← België

Beslissing over het voorstel van Elia Transmission Belgium N.V. tot wijziging van de balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwicht

(B)2843 5 september 2024 Beslissing over het voorstel van Elia Transmission Belgium N.V. tot wijziging van de balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten genomen met toepassing van artikel 212, van de Gedragscode van 20 oktober 2022 tot vaststelling van de voorwaarden voor de aansluiting op en de toegang tot het transmissienet en van de methoden voor het berekenen of vastleggen van de voorwaarden inzake de verstrekking van ondersteunende diensten en de toegang tot de grensoverschrijdende infrastructuur, inclusief de procedures voor de toewijzing van capaciteit en congestiebeheer Niet-vertrouwelijk CREG – Nijverheidsstraat 26-38, 1040 Brussel, België T +32 2 289 76 11 – www.creg.be INHOUDSOPGAVE INLEIDING ................................................................................................................................................ 3

  2. Wettelijk kader ................................................................................................................................ 4 1.
  3. Europees recht ........................................................................................................................ 4 1.
  4. Belgisch recht .......................................................................................................................... 5 Antecedenten .................................................................................................................................. 6 2.
  7. Openbare Raadpleging .................................................................................................................... 8 3.
  8. Algemeen................................................................................................................................. 8 3.
  9. Openbare raadpleging van 29 maart 2024 tot en met 29 april 2024 ..................................... 8 Analyse en beoordeling van de voorgestelde wijzigingen ............................................................ 11 4.
  10. Artikel 2 – Publicatie en toepassing van de Balanceringsregels............................................ 11 4.
  11. Artikel 3 – Definities en interpretaties .................................................................................. 11 4.
  12. Artikel 4 – Lijst van balanceringsmiddelen ............................................................................ 11 4.
  13. Artikel 6 – aFRR en Onbalansnetting ..................................................................................... 11 4.
  14. Artikel 12 – Selectie en activering van aFRR-Energiebiedingen ............................................ 11 4.5.
  15. Artikel 13 – Selectie en activering van mFRR-Energiebiedingen ................................... 13 4.5.
  16. Artikel 16 – Publicatie op het platform van ENTSO-E ................................................... 13 4.5.
  17. Artikel 17 – Publicatie op de website van Elia............................................................... 13 4.5.
  18. Artikel 22 – Volumes balanceringsenergie geactiveerd voor het LFC-blok van Elia ..... 13 4.
  20. Algemeen................................................................................................................................. 6 Aanvullende overwegingen ................................................................................................... 14 Beslissing ....................................................................................................................................... 15 BIJLAGE 1 ............................................................................................................................................... 16 BIJLAGE 2 ............................................................................................................................................... 17 BIJLAGE 3 ............................................................................................................................................... 18 Niet-vertrouwelijk 2/18 INLEIDING De COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS (CREG) onderzoekt hierna, met toepassing van artikel 212 §1, van de Gedragscode van 20 oktober 2022 tot vaststelling van de voorwaarden voor de aansluiting op en de toegang tot het transmissienet en van de methoden voor het berekenen en vastleggen van de voorwaarden inzake de verstrekking van ondersteunende diensten en de toegang van grensoverschrijdende infrastructuur, inclusief de procedures voor de toewijzing van capaciteit en congestiebeheer (hierna: Gedragscode), de aanvraag van Elia Transmission Belgium N.V. (hierna: ELIA) tot goedkeuring van het voorstel tot wijziging van de balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten (hierna: “het voorstel”) binnen het kader van de toepassing van een formule ter bepaling van de prijsgevoelige aFRRvraagcurve dat Elia zal indienen op het Europese platform voor de uitwisseling van aFRRbalanceringsenergie (hierna: “het Europese aFRR-platform”). De CREG ontving het voorstel van ELIA per mail van 9 juli 2024, samen met: - Beslissing 08/2024 van ACER van 5 juli 2024 (Bijlage 1 van huidige beslissing); - Het voorstel tot wijziging van de regels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten, in het Nederlands, het Frans en het Engels, en dit zowel met als zonder bijhouden van wijzigingen ten opzichte van de laatst door de CREG goedgekeurde versie (Bijlage 2a en 2b van huidige beslissing); - Het raadplegingsverslag met inbegrip van alle individuele commentaren, in het Engels (Bijlage 3a van huidige beslissing). De onderhavige beslissing bestaat uit vijf delen. Het eerste deel vat het wettelijk kader samen. Het tweede deel bevat de antecedenten. Het derde deel bevat de raadpleging. Het vierde deel bevat een analyse van het voorstel en het vijfde deel omvat de eigenlijke beslissing. Op 5 september 2024 keurde het Directiecomité van de CREG de onderhavige beslissing goed. Niet-vertrouwelijk 3/18
  21. WETTELIJK KADER 1.
  22. EUROPEES RECHT
  23. Artikel 6 van de Verordening (EU) 2019/943 van het Europees parlement en de Raad van 5 juni 2019 betreffende de interne markt voor elektriciteit (hierna: Verordening 2019/943) bepaalt onder meer hoe de balanceringsmarkt georganiseerd moet worden. Zo bepaalt artikel 6.3, van de Verordening 2019/943 dat de balanceringsmarkten de operationele veiligheid moeten waarborgen en voorzien zij tegelijkertijd in maximaal gebruik en efficiënte toewijzing van zoneoverschrijdende capaciteit in de verschillende tijdsbestekken.
