📄 Tekst ustawy
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 7 lipca 2023 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o odpadach
Spis treści
Treść obwieszczenia
Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Dział I - Przepisy ogólne
Rozdział 1 - Zakres ustawy
Rozdział 2 - Objaśnienia określeń ustawowych
Rozdział 3 - Katalog odpadów i zmiana statusu odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne
Rozdział 4 - Uznanie przedmiotu lub substancji za produkt uboczny
Rozdział 5 - Utrata statusu odpadów
Dział II - Zasady ogólne gospodarki odpadami
Rozdział 1 - Ochrona życia i zdrowia ludzi oraz środowiska
Rozdział 2 - Hierarchia sposobów postępowania z odpadami
Rozdział 2a - Zapobieganie powstawaniu odpadów
Rozdział 3 - Zasada bliskości
Rozdział 4 - Postępowanie z odpadami niebezpiecznymi
Rozdział 5 - Koszty gospodarowania odpadami
Rozdział 6 - Zbieranie i transport odpadów
Rozdział 7 - Magazynowanie odpadów
Rozdział 8 - Usuwanie odpadów
Rozdział 9 - Przekazywanie odpadów i przenoszenie odpowiedzialności za gospodarowanie odpadami
Rozdział 10 - Przetwarzanie odpadów w instalacjach i urządzeniach
Rozdział 11 - Wstrzymywanie działalności posiadacza odpadów
Rozdział 12 - Postępowanie z odpadami
Dział III - Plany gospodarki odpadami
Dział IV - Uprawnienia wymagane do gospodarowania odpadami oraz prowadzenie rejestru
Rozdział 1 - Zezwolenie na zbieranie odpadów i zezwolenie na przetwarzanie odpadów
Rozdział 2 - Rejestr
Dział V - Ewidencja odpadów i sprawozdawczość
Rozdział 1 - Ewidencja odpadów
Rozdział 2 - Sprawozdawczość w zakresie produktów, opakowań oraz gospodarki odpadami
Dział VI - Baza danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami
Dział VII - Szczególne zasady gospodarowania niektórymi rodzajami odpadów
Rozdział 1 - PCB oraz odpady zawierające PCB
Rozdział 2 - Oleje odpadowe
Rozdział 3 - Odpady medyczne i odpady weterynaryjne
Rozdział 4 - Komunalne osady ściekowe
Rozdział 5 - Odpady pochodzące z procesów wytwarzania dwutlenku tytanu oraz z przetwarzania tych
odpadów
Rozdział 6 - Odpady z wypadków
Rozdział 6a - Odpady budowlane i rozbiórkowe
Rozdział 7 - Odpady metali
Rozdział 8 - Statki przeznaczone do recyklingu
Dział VIII - Wymagania dotyczące prowadzenia procesów przetwarzania odpadów
Rozdział 1 - Składowanie odpadów
Rozdział 2 - Termiczne przekształcanie odpadów
Rozdział 3 - Kwalifikacje w zakresie gospodarowania odpadami
Dział IX - Zadania z zakresu administracji rządowej realizowane przez samorząd województwa i
przepisy szczególne w postępowaniu o wydanie decyzji z zakresu gospodarki odpadami
Dział X - Przepisy karne i administracyjne kary pieniężne
Rozdział 1 - Przepisy karne
Rozdział 2 - Administracyjne kary pieniężne
Dział XI - Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe
Rozdział 1 - Zmiany w przepisach obowiązujących
Rozdział 2 - Przepisy epizodyczne, przejściowe, dostosowujące i końcowe
Załącznik nr 1 - Niewyczerpujący wykaz procesów odzysku
Załącznik nr 2 - Niewyczerpujący wykaz procesów unieszkodliwiania
Załącznik nr 2a - Niewyczerpujący wykaz kategorii odpadów niepalnych
Załącznik nr 3 - Tekst załącznika
Załącznik nr 4 - Składniki, które mogą powodować, że odpady są odpadami niebezpiecznymi
Załącznik nr 4a - Przykładowe instrumenty ekonomiczne i inne środki, które mają zachęcać do stosowania
hierarchii sposobów postępowania z odpadami
Załącznik nr 5 - Przykłady środków służących zapobieganiu powstawaniu odpadów
Załącznik nr 5a - Wzór karty przekazania odpadów
Załącznik nr 5b - Wzór karty przekazania odpadów komunalnych - tryb przekazania odpadów
Załącznik nr 5c - Wzór karty ewidencji odpadów
Załącznik nr 5d - Wzór karty ewidencji komunalnych osadów ściekowych
Załącznik nr 5e - Wzór karty ewidencji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego
Załącznik nr 5f - Wzór karty ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji
Załącznik nr 5g - Wzór karty ewidencji odpadów niebezpiecznych
Załącznik nr 6 - Tekst załącznika
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych
i niektórych innych aktów prawnych
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
(Dz. U. z 2022 r. poz. 699), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1)
ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych
ustaw
(Dz. U. poz. 2151 oraz z 2022 r. poz. 2687),
2)
ustawą z dnia 12 maja 2022 r. o portowych urządzeniach do odbioru odpadów ze statków
(Dz. U. poz. 1250),
3)
ustawą z dnia 22 lipca 2022 r. o zmianie niektórych ustaw w celu przeciwdziałania
przestępczości środowiskowej
(Dz. U. poz. 1726),
4)
ustawą z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie
odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej
(Dz. U. poz. 2127),
5)
ustawą z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o paszach oraz ustawy o odpadach
(Dz. U. poz. 2722),
6)
ustawą z dnia 8 lutego 2023 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie
niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw oraz niektórych innych
ustaw
(Dz. U. poz. 295),
7)
ustawą z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w
zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz niektórych
innych ustaw
(Dz. U. poz. 877)
oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 29 czerwca 2023 r.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:
1)
art. 13 ust. 7 i art. 19 ustawy z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy o odpadach
oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 2151 oraz z 2022 r. poz. 2687), które stanowią:
Art. 13.
„7. Dokumenty DPR i EDPR, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 5, które obejmują
okres od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2024 r., są sporządzane zgodnie
z przepisami dotychczasowymi.
”
„
Art. 19.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 35 i pkt
40 lit. a, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2025 r.
”
;
2)
art. 40 ustawy z dnia 12 maja 2022 r. o portowych urządzeniach do odbioru odpadów
ze statków
(Dz. U. poz. 1250), który stanowi:
„
Art. 40.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
”
;
3)
art. 10 i art. 12 ustawy z dnia 22 lipca 2022 r. o zmianie niektórych ustaw w celu
przeciwdziałania przestępczości środowiskowej
(Dz. U. poz. 1726), które stanowią:
„
Art. 10.
1.
Do postępowań w sprawie wydania decyzji o wykreśleniu podmiotu z rejestru, o którym
mowa w art. 49 ustawy zmienianej w art. 8, wszczętych i niezakończonych przed dniem
wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się art. 64 ustawy zmienianej w art. 8 w
brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
2.
Decyzje o wykreśleniu podmiotu z rejestru, o którym mowa w art. 49 ustawy zmienianej
w art. 8, które zostały wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie
art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 8, pozostają w mocy.
”
„
Art. 12.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
”
;
4)
art. 53-55, art. 60 ust. 2 i art. 61 ustawy z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych
rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku
z sytuacją na rynku energii elektrycznej
(Dz. U. poz. 2127), które stanowią:
„
Art. 53.
1.
