce i Êrodki do realizacji programów promocji zdrowia.
39.Wskazaç liderów w spo∏ecznoÊci lokalnej do dzia∏aƒ na rzecz zdrowia.
40.Kszta∏towaç zachowania etyczne w relacji z podopiecznym, rodzinà.
41.Rozpoznaç problemy etyczno-moralne w pracy piel´gniarek rodzinnych i wspieraç wspó∏pracowników w ich rozwiàzywaniu.
42.Nawiàzaç kontakt i wspó∏dzia∏aç z ró˝nymi instytucjami, organizacjami w celu poprawy sytuacji podopiecznego, rodziny.
21.Komunikowaç si´ efektywnie z cz∏owiekiem zdrowym, chorym, rodzinà, grupà spo∏ecznà, dobierajàc odpowiednie metody i techniki komunikowania si´.
43.Kierowaç i nadzorowaç prac´ zespo∏u piel´gniarek rodzinnych.
22.Doradzaç w zakresie samoopieki i podstawowych czynnoÊci ˝ycia codziennego.
45.Oceniaç zapotrzebowanie na opiek´ piel´gniarskà w Êrodowisku.
23.Prowadziç doradztwo w zakresie rozwiàzywania problemów piel´gnacyjnych, zdrowotnych i spo∏ecznych.
46.Przygotowaç prognoz´ zapotrzebowania na Êrodowiskowà opiek´ piel´gniarskà.
24.Doradzaç w zakresie wspierania zdrowia i przeciwdzia∏aç jego zagro˝eniom.
25.Doradzaç, inspirowaç, realizowaç dzia∏ania edukacyjne.
44.Oceniaç struktury organizacyjne w zak∏adzie podstawowej opieki zdrowotnej.
47.Inicjowaç zmiany w organizacji pracy.
48.Formu∏owaç cele i zadania piel´gniarki rodzinnej.
49.Dokumentowaç proces piel´gnowania.
26.Analizowaç i oceniaç efektywnoÊç dzia∏aƒ piel´gniarskich.
50.Wykorzystaç materia∏y statystyczne do analizy zdrowia spo∏ecznoÊci lokalnej.
27.Opracowaç koncepcj´ i kryteria oceny poprawy jakoÊci opieki w podstawowej opiece zdrowotnej.
51.Wspó∏uczestniczyç w badaniach naukowych dotyczàcych piel´gniarstwa.
28.Rozpoznaç oczekiwania personelu w zakresie kszta∏cenia i samokszta∏cenia.
52.Wykorzystaç wyniki badaƒ dla rozwoju praktyki piel´gniarskiej.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13413 — Poz. 1922 IV. Plan nauczania Lp.
MODU¸ STA˚ Teoria — liczba godzin placówka liczba godzin ¸àczna liczba godzin I Wybrane zagadnienia z epidemiologii i demografii 30 — — 30 II Rozwój praktyki zawodowej — jakoÊç opieki w podstawowej opiece zdrowotnej 30 — — 30 III Formy, zakres i metody aktywizacji spo∏ecznoÊci lokalnej 15 Urzàd Miasta (Gminy1)) lub OÊrodek Pomocy Spo∏ecznej 35 50 IV Socjologia rodziny z elementami antropologii kultury 30 — — 30 V Promocja zdrowia, edukacja zdrowotna w rodzinie i spo∏ecznoÊci lokalnej 45 Poradnia lub Gabinet promocji zdrowia 35 80 VI Piel´gniarstwo rodzinne 30 — — 30 VII Zaawansowana opieka piel´gniarska w wybranych problemach zdrowotnych 240 70 70 35 415 ¸àczna liczba godzin 420 245 665 Psychiatria Êrodowiskowa Poradnia rehabilitacyjna Opieka paliatywna2) ———————
1)Biuro, wydzia∏ odpowiadajàcy za polityk´ zdrowotnà i spo∏ecznà w urz´dzie miasta lub gminy.
2)Oddzia∏ opieki paliatywnej, hospicjum lub poradnia leczenia bólu.
V. Program nauczania MODU¸ I. WYBRANE ZAGADNIENIA Z EPIDEMIOLOGII I DEMOGRAFII 1. Cel modu∏u
3)przygotowaç prognoz´ zapotrzebowania na opiek´ piel´gniarskà w oparciu o analiz´ dost´pnych danych statystycznych;
4)przeprowadziç sonda˝ ukierunkowany na subiektywnà ocen´ stanu zdrowia wybranej populacji.
1)poznanie problemów epidemiologicznych oraz ich demograficznych, spo∏ecznych i ekonomicznych uwarunkowaƒ;
3.TreÊci nauczania:
2)poznanie podstawowych procesów ludnoÊciowych i aktualnych problemów zwiàzanych ze stanem zdrowia spo∏eczeƒstwa;
2)analiza wskaêników zdrowia i charakterystyka epidemiologiczna wybranych populacji;
3)wykorzystanie ró˝nego rodzaju materia∏ów statystycznych do analizy stanu zdrowia populacji.
4)analiza sytuacji demograficznej Polski i Europy — polityka populacyjna;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
5)sytuacja demograficzna a polityka rodzinna;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)korzystaç z materia∏ów w analizie stanu zdrowia wybranej populacji;
6)zwiàzki mi´dzy sytuacjà epidemiologicznà wybranej spo∏ecznoÊci lokalnej a wyst´pujàcymi w niej procesami spo∏ecznymi i demograficznymi zachodzàcymi w Êrodowisku lokalnym (np.: gminie, powiecie i województwie);
2)wyodr´bniç szczegó∏owe, typowe dla wybranej populacji problemy epidemiologiczne, demograficzne i ekologiczne;
7)wykorzystanie ró˝nych êróde∏ i typów informacji do analizy i prognozy zapotrzebowania na opiek´ piel´gniarskà w wybranym Êrodowisku lokalnym.
1)podstawowe poj´cia z zakresu epidemiologii;
3)podstawowe poj´cia z zakresu demografii;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13414 — MODU¸ II. ROZWÓJ PRAKTYKI ZAWODOWEJ — JAKOÂå OPIEKI W PODSTAWOWEJ OPIECE ZDROWOTNEJ Poz. 1922 MODU¸ III. FORMY, ZAKRES I METODY AKTYWIZACJI SPO¸ECZNOÂCI LOKALNEJ 1. Cel modu∏u 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do podejmowania dzia∏aƒ na rzecz poprawy jakoÊci opieki oraz podtrzymywania osiàgni´tych rezultatów.
1)poznanie zasad funkcjonowania spo∏eczeƒstwa obywatelskiego jako podstawy aktywnoÊci Êrodowisk lokalnych;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
2)okreÊlenie celów i zadaƒ spo∏ecznoÊci lokalnej dotyczàcych zdrowia;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
3)wskazanie mo˝liwoÊci wykorzystania form i metod aktywizacji spo∏ecznoÊci lokalnej w programie „partnerstwo dla zdrowia”.
1)opracowaç i wdra˝aç szczegó∏owe standardy post´powania piel´gniarskiego;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
2)aktualizowaç standardy opieki piel´gniarskiej;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
3)opracowaç koncepcj´ poprawy jakoÊci opieki piel´gniarskiej i zarzàdzaç jakoÊcià tej opieki.
3.TreÊci nauczania:
1)organizowaç i koordynowaç dzia∏ania terapeutyczno-wspierajàce dla osób przewlekle chorych i niepe∏nosprawnych w spo∏ecznoÊci lokalnej;
1)miejsce i rola piel´gniarki rodzinnej w realizacji programów zdrowotnych w strukturze organizacyjnej podstawowej opieki zdrowotnej;
2)wykorzystaç potencja∏ spo∏ecznoÊci lokalnej w umacnianiu i ochronie zdrowia poszczególnych osób i ich rodzin;
2)wspó∏czesne poglàdy na zapewnienie jakoÊci opieki w podstawowej opiece zdrowotnej ze szczególnym uwzgl´dnieniem opieki piel´gniarskiej:
3)uczestniczyç w programach i dzia∏aniach zdrowotnych podejmowanych przez ró˝ne organizacje pozarzàdowe;
a)wymiary zapewnienia jakoÊci — poziomy organizacyjne, cechy charakterystyczne jakoÊci wed∏ug Donabediana (struktura, proces, wynik),
4)wspó∏pracowaç z w∏adzami gminy, samorzàdem lokalnym i organizacjami pozarzàdowymi w aktywizowaniu grup zale˝nych od pomocy;
b)kryteria jako narz´dzie do mierzenia jakoÊci,
5)okreÊliç zapotrzebowanie na ró˝nego typu formy pomocy spo∏ecznej;
c)cykl zapewnienia jakoÊci w piel´gniarstwie rodzinnym,
d)metody zapewnienia jakoÊci Êwiadczeƒ piel´gniarskich,
e)pomiar i ocena jakoÊci Êwiadczeƒ piel´gniarskich,
f)ekonomiczne aspekty poprawy jakoÊci us∏ug piel´gniarskich w strukturze organizacyjnej podstawowej opieki zdrowotnej — przyk∏ady, analiza;
3)opracowywanie konkretnych i wymiernych kryteriów oceny jakoÊci struktury i wyniku na przyk∏adzie wybranych jednostkowych Êwiadczeƒ piel´gniarskich — opracowywanie praktycznych wskazówek u∏atwiajàcych zastosowanie wybranych metod zapewniania jakoÊci us∏ug piel´gniarskich;
4)standardy piel´gnowania w podstawowej opiece zdrowotnej:
a)standardy opieki piel´gniarskiej — okreÊlajàce zasady i sposób post´powania w opiece nad pacjentami z okreÊlonymi problemami zdrowotnymi lub w okreÊlonych sytuacjach,
b)metodyka opracowywania standardów szczegó∏owych post´powania piel´gniarskiego; opracowywanie w∏asnych standardów.
6)wskazaç êród∏a pomocy;
7)przedstawiç pacjentowi lub jego rodzinie ofert´ pomocy instytucjonalnej;
8)diagnozowaç funkcjonowanie systemu pomocy spo∏ecznej;
9)wspó∏dzia∏aç w zespole na rzecz rozwiàzywania sytuacji trudnych;
10)prowadziç doradztwo w zakresie rozwiàzywania problemów zdrowotnych i spo∏ecznych;
11)inicjowaç wspó∏prac´ z grupami samopomocy;
12)nawiàzywaç wspó∏prac´ z instytucjami i organizacjami w celu poprawy sytuacji podopiecznego/rodziny.
3.TreÊci nauczania:
1)spo∏eczeƒstwo, formy pomocy;
2)role i zadania organizacji pozarzàdowych;
3)spo∏ecznoÊç lokalna — poj´cie i funkcje;
4)zadania spo∏ecznoÊci lokalnych w zakresie zdrowia;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13415 — Poz. 1922
5)formy, metody i zakres dzia∏aƒ zdrowotnych spo∏ecznoÊci lokalnej (analiza wybranych inicjatyw);
7)agresja i nietolerancja jako mechanizmy zagro˝enia ∏adu spo∏ecznego;
6)program „Partnerstwo dla zdrowia” (dla konkretnej gminy) — zadania piel´gniarki;
8)samoleczenie i samoopieka jako element kultury zdrowotnej wybranej spo∏ecznoÊci;
7)integracja — dzia∏ania spo∏ecznoÊci lokalnych i grup samopomocy (osób chorych przewlekle, niepe∏nosprawnych i ich rodzin).
9)formy i zró˝nicowania kulturowe opieki nad cz∏owiekiem chorym.
MODU¸ IV. SOCJOLOGIA RODZINY Z ELEMENTAMI ANTROPOLOGII KULTURY MODU¸ V. PROMOCJA ZDROWIA, EDUKACJA ZDROWOTNA W RODZINIE I SPO¸ECZNOÂCI LOKALNEJ 1. Cel modu∏u 1. Cel modu∏u
1)poznanie podstawowych teorii rodziny i procesów w niej zachodzàcych;
1)inicjowanie i uczestniczenie w pracy zespo∏owej nad opracowywaniem programów promocji zdrowia i programów profilaktycznych na poziomie podstawowej opieki zdrowotnej;
2)zrozumienie zjawiska dysfunkcjonalnoÊci rodziny, jego przyczyn oraz skutków indywidualnych i spo∏ecznych;
3)poznanie podstawowych zagadnieƒ dotyczàcych kultury i ró˝norodnoÊci kulturowej zwiàzanej z modelami ma∏˝eƒstwa i rodziny;
4)w∏aÊciwa interpretacja kulturowego zró˝nicowania zachowaƒ zdrowotnych (od narodzin do opieki nad umierajàcym i jego rodzinà).
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)rozpoznaç zmiany zachodzàce w funkcjonowaniu rodziny;
2)interpretowaç problemy opiekuƒcze rodziny;
3)zaplanowaç prac´ z rodzinà w zale˝noÊci od cyklu ˝ycia rodzinnego, sytuacji socjoekonomicznej i aktualnych problemów rodziny;
4)wyjaÊniç ró˝nice dotyczàce opieki nad cz∏owiekiem chorym w ró˝nych Êrodowiskach spo∏eczno-kulturowych;
5)uwzgl´dniç w planie pracy z rodzinà obowiàzujàce w niej wzory kulturowe i systemy wartoÊci.