  24. Op 18 december 2017 is de Verordening (EU) 2017/2195 van de Commissie van 23 november 2017 tot vaststelling van richtsnoeren voor elektriciteitsbalancering (hierna: EBGL) in werking getreden. Overeenkomstig Overweging

(15)opgenomen in de Verordening 2019/943 voorziet Titel V van de EBGL dat de verrekening van onbalansen in het algemeen tot doel heeft ervoor te zorgen dat de balanceringsverantwoordelijken hun eigen balans in stand houden of de systeembalans op efficiënte wijze helpen te herstellen. Het voorziet eveneens in prikkels voor marktdeelnemers om de systeembalans in stand te houden of te helpen herstellen. Om balanceringsmarkten en het energiesysteem in zijn geheel klaar te maken voor de integratie van steeds meer variabele hernieuwbare energie, moet de prijs van onbalansen een weergave zijn van de realtimewaarde van energie. Alle marktdeelnemers zijn financieel verantwoordelijk voor de onbalansen die zij in het systeem veroorzaken, d.w.z. het verschil tussen het toegewezen volume en de eindpositie op de markt. Voor vraag-respons-aggregatoren bestaat het toegewezen volume in het energievolume dat fysiek wordt geactiveerd door de belasting van de deelnemende afnemers, op basis van een vastgestelde meet- en basislijn-methodologie. 3. Artikel 12, van de EBGL somt de verplichtingen van de TSBs op inzake publicatie van informatie betreffende onder meer de actuele systeembalans van de programmeringszone(s), de balanceringsenergiebiedingen van de programmeringszone(s), de vraag of en de wijze waarop de balanceringsenergiebiedingen zijn geconverteerd, de geaggregeerde informatie over de balanceringsenergiebiedingen, over de aangeboden balanceringscapaciteit en de aangeboden prijzen hiervan en de toewijzing en het gebruik van van zoneoverschrijdende capaciteit voor het uitwisselen van balanceringscapaciteit. 4. Artikel 14, van de EBGL bepaalt verder dat: “1. Elke TSB is verantwoordelijk voor het aankopen van balanceringsdiensten bij BSP's, om de operationele veiligheid te garanderen, en 2. Elke TSB past een self-dispatchingmodel toe voor het bepalen van productieprogramma's en verbruiksprogramma's. TSB's die een centraal dispatchingmodel toepassen op het ogenblik van de inwerkingtreding van deze verordening stellen de relevante regulerende instantie hiervan in kennis overeenkomstig artikel 37 van Richtlijn 2009/72/EG als zij een centraal dispatchingmodel voor het bepalen van productieprogramma's en verbruiksprogramma's willen blijven toepassen. De relevante regulerende instantie gaat na of de taken en verantwoordelijkheden van de TSB in overeenstemming zijn met de definitie van artikel 2, punt 18”. 5. Overeenkomstig artikel 18.1, b), van de EBGL moet Elia uiterlijk zes maanden na de inwerkingtreding van de EBGL voor alle programmeringszones van België, een voorstel opstellen betreffende de voorwaarden voor de balanceringsverantwoordelijke (hierna: BRP). Niet-vertrouwelijk 4/18 6. Artikel 18.2, van de EBGL vervolgt dat de bedoelde voorwaarden ook regels voorziet voor de opschorting en het herstel van marktactiviteiten overeenkomstig artikel 36, van de Verordening (EU) 2017/2196 van de Commissie van 24 november 2017 tot vaststelling van een netcode voor de noodtoestand en het herstel van het elektriciteitsnet (hierna: E&R NC) en voor verrekening van de onbalans en balanceringsenergie in geval van marktopschorting overeenkomstig artikel 39, van de E&R NC, zodra deze zijn goedgekeurd overeenkomstig artikel 4 van de E&R NC. De CREG heeft op 9 november 2023 in haar beslissing (B)2635 een goedkeuring verleend aan het aangepaste voorstel van Elia ontvangen op 18 juli 2023. Deze regels traden in werking op 1 januari 2024 en beogen bij te dragen tot een doeltreffend optreden van Elia om het elektriciteitssysteem te herstellen na een nationale black-out. 7. Artikel 18.3, van de EBGL bepaalt dat elke transmissiesysteembeheerder (hierna: “TSB”) bij de opstelling van voorstellen voor voorwaarden voor BRP's als volgt te werk gaat: “
  1. a)hij pleegt overleg met de TSB's en distributiesysteembeheerders (hierna: DSB'
  2. s)die gevolgen kunnen ondervinden van die voorwaarden;
  3. b)hij neemt het kader voor de oprichting van Europese platforms voor de uitwisseling van balanceringsenergie en voor onbalansnetting, overeenkomstig de artikelen 19, 20, 21 en 22, van de EBGL in acht;
  4. c)hij betrekt andere DSB's en andere belanghebbenden bij de opstelling van het voorstel en houdt rekening met hun standpunten, onverminderd de openbare raadpleging overeenkomstig artikel 10, van de EBGL.” 8. Overeenkomstig artikel 18.6, van de EBGL bevatten de voorwaarden voor BRP’s met onder andere voor huidige beslissing van belang : “
  5. f)de regels voor de verrekening van BRP's, overeenkomstig hoofdstuk 4 van titel V, van de EBGL;
  6. k)de verrekeningsregels overeenkomstig de artikelen 52, 53, 54 en 55;” 9. Artikel 44.1,
  7. c)en f), van de EBGL bepaalt tot slot, dat door middel van de verrekeningsprocessen:
  8. c)aan BSPs prikkels worden om balanceringsdiensten aan de connecterende TSB aan te bieden en te leveren. Deze prikkels mogen evenwel geen verstorende prikkels zijn. 1.2. 10. BELGISCH RECHT Artikel 212, van de Gedragscode bepaalt dat: § 1. Onverminderd de toepassing van de Europese netcodes en richtsnoeren, legt de transmissienetbeheerder, na publieke consultatie, de balanceringsregels ter goedkeuring voor aan de CREG. Deze regels worden vastgelegd volgens duidelijke, objectieve, transparante en niet-discriminerende criteria. Deze balanceringsregels worden, na goedkeuring door de CREG, integraal gepubliceerd door de transmissienetbeheerder op zijn website. § 2. De balanceringsregels bedoeld in paragraaf 1 bevatten tenminste de volgende elementen, tenzij deze elementen vastgelegd zijn in de toepasselijke wetgeving en/of in de documenten goedgekeurd door de CREG met toepassing van de Europese richtsnoeren EBGL: 1° de lijst van de middelen die de transmissienetbeheerder ter beschikking heeft, en de gedetailleerde modaliteiten op grond waarvan hij deze gebruikt om het evenwicht van de belasting-frequentieregelzone te verzekeren; 2° de mogelijke impact die het gebruik ervan kan hebben op de componenten van de tarieven van toepassing op de balanceringsverantwoordelijken overeenkomstig de wet; Niet-vertrouwelijk 5/18 3° de modaliteiten voor de tijdige publicatie van de relevante informatie voor de balancering van de belasting-frequentieregelzone; 4° de modaliteiten voor toezicht op de werking van de balanceringsmarkt en de opmaak van de daarbij horende rapporten voor de CREG. 2. ANTECEDENTEN 2.1. ALGEMEEN 11. Bij beslissing (B)2085 van 18 juni 2020 heeft de CREG de op 28 mei 2020 door Elia ingediende voorstellen betreffende de balanceringsregels enerzijds van de frequentiebegrenzingsreserves (FCR) en anderzijds van de automatische frequentieherstelreserves (aFRR) goedgekeurd. Deze balanceringsregels zijn in werking getreden op hetzelfde moment als de respectievelijke voorwaarden en methodologieën van toepassing op de aanbieders van balanceringsdiensten (T&C BSP FCR en de T&C BSP aFRR)1. 12. Bij beslissing (B)2433 van 19 juli 2022 heeft de CREG het op 13 mei 2022 door Elia ingediende voorstel tot wijziging van de balanceringsregels goedgekeurd. Tegelijkertijd verzocht de CREG aan Elia om ten laatste tegen 7 oktober 2022 een aantal wijzigingen door te voeren. De gevraagde wijzigingen hadden vooral betrekking op de methode ter berekening van de onbalansprijs. Ook verzocht de CREG aan Elia om gevolg te geven aan de in de beslissing geformuleerde opmerkingen alvorens de door beslissing (B)2433 goedgekeurde balanceringsregels in werking kunnen treden. Deze opmerkingen betreffen het gebruik van Europees gedefinieerde en/of gebruikte termen en een verduidelijking van de term “geïmporteerde volumes” in artikel 25 van het voorstel tot wijziging. 13. Op datum van 3 augustus 2022 heeft Elia tegen de beslissing (B)2433 met toepassing van artikel 28 van de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt (hierna: elektriciteitswet) een klacht ingediend met het oog op een nieuw onderzoek. Aan de hand van haar beslissing (B)2450 van 3 oktober 2022 verwierp de CREG de klacht van Elia. 14. Op datum van 20 oktober 2023 ontving de CREG een voorstel van ELIA tot wijziging van de balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten, samen met een voorstel tot wijziging van de T&C BSP mFRR in. Dit voorstel vormt het onderwerp van een aparte beslissing van de CREG. Het voorstel tot wijziging van de balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten heeft tot doel de go-live van de toekomstige aansluitingen op het Europese mFRR- en aFRR-platform te realiseren. Bovendien bewerkstelligen de voorgestelde wijzigingen een overdracht van de bepalingen met betrekking tot het onevenwichtstarief naar de T&C BRP, zoals opgedragen door beslissing (B)2554 van 17 mei 2023 van de CREG. Het voorstel heeft alle verwijzingen naar specifieke componenten betreffende het onbalanstarief vervangen door algemene terminologie, teneinde een onafhankelijkheid te creëren tussen de balanceringsregels en de T&C BRP. Tot slot, heeft Elia met dit voorstel zich geëngageerd om binnen een jaar na de lokale go-live van het Europese mFRR-platform2 de impact van de voorgestelde CRIfiltering te evalueren en de mogelijks daaraan gerelateerde inefficiënties te analyseren, en de 1 https://www.creg.be/nl/publicaties/beslissing-b2085 De lokale go-live vond ondertussen plaats op 22 mei 2024, waardoor het evaluatieverslag verwacht wordt tegen ten laatste 21 mei 2025. 2 Niet-vertrouwelijk 6/18 prestaties van het CRI-filteralgoritme op te volgen. Elia zal vervolgens haar analyse voorstellen aan de CREG en aan de marktpartijen via de Working Group Balancing en, indien de conclusies van deze analyse dit aanbevelen, een aanpassing van de CRI-filterregels voorstellen. Deze herziening zal betrekking hebben op de kwesties van een gemeenschappelijke biedladder voor het filteren van aFRR en mFRR, en van het filteren van biedingen aangeboden in directe en geplande mFRR-activering, op kwartierbasis, voorafgaand aan de congestie.. Op 29 februari 2024 heeft de CREG bij beslissing (B)2756 dit voorstel goedgekeurd Gelijktijdig formuleerde de CREG een aantal opmerkingen waar Elia mee rekening moet houden. 15. Op 5 juli 2024 nam ACER besluit No 08/2024 over de tweede wijziging van het uitvoeringskader voor een Europees platform voor de uitwisseling van balanceringsenergie uit frequentieherstelreserves met automatische activering (hierna: “aFRR IF ACER besluit”). Dit aFRR IF ACER besluit laat TNBs die deelnemen aan het Europees aFRR-platform toe om een prijselastische aFRR-vraagcurve toe te passen (bijlage 1 van huidige beslissing). 