Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING (B)051117-CDC-492 betreffende 'de wijziging van de algemene voorwaarden vervat in artikel 12.2.3, artikel 13 en bijlage 1 van de contracten van toegangsverantwoordelijke aangeboden door de netbeheerder aan de netgebruikers ' genomen met toepassing van artikel 6 van het koninklijk besluit van 19 december 2002 houdende een technisch reglement voor het beheer van het transmissienet van elektriciteit en de toegang ertoe 17 november 2005 BESLISSING De COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS (hierna “CREG”) onderzoekt hierna, met toepassing van artikel 6 van het koninklijk besluit van 19 december 2002 houdende een technisch reglement voor het beheer van het transmissienet van elektriciteit en de toegang ertoe (hierna “technisch reglement”), de wijziging van de algemene voorwaarden vervat in artikel 12.2.3, artikel 13 en bijlage 1 van de contracten van toegangsverantwoordelijke die de netbeheerder, Elia System Operator NV (hierna “Elia”), aan de netgebruikers aanbiedt. Bij haar beslissing (B)040325-CDC-267 van 25 maart 2004 betreffende de algemene voorwaarden van de contracten van toegangsverantwoordelijke aangeboden door de netbeheerder aan de netgebruikers (hierna “de beslissing van 25 maart 2004”) heeft de CREG de algemene voorwaarden van de contracten van toegangsverantwoordelijke die door Elia aan de CREG ter kennis werden gegeven op 2 maart 2004, goedgekeurd. Bij haar beslissing (B)040923-CDC-352 van 23 september 2004 betreffende de wijziging van de algemene voorwaarden vervat in artikel 11.1. en bijlage 3 van de contracten van toegangsverantwoordelijke aangeboden door de netbeheerder aan de netgebruikers heeft de CREG de wijziging van deze algemene voorwaarden van de contracten van toegangsverantwoordelijke, die door Elia aan de CREG ter kennis werden gegeven op 10 september 2004, goedgekeurd. Bij brief van 28 oktober 2005 heeft Elia de methodes voor het toekennen aan de toegangsverantwoordelijken van beschikbare capaciteit voor de energie-uitwisselingen met het Franse net en de methodes voor het toekennen aan de toegangsverantwoordelijken van beschikbare capaciteit voor de energie-uitwisselingen met het Nederlandse net aan de CREG ter goedkeuring voorgelegd. Bij dezelfde brief heeft Elia, met toepassing van artikel 6 van het technisch reglement, de wijzigingen vervat in artikel 12.2.3, artikel 13 en bijlage 1 van het contract van toegangsverantwoordelijke ter goedkeuring aan de CREG voorgelegd. Onderhavige beslissing onderzoekt de wijzigingen vervat in artikel 12.2.3, artikel 13 en bijlage 1 van het contract van toegangsverantwoordelijke. Als bijlage bij deze beslissing wordt een kopie gevoegd van het contract van toegangsverantwoordelijke dat door Elia op 28 oktober 2005 aan de CREG ter kennis werd gegeven en waarin de door Elia voorgestelde wijzigingen aangeduid zijn. 2/10 Op zijn vergadering van 17 november 2005 nam het Directiecomité van de CREG aldus de hierna volgende beslissing. aaaa BASISPRINCIPES 1. De basisprincipes vervat in de beslissing van 25 maart 2004 zijn van toepassing op onderhavige beslissing en worden bevestigd op basis van dezelfde motivering als deze gegeven in de beslissing van 25 maart 2004. Deze principes betreffen het recht van toegang tot het transmissienet en de interpretatie die aan artikel 6 van het technisch reglement moet gegeven worden. Met toepassing van deze principes dienen met name de wijzigingen voorgesteld door Elia te worden beschouwd als wijzigingen van de algemene voorwaarden van de contracten van toegangsverantwoordelijke in de zin van artikel 6, §1, van het technisch reglement, die aan de goedkeuring van de CREG onderworpen zijn. 3/10 ONDERZOEK VAN DE ALGEMENE VOORWAARDEN VAN HET CONTRACT VAN TOEGANGSVERANTWOORDELIJKE 2. De door Elia voorgestelde wijzigingen aan het contract van toegangsverantwoordelijke betreffen de artikelen 12.2.3 en 13 en bijlage 1 van dit contract. Deze wijzigingen aan het contract van toegangsverantwoordelijke kaderen in de door Elia voorgestelde wijziging van de methodes voor de allocatie van capaciteit voor de energieuitwisselingen met het Franse net. In de brief van 28 oktober 2005 en een begeleidende nota bij deze brief, stelt Elia