Zajęcie wynagrodzenia przez komornika – kwota wolna

Skargę na czynność komornika (np. zajęcie ponad dozwoloną granicę) trzeba wnieść w ciągu tygodnia od dnia czynności, a gdy nie byłeś przy niej obecny ani zawiadomiony o jej terminie – od dnia zawiadomienia o czynności albo dowiedzenia się o niej (art. 767 § 4 k.p.c.). Pracodawca ma tydzień od zajęcia na złożenie komornikowi informacji o wynagrodzeniu z ostatnich trzech miesięcy i o sposobie przekazywania kwot (art. 882 § 1 k.p.c.). Bank ma siedem dni na zawiadomienie komornika o przeszkodzie w przekazaniu zajętej kwoty (art. 889 § 1 pkt 1 k.p.c.).

1. Przeczytaj zawiadomienie o zajęciu i ustal, jakiego świadczenia dotyczy. Komornik zajmuje wynagrodzenie, przesyłając pracodawcy zawiadomienie (art. 881 § 1 k.p.c.), a dłużnika informuje, że nie wolno mu odbierać zajętego wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia (art. 881 § 2 k.p.c.). W piśmie sprawdź sygnaturę Km, dane wierzyciela, kwotę egzekwowaną z kosztami oraz to, czy tytuł wykonawczy dotyczy alimentów. Od tego zależy granica potrąceń, bo alimenty mają osobne, wyższe limity.
2. Policz granicę potrąceń z wynagrodzenia za pracę. Od wynagrodzenia pomniejszonego o składki na ubezpieczenia społeczne, zaliczkę na podatek i wpłaty do PPK (jeśli nie zrezygnowałeś) potrąca się najwyżej połowę przy zwykłych długach i trzy piąte przy alimentach (art. 87 § 3 k.p.). Potrącenia dokonuje się w kolejności: alimenty, inne należności egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych, zaliczki, kary porządkowe (art. 87 § 1 i 2 k.p.). Suma potrąceń innych niż alimentacyjne nie przekroczy połowy, a razem z alimentami – trzech piątych (art. 87 § 4 k.p.).
3. Sprawdź kwotę wolną od potrąceń. Przy egzekucji innych należności niż alimenty wolna jest kwota minimalnego wynagrodzenia, po odliczeniu składek, zaliczki na podatek i wpłat do PPK (art. 87¹ § 1 pkt 1 k.p.). W 2026 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 4806 zł brutto, co po odliczeniach daje kwotę wolną rzędu 3600 zł miesięcznie – dokładną liczbę ustala dział kadr na podstawie Twoich odliczeń, więc poproś o wyliczenie na piśmie. Przy zatrudnieniu w niepełnym wymiarze kwota maleje proporcjonalnie do etatu (art. 87¹ § 2 k.p.). Przy alimentach kwoty wolnej nie stosuje się.
4. Zastosuj właściwy limit: pensja albo umowa zlecenia. Przepisy art. 87 i 87¹ k.p. stosuje się odpowiednio do wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania albo które stanowią jedyne źródło dochodu dłużnika będącego osobą fizyczną (art. 833 § 2¹ k.p.c.). Zleceniobiorca, dla którego umowa zlecenia jest jedynym źródłem dochodu, może więc żądać takiej samej ochrony jak pracownik. Przedstaw komornikowi i zleceniodawcy umowę, rachunki z ostatnich miesięcy i oświadczenie o braku innych dochodów, najlepiej na piśmie z dowodem doręczenia.
5. Zabezpiecz rachunek bankowy przed zajęciem w całości. Zajęcie rachunku następuje z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zakazie wypłat i obejmuje także kwoty wpłacone później (art. 890 § 1 k.p.c.). Bank ma siedem dni na zawiadomienie komornika o przeszkodzie w przekazaniu pieniędzy (art. 889 § 1 pkt 1 k.p.c.), a dłużnik dostaje odpis zawiadomienia (art. 889 § 1 pkt 2 k.p.c.). Środki z art. 833 § 6 k.p.c. (m.in. alimenty, świadczenia rodzinne, świadczenie wychowawcze) nie podlegają zajęciu (art. 890 § 1¹ k.p.c.). Przekaż komornikowi i bankowi dokumenty, które pokazują ich pochodzenie.
6. Wykorzystaj kwotę wolną na rachunku. Według art. 54 ust. 1 Prawa bankowego środki na rachunkach oszczędnościowych, oszczędnościowo-rozliczeniowych i lokatach terminowych jednej osoby są w każdym miesiącu zajęcia wolne od egzekucji do 75 % minimalnego wynagrodzenia, czyli w 2026 r. do 3604,50 zł (75 % z 4806 zł). Kwota dotyczy łącznie wszystkich takich rachunków jednej osoby i odnawia się co miesiąc. Jeśli bank mimo to przekazał komornikowi pieniądze z tej części, złóż reklamację w banku i skargę na czynność komornika; sprawdź aktualne brzmienie przepisu, bo ochrona nie obejmuje egzekucji alimentów.
7. Złóż skargę na czynność komornika, gdy zajęto za dużo. Skargę kieruje się do sądu rejonowego właściwego dla siedziby kancelarii komornika, ale składa się ją komornikowi, który dokonał zaskarżonej czynności (art. 767 § 1 i 5 k.p.c.). Musi spełniać wymagania pisma procesowego, wskazywać czynność i zawierać wniosek o jej zmianę lub uchylenie z uzasadnieniem, może być wniesiona na urzędowym formularzu (art. 767 § 3 i 3¹ k.p.c.). Opłata wynosi 100 zł. Wniosek o zawieszenie egzekucji do czasu rozpoznania skargi składa się osobno – sąd może na wniosek zawiesić postępowanie (art. 821 § 1 k.p.c.).
8. Sprawdź komornika, sprawę i licytacje w rejestrach Krajowej Rady Komorniczej. Na stronie komornik.pl działa wyszukiwarka komorników według miejscowości i rewiru, więc łatwo zweryfikować, czy zawiadomienie pochodzi od faktycznego komornika, i znaleźć jego dane do kontaktu. Obwieszczenia o licytacjach komorniczych (ruchomości i nieruchomości) publikuje się w ogólnopolskim serwisie licytacji komorniczych. Cena wywołania nieruchomości na pierwszej licytacji to trzy czwarte sumy oszacowania (art. 965 k.p.c.), co warto wiedzieć, zanim zdecydujesz o spłacie lub układzie z wierzycielem.

