Art. 233 KK – Fałszywe zeznania i fałszywa opinia

Kodeks karny (KK) · CZĘŚĆ SZCZEGÓLNA – Rozdział XVI › Rozdział XXX – Przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości · tytuł nieurzędowy

W skrócie

Przepis penalizuje składanie fałszywych zeznań lub zatajanie prawdy w postępowaniu sądowym lub innym postępowaniu ustawowym. Łagodniejszą karę przewidziano dla sprawcy działającego z obawy przed odpowiedzialnością karną grożącą jemu lub najbliższym, a brak wiedzy o prawie odmowy zeznań wyłącza karalność tego łagodniejszego czynu. Warunkiem odpowiedzialności jest uprzedzenie zeznającego o odpowiedzialności karnej lub odebranie przyrzeczenia. Surowsza kara grozi za fałszywą opinię biegłego, rzeczoznawcy lub tłumacza, a nieumyślne działanie narażające interes publiczny na istotną szkodę podlega łagodniejszej karze. Sąd może złagodzić karę lub odstąpić od niej w razie okoliczności bez wpływu na rozstrzygnięcie lub dobrowolnego sprostowania. Przepisy stosuje się odpowiednio do fałszywych oświadczeń składanych pod rygorem odpowiedzialności karnej.

Przystępne streszczenie. Wiążące jest wyłącznie brzmienie przepisu.

§ 1.Kto, składając zeznanie mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

§ 1a.Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę z obawy przed odpowiedzialnością karną grożącą jemu samemu lub jego najbliższym, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

§ 2.Warunkiem odpowiedzialności jest, aby przyjmujący zeznanie, działając w zakresie swoich uprawnień, uprzedził zeznającego o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznanie lub odebrał od niego przyrzeczenie.

§ 3.Nie podlega karze za czyn określony w § 1a, kto składa fałszywe zeznanie, nie wiedząc o prawie odmowy zeznania lub odpowiedzi na pytania.

§ 4.Kto, jako biegły, rzeczoznawca lub tłumacz, przedstawia fałszywą opinię, ekspertyzę lub tłumaczenie mające służyć za dowód w postępowaniu określonym w § 1, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

§ 4a.Jeżeli sprawca czynu określonego w § 4 działa nieumyślnie, narażając na istotną szkodę interes publiczny, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

§ 5.Sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet odstąpić od jej wymierzenia, jeżeli:

1)fałszywe zeznanie, opinia, ekspertyza lub tłumaczenie dotyczy okoliczności niemogących mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy,

2)sprawca dobrowolnie sprostuje fałszywe zeznanie, opinię, ekspertyzę lub tłumaczenie, zanim nastąpi, chociażby nieprawomocne, rozstrzygnięcie sprawy.

§ 6.Przepisy § 1–3 oraz 5 stosuje się odpowiednio do osoby, która składa fałszywe oświadczenie, jeżeli przepis ustawy przewiduje możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej.

Źródło urzędowe: api.sejm.gov.pl · Stan: 2026-06-17 · Pełny tekst kodeksu · Spis artykułów