ECLI:BE:CASS:2009:CONC.20091116.6

(1).

(1)Zie de conclusie van het openbaar ministerie. Thesaurus CAS: VORDERING IN RECHTE UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - RECHTSPLEGING - Algemene rechtsbeginselen van procesrecht - Beschikkingsbeginsel BURGERLIJK RECHT - VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST - Tenietgaan verbintenis - Betaling - Betaling met indeplaatsstelling SOCIAAL RECHT - SOCIALE ZEKERHEID - Ziektewetgeving - Verzekering geneeskundige verzorging - Geneeskundige verstrekkingen Vrije woorden: Wederzijdse vordering - Taak van de rechter - Omvang - Beschikkingsbeginsel Wettelijke bepalingen: Gerechtelijk Wetboek - 10-10-1967 - Art. 1138, 2° Algemeen rechtsbeginsel Fiches 2 - 3 Uit artikel 136, § 2, vierde lid Z.I.V.-wet volgt dat de verzekeringsinstelling die aan het slachtoffer van schade voortvloeiend uit ziekte, letsels, functionele stoornissen of overlijden, de bij de verplichte verzekering bepaalde prestaties heeft verleend, in de rechten van het slachtoffer treedt voor het geheel van de door haar verleende prestaties, tot beloop van het totaalbedrag van de geldsommen, die de aansprakelijke derde of zijn verzekeraar, rekening houdend met de mogelijke verdeling van de aansprakelijkheid, in gemeen recht verschuldigd zijn ter vergoeding van die schade. Die subrogatie is niet beperkt tot een breukdeel van de verleende prestaties dat evenredig is aan het aandeel van de derde in de aansprakelijkheid voor de veroorzaakte schade

(1).

(1)Zie de conclusie van het openbaar ministerie. Thesaurus CAS: INDEPLAATSSTELLING UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - RECHTSPLEGING - Algemene rechtsbeginselen van procesrecht - Beschikkingsbeginsel BURGERLIJK RECHT - VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST - Tenietgaan verbintenis - Betaling - Betaling met indeplaatsstelling SOCIAAL RECHT - SOCIALE ZEKERHEID - Ziektewetgeving - Verzekering geneeskundige verzorging - Geneeskundige verstrekkingen Vrije woorden: Ziekteverzekeraar - Verstrekkingen - Indeplaatsstelling - Terugvordering - Omvang - Cumulatieverbod - Gemeenrechtelijke verdeling van aansprakelijkheid - Omvang indeplaatsstelling Wettelijke bepalingen: Wet - 14-07-1994 - Art. 136, § 2, vierde lid Thesaurus CAS: ZIEKTE- EN INVALIDITEITSVERZEKERING - ALGEMEEN UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - RECHTSPLEGING - Algemene rechtsbeginselen van procesrecht - Beschikkingsbeginsel BURGERLIJK RECHT - VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST - Tenietgaan verbintenis - Betaling - Betaling met indeplaatsstelling SOCIAAL RECHT - SOCIALE ZEKERHEID - Ziektewetgeving - Verzekering geneeskundige verzorging - Geneeskundige verstrekkingen Vrije woorden: Ziekteverzekeraar - Verstrekkingen - Indeplaatsstelling - Terugvordering - Omvang - Cumulatieverbod - Gemeenrechtelijke verdeling van aansprakelijkheid - Omvang indeplaatsstelling Wettelijke bepalingen: Wet - 14-07-1994 - Art. 136, § 2, vierde lid Fiches 4 - 6 Conclusie van advocaat-generaal MORTIER. Thesaurus CAS: VORDERING IN RECHTE UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - RECHTSPLEGING - Algemene rechtsbeginselen van procesrecht - Beschikkingsbeginsel BURGERLIJK RECHT - VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST - Tenietgaan verbintenis - Betaling - Betaling met indeplaatsstelling SOCIAAL RECHT - SOCIALE ZEKERHEID - Ziektewetgeving - Verzekering geneeskundige verzorging - Geneeskundige verstrekkingen Vrije woorden: Wederzijdse vordering - Taak van de rechter - Omvang - Beschikkingsbeginsel Thesaurus CAS: INDEPLAATSSTELLING UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - RECHTSPLEGING - Algemene rechtsbeginselen van procesrecht - Beschikkingsbeginsel BURGERLIJK RECHT - VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST - Tenietgaan verbintenis - Betaling - Betaling met indeplaatsstelling SOCIAAL RECHT - SOCIALE ZEKERHEID - Ziektewetgeving - Verzekering geneeskundige verzorging - Geneeskundige verstrekkingen Vrije woorden: Ziekteverzekeraar - Verstrekkingen - Indeplaatsstelling - Terugvordering - Omvang - Cumulatieverbod - Gemeenrechtelijke verdeling van aansprakelijkheid - Omvang indeplaatsstelling Thesaurus CAS: ZIEKTE- EN INVALIDITEITSVERZEKERING - ALGEMEEN UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - RECHTSPLEGING - Algemene rechtsbeginselen van procesrecht - Beschikkingsbeginsel BURGERLIJK RECHT - VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST - Tenietgaan verbintenis - Betaling - Betaling met indeplaatsstelling SOCIAAL RECHT - SOCIALE ZEKERHEID - Ziektewetgeving - Verzekering geneeskundige verzorging - Geneeskundige verstrekkingen Vrije woorden: Ziekteverzekeraar - Verstrekkingen - Indeplaatsstelling - Terugvordering - Omvang - Cumulatieverbod - Gemeenrechtelijke verdeling van aansprakelijkheid - Omvang indeplaatsstelling Tekst van de conclusie PARKET VAN HET HOF VAN CASSATIE _____ C.09.0256.N Advocaat-generaal Mortier heeft in substantie gezegd:

1. In het eerste middel voert eiseres een schending aan van het beschikkingsbeginsel zoals bepaald in artikel 1138.2° Ger.W. Uw Hof oordeelt in verband hiermee dat de rechter de juridische aard van de door partijen aangevoerde feiten moet onderzoeken en ongeacht de benaming die partijen daaraan hebben gegeven, de aangevoerde redenen ambtshalve mag aanvullen op voorwaarde dat hij geen betwisting opwerpt waarvan partijen bij conclusie het bestaan hebben uitgesloten, dat hij enkel steunt op elementen die hem regelmatig zijn voorgelegd, dat hij noch het voorwerp, noch de oorzaak van de vordering wijzigt en dat hij daarbij de rechten van verdediging eerbiedigt. Het wordt niet betwist dat het voorwerp van de vordering de schadevergoeding is die moet betaald worden naar aanleiding van het ongeval dat de tot bindendverklaring van het arrest opgeroepen partij overkwam. Partijen eisten wederzijds dat de tegenpartij volledig aansprakelijk zou gesteld worden voor het ongeval. . De rechter die zich op grond van de hem regelmatig overgelegde stukken waarover partijen tegenspraak hebben kunnen voeren, uitspreekt over de aansprakelijkheid voor kwestieus ongeval en binnen het door partijen afgebakend geschil oordeelt dat zich een verdeling van aansprakelijkheid opdringt doet geen uitspraak over niet gevorderde zaken en miskent bijgevolg niet het beschikkingsbeginsel, noch het recht van verdediging. Het middel faalt bijgevolg naar recht.
2. Het tweede middel heeft betrekking op de mate waarin de ziekteverzekeraar de door haar uitgekeerde prestaties kan terugvorderen van de derde aansprakelijke en dit rekening houdend met een door de rechter vastgestelde verdeling van aansprakelijkheid tussen deze derde aansprakelijke en de getroffene die prestaties van de ziekteverzekeraar ontving. Artikel 136, §2 van de ZIV- wet regelt onder andere de interactie tussen de verplichte ziekteverzekering en andere vergoedingsregimes zoals het aansprakelijkheidsrecht. Op grond van dit artikel geldt enerzijds een cumulatieverbod in die zin dat geen twee maal vergoeding voor dezelfde schade kan worden bekomen. Anderzijds beschikt het ziekenfonds over een verhaalsrecht ten opzichte van de aansprakelijke derde. Naar algemeen wordt aangenomen heeft de ziekteverzekering een residuair karakter in die zin dat prestaties op grond van de ziektewet worden geweigerd indien voor de schade schadeloosstelling is verleend krachtens een andere wetgeving. Evenwel worden, om te voorkomen dat het slachtoffer geruime tijd zonder vergoeding blijft, de prestaties krachtens de ziektewet toegekend in afwachting van de daadwerkelijke schadevergoeding krachtens het aansprakelijkheidsrecht. Nu het evenwel niet de bedoeling is de gemeenschap, via de verplichte ziekte- en invaliditeitsverzekering, te laten opdraaien voor schade waarvoor een ander aansprakelijk is, laat het vierde lid van artikel 136§2 het ziekenfonds voor het bedrag van de verleende prestaties in de rechten treden van het slachtoffer tegen de aansprakelijke derde en dit tot beloop van de sommen die krachtens het gemeen recht verschuldigd zijn en die dezelfde schade geheel of gedeeltelijk vergoeden.