16. Op 9 juli 2024 heeft Elia bij de CREG een voorstel een voorstel tot wijziging van de Balanceringsregels in het kader van de aansluiting van Elia aan het Europese aFRR-platform ingediend voor goedkeuring. Aan dit voorstel werd in bijlage gevoegd: - Beslissing 08/2024 van ACER van 5 juli 2024 - Voorstel tot wijziging van de Balanceringsregels met en zonder track changes (FR, NL en EN) - Raadplegingsverslag met inbegrip van alle ontvangen antwoorden. Elia meldt dat dit voorstel tot wijziging van de Balanceringsregels gebeurt in het kader van de aansluiting van Elia op het Europese platform voor de uitwisseling van balanceringsenergie uit frequentieherstelreserves met automatische activering (hierna “Europese aFRR-platform”), in uitvoering van artikel 21 van de Verordening (EU) 2017/2195 van de Commissie van 23 november 2017 tot vaststelling van richtsnoeren voor elektriciteitsbalancering (hierna “EBGL”). De mogelijkheid voor transmissienetbeheerders om - op vrijwillige basis – gebruik te maken van een elastische vraag voor aFRR-balanceringsenergie, is op 7 februari 2024 voorgesteld op Europees niveau via een voorstel tot wijziging van het tenuitvoerleggingskader voor het Europese aFRR-platform (‘aFRR Implementation Framework’, hierna “aFRR IF”). Dit voorstel tot wijziging van het aFRR IF beschrijft onder andere dat de regels om de volumedrempel en prijs voor de elastische aFRR-vraag te bepalen op nationaal niveau moeten worden vastgesteld. Op 5 juli 2024 heeft ACER dit voorstel tot wijziging van het aFRR IF goedgekeurd via haar beslissing 08/2024 (bijlage 1 van huidige beslissing). Voorliggend voorstel tot wijziging van de Balanceringsregels voorziet de implementatie van nationale regels betreffende deze volumedrempel en prijs voor elastische vraag voor aFRR-balanceringsenergie. Dit voorstel tot wijziging werd op 16 februari 2024 besproken met medewerkers van de CREG en tijdens een workshop met WG Balancing op 29 februari 2024. In overeenstemming met artikel 212 §1 van de Gedragscode heeft Elia vanaf 29 maart 2024 tot en met 29 april 2024 een openbare raadpleging georganiseerd. De resultaten van de openbare raadpleging werden op 20 mei 2024 door Elia toegelicht aan medewerkers van de CREG en vervolgens besproken met de marktpartijen tijdens de WG Balancing van 21 mei 2024 (bijlage 3 van huidige beslissing). Daarnaast werd de voortgang betreffende de wijziging van het aFRR IF, alsook de impact van de implementatie van een elastische vraag voor aFRR-balanceringsenergie op de planning voor de aansluiting op het PICASSO-platform, op 27 juni 2024 besproken met medewerkers van de CREG en toegelicht tijdens de WG Balancing van 28 juni 2024. Niet-vertrouwelijk 7/18 Elia benadrukt in haar brief van 9 juli 2024 dat er wordt gestreefd naar een aansluiting op het PICASSOplatform in de tweede helft van het vierde kwartaal van 2024. Deze planning werd door Elia werd toegelicht aan de marktpartijen tijdens de WG Balancing van 28 juni 2024 en op 8 juni 2024 per brief aan de CREG bevestigd. 3. OPENBARE RAADPLEGING 3.1. ALGEMEEN 17. Over het voorstel heeft Elia een openbare raadpleging georganiseerd van 29 maart 2024 tot en met 29 april 2024. Met dit voorstel wil Elia de formule ter bepaling van de prijsgevoelige aFRR-vraagcurve dat Elia zal indienen op het Europese aFRR-platform, laten goedkeuren door de CREG. De formule ter bepaling van een prijsgevoelige vraagcurve is een toepassing van de relevante modaliteiten zoals opgenomen in ACER besluit 08/2024 van 5 juli 2024. 18. Elia heeft op het voorstel drie niet-vertrouwelijke reacties mogen ontvangen van: - Febeg (in het Engels); - Febeliec (in het Engels); - Centrica (in het Engels). 19. Elia heeft daarnaast één vertrouwelijke reactie mogen ontvangen. 20. De originele antwoorden zijn opgenomen in het raadplegingsverslag en werden in nietvertrouwelijke vorm ter beschikking gesteld op de website van Elia (bijlage 3b van deze beslissing). In het raadplegingsverslag zijn de ontvangen reacties samengevoegd en geeft Elia antwoord op de tijdens de raadpleging geuite standpunten welke zij al dan niet in overweging heeft genomen. 21. Rekening houdend met wat voorafgaat, beslist het directiecomité van de CREG, op grond van artikel 23, § 1, van zijn huishoudelijk reglement om, met toepassing van artikel 40, 2°, van zijn huishoudelijk reglement, geen openbare raadpleging te organiseren, gelet op de openbare raadpleging van Elia georganiseerd van 29 maart 2024 tot en met 29 april 2024. Deze raadpleging wordt door de CREG als een effectieve openbare raadpleging beschouwd aangezien deze raadpleging op de website van Elia plaatsvond, gemakkelijk toegankelijk was voor de marktpartijen vanuit de startpagina van deze website en voldoende gedocumenteerd was. Bovendien werd er door Elia een mailing gestuurd naar alle op hun website geregistreerde personen. De duur van de raadpleging bedroeg 1 maand. Rekening houdend met de aard van de voorgestelde wijzigingen is de CREG van oordeel dat de duur van de raadpleging voldoende lang was. 3.2. OPENBARE RAADPLEGING VAN 29 MAART 2024 TOT EN MET 29 APRIL 2024 22. De voornaamste reacties van bovenvermelde marktdeelnemers, en waar de CREG op wenst te reageren, zij het op de reactie zelf of op het antwoord van Elia, worden in de hierna volgende paragrafen uiteengezet. Niet-vertrouwelijk 8/18 23. Alle belanghebbenden die tijdens de openbare raadpleging geantwoord hebben steunen het voorstel van Elia. Niettemin vragen Febeg en Centrica naar een duidelijk regulatoir kader om de noodzaak en het gebruik van een elastische aFRR-vraagcurve te evalueren, in nauw overleg met marktdeelnemers. Febeg merkt daarenboven op dat de formule van de prijselastische aFRRvraagcurve mogelijks niet toekomstgericht is. Ook merkt Febeg op dat