← België

RVA contra D.

id="page_main" x-ms-format-detection="none"> Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab Hof van Cassatie Conclusie van het Openbaar Ministerie van 04 april 2022 ECLI nr: ECLI:BE:CASS:2022:CONC.20220404.3N.4 Rolnummer: S.20.0053.N Zaak: RVA contra D. Kamer: 3N - derde kamer Rechtsgebied: Arbeidsrecht - Sociale-zekerheidsrecht - Constitutioneel recht Invoerdatum: 2022-05-25 Raadplegingen: 689 - laatst gezien 2026-06-18 16:02 Versie(s): Vertaling samenvatting(en) FR Vonnis/arrest: ECLI:BE:CASS:2022:ARR.20220404.3N.4 Fiche 1 De artikelen 49, 50, 51 en 77/4 Arbeidsovereenkomstenwet zijn door de regeling van de tijdelijke overmacht geïnspireerd, maar vereisen niet dat de bedoelde omstandigheden werkelijk overmacht uitmaken

(1).
(1)Zie concl. OM. Thesaurus CAS: ARBEIDSOVEREENKOMST - SCHORSING VAN DE OVEREENKOMST Vrije woorden: Tijdelijke overmacht - Schorsingsgronden - Aard Wettelijke bepalingen: Wet van 3 juli 1978 betreffende de arbeidsovereenkomsten - 03-07-1978 - Artt. 49, 50, 51 en 77/4 - 01 ELI link Pub nr 1978070303 Fiches 2 - 3 De gevallen van overmacht, technische stoornis, slecht weer en gebrek aan werk wegens economische oorzaken schorsen de verplichting van de werkgever het overeengekomen werk te doen uitvoeren ten einde een beëindiging van de arbeidsrelatie te vermijden; ze zijn in beginsel niet afhankelijk van de wil van de werkgever en sluiten niet elke beoordeling uit
(1).
(1)Zie concl. OM. Thesaurus CAS: ARBEIDSOVEREENKOMST - SCHORSING VAN DE OVEREENKOMST Vrije woorden: Tewerkstelling - Verplichting van de werkgever - Schorsing - Redenen - Doel Wettelijke bepalingen: Wet van 3 juli 1978 betreffende de arbeidsovereenkomsten - 03-07-1978 - Artt. 49, 50, 51 en 77/4 - 01 ELI link Pub nr 1978070303 Thesaurus CAS: ARBEIDSOVEREENKOMST - VERPLICHTINGEN Vrije woorden: Tewerkstelling - Verplichting van de werkgever - Schorsing van de arbeidsovereenkomst - Doel Wettelijke bepalingen: Wet van 3 juli 1978 betreffende de arbeidsovereenkomsten - 03-07-1978 - Artt. 49, 50, 51 en 77/4 - 01 ELI link Pub nr 1978070303 Fiche 4 De artikelen 30quinquies, 49, 50, 51 en 77/4, § 7 Arbeidsovereenkomstenwet, artikel 71, derde lid, Werkloosheidsbesluit en artikel 38, § 3sexies, Algemene Beginselenwet Sociale Zekerheid, strekken ertoe misbruiken van tijdelijke werkloosheid te bestrijden, waarbij artikel 30quinquies Arbeidsovereenkomstenwet en artikel 38, § 3sexies, Algemene Beginselenwet Sociale Zekerheid inzonderheid de economische werkloosheid beogen. Thesaurus CAS: ARBEIDSOVEREENKOMST - SCHORSING VAN DE OVEREENKOMST Vrije woorden: Tijdelijke werkloosheid - Economische werkloosheid - Misbruikbestrijding Wettelijke bepalingen: Wet van 3 juli 1978 betreffende de arbeidsovereenkomsten - 03-07-1978 - Artt. 30quinquies, 49, 50, 51 en 77/4, § 7 - 01 ELI link Pub nr 1978070303 KB 25 november 1991 houdende de werkloosheidsreglementering - 25-11-1991 - Art. 71, derde lid - 50 ELI link Pub nr 1991013192 Wet 29 juni 1981 houdende de algemene beginselen van de sociale zekerheid voor werknemers - 29-06-1981 - Art. 38, § 3sexies - 02 ELI link Pub nr 1981001048 Fiches 5 - 7 De artikelen 42, § 1, tweede lid, en 42bis Werkloosheidsbesluit voeren een verschillend regime in voor het recht op werkloosheidsuitkeringen tussen enerzijds de categorie van de economisch werklozen, die slechts onder beperkte voorwaarden vrijgesteld kunnen worden van de wachttijd, en de categorie van de andere tijdelijk werklozen, wegens overmacht, jaarlijkse