Arrest 182268 - Stedenbouw en ruimtelijke ordening - Reglementen - 23/04/2008

id="page_main" x-ms-format-detection="none"> Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab Raad van State Vonnis/arrest van 23 april 2008 ECLI nr: ECLI:BE:RVSCE:2008:ARR.182.268 Rolnummer: A. 185733/X-13513 Zaak: Arrest 182268 - Stedenbouw en ruimtelijke ordening - Reglementen - 23/04/2008 Rechtsgebied: Bestuursrecht Invoerdatum: 2008-04-28 Raadplegingen: 58 - laatst gezien 2026-06-29 07:57 Fiche Arrest nr 182.268 van 23 april 2008 Ruimtelijke ordening, stedenbouw, leefmilieu en aanverwante aangelegenheden - Stedenbouw en ruimtelijke ordening - Reglementen Beslissing : Bevolen Thesaurus CAS: RAAD VAN STATE UTU-thesaurus: PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - RAAD VAN STATE - Arresten (Raad van State) Tekst van de beslissing RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK. nr. 182.268 van 23 april 2008 in de zaak A. 185.733/X-13.

1. In zake :
2. Luc STAPPAERTS,
3. Andrée VANHAMEL, die woonplaats kiezen bij advocaat K. LENS, kantoor houdende te 2800 MECHELEN, Grote Nieuwedijkstraat 417 tegen :
4. de gemeente NIJLEN,
5. de deputatie van de provincieraad van ANTWERPEN. D E R A A D V A N S T A T E, Xe K A M E R, Gezien het enig verzoekschrift dat Luc STAPPAERTS en Andrée VANHAMEL op 5 november 2007 hebben ingediend, en waarin zij de schorsing van de tenuitvoerlegging vorderen van:
6. het besluit van de deputatie van de provincieraad van Antwerpen van 5 juli 2007 houdende goedkeuring van het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan “Bedrijvenzone Gewat”, en,
7. het besluit van de gemeenteraad van de gemeente Nijlen van 8 mei 2007 houdende de definitieve vaststelling van het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan “Bedrijvenzone Gewat”; Gezien de nota’s van de verwerende partijen; Gezien het verslag opgemaakt door eerste auditeur E. LANCKSWEERDT; Gelet op de kennisgeving van het verslag aan partijen; X-13.513-1/26 Gelet op de beschikking van 11 januari 2008 waarbij de terechtzitting bepaald wordt op 25 januari 2008, datum waarop de zaak voor onbepaalde tijd wordt uitgesteld; Gelet op de beschikking van 29 januari 2008 waarbij de terecht- zitting bepaald wordt op 15 februari 2008; Gehoord het verslag van staatsraad J. BOVIN; Gehoord de opmerkingen van advocaat S. BOGAERTS, die loco advocaat K. LENS verschijnt voor de verzoekers, van schepen G. VERRELST, die verschijnt voor de eerste verwerende partij, en van afdelingschef H. PETTEUS, die verschijnt voor de tweede verwerende partij; Gehoord het eensluidend advies van eerste auditeur E. LANCKSWEERDT; Gelet op de artikelen 17 en 18 en titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973; Gelet op artikel 90, § 1, vierde lid van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973; OVERWEEGT WAT VOLGT :
8. Feiten 1.
9. De verzoekers zijn eigenaar en bewoner van een huis gelegen te Nijlen, Laureys Gewatstraat 71, op een perceel kadastraal bekend sectie C, nr. 147/k/
10. Volgens de bestemmingsvoorschriften van het bij koninklijk besluit van 5 augustus 1976 vastgestelde gewestplan Mechelen ligt het perceel deels in woongebied en deels in gebied voor milieubelastende industrieën (achterste gedeelte van het perceel). Het perceel bevindt zich vlakbij de bedrijvenzone “Gewat”. De percelen die daar deel van uitmaken, liggen volgens het voormelde gewestplan deels in een gebied voor milieubelastende industrieën en deels in agrarisch gebied. X-13.513-2/26 Er gold ter plaatste geen gemeentelijk plan van aanleg of verkavelingsvergunning. 1.
11. In zitting van 16 juni 2003 levert het college van burgemeester en schepenen van de gemeente Nijlen een voorwaardelijk positief planologisch attest af aan de bvba De Vroede met het oog op het regulariseren van een ontsluitingsweg in agrarisch gebied. 1.
12. Het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan (hierna GRSP) van de gemeente Nijlen, dat op 15 juli 2004 door de gemeenteraad van Nijlen definitief is vastgesteld en op 7 oktober 2004 door de bestendige deputatie van de provincieraad van Antwerpen is goedgekeurd, geldt sinds 19 november
13. Daarin wordt een visie geschetst voor het gebied gelegen aan de Laureys Gewatstraat - dat is het gebied waarop het GRUP betrekking heeft - en worden een aantal richtlijnen gegeven voor de invulling van de lokale bedrijventerreinen. 1.
14. Op 18 augustus 2006 wordt een plenaire vergadering gehouden over het voorontwerp van het GRUP. Een aantal instanties brengen een schriftelijk advies uit. 1.
15. De gemeenteraad van Nijlen stelt op 14 november 2006 het GRUP voorlopig vast. 1.
16. Tijdens het openbaar onderzoek, dat wordt gehouden van 1 december 2006 tot en met 30 januari 2007, worden 49 bezwaarschriften ingediend. In een door de verzoekers ingediend bezwaarschrift wordt onder meer een strijdigheid aangevoerd tussen, enerzijds, het voorlopig vastgesteld GRUP en, anderzijds, het ruimtelijk structuurplan Vlaanderen (hierna RSV) en het GRSP. Eveneens wordt daarin uitvoerig ingegaan op de verkeersproblematiek. 1.
17. De gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening (GECORO) onderzoekt de ingediende bezwaren en opmerkingen en brengt op 26 februari 2007 volgend voorwaardelijk gunstig advies uit: “(....) Overwegende dat het gemeentebestuur, met de opmaak van het RUP, een inspanning levert om een toekomstvisie vast te leggen voor het gebied. Deze X-13.513-3/26 toekomstvisie strookt met de visie opgenomen in het goedgekeurde GRS. De visie van het RUP voorziet alleszins, gelet op alle randvoorwaarden van de omgeving, een verbetering inzake de invulling van het gebied. Overwegende dat de GECORO de bezorgdheid van de bezwaarindieners m.b.t. de verkeersproblematiek begrijpt; Geeft de GECORO een gunstig advies op voorwaarde dat het bestuur op zeer korte termijn werk maakt van de verkeersafwikkeling door / Herprofilering L. Gewatstraat / Herbekijken Kruispunt L. Gewatstraat - Elsendonkstraat / Herbekijken kruispunt L. Gewatstraat - Katerstraat - Dorsel - Bouwelsesteenweg / Aanleg van de nieuwe insteekweg in KMO-zone met inbegrip van het kruispunt met de L. Gewatstraat”. 1.
18. Op 8 mei 2007 stelt de gemeenteraad van Nijlen het GRUP definitief vast. Dat is het tweede bestreden besluit 1.
19. Bij het eerste bestreden besluit van 5 juli 2007 keurt de deputatie van de provincieraad van Antwerpen het definitief vastgestelde GRUP goed. Dat goedkeuringsbesluit is bij uittreksel bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 5 september
20. 2.Grondvoorwaarden tot schorsing Overeenkomstig artikel 17, § 2, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State kan de schorsing van de tenuitvoerlegging slechts worden bevolen onder de dubbele voorwaarde dat ernstige middelen worden aangevoerd die de vernietiging van de aangevochten akte of het aangevochten reglement kunnen verantwoorden en dat de onmiddellijke tenuitvoerlegging van de akte of het reglement een moeilijk te herstellen ernstig nadeel kan berokkenen.
21. Ernstig middel 3.
22. Standpunten van de partijen 3.1.
23. De verzoekers voeren in een eerste middel aan : “EERSTE MIDDEL genomen uit de schending van art. 4 en art. 48 § 2 en 3 van het Decreet van 18 mei 1999 houdende de organisatie van de ruimtelijke ordening (hiernavolgend afgekort als DRO) en art. 49 § 4, 2/ en 3/ DRO, uit de schending van de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, inzonderheid het motiveringsbeginsel, het redelijkheidsbeginsel en het zorgvuldigheidsbeginsel alsmede machtsoverschrijding. X-13.513-4/26 DOORDAT in het RUP GEWAT een interne tegenstrijdigheid wordt ontwaard in haar doelstellingen enerzijds en in de concrete invulling en uitvoering van deze doelstellingen anderzijds. DOORDAT deze interne tegenstrijdigheid resulteert in een concreet uitvoeringsplan hetwelk bij uitvoering manifest tegenstrijdig is met het gemeentelijke structuurplan GRS Nijlen, waarvan het de uitvoering dient te zijn en de daarin geïncorporeerde hogere ruimtelijke structuurplannen. En DOORDAT de administratieve overheid in het RUP GEWAT een kader heeft ontwikkeld waarin regionaal, supra-regionale en internationaal gerichte bedrijven een blijvende vestiging kunnen bekomen, daar waar de administratieve overheid volgens de basisfilosofie van het GRS Nijlen, het RSP Antwerpen en het RSV de taak had een zone voor kleine, niet-hinderlijke bedrijven op niveau van de gemeente in te richten alwaar bedrijven met een grote dynamiek moeten geweerd worden. TERWIJL in de hiërarchie der ruimtelijke ordeningsplannen het gemeentelijke uitvoeringsplan RUP GEWAT niet van het corresponderende gemeentelijk ruimtelijk structuurplan GRS Nijlen, hetwelk op haar beurt in overeenstemming dienen te zijn met het ruimtelijk structuurplan RSP Antwerpen en het RSV, en niet van de hogere uitvoeringsplannen mag afwijken, noch van de algemene doelstellingen van het DRO. TERWIJL artikel 4 van het DRO stelt dat: ‘De ruimtelijke ordening is gericht op een duurzame ontwikkeling waarbij de ruimte beheerd wordt ten behoeve van de huidige generatie, zonder dat de behoeften van de toekomstige generaties in het gedrang worden gebracht. Daarbij worden de ruimtelijke behoeften van de verschillende maatschappelijke activiteiten gelijktijdig tegen elkaar afgewogen. Er wordt rekening gehouden met de ruimtelijke draagkracht, de gevolgen op het leefmilieu en de culturele, economische, esthetische en sociale gevolgen. Op deze manier wordt gestreefd naar ruimtelijke kwaliteit.’ TERWIJL artikel 48 § 2 en 3 van het DRO stellen dat: ‘§
24. De gemeentelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen worden opgemaakt ter uitvoering van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan. §
25. De voorschriften van de gemeentelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen kunnen niet afwijken van de voorschriften van de provinciale en gewestelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen.’ En TERWIJL artikel 49 § 4, 2/ en 3/ van het DRO stellen dat: ‘... De bestendige deputatie van de provincie waarin de gemeente is gelegen bezorgt de gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening binnen eenzelfde termijn advies inzake de overeenstemming van het ontwerp van gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan met het provinciaal ruimtelijk structuurplan en de provinciale ruimtelijke uitvoeringsplannen, of, in voorkomend geval... De Vlaamse regering bezorgt de gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening binnen dezelfde termijn een advies inzake de overeenstemming van het ontwerp van gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan met het ruimtelijk structuurplan Vlaanderen en de gewestelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen, of, in voorkomend geval...’ ZODAT de bestreden beslissingen de in het middel aangehaalde bepalingen schenden. Toelichting
26. Het RUP GEWAT dient de uitvoering te zijn van het RSP NIJLEN, dewelke op zijn beurt is gericht naar het hogere ruimtelijk structuurplan provincie Antwerpen en het RSV alsook het DRO.
27. Het DRO schrijft voor dat de ruimtelijke behoeften van de verschillende maatschappelijke activiteiten gelijktijdig tegen elkaar dienen afgewogen en dat rekening dient gehouden te worden met de ruimtelijke draagkracht, de gevolgen X-13.513-5/26 op het leefmilieu en de culturele, economische, esthetische en sociale gevolgen zodat op deze manier wordt gestreefd naar ruimtelijke kwaliteit. Ook volgens het RSV dient te worden gestreefd naar gebiedsgerichte ruimtelijke kwaliteit. Lokale bedrijventerreinen kunnen ontwikkeld worden maar dienen volgens het RSV altijd afgestemd te worden op de plaatselijke behoefte aan lokale bedrijven, de kaveloppervlakte in functie van die lokale bedrijven. Volgens het ruimtelijk structuurplan Provincie Antwerpen zijn de belangrijkste doelstellingen in ‘het gebied van de Grote Nete’ het ordenen van de woonfunctie en het verweven ervan met de landbouwfunctie, het reorganiseren en verhogen van de veiligheid van het verkeer, het organiseren van ambachten bij de kern, het strikt vrijwaren van een open en agrarisch achterland, het accentueren van dwarsrelaties en het verbreden van doorsteken met de mogelijkheid als hoofddorp type III een bijkomend lokaal bedrijven- terrein aan te duiden enkel voor de herlo(k)alisatie van zonevreemde lokale bedrijven en/of historisch gegroeide bedrijven.
28. Het GRS van de gemeente Nijlen schetst een visie voor de bedrijvenzone GEWAT. De gewenste ruimtelijke economische structuur bestaat uit een lokaal bedrijventerrein waarbij het lokale karakter dient te worden benadrukt. Richtlijnen die de lokale invulling van het bedrijventerrein behel(z)en: - bestemming verfijnen tot bedrijventerreinen voor kleine, niet-hinderlijke (verweefbare) bedrijven. - ruimtelijke draagkracht van de (woon-)omgeving en het goed nabuurschap mogen niet worden overschreden. Te grootschalige en te dynamisch nieuwe bedrijven worden geweerd. - schaal en functie van de hier toegelaten bedrijfsactiviteiten mogen de draagkracht van de omgeving niet overschrijden en moeten inpasbaar zijn in de woonomgeving. -vanuit ruimtelijke inpassing en kwaliteitsbewaking dienen normen opgelegd te worden aan de uiterlijke verschijningsvorm van de bedrijfsactiviteit met name: aantal bouwlagen, bouwhoogte, inplanting van de gebouwen, bouwvrije zones, materiaalkeuze, buffering.
29. Het RUP GEWAT voorziet in haar concept (...) dat het bedrijventerrein op lange termijn dient te worden verfijnd naar een zone voor kleine, niet- hinderlijke bedrijven die zich integreren in de omgeving. Op korte termijn voorziet het in het behoud van de bestaande bedrijfs- gebouwen met mogelijkheid tot uitbreiding op de gronden die eigendom zijn van deze bedrijven. Bij de stopzetting van de activiteiten van de bedrijven dienen de betreffende percelen te worden herverkaveld naar kleinere percelen. De administratieve overheid beschrijft derhalve theoretisch de doelstellingen wel, maar zij voldoet er in haar uitvoering geenszins aan door te opteren voor het behoud van de bestaande toestand en zelfs een uitbreiding van de bedrijven mogelijk te maken tot de (niet in de tijd te bepalen) stopzetting van de activiteiten. De administratieve overheid wijzigt op deze manier de bestemmings- voorschriften (machtsoverschrijding) door de bestaande toestand in regel te behouden op wat zij noemt ‘korte termijn’ waaraan echter geen duidelijk einde wordt gesteld en die derhalve per definitie onbepaald is. In haar beslissing van 8 mei 2007 stelt de gemeente Nijlen uitdrukkelijk ‘dat tevens de huidige bedrijven de nodige kansen zullen blijven krijgen’. In het RUP GEWAT zelf (...) wordt duidelijk gesteld dat de bestaande bedrijven reeds zijn uitgegroeid tot regionale bedrijven en stelt letterlijk: ‘De draagkracht van de omgeving wordt overschreden, niet enkel in schaal, maar ook door de grote dynamiek die ze teweegbrengen. ... X-13.513-6/26 Door de behoefte aan uitbreiding van de overblijvende drie bedrijven zal deze dynamiek zeker niet verkleinen in de toekomst.’ In werkelijkheid overstijgen de bestaande bedrijven reeds het regionale. Het transport- en containerbedrijf Hens is een vervoersbedrijf hetwelk supraregionaal is gericht, drukkerij De Vroede maakt deel uit van de De Vroede Groep dewelke op 5 locaties in Europa een vestiging heeft en K&F International, thans Royal Botania NV is een tuinmeubelenbedrijf dat eveneens internationaal gericht is. De bedrijven zelf gaven in de gevoerde Enquête (waarvan in bijlage enkel een SWOT-analyse werd opgenomen in het RUP, doch de concrete antwoorden op de enquête niet werden opgenomen) aan dat zij nog meer wensen uit te breiden. (...). Het RUP GEWAT legt aan deze bedrijven geen enkele overgangsmaatregel op om zich te conformeren met de nieuwe bestemmingsdoeleinden of te herlokaliseren. De provincie Antwerpen stelde nog in haar advies dat ‘gelet op de bestaande bezetting en de huidige dynamiek is het aan te raden hiervoor overgangs- bepalingen te formuleren...’. Hieraan werd geen gevolg gegeven. Het RUP GEWAT gaat in haar concrete uitvoering de inrichting van het bedrijvenpark dusdanig ontwikkelen dat de ruimtelijke draagkracht van de woonomgeving nog meer zal worden overschreden en de ruimtelijke kwaliteit sterk zal verminderen.
30. Het RUP GEWAT voorziet in haar concept een gemeenschappelijke centrale ontsluitingsweg voor de bedrijven en daarbij aansluitend een verkeersveilige omgeving. De administratieve overheid beschrijft derhalve theoretisch de doelstellingen wel maar zij voldoet er in haar uitvoering geenszins aan door te opteren voor een nieuw aan te leggen centrale ontsluitingsweg die uitkomt op de Laureys Gewatstraat, langs het perceel van verzoeker. Indien - conform de doelstellingen van het RUP GEWAT - het verkeer dient te worden teruggedrongen op termijn, is de beslissing om het kruispunt te verbreden en noordwestelijke hoek van het perceel van verzoeker te onteigenen, alleszins contradictoir te noemen. Daarenboven zal door de inplanting van deze centrale weg te voorzien op de Laureys Gewatstraat, waar hij thans staat ingetekend, deze weg de draagkracht van de omgeving nog meer overstijgen en de leefkwaliteit ernstig aantasten. Immers naast het kruispunt met de Paashoekstraat, dat thans reeds druk- bereden is, wordt op zeer korte afstand een nieuw kruispunt ontwikkeld waarop alle verkeer van het bedrijvenpark, dat thans langs 4 uitgangspunten en 2 uitgangswegen ontsluit, in de toekomst langs 1 centraal kruispunt dient te ontsluiten. De Laureys Gewatstraat is zelf reeds bestemd als lokale wijkontsluitingsweg, als bedrijfsontsluitingsweg, als lokale fietsroute type II en als recreatieve fietsroute (Diamantroute) waarbij het vrachtvervoer te(l)kens de rijrichtingen van de overige actoren dwarst wanneer zij gebruik zal maken van de nieuwe geplande centrale ontsluitingsweg. Het advies van de GECORO was slechts ‘voorwaardelijk’ gunstig: ‘Geeft de GEGORO een gunstig advies op voorwaarde dat het bestuur op zeer korte termijn werk maakt van de verkeersafwikkeling door - Herprofilering L. Gewatstraat - Herbekijken kruispunt L. Gewatstraat - Elsendonkstraat - Herbekijken kruispunt L. Gewaststraat - Katerstraat - Dorsel- Bouwelsesteenweg - Aanleg van de nieuwe insteekweg in KMO-zone met inbegrip van het kruispunt met de L. Gewatstraat’ X-13.513-7/26 Het is duidelijk dat alle adviesgevende overheden stellen dat de verkeersproblematiek diende heronderzocht te worden alvorens tot een beslissing kon worden gekomen. Hieraan werd geen gevolg gegeven.
31. Het RUP GEWAT voorziet in haar concept in een buffering van de bedrijvenzone en zijn omgeving. (...). Deze is noodzakelijk ingegeven om de leefkwaliteit voor de omgeving (woongebied en landbouwgebied) te vrijwaren en het goede nabuurschap na te streven. Het Vlaams Gewest stelde in haar advies: ‘... Overwegende dat als aandachtspunt wordt meegegeven dat er voldoende aandacht besteed dient te worden aan een kwalitatieve aanleg van de bufferstrook, die is opgevat als tuin in plaats van een dicht groenscherm, met voldoende opgaand groen ten behoeve van de landschappelijke integratie... Besluit: enig artikel. Het ontwerp van het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan ‘Bedrijvenzone Gewat’, gelegen in de gemeente Nijlen, is in de overeenstemming met het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen. Het ontwerp wordt gunstig geadviseerd, mits rekening gehouden wordt bovenstaand aandachtspunt.’ Hieraan werd echter geen gevolg gegeven. Immers, langs de noordelijke zijde van het perceel van verzoeker, waar ook de centrale ontsluitingsweg zal komen, is geen ‘groene bufferzone’ voorzien, doch enkel een 2,5 meter hoge ‘buffermuur’. Langs de overige percelen waar de bedrijvenzone grenst aan het woongebied zijn zowel de ‘groene bufferzone’ als de ‘buffermuur’ naast elkaar voorzien zodat er steeds een minimum afstand van 5 meter is tussen de muur en de effectieve activiteitenzone van de bedrijvenzone. Het RUP GEWAT voldoet niet aan de opgelegde kwaliteitsbewaking.
32. Het RUP GEWAT is derhalve strijdig met de voorschriften opgelegd door het DRO, RSV, het provinciaal structuurplan Antwerpen alsook het GRS Nijlen”. 3.1.
33. In haar nota repliceert de eerste verwerende partij : “Verzoeker stelt dat het RUP Bedrijvenzone Gewat in strijd is met het Ruimtelijk structuurplan Vlaanderen (RSV), het ruimtelijk structuurplan van de provincie Antwerpen (RSPA), het ruimtelijk structuurplan van de gemeente Nijlen (GRS) en haar eigen doelstellingen. Volgens het RSV behoort Nijlen tot het buitengebied. In het buitengebied moeten volgende functies en activiteiten mogelijk blijven: natuur en bos, landbouw, wonen, werken en andere functies en activiteiten (recreatieve en toeristische activiteiten, sommige gemeenschaps- en nutsvoorzieningen, ontginningen en waterwinning). M.b.t. de gebieden voor economische activiteiten stelt het RSV dat een lokaal bedrijventerrein altijd afgestemd moet worden op de plaatselijke behoefte aan lokale bedrijven, de kaveloppervlakte en functie van die lokale bedrijven. De ontsluiting dient te gebeuren via een gemeentelijke verzamelweg die rechtstreeks aansluit op de primaire of secundaire weg. Binnen het RSPA behoort Nijlen tot de hoofdruimte ‘Netegebied’ en tot de deelruimte ‘gebied van de Grote Nete’. Het Netegebied is een waardevolle en kwetsbare hoofdruimte rond het Netebekken. Elke ruimtelijke ontwikkeling in deze hoofdruimte moet worden gekoppeld aan de structuur van de Nete en aan de draagkracht van het fysisch systeem. X-13.513-8/26 In het RSPA werd Nijlen geselecteerd als hoofddorp type III. Dit brengt met zich mee dat Nijlen in principe niet in aanmerking komt voor de ontwikkeling van bijkomende bedrijventerreinen, tenzij voor de herlo(k)alisatie van zonevreemde bedrijven. In het GRS werd reeds een visie geschetst voor het gebied aan de L. Gewatstraat, zowel in het richtinggevend als het bindend gedeelte. Het studiegebied / plangebied behoort tot de deelruimte ‘Dorpskern Nijlen’. In de buitengebiedgemeente Nijlen wordt het lokale karakter van de bedrijventerreinen zoveel mogelijk gevrijwaard. De onderstaande richtlijnen moeten waken over de lokale invulling van een bedrijventerrein: - De maximum toegelaten bedrijfsoppervlakte wordt beperkt in functie van de draagkracht van de omgeving. Aan de uitbreiding van de bestaande gebouwen en terreinen voor buitenopslag wordt een bovengrens gesteld binnen de contouren van de bestaande gewestplanzonering. - De bestaande gewestplanzonering kan niet worden uitgebreid in het woongebied en in de open ruimte. Eventueel kan de bestaande ‘ruwe’ zonering verfijnd worden tot op (kadastraal) perceelsniveau door een herschikking van de juridische voorraad. - Zuivere kleinhandel of louter commerciële activiteiten zijn niet toegelaten. Deze activiteiten kunnen elders verweven worden in de afgelijnde kern. - De toegelaten bedrijfsactiviteiten worden beperkt in functie van de draagkracht van de omgeving. - Er wordt een stimuleringsbeleid gevoerd om vrijkomende en vrijliggende / lege gronden en gebouwen zo snel mogelijk op de markt aan te bieden als realiseerbaar aanbod. - Aanvullend worden er vanuit ruimtelijke inpassing en kwaliteitsbewaking normen opgelegd aan de uiterlijke verschijningsvorm van de bedrijfsactiviteit. De bestemming van de bedrijventerreinen in kernen moeten worden verfijnd tot bedrijventerreinen voor kleine, niet-hinderlijke (verweefbare) bedrijven. Binnen het GRS werd de Laurys Gewatstraat geselecteerd als lokale weg II, meer specifiek als lokale wijkontsluitingsweg en bedrijfsontsluitingsweg, en als lokale fietsroute type 2 die de omliggende woonwijken ontsluit. Volgens de gewenste ruimtelijke microstructuur dorpskern Nijlen binnen het GRS wordt vermeld dat de bedrijvenzone aan de noordelijke rand van de kern wordt behouden en een maximale contour krijgt ten aanzien van de open ruimterichting Nete en Laak. Uit het bovenstaande en uit het advies van de gewestelijke planologische ambtenaar d.d. 18 augustus 2006 (...), het advies van de deputatie van de provincieraad van Antwerpen d.d. 6 juni 2006 (...), volgt dat het RUP Bedrijvenzone Gewat geheel in overeenstemming is met de principes van het RSV, het RSPA en het GRS. Het RUP Bedrijvenzone Gewat betreft immers allerminst de ontwikkeling van een nieuw bedrijventerrein, doch betreft de omzetting van een gebied voor milieubelastende bedrijven naar een bedrijventerrein voor kleine en niet-hinderlijke bedrijven. Ook de voorziene centrale ontsluitingsweg is geheel in overeenstemming met de principes van de verschillende ruimtelijke structuurplannen. Met het RUP wenst de gemeente Nijlen drie vooropgestelde doelen te bereiken. Vooreerst werd tot de opmaak van het RUP beslist naar aanleiding van een planologisch attest voor het bedrijf BVBA De Vroede. Tevens wenst de gemeente met het RUP een aantal grenscorrecties t.a.v. het gewestplan door te voeren. Zo ligt een deel van de percelen van de bedrijven De Vroede en Hens in agrarisch gebied en liggen twee tuinen in gebied voor milieubelastende bedrijven volgens het gewestplan. Tenslotte wenst de gemeente met het RUP richtlijnen aan te geven voor de toekomstige ontwikkelingen van de bedrijvenzone en dit in het licht van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan. X-13.513-9/26 In het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan (GRS) wordt aangegeven dat de bestemming van de bedrijventerreinen in de kernen van Nijlen verfijnd moeten worden tot bedrijventerreinen voor kleine, niet-hinderlijke (verweefbare-) bedrijven. Aangezien de bedrijvenzone in casu gelegen is in de kern van Nijlen, zou deze bedrijvenzone volgens het GRS moeten evolueren naar een bedrijventerrein voor kleine en niet-hinderlijke bedrijven, daar waar het vroeger volgens het gewestplan een bedrijvenzone voor milieubelastende bedrijven was (als gevolg van het toen aldaar gevestigde bedrijf Socallight). De bestaande bedrijven mochten zich destijds rechtmatig in deze zone vestigen gelet op de gewestplanbestemming zone voor milieubelastende bedrijven. Deze bedrijven zijn evenwel uitgegroeid tot regionale bedrijven die door hun sterk dynamisch karakter de draagkracht van de omgeving overschrijden. Deze evolutie dateert evenwel grotendeels van voor de opmaak van de verschillende structuurplannen (RSV, RSPA, GRS). Gelet op het feit dat de bestaande bedrijven beschikken over rechtmatig verkregen stedenbouwkundige vergunningen en milieuvergunningen, is het juridisch gezien niet mogelijk voor de gemeente om met het RUP deze vergunningen ongedaan te maken en deze bedrijven te laten verdwijnen. Deze bedrijven mochten zich vestigen in de zone en er aldus van uit gaan dat zij zich op die locatie verder zouden kunnen ontwikkelen. De gemeente wenst dan ook rekening te houden met deze gewekte verwachtingen en de bestaande bedrijven rechtszekerheid te bieden. Met het RUP Bedrijvenzone Gewat wenst de gemeente dus enerzijds aan de bestaande bedrijven een maximale rechtszekerheid te geven, maar dient zij anderzijds rekening te houden met haar GRS en in het licht daarvan de verdere ontwikkeling van het bedrijventerrein te verfijnen tot een