(1)Uw Hof oordeelde, onder andere bij arrest van 21 april 2008

(2)dat hieruit volgt dat het bedrag van de vordering van de verzekeringsinstelling niet hoger kan zijn dan het geheel van de naar gemeen recht verschuldigde geldsommen, maar ook dat

(3)de verzekeringsinstelling, die aan het slachtoffer van schade, voortvloeiend uit ziekte, letsels, functionele stoornissen of overlijden,één van de bij de verplichte verzekering bepaalde prestaties heeft verleend, in de rechten van het slachtoffer treedt tot beloop van het bedrag van die prestatie, op het totaalbedrag van die geldsommen die de aansprakelijke derde of zijn verzekeraar, rekening houdend met de mogelijke verdeling van de aansprakelijkheid, verschuldigd zijn ter vergoeding van de schade.

(4)De toepassing van die regel, die niet tot gevolg heeft dat het in artikel 136, §2 ZIV-wet bepaalde cumulatieverbod uitgebreid wordt, waarborgt het slachtoffer, binnen de grenzen van een mogelijke verdeling van de aansprakelijkheid, de volledige vergoeding van zijn schade, maar belet dat het slachtoffer, voor zijn gehele schade, een vergoeding kan ontvangen die deze schade te boven gaat. De indeplaatsstelling van de verzekeringsinstelling in de rechten van het slachtoffer aan wie zij bij de verplichte ziekte- en invaliditeitsverzekering bepaalde prestaties heeft verleend, kan niet tot gevolg hebben dat de aansprakelijke derde en zijn verzekeraar een hoger bedrag moeten betalen dan hetwelk zij krachtens de artikelen 1382 en 1383 B.W. ter vergoeding van de schade moeten betalen. De indeplaatsstelling kan echter evenmin tot gevolg hebben dat, wanneer de rechter besluit tot een verdeling van aansprakelijkheid tussen de rechthebbende en de derde aansprakelijke, de verzekeringsinstelling haar indeplaatsstelling evenredig beperkt ziet tot deze vastgestelde fractie ten laste van de derde aansprakelijke. 3. De appélrechter die oordeelt dat een verdeling van aansprakelijkheid zich opdringt, twee derden van de schade ten laste legt van de derde aansprakelijke en hierna de indeplaatsstelling beperkt tot twee derde van de verleende prestaties schendt artikel 136, §2. Het middel is gegrond. Conclusie: Gedeeltelijke VERNIETIGING. ARREST _____________

(1)Zie I. Boone, Coördinatie van aansprakelijkheid en andere vergoedingssystemen in Aansprakelijkheid, aansprakelijkheidsverzekering en andere schadevergoedingssystemen, 33° postuniversitaire cyclus Willy Delva 2006-2007, 684 e.v.

(2)Cass. 21 april 2008, A.R. C.07.0099.F ECLI:BE:CASS:2008:ARR.20080421.5, A.C. 2008, nr.236.

(3)Cass. 21 april 2008, A.R. C.06.0675.F ECLI:BE:CASS:2008:ARR.20080421.7, A.C. 2008, nr.235.

(4)Zonder dat vereist is dat de geldsommen waarvoor de indeplaatsstelling geldt, hetzelfde bestanddeel van de schade vergoeden als dat waarmee de toegekende prestatie overeenstemt, mits het bestanddeel van de schade die door die geldsommen vergoed wordt, de toekenning van een prestatie van de verplichte verzekering kon verantwoorden. Gerelateerde publicatie(s) Vonnis/arrest: ECLI:BE:CASS:2009:ARR.20091116.6 citeert: ECLI:BE:CASS:2008:ARR.20080421.5 ECLI:BE:CASS:2008:ARR.20080421.7 Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab <div