Arrest 154189 - - 26/01/2006

id="page_main" x-ms-format-detection="none"> Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab Raad van State Vonnis/arrest van 26 januari 2006 ECLI nr: ECLI:BE:RVSCE:2006:ARR.154.189 Rolnummer: A. 77745/VII-16501 Zaak: Arrest 154189 - - 26/01/2006 Rechtsgebied: Bestuursrecht Invoerdatum: 2006-02-10 Raadplegingen: 62 - laatst gezien 2026-06-30 08:40 Fiche Arrest nr 154.189 van 26 januari 2006 - Beslissing : Vernietiging bekendmaking Thesaurus CAS: RAAD VAN STATE UTU-thesaurus: PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - RAAD VAN STATE - Arresten (Raad van State) Tekst van de beslissing RAAD VAN STATE, AFDELING ADMINISTRATIE. nr. 154.189 van 26 januari 2006 in de zaak A. 77.745/VII-16.501. In zake : de n.v. STIJLMEUBELEN Jan PEETERS, die woonplaats kiest bij Advocaat P.-H. VAN BELLINGHEN, kantoor houdende te MECHELEN, Leopoldstraat 29 tegen : de bestendige deputatie van de provincieraad van ANTWERPEN. --------------------------------------------------------------------------------------------------- D E R A A D V A N S T A T E, VIIe K A M E R, Gezien het verzoekschrift dat de n.v. STIJLMEUBELEN Jan PEETERS op 5 maart 1998 heeft ingediend om de vernietiging te vorderen van het besluit van de bestendige deputatie van de provincieraad van Antwerpen van 18 december 1997 waarbij haar beroep tegen het besluit van het college van burgemeester en schepenen van de stad Mechelen van 15 juli 1997 houdende gedeeltelijke weigering van de vergunning voor het veranderen van haar inrichting voor houtbewerking te Mechelen, Landbouwstraat 180, ongegrond wordt verklaard; Gezien de regelmatig gewisselde memories van antwoord en van wederantwoord; Gezien het verslag opgemaakt door Eerste Auditeur E. LANCKSWEERDT; Gelet op de beschikking van 24 mei 2004 die de neerlegging ter griffie van het verslag en van het dossier gelast; Gelet op de kennisgeving van het verslag aan de partijen; Gelet op de beschikking van 21 november 2005 waarbij de terechtzitting bepaald wordt op 22 december 2005; VII-16.501-1/18 Gehoord het verslag van Kamervoorzitter M.-R. BRACKE; Gehoord de opmerkingen van Bestuurssecretaris S. TAVERNIER, die verschijnt voor de verwerende partij; Gehoord het advies van Eerste Auditeur E. LANCKSWEERDT; Gelet op titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973; 1. De feiten Overwegende dat de gegevens van de zaak als volgt kunnen worden samengevat : 1.1. De verzoekende partij exploiteert een inrichting voor houtbewer- king, inzonderheid voor de exploitatie van stijlmeubelen. 1.2. Op 16 mei 1997 dient zij bij het college van burgemeester en schepenen van de stad Mechelen een milieuvergunningsaanvraag in voor het veranderen van haar inrichting, met precisering dat het een uitbreiding met een aantal rubrieken betreft. 1.3. In het kader van het openbaar onderzoek worden 53 schriftelijke bezwaren ingediend. 1.4. Op 15 juli 1997 wordt de vergunning gedeeltelijk verleend en gedeeltelijk geweigerd door het college van burgemeester en schepenen van de stad Mechelen. De vergunning wordt geweigerd voor volgende onderdelen : - het gebruik van de spuitcabine met een vermogen van 8,5 kW; - de opslag van 300 kg schadelijke stoffen en 850 liter (zeer) licht ontvlambare vloeistoffen in de oude vrachtruimte van een wagen (lokaal H op het uitvoe- ringsplan); - het verbranden van onbehandeld houtafval in 4 verbrandingsinstallaties met een totaal calorisch vermogen van 318.000 kcal/uur of een nominale verbrandingsca- paciteit van ongeveer 76 kg/uur. VII-16.501-2/18 1.5. Met een aangetekend schrijven van 2 september 1987 stelt de verzoekende partij beroep in tegen dit besluit. Zij geeft ook te kennen dat zij wil worden gehoord door de Provinciale Milieuvergunningscommissie. Wat betreft de opslag van gevaarlijke stoffen doet de verzoekende partij onder meer gelden dat er geen hinderafweging werd uitgevoerd en dat zij in haar milieuvergunningsaanvraag duidelijk te kennen gaf dat de stoffen zouden worden opgeslagen in een inkuiping. De overheid had de inkuipingsverplichting als voorwaarde kunnen opleggen. Aangaande de verfspuitcabine wijst de verzoekende partij er onder meer op dat zij een watergordijn installeerde, dat zij pas vanaf 1 januari 1999 verplicht is om een schoorsteen te installeren die een meter hoger is dan de omringende gebouwen en dat te gemakkelijk wordt aangenomen dat de klachten inzake geurhinder gegrond zijn. Wat betreft de verbrandingsinrichtingen tenslotte betoogt de verzoekende partij dat het niet gaat om inrichtingen voor de verwerking (verbran- ding) van afval. De houtresten zijn bijstromen die de exploitant gebruikt in zijn eigen productieproces voor de opwekking van warmte voor de gebouwen. Er is dus geen sprake van een "zich ontdoen" van het afval. Zij stipt ook aan dat het ontwerpbesluit Vlarea onbehandeld houtafval onder bepaalde voorwaarden kwalificeert als een secundaire grondstof. De verzoekende partij wijst er ook op dat zij in de nabije toekomst haar oudste verbrandingsinstallatie met een capaciteit van 78.000 kcal/u of een thermisch vermogen van 90,7 kW buiten dienst zal stellen. In de plaats van deze installatie zal de bestaande verwarmingsinstallatie nr. 4 geplaatst worden met een capaciteit van 30.000 kcal/u of een thermisch vermogen van 34,3 kW. Deze laatste installatie is te groot voor het kleine atelier waar ze staat opgesteld. In dit atelier komt in de plaats van de installatie nr. 4 een gewone kachel met een maximaal vermogen van 15.000 kcal/u ofwel een thermisch vermogen van 19 kW. 1.6. In het kader van de beroepsprocedure wordt een reeks adviezen uitgebracht en wordt de verzoekende partij gehoord. 1.7. Op 18 december 1997 wordt de thans bestreden beslissing genomen. Het beroep van de verzoekende partij wordt ongegrond verklaard. Het bestreden besluit is als volgt gemotiveerd : VII-16.501-3/18 "(...) Overwegende dat het beroepschrift betrekking heeft op het volgende : Opslag van gevaarlijke stoffen Het college van burgemeester en schepenen weigert de vergunning voor de opslag van 300 kg schadelijke stoffen en 850 liter (zeer) licht ontvlambare vloeistoffen. Als enige motivering voor de vergunningsweigering wordt aangestipt dat de opslag van gevaarlijke stoffen onveilig gebeurt, daar er geen degelijke inkuiping zou aanwezig zijn. Nochtans dient in het kader van een milieuvergunningsprocedure een duidelijke hinder- en belangenafweging te gebeuren door de administratieve overheid. Nochtans had de exploitant in zijn milieuvergunningsaanvraag (bijlage 29) duidelijk te kennen gegeven dat de aangevraagde gevaarlijke stoffen zullen opgeslagen worden volgens de wettelijke voorschriften in een inkuiping. Wanneer de vergunningverlenende overheid van oordeel was dat de opslag van gevaarlijke stoffen mogelijk was mits de installatie van een inkuiping, zoals we a contrario uit de consideransen van het besluit kunnen afleiden, had de vergunningverlenende overheid deze inkuipverplichting als voorwaarde moeten opleggen en niet de vergunning weigeren. M.b.t. de aangevraagde opslag van gevaarlijke stoffen wensen wij overigens te signaleren dat het een zeer beperkte hoeveelheid betreft, nl. 850 l licht ontvlambare vloeistoffen en 300 kg schadelijke stoffen. Verfspuitcabine Er werd reeds lange tijd een watergordijn geïnstalleerd zodat hierdoor uitvoering werd gegeven aan de bindende vergunningsvoorwaarde van de exploitatievergunning van 13 oktober 1983. Door de implementatie van het watergordijn beantwoordt de firma Peeters tevens aan de sectorale voorwaarde van artikel 5.4.3.4. § 1 van Vlarem II. De sectorale bepalingen stellen dat de afgezogen dampen in de open lucht moeten geloosd worden langs een schoorsteen met een zodanige hoogte dat de omgeving niet gehinderd wordt en die tenminste 1 meter hoger is dan de nok van het dak van de woningen, bedrijfs- of andere gebouwen die gewoonlijk door mensen bezet zijn, gelegen in een straal van 50 meter rond de schoorsteen. De NV Stijlmeubelen J. Peeters wenst er evenwel op te wijzen dat de installatie van deze schoorsteen slechts wettelijk verplicht gesteld wordt van 1 januari 1999, dat het een constructie-eis voor een bestaande inrichting betreft. De NV Stijlmeubelen J. Peeters engageert zich formeel om deze schoorsteen tegen 1 januari 1999 te plaatsen, teneinde alle klachten wegens geurhinder -al dan niet terecht- de kop in te drukken en deze problematiek op te lossen. Verbrandingsinrichtingen De kwalificatie onder rubriek 2.3.1.a.1. is fout om de volgende redenen : Artikel 2,1e van het gewijzigde afvalstoffendecreet definieert een afvalstof als elke stof of elk voorwerp waarvan de houder zich ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen. In casu is sprake van het ontstaan in het bedrijf zelf van een aantal bijstromen van stoffen die het bedrijf als zodanig niet wenst te produceren, maar die inherent zijn aan de door het bedrijf aangewende techniek voor de productie van de te produceren goederen. Ten aanzien van deze bijstromen wordt in de memorie van toelichting bij het afvalstoffendecreet letterlijk gesteld : VII-16.501-4/18 bijproducten afvalstoffen aangezien hij er zich van zal ontdoen of er zich van zal willen ontdoen'. De door de firma Peeters voortgebrachte houtresten zijn bijstromen die de exploitant in zijn eigen productieproces gebruikt voor de opwekking van warmte teneinde zijn eigen gebouwen te verwarmen. Bij besluit van 1 september 1994 verleende de bestendige deputatie van de provincie Antwerpen de toelating aan de firma Bussche om een houtverbrandingsinstallatie met een thermisch vermogen van 600 kW voor de verbranding van maximaal 100 ton houtresten per jaar. De firma Bussche is eveneens een houtverwerkend bedrijf dat uitsluitend haar eigen houtresten aanwendt om warmte- en energie op te wekken. Terzake argumenteert de overheid dat het om onbehandeld hout gaat dat geen afvalstof is en derhalve verbrand mag worden en dat derhalve rubriek 43 (stookinstallaties) van toepassing is i.p.v. rubriek 2 (afvalverwerking). Het ontwerpbesluit Vlarea kwalificeert onbehandeld houtafval en houtafval vergelijkbaar met onbehandeld houtafval als een secundaire grondstof, wanneer dit gebruikt wordt als brandstof in een met hout of steenkool gestookte verbrandingsinrichting mits voldaan is aan de milieuvoorwaarden die voor deze hout -respectievelijk steenkoolverbrandingsinrichting- door Titel II van het Vlarem zijn vastgesteld. Teneinde evenwel aan de polemiek vooraf te gaan heeft de firma Peeters beslist om volgende herstructureringen door te voeren. In de nabije toekomst zal de firma Peeters haar oudste verbrandingsinstallatie (33 in de milieuvergun- ningsaanvraag) met een capaciteit van 78.000 kcal/u of een thermisch vermogen van 90,7 kW buiten dienst stellen. In de plaats van deze installatie zal de bestaande verwarmingsinstallatie nr. 4 (cfr. milieuvergunningsaanvraag) geplaatst worden met een capaciteit van 30.000 kcal/u of een thermisch vermogen van 34,3 kW. Deze reorganisatie heeft als gevolg dat in de nieuwe situatie de verbrandings- installaties noch onder de rubriek 2.3.4., noch onder de rubriek 43.1. van (...) Vlarem I zullen ressorteren en bijgevolg niet langer als een hinderlijke inrichting te beschouwen zijn; Gelet op het gunstig advies dd. 10 oktober 1997 (kenmerk AMV/A/VLA2/1359) van de Afdeling Milieuvergunningen (AMV) van de Administratie voor Milieu-, Natuur-, Land- en Waterbeheer; op volgende elementen uit dit advies : gunstig voor 9 maanden op proef voor de rubrieken 2.3.4.a.1., 17.3.3.1., 17.3.4.2. en 4.3.b.l.; 1. Ligging & historiek van de inrichting De NV Peeters is gespecialiseerd in het fabriceren van stijlmeubelen. De inrichting is reeds decennia lang op hogergenoemde locatie gevestigd. Eind jaren tachtig werd het achtergedeelte van de inrichting (o.a. de spuitcabine) door brand verwoest. Er wordt nu een regularisatieaanvraag ingediend voor een aantal inrichtingen, die reeds gerealiseerd werden. Vroeger waren er klachten m.b.t. het bedrijf over geluids- en geurhinder. Deze werden ondertussen opgelost door het voldoen aan opgelegde bijzondere voorwaarden, gesteld bij besluit dd. 13.10.1983. In de jaren negentig werd aan de achterzijde van de fabriek een verkaveling residenti- ele woningbouw gerealiseerd; de tuinen van sommige woningen komen tot vlak tegen de inrichting. Het (

1. is)ook in deze nieuwe wijk dat de meeste klagers wonen. Het aantal omwonenden dat hinder van de inrichting kan ondervinden is echter veel lager dan het aantal bezwaarschriften laat vermoeden (type- brief-petitie). VII-16.501-5/18 2. Beroepsargumenten * De spuitcabine Deze is een bestaande inrichting, aldus exploitant; de schoorsteen zoals voorzien in art. 5.4.3. § l zal dus tegen 01.01.1999 gerealiseerd worden (cfr. vergunning 1983). De vergunningsvoorwaarden uit 1983 werden voor het overige gerealiseerd. Met betrekking tot dit argument zijn er 2 opmerkingen : - ofwel is de inrichting geen bestaande inrichting, en dient de schoorsteen (en alle overige voorwaarden) onmiddellijk gerealiseerd. Dit is de correcte zienswijze : immers, de spuitcabine werd in 1989 verwoest door brand; een nieuwe-performantere-inrichting werd geplaatst; hiervan werd nooit melding gemaakt; de vergunning voor de spuitcabine is vervallen. - ofwel is de inrichting wel een bestaande inrichting; ook in dat geval diende de schoorsteen reeds uitgevoerd; immers, de allereerste vergunning. ref. 42.278f2 dd. 17.02.1970 (weliswaar vervallen in 1979) vergunde een verfspuitinstallatie (nog steeds de huidige, aldus exploitant) met als bijzonde- re voorwaarde : Het spreekt voor zich dat, indien het steeds om dezelfde installatie gaat, deze voorwaarde reeds in 1970 diende gerealiseerd; een overgangstermijn kan dus in beide hypothesen niet worden toegestaan. Argument ongegrond. Dat het schepencollege de klachten over geurhinder * De opslag van gevaarlijke stoffen Ook hier zegt de exploitant dat hij zich kan en zal conformeren aan Vlarem II. Dit is onvoldoende. Een vergunning dient inderdaad een voorwaardenkader te scheppen, doch wel voor een beoogde toestand, die uit het dossier af te leiden valt. Dit is in casu niet het geval. De opslag gebeurt niet conform de afstandsre- gels (vlak op de perceelsgrens) en ook de inkuiping voldoet niet. Argument ongegrond. Dit item dient echter gerelativeerd aangezien het hier om zeer kleine opslaghoeveelheden gaat (alles tesamen amper 1000 liter !). * De houtkachels Exploitant argumenteert dat het hier niet om afval gaat, doch als een bijstroom die op nuttige wijze wordt aangewend en alsdusdanig niet als afvalstof kan beschouwd worden; ook volgens het (nakend?) Vlarea is dit geen afvalstof, m.i. een brandstof (en als dusdanig gerubriceerd sub 43). Exploitant ring van 1 van de 4, vervanging door een kleinere ...) zodat i.p.v. 318.000 kcal/u (ca. 370 kW thermisch vermogen) er slechts 255.000 kcal/u (ca. 295 kW thermisch vermogen) overblijft zodanig dat om deze installaties te voeden maximaal 50 kg/u onbehandeld stukhout noodzakelijk is, en er dus geen vergunningsplicht is. Hiervoor dient het volgende gesteld : de houtverbranding zou in het verleden de grootste bron van hinder zijn geweest, omzichtigheid is dus geboden. De definitie in Vlarem II van de gezamelijke capaciteit van de ovens waaruit de inrichting bestaat ...' Nochtans blijkt exploitant (cfr. aanvraag) er een andere visie op na te houden; het is onduidelijk of hij hier in zijn beroepschrift afstand van doet; in elk geval VII-16.501-6/18 is voor de voeding van de installaties (meest ruime berekeningswijze) 60 à 65 kg onbehandeld stukhout correcter dan 50 kg; de inrichting is dus wel ingedeeld (2e klasse), hoewel nog erg kleinschalig. In Vlarea is dit geval inderdaad niet meer te beschouwen als een afvalstof, doch misschien wel ressorterend onder rubriek 43; Vlarea toepassen is echter juridisch niet mogelijk. Argument ongegrond. * Huidige situatie T.o.v. de periode van aanvraag/beslissing is er in het bedrijf reeds het één en het ander veranderd. - de opslag van gevaarlijke stoffen wordt (
2. is)verplaatst naar een betere locatie en wordt voorzien van een inkuiping. - de houtkachels worden herschikt/ontmanteld en de nodige bestellingen voor conformering aan Vlarem II worden geplaatst. - ook de schouw voor de spuitcabine zal eerstdaags worden opgetrokken tot de juiste hoogte. Exploitant is zich er wel bewust van dat de aanpassingen een uiterst dringend karakter hebben. Eerder dan de zaak te weigeren is AMV voorstander van een vergunning op proef voor een periode van 9 maand. Exploitant maakt zich sterk dat de conformering aan Vlarem II voor eind december van dit jaar zal voltooid zijn. Bijzondere voorwaarden zijn noodzakelijk. * Voorwaarden - Algemene en sectorale Vlarem II-voorwaarden : V0l, V02, V20, V27, V46, V47-48, V49 en V50. - Bijkomende bijzondere vergunningsvoorwaarden : Binnen de 5 maand dient exploitant aan het schepencollege en de AMV de nodige documenten over te maken waaruit blijkt 1 - dat de opslag voor gevaarlijke stoffen voorzien is van een inkuiping zoals bepaald in art. 5.17.2.2.1. § 5.; de opslagplaats dient eveneens op min. 7,5 m van de perceelsgrens te staan 2 - dat de verbrandingsinstallatie nr. 33 in de aanvraag ontmanteld is en vervangen door nr. 4; dat nr. 4 vervangen is door een nieuwe kachel, max. 15.000 kcal/uur; dat de emissiepunten dienen aangepast zodat uit een bijgevoegde meting blijkt dat voldaan wordt aan art. 5.2.3.4.4. - 5.2.3.4.5. Vlarem II 3 - dat de spuitcabine over een voldoende hoge schoorsteen beschikt cfr. art. 5.4.3.4. Vlarem II, evenals over de constructievereiste van art. 5.4.3.2. Vlarem II; Gelet op het stilzwijgend gunstig advies van de Cel Ruimtelijke Ordening van de Afdeling ROHM van de Administratie Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Monumenten en Landschappen (AROHM); Gelet op het ongunstig advies dd. 6 oktober 1997 (kenmerk AS/WW/LT/970585) van de Openbare Afvalstoffenmaatschappij voor het Vlaamse Gewest (OVAM); op volgende elementen uit dit advies: In het voorliggende beroepschrift van de exploitant wordt geargumenteerd dat het geproduceerde houtafval niet als afvalstof dient beschouwd te worden, enerzijds op basis van de memorie van toelichting bij het afvalstoffendecreet, anderzijds steunend op het ontwerpbesluit Vlarea. In de bedoelde memorie van toelichting is sprake van het nuttig inzetten van de voortgebrachte, maar niet gewenste, bijproducten in het eigen productiepro- ces (eventueel processen) van het bedrijf. Het productieproces bestaat hier echter uit het vervaardigen van meubelen, van het zagen van het ruw hout over schuren en monteren tot het afwerken van de geproduceerde meubels; hierbij komt houtafval vrij; dit afval wordt niet aangewend in het beschreven productieproces maar wordt verbrand; de houtresten moeten bijgevolg wel degelijk als afvalstoffen beschouwd worden. VII-16.501-7/18 De argumentatie van beroeper leidt bovendien tot de onhoudbare conclusie dat eigen bedrijfsafvalstoffen, ongeacht hun karakteristieken, geen afval meer zouden zijn wanneer ze verbrand worden ter verwarming van de eigen gebouwen. Het Vlarea maakt nog steeds het voorwerp uit van een ontwerpbesluit; dit reglement wordt pas van kracht wanneer het gepubliceerd is in het Belgisch Staatsblad; de argumentatie die erop gebaseerd is, moet derhalve als voorbarig en ontdaan van elke rechtsgrond beschouwd worden. De aangehaalde herstructurering bestaat uit het vervangen van de oudste verbrandingsinstallatie (78.000 kcal/
3. u)door een kachel met een vermogen van 15.000 kcal/u; dit geeft een totaal (4 ovens) calorisch vermogen van 255.000 kcal/u of een nominale verbrandingscapaciteit van ca. 54 kg houtafval per uur; derhalve blijft rubriek 2.3.4.a.l. van toepassing. De ovens voor houtafval van de NV Stijlmeubelen Peeters worden manueel gestookt; de opstart van de 4 installaties veroorzaakt telkens gedurende ca. 10 minuten een zwarte rookpluim uit de schouwen. Volgens art. 5.2.3.4.3. van Vlarem II moet een voedingsinrichting aanwezig zijn die een regelmatige voeding waarborgt; dit is hier niet het geval. Volgens art. 5.2.3.4.5. van hetzelfde reglement dienen op initiatief en op kosten van de exploitant tenminste jaarlijks emissiemetingen verricht te worden (grijswaarde, totale stof en CO); in het aanvraagdossier is geen emissiemeetver- slag terug te vinden om een gefundeerd oordeel te vellen over de hinderlijke aspecten van de verbrandingsinstallaties t.o.v. de omgeving. Elke uitrusting voor het zuiveren van de rookgassen afkomstig van de ovens ontbreekt. De exploitatie van de verbrandingsinstallaties kan niet toegelaten worden zolang niet aan de Vlarem-voorwaarden voor het verbranden van houtafval wordt voldaan; Gelet op het ongunstig advies dd. 10 oktober 1997 (kenmerk FD/AKBDME/AZO