Εν συντομία
Αυτός ο νόμος του 1940 ρυθμίζει θέματα που αφορούν τους Ιερούς Ναούς και τους Εφημερίους, αν και πολλές διατάξεις του έχουν αντικατασταθεί από μεταγενέστερους κανονισμούς. Ειδικότερα, διατηρούνται σε ισχύ διατάξεις που αφορούν νεκροταφεία, ακίνητα μητροπόλεων, συντήρηση ναών, κρατήσεις σε εκκλησιαστικά έργα, μισθοδοσία εφημερίων και εξαιρέσεις συγκεκριμένων ναών.
Τι ρυθμίζει
- Ίδρυση, διοίκηση και διαχείριση νεκροταφείων.
- Διοίκηση και διαχείριση ακινήτων κτημάτων Μητροπόλεων.
- Στερέωση και συντήρηση αρχαίων και ιστορικών μνημείων Βυζαντινών Ναών.
- Κρατήσεις σε εκκλησιαστικά και μοναστηριακά έργα και φορολογία αμοιβών.
- Κατάσχεση μισθοδοσίας και άδειες εφημερίων.
- Εξαιρέσεις συγκεκριμένων ναών από τις διατάξεις του νόμου.
Ποιον αφορά
- Δήμους και Κοινότητες.
- Μητροπόλεις, Επίσκοπους και Ιερούς Ναούς.
- Εφημέριους.
- Υγειονομικούς Επιθεωρητές, ιατρούς, Υπουργείο Θρησκευμάτων και Εθνικής Παιδείας, Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος, Διεύθυνση Αναστηλώσεως, Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών, Αποστολική Διακονία της Εκκλησίας της Ελλάδος, Ταμείο Συντάξεως Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων, ΤΑΚΕ, Υποθηκοφύλακες.
Βασικά σημεία
- Νεκροταφεία ιδρύονται από Δήμους και Κοινότητες με πρόταση του Μ. Συμβουλίου και σύμφωνη γνώμη του Υγειονομικού Επιθεωρητού ή ιατρού.
- Απαγορεύεται η ταφή εκτός των νεκροταφείων και σε ιδιωτικούς χώρους.
- Ακίνητα κτήματα που διαχειρίζονταν Μητροπολίτες ή Επίσκοποι ή Μητροπολιτικοί Ναοί κατά την τουρκοκρατία ή ενετοκρατία, ανήκουν αυτοδικαίως στη Μητρόπολη ως νομικό πρόσωπο.
- Η στερέωση και συντήρηση Βυζαντινών Ναών αρχαιοτέρων του 1830 υπάγονται αποκλειστικώς στην αρμοδιότητα της Διευθύνσεως Αναστηλώσεως.
- Επιβάλλεται κράτηση 1% υπέρ της Αποστολικής Διακονίας και 1% υπέρ του Ταμείου Συντάξεως Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων επί των εκκλησιαστικών και μοναστηριακών έργων.
- Η μισθοδοσία των εφημερίων κατάσχεται για διατροφή, χρέη προς το δημόσιο και οφειλόμενες εισφορές στο ΤΑΚΕ άνω του ενός έτους.
- Εξαιρούνται από τις διατάξεις του νόμου ο Ι. Ναός της Ευαγγελιστρίας και το Ι. Ίδρυμα Τήνου, ο
📄 Κείμενο νόμου
9. ΑΝΑΓΚ. ΝΟΜΟΣ υπ' αριθ. 2200 της 29 Ιαν./1 Φεβρ. 1940 Περί Ιερών Ναών και Εφημερίων. Δέον να θεωρηθή αντικατασταθείς δια των διατάξεων του κατωτέρω Κανονισμού υπ' αριθ. 2/1969 και της Κανονιστ. Διατάξεως αριθ. 5/1969 (κατωτ. σελ. 358, 21). Παραθέτομεν εν τούτοις τα άρθρ. 7 παρ. 1, 31, 32, 60, 61, 67-70 και 88 τα οποία δύνανται να θεωρηθώσιν ισχύοντα. Άρθρ.7.-1.Νεκροταφεία ιδρύονται υπό των Δήμων και Κοινοτήτων τη προτάσει του Μ. Συμβουλίου, μετά σύμφωνον γνώμην του οικείου Υγειονομικού Επιθεωρητού ή ιατρού, οριζομένου υπ' αυτού. (Αντί της σελ. 55) Σελ. 55(α) Τεύχος 375 Σελ. 57 Ενοριακοί Ναοί και Εφημέριοι 33.Β.α.6-9 2.Πάντα τα Νεκροταφεία ανήκουσιν ως προς την διοίκησιν και διαχείρισιν εις τους δήμους και τας Κοινότητας, απαγορεύεται δε η ταφή εκτός της περιοχής αυτών και εις ιδιωτικούς χώρους. Βλ. και άρθρ. 8 Α.