Arrest 146552 - - 23/06/2005

id="page_main" x-ms-format-detection="none"> Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab Raad van State Vonnis/arrest van 23 juni 2005 ECLI nr: ECLI:BE:RVSCE:2005:ARR.146.552 Rolnummer: A. 124631/VII-27394 Zaak: Arrest 146552 - - 23/06/2005 Rechtsgebied: Bestuursrecht Invoerdatum: 2005-06-30 Raadplegingen: 78 - laatst gezien 2026-07-02 20:13 Versie(s): Vertaling FR Vertaling samenvatting(

1. en)DE Fiche Arrest nr 146.552 van 23 juni 2005 - Beslissing : Verwerping Thesaurus CAS: RAAD VAN STATE UTU-thesaurus: PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - RAAD VAN STATE - Arresten (Raad van State) Tekst van de beslissing RAAD VAN STATE, AFDELING ADMINISTRATIE. nr. 146.552 van 23 juni 2005 in de zaak A. 124.631/VII-27.394. In zake : de v.z.w. IMELDA, die woonplaats kiest bij advocaat C. GYSEN, kantoor houdende te MECHELEN, Antwerpsesteenweg 18 tegen : de Belgische Staat, vertegenwoordigd door de Minister van Sociale Zaken, die woonplaats kiest bij advocaten P. LEGROS en J. SOHIER, kantoor houdende te BRUSSEL, Emile De Motlaan 19. --------------------------------------------------------------------------------------------------- D E R A A D V A N S T A T E, VIIe K A M E R, Gezien het verzoekschrift dat de v.z.w. IMELDA op 29 juli 2002 heeft ingediend om de vernietiging te vorderen van het koninklijk besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van de ziekenhuizen; Gezien de regelmatig gewisselde memories van antwoord en van wederantwoord; Gezien het verslag opgemaakt door Eerste Auditeur E. LANCKSWEERDT; Gelet op de beschikking van 14 september 2004 die de neerlegging ter griffie van het verslag en van het dossier gelast; Gelet op de kennisgeving van het verslag aan de partijen en gezien de laatste memorie van de verzoekende partij; Gelet op de beschikking van 14 januari 2005 waarbij de terechtzit- ting bepaald wordt op 17 februari 2005; VII-27.394-1/34 Gehoord het verslag van Staatsraad R. STEVENS; Gehoord de opmerkingen van advocaat C. GYSEN, die verschijnt voor de verzoekende partij, en van advocaat C. KNOCKAERT die, loco advocaat P. LEGROS verschijnt voor de verwerende partij; Gehoord het eensluidend advies van Eerste Auditeur E. LANCKSWEERDT; Gelet op titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973; 1. Juridisch kader Overwegende dat het juridisch kader als volgt kan worden weergegeven : Overeenkomstig artikel 97 van de gecoördineerde wet van 7 augustus 1987 op de ziekenhuizen (hierna : "de Ziekenhuiswet"), bepaalt de Koning de voorwaarden en de regelen voor de vaststelling van het budget van financiële middelen en van de onderscheiden bestanddelen, van de ziekenhuizen. Artikel 97, § 1, van de Ziekenhuiswet luidt als volgt : "Art. 97. § 1. De Koning bepaalt, de Nationale Raad voor ziekenhuisvoorzie- ningen, Afdeling financiering gehoord, de voorwaarden en de regelen voor de vaststelling van het budget van financiële middelen en van de onderscheidene bestanddelen. Zo bepaalt Hij onder meer :
2. a)de periode voor dewelke het budget wordt toegekend;
3. b)de splitsing van het budget in een vast gedeelte en een variabel gedeelte;
4. c)de criteria en de modaliteiten van berekening, met inbegrip van de vastlegging van de verantwoorde activiteiten en de wijze van indexering;
5. d)inzake het variabele gedeelte, de vergoeding van de activiteiten ten aanzien van een referentieaantal die meer gerealiseerd zijn of niet zijn gerealiseerd;
6. e)de vaststelling van het referentieaantal, bedoeld in d), met betrekking tot de activiteitsparameters die in rekening worden gebracht;
7. f)de voorwaarden en modaliteiten van herziening van sommige elementen;
8. g)de verrekening met de vorige jaren, zoals bedoeld in artikel 104quater. Voor de toepassing van het tweede lid duidt de Koning de bepalingen aan die gelden voor de psychiatrische afdelingen in algemene ziekenhuizen en voor de psychiatrische ziekenhuizen. Hij stelt specifieke regelen vast voor deze diensten en instellingen. De uitvoering van de in de vorige leden bedoelde bepalingen kan verschillen naargelang het soort van ziekenhuis of gedeelten van een ziekenhuis. VII-27.394-2/34 De Koning kan de kosten van de ziekenhuizen vergelijken teneinde de ziekenhuizen met gelijksoortige opdracht en activiteiten werkzaam in gelijkaardi- ge omstandigheden onder dezelfde voorwaarden te financieren". Hieraan werd uitvoering gegeven door het bestreden koninklijk besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van de ziekenhuizen. Dit werd gepubliceerd in, en beslaat de volledige 3/ editie (128 pag.) van, het Belgisch Staatsblad van 30 mei 2002; 2. Ten gronde 2.1. Eerste middel 2.1.1. Standpunten van de partijen Overwegende dat de partijen volgende argumenten doen gelden : 2.1.1.1. De verzoekende partij voert als eerste middel aan : "Het eerste middel is genomen uit de schending van de artikelen 10 en 11 van de Gecoördineerde Grondwet, van het artikel 102 van de wet op de ziekenhui- zen, gecoördineerd op 7 augustus 1987, uit de schending van artikelen 56bis, 59, 69 van de wet betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen, gecoördineerd op 14 juli 1994, juncto het gelijkheids- beginsel en artikel 3 van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van bestuurshandelingen, het motiveringsbeginsel, het beginsel patere legem quem ipse fecisti en het wettigheidsbeginsel, alsmede uit machtsover- schrijding. Doordat, het bestreden besluit een onderscheid invoert tussen universitaire