← België

Beslissing over de bepaling van de saldi van de openbare dienstverplichtingen adequacy studie en CRM voor het jaar 2025

Beslissing (B)3206 28 mei 2026 Beslissing over de bepaling van de saldi van de openbare dienstverplichtingen adequacy studie en CRM voor het jaar 2025 Artikel 7octies, 1ste lid en 7undecies, § 15, 1ste lid van de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt Niet-vertrouwelijk CREG - Nijverheidsstraat 26-38, 1040 Brussel, België T +32 2 289 76 11 - www.creg.be INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE.................................................................................................................................... 2 INLEIDING ................................................................................................................................................ 3

  1. WETTELIJK KADER ............................................................................................................................ 3
  2. ANTECEDENTEN............................................................................................................................... 4
  3. 2.
  4. Algemeen ............................................................................................................................... 4 2.
  5. Voorafgaande raadpleging ..................................................................................................... 5 SALDI VAN DE OPENBARE DIENSTVERPLICHTINGEN ....................................................................... 5 3.
  6. Financiering van de ODV flexibiliteitsstudie .......................................................................... 5 3.1.
  7. Werkelijke kosten van 2025 .......................................................................................... 5 3.1.
  8. Saldo .............................................................................................................................. 6 3.
  9. Financiering van de ODV CRM ............................................................................................... 6 3.2.
  10. Werkelijke kosten van 2025 .......................................................................................... 6 3.2.
  11. Saldo .............................................................................................................................. 7
  12. ALGEMEEN VOORBEHOUD .............................................................................................................. 7
  13. BESLUIT ............................................................................................................................................ 7 Niet-vertrouwelijk 2/8 INLEIDING De COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS (CREG) bepaalt hierna de saldi van de openbare dienstverplichtingen adequacy studie en capaciteitsvergoedingsmechanisme voor het jaar
  14. Deze beslissing werd goedgekeurd door het directiecomité van de CREG tijdens zijn vergadering van 28 mei
  16. WETTELIJK KADER
  17. Artikel 7bis, § 4bis, van de elektriciteitswet voert de verplichting in voor Elia om een tweejaarlijkse studie uit te voeren met betrekking tot de noden van het Belgische elektriciteitssysteem inzake adequacy en flexibiliteit van het land voor de komende tien jaar.
  18. Artikel 21quinquies van de elektriciteitswet bestempelt deze opdracht als een openbare dienstverplichting en voorziet in een mechanisme voor de financiering en de dekking van de kosten van deze studie.
  19. De artikelen 7undecies tot 7duodecies van de elektriciteitswet voeren op hun beurt een capaciteitsvergoedingsmechanisme in (hierna: CRM), een openbare dienstverlichting ten laste van Elia.
  20. Over de financiering en de dekking van de kosten van het CRM, bepaalt artikel 7undecies, § 15, gewijzigd door artikel 82 van de programmawet van 27 december 2021, het volgende : “De opdrachten waarmee de netbeheerder krachtens het capaciteitsvergoedingsmechanisme bedoeld in deze afdeling en in voorkomend geval, de opdrachten bedoeld in de eerste afdeling van afdeling 3, wordt belast, maken openbare dienstverplichtingen uit waarvan de netto-kosten worden gefinancierd overeenkomstig de nadere regels bepaald in artikel 21quinquies, na aftrek van de eventuele inkomsten gegenereerd krachtens het capaciteitsvergoedingsmechanisme bedoeld in deze afdeling en bedoeld in afdeling 3 en onverminderd de regels inzake toewijzing van specifieke inkomsten bedoeld in artikel 26, lid 9, van de Verordening (EU) 2019/