dat deze wijzigingen aan het contract van toegangsverantwoordelijke genoodzaakt worden door het instellen van een systeem van expliciete veilingen in de twee richtingen op de koppelverbinding tussen België en Frankrijk. Artikelen 12.2.3 en 13 3. De wijzigingen aan de artikelen 12.2.3 en 13 van het contract van toegangsverantwoordelijke houden de afschaffing in van: - de voorafgaande telefonische kennisgeving door Elia wanneer zij, overeenkomstig artikel 217 van het technisch reglement, in de gevallen voorzien in artikel 216 van het technisch reglement (met name wanneer zij van oordeel is dat de nominaties ingediend door de toegangsverantwoordelijke het evenwicht van de regelzone of de veiligheid, betrouwbaarheid of de efficiëntie van het net in gevaar brengen), op dag D-1 beslist om één of meerdere nominaties van een toegangsverantwoordelijke niet of slechts gedeeltelijk te zullen uitvoeren, of wanneer zij op dag D beslist de uitvoering van één of meerdere nominaties geheel of gedeeltelijk op te schorten; - de mogelijkheid voor de toegangsverantwoordelijke om in deze gevallen amendementen aan de desbetreffende nominaties voor te stellen. De voorafgaande telefonische kennisgeving door Elia wordt vervangen door een voorafgaande kennisgeving per e-mail. 4/10 In de begeleidende nota bij de brief van 28 oktober 2005 legt Elia uit dat, in het nieuwe systeem van expliciete veilingen in de twee richtingen op de koppelverbinding tussen België en Frankrijk, de capaciteiten die bij deze veilingen worden toegekend vaststaand zijn. Ook de capaciteiten die bij de veiling met betrekking de koppelverbinding tussen België en Nederland worden toegekend zijn vaststaand. De eventuele reducties van nominaties (of uitwisselingsprogramma’
- s)die zij zou doorvoeren zullen bijgevolg pro-rata gebeuren op de twee grenzen. Elia stelt dat het voor haar, in het kader van deze pro-rata reductie die toegepast wordt op het geheel van de nominaties, operationeel gezien onmogelijk is om alle toegangsverantwoordelijken telefonisch te verwittigen en hun de mogelijkheid te geven om amendementen aan hun nominaties voor te stellen (zoals voorzien in het huidige contract van toegangsverantwoordelijke). Zij voegt daaraan toe dat de toegangsverantwoordelijken uiteraard wel de mogelijkheid hebben om de nominaties met betrekking tot interne energietransfers intra-day te gebruiken (dit is op de zogenaamde “Intra Day Hub”) en/of een van haar fysieke afnames of injecties te gebruiken om het opgelopen onevenwicht te corrigeren. 4. Het vervangen van de voorafgaande telefonische kennisgeving door een voorafgaande kennisgeving per e-mail wordt gerechtvaardigd door de operationele onmogelijkheid voor Elia om dit nog te doen in geval van het toepassen van een systeem van een pro-rata reductie van alle nominaties. De in de tekst van de huidige artikels 12.2.3. en 13 geformuleerde amenderingsmogelijkheden voor de toegangsverantwoordelijken kunnen geschrapt worden uit deze artikels van het contract van toegangsverantwoordelijke. De toegangsverantwoordelijken hebben in de praktijk immers reeds voldoende andere mogelijkheden om hun positie te wijzigen dan de mogelijkheden vermeld in de huidige artikels 12.2.3. en 13 van het contract van toegangsverantwoordelijke. Hierbij stelt zich wel het probleem dat de CREG heeft vastgesteld dat de toegangsverantwoordelijken niet voldoende geïnformeerd zijn over alle bestaande mogelijkheden om onevenwichten zo veel mogelijk te vermijden en/of opgelopen onevenwichten te corrigeren. Zoals reeds uiteengezet in paragraaf 13 van de beslissing van 25 maart 2004, dient de netbeheerder bij het uitvoeren van zijn wettelijke taken te zorgen voor een tijdige en zo duidelijk, accuraat en volledig mogelijke informatieverstrekking aan de netgebruikers. Dit geldt voor de pre-contractuele fase, het contract zelf en de toepassing van het contract. Dit is nodig met het oog op een transparant beheer en teneinde de toegang tot het transmissienet op optimale wijze te verzekeren en op geen enkele wijze te belemmeren. Zo bepaalt artikel 5/10 9, f), van de elektriciteitsrichtlijn1 ook uitdrukkelijk dat de transportnetbeheerder als taak heeft “de netgebruikers de informatie te verstrekken die zij voor een efficiënte