3.TreÊci nauczania:
1)modele ma∏˝eƒstwa i rodziny;
2)socjologiczne teorie rodziny (strukturalno-funkcjonalna i systemowa);
3)zjawisko dezorganizacji rodziny — wieloproblemowoÊç rodziny, zagro˝enie rozpadem;
4)sytuacja socjoekonomiczna rodziny w Polsce;
5)zdrowotne problemy rodziny;
6)procesy integracji i dezintegracji kulturowej — kultura masowa;
2)szkolenie innych pracowników s∏u˝by zdrowia w zakresie wprowadzania i realizowania programów promujàcych zdrowie oraz zapobiegajàcych chorobom;
3)nadzorowanie programów realizowanych przez piel´gniarki rodzinne;
4)zorganizowanie oÊrodka (punktu) informacyjno-doradczego w zakresie edukacji zdrowotnej;
5)opracowywanie materia∏ów informacyjnych dla potrzeb edukacji zdrowotnej.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)wyjaÊniç treÊç poj´ç: promocja zdrowia, edukacja zdrowotna, profilaktyka;
2)okreÊliç miejsce edukacji zdrowotnej w promocji zdrowia;
3)podaç i porównaç cele dzia∏aƒ promocyjnych i edukacyjnych na ró˝nych poziomach prewencji;
4)zastosowaç procedur´ promocji w dzia∏aniu (model „PRECEDE-PROCEED”);
5)wspó∏dzia∏aç z przedstawicielami ˝ycia spo∏ecznego, instytucjami i organizacjami na rzecz promocji, edukacji zdrowotnej i profilaktyki chorób;
6)opracowywaç i rozpowszechniaç informacje dotyczàce zachowaƒ s∏u˝àcych pot´gowaniu zdrowia;
7)nauczaç i pobudzaç innych pracowników s∏u˝by zdrowia do uczenia si´, jak promowaç w∏asne zdrowie i zdrowie innych ludzi;
8)opracowywaç programy promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej dla rodziny i spo∏ecznoÊci lokalnej;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13416 —
9)rozwijaç programy profilaktyczne redukujàce czynniki ryzyka;
10)monitorowaç i dokonywaç okresowej ewaluacji wdra˝anych programów;
11)rozwijaç w∏asne umiej´tnoÊci w zakresie sposobów prowadzenia edukacji zdrowotnej;
12)doradzaç w zakresie wspierania zdrowia i przeciwdzia∏ania jego zagro˝eniom;
13)oceniaç sytuacj´ zdrowotnà danej spo∏ecznoÊci lokalnej;
14)okreÊliç przeszkody w dzia∏aniu s∏u˝àcym poprawie zdrowia jednostki oraz rodziny;
15)zorganizowaç oÊrodek poradnictwa zajmujàcy si´ edukacjà zdrowotnà.
Poz. 1922 MODU¸ VI. PIEL¢GNIARSTWO RODZINNE 1. Cel modu∏u
1)omówienie wybranych teorii piel´gnowania i ich znaczenie dla piel´gniarstwa rodzinnego;
2)dobranie odpowiednich elementów teorii piel´gnowania do aktualnego stanu zdrowia rodziny;
3)poszukiwanie wiedzy z teorii piel´gnowania majàcej istotne znaczenie dla piel´gniarstwa rodzinnego.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)okreÊliç podobieƒstwa i ró˝nice le˝àce u podstaw poszczególnych teorii piel´gnowania;
3.TreÊci nauczania:
1)miejsce edukacji zdrowotnej w promocji zdrowia, cele i zakres promocji zdrowia;
2)podstawowe za∏o˝enia promocji zdrowia w programach: „Zdrowie 21” — 21 celów polityki zdrowotnej krajów cz∏onkowskich Âwiatowej Organizacji Zdrowia, Narodowy Program Zdrowia, inne;
3)ogólnopolskie programy edukacyjne z zakresu promocji zdrowia;
4)modele promocji zdrowia;
5)planowanie interwencji w zakresie promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej (model „PRECEDE-PROCEED”):
a)rozpoznawanie problemów zdrowotnych jednostki, grupy (rodziny), spo∏ecznoÊci w aspektach: spo∏eczno-epidemiologicznym, wychowawczym, administracyjno-organizacyjnym,
b)definiowanie problemów w aspekcie medycznym promocji zdrowia, edukacji zdrowotnej,
c)proces rozwiàzywania problemów dla poprawy zdrowia;
6)rodzaj dzia∏aƒ w promocji zdrowia, edukacji zdrowotnej, profilaktyce chorób;
2)omówiç znaczenie wybranego modelu lub teorii dla piel´gniarstwa rodzinnego;
3)omówiç rol´ i zadania piel´gniarki w procesie piel´gnowania opartym na za∏o˝eniach wybranego modelu piel´gnowania;
4)dobraç model piel´gnowania do wybranej sytuacji zdrowotnej rodziny;
5)inspirowaç ludzi, rodziny do bardziej aktywnego wspó∏uczestniczenia na rzecz zdrowia oraz tworzenia sieci wsparcia.
3.TreÊci nauczania:
1)holistyczna koncepcja cz∏owieka;
2)filozofia piel´gniarstwa rodzinnego i perspektywy jego rozwoju:
a)filozofia przemian we wspó∏czesnym piel´gniarstwie,
b)wspó∏czesna koncepcja roli piel´gniarki i pacjenta,
c)rodzaje relacji piel´gniarka — pacjent; piel´gniarka — rodzina,
d)rodzina jako „pacjent”;
10)programy edukacji zdrowotnej w zakresie promocji zdrowia i profilaktyki chorób;
3)istota opieki piel´gniarskiej i roli piel´gniarki rodzinnej w wybranych teoriach piel´gnowania:
a)filozofia i teoria humanistycznej opieki (filozofia troski) Jean Watson,
b)teoria deficytu samoopieki D. Orem; teoria troski, teoria deficytu opieki, teoria systemów piel´gnowania,
c)teoria kulturowej opieki piel´gniarskiej M. Leininger,
d)teoria podejÊcia systemowego B. Neuman (szczególna rola modelu na rzecz promocji zdrowia i zdrowia rodziny),
e)model systemu otwartego I. M. King;
11)wsparcie spo∏eczne jako element promocji zdrowia, tworzenie sieci wsparcia spo∏ecznego.
4)piel´gniarstwo wsparcia.
7)poradnictwo w zakresie zdrowia — poj´cie poradnictwa, odmiany poradnictwa, radzenie, doradzanie, udzielanie porad;
8)poradnictwo, doradztwo jako element wspó∏pracy z rodzinà i Êrodowiskami lokalnymi na rzecz zdrowia;
9)siedliskowy wymiar promocji zdrowia — promocja zdrowia na poziomie spo∏ecznoÊci lokalnej; rodzinne wobec problemów Dziennik Ustaw Nr 197 — 13417 — Poz. 1922 MODU¸ VII. ZAAWANSOWANA OPIEKA PIEL¢GNIARSKA W WYBRANYCH PROBLEMACH ZDROWOTNYCH
14)wspó∏pracowaç z rehabilitantem w doborze çwiczeƒ, w tym w przypadku pora˝eƒ spastycznych, przykurczy;
1.Cel modu∏u
15)uczyç pacjenta i jego rodzin´ samodzielnego wykonywania çwiczeƒ;
1)omówienie problemów zdrowotnych najcz´Êciej wyst´pujàcych w rodzinie;
2)planowanie, koordynowanie i nadzorowanie opieki nad rodzinà, sprawowanej przez piel´gniarki rodzinne;
3)sprawowanie bezpoÊredniej opieki w wybranych trudnych sytuacjach zdrowotnych i spo∏ecznych;
4)prowadzenie doradztwa w zakresie rozwiàzywania problemów piel´gnacyjnych i zdrowotnych;
16)udzielaç porad w zakresie podstawowych çwiczeƒ, zabezpieczajàcych przed wtórnymi zmianami ograniczajàcymi sprawnoÊç fizycznà;
17)dostosowaç rodzaj i zakres dzia∏aƒ piel´gnacyjnych do rodzaju sytuacji w zakresie opieki terminalnej.
3.TreÊci nauczania:
1)opieka piel´gniarska nad osobami starszymi:
5)udzielanie niezb´dnego wsparcia i pomocy cz∏onkom zespo∏u w zakresie aktywizowania rodziny na rzecz ochrony w∏asnego zdrowia.
a)miejsce i rola cz∏owieka starego w rodzinie i spo∏eczeƒstwie (relacje cz∏owiek stary— rodzina), 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
b)potrzeby cz∏owieka starego w zakresie czynnoÊci ˝ycia codziennego, W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)rozpoznaç problemy zdrowotne i spo∏eczne pacjentów i ich rodzin;
2)ustaliç czynniki zagro˝enia tkwiàce w rodzinie i Êrodowisku lokalnym;
3)zaplanowaç bezpoÊrednie dzia∏ania w stosunku do pacjenta i jego rodziny;
4)kszta∏towaç wÊród piel´gniarek rodzinnych umiej´tnoÊç doradzania w sytuacji trudnej;
5)koordynowaç i monitorowaç prac´ zespo∏u piel´gniarek rodzinnych;
6)wspó∏dzia∏aç na rzecz tworzenia sieci wsparcia spo∏ecznego;
7)doradzaç sposoby rozwiàzywania problemów piel´gnacyjnych, zdrowotnych i spo∏ecznych;
8)udzielaç niezb´dnego wsparcia i pomocy cz∏onkom zespo∏u w aktywizowaniu rodziny na rzecz pot´gowania zdrowia;
9)omówiç elementy i struktur´ Êrodowiskowej opieki psychiatrycznej;
10)okreÊliç miejsce piel´gniarki rodzinnej w psychiatrii Êrodowiskowej;
11)wskazaç miejsce i rol´ rodziny w zapobieganiu zaburzeniom psychicznym;
12)uzasadniç znaczenie rodziny w procesie opieki i samoopieki w leczeniu i rehabilitacji w ró˝nych sytuacjach zdrowotnych i spo∏ecznych;
13)wykonywaç çwiczenia rehabilitacyjne w wybranych schorzeniach uk∏adu krà˝enia i uk∏adu oddechowego;
c)wybrane problemy promocji zdrowia osób starszych (program profilaktyki geriatrycznej, skala pomiaru aktywnoÊci),
d)edukacja zdrowotna osób starszych ze szczególnym uwzgl´dnieniem aktywnego trybu ˝ycia, nawyków ˝ywieniowych, wydolnoÊci i sprawnoÊci fizycznej oraz psychicznej,
e)piel´gnowanie chorych z zespo∏em ot´piennym — pierwotne zespo∏y ot´pienne (definicja, typowe objawy),
f)problemy rodziny pacjenta z chorobà Alzheimera,
g)wspieranie potencja∏u pacjenta i rodziny — asystowanie, aktywizowanie, motywowanie, nauczanie, doradzanie, podtrzymywanie;
2)zaawansowane problemy piel´gnacyjno-opiekuƒcze chorych cierpiàcych fizycznie i psychicznie (aspekty bólu):
a)patomechanizm bólu (bóle nowotworowe),
b)czynniki rakotwórcze w Êwietle najnowszych badaƒ,
c)metody wczesnej diagnostyki,
d)standardy post´powania piel´gniarki rodzinnej w profilaktyce i wczesnym wykrywaniu chorób nowotworowych (z zastosowaniem klucza Linera),
e)ogólne zasady leczenia bólu u dzieci i doros∏ych,
f)piel´gnowanie pacjentów w ramach hospicjum i w warunkach domowych,
g)znaczenie prowadzenia obserwacji i dokumentacji objawów bólu, Dziennik Ustaw Nr 197 — 13418 —
h)rola piel´gniarki w farmakologicznej i psychoterapeutycznej walce z bólem,
i)rola wsparcia spo∏ecznego;
3)rodzina w obliczu Êmierci i samobójstwa:
a)psychospo∏eczne czynniki ryzyka samobójstw,
b)rola piel´gniarki wobec rodziny z chorym umierajàcym,
c)problemy i oczekiwania ludzi umierajàcych oraz ich rodzin,
d)opieka paliatywna w warunkach domowych,
e)opieka nad rodzinà osieroconà (fazy ˝a∏oby);
4)zaawansowane problemy zdrowotne (problemy opieki) pacjentów z chorobami uk∏adu krà˝enia:
Poz. 1922
a)przygotowanie pacjentów i ich rodzin do planowanego zabiegu chirurgicznego (rola piel´gniarki rodzinnej),
b)piel´gnowanie w warunkach domowych pacjentów po leczeniu chirurgicznym wybranych schorzeƒ narzàdu ruchu, jamy brzusznej, tarczycy, nerek i dróg moczowych, piersi i narzàdów rodnych,
c)zasady piel´gnowania osób z owrzodzeniami ˝ylakowatymi koƒczyn dolnych,
d)profilaktyka powik∏aƒ po zabiegach chirurgicznych,
e)przygotowanie pacjenta i jego rodziny do samoopieki i samopiel´gnacji;
7)opieka piel´gniarska w psychiatrii Êrodowiskowej:
a)czynniki ryzyka chorób uk∏adu krà˝enia,
a)definicja psychiatrii Êrodowiskowej,
b)procedury post´powania piel´gniarki rodzinnej we wczesnym wykrywaniu chorób uk∏adu krà˝enia,
b)cele dzia∏ania psychiatrii Êrodowiskowej,
c)programy promocji zdrowia, edukacja zdrowotna, profilaktyka,
c)rozpoznawanie i ocena potrzeb pacjentów psychicznie chorych, wykrywanie czynników podnoszàcych ryzyko zachorowaƒ (rola piel´gniarki),
d)post´powanie z chorym w stanach zagro˝enia ˝ycia z przyczyn kardiologicznych,
d)za∏o˝enia organizacyjne i realizacja psychiatrii Êrodowiskowej,
