Ustawa o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich… – tekst jednolity 2026

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 maja 2026 r.

Poz. 705 O B W IE S Z CZ E N I E M AR S ZA ŁK A S EJ MU RZ E C ZY PO S PO LI T EJ PO L SK I EJ z dnia 27 maja 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich wykorzystania 1. Na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 19 lipca 2016 r. o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich wykorzystania (Dz. U. z 2019 r. poz. 1594), z uwzględnieniem stanu prawnego na dzień 24 maja 2026 r. oraz zmian wprowadzonych ustawą z dnia 17 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich wykorzystania (Dz. U. z 2026 r. poz. 35).

Marszałek Sejmu: W. Czarzasty Dziennik Ustaw –2– Poz. 705 Załącznik do obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2026 r. (Dz. U. poz. 705) US T AW A z dnia 19 lipca 2016 r. o dostępie do zasobów genetycznych i podziale korzyści z ich wykorzystania1)

Art. 1Ustawa określa

Art. 2Użyte w ustawie określenia oznaczają

Art. 3Organem krajowym, o którym mowa w art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 511/2014, jest minister właściwy do

spraw środowiska, z tym że wskazane w ustawie zadania dotyczące kontroli użytkowników oraz rejestru kolekcji wykonują organy Inspekcji Ochrony Środowiska.

Art. 41. Główny Inspektor Ochrony Środowiska sporządza plan kontroli użytkowników, o którym mowa w art. 9 ust. 3

lit. a rozporządzenia nr 511/2014.

Dziennik Ustaw –3– Poz. 705

Art. 51. Kontrolę użytkowników przeprowadza wojewódzki inspektor właściwy ze względu na miejsce zamieszkania

albo siedzibę użytkownika, albo miejsce prowadzenia działalności związanej z wykorzystaniem zasobów genetycznych, jeżeli jest to uzasadnione zakresem kontroli.

Art. 6Wniosek o włączenie kolekcji lub jej części do rejestru kolekcji posiadacz kolekcji składa do wojewódzkiego

inspektora właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę posiadacza.

Art. 7Wojewódzki inspektor sprawdza i weryfikuje wniosek, o którym mowa w art. 6, w zakresie spełniania przez

kolekcję lub jej część kryteriów, o których mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 511/2014, oraz:

Art. 81. Główny Inspektor Ochrony Środowiska sporządza plan kontroli kolekcji lub ich części zarejestrowanych

w rejestrze kolekcji.

Art. 91. Kontrole kolekcji lub ich części zarejestrowanych w rejestrze kolekcji przeprowadza wojewódzki inspektor

właściwy ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę posiadacza kolekcji.

Art. 10Główny Inspektor Ochrony Środowiska współpracuje z ministrem właściwym do spraw środowiska w zakresie

opiniowania wniosków o uznanie za najlepszą praktykę, o których mowa w art. 8 ust. 1 rozporządzenia nr 511/2014, oraz opiniowania zmian lub aktualizacji uznanej najlepszej praktyki.

Art. 11

Kto, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 4 ust. 2 rozporządzenia nr 511/2014, przekazuje lub wykorzystuje zasoby genetyczne lub tradycyjną wiedzę związaną z zasobami genetycznymi bez wzajemnie uzgodnionych warunków lub niezgodnie z tymi warunkami, podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 zł do 100 000 zł

Art. 12Kto, wbrew obowiązkowi określonemu w

Art. 13Kto, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 511/2014, wykorzystuje zasoby

genetyczne mimo nieuzyskania zezwolenia na dostęp lub jego równoważnika oraz nieustanowienia wzajemnie uzgodnionych warunków, podlega karze pieniężnej w wysokości od 10 000 zł do 200 000 zł.

Dziennik Ustaw –4– Poz. 705

Art. 14Kto, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 511/2014, nie złożył oświadczenia

o dołożeniu należytej staranności, podlega karze pieniężnej w wysokości od 1000 zł do 20 000 zł.

Art. 15Kto, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 511/2014, nie złożył oświadczenia

o dołożeniu należytej staranności lub nie przedłożył informacji, o których mowa w tym przepisie, podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 zł do 100 000 zł.

Art. 16

Karę pieniężną wymierza, w drodze decyzji, wojewódzki inspektor właściwy ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę użytkownika, albo miejsce prowadzenia działalności związanej z wykorzystaniem zasobów genetycznych

Art. 17Przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych uwzględnia się rodzaj i zakres naruszenia, w tym jego wpływ na

różnorodność biologiczną, wartość wykorzystanych zasobów genetycznych i potencjalnych korzyści z wykorzystania tych zasobów i tradycyjnej wiedzy związanej z zasobami genetycznymi, dotychczasową działalność podmiotu, który popełnił naruszenie, w zakresie objętym przepisami rozporządzenia nr 511/2014 oraz skutki naruszenia.

Art. 18Jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, który popełnił naruszenie, dołożył wszelkich

starań, aby do naruszenia nie doszło, lub że nie miał żadnego wpływu na powstanie naruszenia, a nastąpiło ono na skutek okoliczności, których nie mógł przewidzieć, wojewódzki inspektor odstępuje od wymierzenia kary pieniężnej i umarza postępowanie.

Art. 19

Karę pieniężną uiszcza się w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stała się ostateczna, na rachunek bankowy wskazany w tej decyzji.

Art. 20Wpływy z tytułu kar pieniężnych stanowią dochód budżetu państwa

Art. 211. Kary pieniężnej nie wymierza się po upływie 5 lat od dnia, w którym stwierdzono naruszenie

Art. 22

W sprawach dotyczących kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622), z tym że uprawnienia organu podatkowego przysługują wojewódzkiemu inspektorowi.

Art. 23(pominięty)

Art. 241. W latach 2016–2025 maksymalny limit wydatków budżetu państwa będący skutkiem finansowym ustawy

wynosi 14 732 842 zł, z tym że w roku:

1a.2) W latach 2026–2035 maksymalny limit wydatków budżetu państwa będący skutkiem finansowym ustawy wynosi w roku:

Dziennik Ustaw

2a.3) W przypadku zagrożenia przekroczenia limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1a, na dany rok budżetowy zostanie zastosowany mechanizm korygujący polegający na obniżeniu wymiaru czasu pracy w stosunku do osób zatrudnionych do realizacji zadań określonych ustawą.

3a.4) Organami właściwymi do wdrożenia mechanizmu korygującego, o którym mowa w ust. 2a, są minister właściwy do spraw środowiska, minister właściwy do spraw klimatu i wojewodowie.

5.5) Organem właściwym do monitorowania wykorzystania limitu wydatków, o którym mowa w ust. 1a, jest minister właściwy do spraw środowiska w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw klimatu lub wojewodami.

Art. 25Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia6)

3)

4)

5)

Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.

Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2.

Ustawa została ogłoszona w dniu 26 sierpnia 2016 r.