Przepisy art. 226a ustawy zmienianej w art. 45 stosuje się również do zezwolenia na
zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub zezwolenia na zbieranie
i przetwarzanie odpadów, które wygasa po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy ze
względu na upływ czasu, na jaki zostało wydane, w przypadku gdy posiadacz odpadów
złożył wniosek o wydanie nowego zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie
odpadów lub zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów przed dniem wejścia w
życie niniejszej ustawy, przy czym w takim przypadku wymogu zachowania terminu na
złożenie wniosku o wydanie nowego zezwolenia, o którym w art. 226a ust. 1 ustawy zmienianej
w art. 45, nie stosuje się.
2.
Wymogu zachowania terminu na złożenie wniosku o wydanie nowego zezwolenia na zbieranie
odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów lub zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie
odpadów, o którym mowa w art. 226a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 45, nie stosuje
się także w przypadku wniosków złożonych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy,
jeżeli dotychczasowe zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie
odpadów lub zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów wygasa przed upływem 3
miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, a posiadacz odpadów złożył wniosek
w terminie obowiązywania dotychczasowego zezwolenia.
Art. 54.
1.
Do postępowań w sprawie o wydanie nowego pozwolenia na wytwarzanie odpadów, wszczętych
i niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem 1 stycznia 2026 r., przepisy art.
193 ust. 1c-1e ustawy zmienianej w art. 43 stosuje się.
2.
Do postępowań w sprawie wydania nowego zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia
na przetwarzanie odpadów lub zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, wszczętych
i niezakończonych ostateczną decyzją przed dniem 1 stycznia 2026 r., przepisy art.
226a ustawy zmienianej w art. 45 stosuje się.
Art. 55.
Przepisy art. 48a ustawy zmienianej w art. 45, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą,
mają również zastosowanie do ostatecznych postanowień wydanych przed dniem wejścia
w życie ustawy.
”
Art. 60.
„2. Przepisy art. 226a ustawy zmienianej w art. 45 tracą moc z dniem 1 stycznia 2026 r.
”
„
Art. 61.
Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 37 ust. 1 i 2 oraz art. 38 ust. 1 pkt 3, które wchodzą w życie z dniem 1 grudnia
2022 r.;
2)
art. 37 ust. 3 i 4 oraz art. 38 ust. 1 pkt 4, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia
2023 r.
”
;
5)
art. 5 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o zmianie ustawy o paszach oraz ustawy o odpadach
(Dz. U. poz. 2722), który stanowi:
„
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt
15, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.
”
;
6)
art. 21 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach
w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw oraz niektórych
innych ustaw
(Dz. U. poz. 295), który stanowi:
„
Art. 21.
Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 3, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;
2)
art. 10 pkt 1, 4-9, które wchodzą w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po
miesiącu ogłoszenia.
”
;
7)
art. 13, art. 14 i art. 22 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o obowiązkach
przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej
oraz niektórych innych ustaw
(Dz. U. poz. 877), które stanowią:
„
Art. 13.
Przedsiębiorcy, o których mowa w art. 3b ust. 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1, autoryzowani
przedstawiciele, o których mowa w art. 8a ust. 1 tej ustawy, oraz przedsiębiorcy wprowadzający
do obrotu produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych lub narzędzia połowowe
zawierające tworzywa sztuczne, są obowiązani do złożenia wniosku o wpis do rejestru,
o którym mowa w art. 49 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 6 w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy i mogą prowadzić
działalność bez posiadania takiego wpisu do dnia jego uzyskania, pod warunkiem złożenia
wniosku w tym terminie.
Art. 14.
1.
Sprawozdanie, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 6 w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, składane za rok 2023 przez:
1)
przedsiębiorców, o których mowa w art. 3b ust. 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1 -
nie obejmuje informacji o wysokości należnej opłaty, o której mowa w art. 3b ust.
1 tej ustawy;
2)
przedsiębiorców, o których mowa w art. 3k ust. 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1 -
nie obejmuje informacji o wysokości należnej opłaty, o której mowa w art. 3k ust.
1 i 2 tej ustawy;
3)
przedsiębiorców, o których mowa w art. 11b ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1
- nie obejmuje informacji, o których mowa w art. 73 ust. 2 pkt 3a lit. h ustawy zmienianej
w art. 6 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, sprawozdanie za rok 2023 obejmuje okres od dnia
wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia 31 grudnia 2023 r.
3.
Przedsiębiorcy, o których mowa w art. 8d ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, lub autoryzowani
przedstawiciele, o których mowa w art. 8a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, wyznaczeni
przez producentów, o których mowa w art. 2 pkt 9d lit. a ustawy zmienianej w art.
1, w zakresie sprzedaży narzędzi połowowych zawierających tworzywa sztuczne, sporządzają
po raz pierwszy sprawozdanie, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy zmienianej w art.
6 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, za rok 2024.
”
„
Art. 22.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:
1)
art. 2, art. 5, art. 9-11 oraz art. 19, które wchodzą w życie z dniem następującym
po dniu ogłoszenia;
2)
art. 1 pkt 5 w zakresie art. 3b ust. 3 i pkt 18 w zakresie art. 40a pkt 3 oraz art.
7 pkt 4 w zakresie art. 14b i pkt 9, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2024 r.;
3)
art. 8 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 22 grudnia 2024 r.;
4)
art. 8 pkt 1, który wchodzi w życie z dniem 30 marca 2025 r.
”
.
Załącznik
-
Tekst jednolity ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach1)Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia następujących dyrektyw:
1) dyrektywy Rady 78/176/EWG z dnia 20 lutego 1978 r. w sprawie odpadów pochodzących
z przemysłu ditlenku tytanu (Dz. Urz. WE L 54 z 25.02.1978, str. 19, z późn. zm.;
Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 1, str. 71); 2) dyrektywy Rady
86/278/EWG z dnia 12 czerwca 1986 r. w sprawie ochrony środowiska, w szczególności
gleby, w przypadku wykorzystywania osadów ściekowych w rolnictwie (Dz. Urz. WE L 181
z 04.07.1986, str. 6, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15,
t. 1, str. 265); 3) dyrektywy Rady 91/271/EWG z dnia 21 maja 1991 r. dotyczącej oczyszczania
ścieków komunalnych (Dz. Urz. WE L 135 z 30.05.1991, str. 40, z późn. zm.; Dz. Urz.
UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 2, str. 26); 4) dyrektywy 94/62/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych
(Dz. Urz. WE L 365 z 31.12.1994, str. 10, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie
specjalne, rozdz. 13, t. 13, str. 349); 5) dyrektywy Rady 96/59/WE z dnia 16 września
1996 r. w sprawie unieszkodliwiania polichlorowanych bifenyli i polichlorowanych trifenyli
(PCB/PCT) (Dz. Urz. WE L 243 z 24.09.1996, str. 31; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne,
rozdz. 15, t. 3, str. 75); 6) dyrektywy Rady 1999/31/WE z dnia 26 kwietnia 1999 r.
w sprawie składowania odpadów (Dz. Urz. WE L 182 z 16.07.1999, str. 1, z późn. zm.;
Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 4, str. 228); 7) dyrektywy Parlamentu
Europejskiego i Rady 2000/53/WE z dnia 18 września 2000 r. w sprawie pojazdów wycofanych
z eksploatacji (Dz. Urz. WE L 269 z 21.10.2000, str. 34, z późn. zm.; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 224); 8) dyrektywy 2000/76/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 4 grudnia 2000 r. w sprawie spalania odpadów (Dz. Urz.