e)piel´gnowanie pacjenta w warunkach domowych ze stymulacjà wewn´trznà sta∏à,
e)terapia systemowa jako wybrany model pracy zespo∏u terapeutycznego,
f)problemy opieki nad pacjentami z przewlek∏à niewydolnoÊcià krà˝enia,
f)miejsce i rola piel´gniarki rodzinnej w psychiatrii Êrodowiskowej;
g)proces piel´gnowania pacjenta po przebytym zawale mi´Ênia sercowego;
8)problemy zdrowotne i spo∏eczne osób oraz rodzin uzale˝nionych od alkoholu i innych substancji psychotropowych:
5)zaawansowane problemy pacjentów w przypadku schorzeƒ neurologicznych:
a)podstawowe poj´cia, definicje uzale˝nieƒ,
a)problemy opiekuƒcze chorych ze schorzeniami centralnego uk∏adu nerwowego i schorzeniami naczyniopochodnymi,
b)mechanizmy uzale˝nieƒ: uwarunkowania biologiczne, psychologiczne, spo∏eczne, kulturowe i ekonomiczne,
b)problemy zdrowotne i spo∏eczne rodzin pacjentów ze stwardnieniem rozsianym; epidemiologia schorzenia, czynniki wyzwalajàce i nasilajàce objawy chorobowe,
c)problemy rodziny osoby uzale˝nionej od alkoholu,
c)udzia∏ piel´gniarki w rozpoznawaniu i prowadzeniu edukacji zdrowotnej pacjentów ze stwardnieniem rozsianym i z zespo∏em korzeniowym,
d)profilaktyka uzale˝nieƒ,
e)rola rodziny w profilaktyce i terapii uzale˝nieƒ,
f)krajowy program promocji zdrowia i profilaktyki uzale˝nieƒ od alkoholu i Êrodków uzale˝niajàcych;
d)problemy psychiczne i spo∏eczne pacjentów i ich rodzin po operacjach neurologicznych,
9)zaawansowane problemy zdrowotne pacjentów z chorobami uk∏adu oddechowego:
e)problemy zdrowotne pacjentów po udarze mózgu — patomechanizm powstawania udaru, przygotowanie i aktywizowanie pacjenta i jego rodziny do samoopieki i samopiel´gnacji,
a)ró˝nicowanie problemów piel´gnacyjnych oraz ich rozwiàzywanie u pacjentów z ostrà i przewlek∏à niewydolnoÊcià oddechowà,
f)zapotrzebowanie na wsparcie spo∏eczne;
6)zaawansowane problemy zdrowotno-piel´gnacyjne pacjentów leczonych chirurgicznie:
b)piel´gnowanie pacjentów z astmà oskrzelowà w warunkach domowych,
c)udzia∏ rodziny w rozwiàzywaniu problemów piel´gnacyjnych pacjentów z gruêlicà p∏uc;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13419 —
10)zaawansowane problemy zdrowotne u pacjentów z chorobami nerek:
a)piel´gnowanie pacjentów z przewlek∏à niewydolnoÊcià nerek,
b)standard opieki nad pacjentem dializowanym w domu,
c)udzia∏ piel´gniarki rodzinnej w opiece nad pacjentem przygotowywanym do przeszczepu nerek i po przeszczepie — jakoÊç opieki;
11)zaawansowane problemy zdrowotne pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego:
a)proces piel´gnowania pacjenta z chorobà wrzodowà ˝o∏àdka i dwunastnicy, ze szczególnym uwzgl´dnieniem edukacji zdrowotnej pacjenta i jego rodziny w zakresie postaw i zachowaƒ dotyczàcych samopiel´gnacji i samoopieki,
b)proces piel´gnowania pacjenta z marskoÊcià wàtroby, wirusowym zapaleniem wàtroby,
c)profilaktyka chorób nowotworowych uk∏adu pokarmowego;
12)zaawansowane problemy zdrowotne i spo∏eczne pacjentów z chorobami tkanki ∏àcznej:
a)postawy pacjentów wobec reakcji bólowych i zniekszta∏ceƒ prowadzàcych do inwalidztwa,
b)edukacyjna rola piel´gniarki w kszta∏towaniu aktywnej postawy pacjentów z chorobami tkanki ∏àcznej,
c)problemy piel´gnacyjne pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów, zesztywniajàcym zapaleniem stawów kr´gos∏upa i ich rozwiàzywanie w warunkach domowych;
13)problemy zdrowotno-piel´gnacyjne u chorych z chorobami uk∏adu krwiotwórczego:
a)opieka piel´gniarska nad pacjentem z bia∏aczkà o przebiegu przewlek∏ym, ze szczególnym uwzgl´dnieniem roli edukacyjnej piel´gniarki, Poz. 1922
16)problemy zdrowotne i spo∏eczne pacjentów wymagajàcych rehabilitacji Êrodowiskowej (w warunkach domowych):
a)rehabilitacja — cele i zadania,
b)metody post´powania w rehabilitacji,
c)formy organizowania rehabilitacji Êrodowiskowej,
d)przyk∏ady rehabilitacji kompleksowej w wybranych jednostkach chorobowych: rehabilitacja chorych po urazach kr´gos∏upa i rdzenia kr´gowego, usprawnianie chorych po udarach mózgu, rehabilitacja w chorobach uk∏adu krà˝enia, rehabilitacja w chorobach uk∏adu oddechowego, rehabilitacja osób z wybranymi schorzeniami reumatycznymi,
e)czynniki fizykalne w profilaktyce chorób metabolicznych, uk∏adu krà˝enia i oddechowego;
17)dzieci specjalnej troski w rodzinie — problemy piel´gnacyjne i zdrowotne:
a)zagro˝enia zdrowotne w rodzinie zwiàzane z dzia∏aniem stresu (przecià˝enie fizyczne i psychiczne),
b)zadania piel´gniarki w kompleksowej opiece nad dzieckiem specjalnej troski w warunkach domowych (z mózgowym pora˝eniem dzieci´cym, zespo∏em z∏ego wch∏aniania),
c)ostre i przewlek∏e zaburzenia w od˝ywianiu u dzieci (przyczyny, objawy, rola piel´gniarki),
d)wybrane stany naglàce w pediatrii;
18)wybrane problemy zdrowotne i spo∏eczne opieki nad kobietà i rodzinà:
a)opieka prenatalna w Polsce,
b)psychologiczny, biologiczny i spo∏eczny aspekt rodzicielstwa,
c)problemy okresu przekwitania,
b)problemy piel´gnacyjne pacjentów ze skazami oraz ich rozwiàzywanie w warunkach domowych;
d)sytuacje kryzysowe w rodzinie — przemoc w rodzinie,
14)problemy zdrowotne pacjentów z chorobami uk∏adu dokrewnego i przemiany materii — zaawansowana opieka piel´gniarska w chorobach ostrych i przewlek∏ych z uwzgl´dnieniem uwarunkowaƒ Êrodowiskowych;
19)zagro˝enia zdrowia i ˝ycia dzieci i m∏odzie˝y w rodzinie:
15)pacjent przewlekle chory — problemy opieki:
a)sytuacja ˝yciowa pacjenta i rodziny w przypadku choroby przewlek∏ej,
b)psychospo∏eczne aspekty chorób przewlek∏ych,
c)przygotowanie pacjenta i jego rodziny do ˝ycia z chorobà przewlek∏à; przygotowanie pacjenta do samoopieki, a jego rodziny do sprawowania opieki nieprofesjonalnej;
e)problemy wykorzystywania seksualnego kobiet;
a)zespó∏ dziecka maltretowanego oraz wykorzystywanego seksualnie — rola i post´powanie piel´gniarki,
b)zagadnienia psychoprofilaktyki i wybrane metody psychoterapii w praktyce piel´gniarki rodzinnej.
VI. Kwalifikacje kadry dydaktycznej 1. Organizator kszta∏cenia zapewnia w przedmiotowej dziedzinie kszta∏cenia wyk∏adowców posiadajàcych:
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13420 — Poz. 1922
1)tytu∏ naukowy profesora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
1)posiadajà tytu∏ zawodowy magistra piel´gniarstwa;
2)stopieƒ naukowy doktora habilitowanego w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
2)posiadajà tytu∏ specjalisty w dziedzinie piel´gniarstwa rodzinnego lub w dziedzinie pokrewnej;
3)stopieƒ naukowy doktora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów.
3)posiadajà specjalizacj´ lekarskà w dziedzinie medycyny odpowiadajàcà dziedzinie piel´gniarstwa b´dàcej przedmiotem specjalizacji;
2.Wyk∏adowcami mogà byç osoby majàce nie mniej ni˝ pi´cioletni sta˝ zawodowy w dziedzinie b´dàcej przedmiotem specjalizacji, doÊwiadczenie dydaktyczne oraz spe∏niajà co najmniej jeden z warunków:
4)posiadajà ukoƒczone studia wy˝sze na kierunku majàcym zastosowanie w ochronie zdrowia lub inne kwalifikacje niezb´dne do realizacji wybranych zagadnieƒ.
Za∏àcznik nr 3 RAMOWY PROGRAM BLOKU SPECJALISTYCZNEGO SPECJALIZACJI W DZIEDZINIE PIEL¢GNIARSTWA W OCHRONIE ZDROWIA PRACUJÑCYCH DLA PIEL¢GNIAREK I. Cel kszta∏cenia 7. Informowaç pracowników o procedurach orzekania o chorobach zawodowych.
Uzyskanie przez piel´gniark´ specjalistycznych kwalifikacji i uprawnieƒ do samodzielnej dzia∏alnoÊci w dziedzinie s∏u˝by medycyny pracy.
8.Podejmowaç dzia∏ania eliminujàce lub minimalizujàce zagro˝enie wypadkami w pracy.
II. Czas trwania specjalizacji 9. Wspó∏pracowaç z osobami odpowiedzialnymi za tworzenie bezpiecznych miejsc pracy.
1.¸àczna liczba godzin wynosi 985 godzin dydaktycznych.
2.¸àczna liczba godzin w bloku ogólnozawodowym wynosi 330 godzin.
3.¸àczna liczba godzin w bloku specjalistycznym wynosi 655 godzin, w tym: cz´Êç teoretyczna 270 godzin, cz´Êç praktyczna 385 godzin.
III. Wykaz umiej´tnoÊci kszta∏cenia b´dàcych przedmiotem W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1.Rozpoznawaç i oceniaç czynniki ryzyka zawodowego w Êrodowisku pracy.
2.Informowaç pracowników o mo˝liwoÊciach zmniejszania ryzyka zawodowego.
3.Zaplanowaç, zorganizowaç i koordynowaç przebieg badaƒ profilaktycznych.
4.Wykonywaç szczepienia ochronne osób zawodowo nara˝onych na choroby zakaêne.
5.Wykorzystywaç dane epidemiologiczne w planowaniu dzia∏alnoÊci profilaktycznej chorób zawodowych.
6.Zg∏aszaç podejrzenie o wystàpieniu choroby zawodowej zgodnie z przyj´tà procedurà.
10.Udzielaç pomocy przedlekarskiej.
11.Inicjowaç dzia∏ania prozdrowotne na rzecz podopiecznych.
12.Wspó∏tworzyç i wdra˝aç programy promocji zdrowia w miejscu pracy.
13.Stosowaç metody psychotechniczne i socjotechniczne w kontaktach z podopiecznymi, pracodawcami i podw∏adnymi.
14.Przeprowadziç analiz´ sytuacji zdrowotnej i psychospo∏ecznej podopiecznych.
15.Oceniç wp∏yw stosunków mi´dzyludzkich na zachowania zdrowotne pracowników.
16.Uczestniczyç w rozwiàzywaniu problemów wyst´pujàcych w Êrodowisku pracy.
17.Zaplanowaç i zrealizowaç opiek´ piel´gniarskà nad pracownikami szczególnej troski.
18.Wspó∏organizowaç warunki do prowadzenia rehabilitacji zawodowej pracowników.
19.Wskazaç kierunki rozwoju piel´gniarstwa w ochronie zdrowia pracujàcych.
20.Przedstawiç zakresy kompetencji piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy na ró˝nych stanowiskach.
21.Prowadziç nadzór i kierowaç pracà piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13421 — 22. Wspó∏pracowaç z pracodawcami i ich organizacjami oraz pracownikami i ich przedstawicielami w zakresie bie˝àcej wzajemnej wymiany informacji o zagro˝eniach zdrowia, wyst´pujàcych na stanowiskach pracy, opracowywania wniosków zmierzajàcych do ograniczenia lub likwidacji zagro˝eƒ zdrowia wyst´pujàcych na stanowiskach pracy.
23.Nawiàzywaç wspó∏prac´ ze stowarzyszeniami zawodowymi piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy.
24.Opracowywaç i wdra˝aç standardy post´powania piel´gniarskiego w ochronie zdrowia pracujàcych.
25.Prowadziç doskonalenie zawodowe piel´gniarek z zakresu medycyny pracy.
Poz. 1922 26. Prowadziç szkolenia dotyczàce udzielania pierwszej pomocy w nag∏ych wypadkach i zachorowaniach.
27.Wspó∏pracowaç z instytucjami i osobami nadzorujàcymi przestrzeganie przepisów prawnych w zakresie ochrony zdrowia pracujàcych.
28.Stosowaç przepisy prawne obowiàzujàce w medycynie pracy.
29.Przygotowaç ofert´ i zawrzeç umow´ kontraktowà indywidualnà lub grupowà na Êwiadczenia piel´gniarskie w ochronie zdrowia pracujàcych.
IV. Plan nauczania Lp.
I II III MODU¸ Organizacja opieki nad pracujàcymi STA˚1) Teoria — liczba godzin zdrowotnej Medycyna pracy liczba godzin placówka 30 — 110 Dzia∏ higieny stacji sanitarno-epidemiologicznej Poradnia chorób zawodowych Sta˝e fakultatywne2) Poradnia okulistyczna Poradnia dermatologiczna Poradnia neurologiczna Poradnia laryngologiczna Piel´gniarstwo w opiece zdrowotnej nad pracujàcymi 130 ¸àczna liczba godzin 270 — Podstawowa jednostka medycyny pracy Poradnia rehabilitacyjna s∏u˝by ¸àczna liczba godzin 30 70 70 320 70 140 305 35 385 655 ———————
1)Sta˝e muszà byç realizowane w wojewódzkim oÊrodku medycyny pracy, z wyjàtkiem dzia∏u higieny stacji sanitarno-epi- demiologicznej.
2)Piel´gniarka realizuje 70 godzin (2 x 35) zaj´ç fakultatywnych w placówkach sta˝owych wybranych zgodnie z indywidu- alnymi potrzebami, po uzyskaniu zgody kierownika szkolenia specjalizacyjnego.
V. Program nauczania MODU¸ I. ORGANIZACJA OPIEKI NAD PRACUJÑCYMI ZDROWOTNEJ 1. Cel modu∏u Poznanie systemu organizacji opieki zdrowotnej nad pracujàcymi.
1)scharakteryzowaç system ochrony zdrowia pracujàcych i oceniç jego wp∏yw na podsystem piel´gniarstwa s∏u˝by medycyny pracy;
2)omówiç konwencj´ nr 161 Mi´dzynarodowej Organizacji Pracy (Konwencje i zalecenia Mi´dzynarodowej Organizacji Pracy 1919—1994 z dnia 17 lutego 1978 r.);
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
3)pos∏ugiwaç si´ przepisami prawnymi obowiàzujàcymi w medycynie pracy;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
4)wskazaç êród∏a finansowania opieki zdrowotnej nad pracujàcymi;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13422 —
5)przygotowaç ofert´ umowy kontraktowej na Êwiadczenia piel´gniarskie w ochronie zdrowia pracujàcych;
6)wspó∏pracowaç z instytucjami i osobami nadzorujàcymi przestrzeganie przepisów prawnych w ochronie zdrowia pracujàcych.
3.TreÊci nauczania:
1)za∏o˝enia i kierunki zmian w ochronie zdrowia pracujàcych;
2)struktura s∏u˝by medycyny pracy w Polsce;
Poz. 1922
7)okreÊliç stopieƒ ryzyka zawodowego na poszczególnych stanowiskach pracy;
8)rozpoznawaç dolegliwoÊci wynikajàce z nieprzestrzegania zasad ergonomii;
9)rozpoznaç i oceniç stopieƒ obcià˝enia pracà;
10)dokonaç oceny sytuacji zdrowotnej podopiecznych;
11)wykorzystaç dane epidemiologiczne w planowaniu dzia∏alnoÊci profilaktycznej chorób zawodowych;
3)finansowanie Êwiadczeƒ w ochronie zdrowia pracujàcych;
12)okreÊliç zwiàzek mi´dzy obrazem klinicznym choroby a czynnikami szkodliwymi wyst´pujàcymi na stanowisku pracy;
4)konwencja nr 161 Mi´dzynarodowej Organizacji Pracy i jej wp∏yw na regulacje prawne w ochronie zdrowia pracujàcych w Polsce;
13)doradzaç pracownikom i pracodawcom w zakresie zapobiegania chorobom zawodowym i parazawodowym;
5)akty prawne obowiàzujàce w medycynie pracy;
14)podejmowaç dzia∏ania eliminujàce lub minimalizujàce zagro˝enie wypadkami w pracy.
6)osoby i instytucje nadzorujàce przestrzeganie przepisów prawnych w zakresie ochrony zdrowia pracujàcych;
7)kontrakty piel´gniarskie w dziedzinie ochrony zdrowia pracujàcych:
a)przygotowanie ofert,
b)sporzàdzenie umowy,
c)nadzór nad realizacjà umowy.
MODU¸ II. MEDYCYNA PRACY 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do realizacji zadaƒ zmierzajàcych do zmniejszenia zagro˝eƒ dla ˝ycia i zdrowia podopiecznych w Êrodowisku pracy.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych 3. TreÊci nauczania:
1)Wojewódzki OÊrodek Medycyny Pracy — struktura i zadania;
2)zadania dzia∏u higieny pracy Wojewódzkiego OÊrodka Medycyny Pracy:
a)metody pomiarów czynników szkodliwych i ucià˝liwych wyst´pujàcych w Êrodowisku pracy,
b)analiza i ocena wyników pomiarów Êrodowiskowych czynników szkodliwych,
c)biologiczne wskaêniki oceny ryzyka zawodowego,
d)dobór zasad ochrony zdrowia pracowników,
e)techniczne rozwiàzania ochrony stanowiskowych i halowych miejsc pracy, W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
f)zasady ochrony zdrowia grup pracowników podlegajàcych przepisom szczegó∏owym (kobiety, inwalidzi, m∏odociani),
1)omówiç zadania poradni medycyny pracy Wojewódzkiego OÊrodka Medycyny Pracy;
g)charakterystyka stanowiska pracy,
h)opis warunków pracy,
2)omówiç zadania dzia∏u higieny pracy Wojewódzkiego OÊrodka Medycyny Pracy;
3)zg∏aszaç podejrzenie o wystàpieniu choroby zawodowej zgodnie z obowiàzujàcà procedurà;
4)przedstawiç procedury wydawania decyzji o chorobach zawodowych;
5)informowaç pracowników o procedurach orzekania chorób zawodowych;
6)rozpoznaç i oceniç czynniki nara˝enia zawodowego w Êrodowisku pracy;
i)ocena ryzyka zawodowego,
j)Êrodowiskowy wywiad epidemiologiczny w dochodzeniu choroby zawodowej;
3)fizjologia pracy i podstawy ergonomii:
a)ocenianie wydatku energetycznego,
b)ocenianie ucià˝liwoÊci pracy i fizjologiczne zasady organizacji pracy,
c)ocena wydolnoÊci fizycznej pracowników,
d)obcià˝enie uk∏adu ruchu, Dziennik Ustaw Nr 197 — 13423 — Poz. 1922
e)podstawy biomechaniki, 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
f)przyczyny dolegliwoÊci bólowych ze strony kr´gos∏upa i ich profilaktyka, W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
g)czynniki ergonomiczne zmniejszajàce obcià˝enie uk∏adu ruchowego,
1)nawiàzywaç wspó∏prac´ ze stowarzyszeniami zawodowymi piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy;
h)przystosowanie stanowisk pracy do psychofizycznych cech cz∏owieka;
4)epidemiologia:
a)zawodowe uwarunkowania wskaêników zjawisk zdrowotnych,
b)charakterystyka stanu zdrowia wybranych populacji pracujàcych,
c)choroby o znaczeniu spo∏ecznym (nadciÊnienie t´tnicze, choroby uk∏adu krà˝enia, gruêlica i inne),
d)analiza danych statystycznych dotyczàcych chorób zawodowych i parazawodowych;
5)najcz´Êciej wyst´pujàce choroby zawodowe (przyczyny, objawy, post´powanie i profilaktyka):
a)nara˝enie w poszczególnych grupach zawodowych,
b)ostre i przewlek∏e zatrucia substancjami chemicznymi,
c)choroby zawodowe dróg oddechowych,
2)wskazaç kierunki rozwoju piel´gniarstwa w ochronie zdrowia pracujàcych;
3)okreÊliç kompetencje piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy na ró˝nych stanowiskach;
4)zaplanowaç, zorganizowaç i koordynowaç przebieg badaƒ profilaktycznych;
5)wykonaç badania biomedyczne i fizykalne;
6)przygotowaç pracujàcego do badania lekarskiego;
7)opracowywaç i wdra˝aç standardy post´powania piel´gniarskiego w ochronie zdrowia pracujàcych;
8)udzielaç pomocy przedlekarskiej;
9)prowadziç szkolenia dotyczàce udzielania pierwszej pomocy w nag∏ych wypadkach i zachorowaniach;
10)udzielaç informacji i porad piel´gniarskich pracodawcom i pracownikom w zakresie zapewnienia bezpieczeƒstwa i higieny w miejscu pracy;
11)inicjowaç dzia∏ania prozdrowotne na rzecz podopiecznych;
d)choroby zawodowe narzàdu g∏osu,
12)opracowaç i wdra˝aç programy promocji zdrowia w miejscu pracy;
e)zawodowe uszkodzenie s∏uchu,
f)uszkodzenia popromienne,
13)nadzorowaç warunki bezpieczeƒstwa i higieny w zak∏adach pracy;
g)choroby zawodowe skóry,
h)zawodowe choroby zakaêne i inwazyjne,
14)prowadziç nadzór i kierowaç pracà piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy;
i)choroby zawodowe narzàdu ruchu,
j)zespó∏ wibracyjny,
15)planowaç, organizowaç i prowadziç szkolenia piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy;
k)zawodowe choroby nowotworowe,
16)stosowaç metody psychotechniczne i socjotechniczne w kontaktach z podopiecznymi, pracodawcami i podw∏adnymi;
l)choroby parazawodowe (stres);
6)orzecznictwo w chorobach zawodowych:
a)procedury zg∏oszenia podejrzenia choroby zawodowej,
17)wspó∏pracowaç z osobami i instytucjami nadzorujàcymi warunki pracy;
b)procedury dochodzenia i orzekania choroby zawodowej.
18)wspó∏pracowaç z osobami odpowiedzialnymi za tworzenie bezpiecznych miejsc pracy;
MODU¸ III. PIEL¢GNIARSTWO W OPIECE WOTNEJ NAD PRACUJÑCYMI ZDRO- 1. Cel modu∏u Przygotowanie specjalistki do kierowania i nadzorowania praktyki zawodowej piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy. Przygotowanie do tworzenia i realizacji programów promocji zdrowia w Êrodowisku pracy.
19)opracowaç charakterystyk´ stanowiska pracy;
20)wykonywaç szczepienia ochronne u osób zawodowo nara˝onych na choroby zakaêne;
21)zaplanowaç i realizowaç opiek´ piel´gniarskà nad pracownikami szczególnej troski;
22)przeprowadziç analiz´ sytuacji zdrowotnej i psychospo∏ecznej podopiecznych;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13424 —
23)uczestniczyç w rozwiàzywaniu problemów wyst´pujàcych w Êrodowisku pracy;
24)uczestniczyç w rehabilitacji zawodowej podopiecznych;
Poz. 1922
d)pora˝enia pràdem,
e)pomoc przedlekarska;
8)promocja zdrowia w miejscu pracy — realizacja programu „Zdrowe Miejsce Pracy”:
25)pracowaç samodzielnie w ró˝nych formach organizacyjnych s∏u˝by medycyny pracy;
a)kierunki dzia∏aƒ w promocji zdrowia w przedsi´biorstwach,
26)oceniç wp∏yw stosunków mi´dzyludzkich na zachowania zdrowotne pracowników.
b)korzyÊci z promowania zdrowia w przedsi´biorstwach, 3. TreÊci nauczania:
c)przeszkody we wdra˝aniu programów prozdrowotnych w przedsi´biorstwach,
1)aktualne kierunki i uwarunkowania rozwoju piel´gniarstwa w ochronie zdrowia pracujàcych;
2)standardy post´powania piel´gniarskiego w ochronie zdrowia pracujàcych;
3)stowarzyszenia zajmujàce si´ kszta∏ceniem piel´gniarek w ochronie zdrowia pracujàcych:
a)EUROHNET — stowarzyszenie piel´gniarek— nauczycielek prowadzàcych kursy dla piel´gniarek zatrudnionych w Êrodowisku pracy,
b)FOHNEU — federacja piel´gniarek w ochronie zdrowia pracujàcych w krajach Unii Europejskiej;
d)sojusznicy w promowaniu zdrowia w przedsi´biorstwach;
9)stosunki mi´dzyludzkie w zak∏adzie pracy i ich wp∏yw na zdrowie pracowników:
a)kontakty i konflikty,
b)grupy nieformalne;
10)analiza psychologiczna procesu pracy — obcià˝enie pracà, ocena psychospo∏ecznych warunków pracy;
11)badania psychologiczne stosowane w doborze zawodowym na ró˝ne stanowiska pracy;
4)zadania piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy i piel´gniarek posiadajàcych tytu∏ specjalisty w dziedzinie ochrony zdrowia pracujàcych (podstawa prawna oraz ró˝nicowanie kwalifikacji i kompetencji);
12)wspó∏praca piel´gniarki z lekarzem medycyny pracy, s∏u˝bami Paƒstwowej Inspekcji Sanitarnej, Paƒstwowej Inspekcji Pracy, Bezpieczeƒstwa i Higieny Pracy, zwiàzkami zawodowymi, pracodawcà (dzia∏em kadr);
5)nadzór nad Êrodowiskiem pracy:
13)organizowanie, kierowanie i nadzór nad praktykà zawodowà piel´gniarek s∏u˝by medycyny pracy;
a)wizytacje zak∏adów i stanowisk pracy,
b)ocena warunków bezpieczeƒstwa i higieny pracy,
c)dokumentowanie nadzoru,
d)wspó∏udzia∏ w opracowaniu charakterystyki stanowiska pracy,
14)stres zwiàzany z pracà jako êród∏o zagro˝enia ˝ycia i zdrowia — radzenie sobie ze stresem zawodowym;
15)rola piel´gniarki w zapobieganiu zespo∏owi wypalenia zawodowego;
e)planowanie i dokumentowanie wizytacji;
6)opieka piel´gniarska nad zdrowiem pracujàcych:
a)organizowanie, planowanie, koordynowanie badaƒ profilaktycznych pracowników,
b)szczepienia ochronne,
16)udzia∏ piel´gniarki w procesie rehabilitacji zawodowej:
a)fizycznej,
b)psychicznej,
c)zmiana kwalifikacji.
c)badanie i ocena stanu zdrowia pracowników,
d)opieka nad pracownikami szczególnej troski (kobiety, m∏odociani, inwalidzi),
e)poradnictwo;
7)wypadki przy pracy:
a)zatrucia,
b)oparzenia,
c)urazy i z∏amania, VI. Kwalifikacje kadry dydaktycznej 1. Organizator kszta∏cenia zapewnia w przedmiotowej dziedzinie kszta∏cenia wyk∏adowców posiadajàcych:
1)tytu∏ naukowy profesora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
2)stopieƒ naukowy doktora habilitowanego w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13425 — Poz. 1922
3)stopieƒ naukowy doktora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów.
2)posiadajà tytu∏ specjalisty w ochronie zdrowia pracujàcych;
2.Wyk∏adowcami mogà byç osoby majàce nie mniej ni˝ pi´cioletni sta˝ zawodowy w dziedzinie b´dàcej przedmiotem specjalizacji, doÊwiadczenie dydaktyczne oraz spe∏niajà co najmniej jeden z warunków:
3)posiadajà specjalizacj´ lekarskà w dziedzinie medycyny odpowiadajàcà dziedzinie piel´gniarstwa b´dàcej przedmiotem specjalizacji;
1)posiadajà tytu∏ zawodowy magistra piel´gniarstwa;
4)posiadajà ukoƒczone studia wy˝sze na kierunku majàcym zastosowanie w ochronie zdrowia lub inne kwalifikacje niezb´dne do realizacji wybranych zagadnieƒ.
Za∏àcznik nr 4 RAMOWY PROGRAM BLOKU SPECJALISTYCZNEGO SPECJALIZACJI W DZIEDZINIE PIEL¢GNIARSTWA ÂRODOWISKA NAUCZANIA I WYCHOWANIA DLA PIEL¢GNIAREK I. Cel kszta∏cenia Przygotowanie wysoko wykwalifikowanej kadry piel´gniarek Êrodowiska nauczania i wychowania do sprawowania roli lidera w dzia∏aniach zwiàzanych z opiekà nad uczniem, wychowankiem, inicjowania i wdra˝ania zmian ukierunkowanych na popraw´ jakoÊci Êwiadczonych us∏ug oraz podejmowania dzia∏aƒ zmierzajàcych do rozwoju zawodowego.
II. Czas trwania specjalizacji 5. Opracowywaç, weryfikowaç i wdra˝aç standardy opieki piel´gniarskiej nad uczniem, wychowankiem.
6.Opracowaç indywidualne schematy post´powania z uczniem, wychowankiem wymagajàcym specjalnej opieki.
7.Konstruowaç indywidualne (dla ucznia, wychowanka) i Êrodowiskowe (szkolne) programy edukacji zdrowotnej b´dàce elementem lokalnych programów promocji zdrowia.
1.¸àczna liczba godzin wynosi 1057 godzin dydaktycznych.
8.Doradzaç w zakresie zasad, metod i form realizacji szkolnej edukacji zdrowotnej.
2.¸àczna liczba godzin w bloku ogólnozawodowym wynosi 330 godzin.
9.Opracowaç ró˝ne metody aktywizujàce, stosowane w edukacji zdrowotnej ucznia, wychowanka, i okreÊliç ich znaczenie dla skutecznoÊci tego procesu.
3.¸àczna liczba godzin w bloku specjalistycznym wynosi 727 godzin, w tym: cz´Êç teoretyczna 405 godzin, cz´Êç praktyczna 322 godziny.
10.Oceniç dzia∏ania podejmowane w zakresie edukacji zdrowotnej przez inne piel´gniarki. przedmiotem 11. Aktywnie uczestniczyç w dzia∏aniach na rzecz promocji zdrowia w województwie, powiecie, gminie.
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
12.Wspó∏pracowaç z zespo∏em piel´gniarek szkolnych realizujàcych swoje zadania w ró˝nych uk∏adach organizacyjnych.
III. Wykaz umiej´tnoÊci kszta∏cenia b´dàcych 1. Diagnozowaç, planowaç, wykonywaç i oceniaç opiek´ piel´gniarskà nad uczniem, wychowankiem.
2.Doradzaç piel´gniarkom szkolnym w zakresie zasad, metod i form opieki nad uczniem, wychowankiem w trudnych sytuacjach zdrowotnych.
3.Wybraç i oceniç ró˝ne metody dzia∏aƒ promocyjnych, profilaktycznych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych podejmowanych wobec dziecka w wieku szkolnym oraz osób majàcych wp∏yw na jego zdrowie.
4.Stosowaç ró˝ne metody aktywizacji zwi´kszajàce wydajnoÊç i jakoÊç pracy opiekuƒczej piel´gniarki w szkole.
13.Wykorzystaç ró˝ne systemy spo∏ecznego wsparcia istniejàce w Êrodowisku szkolnym i pozaszkolnym dla organizowania opieki nad uczniem, wychowankiem.
14.Wspó∏pracowaç z zespo∏em piel´gniarek szkolnych w celu opracowania metod pracy podnoszàcych jakoÊç opieki nad uczniem, wychowankiem.
15.Wprowadziç zmiany zarówno we w∏asnej praktyce zawodowej, jak te˝ w praktyce innych piel´gniarek szkolnych.
16.Opracowaç standardy opieki piel´gniarskiej nad uczniem, wychowankiem oraz kryteria oceny jakoÊci Êwiadczeƒ piel´gniarskich.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13426 — Poz. 1922 17. Inicjowaç prace badawcze, ustalajàc ich cel, zakres i metod´.
22.WyjaÊniç zasadnoÊç i istot´ dzia∏ania piel´gniarskiego w okreÊlonym systemie pracy.
18.Uczestniczyç w badaniach naukowych piel´gniarskich i pozapiel´gniarskich.
23.OkreÊliç zapotrzebowanie Êrodowiska piel´gniarskiego na doskonalenie zawodowe.
19.Zarzàdzaç zespo∏em piel´gniarskim.
20.Nadzorowaç i oceniaç prac´ piel´gniarek szkolnych.
21.Koordynowaç prac´ zespo∏u piel´gniarskiego.
24.Inspirowaç do samokszta∏cenia inne piel´gniarki szkolne.
25.Udzielaç konsultacji zawodowych innym piel´gniarkom.
IV. Plan nauczania Lp.
MODU¸ Liczba godzin I Piel´gniarstwo Êrodowiska nauczania i wychowania 120 II Promocja zdrowia i edukacja zdrowotna w Êrodowisku nauczania i wychowania 90 III Pediatria spo∏eczna, medycyna i higiena szkolna 75 IV Klinika chorób i zaburzeƒ rozwoju wyst´pujàcych u dzieci i m∏odzie˝y w wieku szkolnym 60 V Wybrane elementy psychologii zdrowia i choroby 30 VI Wybrane elementy socjologii zdrowia i choroby 30 Teoria — liczba godzin Lp.
STA˚ 405 Liczba godzin I Praktyka pedagogiczna1) 140 II Szko∏a integracyjna 35 III Sàd rodzinno-opiekuƒczy2) 14 IV Terytorialny oÊrodek samorzàdu lokalnego (urzàd powiatu lub powiatowa komisja zdrowia i oÊwiaty, lub powiatowa komisja do spraw rodziny) 28 V Poradnia medycyny szkolnej 35 VI Wojewódzka stacja sanitarno-epidemiologiczna 35 VII OÊrodek leczenia uzale˝nieƒ 35 Sta˝ — liczba godzin 322 ———————
1)W ramach sta˝u piel´gniarka przeprowadza lekcje z wychowania zdrowotnego w grupach wiekowych: klasy I—III lub IV—VI, w gimnazjum i liceum.
2)W ramach sta˝u zaleca si´ uczestniczenie w jednej rozprawie sàdu rodzinnego oraz jeden dzieƒ pracy z kuratorem.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13427 — V. Program nauczania MODU¸ I. PIEL¢GNIARSTWO ÂRODOWISKA NAUCZANIA I WYCHOWANIA Poz. 1922
5)podstawy prawne i formy organizacyjne realizacji Êwiadczeƒ piel´gniarki Êrodowiska nauczania i wychowania w warunkach:
a)praktyki indywidualnej, 1. Cel modu∏u
b)praktyki grupowej, Przygotowanie piel´gniarki do organizowania opieki profilaktycznej nad uczniami, wychowankami z wykorzystaniem przepisów prawnych i standardów oraz metodyki pracy piel´gniarki Êrodowiska nauczania i wychowania.
c)niepublicznego zak∏adu opieki zdrowotnej, 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)okreÊliç zasady organizacji opieki profilaktycznej nad uczniami, wychowankami — podstawy prawne, formy organizacyjne, zakres opieki i formy jej sprawowania, zasady i êród∏a finansowania;
2)obliczyç koszty w∏asnej praktyki;
3)okreÊliç standardy praktyki na podstawie obowiàzujàcych standardów praktyki piel´gniarki Êrodowiska nauczania i wychowania;
4)scharakteryzowaç obowiàzujàce procedury medyczne i organizacyjne w medycynie szkolnej, a dotyczàce piel´gniarki szkolnej;
5)okreÊliç funkcje zawodowe piel´gniarki szkolnej oraz wskazaç metody wsparcia w pe∏nieniu roli zawodowej w ró˝nych typach placówek opiekuƒczo-wychowawczych;
6)wyznaczyç cele w sprawowaniu opieki piel´gniarskiej nad okreÊlonymi grupami uczniów, wychowanków;
7)wskazaç zastosowanie wybranych teorii piel´gnowania w sprawowanej opiece;
d)publicznego zak∏adu opieki zdrowotnej;
6)metodyka liczenia kosztów opieki piel´gniarskiej nad uczniem, wychowankiem;
7)êród∏a finansowania i ich zakres:
a)Narodowy Fundusz Zdrowia,
b)bud˝et gminy, powiatu i województwa;
8)proces piel´gnowania w praktyce piel´gniarki szkolnej:
a)rozpoznawanie i diagnoza piel´gniarska (typy diagnoz),
b)planowanie, realizacja i ocena efektów pracy,
c)ocena jakoÊci us∏ug Êwiadczonych przez piel´gniark´ szkolnà a proces piel´gnowania;
9)zastosowanie wybranych teorii piel´gnowania w praktyce zawodowej piel´gniarki szkolnej:
a)D. Orem,
b)W. Henderson,
c)B. Neuman,
d)C. Roy.
MODU¸ II. PROMOCJA ZDROWIA I EDUKACJA ZDROWOTNA W ÂRODOWISKU NAUCZANIA I WYCHOWANIA 1. Cel modu∏u
8)wyjaÊniç zasadnoÊç stosowania procesu piel´gnowania w odniesieniu do ucznia, wychowanka, grupy rówieÊniczej (klasy), ca∏ej spo∏ecznoÊci szkolnej i lokalnej, w której funkcjonuje szko∏a (placówka), budowaç ró˝ne rodzaje diagnoz piel´gniarskich adekwatnych do rodzaju placówki oraz celu i zakresu diagnozowania.
Przygotowanie piel´gniarki do realizowania doradztwa metodycznego w dziedzinie promocji zdrowia i szkolnej edukacji zdrowotnej oraz wspó∏tworzenia lokalnych programów promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej, dostosowanych do realiów placówek oÊwiatowo-wychowawczych.
3.TreÊci nauczania:
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
1)funkcje piel´gniarstwa szkolnego i rola zawodowa piel´gniarki Êrodowiska nauczania i wychowania w ró˝nych placówkach oÊwiatowo-wychowawczych;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
2)organizacja opieki nad uczniem i wychowankiem;
3)standardy opieki Êrodowiska nauczania i wychowania — zasady tworzenia standardu;
4)obowiàzujàce przepisy prawne regulujàce organizacj´ opieki zdrowotnej nad uczniami, wychowankami;
1)wspó∏pracowaç w opracowaniu lokalnych programów promocji zdrowia;
2)zorganizowaç i przeprowadziç spotkanie informacyjne (cykl spotkaƒ) — dla piel´gniarek szkolnych — poÊwi´cone zagadnieniom promocji zdrowia i szkolnej edukacji zdrowotnej;
3)prowadziç doradztwo zdrowotne;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13428 —
4)opracowaç plany i materia∏y dydaktyczne do wychowania zdrowotnego;
Poz. 1922
5)analizowaç i oceniaç efektywnoÊç dzia∏aƒ w edukacji zdrowotnej, podejmowanych przez piel´gniarki szkolne;
1)zaplanowaç dzia∏ania profilaktyczne w dziedzinie chorób spo∏ecznych wyst´pujàcych u dzieci i m∏odzie˝y (zaburzenia ˝ywienia, próchnica z´bów, urazy, wypadki, zaka˝enia wirusem Human Immunodeficiency Virus (HIV);
6)ukierunkowaç samokszta∏cenie innych piel´gniarek szkolnych w dziedzinie promocji zdrowia;
2)opracowaç program profilaktyki uzale˝nieƒ wyst´pujàcych w Êrodowisku nauczania i wychowania;
7)proponowaç, wprowadziç w ˝ycie i weryfikowaç nowe metody szkolnego doradztwa zdrowotnego i szkolnej edukacji zdrowotnej.
