Kodeks pracy. – tekst jednolity 1997

Obwieszczenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnejz dnia 23 grudnia 1997 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks pracy Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy Preambuła DZIAŁ PIERWSZY - Przepisy ogólne

Rozdział I - Przepisy wstępne

Rozdział II - Podstawowe zasady prawa pracy

Rozdział IIa - Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy

Rozdział III

DZIAŁ DRUGI - Stosunek pracy

Rozdział I - Przepisy ogólne

Rozdział II - Umowa o pracę

Rozdział III - Stosunek pracy na podstawie powołania, wyboru, mianowania oraz spółdzielczej umowy

o pracę DZIAŁ TRZECI - Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia

Rozdział I - Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą

Rozdział Ia - Wynagrodzenie za pracę

Rozdział II - Ochrona wynagrodzenia za pracę

Rozdział III - Świadczenia przysługujące w okresie czasowej niezdolności do pracy

Rozdział IIIa - Odprawa rentowa lub emerytalna

Rozdział IV - Odprawa pośmiertna

DZIAŁ CZWARTY - Obowiązki pracodawcy i pracownika

Rozdział I - Obowiązki pracodawcy

Rozdział II - Obowiązki pracownika

Rozdział IIa - Zakaz konkurencji

Rozdział III - Kwalifikacje zawodowe pracowników

Rozdział IV - Regulamin pracy

Rozdział V - Nagrody i wyróżnienia

Rozdział VI - Odpowiedzialność porządkowa pracowników

DZIAŁ PIĄTY - Odpowiedzialność materialna pracowników

Rozdział I - Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy

Rozdział II - Odpowiedzialność za mienie powierzone pracownikowi

DZIAŁ SZÓSTY - Czas pracy

Rozdział I - Wymiar i rozkład czasu pracy

Rozdział II - Czas pracy w ruchu ciągłym

Rozdział III - Praca w godzinach nadliczbowych

Rozdział IV - Praca w nocy oraz w niedziele i święta

Rozdział V - Przepisy szczególne o czasie pracy

Rozdział VI

DZIAŁ SIÓDMY - Urlopy pracownicze

Rozdział I - Urlopy wypoczynkowe

Rozdział II - Urlopy bezpłatne

DZIAŁ ÓSMY - Ochrona pracy kobiet DZIAŁ DZIEWIĄTY - Zatrudnianie młodocianych

Rozdział I - Przepisy ogólne

Rozdział II - Zawieranie i rozwiązywanie umów o pracę w celu przygotowania zawodowego

Rozdział III - Dokształcanie

Rozdział IV - Szczególna ochrona zdrowia

Rozdział V - Urlopy wypoczynkowe

Rozdział VI - Rzemieślnicze przygotowanie zawodowe

DZIAŁ DZIESIĄTY - Bezpieczeństwo i higiena pracy

Rozdział I - Podstawowe obowiązki pracodawcy

Rozdział II - Prawa i obowiązki pracownika

Rozdział III - Obiekty budowlane i pomieszczenia pracy

Rozdział IV - Maszyny i inne urządzenia techniczne

Rozdział V - Substancje chemiczne oraz procesy pracy szczególnie szkodliwe dla zdrowia lub niebezpieczne

Rozdział VI - Profilaktyczna ochrona zdrowia

Rozdział VII - Wypadki przy pracy i choroby zawodowe

Rozdział VIII - Szkolenie

Rozdział IX - Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze

Rozdział X - Służba bezpieczeństwa i higieny pracy

Rozdział XI - Komisja bezpieczeństwa i higieny pracy

Rozdział XII - Obowiązki organów sprawujących nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami

organizacyjnymi państwowymi albo samorządowymi

Rozdział XIII - Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące wykonywania prac w różnych gałęziach

pracy DZIAŁ JEDENASTY - Układy zbiorowe pracy

Rozdział I - Przepisy ogólne

Rozdział II - Ponadzakładowy układ zbiorowy pracy

Rozdział III - Zakładowy układ zbiorowy pracy

DZIAŁ DWUNASTY - Rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunku pracy

Rozdział I - Przepisy ogólne

Rozdział II - Postępowanie pojednawcze

Rozdział III - Sądy pracy

DZIAŁ TRZYNASTY - Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika

Rozdział I - Wykroczenia przeciwko prawom pracownika

Rozdział II - Postępowanie w sprawach o wykroczenia przeciwko prawom pracownika

DZIAŁ CZTERNASTY - Przedawnienie roszczeń DZIAŁ_a - Grupowa organizacja pracy Dział PIĘTNASTY - Przepisy końcowe Treść obwieszczenia 1.

Na podstawie art. 42 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 24, poz. 110) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. Nr 24, poz. 141) z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:

2.

Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. Nr 24, poz. 141) nie obejmuje:

Art. 53

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 czerwca 1975 r., z wyjątkiem art. 34 ust. 7, art.

35 ust. 5, art. 36 i 50, które wchodzą w życie z dniem jej ogłoszenia. ” ;

Art. 31

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ;

Art. 55

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r. ” ;

Art. 13

1.

Nie zakończone do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy sprawy toczące się w komisjach rozjemczych i komisjach odwoławczych do spraw pracy przekazuje się do dalszego rozpoznania właściwym sądom rejonowym. Czynności dokonane w postępowaniu przed tymi komisjami są skuteczne, jeżeli odpowiadają przepisom dotychczasowym.

2.

Nie zakończone do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy sprawy toczące się w Komisji Odwoławczej do Spraw Emerytalnych przy Ministrze Komunikacji przekazuje się do dalszego rozpoznania właściwym sądom wojewódzkim. Przepis ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

3.

Postępowanie wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy:

4.

Nieprawomocne orzeczenia oraz decyzje wydane przez organy wymienione w ust. 1-3 podlegają zaskarżeniu do właściwych sądów wojewódzkich i rozpoznaniu według przepisów dotychczasowych.

5.

W sprawach, w których zaskarżone orzeczenia lub decyzje wydane przez organy wymienione w ust. 1-3 zostaną uchylone przez sąd wojewódzki po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, postępowanie toczyć się będzie według przepisów obowiązujących po tym dniu.

6.

Wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem organów wymienionych w ust. 1-3 następuje według przepisów dotychczasowych, z tym że do wznowienia postępowania w sprawach z zakresu prawa pracy właściwy jest sąd, który według przepisów niniejszej ustawy byłby właściwy do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji, a w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych - sąd wojewódzki.

7.

Od prawomocnych orzeczeń organów wymienionych w ust. 1-3 może być wniesiona rewizja nadzwyczajna według przepisów dotychczasowych.

Art. 14

1.

Postępowanie wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy w okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych toczy się przed właściwymi sądami wojewódzkimi według przepisów dotychczasowych.

2.

Nieprawomocne orzeczenia wydane w sprawach przejętych przez okręgowe sądy pracy i ubezpieczeń społecznych do rozpoznania w wyniku przedstawienia tych spraw przez organy wymienione w art. 13 ust. 1, 2 i 3 pkt 1 podlegają zaskarżeniu do Sądu Najwyższego i rozpoznaniu według przepisów dotychczasowych.

3.

Przepisy art. 13 ust. 5-7 stosuje się odpowiednio.

Art. 15

1.

Wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy w sądach rejonowych i sądach wojewódzkich sprawy, w których pracownik jest stroną pozwaną, podlegają rozpoznaniu przez te sądy według przepisów dotychczasowych.

2.

Jednakże sprawy, w których orzeczenia sądu kończące postępowanie w sprawie zostaną w całości uchylone przez sąd rewizyjny po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, będą przekazane sądom właściwym według przepisów obowiązujących po tym dniu.

3.

Przepisy art. 13 ust. 5-7 stosuje się odpowiednio. ” „

Art. 17Ilekroć w obowiązujących przepisach jest mowa o:

Art. 19Dotychczasowe zakładowe komisje rozjemcze, terenowe komisje rozjemcze oraz terenowe

komisje odwoławcze do spraw pracy działają do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 20

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1985 r. ” ;

Art. 7

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ;

Art. 4

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1987 r. ” ;

Art. 11

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1988 r. ” ;

Art. 6

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1988 r. ” ;

Art. 2Użyte w przepisach Kodeksu pracy lub w innych przepisach prawa w różnych przypadkach

i liczbie wyrazy: - „rada zakładowa” zastępuje się użytymi w odpowiednich przypadkach wyrazami „zakładowa organizacja związkowa”, - „zarząd główny właściwego związku zawodowego” zastępuje się użytymi w odpowiednich przypadkach i liczbie wyrazami „właściwa ogólnokrajowa organizacja związkowa”, - „Centralna Rada Związków Zawodowych” zastępuje się użytymi w odpowiednich przypadkach wyrazami „ogólnokrajowa organizacja międzyzwiązkowa”.

Art. 3Zakładowe organizacje związkowe, ogólnokrajowe organizacje związkowe i ogólnokrajowa

organizacja międzyzwiązkowa wykonują zadania przewidziane w Kodeksie pracy i w innych przepisach prawa przez organy określone w statutach tych organizacji.

Art. 4Umowy o pracę, zawarte na okres wstępny przed dniem wejścia w życie ustawy, pozostają

w mocy do upływu terminu, na jaki zostały zawarte. Do umów tych stosuje się przepisy dotychczasowe. ” „

Art. 7

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 maja 1989 r. ” ;

Art. 81

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1989 r. ” ;

Art. 23

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ;

Art. 12

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ;

Art. 7

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ;

Art. 2

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” ;

Art. 29

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia. ” ;

Art. 2

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ;

Art. 2

Ilekroć w ustawie jest mowa o pracodawcy, rozumie się przez to jednostkę organizacyjną, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osobę fizyczną, jeżeli zatrudniają one pracowników.

Art. 3Ilekroć w ustawie jest mowa o państwowych jednostkach sfery budżetowej, rozumie się

przez to jednostki, dla których środki na wynagrodzenia są kształtowane na podstawie odrębnej ustawy.

Art. 4Ilekroć w art. 5-10 jest mowa o ponadzakładowym układzie zbiorowym pracy lub o zakładowym

układzie zbiorowym pracy, należy przez to rozumieć odpowiednio układy zbiorowe pracy, o których mowa w Kodeksie pracy.

Art. 5

1.

Z dniem wejścia w życie ustawy zawarte przed tym dniem:

2.

W przypadku zakładowego układu zbiorowego pracy, o którym mowa w ust. 1, stroną tego układu są wszystkie zakładowe organizacje związkowe reprezentujące pracowników w dniu wejścia w życie ustawy. Przepisy art. 2419 § 2, 3 i 5 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio.

3.

Jeżeli zakładowa umowa zbiorowa lub porozumienie, o których mowa w ust. 1, obejmują więcej niż jednego pracodawcę, przekształcają się one z dniem wejścia w życie ustawy, z mocy prawa, w zakładowe układy zbiorowe pracy, odrębne dla pracowników zatrudnionych przez poszczególnych pracodawców objętych taką umową lub porozumieniem bądź - o ile strony, które je zawarły, tak postanowią - w jeden zakładowy układ zbiorowy pracy, o którym mowa w art. 24128 Kodeksu pracy.

