TVM VERZEKERINGEN nv contra B.

(1).

(1)Zie concl. OM. Thesaurus CAS: VERZEKERING - W.A.M.-VERZEKERING Wettelijke bepalingen: Wet betreffende de verplichte aansprakelijkheidsverzekering inzake motorrijtuigen - 21-11-1989 - Art. 29bis, § 1, eerste lid - 30 ELI link Pub nr 1989011371 Fiche 2 De bestuurder, in de zin van artikel 29bis, § 2, WAM, is de persoon die het motorrijtuig bestuurt op het ogenblik van het ongeval, dat wil zeggen de persoon die, op dat ogenblik, het meesterschap over dat motorrijtuig heeft via mechanische middelen waardoor hij het voertuig in een bepaalde richting kan sturen en die zodoende het vermogen van de motor beheerst

(1).

(1)Zie concl. OM. Thesaurus CAS: VERZEKERING - W.A.M.-VERZEKERING Wettelijke bepalingen: Wet betreffende de verplichte aansprakelijkheidsverzekering inzake motorrijtuigen - 21-11-1989 - Art. 29bis, § 2 - 30 ELI link Pub nr 1989011371 Tekst van de conclusie C.23.0330.N Conclusie van advocaat-generaal met opdracht Frederic Vroman: Eiseres komt op tegen het vonnis van de rechtbank van eerste aanleg West-Vlaanderen, afdeling Kortrijk, gewezen op 4 april 2023. Door de eiseres wordt er één middel aangevoerd. I. Situering. De problematiek die aan het Hof wordt voorgelegd, betreft de uitlegging van het begrip bestuurder zoals bedoeld in artikel 29bis, § 2 WAM. De feitelijke situatie die aan de basis ligt van dit geschil betreft een aanrijding tussen een bestelwagen en de kooi van een hoogtewerker. De kooi bevond zich op het ogenblik van het ongeval deels over de rijbaan. De eerste verweerder bevond zich in de kooi en bediende van daaruit de kooi en de giek. De hoogtewerker was geparkeerd op de parkeerstrook en was niet in beweging. De hoogtewerker kon wel bestuurd worden door eerste verweerder vanuit de kooi. Eerste onderdeel. Eiseres verwijt de appelrechter artikel 29bis WAM te hebben geschonden door te beslissen dat eerste verweerder niet kan beschouwd worden als een bestuurder van een motorrijtuig omdat de hoogtewerker geparkeerd stond op de parkeerstrook en niet aan het verkeer deelnam en de omstandigheden dat de eerste verweerder vanuit de kooi de kooi en de giek bediende, dat op het ogenblik van het ongeval de kooi deels over de rijbaan uitstak en dat de eerste verweerder over de theoretische mogelijkheid beschikte om vooruit, achteruit of zijwaarts te rijden daar niets aan veranderen. Artikel 29bis, § 1, eerste lid WAM, zoals hier van toepassing bepaalt: “Bij een verkeersongeval waarbij een of meer motorrijtuigen betrokken zijn, op de plaatsen bedoeld in artikel 2, § 1, wordt, met uitzondering van de stoffelijke schade en de schade geleden door de bestuurder van elk van de betrokken motorrijtuigen, alle schade geleden door de slachtoffers en hun rechthebbenden en voortvloeiend uit lichamelijke letsels of het overlijden, met inbegrip van de kledijschade, hoofdelijk vergoed door de verzekeraars die de aansprakelijkheid van de eigenaar, de bestuurder of de houder van de motorrijtuigen overeenkomstig deze wet dekken. Deze bepaling is ook van toepassing indien de schade opzettelijk werd veroorzaakt door de bestuurder”. Artikel 29bis, § 2 WAM bepaalt: “De bestuurder van een motorrijtuig en zijn rechthebbenden kunnen zich niet beroepen op de bepalingen van dit artikel, tenzij de bestuurder optreedt als rechthebbende van een slachtoffer dat geen bestuurder was en op voorwaarde dat hij de schade niet opzettelijk heeft veroorzaakt”. De relevante begrippen die nader onderzocht dienen te worden in dit dossier zijn het begrip “verkeersongeval” en het begrip “bestuurder”. De verwarring in dit dossier is volgens mij ontstaan doordat de appelrechter Uw rechtspraak in verband met de motorrijtuigen-werktuigen heeft vermengd met de rechtspraak in het kader van de WAM met betrekking tot het begrip verkeersongeval en het begrip bestuurder. Hierbij lijkt het zo te zijn dat de appelrechter van oordeel was dat het mogelijk zou zijn dat eenzelfde ongeval een verkeersongeval in de zin van artikel 29bis WAM is in hoofde van de bestuurder van de bestelwagen en dat hetzelfde ongeval geen verkeersongeval, in de zin van artikel 29bis WAM is in hoofde van eerste verweerder. Dit is evident niet mogelijk. Ofwel is een ongeval een verkeersongeval in de zin van artikel 29bis WAM in hoofde van alle bij het ongeval betrokken partijen ofwel is het geen verkeersongeval in hoofde van alle bij het ongeval betrokken partijen. Dit begrip kan niet opgesplitst worden. Het element “deelnemen aan het verkeer” is een element dat regelmatig terugkomt in Uw rechtspraak in verband met de motorrijtuigen-werktuigen. Afhankelijk van de vraag of het motorrijtuig-werktuig (vb. een vrachtwagen