• Pracodawca potrąca zbyt dużo, bo nie odlicza kwoty wolnej. Zdarza się to szczególnie przy częściowym etacie albo premii wypłacanej za okres dłuższy niż miesiąc (art. 87 § 8 k.p.). Pracownik powinien zażądać wyliczenia na piśmie i złożyć skargę na czynność komornika w tygodniu od dowiedzenia się o zbyt wysokim zajęciu.
• Przekroczenie terminu tygodnia na skargę. Termin z art. 767 § 4 k.p.c. liczy się od dnia czynności lub od zawiadomienia o niej; po jego upływie sąd skargę odrzuci. Nie czekaj na odpowiedź komornika na zwykłe pismo, tylko od razu wnieś skargę, a wnioski uzupełniające dołącz osobno.
• Pomylenie ochrony pensji z ochroną rachunku. Kwota wolna z art. 87¹ k.p. dotyczy wynagrodzenia u pracodawcy, a 75 % minimalnego wynagrodzenia z art. 54 Prawa bankowego – środków na rachunku. To dwa osobne mechanizmy, więc nie sumuj ich automatycznie i nie zakładaj, że bank sam zwolni całą pensję.
• Ukrywanie jedynego źródła dochodu przy umowie zlecenia. Zleceniodawca nie wie, że ma stosować ochronę z art. 833 § 2¹ k.p.c., jeśli dłużnik tego nie zgłosi. Sądy rozpoznają sprawy o wypłatę lub odszkodowanie dopiero po fakcie, więc lepiej złożyć oświadczenie od razu.
• Pracodawca ignoruje wezwanie komornika. Obowiązek przedstawienia w tydzień zestawienia z trzech miesięcy i informacji o terminach przekazywania wynagrodzenia wynika z art. 882 § 1 k.p.c., a o każdej zmianie trzeba zawiadomić niezwłocznie (art. 882 § 2 k.p.c.). Zaniechanie naraża firmę na odpowiedzialność za szkodę wierzyciela.
• Wypłata alimentów z zajętego rachunku bez zgody komornika. Zakaz wypłat nie dotyczy bieżących wypłat na wynagrodzenia i zasądzone alimenty do wysokości przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału, ale wymaga złożenia komornikowi listy płac lub tytułu wykonawczego i zezwolenia komornika (art. 890 § 2 i 2¹ k.p.c.).
• Opłata egzekucyjna powiększa dług. Dłużnik ponosi koszty egzekucji, w tym opłatę stosunkową komornika; zwykle wynosi ona 10 % wyegzekwowanej kwoty z limitami z ustawy o komornikach sądowych. Spłata dobrowolna przed wszczęciem egzekucji lub porozumienie z wierzycielem zwykle są tańsze niż czekanie na zajęcie.

Przeanalizuj mój dokument →Poradnik prawnyWzory umówStrona główna kraju

Aktualizacja: 03.11.2026 · Źródła: Art. 87 § 1–4 KP – kolejność i granice potrąceń z wynagrodzenia, Art. 87¹ KP – kwoty wolne od potrąceń, Art. 833 § 2¹ i § 6 KPC – ograniczenia egzekucji z wynagrodzenia i świadczeń, Art. 881 KPC – zajęcie wynagrodzenia za pracę, isap.sejm.gov.pl, EUR-Lex

Wyjaśnienia powstają na podstawie urzędowego tekstu i mają charakter orientacyjny; wiążący jest wyłącznie pełny tekst przepisu, do którego odsyła każda strona. Europaius udziela informacji prawnych, nie świadczy usług adwokackich.