Ustawa z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw

Ustawaz dnia 2 lutego 1996 r.o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw Treść ustawy

Art. 1W ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy

(Dz. U. Nr 24, poz. 141, z 1975 r. Nr 16, poz. 91, z 1981 r. Nr 6, poz. 23, z 1982 r. Nr 31, poz. 214, z 1985 r. Nr 20, poz. 85 i Nr 35, poz. 162, z 1986 r. Nr 42, poz. 201, z 1987 r. Nr 21, poz. 124, z 1988 r. Nr 20, poz. 134, z 1989 r. Nr 20, poz. 107 i Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 4, poz. 19, Nr 43, poz. 251 i Nr 55, poz. 319, z 1991 r. Nr 53, poz. 226 i Nr 55, poz. 236 i 237 z 1994 r. Nr 113, poz. 547 oraz z 1995 r. Nr 16, poz. 77) wprowadza się następujące zmiany:

Art. 1

Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców. ” ;

Art. 3

Pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników. ” ;

Art. 31

§ 1Za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa

pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką albo inna wyznaczona do tego osoba.

§ 2Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do pracodawcy będącego osobą fizyczną, jeżeli

nie dokonuje on osobiście czynności, o których mowa w tym przepisie. ” ;

Art. 9

§ 1

Ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.

§ 2Postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych oraz regulaminów i

statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wykonawczych.

§ 3Postanowienia regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników

niż postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych. ” ;

Art. 10

§ 1Każdy ma prawo do swobodnie wybranej pracy. Nikomu, z wyjątkiem przypadków określonych

w ustawie, nie można zabronić wykonywania zawodu.

§ 2

Państwo określa minimalną wysokość wynagrodzenia za pracę.

§ 3Państwo prowadzi politykę zmierzającą do pełnego produktywnego zatrudnienia

” ;

Art. 111

Pracodawca jest obowiązany szanować godność i inne dobra osobiste pracownika.

Art. 112

Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków; dotyczy to w szczególności równego traktowania mężczyzn i kobiet w dziedzinie pracy.

Art. 113

Jakakolwiek dyskryminacja w stosunkach pracy, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, narodowość, przekonania, zwłaszcza polityczne lub religijne, oraz przynależność związkową - jest niedopuszczalna ” ;

Art. 13Pracownik ma prawo do godziwego wynagrodzenia za pracę. Warunki realizacji tego prawa

określają przepisy prawa pracy oraz polityka państwa w dziedzinie płac, w szczególności poprzez ustalanie najniższego wynagrodzenia za pracę. ” ;

Art. 16Pracodawca, stosownie do możliwości i warunków, zaspokaja bytowe, socjalne i kulturalne

potrzeby pracowników. ” ;

§ 1Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na których podstawie powstaje stosunek

pracy, nie mogą być mniej korzystne dla pracownika niż przepisy prawa pracy. ” ;

Art. 181

§ 1Pracownicy i pracodawcy, w celu reprezentacji i obrony swoich praw i interesów, mają

prawo tworzyć organizacje i przystępować do tych organizacji.

§ 2Zasady tworzenia i działania organizacji, o których mowa w § 1, określa ustawa o związkach

zawodowych, ustawa o organizacjach pracodawców oraz inne przepisy prawa.

Art. 182Pracownicy uczestniczą w zarządzaniu zakładem pracy w zakresie i na zasadach określonych

w odrębnych przepisach.

Art. 183Pracodawcy oraz organy administracji są obowiązani tworzyć warunki umożliwiające korzystanie

z uprawnień określonych w przepisach, o których mowa w art. 181 i 182. ” ;

Art. 184

§ 1Nadzór i kontrolę przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, sprawuje Państwowa Inspekcja Pracy.

§ 2Nadzór i kontrolę przestrzegania zasad, przepisów higieny pracy i warunków środowiska

pracy sprawuje Państwowa Inspekcja Sanitarna.

§ 3Organizację i zakres działania inspekcji, o których mowa w § 1 i 2, określają odrębne

przepisy.

Art. 185

§ 1Społeczną kontrolę przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, sprawuje społeczna inspekcja pracy.

§ 2Organizację, zadania i uprawnienia społecznej inspekcji pracy oraz zasady jej współdziałania

z Państwową Inspekcją Pracy i innymi państwowymi organami nadzoru i kontroli określają odrębne przepisy. ” ;

§ 1Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego

rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, a pracodawca do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. ” ; b) po § 1 dodaje się § 11 w brzmieniu: „

§ 11Zatrudnienie w warunkach określonych w § 1 jest zatrudnieniem na podstawie stosunku

pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy. ” ;

Art. 231

§ 1W razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on

z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy, z zastrzeżeniem przepisów

§ 5

§ 2Za zobowiązania wynikające ze stosunku pracy, powstałe przed przejściem części zakładu

pracy na innego pracodawcę, dotychczasowy i nowy pracodawca odpowiadają solidarnie.

§ 3O przejściu zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i wynikających z tego

skutkach dla przejmowanych pracowników w zakresie ich stosunków pracy pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić pracowników na piśmie, w terminie poprzedzającym dokonanie tych zmian.

§ 4W terminie jednego miesiąca od zawiadomienia przewidzianego w § 3 pracownik może bez

wypowiedzenia, za siedmiodniowym uprzedzeniem, rozwiązać stosunek pracy. Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie powoduje dla pracownika skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę za wypowiedzeniem.

§ 5Pracodawca, z dniem przejęcia zakładu pracy lub jego części, jest obowiązany zaproponować

nowe warunki pracy i płacy pracownikom świadczącym dotychczas pracę na innej podstawie niż umowa o pracę oraz wskazać termin, nie krótszy niż 7 dni, do którego pracownicy mogą złożyć oświadczenie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia proponowanych warunków.

W razie nie uzgodnienia nowych warunków pracy i płacy dotychczasowy stosunek pracy rozwiązuje się z upływem okresu równego okresowi wypowiedzenia, liczonego od dnia, w którym pracownik złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia proponowanych warunków, lub od dnia, do którego mógł złożyć takie oświadczenie. Przepis § 4 zdanie drugie stosuje się odpowiednio. ” ;

Art. 232Jeżeli przepisy prawa pracy przewidują współdziałanie pracodawcy z zakładową organizacją

związkową w indywidualnych sprawach ze stosunku pracy, pracodawca ma obowiązek współdziałać w takich sprawach z zakładową organizacją związkową reprezentującą pracownika z tytułu jego członkostwa w związku zawodowym albo wyrażenia zgody na obronę praw pracownika nie zrzeszonego w związku - zgodnie z ustawą o związkach zawodowych. ” ;

§ 2

Każda z umów, o których mowa w § 1, może być poprzedzona umową o pracę na okres próbny, nie przekraczający 3 miesięcy. ” ;

Art. 251Zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych

z zawarciem umowy o pracę na czas nie określony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła jednego miesiąca. ” ;

§ 3

Jeżeli umowa o pracę nie została zawarta na piśmie, pracodawca powinien niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 7 dni od dnia rozpoczęcia pracy, potwierdzić pracownikowi na piśmie rodzaj umowy i jej warunki. ” ;

§ 21Okres wypowiedzenia umowy o pracę obejmujący tydzień lub miesiąc albo ich wielokrotność

kończy się odpowiednio w sobotę lub w ostatnim dniu miesiąca. ” , b) § 4 otrzymuje brzmienie: „

§ 4W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nie określony

lub o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinna być wskazana przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie lub rozwiązanie umowy. ” , c) po § 4 dodaje się § 5 w brzmieniu: „

§ 5W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę lub jej rozwiązaniu bez wypowiedzenia

powinno być zawarte pouczenie o przysługującym pracownikowi prawie odwołania do sądu pracy. ” ;

Art. 34Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na okres próbny wynosi:

§ 1Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nie określony jest uzależniony

od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi:

§ 11Do okresu zatrudnienia, o którym mowa w § 1, wlicza się pracownikowi okres zatrudnienia

u poprzedniego pracodawcy, jeżeli zmiana pracodawcy nastąpiła na zasadach określonych w art. 231, a także w innych przypadkach, gdy z mocy odrębnych przepisów nowy pracodawca jest następcą prawnym w stosunkach pracy nawiązanych przez pracodawcę poprzednio zatrudniającego tego pracownika. ” , c) skreśla się § 2-4;

§ 1Jeżeli wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony następuje

z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy albo zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy, określonych w odrębnych przepisach, pracodawca może, w celu wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę, skrócić okres trzymiesięcznego wypowiedzenia, najwyżej jednak do jednego miesiąca; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za pozostałą część okresu wypowiedzenia. ” ;

§ 1O zamiarze wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony

pracodawca zawiadamia na piśmie reprezentującą pracownika zakładową organizację związkową, podając przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy. ” , b) w § 2 wyrazy „kierownikowi zakładu” zastępuje się wyrazem „pracodawcy”, c) w § 3 wyrazy „kierownik zakładu pracy” zastępuje się wyrazem „pracodawca”, d) w § 5 skreśla się wyraz „ogólnokrajowej”, zaś wyrazy „kierownik zakładu pracy” zastępuje się wyrazem „pracodawca”;

Art. 40Przepisu art. 39 nie stosuje się w razie uzyskania przez pracownika prawa do renty

z tytułu zaliczenia do I lub II grupy inwalidów. ” ;

Art. 43Pracodawca może wypowiedzieć warunki pracy lub płacy pracownikowi, o którym mowa w

art. 39, jeżeli wypowiedzenie stało się konieczne ze względu na:

§ 2Sąd pracy może nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezskuteczne

lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu. ” , c) w § 3 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje wyrazy „chyba że uwzględnienie żądania pracownika przywrócenia do pracy jest niemożliwe z przyczyn określonych w art. 411; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.”;

§ 4

Przepisy art. 36 § 11 i art. 52 § 3 stosuje się odpowiednio. ” , c) w § 5 wyrazy „Zakład pracy” zastępuje się wyrazem „Pracodawca” oraz wyrazy „do zakładu” zastępuje się wyrazami „do pracy”;

§ 11Pracownik może rozwiązać umowę o pracę w trybie określonym w § 1 także wtedy, gdy

pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni. ” , c) w § 2 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu: „ Przepis art. 52 § 2 stosuje się odpowiednio. ” , d) w § 3 wyrazy „w § 1” zastępuje się wyrazami „w § 1 i 11” oraz wyrazy „zakład pracy” zastępuje się wyrazem „pracodawcę”;

§ 2

Przepisy art. 45 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio. ” ;

Oddział 6a

Uprawnienia pracodawcy w razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia

Art. 611W razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia

na podstawie art. 55 § 11, pracodawcy przysługuje roszczenie o odszkodowanie. O odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Art. 612

§ 1

Odszkodowanie, o którym mowa w art. 611, przysługuje w wysokości wyrządzonej szkody, jednakże nie może ono przewyższać wynagrodzenia pracownika za okres wypowiedzenia, a w przypadku rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

§ 2W razie orzeczenia przez sąd pracy o odszkodowaniu, przepisu art. 55 § 3 nie stosuje

się. ” ;

Art. 631

§ 1

Z dniem śmierci pracownika stosunek pracy wygasa.

§ 2

Prawa majątkowe ze stosunku pracy przechodzą po śmierci pracownika, w równych częściach, na małżonka oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin. W razie braku takich osób prawa te wchodzą do spadku.

Art. 632

§ 1Z dniem śmierci pracodawcy umowy o pracę z pracownikami wygasają, z zastrzeżeniem

przepisu § 3.

§ 2Pracownikowi, którego umowa o pracę wygasła z przyczyn określonych w § 1, przysługuje

odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a w przypadku zawarcia umowy o pracę na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

§ 3Przepis § 1 nie ma zastosowania w razie przejęcia pracownika przez nowego pracodawcę

na zasadach określonych w art. 231. ” ;

§ 1Stosunek pracy nawiązuje się na podstawie powołania w przypadkach określonych w odrębnych

przepisach albo w przepisach wydanych na podstawie art. 298. ” ; b) skreśla się § 2;

§ 4W razie naruszenia przepisów § 1-3, pracownikowi przysługuje prawo odwołania do sądu

pracy. ” ;

§ 2

Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę reguluje ustawa - Prawo spółdzielcze, a w zakresie nie uregulowanym odmiennie tą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu pracy. ” ;

Rozdział I

Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą

Art. 771Warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą

ustalają układy zbiorowe pracy, zgodnie z przepisami działu jedenastego, z zastrzeżeniem przepisów art. 772-774.

Art. 772

§ 1Pracodawca zatrudniający co najmniej 5 pracowników, nie objętych zakładowym układem

zbiorowym pracy ani ponadzakładowym układem zbiorowym pracy odpowiadającym wymaganiom określonym w § 3, ustala warunki wynagradzania za pracę w regulaminie wynagradzania.

§ 2W regulaminie wynagradzania, o którym mowa w § 1, pracodawca może ustalić także inne

świadczenia związane z pracą i zasady ich przyznawania.

§ 3Regulamin wynagradzania obowiązuje do czasu objęcia pracowników zakładowym układem

zbiorowym pracy lub ponadzakładowym układem zbiorowym pracy ustalającym warunki wynagradzania za pracę oraz przyznawania innych świadczeń związanych z pracą w zakresie i w sposób umożliwiający określanie, na jego podstawie, indywidualnych warunków umów o pracę.

§ 4Regulamin wynagradzania ustala pracodawca. Jeżeli u danego pracodawcy działa zakładowa

organizacja związkowa, pracodawca uzgadnia z nią regulamin wynagradzania.

§ 5

Do regulaminu wynagradzania stosuje się odpowiednio przepisy art. 239 § 3, art. 24112§ 2, art. 24113 oraz art. 24122.

§ 6Regulamin wynagradzania wchodzi w życie po upływie dwóch tygodni od dnia podania go

do wiadomości pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

Art. 773Zasady wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla

pracowników zatrudnionych w państwowych jednostkach sfery budżetowej, jeżeli nie są oni objęci ponadzakładowym układem zbiorowym pracy, określi, w drodze rozporządzenia

Art. 774Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze zarządzenia:

Art. 78

§ 1Wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodzajowi

wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy.

§ 2

W celu określenia wynagrodzenia za pracę ustala się, w trybie przewidzianym w art.

771-773, wysokość oraz zasady przyznawania pracownikom stawek wynagrodzenia za pracę określonego rodzaju lub na określonym stanowisku, a także innych (dodatkowych) składników wynagrodzenia, jeżeli zostały one przewidziane z tytułu wykonywania określonej pracy. ” ;

Art. 81

§ 1Pracownikowi za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a

doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania

§ 2Wynagrodzenie, o którym mowa w § 1, przysługuje pracownikowi za czas niezawinionego

przez niego przestoju. Jeżeli przestój nastąpił z winy pracownika, wynagrodzenie nie przysługuje.

§ 3Pracodawca może na czas przestoju powierzyć pracownikowi inną odpowiednią pracę, za

której wykonanie przysługuje wynagrodzenie przewidziane za tę pracę, nie niższe jednak od wynagrodzenia ustalonego zgodnie z § 1. Jeżeli przestój nastąpił z winy pracownika, przysługuje wyłącznie wynagrodzenie przewidziane za wykonaną pracę.

§ 4Wynagrodzenie za czas przestoju spowodowanego warunkami atmosferycznymi przysługuje

pracownikowi zatrudnionemu przy pracach uzależnionych od tych warunków, jeżeli przepisy prawa pracy tak stanowią. W razie powierzenia pracownikowi na czas takiego przestoju innej pracy, przysługuje mu wynagrodzenie przewidziane za wykonaną pracę, chyba że przepisy prawa pracy przewidują stosowanie zasad określonych w § 3. ” ;

Art. 85

§ 1Wypłaty wynagrodzenia za pracę dokonuje się co najmniej raz w miesiącu, w stałym i

ustalonym z góry terminie, z wyjątkiem tych składników wynagrodzenia, które przysługują za okresy dłuższe niż jeden miesiąc.

§ 2Wynagrodzenie za pracę płatne miesięcznie wypłaca się z dołu, najpóźniej w ostatnim

dniu miesiąca, chyba że przepisy regulujące w sposób szczególny niektóre prawa i obowiązki określonej kategorii pracowników stanowią inaczej.

§ 3Jeżeli ustalony dzień wypłaty wynagrodzenia za pracę jest dniem wolnym od pracy, wynagrodzenie

wypłaca się w dniu poprzednim.

§ 4Jeżeli wysokość wynagrodzenia pracownika zależy od ilości wykonanej pracy, w terminie

określonym w § 2 lub § 3 pracownikowi wypłaca się zaliczkę na wynagrodzenie, a po ustaleniu pełnego wynagrodzenia - niezwłocznie pozostałą kwotę wynagrodzenia.

§ 5Składniki wynagrodzenia za pracę przysługujące pracownikowi za okresy dłuższe niż

jeden miesiąc wypłaca się z dołu w terminach określonych w przepisach prawa pracy.

§ 6

Pracodawca, na żądanie pracownika, jest obowiązany udostępnić do wglądu dokumenty, na których podstawie zostało obliczone jego wynagrodzenie. ” ;

Art. 86

§ 1Pracodawca jest obowiązany wypłacać wynagrodzenie w miejscu, terminie i czasie określonych

w regulaminie pracy lub w innych przepisach prawa pracy.

§ 2Wypłaty wynagrodzenia dokonuje się w formie pieniężnej; częściowe spełnienie wynagrodzenia

w innej formie niż pieniężna jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy przewidują to ustawowe przepisy prawa pracy lub układ zbiorowy pracy.

§ 3

Obowiązek wypłacenia wynagrodzenia może być spełniony w inny sposób niż do rąk pracownika, za jego uprzednią zgodą wyrażoną na piśmie. ” ;

§ 5Nagroda z zakładowego funduszu nagród oraz należności przysługujące pracownikom z

tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej podlegają egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych do pełnej wysokości. ” , c) w § 6 skreśla się wyrazy „po porozumieniu z ogólnokrajową organizacją międzyzwiązkową”;

Art. 921

§ 1

Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty inwalidzkiej lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.

§ 2

Pracownik, który otrzymał odprawę, nie może ponownie nabyć do niej prawa. ” ;

Art. 93

§ 1W razie śmierci pracownika w czasie trwania stosunku pracy lub w czasie pobierania

po jego rozwiązaniu zasiłku z tytułu niezdolności do pracy wskutek choroby, rodzinie przysługuje od pracodawcy odprawa pośmiertna.

§ 2Wysokość odprawy, o której mowa w § 1, jest uzależniona od okresu zatrudnienia pracownika

u danego pracodawcy i wynosi:

§ 3

Przepis art. 36 § 11 stosuje się odpowiednio.

§ 4Odprawa pośmiertna przysługuje następującym członkom rodziny pracownika:

§ 5Odprawę pośmiertną dzieli się w częściach równych pomiędzy wszystkich uprawnionych

członków rodziny.

§ 6Jeżeli po zmarłym pracowniku pozostał tylko jeden członek rodziny uprawniony do odprawy

pośmiertnej, przysługuje mu odprawa w wysokości połowy odpowiedniej kwoty określonej w § 2.

§ 7Odprawa pośmiertna nie przysługuje, jeżeli pracodawca ubezpieczył pracownika na życie

i rodzinie, o której mowa w § 4, przysługuje z tego tytułu od zakładu ubezpieczeń odszkodowanie w wysokości co najmniej równej tej odprawie. ” ;

§ 2W świadectwie pracy należy podać informacje dotyczące okresu i rodzaju wykonywanej

pracy, zajmowanych stanowisk, trybu rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy, a także inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Ponadto w świadectwie pracy zamieszcza się wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Na żądanie pracownika w świadectwie pracy należy podać także informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach. ” , c) w § 21 wyrazy „kierownika zakładu pracy” zastępuje się wyrazem „pracodawcy”, d) po § 21 dodaje się § 3 i 4 w brzmieniu: „

§ 3Jeżeli z orzeczenia sądu pracy wynika, że rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę

bez wypowiedzenia z jego winy nastąpiło z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu w tym trybie umów o pracę, pracodawca jest obowiązany zamieścić w świadectwie pracy informację, że rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę.

§ 4Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółową

treść świadectwa pracy oraz sposób i tryb jego wydawania i prostowania. ” ;

Art. 100

§ 1Pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się

do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub umową o pracę.

§ 2Pracownik jest obowiązany w szczególności:

Art. 1011

§ 1W zakresie określonym w odrębnej umowie, pracownik nie może prowadzić działalności

konkurencyjnej wobec pracodawcy ani też świadczyć pracy w ramach stosunku pracy lub na innej podstawie na rzecz podmiotu prowadzącego taką działalność (zakaz konkurencji).

§ 2Pracodawca, który poniósł szkodę wskutek naruszenia przez pracownika zakazu konkurencji

przewidzianego w umowie, może dochodzić od pracownika wyrównania tej szkody na zasadach określonych w przepisach rozdziału I w dziale piątym.

Art. 1012

§ 1

Przepis art. 1011§ 1 stosuje się odpowiednio, gdy pracodawca i pracownik mający dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę, zawierają umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. W umowie określa się także okres obowiązywania zakazu konkurencji oraz wysokość odszkodowania należnego pracownikowi od pracodawcy, z zastrzeżeniem przepisów § 2 i 3.

§ 2

Zakaz konkurencji, o którym mowa w § 1, przestaje obowiązywać przed upływem terminu, na jaki została zawarta umowa przewidziana w tym przepisie, w razie ustania przyczyn uzasadniających taki zakaz lub niewywiązywania się pracodawcy z obowiązku wypłaty odszkodowania.

§ 3Odszkodowanie, o którym mowa w § 1, nie może być niższe od 25% wynagrodzenia otrzymanego

przez pracownika przed ustaniem stosunku pracy przez okres odpowiadający okresowi obowiązywania zakazu konkurencji; odszkodowanie może być wypłacane w miesięcznych ratach. W razie sporu o odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Art. 1013

Umowy, o których mowa w art. 1011§ 1 i w art. 1012§ 1, wymagają pod rygorem nieważności formy pisemnej.

Art. 1014

Przepisy rozdziału nie naruszają zakazu konkurencji przewidzianego w odrębnych przepisach. ” ;

Art. 102Kwalifikacje zawodowe pracowników wymagane do wykonywania pracy określonego rodzaju

lub na określonym stanowisku mogą być ustalane w przepisach prawa pracy przewidzianych w art. 771-773, w zakresie nie uregulowanym w przepisach szczególnych. ” ;

Art. 103W zakresie i na warunkach ustalonych, w drodze rozporządzenia, przez Ministra Edukacji

Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej pracodawca ułatwia pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych. ” ;

Rozdział IV

Regulamin pracy

Art. 104

§ 1Regulamin pracy ustala organizację i porządek w procesie pracy oraz związane z tym

prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników.

§ 2Regulaminu pracy nie wprowadza się, jeżeli w zakresie przewidzianym w § 1 obowiązują

postanowienia układu zbiorowego pracy lub gdy pracodawca zatrudnia mniej niż 5 pracowników.

Art. 1041

§ 1Regulamin pracy, określając prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników związane z

porządkiem w zakładzie pracy, powinien ustalać w szczególności:

§ 2Regulamin pracy powinien zawierać informacje o karach stosowanych zgodnie z art. 108

z tytułu odpowiedzialności porządkowej pracowników.

Art. 1042

§ 1

Regulamin pracy ustala pracodawca w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową.

§ 2W razie nieuzgodnienia treści regulaminu pracy z zakładową organizacją związkową w

ustalonym przez strony terminie, a także w przypadku, gdy u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa, regulamin pracy ustala pracodawca.

Art. 1043

§ 1Regulamin pracy wchodzi w życie po upływie 2 tygodni od dnia podania go do wiadomości

pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

§ 2Pracodawca jest obowiązany zapoznać pracownika z treścią regulaminu pracy przed rozpoczęciem

przez niego pracy. ” ;

§ 1Za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonego porządku, regulaminu pracy, przepisów

bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych pracodawca może stosować:

Art. 110O zastosowanej karze pracodawca zawiadamia pracownika na piśmie, wskazując rodzaj

naruszenia obowiązków pracowniczych i datę dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia oraz informując go o prawie zgłoszenia sprzeciwu i terminie jego wniesienia.

Odpis zawiadomienia składa się do akt osobowych pracownika. ” ;

Art. 112

§ 1Jeżeli zastosowanie kary nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może w

ciągu 7 dni od dnia zawiadomienia go o ukaraniu wnieść sprzeciw. O uwzględnieniu lub odrzuceniu sprzeciwu decyduje pracodawca po rozpatrzeniu stanowiska reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej. Nieodrzucenie sprzeciwu w ciągu 14 dni od dnia jego wniesienia jest równoznaczne z uwzględnieniem sprzeciwu.

§ 2Pracownik, który wniósł sprzeciw, może w ciągu 14 dni od dnia zawiadomienia o odrzuceniu

tego sprzeciwu wystąpić do sądu pracy o uchylenie zastosowanej wobec niego kary.

§ 3W razie uwzględnienia sprzeciwu wobec zastosowanej kary pieniężnej lub uchylenia tej

kary przez sąd pracy, pracodawca jest obowiązany zwrócić pracownikowi równowartość kwoty tej kary. ” ;

Art. 113

§ 1Karę uważa się za niebyłą, a odpis zawiadomienia o ukaraniu usuwa z akt osobowych

pracownika po roku nienagannej pracy. Pracodawca może, z własnej inicjatywy lub na wniosek reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej, uznać karę za niebyłą przed upływem tego terminu.

§ 2Przepis § 1 zdanie pierwsze stosuje się odpowiednio w razie uwzględnienia sprzeciwu

przez pracodawcę albo wydania przez sąd pracy orzeczenia o uchyleniu kary. ” ;

Art. 1131Pracownik, wobec którego zastosowano karę przewidzianą w art. 108, nie może być pozbawiony

dodatkowo tych uprawnień wynikających z przepisów prawa pracy, które są uzależnione od nienaruszenia obowiązków pracowniczych w zakresie uzasadniającym odpowiedzialność porządkową. ” ;

Art. 119Odszkodowanie ustala się w wysokości wyrządzonej szkody, jednak nie może ono przewyższać

kwoty trzymiesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody. ” ;

Art. 1211

§ 1W razie niewykonania ugody przez pracownika, podlega ona wykonaniu w trybie przepisów

Kodeksu postępowania cywilnego, po nadaniu jej klauzuli wykonalności przez sąd pracy.

§ 2Sąd pracy odmówi nadania klauzuli wykonalności ugodzie, jeżeli ustali, że jest ona

sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego. ” ;

Art. 129Czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 42 godzin na tydzień

w przyjętym okresie rozliczeniowym, nie przekraczającym 3 miesięcy, z zastrzeżeniem przepisów art. 1292, 1294 i art. 132 § 2 i 4. ” ;

Art. 1291

§ 1Przy wprowadzaniu rozkładów czasu pracy, o którym mowa w art. 129, uwzględnia się

39 dodatkowych dni wolnych od pracy w roku kalendarzowym, przy czym w każdym okresie obejmującym kolejne trzy miesiące liczba tych dni nie może być mniejsza niż 9.

§ 2Praca w granicach nie przekraczających 8 godzin na dobę i przeciętnie 42 godzin na

tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych.

§ 3W razie rozwiązania umowy o pracę przed upływem okresu rozliczeniowego, pracownikowi

przysługuje prawo do dodatkowego wynagrodzenia, obliczonego jak za pracę w godzinach nadliczbowych - przy odpowiednim stosowaniu przepisu § 2 - za czas przepracowany od początku okresu rozliczeniowego do dnia rozwiązania umowy o pracę.

Art. 1292Przy wprowadzaniu rozkładów czasu pracy obejmujących większą liczbę dodatkowych dni

wolnych od pracy niż określona w art. 1291§ 1, nie przekraczającą jednak 52, dobowy wymiar czasu pracy może być podwyższony do 9 godzin.

Art. 1293

§ 1W razie niewykorzystania przez pracownika dodatkowego dnia wolnego od pracy, o którym

mowa w art. 1291§ 1 i w art. 1292, nie przysługuje w zamian inny dzień wolny od pracy ani dodatkowe wynagrodzenie.

§ 2Pracownikowi, który na polecenie pracodawcy wykonywał pracę w dniu dla niego dodatkowo

wolnym od pracy, o którym mowa w art. 1291§ 1 i w art. 1292, przysługuje w zamian dzień wolny w innym terminie. Dni wolne z tego tytułu, na wniosek pracownika lub za jego zgodą, mogą być udzielone także po upływie okresu rozliczeniowego, najpóźniej do końca następnego okresu rozliczeniowego.