de formule van de prijselastische aFRR-vraagcurve geen rekening houdt met kritische situaties. Elia antwoordt dat de elastische aFRR-vraagcurve geen tijdelijke maatregel is, maar dat ervaring zal aantonen of de maatregel herzien moet worden. Elia antwoordt ook dat ze afwijkt van de formule van de prijselastische aFRR-vraagcurve in geval de toestand van het systeem verandert van een normale toestand naar een alarmtoestand of een noodtoestand. De CREG wenst de volgende twee argumenten naar voren te schuiven: - Ten eerste is het prijsinelastisch deel van de aFRR-vraag, i.e. het deel van de aFRR-vraag dat Elia zal aankopen aan eender welke prijs, minstens gelijk aan de gedimensioneerde aFRRreserves. De dimensionering van aFRR-reserves is ontworpen om de aFRR-capaciteit te berekenen dat minimaal nodig is om te voldoen aan de frequentiedoelparameters zoals gedefinieerd in de synchrone zone van Continentaal Europa. Dit ontwerp van aFRRdimensionering leidt ertoe dat elk aFRR-volume dat hoger ligt dan de deze minimaal nodige aFRR-capaciteit niet noodzakelijkerwijs geactiveerd moet worden om de frequentiedoelparameters te behalen. De activering van deze additionele aFRR-volumes genereert niettemin baten in de vorm van een snellere en accuratere regeling van de FRCE naar 0 MW. Als gevolg is het nuttig om deze aFRR-volumes te activeren zolang de kost van deze activatie lager ligt dan de gegenereerde baten. De toepassing van een prijselastische aFRR-vraag voor aFRR-volumes die hoger liggen dan het resultaat van de aFRR-dimensionering is aldus gerechtvaardigd en volgens de CREG niet onderhevig aan toekomstige revisie. Wat volgens de CREG wel verder verbeterd kan worden is de formule ter bepaling van de prijs waaraan de prijselastische aFRR-vraag door Elia ingeboden wordt. - Ten tweede stelt de CREG vast dat er in de Belgische aFRR-balanceringsenergiemarkt momenteel geen aFRR-balanceringsenergiebiedingen met een prijs van hoger dan 1.000 euro/MWh of lager dan -1.000 euro/MWh geactiveerd worden. In een goed werkende markt zou toenemende concurrentie daarbij moeten leiden tot nog minder extreme biedprijzen. De door Elia voorgestelde formule voor de bepaling van de prijs waaraan de prijselastische aFRRvraagcurve ingeboden wordt door Elia, kan daarom niet als beperkend voor de ontwikkeling van de aFRR-balanceringsenergiemarkt noch als toetredingsbarrière voor bestaande en toekomstig competitieve aFRR-balanceringsmiddelen aanzien worden. De CREG erkent wel dat de voorgestelde formule leidt tot een binaire en discontinue verandering van de aFRR-vraagcurve bij een overgang van markttoestand. Een geleidelijke verandering van de prijs waaraan de prijselastische aFRR-vraagcurve ingeboden wordt door Elia geniet de voorkeur van de CREG. Verschillende opties bestaan om deze geleidelijke verandering van de prijs te bereiken. Zo kan de formule bijvoorbeeld gebaseerd zijn op parameters die de alarmtoestand bepalen, of omgekeerd evenredig zijn met de hoeveelheid aan ongebruikte maar nog beschikbare volumes van FRRbalanceringsenergiebiedingen, of gelijk zijn aan de marginale prijs voor mFRR-balanceringsenergie. De verschillende opties dienen verder onderzocht en geëvalueerd te worden. 24. Gegeven de duidelijke boodschap van marktdeelnemers om zo snel mogelijk deel te nemen aan het Europese aFRR-platform, aanvaardt de CREG het bovenstaande antwoord van Elia om nu een eenvoudige formule toe te passen en deze formule te evalueren op basis van werkelijke ervaringen en voortschrijdend inzicht. De CREG stelt weliswaar vast dat Elia zich niet engageert om tegen een bepaalde deadline de formule van de prijselastische aFRR-vraagcurve rekening te laten houden met Niet-vertrouwelijk 9/18 kritische situaties. De CREG vraagt daarom aan Elia om, in nauw overleg met marktdeelnemers, de herziening van de formule die de prijs van de prijselastische aFRR-vraagcurve bepaalt na deelname aan het Europese aFRR-platform op te starten. 25. Febeg antwoordt in de openbare raadpleging dat de regels die van toepassing zijn in geval Elia ontkoppeld is van het Europees aFRR-platform, na deelname aan dit Europese aFRR-platform, verbeterd kunnen worden. Febeg stelt voor om, in plaats van de aFRR-aanbodscurve te begrenzen tot de gedimensioneerde aFRR-reserves, de aFRR-aanbodscurve te begrenzen tot het maximum tussen de gedimensioneerde aFRR-reserves enerzijds en het volume van aFRR-balanceringsenergiebiedingen met een prijs lager dan een bepaalde drempelwaarde in euro/MWh. Elia antwoordt dat de opmerking van Febeg betrekking heeft op een eerder door de CREG goedgekeurde wijziging. Toch heeft Elia het voorstel van Febeg onderzocht, maar merkt op dat het voorstel van Febeg aanvullende veranderingen vraagt aan de aFRR-controller. Gegeven de verwachting van een beperkt aantal ontkoppelingen met het Europese aFRR-platform, stelt Elia voor om nu niet tegemoet te komen aan de opmerking van Febeg maar om de opmerking van Febeg te overwegen bij een volgende wijziging van de balanceringsregels. De CREG is van mening dat een opmerking die betrekking heeft op een eerder door de CREG goedgekeurde wijziging nog steeds geëvalueerd moet worden door Elia. De CREG stelt vast dat Elia dit ook heeft gedaan. De CREG gaat akkoord met het antwoord van Elia om de opmerking van Febeg bij een volgende wijziging van de balanceringsregels op te nemen, en dit omwille van de boodschap van marktdeelnemers om zo snel mogelijk deel te nemen aan het Europese aFRR-platform en omwille van de verwachte lage waarschijnlijkheid van ontkoppeling met het Europese aFRR-platform. 