3)zdiagnozowaç stan bezpieczeƒstwa szko∏y w kontekÊcie zdrowia spo∏ecznoÊci szkolnej;
3.TreÊci nauczania:
1)kierunki polityki zdrowotnej paƒstwa i ich znaczenie dla przebiegu procesu promocji zdrowia w szkole;
2)analiza sytuacji zdrowotnej dzieci i m∏odzie˝y w Polsce w kontekÊcie promocji zdrowia i profilaktyki;
3)metodyka konstruowania programów promocji zdrowia;
4)polityka zdrowotna a promocja zdrowia;
5)metodyka prowadzenia wychowania zdrowotnego w szkole w wybranych zagadnieniach:
a)od˝ywianie,
4)diagnozowaç inne zagro˝enia wyst´pujàce w Êrodowisku szko∏y i otoczeniu, wp∏ywajàce na zdrowie i rozwój uczniów, wychowanków;
5)zaplanowaç wspólnie z pracownikami szko∏y, rodzicami dzia∏ania majàce wp∏yw na zmniejszenie zagro˝eƒ w Êrodowisku nauczania i wychowania;
6)oceniç stan zdrowia i rozwój uczniów, wychowanków, uwzgl´dniajàc wyniki badaƒ, sprawnoÊç fizycznà, oraz interpretowaç wyniki tej oceny;
7)organizowaç dzia∏ania majàce na celu rozwiàzywanie problemów zdrowotnych uczniów;
8)wspó∏pracowaç z uczniem, rodzicami i spo∏ecznoÊcià szkolnà, lokalnà w rozwiàzywaniu problemów spo∏ecznych i szkolnych uczniów, wychowanków;
9)inicjowaç zmiany w ˝ywieniu uczniów, wychowanków;
b)aktywnoÊç fizyczna,
c)dojrzewanie p∏ciowe,
10)pomóc uczniom, wychowankom z problemami oty∏oÊci, niskoros∏oÊci, niedoborem masy cia∏a;
d)higiena pracy umys∏owej,
e)uzale˝nienia, stres;
6)samoocena a mo˝liwoÊci dzia∏ania w promocji zdrowia;
7)cechy promotora zdrowia;
8)strategie edukacyjne w edukacji zdrowotnej (tor poÊredni, bezpoÊredni, reklama spo∏eczna, doradztwo indywidualne, media i promocja zdrowia);
9)niebezpieczeƒstwa dla promocji zdrowia i ich skutki widoczne w Êrodowisku szkolnym.
MODU¸ III. PEDIATRIA SPO¸ECZNA, I HIGIENA SZKOLNA MEDYCYNA 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do diagnozowania czynników Êrodowiskowych wp∏ywajàcych na rozwój i stan zdrowia dzieci i m∏odzie˝y oraz do planowania i organizowania dzia∏aƒ zmierzajàcych do niwelowania zagro˝eƒ zdrowia ucznia.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
11)wspó∏pracowaç z nauczycielem wychowania fizycznego i pracownikami szko∏y w organizowaniu zaj´ç ruchowych i uaktywnianiu uczniów, wychowanków.
3.TreÊci nauczania:
1)auksologia i jej znaczenie w opiece zdrowotnej nad dzieçmi i m∏odzie˝à:
a)czynniki rozwoju, zakres norm i warianty rozwojowe,
b)metody oceny rozwoju fizycznego,
c)akceleracja rozwoju;
2)uwarunkowania Êrodowiskowe majàce wp∏yw na zdrowie oraz rozwój dzieci i m∏odzie˝y;
3)sprawnoÊç i wydolnoÊç fizyczna;
4)rozwój psychiczny w m∏odszym wieku szkolnym i w wieku dorastania;
5)ocena stanu zdrowia i rozwoju na podstawie obserwacji, wyników testów przesiewowych, powszechnych profilaktycznych badaƒ lekarskich, badaƒ specjalistycznych;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13429 — Poz. 1922
6)u˝ywanie Êrodków uzale˝niajàcych (palenie tytoniu, picie alkoholu, u˝ywanie Êrodków odurzajàcych);
7)nauczyç cz∏onków spo∏ecznoÊci szkolnej udzielania pierwszej pomocy uczniom, wychowankom po urazach, wypadkach.
7)programy przeciwdzia∏ania uzale˝nieniom;
3.TreÊci nauczania:
8)wspó∏praca w zakresie terapii uzale˝nieƒ;
1)najcz´stsze przewlek∏e choroby wieku szkolnego (alergie, nawracajàce zaka˝enia górnych dróg oddechowych, astma oskrzelowa, cukrzyca m∏odzieƒcza);
9)rola piel´gniarki szkolnej w organizowaniu zaj´ç ruchowych i uaktywnianiu uczniów, wychowanków;
10)profilaktyka chorób spo∏ecznych wyst´pujàcych u dzieci i m∏odzie˝y w Polsce;
2)zaburzenia zdrowia psychicznego u dzieci i m∏odzie˝y:
a)zaburzenia psychosomatyczne,
11)bezpieczeƒstwo w szkole;
b)zaburzenia neurowegetatywne,
12)zagro˝enia dla zdrowia uczniów wynikajàce ze z∏ego stanu budynku, otoczenia, pomieszczeƒ, wyposa˝enia, stanu sanitarnego, mikroklimatu;
c)depresje,
13)rola piel´gniarki we wspó∏tworzeniu Êrodowiska szko∏y sprzyjajàcego zdrowiu uczniów, wychowanków.
MODU¸ IV. KLINIKA CHORÓB I ZABURZE¡ ROZWOJU WYST¢PUJÑCYCH U DZIECI I M¸ODZIE˚Y W WIEKU SZKOLNYM 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do obj´cia profesjonalnà opiekà ucznia, wychowanka w przypadkach zaburzeƒ zdrowia psychicznego, zaburzeƒ rozwoju, urazów, wypadków, zatruç wyst´pujàcych w Êrodowisku szkolnym, niepe∏nosprawnoÊci ruchowej i umys∏owej, chorób przewlek∏ych oraz organizowania i podejmowania dzia∏aƒ ratowniczych, a tak˝e szkolenia spo∏ecznoÊci szkolnej w zakresie udzielania pierwszej pomocy.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)wskazaç mo˝liwoÊci pomocy dla uczniów, wychowanków z zaburzeniami zdrowia psychicznego;
2)uczestniczyç w terapii dziecka z chorobà przewlek∏à i zaburzeniami rozwoju;
3)organizowaç wsparcie dla uczniów, wychowanków niepe∏nosprawnych ruchowo i uczestniczyç w ich rehabilitacji;
4)planowaç dzia∏ania opiekuƒcze uczniom, wychowankom upoÊledzonym umys∏owo,
d)próby samobójcze (przyczyny, strategia post´powania);
3)dziecko niepe∏nosprawne w szkole (ze szczególnym uwzgl´dnieniem mózgowego pora˝enia dzieci´cego, niedorozwoju umys∏owego i niepe∏nosprawnoÊci ruchowej);
4)urazy czaszkowo-mózgowe u dzieci — skutki bezpoÊrednie i odleg∏e;
5)opieka piel´gniarska nad uczniami, wychowankami z wadami postawy, zaburzeniami wch∏aniania (fenyloketonurià, mukowiscydozà), niedoborem hormonu wzrostu, niedoczynnoÊcià lub nadczynnoÊcià tarczycy, niedokrwistoÊcià, chorobà nowotworowà;
6)diagnozowanie i planowanie dzia∏aƒ w urazach i nag∏ych wypadkach:
a)schematy post´powania i techniki stosowane w przypadku zatrzymania akcji serca i oddychania, przy utracie przytomnoÊci, krwotokach, wstrzàsie, zatruciach, oparzeniach, odmro˝eniach, pora˝eniach pràdem, piorunem, urazach czaszkowo-mózgowych, z∏amaniach, obecnoÊci cia∏ obcych, post´powanie z uczniem po próbie samobójczej,
b)zasady post´powania przy udzielaniu pierwszej pomocy dzieciom niepe∏nosprawnym.
MODU¸ V. WYBRANE ELEMENTY ZDROWIA I CHOROBY PSYCHOLOGII 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do stymulowania prawid∏owego rozwoju psychicznego ucznia, wychowanka oraz udzielania wsparcia.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
5)zaanga˝owaç do wspó∏pracy rodziców ucznia chorego przewlekle i niepe∏nosprawnego;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
6)wspó∏dzia∏aç z wszystkimi cz∏onkami spo∏ecznoÊci szkolnej w dzia∏aniach na rzecz ucznia chorego i z ograniczonà sprawnoÊcià;
1)wyjaÊniç psychologiczne uwarunkowania zachowaƒ zdrowotnych ucznia, wychowanka i innych osób z jego otoczenia;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13430 —
2)wykorzystaç wiedz´ dotyczàcà psychologicznych mechanizmów zachowaƒ zdrowotnych przy konstruowaniu elementów szkolnego programu promocji zdrowia;
3)oceniaç w∏aÊciwie ró˝ne przejawy zachowaƒ i postaw dziecka;
4)zastosowaç elementy podstawowej pomocy psychologicznej w pracy z uczniem, wychowankiem;
Poz. 1922 nym, terapeutycznym, usprawniajàcym i opiekuƒczym podejmowanym w stosunku do ucznia, wychowanka w Êrodowisku nauczania i wychowania.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
5)zainteresowaç problemem dziecka molestowanego w∏aÊciwe instytucje;
1)scharakteryzowaç rodzin´ ucznia, wychowanka jako Êrodowisko wp∏ywajàce na pot´gowanie zdrowia, powodowanie zagro˝eƒ w zdrowiu i w chorobie;
6)wprowadziç do swojej praktyki modyfikacje zwiàzane z uwarunkowaniami zdrowia psychicznego ucznia, wychowanka;
2)omówiç ucznia;
7)wspó∏pracowaç z psychologiem i pedagogiem szkolnym.
3)uzasadniç zwiàzki istniejàce mi´dzy stanem zdrowia ucznia, wychowanka a jego sytuacjà spo∏ecznà i ekonomicznà;
3.TreÊci nauczania:
1)norma i patologia w psychologii dziecka-ucznia, wychowanka;
2)ró˝ne rozumienie poj´cia „zdrowie psychiczne”;
3)prewencja psychologiczna;
4)specyficzne problemy psychologiczne w kolejnych okresach ˝ycia ucznia, wychowanka: odrzucenie autorytetów, problemy to˝samoÊci, samooceny, nieprzystosowania;
5)wybrane psychospo∏eczne problemy niepe∏nosprawnoÊci i rehabilitacji ucznia, wychowanka:
a)miejsce i rola psychologii w realizowaniu celów rehabilitacyjnych,
b)charakterystyka psychospo∏eczna dziecka niepe∏nosprawnego,
c)niepe∏nosprawnoÊç jako predyspozycja do tworzenia sytuacji problemowych;
6)zaburzenia komunikacji w ró˝nych relacjach z udzia∏em ucznia, wychowanka i ich konsekwencje dla jego zdrowia; spo∏eczne uwarunkowania zdrowia
4)przewidywaç niektóre spo∏eczne konsekwencje choroby ucznia, wychowanka, w tym reakcj´ klasy, grupy rówieÊniczej;
5)ustaliç okreÊlone zachowania zdrowotne ró˝nych cz∏onków spo∏ecznoÊci szkolnej;
6)organizowaç pomoc i rozwiàzywaç problemy ucznia, wychowanka wynikajàce z trudnej sytuacji spo∏eczno-ekonomicznej rodziny;
7)wykorzystaç obecnoÊç ró˝nych grup wsparcia w rozwiàzywaniu problemów ucznia, wychowanka i jego rodziny;
8)oceniç (jako pozytywny lub negatywny) sposób wspierania ucznia, wychowanka w zdrowiu, stosowany przez rodzin´ lub jego samego (problem samoleczenia).
3.TreÊci nauczania:
1)spo∏eczne i ekonomiczne uwarunkowania zdrowia ucznia, wychowanka;
2)wp∏yw rodziny na wystàpienie, przebieg i wynik choroby ucznia, wychowanka;
7)niepowodzenia i trudnoÊci szkolne;
8)molestowanie i wykorzystywanie seksualne dziecka;
9)wspieranie uczniów, wychowanków z problemami psychospo∏ecznymi w pe∏nieniu roli ucznia, wychowanka;
10)podstawowe elementy treningu doskonalenia w∏asnego rozwoju i funkcjonowania w grupie.
MODU¸ VI. WYBRANE ELEMENTY ZDROWIA I CHOROBY SOCJOLOGII
3)spo∏eczne konsekwencje choroby dziecka-ucznia, wychowanka;
4)niepe∏nosprawnoÊç — charakterystyka g∏ównych problemów spo∏ecznych (szko∏a integracyjna);
5)medycyna alternatywna, samopomoc i samoleczenie — problemy w praktyce piel´gniarki szkolnej;
6)zachowania zdrowotne cz∏onków spo∏ecznoÊci szkolnej — element diagnozy piel´gniarki szkolnej;
1.Cel modu∏u
7)spo∏eczne systemy wsparcia, grupy samopomocy i ich znaczenie w praktyce piel´gniarskiej;
Przygotowanie piel´gniarki do identyfikacji ró˝nych barier w dzia∏aniu promocyjnym, profilaktycz-
8)pozytywne i negatywne reakcje spo∏eczne na chorob´.
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13431 — VI. Kwalifikacje kadry dydaktycznej Poz. 1922 daktyczne oraz spe∏niajà co najmniej jeden z warunków:
1.Organizator kszta∏cenia zapewnia w przedmiotowej dziedzinie kszta∏cenia wyk∏adowców posiadajàcych:
1)posiadajà tytu∏ zawodowy magistra piel´gniarstwa;
1)tytu∏ naukowy profesora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
2)posiadajà tytu∏ specjalisty w dziedzinie piel´gniarstwa Êrodowiska nauczania i wychowania;
2)stopieƒ naukowy doktora habilitowanego w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów;
3)stopieƒ naukowy doktora w dziedzinie odpowiadajàcej tematyce wyk∏adów.