vakantie, technische stoornis of slecht weer, die zonder die voorwaarden vrijgesteld zijn van de wachttijd; rekening gehouden met de karakteristieken en wettelijke bepalingen die gemeen zijn aan de economisch werklozen en de andere tijdelijk werklozen, wegens overmacht, jaarlijkse vakantie, technische stoornis of slecht weer, zijn deze twee categorieën vanuit het oogpunt van de bestrijding van het oneigenlijk gebruik van de tijdelijke werkloosheid vergelijkbaar. Thesaurus CAS: WERKLOOSHEID - RECHT OP UITKERING Vrije woorden: Tijdelijke werkloosheid - Economische werklozen - Andere tijdelijke werklozen - Onderscheid Wettelijke bepalingen: De gecoördineerde Grondwet 1994 - 17-02-1994 - Artt. 10 en 11 - 30 ELI link Pub nr 1994021048 KB 25 november 1991 houdende de werkloosheidsreglementering - 25-11-1991 - Artt. 42, § 1, tweede lid, en 42bis - 50 ELI link Pub nr 1991013192 Thesaurus CAS: GRONDWET - GRONDWET 1994 (ART. 1 TOT 99) - Artikel 10 Vrije woorden: Werkloosheid - Recht op uitkeringen - Tijdelijke werkloosheid - Economische werkloosheid - Andere redenen - Onderscheid - Gevolg Wettelijke bepalingen: De gecoördineerde Grondwet 1994 - 17-02-1994 - Artt. 10 en 11 - 30 ELI link Pub nr 1994021048 KB 25 november 1991 houdende de werkloosheidsreglementering - 25-11-1991 - Artt. 42, § 1, tweede lid, en 42bis - 50 ELI link Pub nr 1991013192 Thesaurus CAS: GRONDWET - GRONDWET 1994 (ART. 1 TOT 99) - Artikel 11 Vrije woorden: Werkloosheid - Recht op uitkeringen - Tijdelijke werkloosheid - Economische werkloosheid - Andere redenen - Onderscheid - Gevolg Wettelijke bepalingen: De gecoördineerde Grondwet 1994 - 17-02-1994 - Artt. 10 en 11 - 30 ELI link Pub nr 1994021048 KB 25 november 1991 houdende de werkloosheidsreglementering - 25-11-1991 - Artt. 42, § 1, tweede lid, en 42bis - 50 ELI link Pub nr 1991013192 Annotaties Publicaties: RABG-Rechtspraak Antwerpen Brussel Gent - 2023, nr. 4/5, p. 324-325. - LIETAERT, Bruno; Noot'Oneigenlijk gebruik van economische werkloosheid rechtvaardig een strengere regeling dan andere vormen van tijdelijke werkloosheid' Tekst van de conclusie S.20.0053.N Conclusie van de Advocaat-generaal Vanderlinden: 1. Eiser tot cassatie komt op tegen een arrest van het arbeidshof te Brussel, gewezen op 28 mei 2020. Door eiseres wordt er één middel aangevoerd. 2. Wat betreft het eerste onderdeel. a. Probleemstelling. De problematiek in het eerste onderdeel betreft de vraag of men te maken heeft met vergelijkbare categorieën in het kader van de toetsing van de toepasselijke bepalingen van het Werkloosheidsbesluit aan de vereisten van de artikelen 10 en 11 van de Grondwet. Meer in het bijzonder stelt zich de vraag of enerzijds, de tijdelijke werkloze die omschreven wordt in artikel 42bis, eerste lid Werkloosheidsbesluit
(1)en anderzijds de tijdelijke werkloze die wordt bepaald in artikel 42bis, derde lid Werkloosheidsbesluit
(2)vergelijkbare categorieën zijn. Eiser tot cassatie haalt aan dat er in deze geen sprake is van vergelijkbare categorieën daar de eerste categorie van tijdelijke werkloosheid zijn grond vindt in een externe oorzaak die de uitvoering van de arbeidsovereenkomst onmogelijk maakt en dus een toepassing is van het gemeenrechtelijk overmachtsbegrip terwijl dit voor de tweede categorie niet het geval is. In deze laatste situatie wordt de arbeidsovereenkomst slechts geschorst binnen de voorwaarden gesteld in een KB
(3)of op grond van een beslissing van de werkgever