WE L 332 z 28.12.2000, str. 91, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne,
rozdz. 15, t. 5, str. 353); 9) (uchylony) 10) dyrektywy 2006/21/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie gospodarowania odpadami pochodzącymi z przemysłu
wydobywczego oraz zmieniającej dyrektywę 2004/35/WE (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006,
str. 15, z późn. zm.); 11) dyrektywy 2006/66/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z
dnia 6 września 2006 r. w sprawie baterii i akumulatorów oraz zużytych baterii i akumulatorów
oraz uchylającej dyrektywę 91/157/EWG (Dz. Urz. UE L 266 z 26.09.2006, str. 1, z późn.
zm.); 12) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada
2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy (Dz. Urz. UE L 312 z
22.11.2008, str. 3); 13) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia
24 listopada 2010 r. w sprawie emisji przemysłowych (zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom
i ich kontrola) (Dz. Urz. UE L 334 z 17.12.2010, str. 17); 14) dyrektywy Parlamentu
Europejskiego i Rady 2012/19/UE z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie zużytego sprzętu
elektrycznego i elektronicznego (WEEE) (Dz. Urz. UE L 197 z 24.07.2012, str. 38, z
późn. zm.). Niniejsza ustawa służy stosowaniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego
i Rady (UE) nr 1257/2013 z dnia 20 listopada 2013 r. w sprawie recyklingu statków
oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 i dyrektywę 2009/16/WE (Dz. Urz.
UE L 330 z 10.12.2013, str. 1).
2)Niniejsza ustawa została notyfikowana Komisji Europejskiej dnia 26 kwietnia 2012 r.
pod numerem 2012/0263/PL, zgodnie z art. 16 dyrektywy 94/62/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (Dz.
Urz. WE L 365 z 31.12.1994, str. 10, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne,
rozdz. 13, t. 13, str. 349), oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia
2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów
prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597), wdrażającego postanowienia dyrektywy
98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji
w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa
informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, z późn. zm.; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337).
Dział I
Przepisy ogólne
Rozdział 1
Zakres ustawy
Art. 1.
Ustawa określa środki służące ochronie środowiska, życia i zdrowia ludzi przez zapobieganie
powstawaniu odpadów i zmniejszenie ich ilości oraz negatywnego wpływu wytwarzania
odpadów i gospodarowania nimi, a także przez zmniejszenie całkowitego wpływu użytkowania
zasobów oraz poprawę efektywności takiego użytkowania, w celu przejścia na gospodarkę
o obiegu zamkniętym.
Art. 2.
Przepisów ustawy nie stosuje się do:
1)
gazów i pyłów wprowadzanych do atmosfery;
2)
gruntu w pierwotnym położeniu (w miejscu), w tym niewydobytej zanieczyszczonej gleby,
i budynków trwale związanych z gruntem;
3)
niezanieczyszczonej gleby i innych materiałów występujących w stanie naturalnym, wydobytych
w trakcie robót budowlanych, pod warunkiem, że materiał ten zostanie wykorzystany
do celów budowlanych w stanie naturalnym na terenie, na którym został wydobyty;
4)
odpadów promieniotwórczych;
5)
wycofanych z użytku materiałów wybuchowych;
6)
biomasy w postaci:
a)
odchodów podlegających przepisom rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października
2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia
zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylającego rozporządzenie
(WE) nr 1774/2002 (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego)
(Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 1069/2009”,
b)
słomy,
c)
innych, niebędących niebezpiecznymi, naturalnych substancji pochodzących z produkcji
rolniczej lub leśnej
- wykorzystywanej w rolnictwie, leśnictwie lub do produkcji energii z takiej biomasy
za pomocą procesów lub metod, które nie są szkodliwe dla środowiska ani nie stanowią
zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi;
7)
osadów przemieszczanych w obrębie wód powierzchniowych w celu związanym z gospodarowaniem
wodami lub drogami wodnymi, zarządzaniem wodami lub urządzeniami wodnymi lub ochroną
przed powodzią bądź ograniczaniem skutków powodzi i susz, rekultywacją, refulacją,
pozyskiwaniem lub uzdatnianiem terenu, jeżeli osady te nie są niebezpieczne;
8)
ścieków;
9)
produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, w tym produktów przetworzonych, objętych
rozporządzeniem (WE) nr 1069/2009, z wyjątkiem tych, które są odpadami przewidzianymi
do składowania na składowisku odpadów albo do przekształcania termicznego lub do wykorzystania
w zakładzie produkującym biogaz lub w kompostowni, zgodnie z tym rozporządzeniem;
10)
zwłok zwierząt, które poniosły śmierć w inny sposób niż przez ubój, w tym zwierząt
uśmierconych w celu wyeliminowania chorób epizootycznych, i które są unieszkodliwiane
zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1069/2009;
11)
mas ziemnych lub skalnych przemieszczanych w związku z wydobywaniem kopalin ze złóż,
jeżeli koncesja na wydobywanie kopalin ze złóż lub plan ruchu zakładu górniczego zatwierdzony
decyzją, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze
(Dz. U. z 2023 r. poz. 633), lub miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu górniczego określają
warunki i sposób ich zagospodarowania;
12)
dwutlenku węgla przeznaczonego do podziemnego składowania w celu przeprowadzenia projektu
demonstracyjnego wychwytu i składowania dwutlenku węgla w rozumieniu art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze;
13)
substancji, które są przeznaczone do użycia jako materiały paszowe w rozumieniu art. 3 ust. 2 lit. g rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2009
z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie wprowadzania na rynek i stosowania pasz, zmieniającego
rozporządzenie (WE) nr 1831/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady i uchylającego dyrektywę
Rady 79/373/EWG, dyrektywę Komisji 80/511/EWG, dyrektywy Rady 82/471/EWG, 83/228/EWG,
93/74/EWG, 93/113/WE i 96/25/WE oraz decyzję Komisji 2004/217/WE
(Dz. Urz. UE L 229 z 01.09.2009, str. 1, z późn. zm.)3)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 163 z 30.06.2010,
str. 30, Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2010, str. 4, Dz. Urz. UE L 328 z 12.12.2017, str.
3 oraz Dz. Urz. UE L 310 z 06.12.2018, str. 22. i w których skład nie wchodzą produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego w rozumieniu
art. 3 pkt 1 rozporządzenia (WE) nr 1069/2009 oraz które nie zawierają tych produktów.
Rozdział 2
Objaśnienia określeń ustawowych
Art. 3.
