Arrest 186129 - Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen - 09/09/2008

id="page_main" x-ms-format-detection="none"> Print deze pagina Afdrukformaat S M L XL Nieuwe JUPORTAL-zoekopdracht Sluit Tab Raad van State Vonnis/arrest van 09 september 2008 ECLI nr: ECLI:BE:RVSCE:2008:ARR.186.129 Rolnummer: A. 182983/XIV-29456 Zaak: Arrest 186129 - Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen - 09/09/2008 Rechtsgebied: Bestuursrecht Invoerdatum: 2008-09-29 Raadplegingen: 70 - laatst gezien 2026-06-29 08:31 Fiche Arrest nr 186.129 van 9 september 2008 Vreemdelingen - Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen Beslissing : Verwerping Thesaurus CAS: RAAD VAN STATE UTU-thesaurus: PUBLIEK EN ADMINISTRATIEF RECHT - RAAD VAN STATE - Arresten (Raad van State) Tekst van de beslissing RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK. nr. 186.129 van 9 september 2008 in de zaak A. 182.983/XIV-29.

1. In zake : XXX, die woonplaats kiest bij Advocaat F. JACOBS, kantoor houdende te 1050 BRUSSEL, Kroonlaan 207 tegen : de Commissaris-generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- -- DE VOORZITTER VAN DE XIVe KAMER, Gezien het verzoekschrift dat XXX, van Russische nationaliteit, op 2 mei 2007 heeft ingediend om de vernietiging te vorderen van de beslissing van 27 maart 2007 van de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen, tweede Nederlandse Kamer, waarbij haar beroep tot hervorming van de beslissing van 4 september 2006 van de Commissaris-generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen tot weigering van de erkenning van de status van vluchteling wordt verworpen; Gelet op de beschikking nr. 622 van 6 juni 2007 waarbij het cassatieberoep toelaatbaar wordt verklaard; Gelet op artikel 16 van het koninklijk besluit van 30 november 2006 tot vaststelling van de cassatie-procedure bij de Raad van State; Gezien de regelmatig gewisselde memories van antwoord en van wederantwoord; Gezien het verslag opgemaakt door Adjunct-auditeur R. VAN DEN EECKHOUT, op grond van artikel 16 van voormeld koninklijk besluit; Gelet op de kennisgeving van het verslag aan de partijen en gelet op het verzoek tot voortzetting teneinde te worden gehoord van de verzoekende partij; Gelet op de beschikking van 12 maart 2008 waarbij de terechtzitting bepaald wordt op 4 juni 2008; XIV-29.456-1/24 Gehoord het verslag van Kamervoorzitter A. BEIRLAEN; Gehoord de opmerkingen van Advocaat A. HAEGEMAN die, loco Advocaat F. JACOBS verschijnt voor de verzoekende partij en van Attaché K. MAES, die verschijnt voor de verwerende partij; Gehoord het eensluidend advies van Auditeur R. VAN DEN EECKHOUT; Gelet op titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973;
2. Over de gegevens van de zaak. Overwegende dat de gegevens van de zaak als volgt kunnen worden samengevat : 1.
3. XXX, van Russische nationaliteit, komt op 12 juli 2006 België binnen en vraagt op 13 juli 2006 om de erkenning van de hoedanigheid van vluchteling. 1.
4. Deze aanvraag wordt op 4 september 2006 door de Commissaris- generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen verworpen. 1.
5. Verzoeker tekent tegen deze weigeringsbeslissing op 19 september 2006 hoger beroep aan bij de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen. 1.
6. Op 15 december 2006 stuurt de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen een aangetekende brief naar verzoekster waarin zij verwijst naar de inwerkingtreding van de wet van 15 september 2006 tot hervorming van de Raad van State en tot oprichting van een Raad voor Vreemdelingenbetwistingen. Aan verzoekster wordt meegedeeld dat zij door het indienen van een “aanvullend verzoekschrift” dient duidelijk te maken dat zij de door haar opgestarte beroepsprocedure voor de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen wil verderzetten. Tevens wordt gesteld dat dit met zich meebrengt dat het initiële verzoekschrift wordt aangepast aan de nieuwe procedurevoorschriften. Zij wordt daarbij attent gemaakt op de strenge voorwaarden van artikel 235, §3, van voormelde wet van 15 september
7. XIV-29.456-2/24 1.
8. Op 10 januari 2007 dient verzoeksters toenmalige raadsvrouw het verzoekschrift tot voortzetting in bij de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen. Hierin herneemt zij wat zij reeds in het inleidend verzoekschrift heeft uiteengezet: “II. MIDDELEN Onverminderd alle andere middelen aan te voeren na onderzoek van het administratief dossier of ambtshalve op te werpen door de Vaste Beroepscommissie voor Vluchtelingen, werpt verzoekster de volgende middelen op: - schending van de motiveringsplicht zoals vereist door artikel 62 van de Vreemdelingenwet en door de Wet Motivering Bestuurshandelingen; - manifeste appreciatiefout, In tegenstelling tot hetgeen het CGVS heeft beslist, bevatten de verklaringen van verzoekster wel degelijk voldoende aanwijzingen voor een gegronde vrees voor vervolging in de zin van de Conventie van Genève. De elementen in het dossier tonen duidelijk aan dat verzoekster persoonlijk vervolgd wordt omwille van haar afkomst en politiek engagement alsook dat haar leven in gevaar is doordat haar echtgenoot reeds werd vermoord en haar reeds een pink werd afgesneden als teken van waarschuwing. Doordat wijlen de echtgenoot van verzoekster alsook de broer van verzoekster actief hebben deelgenomen aan de tweede Tsjetsjeense oorlog, werd verzoekster als teken van waarschuwing een pink afgesneden en werd zij nadien nog herhaaldelijk, zowel bij wijze van anonieme dreigbrief als op straat bedreigd. In de bestreden beslissing wordt ten onrechte gesteld dat er geen geloofwaardigheid kan orden gehecht aan de verklaringen van verzoekstern op basis van een aantal elementen uit verzoeksters dossier. Verzoekster heeft naar aanleiding van het interview op het CVGS inderdaad blijkbaar een aantal vragen niet correct begrepen. Dit doet evenwel geen afbreuk aan de grond en de inhoud van haar asielrelaas. In geen geval kan het CVGS in casu duidelijk stellen dat de verklaringen van verzoekster elke geloofwaardigheid zouden missen. Trouwens, de zus van verzoekster, XXX (O.V. 5.081.596) die in hetzelfde dorp woonachtig was als V, werd onlangs wel erkend als vluchteling. Verzoekster kan om evidente redenen niet meer terugkeren naar Tsjetsjenië. Het is duidelijk dat de veiligheid van verzoekster in gevaar is in Tsjetsjenië alwaar zij niet kan rekenen op voldoende bescherming. Er is geen enkele reden om de geloofwaardigheid en de eerlijkheid van de rest van verzoeksters verklaringen in twijfel te trekken.”. 1.