§ 3W razie niewykorzystania dnia wolnego od pracy, należnego zgodnie z § 2, pracownikowi

przysługuje dzień wolny w innym wyznaczonym w tym celu terminie, a w przypadku nieudzielenia dnia wolnego - wynagrodzenie z dodatkiem określonym w art. 134, przewidzianym za pracę w święto.

Art. 1294

§ 1Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, mogą być stosowane

rozkłady czasu pracy, w których jest dopuszczalne przedłużenie wymiaru czasu pracy do 12 godzin na dobę, a w stosunku do kierowców w transporcie samochodowym i w komunikacji samochodowej - do 10 godzin na dobę. W tych rozkładach czas pracy nie może przekraczać przeciętnie 42 godzin na tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym.

§ 2Okres rozliczeniowy nie może być dłuższy niż jeden miesiąc. W szczególnie uzasadnionych

przypadkach, po wyrażeniu na to zgody przez zakładową organizację związkową, a jeżeli taka organizacja nie działa u danego pracodawcy - po uprzednim zawiadomieniu właściwego inspektora pracy - okres rozliczeniowy może być przedłużony, nie więcej jednak niż do trzech miesięcy.

§ 3W trybie określonym w § 2 zdanie drugie, okres rozliczeniowy - przy pracach uzależnionych

od pory roku lub warunków atmosferycznych - może być przedłużony do sześciu miesięcy.

Art. 1295W rozkładach czasu pracy, o którym mowa w art. 1292 i 1294, wymiar czasu pracy:

Art. 1296

§ 1

Do kierowców w transporcie samochodowym i w komunikacji samochodowej może być stosowany, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, przerywany czas pracy według z góry ustalonego rozkładu, przewidującego nie więcej niż jedną przerwę w pracy w ciągu doby, trwającą nie dłużej niż 6 godzin.

§ 2Przerwy, o której mowa w § 1, nie wlicza się do czasu pracy, jednakże za czas tej

przerwy pracownikowi przysługuje prawo do wynagrodzenia w wysokości połowy wynagrodzenia należnego za czas przestoju.

Art. 1297

Sposób wprowadzania i terminy dodatkowych dni wolnych od pracy, o których mowa w art.

1291§ 1 i w art. 1292, oraz ustalania rozkładów czasu pracy, o którym mowa w art. 1292, 1294 i 1296- określa się w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy.

Art. 1298

§ 1W przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy i jej organizacją, czas pracy pracowników

może być określony wymiarem ich zadań. Zadania tych pracowników powinny być ustalone w taki sposób, aby pracownicy mogli je wykonać w ramach norm czasu pracy określonych w art. 129.

§ 2

Czas pracy, o którym mowa w § 1, wprowadza się w trybie przewidzianym w art. 1297 lub na podstawie umowy o pracę.

Art. 1299Wymiar czasu pracy, wynikający z norm określonych w art. 129, ulega obniżeniu w okresie

rozliczeniowym o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, przypadającą do przepracowania w okresie tej nieobecności, zgodnie z przyjętym rozkładem czasu pracy.

Art. 12910.

Jeżeli dobowy wymiar czasu pracy wynosi co najmniej 6 godzin, pracodawca jest obowiązany wprowadzić przerwę w pracy trwającą 15 minut, którą wlicza się do czasu pracy.

Art. 12911.

Pracodawca jest obowiązany prowadzić ewidencję czasu pracy, z uwzględnieniem pracy w godzinach nadliczbowych. Pracodawca udostępnia tę ewidencję pracownikowi, na jego żądanie. ” ;

Art. 130

§ 1Skrócenie czasu pracy poniżej norm określonych w art. 129 dla pracowników zatrudnionych

w warunkach szczególnie uciążliwych lub szczególnie szkodliwych dla zdrowia może polegać na ustanowieniu przerw w pracy wliczanych do czasu pracy albo na obniżeniu tych norm.

§ 2Wykaz stanowisk pracy objętych skróconym czasem pracy, zgodnie z § 1 - na czas trwania

warunków szczególnie uciążliwych lub - szczególnie szkodliwych dla zdrowia - określa się w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy. ” ;

§ 4W ruchu ciągłym, jak również w innych uzasadnionych przypadkach, może być stosowana

czterobrygadowa lub podobna organizacja pracy, w której czas pracy nie przekracza 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin na tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym, nie dłuższym niż 4 miesiące. ” , c) po § 4 dodaje się § 5 w brzmieniu: „

§ 5

W przypadku wymienionym w § 2 przepisy art. 1291§ 2 i 3 oraz art. 1295 stosuje się odpowiednio, a w przypadku wymienionym w § 4 stosuje się odpowiednio przepisy art. 1291§ 2 i 3. ” ;

§ 2Liczba godzin nadliczbowych przepracowanych w związku z okolicznościami określonymi

w § 1 pkt 2 nie może przekroczyć dla poszczególnego pracownika 4 godzin na dobę i 150 godzin w roku kalendarzowym. ” , c) skreśla się § 3;

Art. 1331Przepisu art. 133 § 1 pkt 2 nie stosuje się do pracowników zatrudnionych na stanowiskach

pracy, na których występują przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia. ” ;

§ 1Za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia, przysługuje dodatek

w wysokości:

§ 11Dodatek, o którym mowa w § 1, przysługuje także za każdą godzinę pracy przekraczającą

przeciętną tygodniową normę czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym.

§ 12

Wynagrodzenie stanowiące podstawę obliczania dodatków, o których mowa w § 1 i § 11, obejmuje wynagrodzenie pracownika wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania - 60% wynagrodzenia. ” , c) w § 2 ostatnie zdanie otrzymuje brzmienie: „ Dotyczy to także pracy w święto. ” , d) po § 2 dodaje się § 3 w brzmieniu: „

§ 3W stosunku do pracowników wykonujących stale pracę poza zakładem pracy dodatek, o

którym mowa w § 1, może być zastąpiony ryczałtem, którego wysokość odpowiada przewidywanemu wymiarowi pracy w godzinach nadliczbowych. ” ;

Art. 135

§ 1Pracownicy zarządzający, w imieniu pracodawcy, zakładem pracy, główni księgowi i kierownicy

wyodrębnianych komórek organizacyjnych zakładu pracy, a także zastępcy tych osób, wykonują, w razie konieczności, pracę poza normalnymi godzinami pracy bez prawa do oddzielnego wynagrodzenia z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych.

§ 2Pracownikom, o których mowa w § 1, z wyłączeniem pracowników zarządzających, w imieniu

pracodawcy, zakładem pracy, przysługuje jednak prawo do oddzielnego wynagrodzenia z tytułu pracy wykonanej na polecenie pracodawcy w godzinach nadliczbowych przypadających w niedzielę, święto lub w dodatkowym dniu wolnym od pracy, jeżeli za pracę w tym dniu nie otrzymali innego dnia wolnego od pracy. ” ;

Art. 136Do pracowników, których czas pracy został określony wymiarem ich zadań, nie stosuje

się art. 134. ” ;

§ 2Pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej przysługuje dodatkowe wynagrodzenie

za każdą godzinę pracy w porze nocnej w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z najniższego wynagrodzenia, określonego na podstawie art. 774 pkt 1. ” ;

Art. 138

§ 1

Niedziele oraz święta określone odrębnymi przepisami są dniami wolnymi ad pracy.

§ 2Za pracę w niedzielę oraz w święto uważa się pracę wykonywaną pomiędzy godziną 6 w

tym dniu a godziną 6 następnego dnia, chyba że u danego pracodawcy została ustalona inna godzina. ” ;

Art. 139Praca w niedzielę oraz w święto jest dozwolona:

§ 1Pracownikowi zatrudnionemu w niedzielę pracodawca jest obowiązany zapewnić inny dzień

wolny od pracy w tygodniu. Pracodawca może udzielić dnia wolnego w zamian za pracę w święto. ” , b) w § 2 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje wyrazy „a także w grupowej organizacji pracy.”;

Art. 153

§ 1Pracownik uzyskuje prawo do pierwszego urlopu z upływem 6 miesięcy pracy, w wymiarze

połowy wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku.

§ 2Prawo do urlopu w pełnym wymiarze pracownik nabywa z upływem roku pracy. Do tego urlopu

wlicza się urlop, o którym mowa w § 1.

§ 3

Prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.

Art. 154

§ 1Wymiar urlopu wynosi:

§ 2Za dni robocze uważa się wszystkie dni, z wyjątkiem niedziel oraz świąt określonych

w odrębnych przepisach.

§ 3

Dodatkowych dni wolnych od pracy, o których mowa w art. 1291§ 1 i art. 1292, nie wlicza się do urlopu. ” ;

Art. 1541Do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza

się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy. ” ;

Art. 1551

§ 1W roku kalendarzowym, w którym ustaje stosunek pracy z pracownikiem uprawnionym do

urlopu, pracownikowi przysługuje urlop:

§ 2Pracownikowi, który przed ustaniem stosunku pracy w ciągu roku kalendarzowego wykorzystał

urlop w wymiarze wyższym niż wynikający z § 1 pkt 1, przysługuje u kolejnego pracodawcy urlop w odpowiednio niższym wymiarze; łączny wymiar urlopu w roku kalendarzowym nie może być jednak niższy niż wynikający z okresu przepracowanego w tym roku u wszystkich pracodawców.