1.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
bioodpadach - rozumie się przez to ulegające biodegradacji odpady z ogrodów i parków,
odpady żywności i kuchenne z gospodarstw domowych, gastronomii, w tym restauracji,
stołówek oraz zakładów zbiorowego żywienia, biur, hurtowni i jednostek handlu detalicznego,
a także podobne odpady z zakładów produkujących lub wprowadzających do obrotu żywność;
2)
gospodarowaniu odpadami - rozumie się przez to zbieranie, transport lub przetwarzanie
odpadów, w tym sortowanie, wraz z nadzorem nad wymienionymi działaniami, a także późniejsze
postępowanie z miejscami unieszkodliwiania odpadów oraz działania wykonywane w charakterze
sprzedawcy odpadów lub pośrednika w obrocie odpadami;
3)
gospodarce odpadami - rozumie się przez to wytwarzanie odpadów i gospodarowanie odpadami;
4)
komunalnych osadach ściekowych - rozumie się przez to pochodzący z oczyszczalni ścieków
osad z komór fermentacyjnych oraz innych instalacji służących do oczyszczania ścieków
komunalnych oraz innych ścieków o składzie zbliżonym do składu ścieków komunalnych;
5)
magazynowaniu odpadów - rozumie się przez to czasowe przechowywanie odpadów obejmujące:
a)
wstępne magazynowanie odpadów przez ich wytwórcę,
b)
tymczasowe magazynowanie odpadów przez prowadzącego zbieranie odpadów,
c)
magazynowanie odpadów przez prowadzącego przetwarzanie odpadów;
6)
odpadach - rozumie się przez to każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz
pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany;
6a)
odpadach budowlanych i rozbiórkowych - rozumie się przez to odpady powstałe podczas
robót budowlanych;
7)
odpadach komunalnych - rozumie się przez to odpady powstające w gospodarstwach domowych
oraz odpady pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter
i skład są podobne do odpadów z gospodarstw domowych, w szczególności niesegregowane
(zmieszane) odpady komunalne i odpady selektywnie zebrane:
a)
z gospodarstw domowych, w tym papier i tektura, szkło, metale, tworzywa sztuczne,
bioodpady, drewno, tekstylia, opakowania, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny,
zużyte baterie i akumulatory oraz odpady wielkogabarytowe, w tym materace i meble,
oraz
b)
ze źródeł innych niż gospodarstwa domowe, jeżeli odpady te są podobne pod względem
charakteru i składu do odpadów z gospodarstw domowych
- przy czym odpady komunalne nie obejmują odpadów z produkcji, rolnictwa, leśnictwa,
rybołówstwa, zbiorników bezodpływowych, sieci kanalizacyjnej oraz z oczyszczalni ścieków,
w tym osadów ściekowych, pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz odpadów budowlanych
i rozbiórkowych; niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne pozostają niesegregowanymi
(zmieszanymi) odpadami komunalnymi, nawet jeżeli zostały poddane przetwarzaniu odpadów,
ale przetwarzanie to nie zmieniło w sposób znaczący ich właściwości;
8)
odpadach medycznych - rozumie się przez to odpady powstające w związku z udzielaniem
świadczeń zdrowotnych oraz prowadzeniem badań i doświadczeń naukowych w zakresie medycyny;
9)
odpadach obojętnych - rozumie się przez to odpady, które nie ulegają istotnym przemianom
fizycznym, chemicznym lub biologicznym; są nierozpuszczalne, nie wchodzą w reakcje
fizyczne ani chemiczne, nie powodują zanieczyszczenia środowiska lub zagrożenia dla
życia lub zdrowia ludzi, nie ulegają biodegradacji i nie wpływają niekorzystnie na
materię, z którą się kontaktują; ogólna zawartość zanieczyszczeń w tych odpadach oraz
zdolność do ich wymywania, a także negatywne oddziaływanie na środowisko odcieku są
nieznaczne, a w szczególności nie stanowią zagrożenia dla jakości wód powierzchniowych,
wód podziemnych, gleby i ziemi;
10)
odpadach ulegających biodegradacji - rozumie się przez to odpady, które ulegają rozkładowi
tlenowemu lub beztlenowemu przy udziale mikroorganizmów;
11)
odpadach weterynaryjnych - rozumie się przez to odpady powstające w związku z badaniem,
leczeniem zwierząt lub świadczeniem usług weterynaryjnych, a także w związku z prowadzeniem
badań naukowych i doświadczeń na zwierzętach;
12)
(uchylony)
13)
odpadach z wypadków - rozumie się przez to odpady powstające podczas prowadzenia akcji
ratowniczej lub gaśniczej, z wyłączeniem:
a)
odpadów powstałych w wyniku poważnej awarii lub poważnej awarii przemysłowej, w rozumieniu
art. 3 pkt 23 i 24 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2556 i 2687 oraz z 2023 r. poz. 877),
b)
odpadów powstałych w wyniku szkody w środowisku, o której mowa w art. 6 pkt 11 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku
i ich naprawie
(Dz. U. z 2020 r. poz. 2187);
13a)
odpadach żywności - rozumie się przez to żywność w rozumieniu art. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia
2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego
Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie
bezpieczeństwa żywności
(Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1, z późn. zm.)4)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 245 z 29.09.2003,
str. 4, Dz. Urz. UE L 100 z 08.04.2006, str. 3, Dz. Urz. UE L 179 z 07.07.2007, str.
59, Dz. Urz. UE L 60 z 05.03.2008, str. 17, Dz. Urz. UE L 188 z 18.07.2009, str. 14,
Dz. Urz. UE L 189 z 27.06.2014, str. 1, Dz. Urz. UE L 327 z 12.11.2014, str. 9, Dz.
Urz. UE L 37 z 13.02.2015, str. 24, Dz. Urz. UE L 35 z 10.02.2017, str. 10, Dz. Urz.
UE L 198 z 25.07.2019, str. 241 oraz Dz. Urz. UE L 231 z 06.09.2019, str. 1., która stała się odpadami;
14)
odzysku - rozumie się przez to jakikolwiek proces, którego głównym wynikiem jest to,
aby odpady służyły użytecznemu zastosowaniu przez zastąpienie innych materiałów, które
w przeciwnym przypadku zostałyby użyte do spełnienia danej funkcji, lub w wyniku którego
odpady są przygotowywane do spełnienia takiej funkcji w danym zakładzie lub ogólnie
w gospodarce;
15)
odzysku energii - rozumie się przez to termiczne przekształcanie odpadów w celu odzyskania
energii;
15a)
odzysku materiałów - rozumie się przez to każdy odzysk inny niż odzysk energii i ponowne
przetwarzanie na materiały, które mogą zostać wykorzystane jako paliwa lub inne środki
wytwarzania energii; odzysk materiałów obejmuje w szczególności przygotowanie do ponownego
użycia, recykling i prace ziemne;
16)
olejach odpadowych - rozumie się przez to wszelkie mineralne lub syntetyczne oleje
smarowe lub przemysłowe, które przestały się nadawać do użytku, do jakiego były pierwotnie
przeznaczone, w szczególności zużyte oleje z silników spalinowych i oleje przekładniowe,
oleje smarowe, oleje turbinowe oraz oleje hydrauliczne;
17)
PCB - rozumie się przez to polichlorowane bifenyle, polichlorowane trifenyle, monometylotetrachlorodifenylometan,
monometylodichlorodifenylometan, monometylodibromodifenylometan oraz mieszaniny zawierające
jakąkolwiek z tych substancji w ilości powyżej 0,005% wagowo łącznie;
18)
ponownym użyciu - rozumie się przez to działanie polegające na wykorzystywaniu produktów
lub części produktów niebędących odpadami ponownie do tego samego celu, do którego
były przeznaczone;
19)
posiadaczu odpadów - rozumie się przez to wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę
prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będące w posiadaniu
odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów
znajdujących się na nieruchomości;
20)
pośredniku w obrocie odpadami - rozumie się przez to każdego, kto organizuje przetwarzanie
odpadów w imieniu innych podmiotów, w tym również podmiot, który nie obejmuje odpadów
fizycznie w posiadanie;
20a)
prowadzącym zakład recyklingu statków - rozumie się przez to prowadzącego zakład recyklingu
statków w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1257/2013
z dnia 20 listopada 2013 r. w sprawie recyklingu statków oraz zmieniającego rozporządzenie
(WE) nr 1013/2006 i dyrektywę 2009/16/WE
(Dz. Urz. UE L 330 z 10.12.2013, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem 1257/2013”;
20b)
pracach ziemnych - rozumie się przez to każdy odzysk, w ramach którego odpady inne
niż niebezpieczne są wykorzystywane do przywracania wartości użytkowych lub przyrodniczych
wyrobiskom i zapadliskom lub do celów inżynieryjnych na potrzeby kształtowania krajobrazu;
odpady wykorzystywane do prac ziemnych zastępują materiały niebędące odpadami, nadają
się do wyżej wymienionych celów i ograniczają się do masy bezwzględnie koniecznej
do osiągnięcia tych celów;
21)
przetwarzaniu - rozumie się przez to procesy odzysku lub unieszkodliwiania, w tym
przygotowanie poprzedzające odzysk lub unieszkodliwianie;
22)
przygotowaniu do ponownego użycia - rozumie się przez to odzysk polegający na sprawdzeniu,
czyszczeniu lub naprawie, w ramach którego produkty lub części produktów, które wcześniej
stały się odpadami, są przygotowywane do tego, aby mogły być ponownie wykorzystywane
bez jakichkolwiek innych czynności wstępnego przetwarzania;
23)
recyklingu - rozumie się przez to odzysk, w ramach którego odpady są ponownie przetwarzane
na produkty, materiały lub substancje wykorzystywane w pierwotnym celu lub innych
celach; obejmuje to ponowne przetwarzanie materiału organicznego (recykling organiczny),
ale nie obejmuje odzysku energii i ponownego przetwarzania na materiały, które mają
być wykorzystane jako paliwa lub do prac ziemnych;
23a)
recyklingu statków - rozumie się przez to recykling statków w rozumieniu art. 3 ust.