4.

W ciągu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy jednolite teksty zakładowych układów zbiorowych pracy, o których mowa w ust. 1 i 3, podlegają zgłoszeniu do rejestru zakładowych układów zbiorowych pracy.

Art. 6

1.

W ciągu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, na wniosek pracodawcy i zakładowej organizacji związkowej, właściwy okręgowy inspektor pracy rejestruje porozumienie o wynagradzaniu, inne niż wymienione w art. 5 ust. 1 pkt 2, jako zakładowy układ zbiorowy pracy, po stwierdzeniu, że określone w porozumieniu warunki wynagradzania zostały ustalone w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową. Przepisy art. 5 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

2.

W postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy o rejestracji zakładowych układów zbiorowych pracy.

Art. 7

Termin dokonania rejestracji układu, ustalony w art. 24111 w § 2 pkt 2, wynosi - w okresie do 31 grudnia 1995 r. - dwa miesiące.

Art. 8

1.

Regulamin ustalony przed dniem wejścia w życie ustawy, na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 18 ust. 1 pkt 1, zachowuje moc do dnia wejścia w życie zakładowego układu zbiorowego pracy.

2.

Zmiany w regulaminie, o którym mowa w ust. 1, wprowadza pracodawca w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową. Przepis art. 24113 § 2 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio.

Art. 9

1.

Z upływem 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy tracą moc układy zbiorowe pracy i porozumienia o przystąpieniu do tych układów, zawarte przed tym dniem, z zastrzeżeniem ust. 2-7.

2.

Do upływu terminu przewidzianego w ust. 1 strony uprawnione do zawarcia ponadzakładowego układu zbiorowego pracy mogą zawrzeć porozumienie o wstąpieniu w prawa i obowiązki stron układu lub porozumienia, o którym mowa w ust. 1, zawartego po dniu 31 grudnia 1986 r.

3.

Do upływu terminu przewidzianego w ust. 1 strony uprawnione do zawarcia zakładowego układu zbiorowego pracy mogą zawrzeć porozumienie o włączeniu uprawnień i świadczeń określonych w układzie lub porozumieniu, o którym mowa w ust. 1, zawartych przed dniem 1 stycznia 1987 r., do zakładowego układu zbiorowego pracy albo o odstąpieniu od stosowania tych uprawnień i świadczeń. Jeżeli w wyniku zawarcia porozumienia zachodzi konieczność zmiany postanowień zakładowego układu zbiorowego pracy, zmian tych dokonuje się w trybie art. 2419 § 1 Kodeksu pracy.

4.

Z upływem terminu przewidzianego w ust. 1 postanowienia układów i porozumień, określonych w tym przepisie, dotyczące uprawnień i świadczeń dla pracowników, które nie zostaną objęte w tym terminie porozumieniami, o których mowa w ust. 2 i 3, stają się z mocy prawa postanowieniami zakładowego układu zbiorowego pracy. Jednolity tekst zakładowego układu zbiorowego pracy, uwzględniający powyższe uprawnienia i świadczenia, zostaje zgłoszony do rejestru zakładowych układów zbiorowych pracy w ciągu jednego miesiąca po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1.

5.

Jeżeli pracowników zatrudnionych przez danego pracodawcę, którzy po dniu wejścia w życie ustawy mogą być objęci zakładowym układem zbiorowym pracy, nie obowiązuje układ zbiorowy pracy, zawarty po wejściu w życie ustawy, postanowienia układów i porozumień określonych w ust. 1, dotyczące uprawnień i świadczeń dla pracowników, z upływem terminu przewidzianego w ust. 1 stają się z mocy prawa postanowieniami odpowiednio regulaminu, o którym mowa w art. 8, lub regulaminu pracy - stosownie do przedmiotu tych uprawnień i świadczeń.

Pracodawca sporządza jednolite teksty tych regulaminów, uwzględniające powyższe uprawnienia i świadczenia, w ciągu jednego miesiąca po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1.

6.

Do upływu terminu przewidzianego w ust. 1 strony uprawnione do zawarcia ponadzakładowego układu zbiorowego pracy dla pracowników państwowych jednostek sfery budżetowej mogą zawrzeć porozumienie o zachowaniu uprawnień i świadczeń przewidzianych w układzie zbiorowym pracy stosowanym na podstawie porozumienia, o którym mowa w ust. 1, lub o odstąpieniu od stosowania tych uprawnień i świadczeń.

7.

Przy zawieraniu porozumień, o których mowa w ust. 2, 3 i 6, stosuje się odpowiednio przepisy art. 24116, 24117 oraz art. 24125 Kodeksu pracy. Porozumienia te podlegają zgłoszeniu do rejestru zakładowych układów zbiorowych pracy lub ponadzakładowych układów zbiorowych pracy, stosownie do zasięgu stosowania danego porozumienia.

Art. 10Z dniem, w którym tracą moc postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień wymienionych

w art. 9 ust. 1, wartość przysługujących na ich podstawie świadczeń byłym pracownikom będącym emerytami lub rencistami oraz członkom ich rodzin pobierającym renty rodzinne uwzględnia się w podstawie wymiaru emerytur i rent, chyba że świadczenia te zostały im zachowane.

Art. 11Postanowienia zakładowych układów zbiorowych pracy, o których mowa w art. 5, układów

zbiorowych pracy i porozumień, o których mowa w art. 9 ust. 1, oraz ustalenia regulaminu, o którym mowa w art. 8 ust. 1, mniej korzystne dla pracowników niż przepisy prawa pracy obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy przestają obowiązywać. Zamiast tych postanowień i ustaleń stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy.

Art. 12

Pod pojęciem układu, o którym mowa w art. 2412 § 3 pkt 1 Kodeksu pracy, należy rozumieć układ zbiorowy pracy zawarty po wejściu w życie ustawy. ” „

Art. 17

1.

Tworzy się przy Ministrze Pracy i Polityki Socjalnej Komisję do Spraw Układów Zbiorowych Pracy.

2.

Celem Komisji będzie wspieranie rokowań zbiorowych i udzielanie pomocy stronom zamierzającym zawrzeć układ.

3.

Tryb powołania, skład i zasady działania Komisji określi w drodze zarządzenia Minister Pracy i Polityki Socjalnej. ” „

Art. 19

1.

Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w art. 36 ustawy określonej w art. 13, stosuje się przepisy, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1992 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela (Dz. U. Nr 53, poz. 252).

2.

Do czasu zawarcia układu zbiorowego pracy dla nauczycieli w trybie przewidzianym ustawą w zakresie:

Art. 20

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 13, 17 i 19, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia oraz art. 18 ust. 4, który wchodzi w życie dniem 1 stycznia 1995 r. ”

Art. 3Zakład pracy jest obowiązany zamieścić w wydanym pracownikowi świadectwie pracy informację

o liczbie dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, w którym nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy, za które zostało wypłacone pracownikowi wynagrodzenie określone w art.

92 Kodeksu pracy.

Art. 4Ilekroć obowiązujące przepisy prawa pracy uzależniają możliwość rozwiązania stosunku

pracy z pracownikiem niezdolnym do pracy wskutek choroby lub odosobnienia ze względu na chorobę zakaźną od upływu okresu pobierania przez niego zasiłku chorobowego, okres ten należy rozumieć łącznie z okresem pobierania przez pracownika wynagrodzenia, o którym mowa w art. 92 Kodeksu pracy.

Art. 5

1.

Zasiłek chorobowy, do którego prawo powstało przed dniem wejścia w życie ustawy, wypłaca się w wysokości i na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych, za cały okres nieprzerwanej niezdolności do pracy z powodu choroby.

2.

Przepis ust. 1 stosuje się do zasiłku macierzyńskiego, opiekuńczego i wyrównawczego oraz świadczenia rehabilitacyjnego.

Art. 6

1.

W okresie od dnia 1 marca 1995 r. do dnia 31 grudnia 1995 r. w zakładach pracy zatrudniających do 5 pracowników pracownicy nie zachowują prawa do wynagrodzenia, o którym mowa w art.

92 Kodeksu pracy. Za okres niezdolności do pracy z powodu choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną przysługuje im zasiłek chorobowy.

2.

Liczbę pracowników zatrudnionych w zakładach pracy, o których mowa w ust. 1, ustala się w miesiącu kalendarzowym, w którym powstała niezdolność do pracy.

Art. 7

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 marca 1995 r. ”

Art. 2Ilekroć w przepisach prawa pracy jest mowa o prawach i obowiązkach zakładu pracy lub

kierownika zakładu pracy, przepisy te stosuje się odpowiednio do pracodawców w rozumieniu art. 3 Kodeksu pracy.

Art. 3Przewidziane w Kodeksie pracy lub w innych przepisach prawa pracy przepisy wykonawcze

wydaje się po zasięgnięciu opinii związków zawodowych oraz organizacji pracodawców w zakresie, trybie i na zasadach określonych w ustawie o związkach zawodowych oraz w ustawie o organizacjach pracodawców.

Art. 4Do umów zawartych na okres próbny przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe

przepisy.

Art. 5

1.

Do umów o pracę zawartych na czas nie określony, wypowiedzianych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się dotychczasowe przepisy dotyczące ustalania okresu zatrudnienia, od którego zależy długość okresu wypowiedzenia takich umów.

2.

Przy ustalaniu okresu zatrudnienia, od którego zależy okres wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony, oraz okresu, po upływie którego jest dopuszczalne rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu jego niezdolności do pracy wskutek choroby, przepis art. 36 § 11 Kodeksu pracy ma zastosowanie także do przypadków zmiany pracodawcy na zasadach określonych w tym przepisie, zaistniałych przed dniem wejścia w życie ustawy.

Art. 6W sporach o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne lub o przywrócenie

do pracy albo o odszkodowanie w związku z wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę, toczących się przed sądem pracy w dniu wejścia w życie ustawy, stosuje się dotychczasowe przepisy.

Art. 7Okresy zatrudnienia zakończone porzuceniem pracy przez pracownika, przypadające przed

dniem wejścia w życie ustawy, traktuje się od dnia jej wejścia w życie - przy ustalaniu uprawnień i świadczeń, które są uzależnione od okresu zatrudnienia i trybu ustania stosunku pracy - jak okresy zatrudnienia zakończone rozwiązaniem stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Art. 8

1.

Stosunki pracy z pracownikami zatrudnionymi na podstawie powołania na czas określony albo na czas nie określony na stanowiskach pracy nie wymienionych w przepisach, o których mowa w art. 68 § 1 Kodeksu pracy, przekształcają się, z dniem wejścia w życie tej ustawy, odpowiednio w stosunki pracy na podstawie umowy o pracę na czas określony albo na czas nie określony.

2.

Przepis ust. 1 nie dotyczy pracowników odwołanych ze stanowiska przed dniem wejścia w życie ustawy; do tych pracowników stosuje się dotychczasowe przepisy regulujące stosunki pracy na podstawie powołania.

Art. 9

1.

U pracodawcy zatrudniającego co najmniej 5 pracowników obowiązujący w dniu wejścia w życie ustawy regulamin, utrzymany w mocy na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 113, poz. 547 i z 1995 r. Nr 1, poz. 2), przekształca się z tym dniem w regulamin wynagradzania, o której mowa w art. 772 Kodeksu pracy. Dotyczy to także innych aktów zakładowych określających zasady wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą.

2.

Ustalenia regulaminu lub innego aktu zakładowego, o których mowa w ust. 1, mniej korzystne dla pracowników niż obowiązujące od dnia wejścia w życie ustawy przepisy prawa pracy, są nieważne; zamiast nich stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy.

3.

Regulamin wynagradzania, o którym mowa w art. 772 Kodeksu pracy, powinien być wprowadzony w życie w okresie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

Art. 10

Przez użyte w art. 773 Kodeksu pracy określenie „pracownicy zatrudnieni w państwowych jednostkach sfery budżetowej” rozumie się pracowników państwowej sfery budżetowej, dla których środki na wynagrodzenia są kształtowane na podstawie odrębnej ustawy.

Art. 11

1.

Obowiązujące do dnia wejścia w życie ustawy przepisy określające zasady wynagradzania za pracę oraz przyznawania innych świadczeń związanych z pracą, wydane na podstawie art. 79 Kodeksu pracy, zachowują moc do czasu objęcia pracowników, których te przepisy dotyczą i w zakresie przedmiotu w nich normowanego - postanowieniami układu zbiorowego pracy lub innymi przepisami prawa pracy, z zastrzeżeniem ust. 2.

2.

Przepisy, o których mowa w ust. 1, dotyczące ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej oraz zasad jej obliczania i wypłacania, zachowują moc w stosunku do mianowanych pracowników samorządowych nie dłużej niż do upływu jednego roku od dnia wejścia w życie ustawy.

Art. 12W okresie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe przepisy

Kodeksu pracy dotyczące odprawy pośmiertnej, jeżeli są one korzystniejsze dla osoby uprawnionej.

Art. 13Postępowanie przed sądem pracy dotyczące sprostowania wydanej pracownikowi opinii

o pracy, a także naprawienia szkody wyrządzonej pracownikowi wskutek niewydania w terminie lub wydania niewłaściwej opinii o pracy, toczące się w dniu wejścia w życie ustawy, toczy się według dotychczasowych przepisów.

Art. 14

Regulamin pracy, o którym mowa w art. 104-1043 Kodeksu pracy, powinien być wprowadzony w życie w okresie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

Art. 15Do kar za naruszenie porządku i dyscypliny pracy nałożonych na pracowników przed dniem

wejścia w życie ustawy stosuje się dotychczasowe przepisy dotyczące trybu i zasad odwoływania się od tych kar.

Art. 16

Do pracowników objętych w dniu wejścia w życie przepisów działu szóstego Kodeksu pracy, w brzmieniu ustalonym ustawą, krótszym tygodniowym wymiarem czasu pracy niż określony w art. 129 Kodeksu pracy stosuje się dotychczasowy wymiar czasu pracy do dnia objęcia tych pracowników postanowieniami układu zbiorowego pracy lub innymi przepisami prawa pracy ustalającymi normy ich czasu pracy.

Art. 17Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu pracy przed dniem wejścia

w życie przepisów działu szóstego Kodeksu pracy, w brzmieniu ustalonym ustawą, zachowują moc po wejściu w życie przepisów tego działu do czasu wprowadzenia dla pracowników, których te przepisy dotyczą i w zakresie przedmiotu w nich normowanego - postanowień układu zbiorowego pracy lub innych przepisów prawa pracy ustalających normy ich czasu pracy; nie dotyczy to rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1988 r. w sprawie czasu pracy w zakładach pracy (Dz. U. z 1991 r. Nr 117, poz. 511, z 1992 r. Nr 102, poz. 518, z 1993 r. Nr 132, poz. 634 i z 1994 r. Nr 140, poz. 768).

Art. 18W okresie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy w transporcie samochodowym i w komunikacji

samochodowej czas pracy kierowców i pomocników kierowców może być przedłużony do 12 godzin na dobę, z zachowaniem przeciętnie 42 godzin na tydzień w okresie rozliczeniowym nie przekraczającym 3 miesięcy.

Art. 19Przepis wykonawcze wydane na podstawie art. 130 § 2 Kodeksu pracy przed dniem wejścia

w życie przepisów działu szóstego Kodeksu pracy, w brzmieniu ustalonym ustawą, zachowują moc po wejściu w życie przepisów tego działu, nie dłużej jednak niż do upływu 3 lat od dnia ich wejścia w życie, chyba że wcześniej ustaną warunki uzasadniające stosowanie skróconego czasu pracy do pracowników dotychczas nim objętych.

Art. 20Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 145 Kodeksu pracy przed dniem wejścia

w życie przepisów działu szóstego Kodeksu pracy, w brzmieniu ustalonym ustawą, zachowują moc po wejściu w życie przepisów tego działu przez okres jednego roku.

Art. 21Przepis art. 153 § 1 Kodeksu pracy stosuje się także do pracowników, którym sześciomiesięczny

okres pracy upłynął przed dniem wejścia w życie przepisów działu siódmego Kodeksu pracy, w brzmieniu ustalonym ustawą, jeżeli do tego dnia nie osiągnęli rocznego okresu pracy.

Art. 22Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 160 Kodeksu pracy przed dniem wejścia

w życie przepisów działu siódmego Kodeksu pracy, w brzmieniu ustalonym ustawą, zachowują moc po wejściu w życie przepisów tego działu, jednak nie dłużej niż do upływu 3 lat od dnia ich wejścia w życie, chyba że wcześniej ustaną warunki uzasadniające korzystanie z płatnych urlopów dodatkowych przez pracowników dotychczas nimi objętych.

Art. 23Przepis art. 209 § 1 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio do pracodawcy prowadzącego

działalność w dniu wejścia w życie ustawy, z tym że termin na dokonanie czynności przewidzianych w tym przepisie ustala się na 6 miesięcy od dnia jej wejścia w życie.

Art. 24

1.

Wnioski o rozpoznanie sporów i akta spraw wszczętych przed komisjami pojednawczymi przy sądach pracy komisje te przekazują, na żądanie pracownika zgłoszone w ciągu 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy, do rozpoznania właściwemu sądowi pracy; w przypadku niezgłoszenia przez pracownika takiego żądania komisja umarza postępowanie.

2.

Z upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, komisje pojednawcze określone w tym przepisie ulegają likwidacji.

Art. 25Przepisy wykonawcze wydane przed dniem wejścia w życie ustawy na podstawie art. 298

Kodeksu pracy zachowują moc do czasu wydania na tej podstawie nowych przepisów wykonawczych po wejściu w życie ustawy, nie dłużej jednak niż do upływu 2 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy.

Art. 26Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie stosuje się dotychczasowe

przepisy ze zmianami wynikającymi z tej ustawy. ” „

Art. 43Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów:

Art. 11Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów

ustawy wymienionej w art. 1 w zakresie dotyczącym art. 47 ust. 1 pkt 5, art. 64 ust.

3, art. 66 ust. 2 oraz art. 70a, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 1997 r. ” ;

Art. 10

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu ogłoszenia, z tym że:

Art. 99Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., z tym że przepisy art. 12-98 wchodzą

w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ”

3.

Podany w załączniku jednolity tekst ustawy - Kodeks pracy nie obejmuje zmian właściwości ministrów wynikających z prowadzenia działów administracji rządowej i ich klasyfikacji ustawą z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. Nr 141, poz. 943), która wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 1999 r.

Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy Preambuła (skreślona)1)Przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 24, poz. 110), która weszła w życie z dniem 2 czerwca 1996 r., z wyjątkiem przepisów wskazanych w art. 43 tej ustawy, określającym termin późniejszego wejścia w życie tych przepisów.

DZIAŁ PIERWSZY Przepisy ogólne

Rozdział I

Przepisy wstępne

Art. 12)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy wymienionej w przypisie 1

Kodeks pracy określa prawa i obowiązki pracowników i pracodawców.

Art. 2

Pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę.

Art. 33)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników.

Art. 314)Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy wymienionej w przypisie 1

§ 1Za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa

pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką alba inna wyznaczona do tego osoba.

§ 2Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do pracodawcy będącego osobą fizyczną, jeżeli

nie dokonuje on osobiście czynności, o których mowa w tym przepisie.

Art. 4

(skreślony) 5)Przez art. 1 pkt 5 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 5

Jeżeli stosunek pracy określonej kategorii pracowników regulują przepisy szczególne, przepisy kodeksu stosuje się w zakresie nie uregulowanym tymi przepisami.

Art. 6

§ 1Stosunek pracy między obywatelem polskim a polskim przedstawicielstwem, misją lub

inną placówką za granicą podlega przepisom kodeksu.

§ 26)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy wymienionej w przypisie 1

Stosunek pracy między obywatelem polskim a przedstawicielstwem, misją albo inną placówką państwa obcego lub instytucji międzynarodowej, działającymi na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, podlega przepisom kodeksu, jeżeli umowy, układy lub porozumienia międzynarodowe nie stanowią inaczej.

Art. 7

(skreślony) 7)Przez art. 1 pkt 7 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 88)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 ustawy wymienionej w przypisie 1

Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.

Art. 99)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 ustawy wymienionej w przypisie 1

§ 1

Ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.

§ 2Postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych oraz regulaminów i statutów

nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wykonawczych.

§ 3Postanowienia regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników

niż postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych.

Rozdział II

Podstawowe zasady prawa pracy

Art. 1010)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 10 ustawy wymienionej w przypisie 1

§ 1Każdy ma prawo do swobodnie wybranej pracy. Nikomu, z wyjątkiem przypadków określonych

w ustawie, nie można zabronić wykonywania zawodu.

§ 2

Państwo określa minimalną wysokość wynagrodzenia za pracę.

§ 3

Państwo prowadzi politykę zmierzającą do pełnego produktywnego zatrudnienia.

Art. 1111)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 ustawy wymienionej w przypisie 1

Nawiązanie stosunku pracy, bez względu na jego podstawę prawną, wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika.

Art. 11112)Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracodawca jest obowiązany szanować godność i inne dobra osobiste pracownika.

Art. 11212)Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków; dotyczy to w szczególności równego traktowania mężczyzn i kobiet w dziedzinie pracy.

Art. 11312)Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Jakakolwiek dyskryminacja w stosunkach pracy, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, narodowość, przekonania, zwłaszcza polityczne lub religijne, oraz przynależność związkową - jest niedopuszczalna.

Art. 12

(skreślony) 13)Przez art. 1 pkt 13 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 1314)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownik ma prawo do godziwego wynagrodzenia za pracę. Warunki realizacji tego prawa określają przepisy prawa pracy oraz polityka państwa w dziedzinie płac, w szczególności poprzez ustalanie najniższego wynagrodzenia za pracę.

Art. 14Pracownik ma prawo do wypoczynku, który zapewniają przepisy o czasie pracy, dniach

wolnych od pracy oraz o urlopach wypoczynkowych.

Art. 1515)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy.

Art. 1616)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca, stosownie do możliwości i warunków, zaspokaja bytowe, socjalne i kulturalne potrzeby pracowników.

Art. 1717)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 17 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca jest obowiązany ułatwiać pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych.

Art. 18

§ 118)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 18 ustawy wymienionej w przypisie 1

Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na których podstawie powstaje stosunek pracy, nie mogą być mniej korzystne dla pracownika niż przepisy prawa pracy.

§ 2Postanowienia umów i aktów, o których mowa w § 1, mniej korzystne dla pracownika niż

przepisy prawa pracy są nieważne; zamiast nich stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy.

Art. 18119)Dodany przez art. 1 pkt 19 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Pracownicy i pracodawcy, w celu reprezentacji i obrony swoich praw i interesów, mają

prawo tworzyć organizacje i przystępować do tych organizacji.

§ 2Zasady tworzenia i działania organizacji, o których mowa w § 1, określa ustawa o związkach

zawodowych, ustawa o organizacjach pracodawców oraz inne przepisy prawa.

Art. 18219)Dodany przez art. 1 pkt 19 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracownicy uczestniczą w zarządzaniu zakładem pracy w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach.

Art. 18319)Dodany przez art. 1 pkt 19 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracodawcy oraz organy administracji są obowiązani tworzyć warunki umożliwiające korzystanie z uprawnień określonych w przepisach, o których mowa w art. 181 i 182.

Rozdział IIa Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy20)Dodany przez art. 1 pkt 20 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 184

§ 1Nadzór i kontrolę przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, sprawuje Państwowa Inspekcja Pracy.

§ 2Nadzór i kontrolę przestrzegania zasad, przepisów higieny pracy i warunków środowiska

pracy sprawuje Państwowa Inspekcja Sanitarnej.

§ 3Organizację i zakres działania inspekcji, o których mowa w § 1 i 2, określają odrębne

przepisy.

Art. 185

§ 1Społeczną kontrolę przestrzegania prawa pracy, w tym przepisów i zasad bezpieczeństwa

i higieny pracy, sprawuje społeczna inspekcja pracy.

§ 2Organizację, zadania i uprawnienia społecznej inspekcji pracy oraz zasady jej współdziałania

z Państwową Inspekcją Pracy i innymi państwowymi organami nadzoru i kontroli określają odrębne przepisy.

Rozdział III

skreślony DZIAŁ DRUGI Stosunek pracy

Rozdział I

Przepisy ogólne

Art. 22

§ 122)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, a pracodawca do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem.

§ 1123)Dodany przez art. 1 pkt 22 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Zatrudnienie w warunkach określonych w § 1 jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy.

§ 2Pracownikiem może być osoba, która ukończyła 18 lat. Na warunkach określonych w dziale

dziewiątym pracownikiem może być również osoba, która nie ukończyła 18 lat.

§ 3Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela

ustawowego nawiązać stosunek pracy oraz dokonywać czynności prawnych, które dotyczą tego stosunku. Jednakże gdy stosunek pracy sprzeciwia się dobru tej osoby, przedstawiciel ustawowy za zezwoleniem sądu opiekuńczego może stosunek pracy rozwiązać.

Art. 23

(skreślony) 24)Przez art. 1 pkt 23 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 23125)Dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 20, poz. 107), która weszła w życie z dniem 1 maja 1989 r., i zmieniony przez art. 1 pkt 24 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1W razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on

z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy, z zastrzeżeniem przepisów

§ 5

§ 2Za zobowiązania wynikające ze stosunku pracy, powstałe przed przejściem części zakładu

pracy na innego pracodawcę, dotychczasowy i nowy pracodawca odpowiadają solidarnie.

§ 3O przejściu zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i wynikających z tego

skutkach dla przejmowanych pracowników w zakresie ich stosunków pracy pracodawca jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić pracowników na piśmie, w terminie poprzedzającym dokonanie tych zmian.

§ 4W terminie jednego miesiąca od zawiadomienia przewidzianego w § 3 pracownik może bez

wypowiedzenia, za siedmiodniowym uprzedzeniem, rozwiązać stosunek pracy. Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie powoduje dla pracownika skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę za wypowiedzeniem.

§ 5Pracodawca, z dniem przejęcia zakładu pracy lub jego części, jest obowiązany zaproponować

nowe warunki pracy i płacy pracownikom świadczącym dotychczas pracę na innej podstawie niż umowa o pracę oraz wskazać termin, nie krótszy niż 7 dni, do którego pracownicy mogą złożyć oświadczenie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia proponowanych warunków.

W razie nieuzgodnienia nowych warunków pracy i płacy dotychczasowy stosunek pracy rozwiązuje się z upływem okresu równemu okresowi wypowiedzenia, liczonego od dnia, w którym pracownik złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia proponowanych warunków, lub od dnia, do którego mógł złożyć takie oświadczenie. Przepis § 4 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Art. 23226)Dodany przez art. 1 pkt 25 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Jeżeli przepisy prawa pracy przewidują współdziałanie pracodawcy z zakładową organizacją związkową w indywidualnych sprawach ze stosunku pracy, pracodawca ma obowiązek współdziałać w takich sprawach z zakładową organizacją związkową reprezentującą pracownika z tytułu jego członkostwa w związku zawodowym albo wyrażenia zgody na obronę praw pracownika nie zrzeszonego w związku - zgodnie z ustawą o związkach zawodowych.

Art. 24

(skreślony) 27)Przez art. 1 pkt 26 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Rozdział II

Umowa o pracę

Oddział 1

Zawarcie umowy o pracę

Art. 25

§ 1Umowę o pracę zawiera się na czas nie określony, na czas określony lub na czas wykonania

określonej pracy.

§ 228)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 27 ustawy wymienionej w przypisie 1

Każda z umów, o których mowa w § 1, może być poprzedzona umową o pracę na okres próbny, nie przekraczający 3 miesięcy.

Art. 25129)Dodany przez art. 1 pkt 28 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nie określony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła jednego miesiąca.

Art. 26Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia

pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy.

Art. 27

(skreślony) 30)Przez art. 1 pkt 29 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 28

(skreślony) 31)Przez art. 1 pkt 5 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Art. 29

§ 1Umowa o pracę powinna być zawarta na piśmie, z wyraźnym określeniem rodzaju i warunków

umowy, a w szczególności powinna określać:

§ 2

(skreślony) 33)Przez art. 1 pkt 30 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 334)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1

Jeżeli umowa o pracę nie została zawarta na piśmie, pracodawca powinien niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 7 dni od dnia rozpoczęcia pracy, potwierdzić pracownikowi na piśmie rodzaj umowy i jej warunki.

Oddział 2

Przepisy ogólne o rozwiązaniu umowy o pracę

Art. 30

§ 1Umowa o pracę rozwiązuje się:

§ 235)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25..

Umowa o pracę na okres próbny rozwiązuje się z upływem tego okresu, a przed jego upływem może być rozwiązana za wypowiedzeniem.

§ 2136)Dodany przez art. 1 pkt 31 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Okres wypowiedzenia umowy o pracę obejmujący tydzień lub miesiąc albo ich wielokrotność kończy się odpowiednio w sobotę lub w ostatnim dniu miesiąca.

§ 3Oświadczenie każdej ze stron o wypowiedzeniu lub rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia

powinno nastąpić na piśmie.

§ 437)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 31 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nie określony lub o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinna być wskazana przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie lub rozwiązanie umowy.

§ 538)Dodany przez art. 1 pkt 31 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1

W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę lub jej rozwiązaniu bez wypowiedzenia powinno być zawarte pouczenie o przysługującym pracownikowi prawie odwołania do sądu pracy.

Art. 31

(skreślony) 39)Przez art. 1 pkt 32 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Oddział 3

Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem

Art. 32

§ 1Każda ze stron może rozwiązać za wypowiedzeniem umowę o pracę zawartą na:

§ 2

Rozwiązanie umowy o pracę następuje z upływem okresu wypowiedzenia.

Art. 33Przy zawieraniu umowy o pracę na czas określony, dłuższy niż 6 miesięcy, strony mogą

przewidzieć dopuszczalność wcześniejszego rozwiązania tej umowy za dwutygodniowym wypowiedzeniem.

Art. 3441)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 33 ustawy wymienionej w przypisie 1

Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na okres próbny wynosi:

Art. 35

(skreślony) 42)Przez art. 1 pkt 8 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Art. 36

§ 143)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 34 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nie określony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi:

§ 1144)Dodany przez art. 1 pkt 34 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Do okresu zatrudnienia, o którym mowa w § 1, wlicza się pracownikowi okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy, jeżeli zmiana pracodawcy nastąpiła na zasadach określonych w art. 231, a także w innych przypadkach, gdy z mocy odrębnych przepisów nowy pracodawca jest następcą prawnym w stosunkach pracy nawiązanych przez pracodawcę poprzednio zatrudniającego tego pracownika.

§ 2

(skreślony) 45)Przez art. 1 pkt 34 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 3

(skreślony) 45)Przez art. 1 pkt 34 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 4

(skreślony) 45)Przez art. 1 pkt 34 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 546)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. a) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25..

Jeżeli pracownik jest zatrudniony na stanowisku związanym z odpowiedzialnością materialną za powierzone mienie, strony mogą ustalić w umowie o pracę, że w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1, okres wypowiedzenia wynosi 1 miesiąc, a w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 2 - 3 miesiące.

§ 647)Dodany przez art. 1 pkt 9 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25

Strony mogą po dokonaniu wypowiedzenia umowy o pracę przez jedną z nich ustalić wcześniejszy termin rozwiązania umowy; ustalenie takie nie zmienia trybu rozwiązania umowy o pracę.

Art. 36148)Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

§ 149)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 35 ustawy wymienionej w przypisie 1

Jeżeli wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony następuje z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy albo zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących pracodawcy, określonych w odrębnych przepisach, pracodawca może, w celu wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę, skrócić okres trzymiesięcznego wypowiedzenia, najwyżej jednak do jednego miesiąca; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za pozostałą część okresu wypowiedzenia.

§ 2Okres za który przysługuje odszkodowanie, wlicza się pracownikowi pozostającemu w tym

okresie bez pracy do okresu zatrudnienia.

Art. 37

§ 1W okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi przysługuje zwolnienie na poszukiwanie

pracy, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

§ 2Wymiar zwolnienia wynosi:

Art. 38

§ 151)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 37 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

O zamiarze wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nie określony pracodawca zawiadamia na piśmie reprezentującą pracownika zakładową organizację związkową, podając przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy.

§ 252)W brzmieniu wynikającym z art. 2 tiret pierwsze ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25 i zmienionym przez art. 1 pkt 37 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Jeżeli zakładowa organizacja związkowa uważa, że wypowiedzenie byłoby nieuzasadnione, może w ciągu 5 dni od otrzymania zawiadomienia zgłosić na piśmie pracodawcy umotywowane zastrzeżenia.

§ 353)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25 oraz przez art. 1 pkt 37 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

W razie nieuwzględnienia zgłoszonych w terminie zastrzeżeń zakładowej organizacji związkowej, pracodawca przedstawia sprawę ogólnokrajowej organizacji związkowej, która wypowiada się w kwestii zastrzeżeń zakładowej organizacji związkowej w ciągu 5 dni od przedstawienia sprawy.

§ 454)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 11 lit. a) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25..

Przepis § 3 stosuje się, jeżeli zakładowa organizacja związkowa wchodzi w skład ogólnokrajowej organizacji związkowej.

§ 555)Dodany przez art. 1 pkt 11 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25

i zmieniony przez art. 1 pkt 37 lit. d) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Po rozpatrzeniu stanowiska organizacji związkowej, a także w razie niezajęcia przez nią stanowiska w ustalonym terminie, pracodawca podejmuje decyzję w sprawie wypowiedzenia.

Art. 3956)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 12 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25 oraz przez art. 1 pkt 38 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 2 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku.

Art. 4057)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 39 ustawy wymienionej w przypisie 1

Przepisu art. 39 nie stosuje się w razie uzyskania przez pracownika prawa do renty z tytułu zaliczenia do I lub II grupy inwalidów. 57a)Patrz również art. 10 ustawy z dnia 28 czerwca 1996 r. o zmianie niektórych ustaw o zaopatrzeniu emerytalnym i o ubezpieczeniu społecznym (Dz. U. Nr 100, poz. 461), która weszła w życie z dniem 1 września 1997 r.

Art. 4158)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 40 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a także w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, jeżeli nie upłynął jeszcze okres uprawniający do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Art. 41159)Dodany przez art. 1 pkt 14 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

§ 160)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 41 ustawy wymienionej w przypisie 1

W razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, nie stosuje się przepisów art. 38, 39 i 41, ani przepisów szczególnych dotyczących ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę.

§ 260)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 41 ustawy wymienionej w przypisie 1

W razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, umowa o pracę zawarta na czas nie określony lub na czas wykonania określonej pracy może być rozwiązana przez każdą ze stron za dwutygodniowym wypowiedzeniem.

§ 3

(skreślony) 61)Przez art. 20 pkt 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19), która weszła w życie z dniem 27 stycznia 1990 r..

§ 4

(skreślony) 61)Przez art. 20 pkt 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19), która weszła w życie z dniem 27 stycznia 1990 r..

Art. 42

§ 1Przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę stosuje się odpowiednio do wypowiedzenia wynikających

z umowy warunków pracy i płacy.

§ 2Wypowiedzenie warunków pracy lub płacy uważa się za dokonane, jeżeli pracownikowi

zaproponowano na piśmie nowe warunki.

§ 362)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 42 ustawy wymienionej w przypisie 1

W razie odmowy przyjęcia przez pracownika zaproponowanych warunków pracy lub płacy, umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu dokonanego wypowiedzenia. Jeżeli pracownik przed upływem połowy okresu wypowiedzenia nie złoży oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków, uważa się, że wyraził zgodę na te warunki; pismo pracodawcy wypowiadające warunki pracy lub płacy powinno zawierać pouczenie w tej sprawie. W razie braku takiego pouczenia, pracownik może do końca okresu wypowiedzenia złożyć oświadczenie o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków.

§ 462)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 42 ustawy wymienionej w przypisie 1

Wypowiedzenie dotychczasowych warunków pracy lub płacy nie jest wymagane w razie powierzenia pracownikowi, w przypadkach uzasadnionych potrzebami pracodawcy, innej pracy niż określona w umowie o pracę na okres nie przekraczający 3 miesięcy w roku kalendarzowym, jeżeli nie powoduje to obniżenia wynagrodzenia i odpowiada kwalifikacjom pracownika.

Art. 4363)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 43 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca może wypowiedzieć warunki pracy lub płacy pracownikowi, o którym mowa w art.

39, jeżeli wypowiedzenie stało się konieczne ze względu na:

Oddział 4

Uprawnienia pracownika w razie nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę64)Tytuł oddziału w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 44 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 4465)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 45 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownik może wnieść odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę do sądu pracy, o którym mowa w dziale dwunastym.

Art. 45

§ 166)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25 oraz przez art. 1 pkt 46 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1..

W razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nie określony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, sąd pracy - stosownie do żądania pracownika - orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu - o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu.

§ 267)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 46 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Sąd pracy może nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezskuteczne lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.

§ 368)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 16 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25 oraz przez art. 1 pkt 46 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Przepisu § 2 nie stosuje się do pracowników, o których mowa w art. 39 i 177, oraz w przepisach szczególnych dotyczących ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę, chyba że uwzględnienie żądania pracownika przywrócenia do pracy jest niemożliwe z przyczyn określonych w art. 411; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.

Art. 46

(skreślony) 69)Przez art. 1 pkt 17 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Art. 4770)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 47 ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, nie więcej jednak niż za 2 miesiące, a gdy okres wypowiedzenia wynosił 3 miesiące - nie więcej niż za 1 miesiąc. Jeżeli umowę o pracę rozwiązano z pracownikiem, o którym mowa w art. 39, albo z pracownicą w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego, wynagrodzenie przysługuje za cały czas pozostawania bez pracy; dotyczy to także przypadku, gdy rozwiązanie umowy o pracę podlega ograniczeniu z mocy przepisu szczególnego.

Art. 47171)Dodany przez art. 1 pkt 18 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Odszkodowanie, o którym mowa w art. 45, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.

Art. 48

§ 172)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 48 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca może odmówić ponownego zatrudnienia pracownika, jeżeli w ciągu 7 dni od przywrócenia do pracy nie zgłosił on gotowości niezwłocznego podjęcia pracy, chyba że przekroczenie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracownika.

§ 273)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 48 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownik, który przed przywróceniem do pracy podjął zatrudnienie u innego pracodawcy, może bez wypowiedzenia, za trzydniowym uprzedzeniem, rozwiązać umowę o pracę z tym pracodawcą w ciągu 7 dni od przywrócenia do pracy. Rozwiązanie umowy w tym trybie pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa wiążą z rozwiązaniem umowy o pracę przez pracodawcę za wypowiedzeniem.

Art. 4974)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 49 ustawy wymienionej w przypisie 1

W razie zastosowania okresu wypowiedzenia krótszego niż wymagany, umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu wymaganego, a pracownikowi przysługuje wynagrodzenie do czasu rozwiązania umowy.

Art. 50

§ 1Jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na okres próbny nastąpiło z naruszeniem

przepisów o wypowiadaniu tych umów, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie.

Odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do upływu którego umowa miała trwać.

§ 2

(skreślony) 75)Przez art. 1 pkt 19 lit. a) ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

§ 376)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25..

Jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy nastąpiło z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu tych umów, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie.

§ 477)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 lit. c) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25..

Odszkodowanie, o którym mowa w § 3, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do upływu którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za 3 miesiące.

§ 578)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 19 lit. d) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25..

Przepisy § 3 nie mają zastosowania w razie wypowiedzenia umowy o pracę pracownicy w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego. W tym przypadku stosuje się odpowiednio przepisy art. 45 w związku z art. 177.

Art. 51

§ 1Pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, wlicza się do okresu

zatrudnienia okres pozostawania bez pracy, za który przyznano wynagrodzenie. Okresu pozostawania bez pracy, za który nie przyznano wynagrodzenia, nie uważa się za przerwę w zatrudnieniu, pociągającą za sobą utratę uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego zatrudnienia.

§ 2Pracownikowi, któremu przyznano odszkodowanie, wlicza się do okresu zatrudnienia okres

pozostawania bez pracy, odpowiadający okresowi, za który przyznano odszkodowanie.

Oddział 5

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia

Art. 52

§ 179)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 50 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie:

§ 280)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 50 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika nie może nastąpić po upływie 1 miesiąca od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.

§ 381)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 tiret pierwsze ustawy powołanej jako pierwsza w przypisie

25 i zmienionym przez art. 1 pkt 50 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracodawca podejmuje decyzję w sprawie rozwiązania umowy po zasięgnięciu opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej, którą zawiadamia o przyczynie uzasadniającej rozwiązanie umowy. W razie zastrzeżeń co do zasadności rozwiązania umowy zakładowa organizacja związkowa wyraża swoją opinię niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 3 dni.

§ 4

(skreślony) 82)Przez art. 5 pkt 2 ustawy z dnia 24 lipca 1985 r. o zmianie ustawy o związkach zawodowych i niektórych innych ustaw określających uprawnienia związków zawodowych (Dz. U. Nr 35, poz. 162), która weszła w życie z dniem 10 sierpnia 1985 r..

Art. 53

§ 183)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o zmianie

ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz o zmianie ustawy - Kodeks pracy (Dz. U. Nr 16, poz. 77), która weszła w życie z dniem 1 marca 1995 r., oraz przez art. 1 pkt 51 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia:

§ 284)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 83..

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić w razie nieobecności pracownika w pracy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem - w okresie pobierania z tego tytułu zasiłku, a w przypadku odosobnienia pracownika ze względu na chorobę zakaźną - w okresie pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku.

§ 3Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić po stawieniu się pracownika

do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności.

§ 485)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Przepisy art. 36 § 11 i art. 52 § 3 stosuje się odpowiednio.

§ 586)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca powinien w miarę możliwości ponownie zatrudnić pracownika, który w okresie 6 miesięcy od rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, z przyczyn wymienionych w § 1 i 2, zgłosi swój powrót do zakładu niezwłocznie po ustaniu tych przyczyn.

Art. 54

(skreślony) 87)Przez art. 1 pkt 52 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 55

§ 188)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 53 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli zostanie wydane orzeczenie lekarskie stwierdzające szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, a pracodawca nie przeniesie go w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim do innej pracy, odpowiedniej ze względu na stan jego zdrowia i kwalifikacje zawodowe.

§ 1189)Dodany przez art. 1 pkt 53 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownik może rozwiązać umowę o pracę w trybie określonym w § 1 także wtedy, gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

§ 290)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 53 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1

Oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinno nastąpić na piśmie, z podaniem przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy. Przepis art. 52 § 2 stosuje się odpowiednio.

§ 391)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 53 lit. d) ustawy wymienionej w przypisie 1

Rozwiązanie umowy o pracę z przyczyn określonych w § 1 i 11 pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa wiążą z rozwiązaniem umowy przez pracodawcę za wypowiedzeniem.

Oddział 6

Uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia92)Tytuł oddziału w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 54 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 56

§ 193)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 55 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

§ 294)Dodany przez art. 1 pkt 55 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Przepisy art. 45 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 57

§ 1Pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje wynagrodzenie

za czas pozostawania bez pracy, nie więcej jednak niż za 3 miesiące i nie mniej niż za 1 miesiąc.

§ 2Jeżeli umowę o pracę rozwiązano z pracownikiem, o którym mowa w art. 39, albo z pracownicą

w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego, wynagrodzenie przysługuje za cały czas pozostawania bez pracy; dotyczy to także przypadku, gdy rozwiązanie umowy o pracę podlega ograniczeniu z mocy przepisu szczególnego.

§ 3

(skreślony) 95)Przez art. 1 pkt 56 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 4

Przepisy art. 48 i 51 § 1 stosuje się odpowiednio.

Art. 58Odszkodowanie, o którym mowa w art. 56, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres

wypowiedzenia. Jeżeli rozwiązano umowę o pracę, zawartą na czas określony albo na czas wykonania określonej pracy, odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za 3 miesiące.

Art. 5996)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 57 ustawy wymienionej w przypisie 1

W razie rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę, zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy, z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę bez wypowiedzenia, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie, jeżeli upłynął już termin, do którego umowa miała trwać, lub gdy przywrócenie do pracy byłoby niewskazane ze względu na krótki okres, jaki pozostał do upływu tego terminu. Odszkodowanie przysługuje w wysokości określonej w art. 58.

Art. 6097)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 58 ustawy wymienionej w przypisie 1

Jeżeli pracodawca rozwiązał umowę o pracę w okresie wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę bez wypowiedzenia, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie. Odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas do upływu okresu wypowiedzenia.

Art. 61Do pracownika, któremu przyznano odszkodowanie na podstawie przepisów niniejszego

oddziału, stosuje się odpowiednio przepis art. 51 § 2.

Oddział 6a

Uprawnienia pracodawcy w razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia98)Dodany przez art. 1 pkt 59 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 611W razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia

na podstawie art. 55 § 11, pracodawcy przysługuje roszczenie o odszkodowanie. O odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Art. 612

§ 1

Odszkodowanie, o którym mowa w art. 611, przysługuje w wysokości wyrządzonej szkody, jednakże nie może ono przewyższać wynagrodzenia pracownika za okres wypowiedzenia, a w przypadku rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

§ 2W razie orzeczenia przez sąd pracy o odszkodowaniu, przepisu art. 55 § 3 nie stosuje

się.

Art. 62

(skreślony) 99)Przez art. 1 pkt 60 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Oddział 7

Wygaśnięcie umowy o pracę

Art. 63

Umowa o pracę wygasa w przypadkach określonych w kodeksie oraz w przepisach szczególnych.

Art. 631100)Dodany przez art. 1 pkt 61 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1

Z dniem śmierci pracownika stosunek pracy wygasa.

§ 2

Prawa majątkowe ze stosunku pracy przechodzą po śmierci pracownika, w równych częściach, na małżonka oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin. W razie braku takich osób prawa te wchodzą do spadku.

Art. 632100)Dodany przez art. 1 pkt 61 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Z dniem śmierci pracodawcy umowy o pracę z pracownikami wygasają, z zastrzeżeniem

przepisu § 3.

§ 2Pracownikowi, którego umowa o pracę wygasła z przyczyn określonych w § 1, przysługuje

odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a w przypadku zawarcia umowy o pracę na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

§ 3Przepis § 1 nie ma zastosowania w razie przejęcia pracownika przez nowego pracodawcę

na zasadach określonych w art. 231.

Art. 64

(skreślony) 101)Przez art. 1 pkt 62 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 65

(skreślony) 101)Przez art. 1 pkt 62 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 66

§ 1102)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 63 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Umowa o pracę wygasa z upływem 3 miesięcy nieobecności pracownika w pracy z powodu tymczasowego aresztowania, chyba że pracodawca rozwiązał wcześniej bez wypowiedzenia umowę o pracę z winy pracownika.

§ 2103)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 63 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracodawca, pomimo wygaśnięcia umowy o pracę z powodu tymczasowego aresztowania, jest obowiązany ponownie zatrudnić pracownika, jeżeli postępowanie karne zostało umorzone lub gdy zapadł wyrok uniewinniający, a pracownik zgłosił swój powrót do pracy w ciągu 7 dni od uprawomocnienia się orzeczenia. Przepisy art. 48 stosuje się odpowiednio.

§ 3Przepisów § 2 nie stosuje się w przypadku, gdy postępowanie karne umorzono z powodu

przedawnienia albo amnestii, a także w razie warunkowego umorzenia postępowania.

Art. 67104)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 64 ustawy wymienionej w przypisie 1..

W razie naruszenia przez pracodawcę przepisów niniejszego oddziału, pracownikowi przysługuje prawo odwołania do sądu pracy. W zakresie roszczeń stosuje się odpowiednio przepisy oddziału 6 niniejszego rozdziału.

Rozdział III

Stosunek pracy na podstawie powołania, wyboru, mianowania oraz spółdzielczej umowy o pracę

Oddział 1

Stosunek pracy na podstawie powołania

Art. 68

§ 1105)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 65 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Stosunek pracy nawiązuje się na podstawie powołania w przypadkach określonych w odrębnych przepisach albo w przepisach wydanych na podstawie art. 298. § 11106)Dodany przez art. 1 pkt 21 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Stosunek pracy, o którym mowa w § 1, nawiązuje się na czas nie określony, a jeżeli na podstawie przepisów szczególnych pracownik został powołany na czas określony, stosunek pracy nawiązuje się na okres objęty powołaniem.

§ 2

(skreślony) 107)Przez art. 1 pkt 65 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 681108)Dodany przez art. 1 pkt 22 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Powołanie może być poprzedzone konkursem, choćby przepisy szczególne nie przewidywały wymogu wyłonienia kandydata na stanowisko wyłącznie w wyniku konkursu.

Art. 682108)Dodany przez art. 1 pkt 22 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

§ 1

Stosunek pracy na podstawie powołania nawiązuje się w terminie określonym w powołaniu, a jeżeli termin ten nie został określony - w dniu doręczenia powołania, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

§ 2

Powołanie powinno być dokonane na piśmie.

Art. 683109)Dodany przez art. 1 pkt 22 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25 i zmieniony przez art. 1 pkt 66 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Jeżeli pracownik powołany na stanowisko w wyniku konkursu pozostaje w stosunku pracy z innym pracodawcą i obowiązuje go trzymiesięczny okres wypowiedzenia, może on rozwiązać ten stosunek za jednomiesięcznym wypowiedzeniem. Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem umowy o pracę przez pracodawcę za wypowiedzeniem.

Art. 69110)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 23 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Jeżeli przepisy niniejszego oddziału nie stanowią inaczej, do stosunku pracy na podstawie powołania stosuje się przepisy dotyczące umowy o pracę na czas nie określony, z wyłączeniem przepisów regulujących:

Art. 70

§ 1111)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 lit. a) ustawy wymienionej jako pierwsza

w przypisie 25..

Pracownik zatrudniony na podstawie powołania może być w każdym czasie - niezwłocznie lub w określonym terminie - odwołany ze stanowiska przez organ, który go powołał.

Dotyczy to również pracownika, który na podstawie przepisów szczególnych został powołany na stanowisko na czas określony. § 11112)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Odwołanie powinno być dokonane na piśmie. § 12112)Dodany przez art. 1 pkt 24 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Stosunek pracy z pracownikiem odwołanym ze stanowiska rozwiązuje się na zasadach określonych w przepisach niniejszego oddziału, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

§ 2Odwołanie jest równoznaczne z wypowiedzeniem umowy o pracę. W okresie wypowiedzenia

pracownik ma prawo do wynagrodzenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem.

§ 3Odwołanie jest równoznaczne z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli

nastąpiło z przyczyn, o których mowa w art. 52 lub 53.

Art. 71113)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 25 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25 oraz przez art. 1 pkt 67 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Na wniosek lub za zgodą pracownika pracodawca może zatrudnić go w okresie wypowiedzenia przy innej pracy, odpowiedniej ze względu na jego kwalifikacje zawodowe, a po upływie okresu wypowiedzenia zatrudnić na uzgodnionych przez strony warunkach pracy i płacy.

Art. 72

§ 1Jeżeli odwołanie nastąpiło w okresie usprawiedliwionej nieobecności w pracy, bieg

wypowiedzenia rozpoczyna się po upływie tego okresu. Jeżeli jednak usprawiedliwiona nieobecność trwa dłużej niż okres przewidziany w art. 53 § 1 i 2, organ który pracownika powołał, może rozwiązać stosunek pracy bez wypowiedzenia.

§ 2W razie odwołania pracownicy w okresie ciąży, organ odwołujący jest obowiązany zapewnić

jej inną pracę, odpowiednią ze względu na jej kwalifikacje zawodowe, przy czym przez okres równy okresowi wypowiedzenia pracownica ma prawo do wynagrodzenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem. Jeżeli jednak pracownica nie wyrazi zgody na podjęcie innej pracy, stosunek pracy ulega rozwiązaniu z upływem okresu równego okresowi wypowiedzenia, którego bieg rozpoczyna się od dnia zaproponowania na piśmie innej pracy.

§ 3Przepisy § 2 stosuje się odpowiednio w razie odwołania pracownika, któremu brakuje

nie więcej niż 2 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku.

§ 4114)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 68 ustawy wymienionej w przypisie 1

W razie naruszenia przez przepisów § 1-3, pracownikowi przysługuje prawo odwołania do sądu pracy.

Oddział 2

Stosunek pracy na podstawie wyboru

Art. 73

§ 1Nawiązanie stosunku pracy następuje na podstawie wyboru, jeżeli z wyboru wynika obowiązek

wykonywania pracy w charakterze pracownika.

§ 2

Stosunek pracy z wyboru rozwiązuje się z wygaśnięciem mandatu.

Art. 74115)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 69 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracownik pozostający w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym ma prawo powrotu do pracy u pracodawcy, który zatrudniał go w chwili wyboru, na stanowisko równorzędne pod względem wynagrodzenia z poprzednio zajmowanym, jeżeli zgłosi swój powrót w ciągu 7 dni od rozwiązania stosunku pracy z wyboru. Niedotrzymanie tego warunku powoduje wygaśnięcie stosunku pracy, chyba że nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracownika.

Art. 75Pracownikowi, który nie pozostawał w związku z wyborem na urlopie bezpłatnym, przysługuje

odprawa w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.

Oddział 3

Stosunek pracy na podstawie mianowania

Art. 76Stosunek pracy nawiązuje się na podstawie mianowania w przypadkach uzasadnionych szczególnym

charakterem pracy, określonych odrębnymi przepisami lub przepisami wydanymi na podstawie art. 298.

Oddział 4

Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę

Art. 77

§ 1Stosunek pracy między spółdzielnią pracy a jej członkiem nawiązuje się przez spółdzielczą

umowę o pracę.

§ 2116)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 70 ustawy wymienionej w przypisie 1

Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę reguluje ustawa - Prawo spółdzielcze, a w zakresie nie uregulowanym odmiennie tą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu pracy.

DZIAŁ TRZECI Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia

Rozdział I

Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą117)Dodany przez art. 1 pkt 71 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 771Warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą

ustalają układy zbiorowe pracy, zgodnie z przepisami działu jedenastego, z zastrzeżeniem przepisów art. 772-774.

Art. 772

§ 1Pracodawca zatrudniający co najmniej 5 pracowników, nie objętych zakładowym układem

zbiorowym pracy ani ponadzakładowym układem zbiorowym pracy odpowiadającym wymaganiom określonym w § 3, ustala warunki wynagradzania za pracę w regulaminie wynagradzania.

§ 2W regulaminie wynagradzania, o którym mowa w § 1, pracodawca może ustalić także inne

świadczenia związane z pracą i zasady ich przyznawania.

§ 3Regulamin wynagradzania obowiązuje do czasu objęcia pracowników zakładowym układem

zbiorowym pracy lub ponadzakładowym układem zbiorowym pracy ustalającym warunki wynagradzania za pracę oraz przyznawania innych świadczeń związanych z pracą w zakresie i w sposób umożliwiający określanie, na jego podstawie, indywidualnych warunków umów o pracę.

§ 4Regulamin wynagradzania ustala pracodawca. Jeżeli u danego pracodawcy działa zakładowa

organizacja związkowa, pracodawca uzgadnia z nią regulamin wynagradzania.

§ 5

Do regulaminu wynagradzania stosuje się odpowiednio przepisy art. 239 § 3, art. 24112 § 2, art. 24113 oraz art. 24122.

§ 6Regulamin wynagradzania wchodzi w życie po upływie dwóch tygodni od dnia podania go

do wiadomości pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

Art. 773Zasady wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla

pracowników zatrudnionych w państwowych jednostkach sfery budżetowej, jeżeli nie są oni objęci ponadzakładowym układem zbiorowym pracy, określi, w drodze rozporządzenia

Art. 774

Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze zarządzenia: 117a)Obecnie: w drodze rozporządzenia - zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483), która weszła w życie z dniem 17 października 1997 r.

Rozdział Ia Wynagrodzenie za pracę118)Oznaczenie rozdziału ustalone przez art. 1 pkt 72 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 78119)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 73 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodzajowi

wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy.

§ 2

W celu określenia wynagrodzenia za pracę ustala się, w trybie przewidzianym w art.

771-773, wysokość oraz zasady przyznawania pracownikom stawek wynagrodzenia za pracę określonego rodzaju lub na określonym stanowisku, a także innych (dodatkowych) składników wynagrodzenia, jeżeli zostały one przewidziane z tytułu wykonywania określonej pracy.

Art. 79

(skreślony) 120)Przez art. 1 pkt 74 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 80121)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 75 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy przepisy prawa pracy tak stanowią.

Art. 81122)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 76 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Pracownikowi za czas nie wykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doznał

przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie, wynikające z jego osobistego zaszeregowania określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania

§ 2Wynagrodzenie, o którym mowa w § 1, przysługuje pracownikowi za czas niezawinionego

przez niego przestoju. Jeżeli przestój nastąpił z winy pracownika, wynagrodzenie nie przysługuje.

§ 3Pracodawca może na czas przestoju powierzyć pracownikowi inną odpowiednią pracę, za

której wykonanie przysługuje wynagrodzenie przewidziane za tę pracę, nie niższe jednak od wynagrodzenia ustalonego zgodnie z § 1. Jeżeli przestój nastąpił z winy pracownika, przysługuje wyłącznie wynagrodzenie przewidziane za wykonaną pracę.

§ 4Wynagrodzenie za czas przestoju spowodowanego warunkami atmosferycznymi przysługuje

pracownikowi zatrudnionemu przy pracach uzależnionych od tych warunków, jeżeli przepisy prawa pracy tak stanowią. W razie powierzenia pracownikowi na czas takiego przestoju innej pracy, przysługuje mu wynagrodzenie przewidziane za wykonaną pracę, chyba że przepisy prawa pracy przewidują stosowanie zasad określonych w § 3.

Art. 82

§ 1

Za wadliwe wykonanie z winy pracownika produktów lub usług wynagrodzenie nie przysługuje.

Jeżeli wskutek wadliwie wykonanej pracy z winy pracownika nastąpiło obniżenie jakości produktu lub usługi, wynagrodzenie ulega odpowiedniemu zmniejszeniu.

§ 2Jeżeli wadliwość produktu lub usługi została usunięta przez pracownika, przysługuje

mu wynagrodzenie odpowiednie do jakości produktu lub usługi, z tym że za czas pracy przy usuwaniu wady wynagrodzenie nie przysługuje.

Art. 83

§ 1Normy pracy, stanowiące miernik nakładu pracy, jej wydajności i jakości, mogą być

stosowane, jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy.

§ 2123)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 77 ustawy wymienionej w przypisie 1

Normy pracy są ustalane z uwzględnieniem osiągniętego poziomu techniki i organizacji pracy. Normy pracy mogą być zmieniane w miarę wdrażania technicznych i organizacyjnych usprawnień zapewniających wzrost wydajności pracy.

§ 3Przekraczanie norm pracy nie stanowi podstawy do ich zmiany, jeżeli jest ono wynikiem

zwiększonego osobistego wkładu pracy pracownika lub jego sprawności zawodowej.

§ 4O zmianie normy pracy pracownicy powinni być zawiadomieni co najmniej na 2 tygodnie

przed wprowadzeniem nowej normy.

Rozdział II

Ochrona wynagrodzenia za pracę

Art. 84Pracownik nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia ani przenieść tego prawa na inną

osobę.

Art. 85124)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.

U. Nr 147, poz. 687), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1997 r., z tym że art.

2 tej ustawy wszedł w życie z dniem 17 grudnia 1996 r..

§ 1Wypłaty wynagrodzenia za pracę dokonuje się co najmniej raz w miesiącu, w stałym i ustalonym

z góry terminie.

§ 2Wynagrodzenie za pracę płatne raz w miesiącu wypłaca się z dołu, niezwłocznie po ustaleniu

jego pełnej wysokości, nie później jednak niż w ciągu pierwszych 10 dni następnego miesiąca kalendarzowego.

§ 3Jeżeli ustalony dzień wypłaty wynagrodzenia za pracę jest dniem wolnym od pracy, wynagrodzenie

wypłaca się w dniu poprzedzającym.

§ 4Składniki wynagrodzenia za pracę przysługujące pracownikowi za okresy dłuższe niż

jeden miesiąc wypłaca się z dołu w terminach określonych w przepisach prawa pracy.

§ 5

Pracodawca, na żądanie pracownika, jest obowiązany udostępnić do wglądu dokumenty, na których podstawie zostało obliczone jego wynagrodzenie.

Art. 86125)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 79 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Pracodawca jest obowiązany wypłacać wynagrodzenie w miejscu, terminie i czasie określonych

w regulaminie pracy lub w innych przepisach prawa pracy.

§ 2Wypłaty wynagrodzenia dokonuje się w formie pieniężnej; częściowe spełnienie wynagrodzenia

w innej formie niż pieniężna jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy przewidują to ustawowe przepisy prawa pracy lub układ zbiorowy pracy.

§ 3

Obowiązek wypłacenia wynagrodzenia może być spełniony w inny sposób niż do rąk pracownika, za jego uprzednią zgodą wyrażoną na piśmie.

Art. 87

§ 1126)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 80 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Z wynagrodzenia za pracę - po odliczeniu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych

§ 2

Potrąceń dokonuje się w kolejności podanej w § 1.

§ 3Potrącenia mogą być dokonywane w następujących granicach:

§ 4

Potrącenia, o których mowa w § 1 pkt 2 i 3, nie mogą w sumie przekraczać połowy wynagrodzenia, a łącznie z potrąceniami, o których mowa w § 1 pkt 1 - trzech piątych wynagrodzenia.

Niezależnie od tych potrąceń kary pieniężne potrąca się w granicach określonych w art.

108.

§ 5127)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 80 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Nagroda z zakładowego funduszu nagród 127a)Od dnia 1 stycznia 1998 r. przepis § 5 - w części dotyczącej nagrody z zakładowego funduszu nagród - odnosi się do dodatkowego wynagrodzenia rocznego dla pracowników jednostek sfery budżetowej, zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej (Dz. U. Nr 160, poz.

1080). oraz należności przysługujące pracownikom z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej podlegają egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych do pełnej wysokości.

§ 6128)W brzmieniu wynikającym z art. 2 tiret trzecie ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25 i zmienionym przez art. 1 pkt 80 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Rada Ministrów określa w drodze rozporządzenia kwoty wynagrodzenia wolne od potrąceń z tytułów wymienionych w § 1 pkt 2-4.

§ 7129)Dodany przez art. 1 pkt 26 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25

Z wynagrodzenia za pracę odlicza się, w pełnej wysokości, kwoty wypłacone w poprzednim terminie płatności za okres nieobecności w pracy, za który pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia.

Art. 88

§ 1130)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 81 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Przy zachowaniu zasad określonych w art. 87 potrąceń na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych pracodawca może dokonywać również bez postępowania egzekucyjnego, z wyjątkiem przypadków gdy:

§ 2131)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 81 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Potrąceń, o których mowa w § 1, pracodawca dokonuje na wniosek wierzyciela na podstawie przedłożonego przez niego tytułu wykonawczego.

Art. 89

(skreślony) 132)Przez art. 1 pkt 82 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 90133)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 83 ustawy wymienionej w przypisie 1..

W sprawach nie unormowanych w art. 87 i 88 stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego i przepisy o egzekucji administracyjnej świadczeń pieniężnych.

Art. 91134)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 27 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25 oraz przez art. 1 pkt 84 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Należności inne niż wymienione w art. 87 § 1 i 7 mogą być potrącane z wynagrodzenia pracownika tylko za jego zgodą wyrażoną na piśmie.

Rozdział III

Świadczenia przysługujące w okresie czasowej niezdolności do pracy Art. 92135)W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 83 oraz przez art. 1 pkt 85 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek:

§ 2Wynagrodzenie, o którym mowa w § 1, oblicza się według zasad obowiązujących przy ustalaniu

podstawy wymiaru zasiłku chorobowego i wypłaca za każdy dzień niezdolności do pracy, nie wyłączając dni wolnych od pracy.

§ 3Wynagrodzenie, o którym mowa w § 1:

§ 4Za czas niezdolności do pracy, o której mowa w § 1, trwającej łącznie dłużej niż 35

dni w ciągu roku kalendarzowego, pracownikowi przysługuje zasiłek chorobowy na zasadach określonych w odrębnych przepisach.

Rozdział IIIa Odprawa rentowa lub emerytalna136)Dodany przez art. 1 pkt 86 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 921

§ 1

Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty inwalidzkiej lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.

§ 2

Pracownik, który otrzymał odprawę, nie może ponownie nabyć do niej prawa.

Rozdział IV

Odprawa pośmiertna Art. 93137)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 87 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1W razie śmierci pracownika w czasie trwania stosunku pracy lub w czasie pobierania

po jego rozwiązaniu zasiłku z tytułu niezdolności do pracy wskutek choroby, rodzinie przysługuje od pracodawcy odprawa pośmiertna.

§ 2Wysokość odprawy, o której mowa w § 1, jest uzależniona od okresu zatrudnienia pracownika

u danego pracodawcy i wynosi::

§ 3

Przepis art. 36 § 11 stosuje się odpowiednio.

§ 4Odprawa pośmiertna przysługuje następującym członkom rodziny pracownika:

§ 5Odprawę pośmiertną dzieli się w częściach równych pomiędzy wszystkich uprawnionych

członków rodziny.

§ 6Jeżeli po zmarłym pracowniku pozostał tylko jeden członek rodziny uprawniony do odprawy

pośmiertnej, przysługuje mu odprawa w wysokości połowy odpowiedniej kwoty określonej w § 2.

§ 7Odprawa pośmiertna nie przysługuje, jeżeli pracodawca ubezpieczył pracownika na życie

i rodzinie, o której mowa w § 4, przysługuje z tego tytułu od zakładu ubezpieczeń odszkodowanie w wysokości co najmniej równej tej odprawie.

DZIAŁ CZWARTY Obowiązki pracodawcy i pracownika138)Tytuł działu w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 88 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Rozdział I

Obowiązki pracodawcy139)Tytuł rozdziału w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 89 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 94

Pracodawca 140)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 90 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1. jest obowiązany w szczególności:

Art. 95

(skreślony) 145)Przez art. 1 pkt 91 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 96

(skreślony) 145)Przez art. 1 pkt 91 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 97

§ 1146)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 92 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

W związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy pracodawca jest obowiązany niezwłocznie wydać pracownikowi świadectwo pracy. Wydanie świadectwa pracy nie może być uzależnione od uprzedniego rozliczenia się pracownika z pracodawcą.

§ 2147)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 92 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

W świadectwie pracy należy podać informacje dotyczące okresu i rodzaju wykonywanej pracy, zajmowanych stanowisk, trybu rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy a także inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Ponadto w świadectwie pracy zamieszcza się wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Na żądanie pracownika w świadectwie pracy należy podać także informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach. § 21148)Dodany przez art. 1 pkt 28 lit. b) ustawy wymienionej jako pierwszej w przypisie 25 i zmieniony przez art. 1 pkt 92 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie 1..

Pracownik może w ciągu 7 dni od otrzymania świadectwa pracy wystąpić z wnioskiem do pracodawcy o sprostowanie świadectwa. W razie nieuwzględnienia wniosku pracownikowi przysługuje, w ciągu 7 dni od zawiadomienia o odmowie sprostowania świadectwa pracy, prawo wystąpienia z żądaniem jego sprostowania do sądu pracy.

§ 3149)Dodany przez art. 1 pkt 92 lit. d) ustawy wymienionej w przypisie 1

Jeżeli z orzeczenia sądu pracy wynika, że rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia z jego winy nastąpiło z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu w tym trybie umów o pracę, pracodawca jest obowiązany zamieścić w świadectwie pracy informację, że rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę.

§ 4149)Dodany przez art. 1 pkt 92 lit. d) ustawy wymienionej w przypisie 1

Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółową treść świadectwa pracy oraz sposób i tryb jego wydawania i prostowania.

Art. 98

(skreślony) 150)Przez art. 1 pkt 93 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 99

§ 1151)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 94 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie 1

Pracownikowi przysługuje roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez pracodawcę wskutek niewydania w terminie lub wydania niewłaściwego świadectwa pracy.

§ 2Odszkodowanie, o którym mowa w § 1, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas

pozostawania bez pracy z tego powodu, nie dłuższy jednak niż 6 tygodni.

§ 3

(skreślony) 152)Przez art. 1 pkt 30 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

§ 4153)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 94 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie 1

Orzeczenie o odszkodowaniu w związku z wydaniem niewłaściwego świadectwa pracy stanowi podstawę do zmiany tego świadectwa.

Rozdział II

Obowiązki pracownika Art. 100154)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 95 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się

do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub umową o pracę.

§ 2Pracownik jest obowiązany w szczególności:

Art. 101

(skreślony) 155)Przez art. 1 pkt 31 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25..

Rozdział IIa Zakaz konkurencji156)Dodany przez art. 1 pkt 96 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 1011

§ 1W zakresie określonym w odrębnej umowie, pracownik nie może prowadzić działalności

konkurencyjnej wobec pracodawcy ani też świadczyć pracy w ramach stosunku pracy lub na innej podstawie na rzecz podmiotu prowadzącego taką działalność (zakaz konkurencji).

§ 2Pracodawca, który poniósł szkodę wskutek naruszenia przez pracownika zakazu konkurencji

przewidzianego w umowie, może dochodzić od pracownika wyrównania tej szkody na zasadach określonych w przepisach rozdziału I w dziale piątym.

Art. 1012

§ 1

Przepis art. 1011 § 1 stosuje się odpowiednio, gdy pracodawca i pracownik mający dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę, zawierają umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. W umowie określa się także okres obowiązywania zakazu konkurencji oraz wysokość odszkodowania należnego pracownikowi od pracodawcy, z zastrzeżeniem przepisów § 2 i 3.

§ 2

Zakaz konkurencji, o którym mowa w § 1, przestaje obowiązywać przed upływem terminu, na jaki została zawarta umowa przewidziana w tym przepisie, w razie ustania przyczyn uzasadniających taki zakaz lub niewywiązywania się pracodawcy z obowiązku wypłaty odszkodowania.

§ 3Odszkodowanie, o którym mowa w § 1, nie może być niższe od 25% wynagrodzenia otrzymanego

przez pracownika przed ustaniem stosunku pracy przez okres odpowiadający okresowi obowiązywania zakazu konkurencji; odszkodowanie może być wypłacane w miesięcznych ratach. W razie sporu o odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Art. 1013

Umowy, o których mowa w art. 1011 § 1 i w art. 1012 § 1, wymagają pod rygorem nieważności formy pisemnej.

Art. 1014

Przepisy rozdziału nie naruszają zakazu konkurencji przewidzianego w odrębnych przepisach.

Rozdział III

Kwalifikacje zawodowe pracowników Art. 102157)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 97 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Kwalifikacje zawodowe pracowników wymagane do wykonywania pracy określonego rodzaju lub na określonym stanowisku mogą być ustalane w przepisach prawa pracy przewidzianych w art. 771-773, w zakresie nie uregulowanym w przepisach szczególnych.

Art. 103158)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 98 ustawy wymienionej w przypisie 1..

W zakresie i na warunkach ustalonych, w drodze rozporządzenia, przez Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej pracodawca ułatwia pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych.

Rozdział IV

Regulamin pracy159)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 99 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 104

§ 1Regulamin pracy ustala organizację i porządek w procesie pracy oraz związane z tym

prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników.

§ 2Regulaminu pracy nie wprowadza się, jeżeli w zakresie przewidzianym w § 1 obowiązują

postanowienia układu zbiorowego pracy lub gdy pracodawca zatrudnia mniej niż 5 pracowników.

Art. 1041

§ 1Regulamin pracy, określając prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników związane z porządkiem

w zakładzie pracy, powinien ustalać w szczególności:

§ 2Regulamin pracy powinien zawierać informacje o karach stosowanych zgodnie z art. 108

z tytułu odpowiedzialności porządkowej pracowników.

Art. 1042

§ 1

Regulamin pracy ustala pracodawca w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową.

§ 2W razie nieuzgodnienia treści regulaminu pracy z zakładową organizacją związkową w ustalonym

przez strony terminie, a także w przypadku, gdy u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa, regulamin pracy ustala pracodawca.

Art. 1043

§ 1Regulamin pracy wchodzi w życie po upływie 2 tygodni od dnia podania go do wiadomości

pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

§ 2Pracodawca jest obowiązany zapoznać pracownika z treścią regulaminu pracy przed rozpoczęciem

przez niego pracy.

Rozdział V

Nagrody i wyróżnienia

Art. 105Pracownikom, którzy przez wzorowe wypełnianie swoich obowiązków, przejawianie inicjatywy

w pracy i podnoszenie jej wydajności oraz jakości przyczyniają się szczególnie do wykonywania zadań zakładu, mogą być przyznawane nagrody i wyróżnienia.

Art. 106

(skreślony) 160)Przez art. 1 pkt 100 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Art. 107

§ 1161)W brzmieniu wynikającym z art. 2 tiret pierwsze ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie

25 i zmienionym przez art. 1 pkt 101 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Nagrody i wyróżnienia przyznaje pracodawca po zasięgnięciu opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej.

§ 2Odpis zawiadomienia o przyznaniu nagrody lub wyróżnienia składa się do akt osobowych

pracownika.

Rozdział VI

Odpowiedzialność porządkowa pracowników162)Tytuł rozdziału w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 102 ustawy wymienionej w przypisie 1.

Art. 108

§ 1163)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 103 lit. a) ustawy wymienionej w przypisie

1..

Za nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonego porządku, regulaminu pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych pracodawca może stosować:

§ 2164)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 103 lit. b) ustawy wymienionej w przypisie

1..

Za nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych, opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy - pracodawca może również stosować karę pieniężną.

§ 3

Kara pieniężna za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności, nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, a łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty, po dokonaniu potrąceń, o których mowa w art. 87 § 1 pkt 1-3.

§ 4165)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 103 lit. c) ustawy wymienionej w przypisie

1..

Wpływy z kar pieniężnych przeznacza się na cele socjalne.

Art. 109

§ 1Kara nie może być zastosowana po upływie 2 tygodni od powzięcia wiadomości o naruszeniu

obowiązku pracowniczego i po upływie 3 miesięcy od dopuszczenia się tego naruszenia.

§ 2

Kara może być zastosowana tylko po uprzednim wysłuchaniu pracownika.

§ 3166)Dodany przez art. 1 pkt 33 ustawy wymienionej jako pierwsza w przypisie 25

Jeżeli z powodu nieobecności w zakładzie pracy pracownik nie może być wysłuchany, bieg dwutygodniowego terminu przewidzianego w § 1 nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu do dnia stawienia się pracownika do pracy.

Art. 110167)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 104 ustawy wymienionej w przypisie 1..

O zastosowanej karze pracodawca zawiadamia pracownika na piśmie, wskazując rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych i datę dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia oraz informując go o prawie zgłoszenia sprzeciwu i terminie jego wniesienia.

Odpis zawiadomienia składa się do akt osobowych pracownika.

Art. 111168)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 105 ustawy wymienionej w przypisie 1..

Przy stosowaniu kary bierze się pod uwagę w szczególności rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych, stopień winy pracownika i jego dotychczasowy stosunek do pracy.

Art. 112169)W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 106 ustawy wymienionej w przypisie 1..

§ 1Jeżeli zastosowanie kary nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może w ciągu

7 dni od dnia zawiadomienia go o ukaraniu wnieść sprzeciw. O uwzględnieniu lub odrzuceniu sprzeciwu decyduje pracodawca po rozpatrzeniu stanowiska reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej. Nieodrzucenie sprzeciwu w ciągu 14 dni od dnia jego wniesienia jest równoznaczne z uwzględnieniem sprzeciwu.

§ 2Pracownik, który wniósł sprzeciw, może w ciągu 14 dni od dnia zawiadomienia o odrzuceniu