2.Wyk∏adowcami mogà byç osoby majàce nie mniej ni˝ pi´cioletni sta˝ zawodowy w dziedzinie b´dàcej przedmiotem specjalizacji, doÊwiadczenie dy-
3)posiadajà specjalizacj´ lekarskà w dziedzinie medycyny odpowiadajàcà dziedzinie piel´gniarstwa b´dàcej przedmiotem specjalizacji;
4)posiadajà ukoƒczone studia wy˝sze na kierunku majàcym zastosowanie w ochronie zdrowia lub inne kwalifikacje niezb´dne do realizacji wybranych zagadnieƒ.
Za∏àcznik nr 5 RAMOWY PROGRAM BLOKU SPECJALISTYCZNEGO SPECJALIZACJI W DZIEDZINIE PIEL¢GNIARSTWA ZACHOWAWCZEGO DLA PIEL¢GNIAREK I. Cel kszta∏cenia 5. Zaplanowaç krótko- i d∏ugofalowà opiek´ nad pacjentem.
Celem szkolenia jest uzyskanie przez piel´gniark´ specjalistycznych kwalifikacji w dziedzinie piel´gniarstwa zachowawczego i uzyskanie tytu∏u specjalisty.
II. Czas trwania specjalizacji 1. ¸àczna liczba godzin wynosi 1 110 godzin dydaktycznych.
2.¸àczna liczba godzin w bloku ogólnozawodowym wynosi 330 godzin.
6.Zrealizowaç i oceniç dzia∏ania piel´gniarskie.
7.Dobieraç metody post´powania piel´gniarskiego do indywidualnych potrzeb i stanu pacjenta.
8.Modyfikowaç dzia∏ania piel´gniarskie stosownie do zmieniajàcego si´ stanu pacjenta.
9.Dobraç model organizacyjny i teoretyczny opieki piel´gniarskiej do sytuacji pacjenta.
10.Wspieraç pacjenta i jego rodzin´ w chorobie i niepe∏nosprawnoÊci.
3.¸àczna liczba godzin w bloku specjalistycznym wynosi 780 godzin, w tym: cz´Êç teoretyczna 430 godzin, cz´Êç praktyczna 350 godzin.
11.Prowadziç rehabilitacj´ przy∏ó˝kowà oraz uczestniczyç w rehabilitacji realizowanej przez zespó∏ interdyscyplinarny.
III. Wykaz umiej´tnoÊci kszta∏cenia przedmiotem 12. Dobraç i stosowaç w∏aÊciwe techniki kontaktu terapeutycznego z pacjentem.
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
13.Opracowywaç i wdra˝aç standardy piel´gniarskie. b´dàcych 1. Oceniç stan biologiczny i sytuacj´ psychospo∏ecznà pacjenta leczonego zachowawczo, wykorzystujàc wszystkie mo˝liwe êród∏a informacji.
2.Wykonaç badanie fizykalne i oceniç stan pacjenta.
14.Przygotowaç chorego do samoopieki i samopiel´gnacji, a rodzin´ do sprawowania opieki nieprofesjonalnej.
15.Oceniç deficyt w zakresie samoopieki.
16.Oceniç jakoÊç opieki piel´gniarskiej.
3.Rozpoznaç stany zagro˝enia ˝ycia i niezw∏ocznie podjàç dzia∏ania ratownicze.
17.Monitorowaç jakoÊç Êwiadczonej opieki piel´gniarskiej.
4.OkreÊliç priorytety w odniesieniu do pacjenta i grupy pacjentów leczonych zachowawczo.
18.Wspó∏uczestniczyç w tworzeniu lokalnych programów profilaktycznych w ochronie zdrowia;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13432 — 19. Âwiadczyç specjalistycznà opiek´ piel´gniarskà zgodnà ze standardami przyj´tymi w piel´gniarstwie zachowawczym.
Poz. 1922 20. Kierowaç w∏asnym rozwojem zawodowym.
21.Uczestniczyç w kszta∏ceniu i doskonaleniu piel´gniarek.
IV. Plan nauczania Lp.
MODU¸ STA˚ Teoria — liczba godzin placówka liczba godzin ¸àczna liczba godzin I Podstawy piel´gniarstwa zachowawczego 30 — — 30 II Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach uk∏adu krà˝enia 60 Oddzia∏ intensywnej opieki kardiologicznej 35 95 III Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach uk∏adu oddechowego 40 Oddzia∏ pulmonologiczny 35 75 IV Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach uk∏adu pokarmowego 50 Oddzia∏ gastroenterologiczny 35 85 V Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach uk∏adu moczowego 50 Oddzia∏ urologiczny 35 85 VI Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach uk∏adu dokrewnego i przemiany materii 40 Oddzia∏ lub Poradnia endokrynologiczna 35 75 VII Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach uk∏adu krwiotwórczego 60 Oddzia∏ hematologiczny 35 95 VIII Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach tkanki ∏àcznej 40 Oddzia∏ lub Poradnia reumatologiczna 35 75 IX Piel´gnowanie pacjenta w schorzeniach alergicznych 10 Oddzia∏ lub Poradnia alergologiczna 35 45 X Piel´gnowanie pacjenta w wybranych schorzeniach skórno-wenerologicznych 20 Oddzia∏ dermatologiczny lub Poradnia skórno-wenerologiczna 35 55 XI Piel´gnowanie pacjenta w wieku podesz∏ym 30 Zak∏ad piel´gnacyjno-opiekuƒczy 35 65 ¸àczna liczba godzin 430 350 780 V. Program nauczania MODU¸ I. PODSTAWY PIEL¢GNIARSTWA WAWCZEGO
1)omówiç cele i zadania piel´gniarstwa zachowawczego;
ZACHO2) przedstawiç histori´ rozwoju piel´gniarstwa zachowawczego w kraju i na Êwiecie;
1.Cel modu∏u Zapoznanie z za∏o˝eniami piel´gniarstwa zachowawczego.
3)omówiç teorie piel´gnowania wykorzystywane w piel´gniarstwie zachowawczym;
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
4)opracowaç standardy opieki piel´gniarskiej w chorobach wewn´trznych;
W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
5)scharakteryzowaç organizacj´ opieki nad pacjentami ze schorzeniami internistycznymi w Polsce;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13433 — Poz. 1922
6)omówiç potrzeby biopsychospo∏eczne pacjentów hospitalizowanych;
d)rehabilitacja osób przewlekle chorych — metody i kierunki wsparcia fizycznego,
7)omówiç znaczenie i rol´ piel´gniarki w promocji zdrowia u chorych leczonych zachowawczo;
e)przygotowanie pacjentów do readaptacji w warunkach domowych, nauka samoopieki i samopiel´gnacji,
8)oceniç jakoÊç ˝ycia przewlekle chorego i zapotrzebowanie na profesjonalnà pomoc piel´gniarki;
9)realizowaç profesjonalnà opiek´ nad przewlekle chorym;
10)przygotowaç chorego do samoopieki i samopiel´gnacji;
11)nauczyç chorego, z ograniczonà sprawnoÊcià, samoobs∏ugi w czynnoÊciach codziennych;
12)nauczyç chorego obs∏ugi urzàdzeƒ i sprz´tu rehabilitacyjnego;
13)zapobiegaç zaostrzeniu si´ objawów poprzez eliminacj´ czynników wyzwalajàcych nawrót choroby;
14)podejmowaç dzia∏ania zapobiegajàce powik∏aniom ze strony poszczególnych uk∏adów i narzàdów;
15)zapewniç warunki i zach´caç chorego do podejmowania ró˝nych form aktywnoÊci ˝yciowej;
16)edukowaç rodzin´ lub opiekunów w zakresie sprawowania opieki nad pacjentem przewlekle chorym.
3.TreÊci nauczania:
1)filozofia piel´gniarstwa zachowawczego;
2)rozwój piel´gniarstwa zachowawczego;
3)teorie piel´gnowania a piel´gniarstwo zachowawcze;
4)standardy w piel´gniarstwie zachowawczym;
5)organizacja opieki nad pacjentami leczonymi zachowawczo;
6)potrzeby biopsychospo∏eczne pacjentów hospitalizowanych — rola piel´gniarki w zaspokajaniu potrzeb;
7)promocja zdrowia u chorych leczonych zachowawczo;
8)piel´gnowanie pacjenta przewlekle chorego:
a)pacjent przewlekle chory,
b)problemy zdrowotne, psychologiczne i spo∏eczne pacjenta przewlekle chorego,
c)zapobieganie powik∏aniom ze strony poszczególnych uk∏adów i narzàdów wynikajàcych z d∏ugotrwa∏ego unieruchomienia,
f)edukacja rodziny, opiekunów w zakresie sprawowania opieki nad pacjentem przewlekle chorym.
MODU¸ II. PIEL¢GNOWANIE PACJENTA W SCHORZENIACH UK¸ADU KRÑ˚ENIA 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do sprawowania specjalistycznej opieki opartej o nowe modele piel´gnowania pacjentów z wybranymi chorobami uk∏adu krà˝enia oraz prowadzenia czynnego poradnictwa w zakresie profilaktyki.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)okreÊliç czynniki ryzyka i sposoby ich eliminacji dla chorego z wybranà chorobà uk∏adu krà˝enia;
2)dobieraç i realizowaç najkorzystniejszy dla pacjenta sposób przygotowania do badaƒ diagnostycznych;
3)scharakteryzowaç specyfik´ pracy na oddziale intensywnej opieki kardiologicznej;
4)obs∏ugiwaç aparatur´ medycznà w oddziale intensywnej opieki kardiologicznej;
5)realizowaç proces piel´gnowania pacjenta z chorobà uk∏adu krà˝enia;
6)dokumentowaç realizowane dzia∏ania piel´gniarskie;
7)dostosowaç metody post´powania piel´gniarskiego do stanu pacjenta;
8)przygotowaç pacjenta do samoopieki i samopiel´gnacji;
9)rozpoznawaç stany zagro˝enia ˝ycia w przebiegu chorób uk∏adu krà˝enia;
10)udzieliç pierwszej pomocy w stanach zagro˝enia ˝ycia;
11)interpretowaç zapis kardiomonitora przedstawiajàcy: zawa∏ mi´Ênia sercowego, zaburzenia rytmu serca, migotanie przedsionków oraz komór, skurcze dodatkowe;
12)prowadziç tlenoterapi´;
13)wspó∏uczestniczyç w ró˝nych metodach terapii pacjentów na oddziale intensywnej opieki kardiolo- Dziennik Ustaw Nr 197 — 13434 — Poz. 1922 gicznej (farmakoterapia, elektroterapia, leczenie spoczynkowe, leczenie dietetyczne, psychoterapia);
4)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych, opiekuƒczych, emocjonalnych chorych z chorobà nadciÊnieniowà:
14)prowadziç rehabilitacj´ przy∏ó˝kowà oraz braç czynny udzia∏ w innych formach i metodach rehabilitacji;
a)modyfikowanie planu i realizacji opieki nad chorym z chorobà nadciÊnieniowà z uwzgl´dnieniem postaci klinicznej schorzenia, okresu choroby, objawów klinicznych, ogólnego stanu pacjenta i indywidualnego zapotrzebowania na opiek´,
15)prowadziç intensywny nadzór nad chorymi kardiologicznie;
16)opracowywaç i wdra˝aç programy prozdrowotne w zakresie profilaktyki chorób uk∏adu krà˝enia;
17)uzasadniaç koniecznoÊç stosowania leczenia dietetycznego;
18)zaplanowaç i realizowaç edukacj´ zdrowotnà dla pacjenta i jego rodziny;
19)rozpoznawaç i zapobiegaç powik∏aniom chorób uk∏adu krà˝enia;
20)wspó∏uczestniczyç w wykonywaniu niektórych badaƒ i zabiegów kardiologicznych.