Ν. 987/1946. Άρθρ.70.-(Η πρώτη παράγραφος κατηργήθη υπό του άρθρ. 22 Ν.Δ. 586/1941). Ωσαύτως εξαιρούνται των διατάξεων του παρόντος νόμου ο Ι. Ναός της Ευαγγελιστρίας και το Ι. Ίδρυμα Τήνου, ως και ο Ι. Ν. Αγίας Θεοδώρας Θεσσαλονίκης, περί ων ισχύουσιν αι διατάξεις των ειδικών νόμων και Δ/των. Τα της διοικήσεως και διαχειρίσεως του εν Πειραιεί (επί της πλατείας Αλεξάνδρας) ιερού Ναού Αγίας Αικατερίνης, εξαιρουμένου του παρόντος νόμου ως ναού του Φιλανθρωπικού Καταστήματος του Εκκλησιαστικού Ορφανοτροφείου Βουλιαγμένης, "και του εν Σταυρώ (Δεμερλή) Ιερού Ναού Κοίμησις της Θεοτόκου ως Ναού του Φιλοπτώχου Ταμείου Καρδίτσης" καθορισθήσονται δια Β.Δ/τος, εκδιδομένου προτάσει του Υπουργού Θρησκευμάτων και Εθνικής Παιδείας μετά γνώμην του Μ. Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος. Τα εντός " " προσετέθησαν υπό του άρθρ. 18 Ν.Δ. 979/1942. Άρθρ.88.-Ακίνητα κτήματα, αστικά και αγροτικά, πάσης φύσεως και κατηγορίας ή τα εξ εκποιήσεως αυτών χρεώγραφα, διαχειριζόμενα επί τουρκοκρατίας ή ενετοκρατίας και εφεξής υπό των Μητροπολιτών ή Επισκόπων ή υπό των εις τας Μητροπόλεις ή Επισκοπάς επί τουρκοκρατίας ή ενετοκρατίας ανηκόντων Μητροπολιτικών Ναών, ενοριακών ή μη, είτε επί σκοπώ απολήψεως ή συμπληρώσεως του μισθού των Μητροπολιτών, ή Επισκόπων είτε προς επισκευάς των Μητροπολιτικών οικημάτων ή και προς τας ανάγκας των εις αυτάς υπαγομένων κατά τα ανωτέρω Ιερών Ναών, ανήκουσιν αυτοδικαίως και άνευ πάσης άλλης διατυπώσεως εις την Μητρόπολιν, ως νομικόν πρόσωπον, όπερ διαχειρίζεται ταύτα προς συντήρησιν των Μητροπόλεων ή των εις τας Μητροπόλεις υπαγομένων Μητροπολιτικών ή Ευκτηρίων οίκων των Μητροπολιτών ή Επισκόπων ή προς ενίσχυσιν Φιλανθρωπικών Ιδρυμάτων. Επί τη βάσει δηλώσεως του οικείου Μητροπολίτου ενώπιον του αρμοδίου Υποθηκοφύλακος η ως άνω περιουσία μεταγράφεται επ' ονόματι του Νομικού προσώπου της Μητροπόλεως. Η μεταγραφή αύτη απαλλάσσεται παντός δημοσίου ή δημοτικού ή και κοινοτικού αμέσου ή εμμέσου φόρου και δικαιώματος οιουδήποτε. Άρθρ.31.-1.Η στερέωσις και συντήρησις αρχαίων και ιστορικών μνημείων Βυζαντινών Ναών κλπ. αρχαιοτέρων του 1830 υπάγονται αποκλειστικώς εις την αρμοδιότητα της Διευθύνσεως Αναστηλώσεως. 2.Τα αρχιτεκτονικά σχέδια των Ναών δύνανται να διαβιβάζωνται υπό της Διευθύνσεως Τεχνικών Υπηρεσιών προς τον Προϊστάμενον της Υπηρεσίας Αναστηλώσεων προς γνωμοδότησιν επί του καθαρώς αρχιτεκτονικού μέρους αυτών. 3.Δια Β.Δ/τος, εκδιδομένου προτάσει του Υπουργού των Θρησκευμάτων και της Εθν. Παιδείας δύνανται να καθορισθώσι λεπτομερέστερον αι ανωτέρω διατάξεις περί εκτελέσεως έργων. Άρθρ.32.-1.Επί των εκτελουμένων εκκλησιαστικών και μοναστηριακών έργων εν γένει επιβάλλεται κράτησις 1% υπέρ της Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος και ομοία υπέρ του Ταμείου Συντάξεως Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων, καταργουμένης πάσης οιασδήποτε ετέρας κρατήσεως. 