en niet-universitaire ziekenhuizen, met betrekking tot de samenstelling en de beschikbaarheid van een jaarlijks budget. En doordat, het bestreden besluit in haar verdeelsleutel tot samenstelling van het budgetonderdeel B7 dit onderscheid tussen instellingen van universitaire en niet-universitaire aard verder aanwendt, om een gedifferentieerde budgetbepaling te maken. En doordat, men een budget vanuit een vermindering van de totale budgetten voor klinische biologie en medische beeldvorming en de partiële budgettaire doelstellingen voor dialyse en de forfaitaire ligdagen overhevelt naar een globaal budget om het dan te alloceren aan specifieke instellingen. Terwijl, de wet betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen, zoals gecoördineerd op 14 juli 1994 (verder : ZIV- wet), geen dergelijk onderscheid maakt en het budget dat jaarlijks in globo opgemaakt dient te worden verdeelt over de ziekenhuizen zoals afgebakend in artikel 2 van de wet betreffende de ziekenhuizen zoals gecoördineerd op 7 augustus 1987. En terwijl voor dergelijke handelswijze geen pertinente en afdoende motivering wordt gegeven in het bestreden besluit. VII-27.394-3/34 En terwijl de procedure van artikel 102 van de Ziekenhuiswet niet gevolgd werd. Zodat, artikel 79, § 1, zich entend op de toepassing van de ZIV-wet om een eerste element van de budgetberekening samen te stellen met betrekking tot klinische biologie, medische beeldvorming en de budgettaire doelstellingen voor dialyse, de in onderhavig middel opgeworpen bepalingen en beginselen schendt, daar gelet op de afwezigheid van een onderscheiden afbakening van ziekenhui- zen in de ZIV-wet, de budgettering rond voormelde posten zich uitstrekt over alle ziekenhuizen. Dat, bij de inkrimping van dit toepassingsveld inzake budgettering voor niet- universitaire ziekenhuizen, bovendien geen enkele redelijke en aanvaardbare motivering wordt geboden in het bestreden besluit, zodat naast de schending van de aangehaalde artikelen uit de ZIV-wet, het besluit zich schuldig maakt aan de afwezigheid van een pertinente en afdoende motivering hieromtrent. Dat, het bovendien voor zich spreekt dat het thans bestreden besluit onmogelijk mag afwijken van de toepasselijke wetgevende regeling, zodat thans het patere legem quam ipse fecisti-adagium wordt geschonden, het wettigheidsbeginsel wordt geofferd ten voordele van de universitaire ziekenhuizen, waarbij, gelet op artikel 102 van de Wet op de ziekenhuizen, de besluitnemende overheid zich schuldig maakt aan machtsoverschrijding middels het aangevochten besluit". In de toelichting bij het middel betoogt de verzoekende partij verder, kort samengevat : - dat de afbakening van universitaire ziekenhuizen die is neergelegd in artikel 4 van de Ziekenhuiswet, en die duidelijk de taken van de universitaire inrichtingen aangeeft, niet teruggevonden wordt in de wet betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen, gecoördineerd op 14 juli 1994 (verder: de "ZIV-wet"); - dat artikel 7 van het bestreden besluit de onderdelen vaststelt van het budget dat voor elk ziekenhuis wordt vastgesteld, dat bij de beschrijving van het budgetonderdeel B7 een opdeling wordt gemaakt tussen universitaire (B7A) en niet-universitaire (B7B) ziekenhuizen, doch dat de elementen van klinische biologie, medische beeldvorming, dialyse enz... die volgens artikel 79, § 1, van het bestreden besluit worden gehanteerd bij de vaststelling van het budgetonderdeel B7A, niet worden aangetroffen bij de samenstelling van het budgetonderdeel B7B, wat betekent dat de besparingen in de sectoren biologie, medische beeldvorming, enz... worden gebruikt voor het verhogen van de budgetten van de universitaire ziekenhuizen, dat die elementen inzake budgetvorming desalniettemin vermeld staan in de ZIV-wet, die zich "uitstrekt" over de ziekenhuizen verspreid over het ganse land, waarvoor ter illustratie kan worden verwezen naar de artikelen 59, 69 en 56bis van de ZIV-wet, die verwijzen naar een globaal budget voor alle ziekenhuizen, dat het bestreden besluit die voorziening niet respecteert, dat de berekening van de budgetten VII-27.394-4/34 onlosmakelijk verbonden is met de ZIV-wetgeving, die uitgaat van een globaal budget van alle ziekenhuizen over het ganse Rijk, terwijl het bestreden besluit de koppeling enkel maakt in de samenstelling van het budget voor de universitaire ziekenhuizen en bijgevolg gelijke situaties op een niet redelijk verantwoorde wijze ongelijk worden behandeld, vermits het al dan niet universitair karakter van de instelling doorslaggevend is, en niet de aangeboden diensten, en dat de universitaire ziekenhuizen worden bevoordeeld door deze regeling; - dat de bijkomende financiering van de universitaire ziekenhuizen niet afkomstig kan zijn van het algemeen budget voor alle ziekenhuizen, hetgeen blijkt uit artikel 102 van de Ziekenhuiswet, maar wel door een uitvoeringsmaatregel getroffen vanuit de toepassing van dat artikel 102. 