← Polska

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2026 r. o zmianie ustawy o kuratorach sądowych

W skrócie

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2026 r. zmienia ustawę o kuratorach sądowych, wprowadzając legitymacje służbowe dla kuratorów zawodowych, kuratorów społecznych i aplikantów kuratorskich. Reguluje zasady wydawania, wymiany, zwrotu i utraty tych legitymacji. Większość przepisów wchodzi w życie po 14 dniach od ogłoszenia, natomiast przepisy dotyczące legitymacji (art. 1 pkt 1) oraz uchylenie art. 104 wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2027 r.

Co reguluje

Ustawa wprowadza do ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych nowe artykuły 3b–3g, które określają: obowiązek wydawania legitymacji służbowej kuratorom zawodowym, kuratorom społecznym i aplikantom kuratorskim; treść legitymacji (imię i nazwisko, wizerunek twarzy, numer i datę ważności, nazwę organu wydającego, miejscowość i datę wydania oraz – zależnie od rodzaju kuratora – nazwę właściwego sądu); organy właściwe do spraw legitymacji; przypadki wymiany i zwrotu legitymacji; obowiązek dbałości o legitymację. Ustawa zmienia ponadto przepisy dotyczące dodatku specjalnego dla kuratorów zawodowych (do 40% wynagrodzenia zasadniczego), składu komisji egzaminacyjnej oraz warunków przystąpienia do egzaminu kuratorskiego.

Kogo dotyczy

Ustawa dotyczy kuratorów zawodowych, kuratorów społecznych oraz aplikantów kuratorskich. Organami właściwymi w sprawach legitymacji są: prezes sądu okręgowego – dla kuratorów zawodowych i aplikantów kuratorskich; prezes sądu rejonowego – dla kuratorów społecznych. Uprawnienia do wydawania rozporządzenia w sprawie wzoru legitymacji i trybu postępowania przyznano Ministrowi Sprawiedliwości.