2.Ο φόρος επιτηδεύματος επί της αμοιβής των συντασσόντων τας μελέτας των εκκλησιαστικών και μοναστηριακών εν γένει έργων, υπολογίζεται επί του συμφωνηθέντος ποσού της αμοιβής, παρακρατείται δ' υπευθύνως παρά των ενεργούντων την πληρωμήν, επί του εκάστοτε καταβαλλομένου ποσού και αποδίδεται παρ' αυτών κατά τας διατάξεις του άρθρ. 34 του από 30 Μαρτ. 1937 Β.Δ/τος "περί εκτελέσεως του Νόμ. 5117 "περί φορολογίας επιτηδεύματος". Τα αυτά ως ανωτέρω ισχύουσι δια τον υπολογισμόν και παρακράτησιν της υπέρ του Ταμείου Συντάξεως Μηχανικών Εργοληπτών Δημοσίων Έργων κρατήσεως επί της αμοιβής των συντασσόντων τας ανωτέρω μελέτας, ήτις και αποδίδεται δια καταθέσεως παρά τη Εθνική Τραπέζη της Ελλάδος. Άρθρ.60.-Η μισθοδοσία των εφημερίων κατάσχεται δια διατροφήν, και χρέη προς το δημόσιον, κατά τας διατάξεις του νόμου, τας αφορώσας εις την κατάσχεσιν μισθοδοσίας των δημοσίων υπαλλήλων, ως και δι' οφειλομένας υπέρ το έτος εισφοράς εις το ΤΑΚΕ, κατά τα εν ταις σχετικαίς διατάξεσι του "περί ΤΑΚΕ" νόμου οριζόμενα. Σελ. 56(α) Τεύχος 375 – Σελ. 58 Άρθρ.61.-Τα περί αδειών των εφημερίων και μισθοδοσίας αυτών, διαρκούσης της αδείας, κανονίζονται κατά τας διατάξεις των περί αδειών και μισθοδοσίας των δημοσίων υπαλλήλων νόμων, (του Μητροπολίτου ασκούντος το κανονικόν αυτού δικαίωμα και όσον αφορά εις την χορήγησιν των αδειών τούτων, κανονικής και αναρρωτικών). Τα εντός ( ) διεγράφησαν υπό του άρθρ. 16 Ν.Δ. 979/1942. Βλ. και άρθρ. 10 Α.Ν. 987/1946 περί κατοικίας του εφημερίου εν οικία του Ενοριακού Ναού. Άρθρ.67.-Τα της διοικήσεως και διαχειρίσεως του Ιερού Ναού Αγίας Μαρίνης της περιφερείας Ηρακλείου Κρήτης, καθορισθήσονται δια Β.Δ/τος, καταργουμένου του από 21-10-35 υπ' αριθ. 5621 Νόμου. Άρθρ.68.-Αι διατάξεις του άρθρ. 124 παρ. 2 του Κωδ. Νόμ. 5439 διατηρούνται εν ισχύϊ, αφορώσι δε εις τους Ναούς της πόλεως Ιωαννίνων, ουχί δε εις τους εκτός αυτής ναούς του ομωνύμου Νομού. Καταργείται η αρμοδιότης των ανωτέρων ενοριακών αντιπροσωπειών επί των ενοριακών Ναών, εξωκκλησίων και Νεκροταφείων του Νόμ. 4602, του Ν.Δ/τος της 6 Νοεμ. 1926 "περί ενοριακών Ναών και Εφημερίων" και πάσης άλλης αντιθέτου διατάξεως, εξαιρούνται δε των διατάξεων του παρόντος Νόμου οι εν Ελλάδι Ναοί, οι ανήκοντες εις το Ιερόν Κοινόν του Παναγίου Τάφου και τας Ιεράς Μονάς. 33.Β.α.9 Ενοριακοί Ναοί και Εφημέριοι Άρθρ.69.-Το εν Αθήναις Παρεκκλήσιον της Κοιμήσεως Θεοτόκου (Καπνικαρέας) εξακολουθεί υπαγόμενον εις το Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον και διεπόμενον ως προς την διοίκησιν και διαχείρισιν κατά τας και προ της δημοσιεύσεως του παρόντος ισχυούσας διατάξεις, διατηρουμένας και εφεξής εν ισχύϊ. "Το εν Τρικκάλοις παρεκκλήσιον των Αγίων Αναργύρων διοικείται και τελεί υπό την διαχείρισιν του Φιλοπτώχου Ταμείου της Ιεράς Μητροπόλεως Τρίκκης και Σταγών, εξαιρουμένων των διατάξεων του Νόμ. 2200/1940". Το εντός " " εδάφιον προσετέθη δια άρθρ. 5 Ν.Δ. 311/1947.
Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.