2.1.1.2. De verwerende partij antwoordt, samengevat, in de memorie van antwoord, dat de formele motiveringsplicht niet van toepassing is op reglementaire besluiten en, wat betreft het gelijkheidsbeginsel, dat uit tal van wettelijke bepalingen volgt dat de universitaire en de niet-universitaire ziekenhuizen objectief gezien geen vergelijkbare categorieën zijn, wat onder meer blijkt uit de artikelen 4, 69 en 102 van de Ziekenhuiswet, waaruit volgt dat de universitaire ziekenhuizen objectief gezien in feite een verschillende categorie vormen t.o.v. de niet-universitaire ziekenhuizen, wat een verschillende behandeling in rechte toelaat, dat dus het aangevochten verschil in behandeling niet zijn oorsprong vindt in de aangevochten akte, maar in de Ziekenhuiswet, dat de afdeling wetgeving van de Raad van State geen bezwaar maakte betreffende het verschil in behandeling tussen universitaire en niet- universitaire ziekenhuizen en, ten slotte, dat de bestreden akte in geen geval een overdracht van budget bewerkstelligt, maar de benuttiging toelaat van middelen die beschikbaar zijn geworden tengevolge van maatregelen die op haar basis werden genomen. 2.1.1.3. In de memorie van wederantwoord betoogt de verzoekende partij nog: - dat in de afbakening tussen universitaire en niet-universitaire ziekenhuizen inderdaad wordt voorzien door de Ziekenhuiswet, doch dat dit in het kader van de budgetregeling niet het uitgangspunt is, dat daarvoor dient te worden teruggevallen op de ZIV-wet en dat de berekening van het algemeen ziekenhuisbudget, zonder onderscheid naar het type van ziekenhuis, dan ook onlosmakelijk in verband staat met de tussenkomst van het RIZIV naar bepaalde kosten en ingrepen toe; VII-27.394-5/34 - dat de eigen specifieke missies en andere specialisaties van een ziekenhuis met betrekking tot de verdeling van de middelen irrelevant zijn, dat het gaat om de algemene verdeling van het budget inzake ziekenhuizen en dat hier "een bijzondere tussenkomst van het RIZIV (is), dat niet onderscheidend kan werken en dus ook weer voor elk ziekenhuis een zelfde impact moet dragen"; - dat in het dossier, omtrent deze budgetteringstechniek, geenszins wordt verantwoord waarom men van de ZIV-wet afwijkt en wel een onderscheid gaat maken bij de bedeling van het algemeen ziekenhuisbudget, terwijl men via de bijzondere betoelaging ex artikel 102 van de Ziekenhuiswet, de universitaire ziekenhuizen van meer financiële middelen kan voorzien; - dat de formele motiveringsplicht niet van toepassing is op reglementaire besluiten, doch dat zulks niet wegneemt dat de bestreden beslissing materieel dient gemotiveerd te worden, wat niet het geval is; - dat, in tegenstelling tot wat de verwerende partij beweert, de bestreden akte wel voor een overdracht van budget zorgt, en niet louter een bedeling van fondsen is, wat blijkt uit het feit dat er geld van het RIZIV naar de verpleegdagprijs wordt overgeheveld; - dat ook universitaire ziekenhuizen extra kunnen betoelaagd worden, doch dat deze extra betoelaging kan noch mag komen van het algemeen budget, en dat enkel het bijkomend budget dat krachtens artikel 102 van de Ziekenhuiswet wordt verleend daartoe het "exclusieve recht" heeft, zodat de verwerende partij, door de bijkomende financiering te liëren aan de algemene budgetteringstechnieken, zich blijkbaar van het verkeerde instrumentarium heeft bediend. 2.1.1.4. In haar laatste memorie wijst de verzoekende partij er nog op dat het budgetonderdeel B7 in de financieringsregeling van het bestreden besluit voorziet in de financiering van de kosten die gepaard gaan met een bijzondere patiëntenzorg, het klinisch onderricht, het wetenschappelijk onderzoek, de ontwikkeling van nieuwe technieken en de evaluatie van de medische activiteiten, kosten die niet exclusief zijn voorbehouden aan de universitaire ziekenhuizen maar ook aan andere ziekenhuizen toekomen, dat zij dezelfde zware pathologieën dient aan te bieden en dezelfde zorgverstrekking, opleiding en evaluatie enz... dient te voorzien als de universitaire ziekenhuizen, zodat deze bijzondere activiteiten geen verantwoording kunnen bieden voor de diversiteit in behandeling. Zij brengt daarbij artikel 97 van de Ziekenhuiswet in herinnering, dat stelt dat bij koninklijk besluit de kosten van ziekenhuizen met een gelijksoortige opdracht en activiteiten, werkzaam VII-27.394-6/34 in gelijke omstandigheden, onder dezelfde voorwaarden gefinancierd kunnen worden. T.a.v. het financieringsmechanisme besluit zij : "Als men dan thans stelt dat artikel 79, § 1 van het bestreden besluit een uitvoering is van dit artikel 102, betekent dit dat artikel 79 een budgetbepaling uitmaakt, want het is de extra toelage die overeenkomstig artikel 102 kan bepaald worden. Het gaat dan ook niet op om thans te stellen dat het thans bestreden besluit enkel een budgetverdelend/budgetbestemmend instrument uitmaakt. Per conclusie geldt dan : Ofwel is het onderhavig besluit budgetverdelend en kan het onmogelijk een uitvoering zijn van artikel 102 van de Ziekenhuiswet, daar het inhoudelijk geen effectief budget toekent. Ofwel is het onderhavig bestreden besluit wel budgetvormend, kan het aldus gezien worden in uitvoering van artikel 102, doch is het in strijd met de in huidig middel aangehaalde bepalingen van de ZIV-wet. Blijkbaar is deze kwalificatie niet ondubbelzinnig af te leiden uit het bestreden besluit zelf"; 2.1.2. Bespreking Overwegende dat de desbetreffende argumenten als volgt worden beoordeeld : 2.1.2.1. De Formele motiveringswet van 29 juli 1991 is, naar luid van de artikelen 1 en 2 ervan, alleen van toepassing op rechtshandelingen met individuele strekking, en derhalve niet op het bestreden reglementair besluit. Deze wet kan dan ook door dat bestreden besluit niet geschonden zijn. 2.1.2.2. Artikel 56bis van de ZIV-wet bepaalt onder meer dat de Koning jaarlijks de voorwaarden en modaliteiten kan bepalen waarin een globaal budget van de financiële middelen voor het Rijk wordt vastgesteld voor de door Hem vastgestelde verstrekkingen die worden verleend aan rechthebbenden die zijn opgenomen in de verpleeginrichtingen bedoeld in artikel 2 van de Ziekenhuiswet. Luidens artikel 59 van de zelfde wet stelt de Koning jaarlijks het globaal budget van de financiële middelen vast voor het ganse Rijk, voor de verstrekkingen van klinische biologie zoals door Hem omschreven, evenals de opsplitsing van dit budget naargelang die verstrekkingen worden verleend aan in een ziekenhuis opgenomen rechthebbenden, of aan niet in een ziekenhuis opgenomen rechthebbenden. VII-27.394-7/34 De partijen betwisten niet dat het zeer omvangrijke artikel 69 van de ZIV-wet, voor zover relevant voor de zaak, er toe strekt dat de Koning inzake medische beeldvorming een jaarlijks globaal budget kan voorzien. De voormelde wetsbepalingen houden niets in over de verdeling van de betrokken budgetten over de ziekenhuizen. De ingeroepen wetsbepalingen kunnen dan ook door het bestreden besluit, in de mate dat het bij de vaststelling van het budget van financiële middelen van de ziekenhuizen een onderscheid maakt tussen soorten ziekenhuizen, niet geschonden zijn. De verzoekende partij acht zich door het bestreden besluit precies gegriefd door de verdeling van de budgetten tussen de universitaire en de niet- universitaire ziekenhuizen. Ze kan zich dan ook niet dienstig op de bedoelde wetsbepalingen beroepen. 2.1.2.3.1. De verzoekende partij betwist voornamelijk het onderscheid dat tussen de genoemde soorten ziekenhuizen gemaakt wordt in de gehanteerde verdeelsleutel tot samenstelling van het budgetonderdeel B7. Zij ziet hierin onder meer een schending van het grondwettelijk gelijkheidsbeginsel. 2.1.2.3.2. Artikel 7 van het bestreden besluit bepaalt dat het budget dat voor elk ziekenhuis wordt vastgesteld, bestaat uit drie delen, met name A, B, en C. Van het deel B maakt o.m. onderdeel B7 deel uit. Dit onderdeel betreft : "de specifieke kosten voor de specifieke taken op het gebied van de patiëntenzorg, het klinisch onderricht, het toegepast wetenschappelijk onderzoek, de ontwikkeling van nieuwe technologieën en de evaluatie van de medische activiteiten". Dit onderdeel wordt verder opgesplitst in de onderdelen B7A en B7B. Onderdeel B7A heeft betrekking op de universitaire ziekenhuizen, a rato van één ziekenhuis per universiteit die over een faculteit geneeskunde beschikt die een volledige opleiding aanbiedt. Onderdeel B7B heeft betrekking op de niet-universitaire ziekenhuizen, die genieten van een financiering voorzien voor de ontwikkeling, de evaluatie en de toepassing van de nieuwe medische technologieën en/of de opleiding van de kandidaat-specialisten. VII-27.394-8/34 Van het onderdeel B7A maken, luidens artikel 79, § 1, van het bestreden besluit o.m. deel uit : "4. de bedragen die equivalent zijn met de vermindering van de totale budgetten voor klinische biologie en medische beeldvorming en de partiële budgettaire doelstellingen voor dialyse en de forfaitaire ligdagen (...), die toegepast zal worden bij wijziging in de financieringsregels in deze verschillende sectoren op dusdanige wijze dat de weerslag voor de betrokken ziekenhuizen geneutraliseerd wordt voor zover deze bedragen tot een verhoging van het globaal budget van de ziekenhuizen bedoeld in artikel 87 van de wet op de ziekenhuizen aanleiding geven". Dit budgetonderdeel komt niet voor in het onderdeel B7B, en blijkens het middel wordt de onwettigheid door de verzoekende partij hierin gezocht. Het wordt door de partijen niet betwist dat de desbetreffende bepaling van artikel 79, § 1, van het bestreden besluit zo moet worden begrepen dat de besparingen in de aldaar genoemde sectoren zullen toekomen aan de universitaire ziekenhuizen. 2.1.2.3.3. Het bestreden besluit bevat geen definitie van het begrip "universitair ziekenhuis". Er dient dan ook gebruik te worden gemaakt van de definitie die ter zake is bepaald in artikel 4 van de Ziekenhuiswet, ter uitvoering waarvan het bestreden besluit werd genomen. In die definitie wordt gewezen op een eigen functie van die ziekenhuizen op het gebied van verzorging, onderwijs en toegepast wetenschappelijk onderzoek, en op de noodzaak te voldoen aan specifieke voorwaarden, vast te stellen op voorstel van de academische overheid van de universiteiten. De verzoekende partij verwijst trouwens in het middel zelf naar die wetsbepaling, en de specifieke taken van de universitaire inrichtingen. Het feit dat die "afbakening van universitaire ziekenhuizen" niet voorkomt in de ZIV-wet, is niet relevant, vermits het bestreden besluit niet is genomen ter uitvoering van die wet. Het middel betwist niet, en dat valt ook niet te betwisten, dat universitaire ziekenhuizen uiteraard specifieke functies hebben en aan specifieke voorwaarden moeten voldoen. De verzoekende partij brengt, noch in het middel, noch in de toelichting daarbij, enig concreet argument aan waaruit blijkt dat het betwiste onderscheid met de niet-universitaire ziekenhuizen niet gerechtvaardigd is. VII-27.394-9/34 Zij komt niet verder, in het middel, dan de bewering dat voor "dergelijke handelwijze geen pertinente en afdoende motivering wordt gegeven in het bestreden besluit". In de toelichting bij het middel wordt dienaangaande alleen geponeerd dat "gelijke situaties op een niet redelijk te verantwoorden wijze ongelijk (worden) behandeld, daar het al dan niet universitair karakter van de instelling doorslaggevend is en niet de aangeboden diensten". Dit volstaat niet ter adstructie van het middelonderdeel. Op de eerste plaats al niet omdat, zoals reeds hoger gesteld, het bestreden koninklijk besluit uiteraard van reglementaire aard is, en derhalve "in" dat besluit geen motivering diende te worden gegeven. Op de tweede plaats omdat, gelet op het onmiskenbare gegeven dat universitaire ziekenhuizen specifieke functies hebben, het aan de verzoekende partij toekomt om in het middel concrete elementen naar voren te brengen om aan te tonen dat het gemaakte onderscheid kennelijk ongerechtvaardigd en onredelijk is, en niet enkel te poneren dat "het om gelijke situaties" gaat. Voor het eerst in haar laatste memorie voert de verzoekende partij nog aan dat zij dezelfde zware pathologieën dient aan te bieden en dezelfde zorgverstrekking, opleiding en evaluatie e.d. als de universitaire ziekenhuizen. Deze argumentatie is laattijdig, en derhalve onontvankelijk. Bovendien gaat ze geheel voorbij aan het gegeven dat het onderdeel B7 ook toepasselijk is op niet-universitaire ziekenhuizen, voor de specifieke kosten die zij hebben voor de specifieke taken op het gebied van patiëntenzorg, klinisch onderricht, toegepast wetenschappelijk onderzoek, ontwikkeling van nieuwe technologieën, en de evaluatie van de medische activiteiten. In wezen komt de bewering van de verzoekende partij neer op een ontkenning van het bestaan van specifieke functies in hoofde van die ziekenhuizen. De ingeroepen schending van het gelijkheidsbeginsel kan om al deze redenen dan ook niet worden aangenomen. 2.1.2.3.4. De verzoekende partij stelt ook dat "de procedure van artikel 102 van de Ziekenhuiswet niet gevolgd werd". Zij meent dat de bijkomende financiering van de universitaire ziekenhuizen op grond van dit artikel niet afkomstig kan zijn van het algemeen budget voor alle ziekenhuizen. Vooreerst dient evenwel te worden vastgesteld dat het bestreden besluit in zijn aanhef als rechtsgrond ook o.m. artikel 97 van de Ziekenhuiswet aangeeft. Artikel 102 van de Ziekenhuiswet, zoals toentertijd van toepassing, luidt als volgt : VII-27.394-10/34 "Art. 102. De Staat kan per verpleegdag een bijkomende toelage verlenen om specifieke kosten te dekken die verband houden met de opname van een patiënt die ingevolge de ernst van zijn aandoening slechts onderzocht en behandeld kan worden in een universitaire ziekenhuisdienst. De Koning bepaalt de regels en voorwaarden volgens dewelke deze bijkomende toelage wordt vastgesteld en toegekend. De bepalingen van de artikelen 100 en 101 zijn toepasselijk op de in artikel 87 bedoelde prijs in ziekenhuizen met één of met meerdere universitaire diensten, na aftrek van de bijkomende toelage". Deze wettelijke bepalingen, samengelezen, bieden voldoende rechtsgrond voor de ontworpen bijkomende financiering van de universitaire ziekenhuizen. Artikel 102 van de Ziekenhuiswet vermeldt geen bijzondere procedureregels. De verzoekende partij geeft ook niet aan welke regels precies zouden geschonden zijn. Het middel is bijgevolg ook ongegrond wat de aangevoerde schending van deze wetsbepaling betreft. 2.1.2.3.5. Het middel is bijgevolg in geen zijner onderdelen gegrond; 2.2. Tweede middel 2.2.1. Standpunten van de partijen Overwegende dat de partijen volgende argumenten doen gelden : 2.2.1.1. De verzoekende partij voert als tweede middel aan : "Het tweede middel is genomen uit de schending van de artikelen 10, 11 en 159 van de Gecoördineerde Grondwet alsmede uit de schending van artikel 3 R.v.St.-Wet, uit de schending van de artikelen 87, 97, 100, 101 en 102, van de Wet op de ziekenhuizen zoals gecoördineerd op 7 augustus 1987, juncto het gelijkheidsbeginsel en artikel 3 van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van bestuurshandelingen, het motiveringsbeginsel, het beginsel patere legem quem ipse fecisti en het wettigheidsbeginsel, alsmede uit machtsoverschrijding. Doordat, de vorming van het budgetonderdeel B7 impliceert dat de vermindering van de totale budgetten voor klinische biologie, medische beeldvorming en de partiële budgettaire doelstellingen voor dialyse en de forfaitair ligdagen inzake de niet-chirurgisch daghospitalisatie wordt gecompenseerd bij verhoging van het globaal budget van de ziekenhuizen overeenkomstig artikel 87 WZ. Terwijl, deze compensatie voor niet-universitaire ziekenhuizen niet wordt doorgevoerd. VII-27.394-11/34 En terwijl, bij deze overheveling het budget inzake de verpleegdagprijs toeneemt, waardoor ook de terugbetaling conform artikel 100 WZ ten laste van de Staat verhoogt. En terwijl de Staat te kampen heeft met een deficit voor deze verhoogde tegemoetkoming. Zodat, in de eerste plaats nogmaals het gelijkheidsbeginsel bij de verdeling van de budgetten ten aanzien van de ziekenhuizen wordt geschonden. En zodat, de artikelen 100 en 102 WZ worden geschonden, daar de Staat niet in haar tegemoetkoming van 25% kan voldoen en zodoende haar deficit dient te laten opvullen door het RIZIV. Dat echter om deze redenen artikel 102 WZ met de voeten wordt getreden omwille van het feit dat enkel de Staat de universitaire ziekenhuizen extra kan betoelagen en geen andere instanties, dus ook niet het RIZIV. Dat het inderhaast genomen Koninklijk Besluit houdende uitvoering van artikel 101 van de Wet op de Ziekenhuizen, dd. 26 juni 2002 hieraan geen afbreuk doet, omwille van het feit dat het besluit bij toepassing van artikel 159 GW buiten toepassing moet worden gelaten. Dat de budgetregeling zoals uitgewerkt in onderdeel B7 er bijgevolg ook toekomt dat de Staat haar verplichtingen van artikel 100 WZ niet na kan komen en daarbij het budget van het RIZIV dient aan te wenden. Dat zulks echter niet strookt met de bepaling van artikel 100". In de toelichting bij het middel betoogt de verzoekende partij verder, kort samengevat : - dat overeenkomstig artikel 100 van de Ziekenhuiswet, de sociale verzekeringsinstellingen een bedrag dekken van 75 % van de verpleegdagprijs, en de staat 25 %, dat het bestreden besluit daaraan een einde maakt, nu een deel van de middelen inzake klinische biologie, medische beeldvorming, enz... uit het klassieke RIZIV-budget worden gelicht door de budgetsamenstelling van onderdeel B7, dat de bijkomende financiering enkel ten deel valt aan universitaire ziekenhuizen, wat discriminatoir is, daar de niet-universitaire ziekenhuizen dezelfde diensten aanbieden, dat er enkel voor specifieke diensten van een differentiatie sprake kan zijn, hetgeen hier niet het geval is en dat in een algemeen budget dat in de rijksmiddelenbegroting wordt opgenomen geen compenserende voordelen kunnen worden toegestaan uitsluitend ten behoeve van de universitaire ziekenhuizen; - dat enkel de Staat een extra toelage kan aanbieden om universitaire taken te volbrengen, terwijl in casu het RIZIV diende bij te passen; - dat uit artikel 102 van de Ziekenhuiswet blijkt dat wanneer de universitaire ziekenhuizen een extra toelage ontvangen, de artikelen 100 en 101 niet van toepassing zijn op deze extra toelage, omdat dergelijke supplementaire toelage de tegemoetkoming van de Staat zou afleiden van de 25 %-regeling zoals opgenomen in artikel 100, dat de verwerende partij deze onwettigheid trachtte recht te zetten door het koninklijk besluit van 26 juni 2002 tot uitvoering van artikel 101 van de Ziekenhuiswet te nemen, doch dat dit koninklijk besluit VII-27.394-12/34 onwettig is, vermits ten onrechte het spoedadvies van de afdeling wetgeving van de Raad van State werd ingewonnen en dat dit koninklijk besluit dan ook op grond van artikel 159 van de gecoördineerde Grondwet buiten toepassing moet worden gelaten, dat de verwerende partij reeds samen met het thans bestreden besluit een advies aan de afdeling wetgeving van de Raad van State had kunnen vragen, dat zij, vermits zij dit niet deed, zelf de onwettigheid creëerde en dat er ook niet wordt gemotiveerd waarom in dat koninklijk besluit het percentage van de staatstussenkomst op 24,6 % wordt bepaald. 2.2.1.2. De verwerende partij antwoordt in de memorie van antwoord : "In de mate dat de grieven en ontwikkelingen ingeroepen door verzoekster ter ondersteuning van het tweede middel dezelfde zijn als deze die werden aangehaald bij het eerste middel, verwijst de tegenpartij naar de ontwikkelingen aangehaald bij dit middel". 2.2.1.3. In de memorie van wederantwoord stelt de verzoekende partij vast dat de verwerende partij zich lijkt neer te leggen bij de aangehaalde schendingen inzake de wettigheid van de transferregelingen van het algemeen ziekenhuisbudget en de tussenkomst van het RIZIV en herhaalt zij voor het overige wat zij reeds in het eerste middel betoogde. 2.2.1.4. In haar laatste memorie herhaalt de verzoekende partij dat het, zoals reeds werd opgemerkt bij het eerste middel, blijkbaar geen uitgemaakte zaak is of het bestreden besluit budgetbepalend dan wel budgetbestemmend zou zijn; 2.2.2. Bespreking Overwegende dat uit het middel en de toelichting ervan blijkt dat de verzoekende partij zich niet gegriefd acht door de overheveling zelf van een gedeelte van de budgetten voor klinische biologie e.d., naar het globaal budget van de ziekenhuizen, maar wel door het feit dat de niet-universitaire ziekenhuizen niet van die overheveling kunnen genieten; dat dit zeer duidelijk blijkt uit volgende passus van haar laatste memorie : "In casu tracht men via de budgetteringstechniek van het bestreden besluit slechts een besparingsmaatregel, en de daaruitvolgende financiële middelen terug te brengen naar het globaal budget - wat stricto sensu inderdaad niet verboden kan worden geacht - doch slechts in de mate dat dit globale budget ook op een gelijke wijze herverdeeld wordt opzichtens de instellingen dewelke onder gelijke situaties de gelijke verantwoorde activiteiten uitvoeren zoals dit thans als determinerend voor het ziekenhuisbudget kan worden gezien. VII-27.394-13/34 Zulks is in casu niet het geval, daar men de besparingen overhevelt naar het globale budget ex artikel 87, doch daarbij niet wordt herverdeeld op basis van de gelijke verantwoorde activiteiten"; dat hieruit volgt dat het middel alleen dient te worden onderzocht vanuit het oogpunt van de aangevoerde schending van de artikelen 10 en 11 van de Grondwet; Overwegende dat de verzoekende partij in dit middel evenmin als in het eerste middel concrete argumenten aanvoert die kunnen aantonen dat het gemaakte onderscheid tussen de universitaire en de niet-universitaire ziekenhuizen kennelijk ongerechtvaardigd en onredelijk is; dat om de redenen uiteengezet bij de bespreking van het eerste middel niet is aangetoond dat het grondwettelijk gelijkheidsbeginsel is geschonden; dat het middel ongegrond is; 2.3. Derde middel 2.3.1. Standpunten van de partijen Overwegende dat de partijen volgende argumenten doen gelden : 2.3.1.1. De verzoekende partij voert als derde middel aan : "Het derde middel is genomen uit de schending van de artikelen 10 en 11 van de gecoördineerde Grondwet, van artikel 3 van de Wet dd. 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van bestuurshandelingen, alsmede uit de schending van de beginselen van behoorlijk bestuur, waaronder in het bijzonder het redelijkheids-, zorgvuldigheids, het rechtszekerheidsbeginsel, het gelijkheidsbeginsel, de motiveringsplicht, het fair play beginsel en uit machtsoverschrijding. Doordat, het bestreden besluit een wijziging doorgevoerd (heeft) van de bijkomende punten per C/D/E bed in de decielenregeling. En doordat het bestreden besluit voor de gehanteerde kostencurve de universitaire ziekenhuizen uitsluit in de berekening van deze bijkomende punten en er zich een daling voordoet van quasi alle wegingscoëfficiënten met betrekking tot de aanvullende financiering. En doordat artikel 46, § 3, 2/, a, 1) voorziet in een surplus van 30% OK- tijden voor niet-universitaire ziekenhuizen indien men minstens over 1 kandidaat specialist per 10 C-bedden beschikt. En doordat het budget en zijn onderdelen geen enkele reële verhouding vertonen met de economische activiteit. Terwijl, uit het bestreden besluit niet blijkt op welke wijze en op welke basis de decielen werden bepaald noch de noodzaak van 1 kandidaat specialist per 10 C-bedden; En terwijl onvoldoende wordt gemotiveerd welke redenen ten grondslag liggen aan de daling van de wegingscoëfficiënten dewelke de aanvullende financiering van de ziekenhuizen uitmaken. En terwijl de niet-universitaire ziekenhuizen discriminatoir worden behandeld ten opzichte van de universitaire ziekenhuizen. VII-27.394-14/34 En terwijl een zorgvuldige beslissing dient geënt te zijn op zorgvuldig vastgestelde, correcte en pertinente gegevens. En terwijl de wetgeving enerzijds toegankelijk dient te zijn, hetgeen inhoudt dat de regelgeving voldoende bekend wordt gemaakt, dat ze inhoudelijk voldoende duidelijk wordt geformuleerd en dat ze op coherente wijze geordend wordt en dat anderzijds de regelgeving betrouwbaar en uitvoerbaar dient te zijn op een efficiënte wijze. Zodat de in het middel aangehaalde wettelijke bepalingen en beginselen van behoorlijk bestuur geschonden worden. Toelichting bij het derde middel 1 .-a In artikel 36 en volgende van het thans bestreden besluit wordt opgesomd welke samenstelling budgetonderdeel B2 kent. Dit budgetonderdeel slaat terug op de kosten voor klinische diensten en wordt in het budget bepaald op een systeem van basispunten en bijkomende punten ten opzichte van de verantwoorde activiteiten van de klassieke hospitalisatie en/of het chirurgisch dagziekenhuis. Deze punten dewelke worden toegekend geschieden overeenkomstig artikel 46 van het bestreden besluit en impliceren een basisfinanciering, alsmede een aanvullende financiering voor alle ziekenhuizen. Voor wat betreft deze aanvullende financiering wordt gebruik gemaakt van een decielenindeling, dewelke ervoor zorgt dat elk ziekenhuis op zijn individuele prestaties wordt beoordeeld en gerangschikt. Aldus wordt op deze wijze een aanvullende financiering geboden aan de ziekenhuizen. Deze regeling was ook reeds in het verleden van toepassing doch er werd thans in het bestreden besluit een wijziging doorgevoerd van de bijkomende punten per bed in de decielenregeling. De oorsprong hiervan zou, overeenkomstig de verklaringen van de administratie van het Ministerie van Sociale Zaken (STUKi), volksgezondheid en leefmilieu, gelegen zijn in de nieuwe kostencurve dewelke tot stand kwam bij uitsluiting van de universitaire ziekenhuizen in de berekening van deze bijkomende punten. Uit het bestreden besluit blijkt op generlei wijze op welke wijze de decielen werden bepaald. Minstens werd onvoldoende gemotiveerd welke redenen ten grondslag liggen aan de daling van de wegingscoëfficiënten dewelke de aanvullende financiering van de ziekenhuizen uitmaken. Bovendien blijkt uit voormelde techniek van aanpassing van decielen, nogmaals het onderscheid dat men maakt tussen universitaire en niet-universitaire ziekenhuizen in het kader van de budgettering. Zo men inderdaad de universitaire ziekenhuizen uitsluit bij de berekening van de wegingscoëfficiënten die aan de decielindeling worden gekoppeld, doch nadien deze ziekenhuizen wel in de decielindeling voorziet van aanvullende budgettering wordt de scheeftrekking binnen het algemeen ziekenhuis budget andermaal scheefgetrokken. b. Artikel 46 § 3 2/ a 1) voorziet in een surplus van 30% OK-tijden voor niet-universitaire ziekenhuizen indien men minstens over 1 kandidaat specialist per 10 C-bedden beschikt. Dit valt voor niet-universitaire ziekenhuizen in de toekomst nooit te bereiken gelet op onder meer de gevolgen van de numerus clausus voor de studenten geneeskunde. De universitaire ziekenhuizen worden wat dit aspect betreft natuurlijk bediend door de regeling B7A. Verzoekster zoekt ook vruchteloos naar enige logische relatie tussen de grootte van de gehanteerde bedragen en de dienst die daar tegenover staat. Zo staat bijvoorbeeld het budget B7A, voor zover verzoekster kan uitmaken, in geen enkele relatie tot de specifieke dienst die men zou willen vergoeden. Het budget is daarentegen, zoals men het zelf aangeeft, louter een compensatie voor VII-27.394-15/34 besparingen elders en dus geenszins gerelateerd aan een specifieke dienst. Dit is volstrekt willekeurig en arbitrair. 2.