toegang tot het net nodig hebben”. Ten einde de toegangsverantwoordelijken op een accurate, duidelijke en zo volledig mogelijke wijze te informeren over alle mogelijkheden om onevenwichten zo veel mogelijk te vermijden en/of opgelopen onevenwichten te corrigeren, en te voldoen aan de hierboven vermelde informatieverplichting, dient Elia: • alle mogelijkheden die de toegangsverantwoordelijken hebben om onevenwichten zo veel mogelijk te vermijden en/of opgelopen onevenwichten te corrigeren op een duidelijke, accurate en volledige wijze op haar de website te publiceren; • alle toegangsverantwoordelijken rechtstreeks op de hoogte te brengen van deze mogelijkheden door hen per e-mail de desbetreffende pagina’s van de website van Elia te bezorgen. 5. Volledigheids- en duidelijkheidshalve wijst de CREG erop dat het voor zich spreekt dat de onevenwichten die de toegangsverantwoordelijken oplopen ten gevolge van de prorata reducties van hun nominaties door Elia enkel aanleiding kunnen geven tot het betalen van het onevenwichtstarief exclusief penaliteiten, zijnde het “[onevenwichts]tarief van toepassing in buitengewone situaties” (zie ook paragrafen 38 en 40 tot 41 van de beslissing van 25 maart 2005). Artikel 16 (opschrift “Tarieven voor Onevenwicht en externe inconsistenties”) van het contract van toegangsverantwoordelijke dient dan ook in die zin gelezen te worden. Bijlage 1 6. Bijlage 1 van het contract van toegangsverantwoordelijke bevat de regels voor import en export via de Zuidgrens. Aangezien Elia een voorstel heeft ingediend tot wijziging van het mechanisme voor de allocatie van capaciteit op deze grens, dienen logischerwijze de contractsbepalingen die betrekking hebben op dit allocatiemechanisme ook te worden aangepast. 1 Zie artikel 9,
- f)van Richtlijn 2003/54/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2003 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit en houdende intrekking van Richtlijn 96/92/EG, P.B, L176/37, van 15 juli 2003. 6/10 Ingevolge de door Elia allocatiemechanisme niet voorgestelde meer wijzigingen uiteengezet in worden bijlage 1 de van regels het van dit contract van toegangsverantwoordelijke, maar verwijst deze bijlage naar de veilingvoorwaarden zoals bepaald in de “Règles d’Allocation des Capacités sur l’Interconnexion France-Belgique (Règles IFB)”, die op schriftelijk verzoek kunnen worden verkregen bij Elia of RTE. Het schrappen van de regels van het allocatiemechanisme uit de bijlagen bij het contract van toegangsverantwoordelijke en dus uit het contract zelf en de vervanging ervan door een verwijzing naar een document dat geen contract te sluiten tussen Elia en de toegangsverantwoordelijke uitmaakt, zou de indruk kunnen geven dat het verbintenisrechtelijk principe van de bindende partijbeslissing geschonden is. Het document waarnaar verwezen wordt, kan immers toegangsverantwoordelijke veranderd worden. zonder de instemming van de Deze indruk is echter verkeerd om de eenvoudige reden dat de regels van het allocatiemechanisme publiekrechtelijke regels of regels van algemeen belang zijn die eigenlijk niet thuishoren in een contract, maar eenzijdig worden opgelegd via een eenzijdige administratieve rechtshandeling, in casu de goedkeuring van deze regels van het allocatiemechanisme door de CREG met toepassing van de artikelen 180, § 2, en 183, § 2, van het technisch reglement. 7. Daar waar de voorgestelde wijzigingen aan bijlage 1 bepalen dat deze “Règles d’Allocation des Capacités sur l’Interconnexion France-Belgique (Règles IFB)” op schriftelijk verzoek bij Elia of RTE kunnen worden verkregen, en deze bepaling dus lijkt te betekenen dat de toegangsverantwoordelijken een schriftelijk verzoek dienen te richten tot Elia of RTE om kennis kunnen nemen van de veilingregels en –voorwaarden, is er echter niet voldaan aan de informatieverplichting van de netbeheerder ten aanzien van de netgebruikers, zoals uiteengezet in paragraaf 4 van deze beslissing. Bovendien dient Elia, overeenkomstig de artikels 183, § 2, en 26, § 2, van het technisch reglement, deze veilingregels en –voorwaarden die betrekking hebben op de methode voor allocatie van capaciteit op de grens, eveneens te publiceren op een server die via internet toegankelijk is en beschikbaar is voor de netgebruikers of elke andere geïnteresseerde persoon. 