26. De CREG vraagt aan Elia weliswaar om zo snel als mogelijk, en niet later dan vijf werkdagen na het incident, te rapporteren aan de CREG welke impact de ontkoppeling met het Europese aFRRplatform, in voorkomend geval, gehad heeft op de werking van de balanceringsenergiemarkt. Ook vraagt de CREG aan Elia om de impact van eventuele ontkoppelingen met marktdeelnemers te bespreken, en dit ten laatste op de eerste Working Group Balancing volgend op de rapportering aan de CREG. 27. Febeg wenst dat Elia rapporteert indien er zich technische problemen met de aFRR-controller voordoen. Elia antwoordt dat ze in geval van technische problemen met de aFRR-controller, Elia een Urgent Market Message (UMM) zal uitsturen om marktdeelnemers te informeren. Ook stelt Elia dat het noodzakelijk is om de aFRR-controller extensief te testen alvorens deel te nemen aan het Europese aFRR-platform. De CREG aanvaardt het antwoord van Elia, en vraagt aan Elia om zo snel als mogelijk, maar niet later dan vijf werkdagen na het incident, te rapporteren aan de CREG welke impact de technische problemen met de aFRR-controller gehad hebben op de werking van de balanceringsenergiemarkt. Ook vraagt de CREG om de impact van deze problemen met marktdeelnemers te bespreken, en dit ten laatste op de eerste Working Group Balancing volgend op de rapportering aan de CREG. 28. Febeg merkt op dat het onduidelijk is hoe Elia gebruik maakt van het Europese aFRR-platform en het Europees platform voor onbalansnetting. Febeg wenst het gebruik van deze platformen beschreven te zien in de balanceringsregels. Elia antwoordt dat ze artikel 12.8 aan de balanceringsregels heeft toegevoegd om tegemoet te komen aan de opmerking van Febeg. De beschrijving die Elia toegevoegd heeft is gelijk aan de interactie tussen de beide platformen zoals beschreven in artikel 11
(8)van het aFRR IF. De CREG stelt vast dat Elia gevolg heeft gegeven aan de opmerking van Febeg. Niet-vertrouwelijk 10/18
  1. ANALYSE EN BEOORDELING VOORGESTELDE WIJZIGINGEN 4.
  2. ARTIKEL 2 – PUBLICATIE BALANCERINGSREGELS EN VAN TOEPASSING DE VAN DE
  3. Elia stelt voor om de wijzigingen in werking te laten treden na goedkeuren van de CREG van het voorstel tot wijziging van de T&C BSP aFRR zoals door Elia ter goedkeuring ingediend bij de CREG op 31 mei 2024 en vanaf de inwerkingtreding van de voorgestelde wijzigingen gerelateerd aan de deelname aan het Europese aFRR-platform, zoals goedgekeurd door de CREG.
  4. De CREG heeft op 12 juli 2024 via beslissing (B)2817 het voorstel van T&C BSP aFRR van Elia, ingediend op 13 mei 2024, goedgekeurd. De CREG heeft verder geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.
  5. ARTIKEL 3 – DEFINITIES EN INTERPRETATIES
  6. Elia heeft wijzigingen aangebracht aan de definities, met als doel (deels) tegemoet te komen aan de opmerking van de CREG om dezelfde terminologie te gebruiken als ook op Europees niveau wordt gebruikt. Het consistent gebruik van terminologie bevordert de leesbaarheid en de coherentie tussen de verschillende regelgevende kaders, waardoor onduidelijkheden of verschillende interpretaties vermeden worden.
  7. De CREG heeft verder geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.
  8. ARTIKEL 4 – LIJST VAN BALANCERINGSMIDDELEN
  9. Elia wijzigt de structuur van het artikel. Elia wijzigt de inhoud van het artikel niet.
  10. De CREG heeft geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.
  11. ARTIKEL 6 – AFRR EN ONBALANSNETTING
  12. Elia wijzigt de structuur van het artikel en past de terminologie aan. Elia wijzigt de inhoud van het artikel niet.
  13. De CREG heeft geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.
  14. ARTIKEL 12 – SELECTIE ENERGIEBIEDINGEN EN ACTIVERING VAN AFRR-
  15. Elia voegt de rapportering, in reële tijd, van een prijselastische aFRR-vraag aan het Europese aFRR-platform toe. Elia voegt ook de modaliteiten toe die de bepaling van deze prijselastische aFRRvraag, beschrijft. Tot slot voegt Elia ook toe hoe de prijselastische aFRR-vraag toegepast zal worden. Niet-vertrouwelijk 11/18 Bij positieve aFRR-vraag wordt de aFRR-vraagcurve als volgt opgesteld. Het deel van de aFRR-vraag dat lager is dan of gelijk aan het vereiste aFRR-reservevermogen wordt door Elia aan de maximaal toegelaten biedprijs op het Europese aFRR-platform, gerapporteerd. Wanneer de positieve aFRR-vraag hoger is dan het vereiste positieve aFRR-reservevermogen, wordt het deel van de aFRR-vraag dat hoger is door Elia aan de prijs van 1.000 euro/MWh gerapporteerd. De complete positieve aFRR-vraagcurve bestaat uit beide delen samen. Met andere woorden, de positieve aFRR-vraagcurve is enkel inelastisch wanneer de positieve aFRR-vraag lager is of gelijk aan het vereiste positieve aFRR-reservevermogen. De positieve aFRR-vraagcurve bestaat uit een inelastisch en een elastisch deel indien de positieve aFRR-vraag hoger ligt dan het vereiste positieve aFRR-reservevermogen. De opbouw van de negatieve aFRR-vraagcurve is gelijkaardig in opbouw: bij een negatieve aFRR-vraag bepaalt het vereiste negatieve aFRR-reservevermogen vanaf welk volume de negatieve aFRRvraagcurve elastisch wordt. In geval van een negatieve aFRR-vraag zijn de prijzen die Elia rapporteert aan het Europese aFRR-platform voor het inelastisch en elastisch deel van de negatieve aFRRvraagcurve respectievelijk de minimale toegelaten biedprijs op het Europese aFRR-platform en een prijs gelijk aan -1.000 euro/MWh.