  21. De kosten van de openbare dienstverplichtingen, vermeld in het eerste lid, omvatten onder meer de redelijke en billijke kosten die worden gemaakt door de buitenlandse transmissienetbeheerders waarmee een overeenkomst als bedoeld in paragraaf 8, eerste lid, 3°, is gesloten voor de ontwikkeling en de uitvoering van de deelname door de onrechtstreekse buitenlandse capaciteit aan het Belgische capaciteitsvergoedingsmechanisme voor zover, in het geval dat een capaciteitsvergoedingsmechanisme werd geïmplementeerd in de aangrenzende lidstaat van de Europese Unie waar de onrechtstreekse buitenlandse capaciteit gesitueerd is, tussen de netbeheerders van de twee betreffende lidstaten van de Europese Unie een akkoord werd gesloten dat werd goedgekeurd minstens door de commissie met daarin opgenomen de voorafgaandelijke aanvaarding dat de kosten van de netbeheerder die verband houden met de deelname van de Belgische capaciteit aan het capaciteitsvergoedingsmechanisme van de betrokken Staat, rechtstreeks of onrechtstreeks via het capaciteitsvergoedingsmechanisme van deze Staat worden gedragen. Niet-vertrouwelijk 3/8 Bij een besluit, vastgesteld na overleg in de Ministerraad, op voorstel van de commissie, bepaalt de Koning de berekeningsmethode en de nadere regels voor de controle van de kosten van de maatregelen bedoeld in het eerste lid voor ieder jaar wordt vastgesteld. Voornoemde kost wordt vastgesteld overeenkomstig de volgende procedure: 1° uiterlijk op 1 november van ieder jaar verricht de commissie een raming van de kost per maand van de maatregelen, bedoeld in het eerste lid, met betrekking tot het volgende jaar. Daartoe bezorgt de netbeheerder een verslag met de relevante gegevens aan de commissie uiterlijk op 31 augustus; 2° uiterlijk op 1 juni van ieder jaar stelt de commissie een bedrag van een regularisatie met betrekking tot het voorgaande jaar op grond van de werkelijke kost die tijdens dat voorgaande jaar is voortgevloeid uit de maatregelen, bedoeld in het eerste lid, vast. Daartoe bezorgt de netbeheerder een verslag met de relevante gegevens aan de commissie uiterlijk op 15 april. Indien er een saldo wordt vastgesteld, dan wordt de regularisatie met de Federale Staat uitgevoerd uiterlijk op 1 juli van het jaar waarin de regularisatie werd bepaald; 3° de commissie houdt een inventaris bij met een overzicht per jaar van de geraamde en de werkelijke kost van de maatregelen bedoeld in het eerste lid. De Federale Staat, de netbeheerder en de commissie sluiten een protocol teneinde de modaliteiten vast te leggen van de maandelijkse ter beschikkingstelling van de middelen bedoeld in het eerste lid, met het oog op de voldoening van de verplichtingen van de netbeheerder krachtens het capaciteitsvergoedingsmechanisme bedoeld in deze afdeling, alsook teneinde alle gerelateerde en overige rechten en verplichtingen van de contractpartijen nader te bepalen. De financieringsregels beschreven in voornoemde protocol stellen de netbeheerder in staat om tijdig over de bij deze wet bepaalde noodzakelijke middelen te beschikken, met als doel de nettokost voortvloeiend uit de maatregelen, bedoeld in het eerste lid, tijdig te betalen en voorfinanciering van deze nettokost in hoofde van de netbeheerder te vermijden.”
  22. Het koninklijk besluit van 20 juli 2022 legt de berekeningsmethode en de modaliteiten van de controle van de kost van voormelde openbare dienstverplichtingen vast.
  23. ANTECEDENTEN 2.
  24. Algemeen
  25. Op 27 februari 2026 ontving de CREG van Elia haar ex post verslag met de gegevens over de werkelijke kosten en werkelijke kostenverminderingen van de activiteiten van de netbeheerder die verband houden met de openbare dienstverplichtingen (hierna : ODV’s) adequacy studie en CRM voor het jaar
  27. Op 12 maart 2026 heeft de CREG een eerste vraag tot bijkomende inlichtingen aan Elia overgemaakt, waarop Elia heeft geantwoord op 23 maart
  29. Op 1 april 2026 heeft de CREG een tweede vraag tot bijkomende inlichtingen aan Elia overgemaakt, waarop Elia heeft geantwoord op 13 april
  30. Niet-vertrouwelijk 4/8
  31. Op 12 mei 2026 heeft de CREG haar ontwerpbeslissing aan Elia meegedeeld om haar opmerkingen te ontvangen. Elia heeft geen enkele opmerkingen overgemaakt. 2.