(1), een graafmachine

(2), een vorkheftruck

(3), een hoogtewerker

(4)) bij een ongeval al dan niet deelneemt aan het verkeer en dus al dan niet uitsluitend als werktuig wordt gebruikt op het ogenblik van het ongeval, is er al dan niet sprake van een verkeersongeval in de zin van artikel 29bis WAM. Uit de rechtspraak van het Hof met betrekking tot het begrip verkeersongeval in de zin van artikel 29bis, § 1, eerste lid WAM volgt dat een verkeersongeval het ongeval is dat zich voordoet op de openbare weg en op terreinen, zij het privé, die toegankelijk zijn voor een aantal personen die het recht hebben om er te komen en dat verband houdt met de risico's van het wegverkeer

(5). Uit de rechtspraak van het Hof met betrekking tot het begrip bestuurder in de zin van artikel 29bis WAM volgt dat de bestuurder de persoon is die het motorrijtuig bestuurt op het ogenblik van het ongeval, dat wil zeggen de persoon die, op dat ogenblik, het meesterschap over dat motorrijtuig heeft via mechanische middelen waardoor hij het voertuig in een bepaalde richting kan sturen en die zodoende het vermogen van de motor beheerst. Hij verliest deze hoedanigheid van zodra hij geen controle meer heeft over het motorrijtuig

(6). Het is niet vereist dat de rechter bij het onderzoek van het begrip bestuurder nogmaals zou vaststellen dat de betrokkene met zijn motorrijtuig deelneemt aan het verkeer. De deelname aan het verkeer van de bestuurder zit immers reeds vervat in de toepassingsvoorwaarden van het begrip verkeersongeval zoals bedoeld in artikel 29bis WAM. Degene die op de plaatsen bedoeld in artikel 2, § 1 WAM betrokken is bij een verkeersongeval met een motorrijtuig waarover hij het meesterschap uitoefent, neemt per definitie deel aan het verkeer. Uit de vaststellingen en het oordeel op pagina 11 en 12 van het bestreden vonnis blijkt dat de appelrechter oordeelt dat de eerste verweerder op de openbare weg het meesterschap uitoefende over een motorrijtuig dat betrokken is bij een verkeersongeval maar dat de eerste verweerder toch geen bestuurder is in de zin van artikel 29bis, § 2 WAM omdat hij niet deelnam aan het verkeer. Deze beslissing is dan ook niet naar recht verantwoordt. De door de verweerders gesuggereerde prejudiciële vraag berust eveneens op dezelfde onjuiste rechtsopvatting en hoeft dan ook niet te worden gesteld. Het onderdeel is gegrond. De overige grieven kunnen niet tot een ruimere cassatie leiden. Conclusie: Cassatie. ________________________________

(1)Vb. Cass. 5 december 2003, AR C.02.0261.F, AC 2003, nr. 626, ECLI:BE:CASS:2003:ARR.20031205.27; zie ook Beneluxhof, 23 oktober 1984, A 1983/2 met concl. advocaat-generaal H.L.J. ROELVINK.