§ 3Pracownikowi, który do dnia ustania stosunku pracy nie przepracował okresu przewidzianego

do nabycia prawa do pierwszego urlopu, przysługuje ten urlop u pracodawcy, u którego upływa wymagany okres zatrudnienia, liczony łącznie u dotychczasowego i kolejnego pracodawcy.

Art. 1552

§ 1

Przepis art. 1551§ 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do pracownika powracającego w ciągu roku kalendarzowego do pracy u dotychczasowego pracodawcy po trwającym co najmniej jeden miesiąc urlopie bezpłatnym lub innym okresie niewykonywania pracy, w ciągu którego pracownik nie nabywa prawa do urlopu.

§ 2Jeżeli urlop bezpłatny lub okres niewykonywania pracy, o których mowa w § 1, przypadają

po nabyciu przez pracownika prawa do urlopu w danym roku kalendarzowym, wymiar tego urlopu ulega proporcjonalnemu obniżeniu, chyba że przed ich rozpoczęciem pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub wyższym wymiarze.

Art. 1553

Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie przepisów art. 1551 i 1552 niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia; urlop należny pracownikowi w danym roku kalendarzowym nie może jednak przekroczyć wymiaru wynikającego z przepisu art. 154 § 1. ” ,

Art. 159

§ 1Pracownik zatrudniony przy pracy sezonowej uzyskuje prawo do urlopu w wymiarze 1,5

dnia za każdy przepracowany miesiąc.

§ 2Urlop przewidziany w § 1 wlicza się do urlopu należnego pracownikowi w danym roku

kalendarzowym z tytułu pracy niesezonowej. ” ;

Art. 173Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe

zasady udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop. ” ;

§ 1

Na pisemny wniosek pracownika pracodawca może udzielić mu urlopu bezpłatnego. ” ;

Art. 1741

§ 1Za zgodą pracownika, wyrażoną na piśmie, pracodawca może udzielić pracownikowi urlopu

bezpłatnego w celu wykonywania pracy u innego pracodawcy przez okres ustalony w zawartym w tej sprawie porozumieniu między pracodawcami.

§ 2Okres urlopu bezpłatnego, o którym mowa w § 1, wlicza się do okresu pracy, od którego

zależą uprawnienia pracownicze u dotychczasowego pracodawcy. ” ;

Art. 176Nie wolno zatrudniać kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla

zdrowia. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wykaz tych prac. ” ;

§ 4Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie ciąży lub urlopu

macierzyńskiego może nastąpić tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy.

Pracodawca jest obowiązany uzgodnić z reprezentującą pracownicę zakładową organizacją związkową termin rozwiązania umowy o pracę. W razie niemożności zapewnienia w tym okresie innego zatrudnienia, pracownicy przysługują świadczenia określone w odrębnych przepisach. Okres pobierania tych świadczeń wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. ” ;

§ 4Minister Zdrowia i Opieki Społecznej określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb

wydawania orzeczeń lekarskich dotyczących konieczności przenoszenia kobiet w ciąży do innej pracy w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 2. ” ;

Art. 186

§ 1Na wniosek pracownicy pracodawca jest obowiązany udzielić jej urlopu wychowawczego

w celu sprawowania opieki nad dzieckiem.

§ 2Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady udzielania urlopu

wychowawczego oraz prawa i obowiązki związane z tym urlopem. ” ;

Art. 188Pracownicy wychowującej przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje w

ciągu roku zwolnienie od pracy na 2 dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Art. 189Prawo do zasiłku za czas nieobecności w pracy z powodu konieczności sprawowania osobistej

opieki nad dzieckiem regulują odrębne przepisy. ” ;

Art. 1891

§ 1

Przepisy art. 1295 pkt 3, art. 178 § 2, art. 186 i 188 stosuje się także do pracownika, z tym że jeżeli oboje rodzice lub opiekunowie są zatrudnieni, z uprawnień określonych w tych przepisach może korzystać jedno z nich.

§ 2Przepis art. 180 § 2 i art. 183 stosuje się także do pracownicy, która przyjęła dziecko

na wychowanie jako rodzina zastępcza. ” ;

Art. 193

Pracodawca jest obowiązany prowadzić ewidencję pracowników młodocianych. ” ;

§ 1Umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego powinna określać w szczególności:

Rozdział VI

Rzemieślnicze przygotowanie zawodowe

Art. 206

§ 1Przepisy art. 190-205 stosuje się odpowiednio do młodocianych zatrudnionych na podstawie

umowy o przygotowanie zawodowe u pracodawców będących rzemieślnikami, z zastrzeżeniem odrębności określonych na podstawie § 2.

§ 2Minister Pracy i Polityki Socjalnej może określić, w drodze rozporządzenia, odrębności

w zakresie sposobu prowadzenia przygotowania zawodowego u pracodawców będących rzemieślnikami oraz trybu przeprowadzania egzaminów stwierdzających kwalifikacje zawodowe po zakończeniu tego przygotowania. ” ;

Rozdział I

Podstawowe obowiązki pracodawcy

Art. 207

§ 1Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie

pracy.

§ 2Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników poprzez zapewnienie

bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest obowiązany:

§ 3Pracodawca oraz osoba kierująca pracownikami są obowiązani znać, w zakresie niezbędnym

do wykonywania ciążących na nich obowiązków, przepisy o ochronie pracy, w tym przepisy oraz zasady bezpieczeństwa i higieny pracy.

Art. 208

§ 1W razie gdy jednocześnie w tym samym miejscu wykonują pracę pracownicy zatrudnieni

przez różnych pracodawców, pracodawcy ci mają obowiązek:

§ 2Wyznaczenie koordynatora, o którym mowa w § 1, nie zwalnia poszczególnych pracodawców

z obowiązku zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy zatrudnionym przez nich pracownikom.

Art. 209

§ 1Pracodawca rozpoczynający działalność jest obowiązany, w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia

tej działalności, zawiadomić na piśmie właściwego inspektora pracy i właściwego państwowego inspektora sanitarnego o miejscu, rodzaju i zakresie prowadzonej działalności oraz o przewidywanej liczbie pracowników, a także złożyć pisemną informację o środkach i procedurach przyjętych dla spełnienia wymagań wynikających z przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczących danej dziedziny działalności.

§ 2

Obowiązek, o którym mowa w § 1, ciąży na pracodawcy odpowiednio w razie zmiany miejsca, rodzaju i zakresu prowadzonej działalności, zwłaszcza zmiany technologii lub profilu produkcji.

§ 3Pracodawca zawiadamia właściwego inspektora pracy i właściwego państwowego inspektora

sanitarnego o zaprzestaniu działalności lub likwidacji zakładu pracy.

§ 4Właściwy inspektor pracy lub właściwy państwowy inspektor sanitarny może zobowiązać

pracodawcę prowadzącego działalność powodującą szczególne zagrożenia dla zdrowia lub życia pracowników do okresowej aktualizacji informacji, o której mowa w § 1.

Rozdział II

Prawa i obowiązki pracownika

Art. 210

§ 1W razie gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy

i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia pracownika albo gdy wykonywana przez niego praca grozi takim niebezpieczeństwem innym osobom, pracownik ma prawo powstrzymać się od wykonywania pracy, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego.

§ 2Jeżeli powstrzymanie się od wykonywania pracy nie usuwa zagrożenia, o którym mowa

w § 1, pracownik ma prawo oddalić się z miejsca zagrożenia, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego.

§ 3Za czas powstrzymania się od wykonywania pracy lub oddalenia się z miejsca zagrożenia

w przypadkach, o których mowa w § 1 i 2, pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

§ 4Pracownik ma prawo, po uprzednim zawiadomieniu przełożonego, powstrzymać się od wykonywania

pracy wymagającej szczególnej sprawności psychofizycznej w przypadku, gdy jego stan psychofizyczny nie zapewnia bezpiecznego wykonywania pracy i stwarza zagrożenie dla innych osób.

§ 5Przepisy § 1, 2 i 4 nie dotyczą pracownika, którego obowiązkiem pracowniczym jest

ratowanie życia ludzkiego lub mienia.

§ 6Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej

określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje prac wymagających szczególnej sprawności psychofizycznej.

Art. 211Przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest podstawowym obowiązkiem

pracownika. W szczególności pracownik jest obowiązany:

Art. 212Osoba kierująca pracownikami jest obowiązana:

Rozdział III

Obiekty budowlane i pomieszczenia pracy

Art. 213

§ 1

Pracodawca jest obowiązany zapewniać, aby budowa lub przebudowa obiektu budowlanego, w którym przewiduje się pomieszczenia pracy, była wykonywana na podstawie projektów uwzględniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy, pozytywnie zaopiniowanych przez uprawnionych rzeczoznawców, zgodnie z odrębnymi przepisami.

§ 2Obiekt budowlany, w którym znajdują się pomieszczenia pracy, powinien spełniać wymagania

dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 3Przebudowa obiektu budowlanego, w którym znajdują się pomieszczenia pracy, powinna

uwzględniać poprawę warunków bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 4Przepisy § 1-3 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy budowa lub przebudowa dotyczy

części obiektu budowlanego, w której znajdują się pomieszczenia pracy.

Art. 214

§ 1Pracodawca jest obowiązany zapewniać pomieszczenia pracy odpowiednie do rodzaju wykonywanych

prac i liczby zatrudnionych pracowników.

§ 2Pracodawca jest obowiązany utrzymywać obiekty budowlane i znajdujące się w nich pomieszczenia

pracy, a także tereny i urządzenia z nimi związane w stanie zapewniającym bezpieczne i higieniczne warunki pracy.