- Uiteraard wordt hierbij naast het motiveringsbeginsel het gelijkheidsbeginsel geschonden, doch meer in het bijzonder wordt ook elke zin voor redelijkheid opgegeven. Nochtans is het redelijkheidsbeginsel een doorslaggevende juridische beperking van de vrije appreciatie van het bestuur dat over een discretionaire bevoegdheid beschikt. Bij elke bestuurlijk handelen dient aldus de norm van redelijkheid te worden bewaard in de belangenafweging. Zulks is in casu niet gebeurd. De aanvullende financiering dient voor het geheel via de indeling in decielen te worden verrekend. Dat bij de vaststelling van de coëfficiënten verbonden aan deze decielindeling een grote kostenlast vanwege de universitaire ziekenhuizen wordt uitgesloten, zorgt ervoor dat de bijkomende financiering zich niet in redelijke mate kan verhouden tot de effectief noodzakelijke financiering en de economische realiteit. Er zijn voor de CDE-bedden van intensieve aard in totaal 14 decielen voorzien (opgesplitst vanaf het zevende) waarvan er 8 dalen en dit terwijl er maar 7 universitaire ziekenhuizen zijn. Materieel is het bijgevolg onmogelijk dat alle decielen dalen omdat de 7 universitaire ziekenhuizen er uit zijn. Eén en ander gebeurt dan ook volstrekt arbitrair. Op deze wijze wordt immers een artificiële kostenstructuur gecreëerd die ervoor zorgt dat er een lagere financieringsnood bestaat, dewelk a posteriori wel op een hoger niveau zal blijken te liggen daar de decielenindeling eveneens blijkt open te staan voor de universitaire ziekenhuizen. 3.- Aldus wordt een onredeljke financieringsregeling voorzien, dewelke leidt tot de onderbudgettering van de niet-universitaire ziekenhuizen, waaronder dat van verzoekers. De hoogste decielen dalen immers tot 2/3 van de oorspronkelijke waarde omwille van de gewijzigde kostencurve. Zulks houdt echter in dat dezelfde prestaties maar voor 2/3 worden vergoed omwille van de andere financieringsregeling omtrent de universitaire ziekenhuizen terwijl het jaar voordien nog 3/3 werd betaald. Dit gaat alweer niet ten koste van de universitaire ziekenhuizen vermits deze expliciet gered worden door de B7A. Gelet op het feit dat deze onderscheiden toepassing geen enkele afdoende en pertinente motivering vindt in het bestreden besluit, noch in andere wetgevende akten in dezelfde normenhiërarchie, dient het bestreden besluit te worden vernietigd, minstens dient zich een vernietiging aan van het artikel 46 waarin deze aanvullende financieringsnormen worden bepaald. 4.- Deze onredelijke nuancering in de herstructurering van de financiering voor de ziekenhuizen is bovendien slechts één van de aspecten dewelke de onduidelijkheid en de niet-transparantie van het bestreden besluit aantoont. Nochtans dient de regelgeving in se behoorlijk te zijn. Dit impliceert dat in de eerste plaats de regelgeving rechtszekerheid moet institueren. Om aan deze rechtszekerheid te voldoen dient de wetgeving enerzijds toegankelijk te zijn, hetgeen inhoudt dat de regelgeving voldoende bekend wordt gemaakt, dat ze inhoudelijk voldoende duidelijk wordt geformuleerd en dat ze op coherente wijze geordend wordt. Anderzijds dient de regelgeving betrouwbaar en uitvoerbaar te zijn op een efficiënte wijze. Bovendien dient deze wetgeving zorgvuldig te worden opgebouwd en voorbereid te worden, teneinde duidelijke, transparante en coherente regels op te stellen die voor de rechtsonderhorige voldoende begrepen kunnen worden, zodat deze zijn rechtspositie ten allen tijde kan definiëren. Het thans bestreden besluit voldoet aan deze normen van transparantie niet. Het biedt onvoldoende duidelijkheid omtrent welke bepalingen inzake de VII-27.394-16/34 vaststelling van het budget van een ziekenhuis van toepassing zijn voor welk betrokken ziekenhuis ressorterend onder deze regelgeving. Bijgevolg weten verzoekers hun positie geenszins afdoende te definiëren. Een budgetberekening opmaken is onmogelijk en wordt bijkomend nog scheefgetrokken. Hierdoor wordt het fair play-beginsel eveneens met de voeten getreden. Het bestuur strijdt niet met open vizier, doch tracht via ontransparante regelgeving de bevoordeling van de universitaire ziekenhuizen toe te dekken, door punten (zo bijvoorbeeld de decielenregeling) ongemotiveerd te laten en louter de regel als regel op zich te bepalen zonder daaromtrent enige verantwoording af te leggen". 2.3.1.2. De verwerende partij antwoordt in de memorie van antwoord : "1. De tegenpartij wenst vooreerst de methodologie voor de bepaling van kostencurves (B2) te verduidelijken : Er wordt uitsluitend gebruik gemaakt van ziekenhuizen die hun kosten voor intensieve zorgen op een aparte kostenplaats boeken. De universitaire ziekenhuizen blijven buiten beschouwing. De bijkomende kosten werden bepaald door van de geboekte kosten voor verpleegkundig personeel op de C- en D-diensten de volgende kosten af te trekken : de normkosten (personeelsnorm x gemiddelde loonkost verpleegkundige CD-dienst), de kosten voor RVA-stagiairs (aantal x gemiddelde loonkost verpleegkundige op CD-dienst), de kosten voor IBF-personeel (aantal x gemiddelde loonkost verpleegkundige op CD-dienst) en de kosten voor hoofd verpleegkundige dienst en middenkader voor zover deze direct geboekt werden op de betrokken diensten (aantal x gemiddelde loonkost verpleegkundige op CD-diensten). Bijkomend kost = geboekte kost - normkost - kost RVA-stagiairs - kost IBF- personeel - kost hoofd en middenkader Per ziekenhuis werden de bijkomende kosten gedeeld door het aantal bezette bedden. Deze werden gerangschikt van klein naar groot, zodat men een curve van bijkomende kosten per bezet bed bekomt. De totale bijkomende kosten worden gedeeld door totaal aantal bijkomende punten, zo bekomt men gemiddelde kost per bijkomend punt. Om het totaal aantal bijkomende punten te berekenen, werden de punten van een referentiejaar