Kluczowe punkty

📄 Tekst ustawy
DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 16 czerwca 2026 r. Poz. 794 US T AW A z dnia 30 kwietnia 2026 r. o zmianie ustawy o kuratorach sądowych Art. 1. W ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych (Dz. U. z 2026 r. poz. 200) wprowadza się następujące zmiany: 1) po art. 3a dodaje się art. 3b–3g w brzmieniu: „Art. 3b. 1. Kuratorowi zawodowemu, kuratorowi społecznemu i aplikantowi kuratorskiemu wydaje się legitymację służbową. 2. Legitymacja służbowa zawiera: 1) imię (imiona) i nazwisko; 2) wizerunek twarzy; 3) numer legitymacji służbowej oraz datę jej ważności; 4) nazwę organu, który wydał legitymację służbową; 5) miejscowość i datę wydania legitymacji służbowej. 3. Legitymacja służbowa zawiera ponadto, w przypadku: 1) kuratora zawodowego – nazwę sądu, w którym jest zatrudniony; 2) kuratora społecznego – nazwę sądu, w którym pełni swoją funkcję; 3) aplikanta kuratorskiego – nazwę sądu okręgowego, w którym jest zatrudniony, oraz nazwę sądu rejonowego, w którym odbywa szkolenie praktyczne. Art. 3c. Organem właściwym w sprawach dotyczących wydania, wymiany, zwrotu albo utraty legitymacji służbowej jest: 1) prezes sądu okręgowego – w przypadkach kuratora zawodowego i aplikanta kuratorskiego; 2) prezes sądu rejonowego – w przypadku kuratora społecznego. Art. 3d. Legitymacja służbowa podlega wymianie w przypadku: 1) zmiany danych w niej zawartych; 2) jej uszkodzenia; 3) jej zniszczenia; 4) upływu terminu jej ważności. Art. 3e. 1. Legitymacja służbowa kuratora zawodowego podlega zwrotowi w przypadku: 1) zawieszenia kuratora zawodowego w pełnieniu obowiązków służbowych; 2) wygaśnięcia stosunku pracy z kuratorem zawodowym; 3) rozwiązania stosunku pracy z kuratorem zawodowym; 4) upływu terminu jej ważności. Dziennik Ustaw –2– Poz. 794 2. Legitymacja służbowa kuratora społecznego podlega zwrotowi w przypadku: 1) zawieszenia kuratora społecznego w czynnościach; 2) odwołania kuratora społecznego z powierzonej mu funkcji; 3) upływu terminu jej ważności. 3. Legitymacja służbowa aplikanta kuratorskiego podlega zwrotowi w przypadku: 1) rozwiązania stosunku pracy z aplikantem kuratorskim; 2) upływu terminu jej ważności. Art. 3f. Kurator zawodowy, kurator społeczny i aplikant kuratorski są obowiązani dbać o należyty stan swojej legitymacji służbowej, a także chronić ją przed uszkodzeniem, zniszczeniem albo utratą. Art. 3g. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia: 1) wzór legitymacji służbowej, 2) sposób postępowania w sprawach dotyczących wydania, wymiany, zwrotu albo utraty legitymacji służbowej, 3) termin ważności legitymacji służbowej – kuratora zawodowego, kuratora społecznego i aplikanta kuratorskiego, mając na względzie konieczność zapewnienia możliwości identyfikacji kuratorów sądowych i aplikantów kuratorskich, sprawności postępowania w sprawach dotyczących wydania, wymiany, zwrotu albo utraty legitymacji służbowej oraz jej właściwej ochrony przed podrobieniem, przerobieniem lub użyciem przez osobę nieuprawnioną.”; 2) w art. 5 w ust. 2 wyrazy „i złożenia egzaminu kuratorskiego” zastępuje się wyrazami „lub ze złożenia egzaminu kuratorskiego”; 3) w art. 14: a) ust. 4 otrzymuje brzmienie: „4. Kuratorowi zawodowemu, w tym rzecznikowi dyscyplinarnemu, może być przyznany przez prezesa właściwego sądu dodatek specjalny z tytułu okresowego zwiększenia zakresu obowiązków służbowych, w tym za zastępowanie osoby długotrwale nieobecnej w pracy, lub z tytułu wykonywania innych czynności poza zwykłym zakresem obowiązków służbowych. Dodatek ten może być przyznany na czas określony za okres wykonywania tych zadań do wysokości 40 % wynagrodzenia zasadniczego w ramach posiadanych środków określonych na wynagrodzenia osobowe kuratorów zawodowych.”, b) w ust. 7 wyrazy „Rada Ministrów” zastępuje się wyrazami „Minister Sprawiedliwości”; 4) w art. 35a w ust. 5 wyrazy „ust. 3” zastępuje się wyrazami „ust. 1 i 3”; 5) w art. 79: a) w ust. 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie: „2) czterech członków, w tym co najmniej jednego przedstawiciela Ministra Sprawiedliwości oraz co najmniej jednego przedstawiciela Krajowej Rady Kuratorów będącego delegatem do tej rady.”, b) dodaje się ust. 5 w brzmieniu: „5. Członkowi komisji egzaminacyjnej przysługuje w związku z udziałem w pracach tej komisji zwrot kosztów podróży i noclegów na zasadach określonych w przepisach dotyczących należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju.”; 6) w art. 80 w ust. 1a po wyrazach „po odbyciu aplikacji kuratorskiej” dodaje się wyrazy „albo uzyskaniu zwolnienia z pozostałej do odbycia części aplikacji kuratorskiej”; 7) uchyla się art. 104. Art. 2. Legitymacje służbowe zawodowych kuratorów sądowych, społecznych kuratorów sądowych i aplikantów kuratorskich wydane do dnia 31 grudnia 2026 r., których ważność przedłużono na rok 2027 oraz legitymacje służbowe zawodowych kuratorów sądowych, społecznych kuratorów sądowych i aplikantów kuratorskich wydane w okresie od dnia 1 stycznia 2027 r. do dnia 31 marca 2027 r., zachowują ważność do dnia 31 grudnia 2027 r. Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 1 i 7, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2027 r. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: K. Nawrocki

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.