9. Op de zitting van 20 maart 2007 wordt verzoekster, bijgestaan door haar raadsvrouw, gehoord. 1.
10. Op 27 maart 2007 neemt de voorzitter van de tweede Nederlandse Kamer van de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen de thans bestreden beslissing. Deze beslissing is als volgt gemotiveerd : “(...) Verzoekster roept in een eerste en enig middel de schending van de motiveringsplicht in zoals vereist door artikel 62 van de Vreemdelingenwet en door de Wet Motivering Bestuurshandelingen en de manifeste appreciatiefout van de Commissaris-generaal. XIV-29.456-3/24 Verzoekster roept tevens de schending van de Conventie van Genève in. Het is aannemelijk dat zij hierbij verwijst naar het Internationaal Verdrag betreffende de status van vluchtelingen, ondertekend te Genève op 28 juli 1951 (Vluchtelingenconventie). Verzoekster duidt niet aan welke bepaling van de Vluchtelingenconventie zij geschonden acht. Het is aannemelijk dat zij doelt op de definitie van vluchteling die in deze Conventie is opgenomen. Wat de ingeroepen schending van de motiveringsplicht betreft, heeft de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen tot doel de betrokkene een zodanig inzicht in de motieven van de beslissing te verschaffen, dat hij of zij in staat is te weten of het zin heeft zich tegen die beslissing te verweren met de middelen die het recht hem of haar verschaft. Uit het verzoekschrift blijkt dat verzoekster de motieven van de bestreden beslissing kent, zodat het doel van de uitdrukkelijke motiveringsplicht in casu is bereikt. Hetzelfde geldt voor de aangevoerde schending van artikel 62 van de Vreemdelingenwet. Verzoekster verwijst naar “de manifeste appreciatiefout van de Commissaris-generaal”. Zij betwist aldus de beoordeling door de Commissaris-generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen van de aangehaalde feiten. De verzoekende partij voert aldus de schending van de materiële motiveringsplicht aan, zodat dit middel ook vanuit dit oogpunt wordt onderzocht. De bestreden beslissing stelt dat verzoekster niet aannemelijk heeft gemaakt dat zij tijdens de jaren voor haar aankomst in België effectief in Tsjetsjenië heeft verbleven. De bestreden beslissing stelt: “Wat betreft de eerste Tsjetsjeense oorlog die begon in 1994, verklaarde u verkeerdelijk dat deze duurde tot 1998/
11. U weet ook niet waarom deze oorlog werd gevoerd, noch hoe hij werd stopgezet. (CGVS, p.31-32) Gevraagd of u Lebed kende, bleef u het antwoord schuldig (CGVS, p.37). De Russische veiligheidschef Alexander Lebed was nochtans samen met A. Mashkadov verantwoordelijk voor het beëindigen van de eerste Tsjetsjeense oorlog in
12. U wist verder niet wat de aanleiding was van de tweede Tsjetsjeense oorlog die in september 1999 begon (CGVS, p.34). Gevraagd naar een eventuele link tussen Sjamil Basaev en het begin van deze oorlog, wist u niet wat deze kon zijn (CGVS, p.56). De inval van Baseav in Bothlik, Dagestan in augustus 1999 was echter de directe aanleiding voor de start van de tweede Tsjetsjeense oorlog. In dit verband herkende u Bothlik evenmin (CGVS, p.37). U verklaarde bovendien dat het merendeel van de Tsjetsjeense vluchtelingen die naar Ingoesjetië trokken aanvankelijk gemakkelijk de grens over konden (CGVS, p.40-41). Uit de op het Commissariaat-generaal beschikbare informatie blijkt echter aan dat Russische militairen reeds bij het begin van de tweede oorlog de grens met Ingoesjetië hadden gesloten waardoor er kilometers lange rijen vluchtelingen onstonden aan de grensposten. Vermits het Atchkoy-Martan district het grootste deel van de Tsjetsjeens-Ingoesjetische grens vormt, is het zeer opmerkelijk dat u hiervan niet op de hoogte zou zijn. Vervolgens bent u zeer onduidelijk over de militaire strijd die werd gevoerd om Valerik tijdens de tweede Tsjetsjeense oorlog. Aanvankelijk stelde u dat er enkel rebellen naar Valerik kwamen en dat er eigenlijk geen echte oorlog was (CGVS, p.34). Later verklaarde u dat de Russen in januari 2002 Valerik aanvielen (CGVS, p.35). Voordien waren er ook al Russen in Valerik geweest, maar u weet blijkbaar niet meer of er tussen september 1999 en januari 2002 bombardementen waren op Valerik (CGVS, p.36-37). Wanneer u gevraagd werd de sfeer in Valerik het eerste jaar van de tweede oorlog te beschrijven, zei u dat het rustig was in het dorp. Het dorp zou in die periode nooit afgesloten of geblokkeerd geweest zijn en mensen konden zonder problemen het dorp binnenkomen of verlaten. De beschikbare informatie vermeldt echter dat Valerik begin januari 2000 door Russische militairen werd afgesloten en dat iedereen die het dorp probeerde te verlaten werd neergeschoten. Van iemand die beweerde tijdens de tweede oorlog in Valerik gewoond te hebben, mag toch minstens verwacht worden op de hoogte te zijn van dergelijke ingrijpende gebeurtenissen. Behalve uw verblijf in Valerik aan het begin van de tweede