← België

ECLI:BE:CASS:2010:CONC.20100301.4

id="page_main" x-ms-format-detection="none"> Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab Hof van Cassatie Conclusie van het Openbaar Ministerie van 01 maart 2010 ECLI nr: ECLI:BE:CASS:2010:CONC.20100301.4 Rolnummer: C.09.0390.N Kamer: 3N - derde kamer Rechtsgebied: Overige - Bestuursrecht Invoerdatum: 2010-03-17 Raadplegingen: 344 - laatst gezien 2026-07-02 21:30 Vonnis/arrest: ECLI:BE:CASS:2010:ARR.20100301.4 Fiche 1 De algemene beginselen van behoorlijk bestuur sluiten het recht op rechtszekerheid in, wat onder meer inhoudt dat de burger moet kunnen vertrouwen op de openbare diensten en erop moet kunnen rekenen dat zij regels in acht nemen en een standvastig beleid volgen dat de burger niet anders kan opvatten. Het recht op rechtszekerheid kan echter door de burger niet worden ingeroepen indien dat beginsel leidt tot een beleid dat tegen de wettelijke bepalingen ingaat

(1).
(1)Zie de conclusies van het openbaar ministerie. Thesaurus CAS: RECHTSBEGINSELEN (ALGEMENE) UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Bestuursrecht - Algemene beginselen van behoorlijk bestuur - Recht op rechtszekerheid Wettelijke bepalingen: Algemeen rechtsbeginsel Algemeen rechtsbeginsel Fiche 2 Wanneer het bestuur de onwettigheid opwerpt van een besluit waarop de rechtszoekende steunt tot staving van de door hem ingeroepen rechtszekerheid, moet de rechter nagaan in welke mate dit besluit redelijke verwachtingen heeft gecreëerd. De wettigheid van het betrokken besluit moet hij hierbij in zijn beoordeling betrekken
(1).
(1)Zie de conclusies van het openbaar ministerie. Thesaurus CAS: RECHTBANKEN - BURGERLIJKE ZAKEN - Algemeen UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Exceptie van onwettigheid - Taak van de rechter Wettelijke bepalingen: Grondwet 1994 - 17-02-1994 - Artt. 149 en 159 Fiches 3 - 4 Bij het onderzoek naar de actualiteit van de titel waarop het bestuur steunt om een veroordeling uit te voeren, kan de beslagrechter op grond van de rechtszekerheid een later tussengekomen regularisatiebesluit dat nog niet vernietigd is, in zijn beoordeling betrekken. Dit laat hem evenwel niet toe om zonder meer de door het bestuur opgeworpen exceptie van onwettigheid van het regularisatiebesluit te verwerpen. De vraag naar de wettigheid van een regularisatiebesluit kan determinerend zijn voor de rechtszekerheid en voor de redelijke verwachtingen van de rechtszoekende
(1).
(1)Zie de conclusies van het openbaar ministerie. Thesaurus CAS: RECHTBANKEN - BURGERLIJKE ZAKEN - Algemeen UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Beslagrechter - Onderzoek van de wettigheid van een regularisatievergunning - Taak van de rechter Wettelijke bepalingen: Grondwet 1994 - 17-02-1994 - Artt. 149 en 159 Thesaurus CAS: BESLAG - ALGEMEEN UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Beslag en executie - Beslagrechter - Onderzoek van de actualiteit van de titel van tenuitvoerlegging - Invloed van een nadien tussengekomen regularisatievergunning - Taak van de rechter Wettelijke bepalingen: Grondwet 1994 - 17-02-1994 - Artt. 149 en 159 Fiche 5 De omstandigheid dat de gemachtigd ambtenaar geen hoger beroep heeft ingesteld tegen een regularisatiebeslissing van de bestendige deputatie en de termijn heeft laten verstrijken om hoger beroep in te stellen bij de Vlaamse regering, houdt nog niet noodzakelijk in dat de overheid berust heeft en een toestand die indruist tegen de openbare orde heeft aanvaard. Dit is niet anders wanneer een zekere tijd verstreken is sedert de, volgens het bestuur onwettelijke, regularisatie werd verleend