(4). b. Beoordeling Het onderdeel kan niet worden aangenomen. Het standpunt van eiser is dat de eerste categorie van werklozen terug gaat op een toepassing van het gemeenrechtelijk begrip overmacht. Hierdoor zouden deze zich onderscheiden van de tweede categorie. Het begrip overmacht kent in het arbeidsrecht en het sociale zekerheidsrecht eenzelfde invulling als in het gemeenrecht
(5). Overmacht betreft een onvoorzienbare en onvermijdbare gebeurtenis die vreemd is aan de wil van de partijen en die een onoverkomelijk beletsel uitmaakt voor de nakoming van zijn verbintenis
(6). Uw Hof oordeelde desbetreffend dat overmacht enkel kan voortvloeien uit een van de menselijke wil onafhankelijke gebeurtenis die de mens niet heeft kunnen voorzien of voorkomen
(7). Uw hof oordeelde verder dat indien het een tijdelijke overmacht is, de overeenkomst geschorst wordt en zo deze blijvend is de overeenkomst van rechtswege ontbonden wordt
(8). Dit laatste principe is tevens aan te treffen in de Arbeidsovereenkomstenwet. Ingevolge artikel 26, eerste lid van deze wet heeft overmacht niet de beëindiging van de arbeidsovereenkomst tot gevolg zo de uitvoering van de overeenkomst hierdoor slechts tijdelijk geschorst is. De schorsing van de arbeidsovereenkomst, en dus van de verplichting van de werkgever om de werknemer te werk te stellen, is belangrijk daar dit de mogelijkheid schept om in zekere gevallen de beëindiging van de arbeidsovereenkomst te verhinderen
(9). De vraag die zich thans stelt is of de schorsingsgronden van artikel 42bis, eerste lid Werkloosheidsbesluit inderdaad terug te voeren zijn naar het gemeenrechtelijk begrip overmacht. Voor artikel 26 Arbeidsovereenkomstenwet bestaat er desbetreffend geen twijfel. Voor de overige schorsingsgronden is het standpunt van eiser evenwel niet zo voor de hand liggend. Zo dit wel het geval was dan was er immers geen nood aan een opsomming van de diverse schorsingsgronden daar ze op dat ogenblik allen onder artikel 26 Arbeidsovereenkomstenwet zouden vallen. De invoering van de uitdrukkelijk, afzonderlijk, voorziene schorsingsgronden gaat evenwel terug op het doel dat de regelgever voor ogen had. Namelijk dat hierdoor niet dient te worden nagegaan of er sprake is van een situatie die onder het begrip overmacht valt. Inderdaad, net omdat de schorsingsgronden van, bijvoorbeeld technische stoornis of slecht weer, aanleiding zouden kunnen geven tot een discussie over de vraag of er wel degelijk sprake is van een overmachtssituatie
(10), in de gemeenrechtelijke zin van het woord, werden deze afzonderlijke schorsingsgronden in het leven geroepen
(11). Ook schorsing van de arbeidsovereenkomst om economische redenen werd om dezelfde reden ingevoerd. De economische omstandigheden kunnen, gebeurlijk, ook het gevolg zijn van een overmachtssituatie in de gemeenrechtelijke zin van het woord. Doch net zoals voor technische stoornis of slecht weer kan, ook wat deze schorsingsgrond betreft, de vraag of er sprake is van overmacht een grond van discussie zijn