  32. Voorafgaande raadpleging
  33. Onderhavige beslissing is geen tariefbeslissing, zoals dat het geval was voor de aanpassing van de elektriciteitswet door de programmawet van 27 december
  35. Voordien werd aan de CREG een geactualiseerd tariefvoorstel voorgelegd (in de zin van artikel 18 van de overeenkomst van 6 februari 2018) dat enkel betrekking had op de tarieven voor de openbare dienstverplichtingen en de toeslagen. Op basis van de volgende argumenten was de CREG van mening dat een publieke raadpleging over de ontwerpbeslissing niet nodig was: - het voorstel heeft geen betrekking op de transmissienettarieven voor de gereguleerde activiteiten en diensten van de netbeheerder maar op de tarieven van de openbare dienstverplichtingen die hem worden opgelegd; - de tarieven voor openbare dienstverplichtingen hebben betrekking op de kosten waarop Elia geen invloed heeft en/of die het resultaat zijn van beslissingen van federale en regionale overheden en/of die het gevolg zijn van akten die reeds voorwerp hebben uitgemaakt van een publieke raadpleging; - opdat een raadpleging enige zin zou hebben, moet zij betrekking hebben op (nieuwe) keuzes uit verschillende opties (bepalende elementen in de zin van artikel 13, 2de lid van voormelde overeenkomst).
  36. De CREG is mutatis mutandis van mening dat bovenvermelde elementen ook gelden voor onderhavige beslissing. Bijgevolg was de CREG van mening dat er over de ontwerpbeslissing geen publieke raadpleging moest worden georganiseerd.
  37. SALDI VAN DE OPENBARE DIENSTVERPLICHTINGEN 3.
  38. Financiering van de ODV adequacy studie 3.1.
  39. Werkelijke kosten van 2025
  40. Uit de analyse van de CREG is gebleken dat een beperkt aantal gewerkte uren van het personeel onjuist is geboekt.
  41. Elia heeft de nodige correcties aangebracht in de twee versie van het ex post verslag dat op 13 april 2026 werd ingediend. Niet-vertrouwelijk 5/8
  42. Na analyse van de informatie die Elia heeft verstrekt voor de uitvoering van de tweejaarlijkse adequacy studie is de CREG van mening dat de kosten voldoen aan de criteria voor het in aanmerking nemen van de kosten.
  43. In haar ex post verslag heeft Elia ook de kosten van de studie over de beoordeling van de flexibiliteitsbehoeften (FNA) uiteengezet. Artikel 19sexies van de Europese verordening 2024/174 voorziet in de uitvoering van deze tweejaarlijkse studie. Hoewel, zoals Elia in haar brief van 24 november 2025 aanhaalt, het principebesluit is genomen om Elia aan te duiden als de entiteit die verantwoordelijk is voor het opstellen van deze studie, is de keuze voor de financieringswijze van deze studie nog niet vastgelegd. Er kan in dit stadium dus niet worden aangenomen dat de kosten zullen worden gedekt door de ODV adequacy studie. In deze omstandigheden is de CREG van mening dat de door Elia ingediende kosten voor de uitvoering van deze studie niet mogen worden opgenomen in de kosten voor het dekken van deze ODV, aangezien zij in strijd zijn met de bepalingen van artikel 22 van het koninklijk besluit van 20 juli
  45. De werkelijke kosten te financieren in het kader van deze ODV zijn de volgende: ODV adequacy studie Totale kost (€) 3.1.
  46. 2025 972.942,31 Saldo
  47. In overeenstemming met artikel 7octies, 1ste lid van de elektriciteitswet, met artikel 16 van het koninklijk besluit van 20 juli 2022 en met het ODV-protocol, schat de CREG het saldo van de ODV als volgt in: Totale kost (€) 972.942,31 Ontvangen voorschot € januari februari maart april mei juni juli augustus september oktober november december Totaal 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 73.680,11 884.161,34 Saldo Saldo te ontvangen door Elia € 88.780,97 De betaling van het saldo door de Federale Overheidsdienst Financiën aan Elia moet ten laatste op 1 juli 2026 gebeuren. 3.