1 pkt 6 rozporządzenia 1257/2013;
24)
selektywnym zbieraniu - rozumie się przez to zbieranie, w ramach którego dany strumień
odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące
się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami;
25)
składowisku odpadów - rozumie się przez to obiekt budowlany przeznaczony do składowania
odpadów;
26)
spalarni odpadów - rozumie się przez to zakład lub jego część przeznaczone do termicznego
przekształcania odpadów z odzyskiem lub bez odzysku wytwarzanej energii cieplnej,
obejmujące instalacje i urządzenia służące do prowadzenia procesu termicznego przekształcania
odpadów wraz z oczyszczaniem gazów odlotowych i wprowadzaniem ich do powietrza, kontrolą,
sterowaniem i monitorowaniem procesów oraz instalacjami związanymi z przyjmowaniem,
wstępnym przetwarzaniem i magazynowaniem odpadów dostarczonych do termicznego przekształcania
oraz instalacjami związanymi z magazynowaniem i przetwarzaniem substancji otrzymanych
w wyniku spalania i oczyszczania gazów odlotowych; jeżeli współspalanie odpadów odbywa
się w taki sposób, że głównym celem tej instalacji nie jest wytwarzanie energii ani
wytwarzanie produktów materialnych, tylko termiczne przekształcenie odpadów, wówczas
instalacja ta uważana jest za spalarnię odpadów;
27)
sprzedawcy odpadów - rozumie się przez to podmiot, który nabywa, a następnie zbywa
odpady, we własnym imieniu, w tym również podmiot, który nie obejmuje odpadów fizycznie
w posiadanie;
28)
stosowaniu komunalnych osadów ściekowych - rozumie się przez to rozprowadzanie komunalnych
osadów ściekowych na powierzchni ziemi lub wprowadzanie ich do gleby;
28a)
systemie rozszerzonej odpowiedzialności producenta - rozumie się przez to zestaw środków
podjętych w celu zapewnienia, aby wprowadzający produkty, w tym produkty w opakowaniach,
ponosili odpowiedzialność finansową albo odpowiedzialność finansową i organizacyjną
na etapie cyklu życia produktu, gdy staje się on odpadem;
29)
termicznym przekształcaniu odpadów - rozumie się przez to:
a)
spalanie odpadów przez ich utlenianie,
b)
inne niż wskazane w lit. a procesy termicznego przetwarzania odpadów, w tym pirolizę,
zgazowanie i proces plazmowy, o ile substancje powstające podczas tych procesów są
następnie spalane;
30)
unieszkodliwianiu odpadów - rozumie się przez to proces niebędący odzyskiem, nawet
jeżeli wtórnym skutkiem takiego procesu jest odzysk substancji lub energii;
31)
współspalarni odpadów - rozumie się przez to zakład lub jego część, których głównym
przedmiotem działalności jest wytwarzanie energii lub produktów, w których wraz z
paliwami są przekształcane termicznie odpady w celu odzyskania zawartej w nich energii
lub w celu ich unieszkodliwiania, obejmujące instalacje i urządzenia służące do prowadzenia
procesu termicznego przekształcania wraz z oczyszczaniem gazów odlotowych i wprowadzaniem
ich do atmosfery, kontrolą, sterowaniem i monitorowaniem procesów, instalacjami związanymi
z przyjmowaniem, wstępnym przetwarzaniem i magazynowaniem odpadów dostarczonych do
termicznego przekształcania oraz instalacjami związanymi z magazynowaniem i przetwarzaniem
substancji otrzymanych w wyniku spalania i oczyszczania gazów odlotowych;
325)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 35 ustawy z dnia 12 maja 2022 r. o portowych urządzeniach
do odbioru odpadów ze statków (Dz. U. poz. 1250), która weszła w życie z dniem 14
września 2022 r.)
wytwórcy odpadów - rozumie się przez to każdego, którego działalność lub bytowanie
powoduje powstawanie odpadów (pierwotny wytwórca odpadów), oraz każdego, kto przeprowadza
wstępną obróbkę, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu
tych odpadów; wytwórcą odpadów powstających w wyniku świadczenia usług w zakresie
budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania,
konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę, chyba że umowa o świadczenie
usługi stanowi inaczej; wytwórcą odpadów zdawanych do portowych urządzeń do odbioru
odpadów ze statków w rozumieniu art. 5 pkt 9 ustawy z dnia 12 maja 2022 r. o portowych
urządzeniach do odbioru odpadów (Dz. U. poz. 1250) jest podmiot świadczący usługę
odbioru odpadów w porcie lub przystani morskiej;
33)
zapobieganiu powstawaniu odpadów - rozumie się przez to środki zastosowane w odniesieniu
do produktu, materiału lub substancji, zanim staną się one odpadami, zmniejszające:
a)
ilość odpadów, w tym również przez ponowne użycie lub wydłużenie okresu dalszego używania
produktu,
b)
negatywne oddziaływanie wytworzonych odpadów na środowisko i zdrowie ludzi,
c)
zawartość substancji niebezpiecznych w materiałach i produktach;
34)
zbieraniu odpadów - rozumie się przez to gromadzenie odpadów przed ich transportem
do miejsc przetwarzania, w tym wstępne sortowanie nieprowadzące do zasadniczej zmiany
charakteru i składu odpadów i niepowodujące zmiany klasyfikacji odpadów oraz tymczasowe
magazynowanie odpadów, o którym mowa w pkt 5 lit. b.
2.
Niewyczerpujący wykaz procesów odzysku określa załącznik nr 1 do ustawy.
3.
Niewyczerpujący wykaz procesów unieszkodliwiania określa załącznik nr 2 do ustawy.
3a.
Niewyczerpujący wykaz kategorii odpadów niepalnych określa załącznik nr 2a do ustawy.
3b.
Za odpady niepalne mogą zostać uznane także odpady należące do kategorii innych niż
wymienione w załączniku nr 2a do ustawy, jeżeli nie mogą one brać udziału w procesie
spalania (nie są zdolne do palenia się), a przez to nie mogą wpływać na rozwój pożaru
oraz jego moc, w szczególności ze względu na sposób magazynowania lub składowania
tych odpadów, ich skład chemiczny lub postać, niezależnie od przyjętych kodów odpadów
zawartych w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 3.
3c.
Uznania odpadów, o których mowa w ust. 3b, za niepalne dokonuje się indywidualnie
w każdym przypadku w odniesieniu do określonego stanu faktycznego. Przy dokonywaniu
uznania odpadów za niepalne można na zasadzie dobrowolności, o której mowa w art. 8 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej
(Dz. U. z 2022 r. poz. 2057 oraz z 2023 r. poz. 1088), wykorzystać opinie rzeczoznawców do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych lub osób,
o których mowa w art. 4 ust. 2a tej ustawy, a w przypadku braku takiej możliwości
- instytutów badawczych lub ośrodków naukowych specjalizujących się w badaniach w
zakresie palności.
4.
Odpady niebezpieczne oznaczają odpady wykazujące co najmniej jedną spośród właściwości
niebezpiecznych. Właściwości powodujące, że odpady są odpadami niebezpiecznymi, oraz
warunki uznania odpadów za niebezpieczne, z wyjątkiem warunków uznania odpadów za
posiadające właściwości zakaźne, określają przepisy rozporządzenia Komisji (UE) nr 1357/2014 z dnia 18 grudnia 2014 r. zastępującego załącznik
III do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE w sprawie odpadów oraz
uchylającej niektóre dyrektywy
(Dz. Urz. UE L 365 z 19.12.2014, str. 89, z późn. zm.)6)Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 42 z 18.02.2017,
str. 43., zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) nr 1357/2014”, oraz rozporządzenia Rady (UE) 2017/997 z dnia 8 czerwca 2017 r. zmieniającego załącznik
III do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE w odniesieniu do niebezpiecznej
właściwości HP 14 „Ekotoksyczne”
(Dz. Urz. UE L 150 z 14.06.2017, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) 2017/997”.
4a.
Odpadami innymi niż niebezpieczne są odpady inne niż określone w ust. 4.
5.
Minister właściwy do spraw klimatu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia
określi, w drodze rozporządzenia, warunki uznania odpadów za posiadające właściwości
zakaźne oraz sposób ustalania tych właściwości, kierując się wymaganiami ochrony środowiska
oraz zagrożeniami dla życia lub zdrowia ludzi.
Rozdział 3
Katalog odpadów i zmiana statusu odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne
Art. 4.
1.
Odpady klasyfikuje się przez ich zaliczenie do odpowiedniej grupy, podgrupy i rodzaju
odpadów, uwzględniając:
1)
źródło ich powstawania;
2)
właściwości powodujące, że odpady są odpadami niebezpiecznymi, określone w rozporządzeniu
(UE) nr 1357/2014 i w rozporządzeniu (UE) 2017/997, oraz przepisy wydane na podstawie
art. 3 ust. 5;
3)
składniki odpadów, dla których przekroczenie wartości granicznych stężeń substancji
niebezpiecznych może powodować, że odpady są odpadami niebezpiecznymi.
2.
Składniki odpadów, o których mowa w ust. 1 pkt 3, określa załącznik nr 4 do ustawy.
3.
Minister właściwy do spraw klimatu określi, w drodze rozporządzenia, katalog odpadów
z podziałem na grupy, podgrupy i rodzaje ze wskazaniem odpadów niebezpiecznych, kierując
się źródłem powstawania odpadów oraz właściwościami odpadów.
4.
(uchylony)
Art. 5.
Zakazuje się zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne
przez ich rozcieńczanie lub mieszanie ze sobą, lub z innymi odpadami, substancjami
lub materiałami, prowadzące do obniżenia początkowego stężenia substancji niebezpiecznych
do poziomu niższego niż poziom określony dla odpadów niebezpiecznych.
Art. 6.
Odpadami niebezpiecznymi są odpady wskazane w katalogu odpadów, określonym w przepisach
wydanych na podstawie art. 4 ust. 3, jako odpady niebezpieczne, z zastrzeżeniem art.
7.
Art. 7.
1.
Posiadacz odpadów może dokonać zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady
inne niż niebezpieczne, jeżeli wykaże, że nie posiadają one właściwości powodujących,
że odpady są odpadami niebezpiecznymi, określonych w rozporządzeniu (UE) nr 1357/2014
i w rozporządzeniu (UE) 2017/997, a w przypadku odpadów posiadających właściwości
zakaźne, również że nie spełniają one warunków uznania odpadów za posiadające właściwości
zakaźne określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 5.
2.
(uchylony)
3.
(uchylony)
Art. 8.
1.
Posiadacz odpadów jest obowiązany do przedłożenia marszałkowi województwa, właściwemu
odpowiednio ze względu na miejsce wytwarzania lub gospodarowania odpadami, zgłoszenia
zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne.
2.
Zgłoszenie zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne
zawiera:
1)
imię i nazwisko lub nazwę posiadacza odpadów oraz adres zamieszkania lub siedziby;
2)
numer identyfikacji podatkowej (NIP);
3)
określenie miejsca wytwarzania lub gospodarowania odpadami przewidzianymi do zmiany
klasyfikacji;
4)
wskazanie odpadów przewidzianych do zmiany klasyfikacji oraz proponowaną klasyfikację
tych odpadów;
5)
opis procesu technologicznego, w którym powstają odpady przewidziane do zmiany klasyfikacji,
oraz jeżeli jest to zasadne, inne okoliczności, które mogły mieć wpływ na właściwości
tych odpadów.
3.
Do zgłoszenia zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne
dołącza się wyniki badań właściwości odpadów przewidzianych do zmiany klasyfikacji
oraz ocenę tych wyników badań w odniesieniu do badanych właściwości odpadów, uwzględniając
przepisy rozporządzenia (UE) nr 1357/2014 i rozporządzenia (UE) 2017/997 oraz przepisy
wydane na podstawie art. 3 ust. 5.
4.
Badania właściwości odpadów, o których mowa w ust. 3, wykonują wyłącznie laboratoria,
o których mowa w art. 147a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. W celu przeprowadzenia badania laboratoria pobierają próbki odpadów objętych zgłoszeniem.
5.
Marszałek województwa wydaje decyzję zatwierdzającą zmianę klasyfikacji odpadów niebezpiecznych
na odpady inne niż niebezpieczne albo decyzję o wyrażeniu sprzeciwu.
Art. 9.
1.
Marszałek województwa przekazuje ministrowi właściwemu do spraw klimatu:
1)
kopie zgłoszeń zmiany kwalifikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne
wraz z kopiami wyników badań właściwości odpadów - w terminie miesiąca od dnia doręczenia
decyzji;
2)
zbiorczą informację za dany rok o liczbie zgłoszeń, decyzji zatwierdzających zmianę
klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne oraz decyzji
o wyrażeniu sprzeciwu - w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
2.
Wymóg przekazania dokumentów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, nie dotyczy przypadku,
gdy od decyzji marszałka województwa zatwierdzającej zmianę klasyfikacji odpadów niebezpiecznych
na odpady inne niż niebezpieczne albo od decyzji o wyrażeniu sprzeciwu wniesiono odwołanie,
które przekazano ministrowi właściwemu do spraw klimatu.
3.
Minister właściwy do spraw klimatu weryfikuje, zamieszczone w Bazie danych o produktach
i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami, ostateczne decyzje zatwierdzające zmianę
klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne oraz ostateczne
decyzje o wyrażeniu sprzeciwu.
4.
Minister właściwy do spraw klimatu niezwłocznie zawiadamia Komisję Europejską o wszystkich
przypadkach zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne.
Rozdział 4
Uznanie przedmiotu lub substancji za produkt uboczny
Art. 10.
Przedmiot lub substancję powstające w wyniku procesu produkcyjnego, którego podstawowym
celem nie jest ich produkcja, uznaje się za produkt uboczny niebędący odpadem, jeżeli
łącznie są spełnione następujące warunki:
1)
dalsze wykorzystywanie przedmiotu lub substancji jest pewne;
2)
przedmiot lub substancja mogą być wykorzystywane bezpośrednio bez dalszego przetwarzania,
innego niż normalna praktyka przemysłowa;
3)
przedmiot lub substancja są produkowane jako integralna część procesu produkcyjnego;
4)
przedmiot lub substancja spełniają wszystkie istotne wymagania, w tym prawne, w zakresie
produktu, ochrony środowiska oraz życia i zdrowia ludzi, dla określonego wykorzystania
danego przedmiotu lub danej substancji i wykorzystanie takie nie doprowadzi do ogólnych
negatywnych oddziaływań na środowisko, życie lub zdrowie ludzi;
5)
przedmiot lub substancja spełniają szczegółowe warunki uznania danego przedmiotu lub
danej substancji za produkt uboczny, jeżeli zostały one określone w przepisach prawa
Unii Europejskiej albo w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 6.
Art. 11.
1.
Wytwórca przedmiotu lub substancji, o których mowa w art. 10, jest obowiązany do przedłożenia
marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce ich wytwarzania zgłoszenia
uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny.
2.
Zgłoszenie uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny zawiera:
1)
imię i nazwisko lub nazwę podmiotu oraz adres zamieszkania lub siedziby;
2)
numer identyfikacji podatkowej (NIP);
3)
określenie miejsca wytwarzania przedmiotu lub substancji przewidzianych do uznania
za produkt uboczny;
4)
wskazanie przedmiotu lub substancji przewidzianych do uznania za produkt uboczny oraz
ich masy;
5)
opis procesu produkcyjnego, w którym powstaje przedmiot lub substancja, i procesu,
w którym zostaną one wykorzystane;
6)
informacje wskazujące na spełnienie warunków, o których mowa w art. 10.
3.
Do zgłoszenia uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny dołącza się dowody
potwierdzające spełnienie warunków, o których mowa w art. 10. Dowodami mogą być w
szczególności umowy potwierdzające wykorzystanie przedmiotu lub substancji do określonych
celów lub potwierdzające właściwości przedmiotu lub substancji wyniki badań, wykonanych
przez laboratoria, o których mowa w art. 147a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska.
4.
Marszałek województwa, w drodze decyzji wydawanej po zasięgnięciu opinii wojewódzkiego
inspektora ochrony środowiska właściwego ze względu na miejsce wytwarzania przedmiotu
lub substancji, potwierdza spełnienie warunków uznania za produkt uboczny albo stwierdza
niespełnienie tych warunków.
4a.
Decyzję potwierdzającą spełnienie warunków uznania przedmiotu lub substancji za produkt
uboczny wydaje się na czas oznaczony, nie dłuższy niż 10 lat.
4b.
Przed wydaniem opinii, o której mowa w ust. 4, wojewódzki inspektor ochrony środowiska
może przeprowadzić kontrolę w zakresie objętym zgłoszeniem, o którym mowa w ust. 2.
4c.
W kontroli, o której mowa w ust. 4b, może uczestniczyć marszałek województwa, o którym
mowa w ust. 1.
4d.
W przypadku negatywnej opinii wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska marszałek
województwa wydaje decyzję stwierdzającą niespełnienie warunków uznania za produkt
uboczny.
4e.
Kontrola, o której mowa w ust. 4b, wstrzymuje bieg terminu do wydania opinii, o której
mowa w ust. 4.
4f.
W przypadku dokonywania zmian w procesie produkcyjnym, w którym powstają przedmiot
lub substancja uznane za produkt uboczny, lub w procesie, w którym są one wykorzystywane,
wytwórca przedmiotu lub substancji jest obowiązany do dokonania nowego zgłoszenia
uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny. Przepisy ust. 2-4e stosuje się.
5.
Przepisów ust. 1-4 nie stosuje się do przedmiotów lub substancji, które spełniają
warunki uznania za produkt uboczny, stanowiących produkty przetworzenia drewna takich
jak kora, strużyny, odziomki pomanipulacyjne, wałki połuszczarskie, trociny, wióry,
zrębki, zrzyny, szczapy i inne pochodzące z przetworzenia tych produktów, w tym brykiety
i pelety, stanowiących mechanicznie przetworzony naturalny surowiec drzewny niezawierający
jakichkolwiek innych substancji.
6.
Jeżeli szczegółowe warunki uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny, o
których mowa w art. 10 pkt 5, nie zostały określone w przepisach prawa Unii Europejskiej,
minister właściwy do spraw klimatu może określić, w drodze rozporządzenia, odrębnie
dla jednej lub kilku spraw, dla niektórych przedmiotów lub substancji, szczegółowe
warunki uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny, kierując się względami
ochrony środowiska oraz życia lub zdrowia ludzi.
Art. 12.
(uchylony)
Art. 13.
1.
Zakazuje się łącznego magazynowania produktów ubocznych i odpadów, a także magazynowania
produktów ubocznych w miejscach przeznaczonych do magazynowania odpadów lub składowania
odpadów.
2.
Przedmioty lub substancje, które przestały spełniać warunki uznania za produkt uboczny,
o których mowa w art. 10, są odpadami.
Rozdział 5
Utrata statusu odpadów
Art. 14.
1.
Określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, jeżeli na skutek poddania ich recyklingowi
lub innemu odzyskowi spełniają:
1)
łącznie następujące warunki:
a)
przedmiot lub substancja mają zostać wykorzystane do konkretnych celów,
b)
istnieje rynek takich przedmiotów lub substancji lub popyt na nie,
c)
przedmiot lub substancja spełniają wymagania techniczne dla zastosowania do konkretnych
celów oraz wymagania określone w przepisach, w szczególności dotyczących chemikaliów
i produktów mających zastosowanie do danego przedmiotu lub danej substancji, i w normach
mających zastosowanie do danego produktu,
d)
zastosowanie przedmiotu lub substancji nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia,
zdrowia ludzi lub środowiska;
2)
szczegółowe warunki utraty statusu odpadów, które są określone w przepisach prawa
Unii Europejskiej albo w przepisach wydanych na podstawie ust. 1a, a jeżeli nie zostały
określone w tych przepisach - w zezwoleniu na przetwarzanie odpadów.
1a.
Minister właściwy do spraw klimatu w porozumieniu odpowiednio z ministrem właściwym
do spraw: budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa,
energii, gospodarki, gospodarki morskiej, łączności, informatyzacji, rolnictwa, transportu,
żeglugi śródlądowej, wewnętrznych, zdrowia oraz Ministrem Obrony Narodowej, może określić,
w drodze rozporządzenia, odrębnie dla jednej lub kilku spraw, dla niektórych odpadów,
szczegółowe warunki utraty statusu odpadów, obejmujące w szczególności:
1)
odpady wykorzystywane w procesie odzysku;
2)
dopuszczalne procesy i techniki przetwarzania tych odpadów;
3)
kryteria jakościowe stosowane do materiałów powstałych w procesie odzysku, które utraciły
status odpadów, zgodnie z mającymi zastosowanie normami dotyczącymi produktów obejmującymi
w razie potrzeby dopuszczalne wartości zanieczyszczeń;
4)
wymogi dotyczące systemu gospodarowania, aby wykazać zgodność z warunkami utraty statusu
odpadów, obejmujące - jeżeli to niezbędne - kontrolę jakości i monitorowanie własnej
działalności, a także akredytację;
5)
wymogi dotyczące oceny oraz oświadczenia o zgodności z warunkami utraty statusu odpadów.
1b.
Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1a, minister właściwy do spraw klimatu
uwzględnia możliwy negatywny wpływ przedmiotów lub substancji, które utraciły status
odpadów, na zdrowie lub życie ludzi oraz środowisko.
2.
Przedmiot lub substancja, które przestały spełniać warunki utraty statusu odpadów,
o których mowa w ust. 1, są odpadami.
3.