(12). Waar men evenwel bezwaarlijk spreken van overmacht is wanneer het de schorsingsgrond “jaarlijkse vakantie” betreft. Dit kan immers moeilijk omschreven worden als een onvoorzienbare gebeurtenis gezien het een jaarlijks weerkerende karakter heeft. Ook het aspect “van menselijke wil onafhankelijk gebeurtenis” is wat deze schorsingsgrond betreft problematisch. Dit zowel wat betreft de periode dat de onderneming wegens jaarlijkse vakantie gesloten is, maar ook voor de situatie waar de werknemer buiten die periode verlof neemt. Hij kiest immers, in dit laatste geval, dan zelf zijn verlofperiode. Uit het voorgaande blijkt derhalve reeds voldoende dat het gemeenrechtelijk overmachtsbegrip niet kan weerhouden worden als grond van onderscheid tussen enerzijds de categorie werklozen van artikel 42bis, eerste lid Werkloosheidsbesluit en anderzijds deze van het derde lid van hetzelfde artikel. Samenvattend moet dan ook gesteld worden dat de schorsingsgronden van artikel 42bis Werkloosheidsbesluit, met uitzondering van deze van artikel 26 Arbeidsovereenkomstenwet, allen een wettelijke schorsing van de arbeidsovereenkomst betreffen maar deze vormen in beginsel geen overmacht
(13). Het gaat hem om een door de regelgever ingevoerde schorsingsgrond van de arbeidsovereenkomst waarbij niet dient nagegaan te worden of aan de toepassingsvoorwaarden van de tijdelijke overmacht voldaan is
(14). Het betreft dan ook in alle gevallen werklozen wiens arbeidsovereenkomst op grond van een wettelijk bepaalde omstandigheid geschorst wordt. Het zijn derhalve dan ook vergelijkbare categorieën. 3. Wat betref het tweede onderdeel. (…) Conclusie: cassatie op het tweede onderdeel. __________________________________________
(1)Dit betreft de tijdelijke werkloosheid in toepassing van de artikelen 26 (overmacht), 28, 1° (jaarlijkse vakantie), 49 (technische stoornis) of 50 (slecht weer) van de Arbeidsovereenkomstenwet of van artikel 5 van de wet van 19 maart 1991 houdende bijzondere ontslagregeling voor de (kandidaat)-personeelsafgevaardigden in de ondernemingsraden (gerechtelijke procedure bij ontslag om dringende reden) of ingevolge staking of lock-out. Deze werklozen dienen, luidens artikel 42bis, tweede lid Werkloosheidsbesluit geen wachttijd te doorlopen.
(2)Hier is de tijdelijke werkloosheid gegrond op de artikelen 51 of 77/4 van de Arbeidsovereenkomstenwet (economische redenen). Deze werklozen zijn gehouden, op grond van artikel 42bis, derde lid Werkloosheidsbesluit een wachttijd in acht te nemen.
(3)Artikel 51, §1 Arbeidsovereenkomstenwet.
(4)Artikel 51, § 2, en 77/4 Arbeidsovereenkomstenwet.
(5)V. GUTMER, “Menaces et attentats terroristes en Belgique: Dans quelles conditions l’assurance-chômage intervient-elle?”, Act. Soc., 2016, p. 270 en K. VAN DEN LANGENBERGH, “De schorsing van de arbeidsovereenkomst en het recht op arbeid”, Intersentia, Antwerpen, 2009, p. 153.
(6)M. BAUKENS en S. BAERT, “Le chômage temporaire: de la théorie à la pratique”, Ors., 1999, p. 12.
(7)Cass. 22 november 2004, AR S.04.0077.N ECLI:BE:CASS:2004:ARR.20041122.9, AC 2004, nr. 560.
(8)Cass. 13 januari 1956, AC 1956, 367.
(9)K. VAN DEN LANGENBERGH, o.c., 2009, p.155.
(10)Zie ter zake de discussie bij de totstandkoming van de wet van 4 maart 1954 tot wijziging van de wet van 10 maart 1900 op de arbeidsovereenkomst (Parl.St., Kamer, 1952-53, nr. 543, p. 10 en Parl. St., Senaat, 1953-54, nr. 170, p. 17 en 19).
(11)K. VAN DEN LANGENBERGH, o.c., p.158 en Parl. St., Senaat, 1953-54, nr. 170, p. 17 en 19.
(12)Parl. St., Senaat, 1953-54, nr. 170, p. 19.
(13)M. JAMOULLE, “Le contrat de travail”, Fac. Droit Liège, 1986, p. 187.
(14)K. VAN DEN LANGENBERGH, o.c., p. 159. PDF document ECLI:BE:CASS:2022:CONC.20220404.3N.4 Gerelateerde publicatie(s) Vonnis/arrest: ECLI:BE:CASS:2022:ARR.20220404.3N.4 citeert: ECLI:BE:CASS:2004:ARR.20041122.9 Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab <div

🔗 Vers la source officielle

AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.