Rozdział IV

Maszyny i inne urządzenia techniczne

Art. 215

§ 1Maszyny i inne urządzenia techniczne powinny być tak konstruowane i budowane, aby:

§ 2Konstruktor oraz producent maszyn i innych urządzeń technicznych ponoszą odpowiedzialność

za niedopełnienie obowiązków, o których mowa w § 1, określoną w odrębnych przepisach.

Art. 216

§ 1

Maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie spełniają wymagań określonych w art.

215 § 1, wyposaża się w odpowiednie zabezpieczenia.

§ 2

W przypadku gdy konstrukcja zabezpieczenia jest uzależniona od warunków lokalnych, wyposażenie maszyny lub innego urządzenia technicznego w odpowiednie zabezpieczenia należy do obowiązków pracodawcy.

Art. 217

§ 1

Producent, importer, dystrybutor lub inny dostawca maszyn i innych urządzeń technicznych, które nie podlegają obowiązkowi zgłaszania do certyfikacji na znak bezpieczeństwa i oznaczania tym znakiem, jest obowiązany wydać deklarację zgodności tych wyrobów z normami wprowadzonymi do obowiązkowego stosowania oraz wymaganiami określonymi właściwymi przepisami.

§ 2

Niedopuszczalne jest wyposażanie stanowisk pracy w maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie uzyskały wymaganego certyfikatu na znak bezpieczeństwa i nie zostały oznaczone tym znakiem, zgodnie z odrębnymi przepisami, albo nie posiadają deklaracji zgodności, o której mowa w § 1.

Art. 218

Przepisy art. 215 i 217 stosuje się odpowiednio do narzędzi pracy.

Art. 219Przepisy art. 215 i 217 nie naruszają wymagań określonych przepisami dotyczącymi maszyn

i innych urządzeń technicznych:

Rozdział V

Substancje chemiczne oraz procesy pracy szczególnie szkodliwe dla zdrowia lub niebezpieczne

Art. 220

§ 1Niedopuszczalne jest stosowanie materiałów i procesów technologicznych bez uprzedniego

ustalenia stopnia ich szkodliwości dla zdrowia pracowników i podjęcia odpowiednich środków profilaktycznych.

§ 2Minister Zdrowia i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej

oraz właściwymi ministrami określi, w drodze rozporządzenia:

Art. 221

§ 1Niedopuszczalne jest stosowanie substancji chemicznych nie oznakowanych w sposób widoczny

i umożliwiający ich identyfikację.

§ 2Niedopuszczalne jest stosowanie niebezpiecznych substancji chemicznych nie posiadających

kart charakterystyki tych substancji, a także opakowań zabezpieczających przed ich szkodliwym działaniem, pożarem lub wybuchem.

§ 3Stosowanie niebezpiecznych substancji chemicznych jest dopuszczalne pod warunkiem

zastosowania środków zapewniających pracownikom ochronę ich zdrowia i życia.

§ 4Producent, importer, dystrybutor lub inny dostawca substancji chemicznych za niespełnienie

wymagań, o których mowa w § 1 i 2, ponoszą odpowiedzialność określoną w odrębnych przepisach.

§ 5Minister Zdrowia i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej

oraz właściwymi ministrami określi, w drodze rozporządzenia:

Art. 222

§ 1W razie zatrudniania pracownika w warunkach narażenia na działanie substancji i czynników

rakotwórczych, pracodawca jest obowiązany zastępować te substancje i czynniki mniej szkodliwymi dla zdrowia lub stosować inne dostępne środki ograniczające stopień tego narażenia, przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki.

§ 2Minister Zdrowia i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej

oraz właściwymi ministrami określi, w drodze rozporządzenia, wykaz substancji, czynników i procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym i prawdopodobnym działaniu rakotwórczym, sposób ich rejestracji oraz warunki sprawowania nadzoru nad stanem zdrowia pracowników zawodowo narażonych na działanie substancji i czynników rakotwórczych.

§ 3Pracodawca jest obowiązany rejestrować wszystkie rodzaje prac w kontakcie z substancjami

i czynnikami o działaniu rakotwórczym, a także z substancjami i czynnikami o prawdopodobnym działaniu rakotwórczym, określonymi w wykazie, o którym mowa w § 2.

Art. 223

§ 1

Pracodawca jest obowiązany chronić pracowników przed promieniowaniem jonizującym, pochodzącym ze źródeł sztucznych i naturalnych, występujących w środowisku pracy.

§ 2Dawka promieniowania jonizującego pochodzącego ze źródeł naturalnych, otrzymywana

przez pracownika przy pracy w warunkach narażenia na to promieniowanie, nie może przekraczać dawek granicznych, określonych w odrębnych przepisach dla sztucznych źródeł promieniowania jonizującego.

Art. 224

§ 1Pracodawca prowadzący działalność, która stwarza możliwość wystąpienia nagłego niebezpieczeństwa

dla zdrowia lub życia pracowników, jest obowiązany podejmować działania zapobiegające takiemu niebezpieczeństwu.

§ 2W przypadku, o którym mowa w § 1, pracodawca jest obowiązany zapewnić:

§ 3Przepisy § 1 i 2 nie naruszają wymagań, określonych w odrębnych przepisach, dotyczących

katastrof i innych nadzwyczajnych zagrożeń.

Art. 225

§ 1Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby prace, przy których istnieje możliwość wystąpienia

szczególnego zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzkiego, byty wykonywane przez co najmniej dwie osoby, w celu zapewnienia asekuracji.

§ 2Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej

określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje prac, o których mowa w § 1.

Rozdział VI

Profilaktyczna ochrona zdrowia

Art. 226Pracodawca jest obowiązany informować pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże

się z wykonywaną pracą, oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami.

Art. 227

§ 1Pracodawca jest obowiązany stosować środki zapobiegające chorobom zawodowym i innym

chorobom związanym z wykonywaną pracą, w szczególności:

§ 2Minister Zdrowia i Opieki Społecznej określi, w drodze rozporządzenia, tryb i częstotliwość

dokonywania badań i pomiarów, o których mowa w § 1 pkt 2, a także sposób rejestrowania i przechowywania wyników tych badań i pomiarów oraz ich udostępniania pracownikom.

Art. 228

§ 1Prezes Rady Ministrów powoła, w drodze rozporządzenia, Międzyresortową Komisję do

Spraw Najwyższych Dopuszczalnych Stężeń i Natężeń Czynników Szkodliwych dla Zdrowia w Środowisku Pracy, określi jej uprawnienia oraz sposób wykonywania zadań.

§ 2Do zadań Komisji, o której mowa w § 1, należy:

§ 3Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej

określi, w drodze rozporządzenia, wykaz najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy.

Art. 229

§ 1Osoba przyjmowana do pracy podlega wstępnym badaniom lekarskim. Wstępnym badaniom

lekarskim podlegają ponadto pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska pracy i inni pracownicy przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe.

§ 2Pracownik podlega okresowym badaniom lekarskim. W przypadku niezdolności do pracy

trwającej dłużej niż 30 dni, spowodowanej chorobą, pracownik podlega ponadto kontrolnym badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku.

§ 3Okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się w miarę możliwości w godzinach

pracy. Za czas niewykonywania pracy w związku z przeprowadzanymi badaniami pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia, a w razie przejazdu na te badania do innej miejscowości przysługuje mu zwrot kosztów podróży według zasad obowiązujących przy podróżach służbowych.

§ 4Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego

stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku.

§ 5Pracodawca zatrudniający pracowników w warunkach narażenia na działanie substancji

i czynników rakotwórczych lub pyłów zwłókniających jest obowiązany zapewnić tym pracownikom okresowe badania lekarskie także:

§ 6Badania, o których mowa w § 1, 2 i 5, są przeprowadzane na koszt pracodawcy. Pracodawca

ponosi ponadto inne koszty profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami, niezbędnej z uwagi na warunki pracy.

§ 7

Pracodawca jest obowiązany przechowywać orzeczenia wydane na podstawie badań lekarskich, o których mowa w § 1, 2 i 5.

§ 8Minister Zdrowia i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej

określi, w drodze rozporządzenia:

Art. 230

§ 1

W razie stwierdzenia u pracownika objawów wskazujących na powstawanie choroby zawodowej, pracodawca jest obowiązany, na podstawie orzeczenia lekarskiego, w terminie i na czas określony w tym orzeczeniu, przenieść pracownika do innej pracy nie narażającej go na działanie czynnika, który wywołał te objawy.

§ 2Jeżeli przeniesienie do innej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi

przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nie przekraczający 6 miesięcy.

Art. 231Pracodawca jest obowiązany - na podstawie orzeczenia lekarskiego - przenieść do innej

odpowiedniej pracy pracownika, który stał się niezdolny do wykonywania dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i nie został zaliczony do żadnej z grup inwalidów. Przepis art. 230 § 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 232Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom zatrudnionym w warunkach szczególnie

uciążliwych, nieodpłatnie, odpowiednie posiłki i napoje, jeżeli jest to niezbędne ze względów profilaktycznych. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje tych posiłków i napojów oraz wymagania, jakie powinny spełniać, a także przypadki i warunki ich wydawania.

Art. 233Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom odpowiednie urządzenia higienicznosanitarne

oraz dostarczyć niezbędne środki higieny osobistej, a także zapewnić środki do udzielania pierwszej pomocy w razie wypadku.

Rozdział VII

Wypadki przy pracy i choroby zawodowe

Art. 234

§ 1W razie wypadku przy pracy pracodawca jest obowiązany podjąć niezbędne działania eliminujące

lub ograniczające zagrożenie, zapewnić udzielenie pierwszej pomocy osobom poszkodowanym i ustalenie w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku oraz zastosować odpowiednie środki zapobiegające podobnym wypadkom.