(1).
(1)Zie de conclusies van het openbaar ministerie. Thesaurus CAS: BERUSTING UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Stedenbouw - Gemachtigd ambtenaar - Regularisatiebeslissing - Geen administratief beroep - Verstreken termijn Wettelijke bepalingen: Gerechtelijk Wetboek - 10-10-1967 - Art. 1044 Fiches 6 - 10 Conclusie van advocaat-generaal MORTIER. Thesaurus CAS: RECHTSBEGINSELEN (ALGEMENE) UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Bestuursrecht - Algemene beginselen van behoorlijk bestuur - Recht op rechtszekerheid Thesaurus CAS: RECHTBANKEN - BURGERLIJKE ZAKEN - Algemeen UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Exceptie van onwettigheid - Taak van de rechter Beslagrechter - Onderzoek van de wettigheid van een regularisatievergunning - Taak van de rechter Thesaurus CAS: BESLAG - ALGEMEEN UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Beslag en executie - Beslagrechter - Onderzoek van de actualiteit van de titel van tenuitvoerlegging - Invloed van een nadien tussengekomen regularisatievergunning - Taak van de rechter Thesaurus CAS: BERUSTING UTU-thesaurus: GERECHTELIJK RECHT - BESLAG EN EXECUTIE - Bewarend beslag - Voorwaarden bewarend beslag - Op basis van een vonnis PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - BESTUURSRECHT - Beginselen van behoorlijk bestuur - Bestuursrecht Vrije woorden: Stedenbouw - Gemachtigd ambtenaar - Regularisatiebeslissing - Geen administratief beroep - Verstreken termijn Tekst van de conclusie PARQUET DE LA COUR DE CASSATION _____ C.09.0390.N Advocaat-generaal Mortier heeft in substantie gezegd: 1. De appelrechters werden als beslagrechter in hoger beroep geconfronteerd met een regularisatievergunning waarop verweerder zich beroept om niet te moeten overgaan tot het voordien bevolen herstel van de plaats in de vorige staat en het betalen van de verbeurde dwangsommen. 2. Vooreerst erkennen de appelrechters de wettigheidstoets op grond van artikel 159 Gw. maar schuiven zij dit terzijde met hun oordeel dat de exceptie van illegaliteit van de regularisatievergunning moet wijken voor de rechtszekerheid, die in de hiërarchie van de normen op gelijke voet staat, en voor de stabiliteit van de rechtsverhouding, waarna zij vaststellen dat de herstelmaatregel zijn actualiteit heeft verloren en er dus geen dwangsommen verbeurd zijn. Uw Hof oordeelde bij arrest van 14 juni 1999
(1), en dit werd bevestigd in latere arresten, dat de algemene beginselen van behoorlijk bestuur het recht op rechtszekerheid insluiten en dat dit ondermeer inhoudt dat de burger moet kunnen vertrouwen op de openbare diensten en erop moet kunnen rekenen dat zij regels in acht nemen en een standvastig beleid volgen dat de burger niet anders kan opvatten. De algemene beginselen van behoorlijk bestuur kunnen evenwel, aldus Uw Hof, niet ingeroepen worden indien zij leiden tot een beleid dat tegen wettelijke bepalingen ingaat. De rechtszekerheid kan, als algemeen beginsel van behoorlijk bestuur dus in de regel niet gelden contra legem. Toch heeft het legaliteitsbeginsel niet zonder meer voorrang op het rechtszekerheidsbeginsel. Ook het legaliteitsbeginsel heeft een relatieve waarde en moet worden afgewogen tegen de toepassing van andere beginselen. Het gegeven dat het Grondwettelijk verankerd is toont het grote belang van dit beginsel aan maar doet geen afbreuk aan het relatief karakter ervan. Zo heeft uw Hof in diverse arresten
(2)geoordeeld dat het bestuur een verleende bouwvergunning niet meer kan intrekken wegens een onzorgvuldigheid of onregelmatigheid die volgt uit de miskenning van een loutere vormvereiste, te wijten aan het bestuur zelf, nu deze vergunning voor degene die ze krijgt rechten doet ontstaan. In dezelfde zin werd bij arrest van 21 mei 1991
(3)geoordeeld. Het relatief karakter van het legaliteitsbeginsel impliceert evenwel dat een afweging dient te gebeuren ten aanzien van andere beginselen waarvan de toepassing zich opdringt. Wanneer de overheid de onwettigheid van een besluit opwerpt en de begunstigde van dit besluit de rechtszekerheid aanvoert om de toepassing van dit besluit af te dwingen, is het de taak van de rechter om na te gaan of het besluit al dan niet onwettig is en in bevestigend geval na te gaan in welke mate de rechtszekerheid enige invloed kan uitoefenen zodat aan het besluit toch nog enig gevolg kan gehecht worden. Hierbij is het belang na te gaan of de overheid bij het uitvaardigen van het besluit al dan niet zelf een fout heeft begaan, dan wel bij de begunstigde gerechtvaardigde verwachtingen heeft verwekt. En dat hebben de appelrechters niet gedaan. Zonder de wettigheid van de aangevoerde regularisatievergunning te onderzoeken, noch enige afweging te maken schuiven zij het legaliteitsbeginsel terzijde en maken zij dit ondergeschikt aan het rechtszekerheidsbeginsel. Het eerste onderdeel is bijgevolg gegrond. 2. De appelrechters oordelen bovendien dat het opeisen van dwangsommen lange tijd nadat er door de gemachtigde ambtenaar als voorganger van de stedenbouwkundig inspecteur berust was in de verleende regularisatie strijdt met het verbod van rechtsmisbruik en het beginsel van behoorlijk bestuur. In de rechtspraak van Uw Hof wordt aanvaard dat rechtsmisbruik kan bestaan in het uitoefenen van een recht op een wijze die kennelijk de grenzen te buiten gaat van de normale uitoefening van dat recht door een voorzichtig en zorgvuldig persoon.
(4)Overeenkomstig de artikelen 1044 en 1045 Ger.W. is berusten in een beslissing afstand doen van de rechtsmiddelen die een partij tegen alle of sommige punten van die beslissing kan aanwenden en kan stilzwijgende berusting alleen afgeleid worden uit bepaalde en met elkaar overeenstemmende akten of feiten waaruit het vaste voornemen blijkt dat de partij haar instemming heeft betuigd met de beslissing. De afstand van recht, althans het arrest van Uw Hof van 7 januari 1979
(5)moet strikt uitgelegd worden en mag slechts afgeleid worden uit feiten die voor geen andere uitlegging vatbaar zijn. Het louter feit dat de gemachtigd ambtenaar geen hoger beroep heeft aangetekend tegen een regularisatievergunning houdt op zich nog niet noodzakelijk in dat de overheid in die beslissing heeft berust. Hieruit volgt dat de beslissing van rechtsmisbruik gegrond op de ten onrechte aangenomen berusting, niet wettig verantwoord is. Ook het tweede onderdeel is bijgevolg gegrond. Conclusie: VERNIETIGING. _________________
(1)Cass. 14 juni 1999, A.R. S.98.0093.N ECLI:BE:CASS:1999:ARR.19990614.4; A.C. 1999, nr. 352.
(2)Cass. 10 sept. 1981, A.C. 1981-82, nr. 27; Cass. 3 dec. 1985, A.C. 1985-86, 475.
(3)Cass. 21 mei 1991, A.C. 1990-1991, 930.
(4)Cass. 10 juni 2004, A.R. C.02.0039.N ECLI:BE:CASS:2004:ARR.20040610.5., A.C. 2004, nr. 315.
(5)Cass. 7 jan. 1979, A.C. 1978-1979, 661. Gerelateerde publicatie(s) Vonnis/arrest: ECLI:BE:CASS:2010:ARR.20100301.4 citeert: ECLI:BE:CASS:1999:ARR.19990614.4 ECLI:BE:CASS:2004:ARR.20040610.5 Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab <div

🔗 Vers la source officielle

AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.