  48. Financiering van de ODV CRM 3.2.
  49. Werkelijke kosten van 2025
  50. Het eerste verslag van Elia, ingediend op 27 februari 2026, bevatte een fout in de waardering van de algemene kosten, waardoor de kosten enigszins te hoog waren geraamd. Elia heeft de nodige aanpassingen aangebracht in de tweede versie van het verslag dat werd ingediend 13 april
  52. Het door Elia terug te betalen saldo van M€ 7,3 is voor 20 % toe te schrijven aan lagere kosten bij Elia dan gebudgetteerd en voor 80 % aan een vermindering van de betaalde capaciteitsvergoedingen naar aanleiding van voornamelijk onbeschikbare gecontracteerde capaciteit, maar ook het uitstel van betaling van de vergoedingen van december tot januari ten gevolge van laattijdige ontvangst van facturen. Niet-vertrouwelijk 6/8
  53. De inkomsten uit de boetes voor vervroegde levering en beschikbaarheid, alsmede uit de terugbetalingsverplichting met betrekking tot de eerste twee maanden van de leveringsperiode (november en december 2025) zullen in 2026 worden geïnd.
  54. De werkelijke kosten te financieren in het kader van deze ODV zijn dus de volgende: ODV CRM Totale kost (€) 3.2.
  55. 2025 34.551.033,28 Saldo
  56. In overeenstemming met artikel 7undecies, § 15, 1ste lid, van de elektriciteitswet, met artikel 16 van het koninklijk besluit van 20 juli 2022 en met het ODV-protocol schat de CREG het saldo van de ODV als volgt in: ODV CRM Totale kost (€) 2025 34.551.033,28 Ontvangen voorschot Beheersbare kosten Niet beheersbare kosten Totaal (€) januari februari 806.756 806.756 0 0 806.756 806.756 Saldo Saldo terug te betalen door Elia maart 806.756 0 806.756 april 806.756 0 806.756 mei 806.756 0 806.756 juni 806.756 0 806.756 juli augustus september oktober november december Totaal 806.756 806.756 806.756 806.756 806.756 806.756 9.681.069 0 0 0 0 16.076.160 16.076.160 32.152.320 806.756 806.756 806.756 806.756 16.882.916 16.882.916 41.833.389 € 7.282.355,72 De betaling van dit saldo door Elia aan de Federale Overheidsdienst Financiën moet ten laatste op 1 juli 2026 gebeuren.
  57. ALGEMEEN VOORBEHOUD
  58. De CREG spreekt zich in onderhavige beslissing uit op basis van de documenten waarover zij beschikt.
  59. BESLUIT Gelet op de wet van 29 april 1999 betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt, in het bijzonder de artikelen 7octies, 1ste lid en 7undecies, § 15, 1ste lid; Gelet op de programmawet van 27 december 2021, in het bijzonder artikel 92, § 1; Gelet op het koninklijk besluit van 20 juli 2022 tot vaststelling van de berekeningsmethode en de modaliteiten van de controle van de kost van het capaciteitsvergoedingsmechanisme; Gelet op het ODV-protocol ; Niet-vertrouwelijk 7/8 Raamt de CREG de saldi van de ODV’s flexibiliteitsstudie en CRM voor het jaar 2025 als volgt: - financiering van de ODV flexibiliteitsstudie: Saldo Saldo te ontvangen door Elia - € 88.780,97 financiering van de ODV CRM : Saldo Saldo terug te betalen door Elia € 7.282.355,72  Voor de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas: Sigrid JOURDAIN Directeur Niet-vertrouwelijk i.o. Koen LOCQUET Voorzitter van het Directiecomité 8/8

🔗 Vers la source officielle

AI-uitleg op basis van de officiële wettekst. Indicatief, vervangt geen juridisch advies.