3.TreÊci nauczania:
1)czynniki ryzyka u pacjentów z chorobami uk∏adu krà˝enia;
2)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjno-opiekuƒczych u pacjentów z chorobà niedokrwiennà serca:
a)modyfikowanie planu opieki i jego realizacji w zale˝noÊci od stanu klinicznego pacjenta, okresu choroby, wieku chorego i zapotrzebowania na opiek´ piel´gniarskà,
b)wdra˝anie dzia∏aƒ edukacyjnych w stosunku do chorego i jego rodziny,
c)przygotowanie chorego do samoopieki i samopiel´gnacji,
b)dzia∏anie edukacyjne piel´gniarki w stosunku do chorego i jego rodziny przygotowujàce go do samoopieki i samopiel´gnacji,
c)zadania i rola piel´gniarki w rehabilitacji chorych z chorobà nadciÊnieniowà,
d)wdra˝anie programów prozdrowotnych ograniczajàcych wyst´powanie i skutki choroby nadciÊnieniowej;
5)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych, opiekuƒczych, emocjonalnych i egzystencjonalnych u chorych z mia˝d˝ycà:
a)modyfikowanie planu i realizacji opieki nad chorymi z mia˝d˝ycà z uwzgl´dnieniem postaci klinicznej schorzenia, stanu pacjenta i indywidualnego zapotrzebowania na opiek´, profilaktyka choroby mia˝d˝ycowej — rola i zadania piel´gniarki,
b)realizacja zadaƒ z zakresu rehabilitacji ruchowej pacjentów z mia˝d˝ycà,
c)wskazówki dietetyczne i piel´gnacyjne dla chorego i jego rodziny;
6)piel´gnowanie pacjenta z chorobami zapalnymi mi´Ênia sercowego:
a)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych, emocjonalnych u chorych w zale˝noÊci od rodzaju schorzenia, ogólnej kondycji pacjenta, wieku i potrzeb,
d)prowadzenie dzia∏aƒ rehabilitacyjnych w stosunku do chorych;
b)udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
3)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych, opiekuƒczych i emocjonalnych u chorych z zawa∏em mi´Ênia sercowego, z uwzgl´dnieniem rodzaju zawa∏u, stanu zdrowia pacjenta, zapotrzebowania na opiek´:
c)udzielanie wskazówek piel´gnacyjnych i dietetycznych,
a)modyfikowanie planu opieki i jego realizacji w zale˝noÊci od indywidualnych potrzeb pacjenta, udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
7)piel´gnowanie pacjentów z niewydolnoÊcià krà˝enia:
b)realizacja dzia∏aƒ zmierzajàcych do ograniczenia wyst´powania powik∏aƒ — rola i zadania piel´gniarki, rehabilitacja ruchowa pacjenta,
c)wskazówki dietetyczne i piel´gnacyjne dla chorego i jego rodziny,
d)dzia∏ania edukacyjne piel´gniarki w stosunku do chorego i jego rodziny przygotowujàce pacjenta do samoopieki i samopiel´gnacji;
d)udzia∏ piel´gniarki w rehabilitacji chorych, przygotowanie do samoopieki;
a)rodzaje oraz przyczyny niewydolnoÊci krà˝enia i niewydolnoÊci serca,
b)mechanizm powstawania, objawy, leczenie i postacie kliniczne ostrych niewydolnoÊci serca, rola piel´gniarki w wykonywanych badaniach diagnostycznych,
c)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych w zale˝noÊci od rodzaju niewydolnoÊci krà˝enia, stanu zdrowia i potrzeb pacjenta, Dziennik Ustaw Nr 197 — 13435 — Poz. 1922
d)udzia∏ piel´gniarki w rehabilitacji chorych z niewydolnoÊcià krà˝enia, wskazówki dietetyczne, piel´gnacyjne i profilaktyczne dla chorych z niewydolnoÊcià krà˝enia, 2. Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych
e)przygotowanie chorych i ich rodzin do samoopieki;
1)przygotowaç pacjenta do specjalistycznych badaƒ diagnostycznych (spirometria, bronchoskopia, punkcja op∏ucnej, badania radiologiczne, mediastinoskopia, pobieranie materia∏u do badaƒ);
8)piel´gnowanie pacjentów z zaburzeniami rytmu serca:
a)istota i podzia∏ zaburzeƒ rytmu serca, etiologia, patogeneza i obraz kliniczny zaburzeƒ z uwzgl´dnieniem zaburzeƒ w powstawaniu bodêców i zaburzeƒ przewodnictwa, W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
2)rozpoznaç stany zagro˝enia ˝ycia w przebiegu chorób uk∏adu oddechowego;
3)udzieliç pierwszej pomocy w stanach zagro˝enia ˝ycia;
b)metody leczenia, zapobieganie powik∏aniom, wskazania do sta∏ej elektrostymulacji,
4)realizowaç proces piel´gnowania pacjentów w schorzeniach uk∏adu oddechowego;
c)rozpoznawanie stanów zagro˝enia ˝ycia, udzielanie pierwszej pomocy,
5)udzieliç choremu wskazówek dietetycznych, piel´gnacyjnych, w zale˝noÊci od rodzaju schorzenia i stanu zdrowia;
d)rola i zadania piel´gniarki w opiece nad chorymi przygotowywanymi do kardiowersji, defibrylacji, sztucznej stymulacji serca, rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych i emocjonalnych u chorych z zaburzeniami rytmu serca,
e)rola i udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
f)piel´gnowanie pacjentów przygotowywanych do wszczepienia stymulatora,
6)prowadziç zabiegi fizykoterapeutyczne w schorzeniach uk∏adu oddechowego;
7)prowadziç edukacj´ chorego w kierunku samoopieki i samopiel´gnacji;
8)przygotowaç rodzin´ do opieki nad chorym;
9)wspó∏uczestniczyç w fizjoterapii pacjentów ze schorzeniami uk∏adu oddechowego;
g)udzia∏ piel´gniarki w rehabilitacji pacjentów,
10)wspieraç chorego i rodzin´ w przypadku choroby przewlek∏ej lub o niepomyÊlnym rokowaniu.
h)wskazania dietetyczne i piel´gnacyjne, przygotowanie chorych do samoopieki;
3.TreÊci nauczania:
a)etiologia, patogeneza, obraz kliniczny, powik∏ania i podzia∏ wad serca, rola i udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
1)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych u chorych ze schorzeniami uk∏adu oddechowego w zale˝noÊci od jednostki chorobowej, stanu klinicznego, wieku i sprawnoÊci pacjenta, zapotrzebowania na opiek´ piel´gniarskà;
b)rodzaje stosowanego leczenia, rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów u chorych przygotowywanych do leczenia operacyjnego,
2)rola i zadania edukacyjne piel´gniarki w stosunku do chorych ze schorzeniami uk∏adu oddechowego:
c)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów u chorych leczonych metodami zachowawczymi,
a)profilaktyka chorób uk∏adu oddechowego,
9)piel´gnowanie pacjentów z wadami serca:
b)wskazówki dietetyczne,
e)przygotowanie chorego do samopiel´gnacji;
c)dzia∏ania edukacyjne przygotowujàce chorego i jego rodzin´ do samoopieki i samopiel´gnacji; dzia∏ania rehabilitacyjne w stosunku do chorych ze schorzeniami uk∏adu oddechowego,
10)programy promujàce zdrowie i profilaktyk´ chorób uk∏adu krà˝enia — rola piel´gniarki.
d)wdra˝anie programów prozdrowotnych ograniczajàcych wyst´powanie chorób uk∏adu oddechowego, MODU¸ III. PIEL¢GNOWANIE PACJENTA W SCHORZENIACH UK¸ADU ODDECHOWEGO
e)rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych u chorych z przewlek∏ymi postaciami chorób uk∏adu oddechowego;
d)wskazówki dietetyczne, profilaktyczne, rehabilitacyjne i piel´gnacyjne dla chorych, 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do sprawowania samodzielnej opieki nad chorym w wybranych schorzeniach uk∏adu oddechowego.
3)piel´gnowanie pacjenta z astmà:
a)modyfikacja opieki nad chorym z uwzgl´dnieniem stanu zdrowia pacjenta, okresu choroby i zapotrzebowania na opiek´, Dziennik Ustaw Nr 197 — 13436 — Poz. 1922
b)wdra˝anie dzia∏aƒ edukacyjnych w stosunku do chorego i jego rodziny przygotowujàcych do samoopieki i samopiel´gnacji,
5)edukowaç rodzin´ pacjenta z chorobà zakaênà przewodu pokarmowego w eliminowaniu przenoszenia zaka˝enia;
c)wskazówki dietetyczne i piel´gnacyjne dla chorego i jego rodziny, profilaktyka schorzeƒ o pod∏o˝u astmatycznym,
6)formu∏owaç diagnoz´ piel´gniarskà w oparciu o dost´pne êród∏a informacji o pacjencie;
d)realizacja zadaƒ opiekuƒczych oraz piel´gnacyjnych w stosunku do przewlekle chorych;
7)rozpoznawaç i rozwiàzywaç problemy piel´gnacyjne pacjentów ze schorzeniami przewodu pokarmowego;
4)piel´gnowanie pacjenta z chorobami nowotworowymi oskrzeli i p∏uc:
8)wyjaÊniç pacjentom przebieg badania oraz post´powanie przed i po badaniu diagnostycznym;
a)wczesna diagnostyka, objawy, postacie kliniczne, udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
9)przekazaç wskazówki dietetyczne dla pacjentów, uwzgl´dniajàc okres choroby;
b)udzia∏ piel´gniarki w leczeniu chirurgicznym, chemioterapii, radioterapii,
c)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych, wsparcie emocjonalne chorych, ∏agodzenie bólu,
d)modyfikowanie planu opieki w zale˝noÊci od stanu pacjenta, przygotowanie do samoopieki, problemy piel´gnacyjne i ich rozwiàzywanie, modyfikowanie planu opieki w zale˝noÊci od fazy choroby nowotworowej, zastosowanego leczenia, indywidualnych potrzeb pacjenta,
e)realizacja zadaƒ opiekuƒczych w ramach opieki paliatywnej,
f)wsparcie emocjonalne chorego w stanie terminalnym i jego rodziny.
MODU¸ IV. PIEL¢GNOWANIE PACJENTA W SCHORZENIACH UK¸ADU POKARMOWEGO 1. Cel modu∏u Przygotowanie piel´gniarki do sprawowania profesjonalnej opieki nad chorymi z zaburzeniami gastroenterologicznymi.
2.Wykaz umiej´tnoÊci wynikowych W wyniku realizacji treÊci nauczania piel´gniarka powinna:
1)scharakteryzowaç etiopatogenez´ schorzeƒ przewodu pokarmowego;
2)przedstawiç zmiany w funkcjonowaniu chorego narzàdu;
3)przeanalizowaç mechanizm powstawania schorzeƒ psychosomatycznych w obr´bie przewodu pokarmowego;
4)okreÊliç stopieƒ ryzyka zaka˝enia dla rodzin pacjentów z chorobà zakaênà i paso˝ytniczà w obr´bie przewodu pokarmowego;
10)opracowaç standard opieki nad pacjentami ze schorzeniami przewodu pokarmowego;
11)udzieliç wsparcia pacjentom ze schorzeniami o niepomyÊlnym rokowaniu;
12)przygotowaç pacjentów ze schorzeniami przewodu pokarmowego do samoopieki i samopiel´gnacji;
13)prowadziç czynnà profilaktyk´ chorób przewodu pokarmowego.
3.TreÊci nauczania:
1)piel´gnowanie pacjenta ze schorzeniami jamy ustnej i gard∏a, rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych u chorych z wrzodziejàcym zapaleniem jamy ustnej, ze stanami zapalnymi gard∏a, wskazówki piel´gnacyjne dla chorego ze schorzeniami o przebiegu ostrym, przewlek∏ym;
2)piel´gnowanie pacjentów ze schorzeniami prze∏yku, rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych u chorych:
a)z wrzodem trawiennym prze∏yku, z rozstrzeniem prze∏yku, z kurczem wpustu,
b)modyfikowanie planu opieki w zale˝noÊci od stanu klinicznego pacjenta, sprawnoÊci i zapotrzebowania na opiek´,
c)wskazówki dietetyczne i piel´gnacyjne dla chorego i jego rodziny,
d)przygotowanie chorego do samoopieki i samopiel´gnacji;
3)specyfika piel´gnacji chorych z chorobà wrzodowà:
a)przygotowanie pacjenta do badaƒ, opieka w trakcie i po badaniu,
b)wskazówki piel´gnacyjne i dietetyczne dla chorego i jego rodziny, z uwzgl´dnieniem stanu ostrego i przewlek∏ego choroby,
c)zapobieganie powik∏aniom choroby wrzodowej, profilaktyka choroby wrzodowej;
Dziennik Ustaw Nr 197 — 13437 —
4)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych i terapeutycznych z uwzgl´dnieniem obrazu klinicznego, stanu pacjenta i zapotrzebowania na opiek´ u chorych:
a)ze stanem zapalnym p´cherza ˝ó∏ciowego, z dyskinezà dróg ˝ó∏ciowych,
b)modyfikowanie dzia∏aƒ piel´gnacyjnych w zale˝noÊci od stanu chorego i przebiegu schorzenia, udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
c)profilaktyka schorzeƒ p´cherzyka ˝ó∏ciowego,
d)wskazówki piel´gnacyjne oraz dietetyczne dla chorego i jego rodziny, uwzgl´dniajàce stan pacjenta i okres choroby,
e)dzia∏ania edukacyjne w stosunku do chorego i jego rodziny przygotowujàce do samopiel´gnacji;
Poz. 1922
d)wskazówki piel´gnacyjne i dietetyczne dla chorego ze schorzeniem jelita grubego,
e)dzia∏anie edukacyjno-zdrowotne w stosunku do chorego i jego rodziny;
8)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjno-opiekuƒczych u chorych zaka˝onych:
a)lamblià jelitowà, tasiemcem, w∏oÊniem kr´tym, owsikiem ludzkim, glistà ludzkà,
b)modyfikacja planu i realizacji opieki w zale˝noÊci od stanu zdrowia pacjenta, zapotrzebowania na opiek´ piel´gniarskà, sprawnoÊci i wieku chorego,
c)dzia∏ania edukacyjne w stosunku do chorych i ich rodzin przygotowujàce ich do samoopieki,
d)profilaktyka chorób paso˝ytniczych — rola i zadania piel´gniarki,
e)wskazówki piel´gnacyjne i dietetyczne dla chorych ze schorzeniami paso˝ytniczymi;
5)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych z uwzgl´dnieniem obrazu klinicznego, stanu chorego i zapotrzebowania na opiek´ u chorych:
9)standardy opieki nad chorymi ze schorzeniami przewodu pokarmowego;
a)z zakaênym zapaleniem wàtroby, z przewlek∏ym zapaleniem wàtroby,
10)psychoterapia podtrzymujàca u pacjentów z chorobà przewodu pokarmowego;
b)modyfikowanie dzia∏ania piel´gnacyjnego, udzia∏ piel´gniarki w badaniach diagnostycznych,
11)styl ˝ycia u∏atwiajàcy funkcjonowanie pacjentom ze schorzeniami przewodu pokarmowego i zapobiegajàcy powik∏aniom.
c)dzia∏ania edukacyjne w stosunku do chorego i jego rodziny przygotowujàce do samopiel´gnacji;
MODU¸ V. PIEL¢GNOWANIE PACJENTA W SCHORZENIACH UK¸ADU MOCZOWEGO
6)rozpoznawanie i rozwiàzywanie problemów piel´gnacyjnych u chorych:
a)ze stanem zapalnym jelit, z niedro˝noÊcià jelit,