§ 2Pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić właściwego inspektora pracy i prokuratora

o śmiertelnym, ciężkim lub zbiorowym wypadku przy pracy oraz o każdym innym wypadku, który wywołał wymienione skutki, mającym związek z pracą, jeżeli może być uznany za wypadek przy pracy.

§ 3

Pracodawca jest obowiązany prowadzić rejestr wypadków przy pracy.

§ 4

Koszty związane z ustalaniem okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy ponosi pracodawca.

Art. 235

§ 1Pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zgłosić właściwemu organowi Państwowej Inspekcji

Sanitarnej i właściwemu inspektorowi pracy każdy przypadek rozpoznanej choroby zawodowej albo podejrzenia o taką chorobę.

§ 2Obowiązek, o którym mowa w § 1, dotyczy także lekarza, który rozpoznał lub podejrzewa

przypadek choroby zawodowej.

§ 3W razie rozpoznania u pracownika choroby zawodowej, pracodawca jest obowiązany:

§ 4Pracodawca jest obowiązany prowadzić rejestr zachorowań na choroby zawodowe i podejrzeń

o takie choroby.

Art. 236

Pracodawca jest obowiązany systematycznie analizować przyczyny wypadków przy pracy, chorób zawodowych i innych chorób związanych z warunkami środowiska pracy i na podstawie wyników tych analiz stosować właściwe środki zapobiegawcze.

Art. 237

§ 1Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia:

§ 2Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze zarządzenia, wzór protokołu

ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy.

§ 3Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Prezesem Głównego Urzędu Statystycznego

określi, w drodze zarządzenia, wzór statystycznej karty wypadku przy pracy oraz związany z nią tryb postępowania.

§ 4Minister Zdrowia i Opieki Społecznej określi, w drodze zarządzenia:

Art. 2371Pracownikowi, który uległ wypadkowi przy pracy lub zachorował na chorobę zawodową

określoną w wykazie, o którym mowa w art. 237 § 1 pkt 2, przysługują z tego tytułu świadczenia określone w odrębnych przepisach.

Rozdział VIII

Szkolenie

Art. 2372Minister Edukacji Narodowej jest obowiązany zapewnić uwzględnianie problematyki bezpieczeństwa

i higieny pracy oraz ergonomii w programach nauczania w szkołach, po uzgodnieniu zakresu tej problematyki z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej.

Art. 2373

§ 1Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on wymaganych

kwalifikacji lub potrzebnych umiejętności, a także dostatecznej znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 2Pracodawca jest obowiązany zapewnić przeszkolenie pracownika w zakresie bezpieczeństwa

i higieny pracy przed dopuszczeniem go do pracy oraz prowadzenie okresowych szkoleń w tym zakresie.

§ 3

Szkolenia, o których mowa w § 2, odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy.

Art. 2374

§ 1Pracodawca jest obowiązany zaznajamiać pracowników z przepisami i zasadami bezpieczeństwa

i higieny pracy dotyczącymi wykonywanych przez nich prac.

§ 2Pracodawca jest obowiązany wydawać szczegółowe instrukcje i wskazówki dotyczące bezpieczeństwa

i higieny pracy na stanowiskach pracy.

§ 3Pracownik jest obowiązany potwierdzić na piśmie zapoznanie się z przepisami oraz zasadami

bezpieczeństwa i higieny pracy.

Art. 2375Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe

zasady szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy, zakres tego szkolenia oraz wymagania dotyczące treści i realizacji programów szkolenia, a także sposób dokumentowania szkolenia.

Rozdział IX

Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze

Art. 2376

§ 1Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie środki ochrony indywidualnej

zabezpieczające przed działaniem niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy oraz informować go o sposobach posługiwania się tymi środkami.

§ 2Producent, importer, dystrybutor lub inny dostawca środków ochrony indywidualnej jest

obowiązany wydać deklarację zgodności tych wyrobów z normami wprowadzonymi do obowiązkowego stosowania oraz wymaganiami określonymi właściwymi przepisami.

§ 3Pracodawca jest obowiązany dostarczać pracownikowi środki ochrony indywidualnej, które

uzyskały wymagany certyfikat na znak bezpieczeństwa i zostały oznaczone tym znakiem, zgodnie z odrębnymi przepisami, oraz posiadają deklarację zgodności, o której mowa w § 2.

Art. 2377

§ 1

Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie odzież i obuwie robocze, spełniające wymagania określone w Polskich Normach:

§ 2

Pracodawca w porozumieniu z zakładową organizacją związkową może ustalić stanowiska, na których dopuszcza się używanie przez pracowników, za ich zgodą, własnej odzieży i obuwia roboczego, spełniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy. Jeżeli u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa, pracodawca dokonuje takich ustaleń w porozumieniu z pracownikami wybranymi w tym celu przez załogę, w trybie przyjętym w zakładzie pracy.

§ 3Przepis § 2 nie dotyczy stanowisk, na których są wykonywane prace związane z bezpośrednią

obsługą maszyn i innych urządzeń technicznych albo prace powodujące intensywne brudzenie lub skażenie odzieży i obuwia roboczego środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi.

§ 4Pracownikowi używającemu własnej odzieży i obuwia roboczego, zgodnie z § 2, pracodawca

wypłaca ekwiwalent pieniężny w wysokości uwzględniającej ich aktualne ceny.

Art. 2378

§ 1Rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie

na określonych stanowiskach jest niezbędne w związku z art. 2376 § 1 i art. 2377§ 1, oraz przewidywane okresy użytkowania odzieży i obuwia roboczego pracodawca ustala w porozumieniu z zakładową organizacją związkową. Jeżeli u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa, pracodawca dokonuje takich ustaleń w porozumieniu z pracownikami wybranymi w tym celu przez załogę, w trybie przyjętym w zakładzie pracy.

§ 2

Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, o których mowa w art. 2376 § 1 i art. 2377§ 1, stanowią własność pracodawcy.

Art. 2379

§ 1Pracodawca nie może dopuścić pracownika do pracy bez środków ochrony indywidualnej

oraz odzieży i obuwia roboczego, przewidzianych do stosowania na danym stanowisku pracy.

§ 2Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane środki ochrony indywidualnej oraz

odzież i obuwie robocze posiadały właściwości ochronne i użytkowe, oraz zapewnić odpowiednio ich pranie, konserwację, naprawę, odpylanie i odkażanie.

§ 3Jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej, czynności te mogą być

wykonywane przez pracownika, za jego zgodą, pod warunkiem wypłacania przez pracodawcę ekwiwalentu pieniężnego w wysokości kosztów poniesionych przez pracownika.

Art. 23710.

§ 1Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby środki ochrony indywidualnej oraz odzież

i obuwie robocze, które w wyniku stosowania w procesie pracy uległy skażeniu środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi, były przechowywane wyłącznie w miejscu przez niego wyznaczonym.

§ 2Powierzanie pracownikowi prania, konserwacji, odpylania i odkażania przedmiotów, o

których mowa w § 1, jest niedopuszczalne.

Rozdział X

Służba bezpieczeństwa i higieny pracy Art. 23711.

§ 1Pracodawca zatrudniający więcej niż 10 pracowników, z zastrzeżeniem § 2 i 3, tworzy

służbę bezpieczeństwa i higieny pracy, zwaną dalej „służbą bhp”, pełniącą funkcje doradcze i kontrolne w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 2Pracodawca zatrudniający nie więcej niż 50 pracowników może powierzyć wykonywanie

zadań służby bhp specjalistom spoza zakładu pracy.

§ 3Pracodawca zatrudniający nie więcej niż 100 pracowników może powierzyć wykonywanie

zadań służby bhp pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy.

§ 4Właściwy inspektor pracy w porozumieniu z właściwym państwowym inspektorem sanitarnym

może nakazać zwiększenie liczebności służby bhp lub utworzenie tej służby przez pracodawcę zatrudniającego mniejszą liczbę pracowników niż określona w § 1, jeżeli jest to uzasadnione stwierdzonymi zagrożeniami zawodowymi.

§ 5Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia:

Rozdział XI

Komisja bezpieczeństwa i higieny pracy Art. 23712.

§ 1Pracodawca zatrudniający więcej niż 50 pracowników powołuje komisję bezpieczeństwa

i higieny pracy, zwaną dalej „komisją”, jako swój organ doradczy i opiniodawczy. W skład komisji wchodzą pracownicy służby bhp, lekarz sprawujący opiekę zdrowotną nad pracownikami, społeczny inspektor pracy, a także przedstawiciele pracowników - wybrani przez zakładową organizację związkową, a w przypadku gdy u pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa - przez pracowników, w trybie przyjętym w zakładzie pracy.

§ 2Przewodniczącym komisji jest pracodawca lub osoba przez niego upoważniona, a wiceprzewodniczącym

Art. 23713.

§ 1Zadaniem komisji jest dokonywanie przeglądu warunków pracy, okresowej oceny stanu

bezpieczeństwa i higieny pracy, opiniowanie podejmowanych przez pracodawcę środków zapobiegających wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym, formułowanie wniosków dotyczących poprawy warunków pracy oraz współdziałanie z pracodawcą w realizacji jego obowiązków w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 2

Posiedzenia komisji odbywają się w godzinach pracy, nie rzadziej niż raz w kwartale.

Za czas nie przepracowany w związku z udziałem w posiedzeniu komisji pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

§ 3Komisja w związku z wykonywaniem zadań wymienionych w § 1 korzysta z ekspertyz lub

opinii specjalistów spoza zakładu pracy - w przypadkach uzgodnionych z pracodawcą i na jego koszt.

Rozdział XII

Obowiązki organów sprawujących nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami organizacyjnymi państwowymi albo samorządowymi Art. 23714.

Organy sprawujące nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami organizacyjnymi państwowymi albo samorządowymi są obowiązane podejmować działania na rzecz kształtowania bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, w szczególności:

Rozdział XIII

Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące wykonywania prac w różnych gałęziach pracy.

Art. 23715.

§ 1Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej

określi, w drodze rozporządzenia, ogólnie obowiązujące przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące prac wykonywanych w różnych gałęziach pracy.

§ 2Ministrowie właściwi dla określonych gałęzi pracy lub rodzajów prac w porozumieniu

z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej oraz Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej określą, w drodze rozporządzenia, przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące tych gałęzi lub prac. ” ;

§ 1W celu polubownego załatwiania sporów o roszczenia pracowników ze stosunku pracy mogą

być powoływane komisje pojednawcze. ” , b) skreśla się § 2, c) § 3 otrzymuje brzmienie: „

§ 3

Komisję pojednawczą powołują wspólnie pracodawca i zakładowa organizacja związkowa, a jeżeli u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa - pracodawca, po uzyskaniu pozytywnej opinii pracowników. ” , d) skreśla się § 4;

Art. 245W trybie przewidzianym w art. 244 § 3 ustala się:

Art. 246Członkiem komisji pojednawczej nie może być:

Art. 255

§ 1W razie niewykonania ugody przez pracodawcę podlega ona wykonaniu w trybie przepisów

Kodeksu postępowania cywilnego, po nadaniu jej przez sąd pracy klauzuli wykonalności.

§ 2

Sąd pracy odmówi nadania klauzuli wykonalności, jeżeli ze złożonych akt komisji wynika, że ugoda jest sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego. Nie wyklucza to możliwości dochodzenia ustalenia niezgodności ugody z prawem lub zasadami współżycia społecznego na zasadach ogólnych. ” ;

Art. 281Kto, będąc pracodawcą, lub działając w jego imieniu:

§ 2Tej samej karze podlega, kto wbrew obowiązkowi nie wykonuje podlegającego wykonaniu

orzeczenia sądu pracy lub ugody zawartej przed komisją pojednawczą lub sądem pracy. ” ;

Art. 283

§ 1Kto, będąc odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy

albo kierując pracownikami, nie przestrzega przepisów lub zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, podlega karze grzywny.

§ 2Tej samej karze podlega, kto:

Rozdział II

Postępowanie w sprawach o wykroczenia przeciwko prawom pracownika

Art. 284

§ 1

W sprawach o wykroczenia przeciwko prawom pracownika, o których mowa w art. 281-283, wszczynają postępowanie i orzekają inspektorzy pracy.

§ 2Wszczęcie postępowania następuje w wyniku sporządzenia przez inspektora pracy protokołu

w sprawie popełnienia wykroczenia, który powinien zawierać:

§ 3Do protokołu w sprawie popełnienia wykroczenia należy dołączyć protokół kontroli przeprowadzonej

przez inspektora pracy oraz inne dokumenty stanowiące dowody w postępowaniu.

§ 4W celu wyjaśnienia okoliczności sprawy inspektor pracy może:

Art. 285

§ 1

Inspektor pracy wydaje orzeczenie bez przeprowadzenia rozprawy.

§ 2Inspektor pracy wyznacza jednak rozprawę, jeżeli wymaga tego charakter sprawy, sprzeczności

w materiale dowodowym lub inne okoliczności sprawy.

Art. 286

Orzeczenie, wraz z uzasadnieniem, doręcza się obwinionemu.

Art. 287

§ 1Inspektor pracy wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli w jego wyniku

ustali, że zachodzą okoliczności wyłączające z mocy prawa wydanie orzeczenia.

§ 2Postanowienie, o którym mowa w § 1, wraz z uzasadnieniem, doręcza się obwinionemu

oraz włącza do akt sprawy.

Art. 288

§ 1

Od orzeczenia inspektora pracy obwiniony, jego obrońca oraz prokurator mają prawo, w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia lub doręczenia orzeczenia, złożyć środek zaskarżenia w postaci żądania skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce popełnienia wykroczenia.

§ 2Orzeczenie, od którego nie wniesiono żądania skierowania sprawy na drogę postępowania

sądowego, jest prawomocne.

§ 3Okręgowemu inspektorowi pracy przysługują w postępowaniu przed sądem uprawnienia oskarżyciela

publicznego.

Art. 289Nadzór nad działalnością inspektorów pracy w zakresie orzekania sprawuje Główny Inspektor

Pracy.

Art. 290

Wpływy z kar orzeczonych przez inspektorów pracy stanowią dochód budżetu państwa.

Wierzycielem tych należności, w rozumieniu przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest właściwy terenowy organ rządowej administracji ogólnej.

Art. 2901Jeżeli przepisy rozdziału nie stanowią inaczej, w postępowaniu w sprawach o wykroczenia

przeciwko prawom pracownika mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. ” ;

§ 21

Przepis § 2 stosuje się także do roszczenia pracodawcy, o którym mowa w art. 611 oraz w art. 1011§ 2. ” , c) w § 3 skreśla się wyrazy „dopuścił się zagarnięcia mienia społecznego albo w inny sposób”;

§ 3Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, wprowadzić dla pracowników, o których

mowa w § 1, nawiązywanie stosunku pracy na podstawie mianowania, a także na podstawie powołania. ” ;

Art. 2981Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, zakres prowadzenia

przez pracodawców dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz sposób prowadzenia akt osobowych pracownika.

Art. 2982Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, sposób usprawiedliwiania

nieobecności w pracy oraz zakres przysługujących pracownikom zwolnień od pracy, a także przypadki, w których za czas nieobecności lub zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia. ” ;

Art. 304

§ 1Pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których

mowa w art. 207 § 2, osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę.

§ 2Pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki zajęć odbywanych

na terenie zakładu pracy przez studentów i uczniów nie będących jego pracownikami.

§ 3Obowiązki określone w art. 207 § 2 stosuje się odpowiednio do jednostek organizujących

pracę wykonywaną przez osoby fizyczne na innej podstawie niż stosunek pracy, w ramach prac społecznie użytecznych.

§ 4W razie prowadzenia prac w miejscu, do którego mają dostęp osoby nie biorące udziału

w procesie pracy, pracodawca jest obowiązany zastosować środki niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia tym osobom.

§ 5Minister Obrony Narodowej - w stosunku do żołnierzy w czynnej służbie wojskowej, a

Minister Sprawiedliwości - w stosunku do osób przebywających w zakładach karnych lub w zakładach poprawczych, w porozumieniu z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej, określą, w drodze rozporządzeń, zakres stosowania do tych osób przepisów działu dziesiątego w razie wykonywania określonych zadań lub prac na terenie zakładu pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę. ” ;

Art. 3041Obowiązki, o których mowa w art. 211, ciążą również na osobach fizycznych wykonujących

pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę.

Art. 3042Do członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i współpracujących z nimi członków

ich rodzin oraz członków spółdzielni kółek rolniczych (usług rolniczych) stosuje się odpowiednio art. 208 § 1, art. 213 § 2, art. 217 § 2, art. 218, art. 220 § 1 i art.

221 § 1-3.

Art. 3043Do osób fizycznych prowadzących na własny rachunek działalność gospodarczą stosuje

się odpowiednio art. 208 § 1.

Art. 3044Pracodawca jest obowiązany przydzielać niezbędną odzież roboczą i środki ochrony indywidualnej

osobom wykonującym krótkotrwałe prace albo czynności inspekcyjne, w czasie których ich własna odzież może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu, a także ze względu na bezpieczeństwo wykonywania tych prac lub czynności. ” ;

Art. 2Ilekroć w przepisach prawa pracy jest mowa o prawach i obowiązkach zakładu pracy lub

kierownika zakładu pracy, przepisy te stosuje się odpowiednio do pracodawców w rozumieniu art. 3 Kodeksu pracy.

Art. 3

Przewidziane w Kodeksie pracy lub w innych przepisach prawa pracy przepisy wykonawcze wydaje się po zasięgnięciu opinii związków zawodowych oraz organizacji pracodawców w zakresie, trybie i na zasadach określonych w ustawie o związkach zawodowych oraz w ustawie o organizacjach pracodawców.

Art. 4Do umów o pracę zawartych na okres próbny przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje

się dotychczasowe przepisy.

Art. 5

1.

Do umów o pracę zawartych na czas nie określony, wypowiedzianych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się dotychczasowe przepisy dotyczące ustalania okresu zatrudnienia, od którego zależy długość okresu wypowiedzenia takich umów.

2.

Przy ustalaniu okresu zatrudnienia, od którego zależy okres wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony, oraz okresu, po upływie którego jest dopuszczalne rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu jego niezdolności do pracy wskutek choroby, przepis art. 36 § 11 Kodeksu pracy ma zastosowanie także do przypadków zmiany pracodawcy na zasadach określonych w tym przepisie, zaistniałych przed dniem wejścia w życie ustawy.

Art. 6W sporach o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne lub o przywrócenie

do pracy albo o odszkodowanie w związku z wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę, toczących się przed sądem pracy w dniu wejścia w życie ustawy, stosuje się dotychczasowe przepisy.

Art. 7Okresy zatrudnienia zakończone porzuceniem pracy przez pracownika, przypadające przed

dniem wejścia w życie ustawy, traktuje się od dnia jej wejścia w życie - przy ustalaniu uprawnień i świadczeń, które są uzależnione od okresu zatrudnienia i trybu ustania stosunku pracy - jak okresy zatrudnienia zakończone rozwiązaniem stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Art. 8

1.

Stosunki pracy z pracownikami zatrudnionymi na podstawie powołania na czas określony