  16. De CREG verwijst naar paragraaf 23 van deze beslissing.
  17. Elia stelt twee toepassingsmodaliteiten van de in paragraaf 37 van deze beslissing uiteengezette formule voor bepaling van de prijselastische aFRR-vraag, voor. Voor een periode van 12 maanden volgend op ACER besluit 08/2024 van 5 juli 2024, stelt Elia voor om in alarmtoestand, noodtoestand of in uitzonderlijke omstandigheden wanneer het nodig is om een alarm- of noodtoestand te voorkomen, de vermogensdrempel van de formule, in normale toestand vastgelegd op het vereiste positieve (negatieve) aFRR-reservevermogen, gelijk te stellen aan de totale aFRR-vraag. In de periode startend vanaf 12 maanden volgend op ACER besluit 08/2024 van 5 juli 2024 beperkt Elia het toepassingsgebied van de afwijking, zoals hierboven uiteengezet, tot gevallen van een verandering van systeemtoestand. Met andere woorden, de toepassing van de afwijking in geval van uitzonderlijke omstandigheden, komt te vervallen. In beide gevallen stelt Elia voor om te rapporteren aan de CREG, zij het met een periodiciteit van drie maanden.
  18. De CREG stelt vast dat zowel het voorstel van formule, zoals uiteengezet in paragraaf 37 van deze beslissing, als het voorstel van de toepassingsmodaliteiten, zoals uiteengezet in paragraaf 39 van deze beslissing, voldoen aan de algemene principes die ACER in artikel 3.4 van besluit 08/2024 van 5 juli 2024 heeft opgenomen: a. De vermogensdrempel is, in beide voorstellen en voor elke richting van aFRR, hoger of gelijk aan de vereiste aFRR-reservevermogen; b. Het elastisch deel van de aFRR-vraagcurve wordt niet gebruikt om een bovengrens op te leggen aan de aFRR-balanceringsenergieprijzen voor alle LFC-zones of biedzones. Ten eerste kunnen BSPs vrij prijzen inbieden en geselecteerd raken via het Europese aFRRplatform. Ten tweede wordt het elastisch deel van de aFRR-vraagcurve verwijderd in geval van schaarste (via de trigger van verandering van systeemtoestand); c. Paragraaf 58 van ACER besluit 08/2024 van 5 juli 2024 voorziet een overgangsperiode van 1 jaar alvorens transmissienetbeheerders moeten voldoen aan de voorwaarde dat de formule voor berekening van de prijs van het elastisch deel van de aFRR-vraagcurve en van de vermogensdrempel, gelijk blijft gedurende alle markttijdseenheden van de onbalansverrekeningsperiode (i.e. gedurende een kwartier). Het voorstel van Elia voldoet hieraan door, na deze overgangsperiode, de formule voor berekening van de prijs van het Niet-vertrouwelijk 12/18 elastisch deel van de aFRR-vraagcurve en van de vermogensdrempel, gelijk te houden gedurende de onbalansverrekeningsperiode. Het ACER besluit 08/2024 van 5 juli 2024 voorziet dat het resultaat van de berekening van de vermogensdrempel mag afwijken binnen de onbalansverrekeningsperiode wanneer de systeemtoestand verandert. Dit wordt ook door Elia voorgesteld; d. Aan de vereiste van transparantie wordt voldaan doordat Elia zowel de formule als de toepassingsmodaliteiten integraal ter goedkeuring aan de CREG voorlegt. De balanceringsregels zijn, ter informatie, in het Engels te raadplegen via de website van Elia.
  19. Elia verduidelijkt ook de interactie tussen het Europese aFRR-platform en het Europese platform voor onbalansnetting. Hiermee voldoet ze aan een opmerking die gegeven werd tijdens de openbare raadpleging, zoals uiteengezet in paragraaf 28 van deze beslissing.
  20. Elia past voor de rest ook de gebruikte terminologie aan. De CREG heeft verder geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.5.
  21. Artikel 13 – Selectie en activering van mFRR-Energiebiedingen
  22. Elia past de gebruikte terminologie aan en wijzigt de structuur van de tekst. Elia wijzigt de inhoud van het artikel niet.
  23. De CREG heeft geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.5.
  25. Artikel 16 – Publicatie op het platform van ENTSO-E Elia wijzigt de structuur van de tekst. Elia wijzigt de inhoud van het artikel niet.
  26. De CREG heeft geen opmerkingen betreffende de voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.5.
  28. Artikel 17 – Publicatie op de website van Elia Elia past de gebruikte terminologie aan. Elia wijzigt de inhoud van het artikel niet.
  29. De CREG heeft verder geen opmerkingen betreffende de overige voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.5.
  30. Artikel 22 – Volumes balanceringsenergie geactiveerd voor het LFC-blok van Elia
  31. Elia stelt voor om, na aansluiting tot zowel het Europese aFRR- en mFRR-platform, de mFRR Satisfied Demand, aFRR Satisfied Demand, en volumes die via het IN-Platform uitgewisseld worden, te rapporteren. De CREG stelt ook vast dat de uitvoer van balanceringsenergiebiedingen, ingediend door Belgische BRPs en gevraagd door een aFRR/mFRR Satisfied Demand van een buitenlandse TNB, niet opgenomen wordt in de lijst van te rapporteren informatie. Nochtans heeft de CREG deze informatie nodig om te evalueren of Elia de biedingen activeert conform onder andere artikel 29
(6)van de EBGL. De CREG vraagt aan Elia om te bevestigen of deze informatie gecommuniceerd wordt krachtens artikel 20
(3)van de balanceringsregels, of indien niet, contact op te nemen met de CREG om te bespreken wanneer en in welke vorm deze informatie gecommuniceerd kan worden. Niet-vertrouwelijk 13/18 De CREG stelt ook vast dat de activering van balanceringsenergiebiedingen voor andere doeleinden dan balancering niet expliciet opgenomen werd in de balanceringsregels. Nochtans heeft de CREG deze informatie nodig om de toepassing van artikel 29
(2)van de EBGL te monitoren. De CREG vraagt aan Elia om te bevestigen of deze informatie gecommuniceerd wordt krachtens artikel 20
(3)van de balanceringsregels, of indien niet, contact op te nemen met de CREG om te bespreken wanneer en in welke vorm deze informatie gecommuniceerd kan worden. 50. De CREG heeft verder geen opmerkingen betreffende de overige voorgestelde wijzigingen en keurt deze bijgevolg goed. 4.6. 51. AANVULLENDE OVERWEGINGEN De CREG herhaalt de opmerkingen die zij in vorige beslissingen heeft gevraagd:
  1. a)In paragraaf 37 van beslissing (B)2756 van 29 februari 2024 vraagt de CREG aan Elia om te motiveren hoe Elia de actualisering van de beschikbaarheid van mFRRbalanceringsenergiebieding met direct activeringstype zal uitvoeren zodat deze mFRRbalanceringsenergiebieding niet onterecht als onbeschikbaar voor selectie tijdens de geprogrammeerde veiling vastgesteld wordt. Ook vraagt de CREG aan Elia om, op Europees niveau, te streven naar een automatische wijziging van de beschikbaarheid van een mFRRbalanceringsenergiebieding met direct activeringstype, tussen een geprogrammeerde activering en een directe activering, zodat de opportuniteitskosten voor marktdeelnemers verwijderd worden;
  2. b)In paragraaf 43 van beslissing (B)2756 van 29 februari 2024 vraagt de CREG om de voorgestelde economisch-optimale CRI-filtering, rekening houdend met de minimale aFRR-reservenoden en de prijs van alle aFRR- en mFRR-balanceringsenergiebiedingen, tijdig op te nemen in de balanceringsregels zodat marktdeelnemers niet blootgesteld worden aan opportuniteitskosten. De tijdigheid van toepassing van deze economisch-optimale CRI-filtering is de verantwoordelijkheid van Elia;
  3. c)In paragraaf 53 van beslissing (B)2756 van 29 februari 2024 vraagt de CREG om het doel van activering te publiceren per bieding, en de publicatie te vervolledigen met geactiveerde balanceringsenergiebiedingen buiten het Europees platform om;
  4. d)In paragraaf 56 van beslissing (B)2756 van 29 februari 2024 vraagt de CREG aan Elia om tijdig de praktische modaliteiten af te stemmen met de CREG, zodat de CREG over alle informatie met betrekking tot balanceringsenergiebiedingen blijft beschikken.
  5. e)In het kader van beslissing (B)2756 van 29 februari 2024 heeft Elia zich geëngageerd om een evaluatie uit te voeren van de CRI-filtering tegen ten laatste 21 mei 2025 (zie ook paragraaf 14 van deze beslissing). Niet-vertrouwelijk 14/18 5. BESLISSING Met toepassing van artikel 212 van de Gedragscode van 20 oktober 2022 tot vaststelling van de voorwaarden voor de aansluiting op en de toegang tot het transmissienet en van de methoden voor het berekenen of vastleggen van de voorwaarden inzake de verstrekking van ondersteunende diensten en de toegang tot de grensoverschrijdende infrastructuur, inclusief de procedures voor de toewijzing van capaciteit en congestiebeheer, keurt de CREG het voorstel van Elia Transmission Belgium N.V. tot wijziging van de balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten zoals ingediend door Elia op 9 juli 2024, goed. Daarnaast vraagt de CREG dat Elia Transmission Belgium N.V. gevolg geeft aan de opmerkingen geformuleerd in de paragrafen 24 tot en met 27, 49 en 51 van huidige beslissing.  Voor de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas: Laurent JACQUET Directeur Niet-vertrouwelijk Ilse TANT Directeur Koen LOCQUET Voorzitter van het Directiecomité 15/18 BIJLAGE 1 Beslissing 08/2024 van ACER van 5 juli 2024 Niet-vertrouwelijk 16/18 BIJLAGE 2 2a. Voorstel tot wijziging van de Balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten, in het Nederlands, in het Frans en in het Engels – 9 juli 2024 – track change versie 2b. Voorstel tot wijziging van de Balanceringsregels voor de compensatie van de kwartieronevenwichten, in het Nederlands, in het Frans en in het Engels – 9 juli 2024 - Cleane versie Niet-vertrouwelijk 17/18 BIJLAGE 3 3a. Raadplegingsverslag met inbegrip van alle individuele opmerkingen, in het Engels –vertrouwelijke versie – 9 juli 2024 3b. Raadplegingsverslag met inbegrip van alle individuele opmerkingen, in het Engels – niet vertrouwelijke versie – 9 juli 2024 Niet-vertrouwelijk 18/18

🔗 Vers la source officielle

AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.