Przedmiot lub substancja, które utraciły status odpadów, do czasu gdy są po raz pierwszy:
1)
używane - w przypadku gdy nie zostały wprowadzone do obrotu lub
2)
wprowadzane do obrotu
- powinny spełniać warunki utraty statusu odpadów, o których mowa w ust. 1.
Art. 15.
Zakazuje się łącznego magazynowania odpadów i przedmiotu lub substancji, które utraciły
status odpadów, a także magazynowania przedmiotu lub substancji, które utraciły status
odpadów w miejscach przeznaczonych do magazynowania odpadów lub składowania odpadów.
Dział II
Zasady ogólne gospodarki odpadami
Rozdział 1
Ochrona życia i zdrowia ludzi oraz środowiska
Art. 16.
Gospodarkę odpadami należy prowadzić w sposób zapewniający ochronę życia i zdrowia
ludzi oraz środowiska, w szczególności gospodarka odpadami nie może:
1)
powodować zagrożenia dla wody, powietrza, gleby, roślin lub zwierząt;
2)
powodować uciążliwości przez hałas lub zapach;
3)
wywoływać niekorzystnych skutków dla terenów wiejskich lub miejsc o szczególnym znaczeniu,
w tym kulturowym i przyrodniczym.
Rozdział 2
Hierarchia sposobów postępowania z odpadami
Art. 17.
1.
Wprowadza się następującą hierarchię sposobów postępowania z odpadami:
1)
zapobieganie powstawaniu odpadów;
2)
przygotowywanie do ponownego użycia;
3)
recykling;
4)
inne procesy odzysku;
5)
unieszkodliwianie.
2.
W celu stworzenia zachęt do stosowania hierarchii sposobów postępowania z odpadami
wykorzystuje się instrumenty ekonomiczne i inne środki.
3.
Przykładowe instrumenty ekonomiczne i inne środki, które mają zachęcać do stosowania
hierarchii sposobów postępowania z odpadami, są określone w załączniku nr 4a do ustawy.
Art. 18.
1.
Każdy, kto podejmuje działania powodujące lub mogące powodować powstanie odpadów,
powinien takie działania planować, projektować i prowadzić przy użyciu takich sposobów
produkcji lub form usług oraz surowców i materiałów, aby w pierwszej kolejności zapobiegać
powstawaniu odpadów lub ograniczać ilość odpadów i ich negatywne oddziaływanie na
życie i zdrowie ludzi oraz na środowisko, w tym przy wytwarzaniu produktów, podczas
i po zakończeniu ich użycia.
2.
Odpady, których powstaniu nie udało się zapobiec, posiadacz odpadów w pierwszej kolejności
jest obowiązany poddać odzyskowi.
3.
Odzysk, o którym mowa w ust. 2, polega w pierwszej kolejności na przygotowaniu odpadów
przez ich posiadacza do ponownego użycia lub poddaniu recyklingowi, a jeżeli nie jest
to możliwe z przyczyn technologicznych lub nie jest uzasadnione z przyczyn ekologicznych
lub ekonomicznych - poddaniu innym procesom odzysku.
3a.
Jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia odzysku zgodnego z ust. 3 lub ułatwienia lub
udoskonalenia tego odzysku, posiadacz odpadów, z wyjątkiem wytwórcy odpadów nieprowadzącego
ich odzysku, przed odzyskiem lub podczas odzysku usuwa niebezpieczne substancje, mieszaniny
i składniki z odpadów niebezpiecznych w celu zapewnienia przetworzenia tych odpadów
zgodnie z art. 16 i art. 17 ust. 1.
4.
Przez recykling rozumie się także recykling organiczny polegający na obróbce tlenowej,
w tym kompostowaniu, lub obróbce beztlenowej odpadów, które ulegają rozkładowi biologicznemu
w kontrolowanych warunkach przy wykorzystaniu mikroorganizmów, w wyniku której powstaje
materia organiczna lub metan; składowanie na składowisku odpadów nie jest traktowane
jako recykling organiczny.
5.
Odpady, których poddanie odzyskowi nie było możliwe z przyczyn, o których mowa w ust.
3, posiadacz odpadów jest obowiązany unieszkodliwiać.
6.
Składowane powinny być wyłącznie te odpady, których unieszkodliwienie w inny sposób
było niemożliwe z przyczyn, o których mowa w ust. 3.
7.
Unieszkodliwianiu poddaje się te odpady, z których uprzednio wysegregowano odpady
nadające się do odzysku.
Art. 19.
1.
Organy administracji publicznej, w zakresie swojej właściwości, podejmują działania
wspierające ponowne użycie i przygotowanie do ponownego użycia odpadów, w szczególności:
1)
zachęcając do tworzenia i wspierając sieci ponownego wykorzystania i napraw;
2)
stwarzając zachęty ekonomiczne.
2.
Jednostki sektora finansów publicznych stosują kryteria ponownego użycia lub przygotowania
do ponownego użycia odpadów przy udzielaniu zamówień publicznych, o ile ponowne użycie
lub przygotowanie do ponownego użycia odpadów jest możliwe.
Rozdział 2a
Zapobieganie powstawaniu odpadów
Art. 19a.
1.
Zapobieganie powstawaniu odpadów polega co najmniej na:
1)
promowaniu i wspieraniu zrównoważonych modeli produkcji i konsumpcji;
2)
zachęcaniu do projektowania, wytwarzania i korzystania z produktów, które są zasobooszczędne,
trwałe, nadające się do naprawy, ponownego użycia i modernizacji oraz do nieskracania
sztucznie cyklu życia produktów;
3)
zachęcaniu do ponownego używania produktów i tworzenia systemów promujących ich naprawę
i ponowne użycie, w szczególności w odniesieniu do sprzętu elektrycznego i elektronicznego,
tekstyliów, mebli, opakowań oraz materiałów i produktów budowlanych;
4)
wspieraniu dostępności części zamiennych, instrukcji obsługi, informacji technicznych
lub innych narzędzi, sprzętu lub oprogramowania pozwalających na naprawę i ponowne
użycie produktów bez szkody dla ich jakości i bezpieczeństwa - jeżeli nie prowadzi
to do naruszenia prawa własności intelektualnej;
5)
zmniejszeniu powstawania odpadów w procesach związanych z produkcją przemysłową, wydobywaniem
kopalin ze złóż i z wytwórczością oraz budową i rozbiórką, przy uwzględnieniu najlepszych
dostępnych technik;
6)
zmniejszeniu wytwarzania odpadów żywności w produkcji podstawowej, przetwórstwie i
wytwarzaniu, w sprzedaży detalicznej i innej dystrybucji żywności, w usługach gastronomicznych
oraz w gospodarstwach domowych;
7)
zachęcaniu do dokonywania darowizn produktów spożywczych i do innych form redystrybucji
żywności, przy zachowaniu pierwszeństwa przeznaczania dla ludzi przed wykorzystaniem
jako paszy dla zwierząt czy przetwarzania na produkty niespożywcze;
8)
promowaniu zmniejszania zawartości substancji niebezpiecznych w materiałach i produktach;
9)
zmniejszaniu powstawania odpadów, w szczególności tych, które nie nadają się do przygotowania
do ponownego użycia lub do recyklingu;
10)
identyfikowaniu produktów będących głównymi źródłami zaśmiecania, w szczególności
środowiska lądowego i morskiego, oraz podejmowaniu działań w celu zapobiegania powstawaniu
odpadów pochodzących z tych produktów i zmniejszaniu ich ilości;
11)
dążeniu do przeciwdziałania powstawaniu oraz przedostawaniu się odpadów do środowiska
morskiego;
12)
opracowaniu i wspieraniu kampanii informacyjnych podnoszących poziom świadomości na
temat zapobiegania powstawaniu odpadów i zaśmiecania.
2.
Przykłady środków służący …
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.