Tsjetsjeense oorlog, heeft u evenmin uw verblijf de laatste drie jaar in Valerik aannemelijk gemaakt. Gevraagd XIV-29.456-4/24 naar grootschalige zuiveringsacties in de periode 2004-2006 in Valerik, zei u dat er enkel kleine acties waren. Grootschalige acties zouden er niet geweest zijn. Valerik zou volgens u ook nooit afgesloten of geblokkeerd zijn. (CGVS, p.44) Voornoemde informatie spreekt beide verklaringen echter tegen. Op 1 november 2005 werd Valerik afgesloten en werd er een grote zuiveringsactie gehouden. Gevraagd naar opvallende zuiveringsacties voor 2004, stelde u dat die er niet waren (CGVS, p.45). Nochtans werd in december 2003 een grote zuiveringsactie gehouden in Valerik met 500 leden van de ordediensten die in het dorp aankwamen met 32 wagens. Het is onmogelijk dat u als inwoner van Valerik dergelijk grootschalige operatie niet zou opgemerkt hebben. Daarenboven is het zeer opmerkelijk dat u meent dat het district Atchkoy-Martan district enkel omgeven is door Tsjetsjeens grondgebied (CGVS, p.15), terwijl het een groot deel vormt van de grens met Ingoesjetië. Ingoesjetië is ook de enige deelrepubliek die u kan noemen wanneer u gevraagd werd naar de omringende deelrepublieken van Tsjetsjenië (CGVS, p.29).” Verzoekster stelt dat de verwerende partij in dit verband een manifeste appreciatiefout heeft begaan. In tegenstelling tot hetgeen in de bestreden beslissing staat, bevatten de verklaringen van verzoekster weldegelijk voldoende aanwijzingen voor een gegronde vrees voor vervolging in de zin van de Conventie van Genève. Zij stelt dat in de bestreden beslissing dan ook ten onrechte wordt gesteld dat er geen geloof kan worden gehecht aan haar verklaringen op basis van een aantal elementen uit het dossier. Uit de bestreden beslissing blijkt de ontoereikende kennis van verzoekster over de situatie in Tsjetsjenië in de periode die haar definitief vertrek voorafgaat. De door de verwerende partij aangehaalde feiten worden gestaafd door informatie die in het administratief dossier is terug te vinden. De verzoekende partij vervolgt dat ze een aantal vragen blijkbaar niet correct begrepen had, hetgeen nochtans geen afbreuk doet aan de grond en inhoud van haar asielrelaas. Dit wordt niet concreet toegelicht door verzoekster en blijkt niet uit het administratief dossier. Bij de aanvang van het gehoor bij het CGVS (gehoorverslag 24 augustus 2006, p. 1) werd de verzoekende partij erop gewezen dat eventuele problemen (betreffende de tolk of andere) gemeld moeten worden, maar zij heeft bij het CGVS geen opmerkingen gemaakt in dit verband. Uit het gehoorverslag op het Commissariaat-generaal blijkt dat verzoekster er aan een grondig gehoor werd onderworpen en dat daar waar zij een vraag niet meteen scheen te begrijpen, deze vraag haar nogmaals werd geformuleerd waardoor ze deze, afgaande op haar antwoorden, wel begreep. De bestreden beslissing stelt dat aangezien geen geloof kan worden gehecht aan het recente verblijf van verzoekster, er evenmin enig geloof kan worden gehecht aan de door haar aangehaalde vervolgingsfeiten die ze er zou hebben meegemaakt. Verzoekster stelt nochtans dat het Commissariaat-generaal in geen geval kan stellen dat haar verklaringen elke geloofwaardigheid zouden missen. De bestreden beslissing moet worden gelezen als een geheel en de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen dient na te gaan of de verschillende motieven in gezamenlijke lezing voldoende draagkrachtig zijn. De bestreden beslissing wijst erop dat de verzoekende partij haar recent verblijf in Tsjetsjenië niet aannemelijk maakt, waaruit voortvloeit dat geen geloof kan worden gehecht aan de door haar ingeroepen vluchtmotieven, met name de moord op haar man op 6 juni 2006 en de nasleep hiervan die immers de rechtstreekse aanleiding vormde voor verzoekster om haar land te ontvluchten. Volledigheidshalve zij opgemerkt dat verzoekster geen enkel begin van bewijs aanbrengt aangaande de aangehaalde feiten, onder meer (de dood van) haar man. Verzoekster werpt terloops nog op dat haar zus onlangs als vluchteling werd erkend. Het loutere feit dat een familielid van de verzoekende partij als vluchteling werd erkend is op zich geen bewijs van de hoedanigheid van vluchteling. Verzoekster wijst niet aan welke elementen uit het relaas van haar zus het bewijs zijn van haar gegronde vrees voor vervolging. XIV-29.456-5/24 De verzoekende partij weerlegt het besluit van de bestreden beslissing niet dat zij niet aannemelijk maakt dat zij tijdens de jaren voor haar aankomst in België effectief in Tsjetsjenië heeft verbleven en dat de aangehaalde feiten derhalve niet bewezen zijn. De verzoekster toont niet aan dat zij de bescherming van het land waarvan zij de nationaliteit bezit niet kan of niet wil inroepen omwille van een gegronde vrees voor vervolging zoals bepaald in art. 1, par. A, al. 2 van het Verdrag van Genève van 28 juli