7/10 Ten einde te voldoen aan de hierboven vermelde informatieverplichting, en de vereiste de netgebruikers op een zo duidelijke, accurate en volledig mogelijke wijze te informeren, (zie ook paragraaf 4 van deze beslissing) dient Elia: • alle veilingregels en –voorwaarden, alsook elke andere informatie betreffende het allocatiemechanisme die van belang is voor de toegangsverantwoordelijken, op een duidelijke, accurate en volledige wijze op haar de website te publiceren ; • alle toegangsverantwoordelijken rechtstreeks op de hoogte te brengen van deze veilingregels en –voorwaarden, alsook elke andere informatie betreffende het allocatiemechanisme die van belang is voor de toegangsverantwoordelijken, door hen per e-mail de desbetreffende pagina’s van de website van Elia te bezorgen. 8. Volledigheidshalve dient opgemerkt te worden dat de onderhavige beslissing van de CREG met betrekking tot de wijziging van de algemene voorwaarden van het contract van toegangsverantwoordelijke de goed- of afkeuring van de methodes voor de allocatie van beschikbare capaciteit op de koppelverbindingen met de buitenlandse netten, overeenkomstig de artikelen 180, § 2, en 183, § 2, van het technisch reglement, uiteraard onverlet laat. Inwerkingtreding van de gewijzigde contractsbepalingen 9. De wijzigingen aan de artikelen 12.2.3 en 13 en bijlage 1 van het contract van toegangsverantwoordelijke die door Elia op 28 oktober 2005 aan de CREG ter kennis werden gegeven en in onderhavige beslissing onder bepaalde voorwaarden goedgekeurd worden, kunnen uiteraard pas in werking treden op het ogenblik dat de wijziging van het mechanisme voor de allocatie van capaciteit op de Zuidgrens effectief wordt doorgevoerd. Zolang deze wijziging van het allocatiemechanisme niet wordt doorgevoerd blijven de huidige algemene voorwaarden vervat in de artikelen 12.2.3 en 13 en bijlage 1 van het contract van toegangsverantwoordelijk van toepassing. 8/10 BESLUIT Gelet op de hiervoor uiteengezette redenen beslist de CREG, met toepassing van artikel 6 van het technisch reglement, de bijgevoegde algemene voorwaarden van het contract van toegangsverantwoordelijke die haar door Elia op 28 oktober 2005 werden voorgelegd goed te keuren, onder de volgende voorwaarden: • Elia dient alle mogelijkheden die de toegangsverantwoordelijken hebben om onevenwichten zo veel mogelijk te vermijden en/of opgelopen onevenwichten te corrigeren op een duidelijke, accurate en volledige wijze op haar de website te publiceren, en alle toegangsverantwoordelijken rechtstreeks op de hoogte te brengen van deze mogelijkheden door hen per e-mail de desbetreffende pagina’s van de haar website te bezorgen, en dit binnen de veertien dagen te rekenen vanaf de datum van kennisgeving van deze beslissing aan Elia; • Elia dient alle veilingregels en –voorwaarden, alsook elke andere informatie betreffende het allocatiemechanisme die van belang is voor de toegangsverantwoordelijken, op een duidelijke, accurate en volledige wijze op haar de website te publiceren, en alle toegangsverantwoordelijken rechtstreeks op de hoogte te brengen van deze veilingregels en –voorwaarden, en de voormelde informatie betreffende het allocatiemechanisme, door hen per e-mail de desbetreffende pagina’s van haar website te bezorgen. Deze email dient ten minste dertig dagen voorafgaand aan de invoering van de nieuwe regels van het allocatiemechanisme te worden gestuurd naar elke toegangsverantwoordelijke. De CREG onderstreept dat, indien aan de hiervoor uiteengezette voorwaarden niet voldaan is binnen de voormelde termijnen, de onderhavige beslissing dan ook geen goedkeuring inhoudt van de wijzigingen aan algemene voorwaarden van het contract van toegangsverantwoordelijke die haar door Elia op 28 oktober 2005 ter kennis werden gegeven. Voorts moet erop gewezen worden dat de voormelde wijzigingen van de algemene voorwaarden van het contract van toegangsverantwoordelijke slechts in werking kunnen treden op het ogenblik dat de wijziging van het mechanisme voor de allocatie van capaciteit op de Zuidgrens effectief wordt doorgevoerd, en de goedkeuring vervat in onderhavige beslissing dus pas op dat ogenblik effect kan sorteren. 9/10