bedrijventerrein voor kleine, niet-hinderlijke (verweefbare-) bedrijven. Om deze twee doeleinden te kunnen realiseren diende de gemeente in het RUP Bedrijvenzone Gewat een overgangsregeling te voorzien. Het DORO voorziet in artikel 39 in de mogelijkheid om in de stedenbouwkundige voorschriften van een RUP een fasering of nabestemming te voorzien. De manier waarop deze mogelijkheid, het voorzien in een fasering of nabestemming, vertaald dient te worden in stedenbouwkundige voorschriften bij een RUP, is vooralsnog niet eenduidig. Het opmaken van RUP’s en meer in het bijzonder het redigeren van stedenbouwkundige voorschriften bij het RUP blijkt in de praktijk de nodige problemen met zich mee te brengen. Het DORO voorziet in artikel 39 weliswaar de mogelijkheid tot fasering of nabestemming in theorie, maar het in praktijk opstellen van een sluitend en juridisch correct voorschrift is veel moeilijker. Het RUP koppelt de overgangsregeling aan de stopzetting van de activiteiten van het bedrijf. Dit betekent dat zolang de activiteiten van de bedrijven niet worden stopgezet, de voorschriften van het RUP gelden die voorzien in een overgangsrecht. Pas zodra de activiteiten worden stopgezet, zal een nieuwe fase aanvangen, waarbij volgens het RUP, het bedrijventerrein verfijnd zal worden naar een bedrijventerrein voor kleine, niet-hinderlijke (verweefbare-) bedrijven. Een stopzetting van de activiteiten van een bedrijf zal noodzakelijk leiden tot de aanvraag van nieuwe vergunningen (stedenbouwkundige en milieu-) waarbij de nieuwe vergunning(en) in overeenstemming zullen zijn met het RUP Bedrijvenzone Gewat. Het RUP voorziet eigenlijk in twee fasen. De tweede fase neemt slechts geleidelijk een aanvang, namelijk telkens een huidige activiteit op het bedrijventerrein wordt stopgezet. Uiteindelijk zal de tweede fase slechts volledig ingaan na stopzetting van alle huidige activiteiten. Ten laatste op dit moment zullen de nieuwe voorschriften volledig toepassing vinden. X-13.513-10/26 Ook de Deputatie van de provincieraad van Antwerpen aanvaardt dat ‘de stopzetting van de activiteiten van het bedrijf’ een kantelpunt kan zijn voor de beoogde fasering of nabestemming in een RUP. In het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan van Nijlen werd de Laurys Gewatstraat geselecteerd als lokale weg II, meer specifiek als lokale wijkontsluitingsweg, bedrijfsontsluitingsweg en (vanaf de Paashoekstraat) als lokale fietsroute type 2 die de omliggende woonwijken ontsluit. Hieruit blijkt overduidelijk dat reeds in het GRS ervoor gekozen werd om het verkeer afkomstig van de bedrijvenzone in casu via de Laurys Gewatstraat te laten ontsluiten. Het RUP Bedrijvenzone Gewat voorziet met de centrale ontsluitingsweg via de Laurys Gewatstraat dan ook in een uitvoering van en in overeenstemming met het GRS. Volgens het GRS moet het profiel van de Laurys Gewatstraat aangepast worden aan de ontsluitingbehoefte van het bedrijventerrein. Aangezien deze nieuwe centrale ontsluitingsweg uitmondt in de Laurys Gewatstraat ter hoogte van het kruispunt met de Paashoekstraat moeten maatregelen getroffen worden voor een veiligere verkeerscirculatie gelet op de verschillende verkeersnet- werken en vervoersmodi. Om dit te kunnen realiseren moet het kruispunt volledig heringericht worden in functie van een betere opvang van de verschillende verkeersstromen, voornamelijk m.b.t. de recreatieve fietsroute. De beide kruispunten worden in deze optiek geïntegreerd tot een verkeersveilig knooppunt. Hiertoe wordt o.a. een afschuining voorzien die rekening houdt met de draaicirkel van de vrachtwagens, de aanleg van fietspaden en oversteekplaatsen, bewegwijzering, borden, verlichting,... Teneinde dit nieuwe verkeersveilige kruispunt te kunnen herinrichten werd een onteigeningsplan opgemaakt en samen met het RUP vastgesteld. Uit de toelichtingsnota bij het RUP Bedrijvenzone Gewat blijkt duidelijk dat de verkeersproblematiek wel degelijk voldoende geanalyseerd werd en dat rekening gehouden werd met het GRS en het mobiliteitsplan van de gemeente Nijlen. Het RUP bedrijvenzone Gewat voorziet rond de volledige bedrijvenzone een groene bufferstrook. Enkel ter hoogte van de grens tussen de ontsluitingsweg en het perceel van verzoeker wordt niet voorzien in een groene bufferstrook maar in een buffermuur. Het feit dat het RUP niet voorziet in een groenbuffer tussen de ontsluitingsweg en het perceel van verzoeker, volgt uit het feit enerzijds dat er in principe geen buffer moet worden voorzien tussen een openbare weg en een private eigendom en anderzijds een plaatsgebrek. Een buffer wordt in het algemeen enkel voorzien tussen een perceel waarop een activiteit (bedrijvigheid) wordt uitgeoefend en een aanpalend perceel gelegen in een andere bestemmingszone. Niettegenstaande dit algemeen gebruikte principe werd bij de opmaak van het RUP toch voorzien in een buffer tussen de ontsluitingsweg en het perceel van verzoeker, zijnde een buffermuur. Het was immers technisch niet haalbaar om een brede groene bufferstrook op die plaats te voorzien, gelet op de herinrichting van het verkeersveilige kruispunt zoals hierboven aangehaald. Op basis van alle beschikbare gegevens nam de gemeente een verantwoorde beslissing en voorzag als buffer tussen het perceel van verzoeker en de ontsluitingsweg in een buffermuur van 2,5 meter. Deze buffermuur biedt trouwens evenwaardige garanties voor de verzoeker naar het bufferen van lawaaihinder en zichthinder als een groene tuinstrook. Het RUP Bedrijvenzone Gewat is dan ook niet in strijd met de aangehaalde artikelen uit het DORO, noch met de aangehaalde beginselen van behoorlijk bestuur, noch is er sprake van machtsoverschrijding. (...)”. 3.1.
34. In haar nota repliceert de tweede verwerende partij : X-13.513-11/26 “Verzoekers zijn van oordeel dat het RUP Gewat de bovenvermelde artikelen en beginselen schendt omdat het RUP in tegenstrijd zou zijn met de bepalingen van het ruimtelijk structuurplan van de gemeente Nijlen, het ruimtelijk structuurplan van de Provincie Antwerpen en het ruimtelijk structuurplan Vlaanderen, alsmede met de uitgangspunten die de gemeente zelf zou hebben geformuleerd. Nijlen maakt deel uit van het buitengebied. In het RSPA (ruimtelijk structuurplan Antwerpen) werd Nijlen geselecteerd als een hoofddorp type III. Dit betekent dat Nijlen in principe niet in aanmerking komt voor de ontwikkeling van bijkomende bedrijventerreinen, tenzij voor de herlokalisatie van zonevreemde bedrijven. Het RUP Gewat betreft de omzetting van bestaand gebied voor milieu- belastende bedrijven naar zone voor lokale bedrijvigheid, ontsluitingsweg en buffer. Enkel aan de rand van het bestaande bedrijventerrein worden kleine gedeelten agrarisch gebied omgezet naar zone voor lokale bedrijvigheid. Het RUP betreft in geen geval de ontwikkeling van een nieuw bedrijventerrein en is in zoverre in overeenstemming met het RSV en het RSPA. Daarnaast bepaalt het RSV voor het buitengebied dat een lokaal bedrijven- terrein altijd dient afgestemd te worden op de plaatselijke behoefte aan lokale bedrijven en dat de kaveloppervlakte in functie moet staan van die lokale bedrijven. Zuivere kleinhandel kan er niet op worden toegelaten. De ontsluiting dient te gebeuren via een gemeentelijke verzamelweg die rechtstreeks aansluit op een primaire of secundaire weg. In het advies van de Vlaamse regering naar aanleiding van de plenaire vergadering wordt de verenigbaarheid van het RUP met het RSV onderzocht. De gewestelijk planologisch ambtenaar (op vandaag heet deze de gewestelijk stedenbouwkundig ambtenaar) schreef in haar advies d.d. 18 augustus 2006: ‘Nijlen behoort tot het buitengebied en is niet geselecteerd als economisch knooppunt; de opties die genomen zijn in het kader van het GRS en in dit RUP (omvorming naar lokaal bedrijventerrein met niet-hinderlijke bedrijven) passen in dit beleidskader. Volgens het Ruimtelijk Structuurplan Antwerpen is Nijlen geselecteerd als hoofddorp type III. Dit betekent dat de gemeente de mogelijkheid heeft om een bijkomend lokaal bedrijventerrein aan te duiden, enkel voor de herlo(k)alisatie van zonevreemde of historisch gegroeide bedrijven. In het geval van de bedrijvenzone Gewat betreft het echter een bestaand bedrijventerrein (gewestplan: gebied voor milieubelastende industrie), waarvan het RUP slechts een beperkte uitbreiding voorziet teneinde de grenzen van het bedrijventerrein af te stemmen op perceelsgrenzen. Dit vormt principieel geen bezwaar. Ruimtelijk is de voorgestelde afbakening aanvaardbaar, daar enkel beperkte, onbruikbare reststukken van het agrarisch gebied worden opgenomen en een smal perceel