13. BESLUIT: Enig artikel. Het beroep wordt verworpen. (...).”.
14. Over de ontvankelijkheid van het beroep. 2.
15. Overwegende dat verzoekster als enig middel aanvoert: “MIDDELEN EERSTE MIDDEL Schendig van art. 2 par. 2 en 3 van de Wet van 29 juli 1991 betreffende de formele motiveringsplicht van administratieve akten en artikel 57/22 van de Wet van 15.12.1980 betreffende de toegang, het verblijf, de vestiging en de verwijdering van vreemdeling, artikel 149 G.W.; Schending van de principes van behoorlijk bestuur, principes van machtsoverschrijding en de schending van de algemene principes van het recht op een eerlijke en openbare behandeling van het proces, Schending van artikels 39/65 et 48/4, 49/3 van de Wet van 15.12.1980 betreffende de toegang, het verblijf, de vestiging en de verwijdering van vreemdeling, en van artikel 3 van de Conventie van de Mensenrechten Dat echter de motivering moet betrekking hebben op de ingeroepen feiten, waarbij melding moet worden gemaakt van de toepasselijke juridische regels en waarbij dient gemeld te worden hoe en waarom deze juridische regels hebben aanleiding gegeven tot de genomen beslissing; Bovendien stelt de wet dat de motivering afdoende dient te zijn. Teneinde als afdoende kunnen beschouwd te worden dient de motivatie steun te vinden in het administratief dossier en alle elementen die ter kennis van de administratie werden gebracht in overweging te nemen, hetgeen eveneens inhoudt rekening te houden met een algemeen gekende situatie in het land dat ontvlucht werd. Dat deze principes ook de VBCV een voorzichtigheid en - zorgvuldigheidsplicht opleggen bij de behandeling van dossiers die aan hun beoordeling worden voorgelegd; De Vaste Beroepscommissie baseert tevens haar beslissing op onvolledige elementen; De rechtspraak van de Raad van State is in dit kader zeer duidelijk ( arrest nr. 51.170 dd. 17.01.1995 arrest nr. 53.194 dd. 10.05.1992 en arrest nr. 49.995 dd. 28.10.1994); De beslissing van de Vaste-Beroepscommissie getuigt van een uitzonderlijke achteloosheid waarmee hij het dossier van verzoekende partij heeft behandeld, - hoewel er voldoende aanwijzingen bestaan om te besluiten dat er een reële vrees bestaat voor haar leven en haar fysieke integriteit in geval verzoekende partij zou terugkeren naar haar land, De bestreden beslissing is bijgevolg strijdig met het principe van behoorlijk bestuur en schendt tevens het recht op een eerlijke behandeling van de zaak; De beslissing schendt artikels 48/4, 49/3 van de Wet van 15.12.1980 Het behoorde de VBC na te gaan of de aanvraag van verzoekster niet met andere criteria aanknoop die de toekenning van het status van subsidiaire bescherming kon rechtvaardigen; XIV-29.456-6/24 Dat deze vereiste in verband dient te worden gelegd met artikel 3 van de Conventie van de Mens; Dat het recht beschermd door artikel 3 onaantastbaar, ongedeerd en absoluut dient te blijven en geen enkele uitzondering duldt; Dat het samen met artikel 1, het de Staten een verbod oplegt maar ook een positieve verplichting oplegt, iedere mens te beschermen tegen slechte behandelingen. «L'Etat où se trouve l'étranger qui fait valoir des griefs défendables doit prendre en considération la situation du pays vers lequel il est susceptible d'être renvoyé ( ou d'être contraint de retourner ), sa législation, et le cas échéant, les assurances de celui-ci, afin de s'assurer qu'il n'existe pas d'éléments suffisamment concrets et déterminants permettant de conclure qu'il y risquerait un sort interdit par l'article 3 ( C.E.S.D.H, 7 mars 2000, T.L/ Royaume uni ).;» De getroffen beslissing luidt als volgt : "Verzoekster roept in een eerste en enig middel de schending van de motiveringsplicht in zoals vereist door artikel 52 van de Vreemdelingenwet en door de Wet Motivering Bestuurshandelingen en de manifeste appreciatiefout van de Commissaris-generaal. Verzoekster roept tevens de schending van de Conventie van Genève in. Het is aannemelijk dat zij hierbij verwijst naar het Internationaal Verdrag betreffende de status van vluchtelingen, ondertekend te Genève op 28 juli 1951 (Vluchtelingenconventie), Verzoekster duidt niet aan welke bepaling van de Vluchtelingenconventie zij geschonden acht. Het is aannemelijk dat zij doelt op de definitie van vluchteling die in de%e Conventie is opgenomen. Wat de ingeroepen schending van de motiveringsplicht betreft, heeft de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen tot doel de betrokkene een zodanig inzicht in de motieven van de beslissing te verschaffen, dat hij of zij in staat is te 2weten of het zin heeft zich tegen die beslissing te verweren met de middelen die het recht hem of haar verschaft. Uit het verzoekschrift blijkt dat verzoekster de motieven van de bestreden beslissing kent, zodat het doel van de uitdrukkelijke motiveringsplicht in casu is bereikt. Hetzelfde geldt voor de aangevoerde schending van artikel 62 van de Vreemdelingenwet. Verzoekster verwijst naar “de manifeste appreciatiefout van de Commissaris-generaal”. Zij betwist aldus de beoordeling door de Commissaris-generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen van de aangehaalde feiten. De verzoekende partij voert aldus de schending van de materiële motiveringsplicht aan, zodat dit middel ook vanuit dit oogpunt wordt onderzocht. De bestreden beslissing stelt dat verzoekster niet aannemelijk heeft gemaakt dat zij tijdens de jaren voor haar aankomst in België effectief in Tsjetsjenië heeft verbleven. De bestreden beslissing stelt: "Wat betreft de eerste Tsjetsjeense oorlog die begon in 1994, verklaarde u verkeerdelijk dat deze duurde tot 1998/
16. U weet ook niet waarom deze oorlog werd gevoerd, noch hoe hij werd stopgezet. (CGVS, p. 31-32) Gevraagd of u Lebed kende, bleef u het antwoord schuldig (CGVS, p.37). De Russische veiligheidschef Alexander Lebed was nochtans samen met A. Mashkadov verantwoordelijk voor het beëindigen van de eerste Tsjetsjeense oorlog in
17. U wist verder niet wat de aanleiding was van de tweede Tsjetsjeense oorlog die in september 1999 begon (CGVS, p.34). Gevraagd naar een eventuele link tussen Sjamil Basaev en het begin van deze oorlog, wist u nier wat deze kon zijn (CM, p.56). De inval van Baseav in Bothlik, Dagesran in augustus 1999 was echter de directe aanleiding voor de start van de tweede Tsjetsjeense oorlog. In dit verband herkende u Bothlik evenmin (CGVS, p.37). U verklaarde bovendien dat het merendeel van de Tsjetsjeense vluchrelingen die naar Ingoesjetië trokken aanvankelijk gemakkelijk de grens over konden (CGVS, p. 40-41). Uit de op her Commissariaat-generaal beschikbare informatie blijkt echter aan dat Russische militairen reeds bij het begin van de tweede oorlog de grens met Ingoesjetië hadden gesloten waardoor er kilometers lange rijen vluchtelingen onstonden aan de grensposten. Vermits het Atchkoy-Martan district het grootste deel van de Tsjetsjeens-Ingoesjetische grens vormt, is het zeer opmerkelijk dat u hiervan niet op de hoogte zou zijn. Vervolgens bent u zeer onduidelijk over de XIV-29.456-7/24 militaire strijd die werd gevoerd om Valerik tijdens de tweede Tsjetsjeense oorlog. Aanvankelijk stelde u dat er enkel rebellen naar Valerik kwamen en dat er eigenlijk geen echte oorlog was (CGVS, p. 34). Later verklaarde u dat de Russen in januari 2002 Valerik aanvielen (CGVS, p. 35), Voordien waren er ook al Russen in Valerik geweest, maar u weet blijkbaar niet meer of er russen september 1999 en januari 2002 bombardementen waren op Valerik (CGVS, p. 3637). Wanneer u gevraagd werd de sfeer in Valerik het eerste jaar van de tweede oorlog te beschrijven, zei u dat het rustig was in het dorp. Het dorp zou in die periode nooit afgesloten of geblokkeerd geweest zijn en mensen konden zonder problemen het dorp binnenkomen of verlaten. De beschikbare informatie vermeldt echter dat Valerik begin januari 2000 door Russische militairen werd afgesloten en dat iedereen die het dorp probeerde te verlaten werd neergeschoten. Van iemand die beweerde tijdens de tweede oorlog in Valerik gewoond te hebben, mag toch minstens verwacht worden op de hoogte te zijn van dergelijke ingrijpende gebeurtenissen. Behalve uw verblijf in Valerik aan het begin van de tweede Tsjetsjeense oorlog, heeft u evenmin uw verblijf de laatste drie jaar in Valerik aannemelijk gemaakt. Gevraagd naar grootschalige zuiveringsacties in de periode 2004-2006 in Valerik, zei u dat er enkel kleine acties waren. Grootschalige acties zouden er niet geweest zijn. Valerik zou volgens u ook nooit afgesloten of geblokkeerd zijn. (CGVS, p. 44) Voornoemde informatie spreekt beide verklaringen echter tegen. Op 1 november 2005 werd Valerik afgesloten en werd er een grote zuiveringsactie gehouden. Gevraagd naar opvallende zuiveringsacties voor 2004, stelde u dat die er niet waren (CGVS, p.46). Nochtans werd in december 2003 een grote zuiveringsactie gehouden in Valerik met 500 leden van de ordediensten die in het dorp aankwamen met 32 wagens. Het is onmogelijk dat u als inwoner van Valerik dergelijk grootschalige operatie niet zou opgemerkt hebben. Daarenboven is het zeer opmerkelijk dat u meent dat het district Atchkoy-Marran district enkel omgeven is door Tsjetsjeens grondgebied (CGVS, p. 15); terwijl het een groot deel vormt van de grens met Ingoesjetië.. Ingoesjetië is ook de enige deelrepubliek die u kan noemen wanneer u gevraagd werd naar de omringende deelrepublieken van Tsjetsjenie (CGVS, p. 29)." Verzoekster stelt dat de verwerende partij in dit verband een manifeste appreciatiefout heeft begaan. In tegenstelling tot hetgeen in de bestreden beslissing staat, bevatten de verklaringen van verzoekster wel degelijk voldoende aanwijzingen voor een gegronde vrees voor vervolging in de zin van de Conventie van Genève. Zij stelt dat in de bestreden beslissing dan ook ten onrechte wordt gesteld dat er geen geloof kan worden gehecht aan haar verklaringen op basis van een aantal elementen uit het dossier. Uit de bestreden beslissing blijkt de ontoereikende kennis van verzoekster over de situatie in Tsjetsjenië in de periode die haar definitief vertrek voorafgaat. De door de verwerende partij aangehaalde feiten worden gestaafd door informatie die in het administratief dossier is terug te vinden.' De verzoekende partij vervolgt dat ze een aantal vragen blijkbaar niet correct begrepen had, hetgeen nochtans geen afbreuk doet aan de grond en inhoud van haar asielrelaas. Dit wordt niet concreet toegelicht door verzoekster en blijkt niet uit het administratief dossier. Bij de aanvang van het gehoor bij het CGVS (gehoorverslag 24 augustus 2006, p. 1) werd de verzoekende partij erop gewezen dat eventuele problemen (betreffende de tolk of andere) gemeld moeten worden, maar zij heeft bij het CGVS geen opmerkingen gemaakt in dit verband. Uit het gehoorverslag op het Commissariaat-generaal blijkt dat verzoekster er aan een grondig gehoor werd onderworpen en dat daar waar zij een vraag niet meteen scheen te begrijpen, deze vraag haar nogmaals werd geformuleerd waardoor ze deze, afgaande op haar antwoorden, wel begreep. De bestreden beslissing stelt dat aangezien geen geloof kan worden gehecht aan het recente verblijf van verzoekster, er evenmin enig geloof kan worden gehecht aan de door haar aangehaalde vervolgingsfeiten die ze er zou hebben meegemaakt. XIV-29.456-8/24 Verzoekster stelt nochtans dat het Commissariaat-generaal in geen geval kan stellen dat haar verklaringen elke geloofwaardigheid zouden missen. De bestreden beslissing moet worden gelezen als een geheel en de Vaste Beroepscommissie voor vluchtelingen dient na te gaan of de verschillende motieven in gezamenlijke lezing voldoende draagkrachtig zijn. De bestreden beslissing wijst erop dat de verzoekende partij haar recent verblijf in Tsjetsjenië niet aannemelijk maakt, waaruit voortvloeit dat geen geloof kan worden gehecht aan de door haar ingeroepen vluchtmotieven, met name de moord op haar man op 6 juni 2006 en de nasleep hiervan die immers de rechtstreekse aanleiding vormde voor verzoekster om haar land te ontvluchten. Volledigheidshalve zij opgemerkt dat verzoekster geen enkel begin van bewijs aanbrengt aangaande de aangehaalde feiten, onder meer (de dood van) haar man. Verzoekster werpt terloops nog op dat haar zus onlangs als vluchteling werd erkend. Het loutere feit dat een familielid van de verzoekende partij als vluchteling werd erkend is op zich geen bewijs van de hoedanigheid van vluchteling. Verzoekster wijst niet aan welke elementen uit het relaas van haar zus het bewijs zijn van haar gegronde vrees voor vervolging. De verzoekende partij weerlegt het besluit van de bestreden beslissing niet dat zij niet aannemelijk maakt dat zij tijdens de jaren voor haar aankomst in België effectief in Tsjetsjenië heeft verbleven en dat de aangehaalde feiten derhalve niet bewezen zijn. De verzoekster toont niet aan dat zij de bescherming van het land waarvan zij de nationaliteit bezit niet kan of niet wil inroepen omwille van een gegronde vrees voor vervolging zoals bepaald in art. 1, par. A, al. 2 van het Verdrag van Genève van 28 juli
18. BESLUIT: Enig artikel. Het beroep wordt verworpen. ÷ Er dient vooreerst te worden opgemerkt en benadrukt dat de Tsjetsjeense origine van verzoekende partij op zich niet in twijfel wordt gebracht, Dat de Tsjetsjeense origine van verzoekende partij echter ook getoetst werd /of kon worden aan de hand van concrete elementen, waaronder haar kennis van de Tsjetsjeense taal, de Tsjetsjeense gebruiken; Verzoekster heeft het originele van haar geboorteakte voorgelegd, document waarvan de authenticiteit niet wordt betwist en die duidelijk de Tsjetsjeense origine van verzoekster bewijst langs vaders en moeders-zij de; Dat evenmin de verwantschap met de in België erkende zus wordt ontkend, element dat op zich niet van aard is om de problemen van verzoekster te staven, doch wel haar Tsjetsjeense origine en haar verblijfplaats in Tsjetsjenië; De erkende zus heeft de identiteit van haar zus en verblijfplaats aangegeven toen zij hiervan verzocht werd; Deze elementen zijn op zich reeds van aard om allerminst de subsidiaire bescherming toe te kennen; Verzoekster is in 1981 geboren en de oorlog is in 1994 uitgebroken; Zij was derhalve amper 13 jaar oud; Zij is weinig geschoold geweest en heeft Tsjetsjenë niet verlaten, noch gedurende de eerste noch gedurende de tweede oorlog; Dit houdt in dat zij nooit iets anders dan oorlog, geweld, stress heeft meegemaakt; Zij is bovendien verminkt, vermits haar pink afgekapt werd; Dat er bijgevolg reden voor handen is te menen dat verzoekster niet volkomen in staat is zich hetgeen zij meegemaakt heeft te weergeven, deels omdat de feitelijke omstandigheden in omvang te enorm zijn, deels omdat zij getraumatiseerd werd; Uit verschillende studies in verband met het mechanisme van het geheugen, blijkt dat het geheugen helemaal niet werkt als een computer waarin alle gegevens gestockeerd blijven, en die als dusdanig op informatische wijze, op ieder ogenblik kunnen worden weergegeven ( Israel ROSENFIELD, L'invention de la mémoire, Flammarion, 1988, o.m. p 203 en volgenden) XIV-29.456-9/24 Volgens BARTLETT, «La remémoration n'est pas une réactivation d'innombrables traces inanimées et fragmentaires. C'est une reconstruction ou construction imaginative, que fonde notre attitude face à une globalité active, composée de réactions passées ou d'expériences, en relation à un petit détail saillant, qui apparaît généralement sous forme d'image ou à travers le langage. Ainsi, le souvenir n'est que rarement fidèle, même dans son expression la plus élémentaire, où ce qui est répété est appris par coeur... » ( F.C. BARTLETT, Remembering: a study in experimental and social psychology, Cambridge, Cambridge University Press, 1964, p. 213). Dat ivm personen afkomstig uit Tsjetsjenië, de VBC reeds herhaaldelijk heeft moeten vaststellen dat zij niet meer in staat waren een "chronologie" weer te geven; - Dat de VBCV reeds herhaaldelijk beslissingen heeft gemotiveerd als volgt: “Ref.- VB104- 28501E575, dd. 22.06.2005 ... ... Overwegende dat alle mensenrechtenrapporten en publieke bronnen (Human Rights Wateh, Amnesty International, http://~ews.bbc.co.uk, Algemeen ambtsbericht noordelijke Kaukasus van het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken van mei 2003 en januari 2005) bevestigen dat de veiligheidssituatie in Tsjetsjenië uitermate precair blijft; dat de algemene situatie na de moord op president Kadyrov in 2004 nog verslechterd is en het conflict uitbreiding neemt naar de andere republieken uit de Noordelijke Kaukasus; dat zowel van de kant van de Russische troepen als van de kant van de Tsjetsjeense strijdende partijen, waaronder de rebellen maar ook pro-Moskou gezinde milities, regelmatig sprake is van ernstige mensenrechtenschendingen en gewelddadige acties waarvan Tsjetsjeense burgers slachtoffer werden; dat de mensenrechtenschendingen gedijen in een klimaat van straffeloosheid dat overheerst in de republiek,- dat de ontwerpresolutie, door België mee ondertekend en opgemaakt door de Economische en Sociale Raad van de Verenigde Naties voor de 59ste vergadering van de United Nations High Commissioner tor Human Rights te Genève, haar grote bezorgdheid uitdrukt voor de aanhoudende schendingen van de mensenrechten in de Tsjetsjeense Republiek en hierbij verdwijningen, buitenrechtelijke en arbitraire terechtstellingen, foltering, mishandeling en willekeurige arrestaties benadrukt (Situation of human rights in the Republic of Chechnya of the Russian Federation, E/CNA/2003/L. 13, 09/04/2003); dat de vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties (UNHCR) de mening is toegedaan dat Tsjetsjenen die uit Tsjetsjenië komen, waar zij hun woonplaats hadden alvorens een asielaanvraag in het buitenland in te dienen, internationale bescherming nodig hebben (UNHCR Position regarding Asylum-Seekers and Refugees from the Chechen Republic, Russian Fédération, oktober 2004); dat er op basis van de stukken uit het administratieve dossier en het verhoor ter zitting, en gelet op de grove mensenrechtenschendingen die voortvloeien uit dit conflict, geen ernstige redenen zijn om te veronderstellen dat de bepalingen van dit Verdrag niet van toepassing zijn op appellant omdat hij betrokken was bij feiten bepaald in artikel 1, F van het Verdrag van Genève; Overwegende dat appellant, gelet op zijn leeftijd, tot de risico van de in alle rapporten veelbesproken verdwijningen en ontvoeringen mannen geviseerd worden tussen achttien en veertig jaar; dat uit diverse rapporten blijkt dat het aantal ontvoeringen en verdwijningen in 2004 niet is afgenomen; .... ". "N/ 04-3344/F1915/cd m.b.t. een man van Tsjeense origine uit Dagestan, dorp Osman- Yurt .... Que le requérant est d'origine tchétchène; qu'il a été arbitrairement arrêté dufait de cette origine et d'une suspicion de complicité avec les combattants tchétchènes; Que le requérant craint de subir des persécutions en cas de retour dans son pays, du fait de sa nationalité et d'opinions politiques qui lui seraient imputées; Que cette crainte est raisonnable au vu du profil particulier du requérant, ancien policier affecté au contrôle de lafrontière avec la Tchetchénie, et de la déffadation générale de la situation des droits de l'homme en Tchétchénie et dans les ré-aions environnantes Que cette crainte se rattache aux critères visés à l'article ler, section A, paragraphe 2, de la Convention de Genève; qu'en effet, d'une part, la nationalité au sens de cette disposition recouvre «en particulier, l'appartenance à un groupe soudé par son identité culturelle, ethnique ou linguistique, ses origines géographiques ou politiques XIV-29.456-10/24 communes» (directive 20041831CE du Conseil de l'Union européenne, du 29 avril 2004, art. 10, §1, c) JO. 30-09-2004) ; que les Tchétchènes doivent être considérés comme une nationalité selon cette acception; que d'autre part, « lorsque l'on évalue si un demandeur craint avec raison d'être persécuté, il est indifférent qu'il possède effectivement la caractéristique liée [notamment] aux opinions politiques à l'origine de la persécution, pour autant que cette caractéristique lui soit attribuée par l'agent de persécution» (idem, art. 10, §2) ; Que la Commission n'aperçoit aucune raison de penser que le requérant se serait rendu coupable de crimes ou d'agissements visés à l'article ler, section F, de la Convention de Genève, qui seraient de nature à l'exclure du bénéfice de la protection internationale prévue par ladite Convention; Considérant enfin que la Commission dispose de plusieurs sources d'information établissant que sur l'ensemble du territoire de la Fédération de Russie, des personnes d'origine caucasienne etlou soupçonnées d'apporter leur soutien à la cause tchétchène sont régulièrement victimes de violations des droits l'homme en raison de cette origine et/ou de leurs opinions politiques supposées (pièce 1/1 du dossier de procédure: note de la Commission sur la situation des Tchétchènes en Fédération de Russie; Entretien avec un représentant de l'association Mémorial; US. Government, Department of State, Country Reports on Human Rights Practices - 2004, Russia, fevrier 2005 ; International Helsinki Federation of Human Rights, FSB Raids the Russian - Tchetchen Friendship Society, Vienne, 2010112005 ; M, Russia. M disturbed that journalist's appeal denied, 21 janvier 2005; Amnesty international; voir également: CPRRI04-2143/F1664 du 7janvier 2005 et CPRR1042073/F1771 du 9 mars 2005); Qu'il n'existe, en règle générale, pas d'alternative raisonnable de protection interne dans la Fédération de Russie pour les Tchétchènes qui sont contraints de fuir leur région d'origine (pièce 1/1 du dossier de procédure); - Dat verzoeker in casu van gemengde origine is, Ingoesh via zijn vader, Tsjetsjeens via zijn moeder en dat hij zijn permanent verblijf in Grozny had. Dat dit reeds op zich reeds volstaat om een vrees tot vervolging te verwekken. Dat de situatie sedert de aankomst van verzoeker niet is verbeterd en dat uit de volgende informatie blijkt dat de situatie in 2005 steeds heel precair en gevaarlijk bleef, ondanks de beweerde "normalisatie"; - Médecins Sans Frontières: TCHÉTCHÉNIE - Visite à Grozny http://www.msf.ch/TCHETCHENIEVisite.
19. 98.html?&tx - ttnews[pointer]=6&tX...17/07/2006 20.04.2005 Sous la pression des autorités russes et ingouches, beaucoup de Tchétchènes réfugiés dans la république voisine d'Ingouchie ont pris la route du retour. Ils ne sont plus aujourd'hui que 34 000 en Ingouchie, contre 80 000 voici un an et demi. Pour prendre en compte cette réalité nouvelle, nous avons décidé de renforcer nos équipes et nos activités en Tchétchénie. Denis Lemasson, responsable adjoint de nos programmes dans la région était à Grozny le 11 février dernier. Voici son témoignage. Ruines de la ville de Grozny Nazran (Ingouchie), 10 février
20. En début de soirée, en fonction des informations recueillies, nous prenons la décision d'aller à Grozny le lendemain. Lever matinal. Nous passons sans ennui, dans le brouillard, le fameux "Kavkaz check point" qui sépare lIngouchie de la Tchétchénie. Nous doublons les tanks russes qui roulent au pas encadrant des équipes de démineurs. Grozny, enfin. En ruines. Une ville où l'on cherche désespérément les signes d'une reconstruction. Où l'on ressent, presque physiquement, lampleur des bombardements passes, la volonté de rayer la ville de la carte. Retour en Tchétchénie Pourtant, Grozny n'est plus aujourd'hui une ville fantôme. Beaucoup de Tchétchènes sont de retour. Trois années de pressions et de politique d'intimidation des autorités russes et ingouches ont porté leurs fruits, et il ne reste plus aujourd'hui que 34 000 réfugiés tchétchènes en Ingouchie. Ils étaient 80 000 il Y a encore un an et demi. "Quitte à subir le même degré de violence et de peur, il vaut mieux rentrer", disent-ils. Malgré l'hiver, quelques milliers sont encore rentrés ces 3 dernières semaines. XIV-29.456-11/24 Depuis 1997, pour des raisons de sécurité - enlèvements de volontaires MSF dans le Nord Caucase -, nous n'avions plus d'activité médicale directe en Tchétchénie, même si nous apportions, à travers trois collaborateurs thcétchènes présents à Grozny, un soutien en médicaments et en matériel médical à des structures de santé. En Ingouchie, nos activités se concentraient dans les camps et les kompakniki, ces fermes ou usines désaffectées où habitaient les réfugiés, leur proposant des consultations gynecoobstétriques et pédiatriques, ainsi qu'un soutien logistique afin d'améliorer leurs conditions de vie inacceptables. En 2004, compte tenu du départ de nombreux réfugiés tchétchènes, nous avons vu le nombre de consultations diminuer, tandis que les besoins augmentaient en Tchétchénie. Fin 2004, après mûre réflexion pour bien peser les risques, nous avons décidé de relancer nos activités en Tchétchénie. La relation de confiance que nous avons nouée avec nos collègues tchétchènes nous le permet. La situation n'autorise pas la présence continue de volontaires expatriés dans le Nord Caucase, trop exposés au risque d'enlèvement, mais seulement des visites n-régulières et de courte durée. Une guerre qui dure toujours... Les discours du pouvoir central russe, repris par des institutions internationales, sur l'évolution vers une situation de "post-conflit" ou de "normalisation" ne doivent pas nous cacher une réalité tout autre: la guerre n'est pas terminée. Ses modalités ont changé. Le nombre de disparitions est resté constant, voire a augmenté ces derniers mois. Il est plus dur aujourd'hui d'en faire le décompte. Les opérations de "nettoyage", qui visaient souvent des villages entiers, sont maintenant ciblées. La présence militaire russe reste la même: environ 80 000 soldats. Des opérations militaires ont toujours lieu sur des points sensibles. De plus, nées de la guerre et encouragées par les autorités fédérales, plusieurs factions tchétchènes se tournent les unes contre les autres. "Tout le monde se méfie de tout le monde; on ne parle plus de conflit ni de politique à l'intérieur même de sa famille, dans son propre foyer", peut-on entendre. Les Tchétchènes ont aujourd'hui aussi peur des militaires russes que des milices armées tchétchènes. Parallèlement, on constate une dégradation progressive de la sécurité dans l'ensemble du Caucase Nord au cours des neuf derniers mois, touchant maintenant la Kabardino- Balkarie et la Karatchaevo Tcherkessie. Vie précaire et santé dégradée L'ensemble de la population de Grozny vit dans des conditions d'autant plus difficiles que l'hiver est particulièrement rigoureux cette année. En ce début de mois de février, les températures oscillent entre 0/ et -10/C... Les gens éprouvent des difficultés pour se chauffer, ne disposent pas tous d'infrastructures sanitaires (latrines, douches ... ) suffisantes et doivent souvent acheter l'eau. Rien n'a été fait pour un accueil acceptable des tchétchènes rentrant chez eux. Certains ont eu la chance de retrouver une maison familiale. Mais 36 000 sont logés dans des TACs (Temporary Accommodation Centers), où seuls les chauffages électriques sont autorisés dans des bâtiments parfois dépourvus de courant.. . Face à cette précarité très forte, le système de soins ne s'améliore pas, contrairement aux affirmations récentes du ministère de la santé. L'approvisionnement des hôpitaux, lorsqu'il a lieu, ne couvre que 40 à 50% des besoins. Ainsi, la maternité de Grozny n’avait reçu ni médicaments ni matériel médical depuis 2 mois et demi, l'unité des brûlés depuis 4 mois... L'unique soutien de ces deux structures reste MSF. Relance de nos activités médicales en Tchétchénie Début février, nous avons donc ouvert deux centres de consultations MSF à Gromy. Dans la polyclinique n05, une clinique gynécologique, et dans la polyclinique n03 une clinique pédiatrique. Dans les deux cas, nos consultations sont parmi les seuls soins gratuits de ce type dans la ville. Dès les premiers jours, sans avoir communique, nous accueillons déjà 30 à 40 patientes par jour dans notre clinique gynécologique, et réalisons quotidiennement une soixantaine de consultations dans la clinique pédiatrique. "Les patients arrivent dans un état catastrophique, leurs conditions de vie sont pires que celles des réfugiés il y a deux ans en Ingouchie", nous disent les médecins MSF. La XIV-29.456-12/24 plupart de nos patients souffrent de pathologies multiples. Nous leur proposons une prise en charge globale. L'environnement sanitaire désastreux comme les conditions de stress sont ceux d'un conflit "actif, bien loin d'une soi-disant "normalisation" mise en avant par les autorités russes. Cette visite m'a permis de constater que rien n'est vraiment en place pour accueillir dans des conditions décentes les réfugiés poussés au retour en Tchétchénie. Les conditions de sécurité demeurent inquiétantes, limitent la présence d'une aide humanitaire étrangère et indépendante. Nous devons poursuivre la défense d'un espace de travail, que les événements récents menacent par leur radicalisation. 2005 a été une année particulièrement violente pour la Tchétchénie : les exactions contre les civils demeurent quotidiennes, et ce au nom de la lutte de la Russie contre le terrorisme. En réponse à cela, plusieurs attentats meurtriers ont été commis par la guérilla tchétchène. La population vit dans la peur et la pauvreté, les structm hospitalières sont obsolètes et nombreux sont ceux qui n'ont toujours pas accès aux soins de santé primaire. Soutenir les victimes du conflit Grozny, Gudermes, Drus-Martan, Argun, Kurchaloy Districts de Nozhay-lurt et Vedeno Activités: En 1999, pour des raisons de sécurité, MdM a dû adopter un système de «pilotage à distance» de la mission dl base de Moscou. L'activité de MdM porte sur l'amélioration des soins en chirurgie, des soins de santé primain secondaire et la mise en place d'une assistance en santé mentale. Plus précisément, notre travail comprend: - la coordination et l'approvisionnement de 7 structures hospitalières des villes principales de Tchétchénie (m. médical et chirurgical) ; - la coordination et l'approvisionnement de 3 hôpitaux ruraux en médicaments essentiels et consommables m -l'approvisionnement de 11 centres médicaux et obstétricaux en médicaments essentiels et consommables mé - la sensibilisation et la formation du personnel soignant des structures de Grozny en santé mentale. Perspectives: Il est prévu pour 2006 une extension des activités SSP sur le district de Vedeno, ainsi que la mise en place d'm de consultation de psychologie dans une polyclinique de Grozny à compter de janvier
21. En outre, MdM pl ouvrage, Paroles tchétchènes, recueil de témoignages sur le parcours de Tchétchènes depuis le début de la guerre Nous avons également ouvert fin 2005 un programme similaire au Daghestan (district de Khassaviourt). QUAND LES RUSSES ATTISENT LA GUERRE CIVILE Ravalement de façade en Tchétchénie » De retour, à la mi-avril, d'un voyage en Tchétchénie, M. Antonio Guterres, haut. commissaire aux réfugiés des Nations unies, a assuré que l'« amélioration de ICJ situation en termes de sécurité» devrait permettre la réouverture prochaine d'ul 1 bureau de son organisation à Grozny. Pourtant, l'apparente normalisation, que cette annonce confirme, est trompeuse. Le pouvoir pro russe mise sur la violence.. et sur la résignation. Par ANNE NIVAT Journaliste, auteure de Par les monts et les plaines d Asie centrale et Islamistes: comment ils nous voient, l'un et l'autre chez Fayard, Paris,
22. Près de sept ans après le déclenchement de la seconde campagne militaire russe en Tchétchénie il est toujours aussi risqué de pénétrer, en tant que journaliste, sur le territoire où se déroule l'« opération antiterroriste»