(2)Vb. Cass. 12 januari 2023, AR C.21.0379.F, AC 2023, nr. 33, ECLI:BE:CASS:2023:ARR.20230112.1F.4, met concl. van advocaat-generaal Ph. DE KOSTER, ECLI:BE:CASS:2023:CONC.20230112.1F.4.

(3)Vb. Cass. 12 juni 1989, AR 6578, AC 1989, nr. 587.

(4)G. JOCQUÉ (bijgewerkt door J. AMANKWAH), “Commentaar bij art. 2, § 1 WAM-wet”, 14 in G. JOCQUÉ, C. VAN SCHOUBROECK, T. VANSWEEVELT en B. WEYTS, Verzekeringsrecht. Artikelsgewijze commentaar met overzicht van rechtspraak en rechtsleer, Wolters Kluwer Belgium, Mechelen, losbl., 2 dln., z.p.; Corr. Brussel 10 januari 2014, VAV 2014/5, 52, noot J. MUYLDERMANS.

(5)Cass. 7 februari 2011, AR C.10.0147.N, AC 2011, nr. 108, ECLI:BE:CASS:2011:ARR.20110207.2.

(6)Cass. 10 februari 2020, AR C.19.0372.N, AC 2020, nr. 116; ECLI:BE:CASS:2020:ARR.20200210.3N.7; Cass. 13 mei 2016, AR C.15.0415.F, AC 2015, nr. 325, ECLI:BE:CASS:2016:ARR.20160513.5; Cass. 7 september 2015, AR C.14.0209.F, AC 2015, nr. 489, ECLI:BE:CASS:2015:ARR.20150907.1; Cass. 19 juni 2015, AR C.14.00403.N-C.14.0474.N, AC 2015, nr. 419, ECLI:BE:CASS:2015:ARR.20150619.6; Cass. 18 mei 2012, AR C11.0628.F-C.11.0791.F, AC 2012, nr. 314, ECLI:BE:CASS:2012:ARR.20120518.1 met concl. van advocaat-generaal J.M. GENICOT, op datum in Pas. (ECLI:BE:CASS:2012:CONC.20120518.1); zie ook Cass. 13 april 2007, AR C.05.0399.N, AC 2007, nr. 182, ECLI:BE:CASS:2007:ARR.20070413.1 (met in dit arrest verwijzing naar Beneluxhof 8 december 1994, nr. A 1993/5 met concl. eerste advocaat-generaal B. JANSSENS DE BISTHOVEN). PDF document ECLI:BE:CASS:2024:CONC.20240920.1N.6 Gerelateerde publicatie(s) Vonnis/arrest: ECLI:BE:CASS:2024:ARR.20240920.1N.6 citeert: ECLI:BE:CASS:2003:ARR.20031205.27 ECLI:BE:CASS:2007:ARR.20070413.1 ECLI:BE:CASS:2011:ARR.20110207.2 ECLI:BE:CASS:2012:ARR.20120518.1 ECLI:BE:CASS:2012:CONC.20120518.1 ECLI:BE:CASS:2015:ARR.20150619.6 ECLI:BE:CASS:2015:ARR.20150907.1 ECLI:BE:CASS:2016:ARR.20160513.5 ECLI:BE:CASS:2020:ARR.20200210.3N.7 ECLI:BE:CASS:2023:ARR.20230112.1F.4 ECLI:BE:CASS:2023:CONC.20230112.1F.4 Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab <div