DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Nr10 Warszawa, dnia 8 lutego 1995 r. TRE$Ć: Poz.: ROZPO RZĄDZEN lA: 46 47 - 48 - Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sp

przepisami o normalizacji, 2) średniowysokie (SW) - ponad 12 m do 25 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości do 9 kondygnacji włącznie, 16) zgodności z przeznaczeniem budynku lub pomieszcze nia - rozumie się przez to, że spełnione zostały wymagania użytkowe określone przez inwestora oraz warunki dla tego rodzaju budynku lub pomieszczenia, ustalone w rozporządzeniu, przepisach szczególnych, Polskich Normach, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wymaganych opiniach i decyzjach organów do tego upoważnionych , a także w decyzji o pozwoleniu na budowę lub zmianę sposobu użyt­ kowania obiektu . 3) wysokie (W) - ponad 25 m do 55 m włącznie nad poziomem terenu, §

1. Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi dzielą się na: 1) pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi. w któ- 4) wysokościowe (WW) terenu. powyżej 55 m nad poziomem §
3. Wymagane w rozporządzeniu wymiary w świetle należy rozumieć jako uzyskane po wykończeniu powierzchni elementów budynku .
4. Określone w rozporządzeniu odległości między bu dynkami i terenowymi urządzeniami budowlanymi mierzy się w miejscu najmniejszego oddalenia, przy czym dopuszcza się przyjmowanie wymiarów bez uwzględnienia grubości tynków i okładzin zewnętrznych . Dział II ZABUDOWA I ZAGOSPODAROWANIE DZIAŁKI BUDOWLANEJ Rozdział 1 Usytuowanie budynku §
5. Przeznaczenie budynku oraz sposób zabudowy i zagospodarowania działki budowlanej powinny być zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z decyzją o warunkach zabudowy i zagospoda rowania terenu oraz warunkami obrony cywilnej. §
7. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi może być wznoszony poza zasięgiem uciąż­ liwości określonych w przepisach o ochronie i kształtowaniu środowiska .
8. Do uciążliwości, o których mowa w ust. 1, zalicza się w szczególności: 1) szkodliwe promieniowanie i oddziaływanie pól elektro magnetycznych, 2) Poz. 46 151 Dziennik Ustaw Nr 10 hałas i drgania (wibracje), 3) zanieczyszczenie powietrza, 4) zanieczyszczenie gruntu i wód. §
10. Usytuowanie budynku na działce budowlanej powinno być dostosowane do linii i gabarytów zabudowy, planie miejscowym lub w decyzji o warun kach zabudowy i zagospodarowania terenu, zapewniać za chowanie odległości między budynkami i urządzeniami tere nowymi oraz odległości budynku i urządzeń terenowych od granic działki i od zabudowy na działkach sąsiednich, okreś­ lonych w rozporządzeniu, a także w przepisach odrębnych i szczególnych, w tym sanitarnych i o ochronie przec iwokreślonych w pożarowej .
11. W zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej nie ustala w zakresie zachowania odległości między budynkami na działce budowlanej, z zastrzeżeniem przepisów ust. 1 oraz § 23, 35, 36 i 271 . się wymagań
12. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na po byt ludzi oraz do produkcji i przechowywania produktów żywnościowych powinien być wznoszony i użytkowany z zachowaniem odległości od źródeł zagrożeń i uciążliwości określonych w rozporządzeniu i w przepisach szczególnych, w tym dotyczących wymagań higienicznosanitarnych, oraz w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowan ia terenu.
13. Jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz § 271 i 272 ust. 4, nie wynikają inne wymagania, należy zachować odległości zabudowy oQ granic działki co najmniej : 1) dla budynków zwróconych w stronę granicy śc i aną z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m, 2) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów - 3 m.
14. Okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m, natomiast balkony lub loggie o więcej niż 1 m.
15. Dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej od ok reślon ej w ust. 4, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, jeże li w projekcie zabudowy i zagospod arowania terenu ( dz i ał k i budowlanej) zostanie wykazana m ożliwość zachowania ok reślonych w rozporządzeniu odległo ści m i ę­ dzy projektowaną zabudową a istniejącym i lub zaprojektowanymi el ementami zagospodarowania działki sąsied n iej i uzyskana pisemna zgoda jej właściciela.
16. Zgoda właśc i ciela nie jest wymagana, j eże li usytuowanie budyn ku, o którym mowa w ust. 6, wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
17. Budynek produkcyjny, usługowy i magazynowy uznany za uc i ąż li wy dla otoczenia przez organ w l aściwy w zakresie ochrony środowiska lub przez właściw eg o państ ­ wowego terenowego inspektora sanitarnego, a tak że stodola i budynek inwentarski nie mogą być sytuowane przy granicy działki budowlanej jako sąsiadujące bezpośrednio z budynkiem mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego oraz u żytecz­ ności publ icznej . §
19. Odległość budynku mającego pom ieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożl i wiać naturalne oświetlenie tych pomi e szc zeń , z zachowaniem przepisów § 57 i
20. Warunek ten uzn aje się za spełniony , j e ż e l i odległość od obiektu przesłan i ające go jest: 1) nie mn iejsza niż jego wysokość - dla obiektów przesłan i ających o wysokości do 55 m włącznie , 2) nie mniejsza niż 55 m wyższych ni ż 55 m. dla obiektów p rzesł an i ających
21. Wysoko ś ć obiektu przesłaniającego , o której mowa w ust. 1, liczy się od poziomu dolnej krawęd zi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej z a cieniającej krawędzi obiektu przesłani ającego .
22. Odle g ło ś ci , o których mowa w ust. 1, mo gą być mniejsze, jeżel i będą spełnione inne warun ki ok reślone w rozporządze niu oraz będzie zapewnione, z okn a budynku p rzesłanianego, pole widzenia o kącie 60° w płaszczyźnie poziomej, a obiekt p rz esłaniaj ący, znajdujący si ę w tym polu, jest usytuowany w odległości nie mniejszej niż jego wysokość .
23. Odleglo ś c i, o których mowa w ust. 1, mogą być zmn iejszone o połowę w ś ródmiejskiej zabudowi e uzupelniając ej (plombowej) . Rozdział 2 Dojścia i dojazdy §
25. Do działki budowlanej oraz do budynku i urzą­ dzeń z nim związanych należy zapewnić dojście i dojazd od drog i publicznej, odpowiedn ie do przeznaczeni a i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony prz e ci wpożaro­ wej, określonych w przepisach szczególnych. S zerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m.
26. W zespole budynków jednorodzinnych dopuszcza się zastosowan ie dojśc i a i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m.
27. W zespole niskich budynków wielorodzinnych dojś­ cie do każdej klatki schodowej powinno być przystosowane do awaryjnego ruchu pojazdów uprzywilejowanych o masie całkow i tej do 2, 5 tony.
28. Do budyn ku i urządzeń z nim związanych , wy magają ­ cych dojazdów, funkcję tę mogą spełniać dojś c ia, pod warunkiem ż e ich szerokość nie będz ie mniejsza ni ż 4,5 m. - Dziennik Ustaw Nr 10 152 §
30. Szerokość , promienie łuków dojazdów oraz wytrzymałość nawierzchni należy dostosować do wymiarów gabarytowych, ciężaru całkowitego i warunków ruchu poja zdów, których dojazd do działki budowlanej i budynku jest konieczny.
31. Dojścia służące równocześnie do ruchu pojazdów gospodarczych i uprzywilejowanych o masie do 2,5 tony powinny mieć nawierzchnię o nośności co najmniej dostosowanej do masy tych pojazdów. §
32. Do wejść do budynku mieszkalnego wielorodzin nego, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej powinny być doprowadzone utwardzone dojścia o szerokości minimalnej 1,5 m, przy czym co najmniej jedno dojście powinno zapewniać osobom niepełnosprawnym dostęp do całego budynku lub tych jego części, z których osoby te mogą korzystać . §
34. Nachylenie podłużne dojść (chodników) nie powinno przekraczać 5%, a poprzeczne - 2%. Dopuszcza się zastosowanie większego nachylenia podłużnego, jeżeli będzie ono odpowiadało wymaganiom dotyczącym pochylni zewnętrznych, określonym w §
36. Wysokość ogólnodostępnych przejść i prześwitów do ruchu pieszego nie może być mniejsza niż 2,2 m, jeżeli przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej nie stanowią inaczej . Poz. 46 korzystają osoby niepełnosprawne, mogą być usytuowane w odległości 5 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego i zamieszkania zbiorowego oraz zbliżone bez żadnych ograniczeń do innych budynków. Miejsca te wymagają odpowiedniego oznakowania. §
38. Stanowiska postojowe dla samochodów osobowych powinny mieć co najmniej szerokość 2,3 m i długość 5 m, przy czym dla samochodów użytkowanych przez osoby niepełnosprawne szerokość stanowiska powinna wynosić co najmniej 3,6 m i długość 5 m, a w wypadku usytuowania wzdłuż jezdni długość co najmniej 6 m.
39. Stanowiska postojowe i dojazdy manewrowe dla samochodów osobowych powinny mieć nawierzchnię utwardzoną lub co najmniej gruntową stabilizowaną, ze spadkiem zapewniającym spływ wody.
40. Stanowiska przeznaczone do mycia i niezawodowego przeglądu samochodów w zgrupowaniach miejsc postojowych powinny mieć doprowadzenie wody oraz twardą nawierzchnię ze spadkami zapewniającymi spływ wody do wpustów kanalizacyjnych z osadnikami błota i łapaczami oleju. Rozdział 4 Miejsca gromadzenia odpadków stałych §
42. W jednostkach osadniczych na działkach budowlanych należy przewidzieć miejsca na pojemniki służące do czasowego gromadzenia odpadków stałych, z uwzględ­ nieniem możliwości ich segregacji. Rozdział 3 Miejsca postojowe dla samochodów §
44. W zagospodarowaniu działki budowlanej należy zapewnić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, odpowiednią liczbę miejsc postojowych dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również miejsc postojowych dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne .
45. Liczbę i sposób urządzenia miejsc postojowych lub budowy garaży należy dostosować do ustalonych przez właściwy organ warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby miejsc, z których korzystają osoby niepełnosprawne, przy zachowaniu warunków technicznych określonych w rozporządzeniu . §
47. Odległość wydzielonego, odkrytego zgrupowania miejsc postojowych lub otwartego garażu wielo. poziomowego od okien budynku mieszkalnego, zamieszkania zbiorowego (z wyjątkiem hoteli), zakładu opieki zdrowotnej, oświaty i wychowania, a także od placu zabaw dziecięcych nie może' być mniejsza niż: 1) dla zgrupowania do 60 stanowisk włącznie - - 10m, 2) dla większych zgrupowań - 20 m, z zachowaniem warunków określonych w § 275 .
48. Ustalenia ust. 1 pkt 1 i 2 dotyczą również sytuowania wjazdów do zamkniętego garażu wielostanowiskowego w stosunku do okien budynku zakładu opieki zdrowotnej, oświaty i wychowania, a także placu zabaw dziecięcych .
49. Zachowanie odległości określonych w ust. 1 nie jest wymagane w stosunku do miejsc postojowych, znajdują ­ cych się między liniami rozgraniczającymi ulicy, na obszarze zwartej zabudowy miejskiej. §
50. Miejsca postojowe dla samochodów, z których
51. Miejscami, o których mowa w ust. 1, mogą być: 1) zadaszone osłony lub pomieszczenia ze ścianami peł­ nymi bądź ażurowymi , 2) wyodrębnione pomieszczenia w przyziemiu budynków z bezpośrednim wyjściem na zewnątrz, zaopatrzonym w daszek o wysięgu co najmniej 1 m, mające ściany i podłogi zmywalne, punkt czerpalny wody, kratkę ściekową , wentylację grawitacyjną oraz sztuczne oświe­ tlenie, 3) utwardzone place do ustawiania kontenerów z zamykanymi otworami wrzutowymi.
52. Między wejściami do pomieszczeń lub placami, o których mowa w ust. 2, a miejscem dojazdu samochodów śmieciarek wywożących odpadki powinno być utwardzone dojście, umożliwiające przemieszczanie pojemników na wła­ snych kołach lub na wózkach .
53. Miejsca do gromadzenia odpadków stałych w zabudowie wielorodzinnej powinny być dostępne dla osób niepełnosprawnych . §
55. Odległość zadaszonych osłon lub pomieszczeń z pojemnikami na odpadki stałe powinna wynosić co najmniej 10m od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sąsiednią działką. Zachowanie odległości od granicy działki nie jest wymagane, jeżeli osłony lub pomieszczenia stykają się z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej.
56. W wypadku przebudowy lub modernizacji istniejącej zabudowy, odległości , o których mowa w ust. 1, mogą być pomniejszone, jednak nie więcej niż o połowę , po uzyskaniu opinii właściwego terenowo państwowego inspektora sanitarnego . - Dziennik Ustaw Nr 10 153
57. W zabudowie jednorodzinnej dopuszcza się zmniej szenie odległości określonych w ust. 1 od okien i drzwi do 3 m, od granicy działki do 2 m, a także sytuowanie zadaszonych osłon lub pomieszczeń na granicy działek , jeżeli stykają się one z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej lub przy linii rozgraniczającej od strony ulicy. §
59. Na terenach nie zurbanizowanych oraz w jednostkach osadniczych, w których nie działają przedsiębiorst­ wa oczyszczania, mogą być stosowane stacjonarne zbiorniki na odpadki stałe (śmietniki) , przystosowane do okresowego opróżniania, pod warunkiem usytuowania ich w odległoś­ ciach określonych w § 23 ust.
61. Zbiorniki, o których mowa w ust. 1, powinny mieć nieprzepuszczalne ściany i dno, szczelne przekrycie z zamykanym otworem wsypowym oraz zamykanym otworem bocznym do usuwania odpadków. Do zbiorników tych należy doprowadzić utwardzony dojazd . . §
62. W zabudowie wielorodzinnej trzepaki należy sytuować przy miejscach do gromadzenia odpadków stałych , z zachowaniem odległości nie mniejszej niż 10m od okien i drzwi do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi . - Poz. 46 deszczową lub, za zgodą właściwego organu do spraw ochrony środowiska, przyłączona do kanalizacji ogólnospławnej .
63. W razie braku kanalizacji deszczowej lub ogólno spławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren, pod warunkiem spełnienia wymagań okreś­ lonych przez właściwy organ do spraw ochrony środowiska .
64. Warunki określone w ust. 1 i 2 nie dotyczą zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej . §
65. Dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania go na teren sąsiedniej nieruchomości bez zgody jej właściciela lub zarządcy jest zabronione. §
66. Usytuowan ie na działce budowlanej ujęć wody, urządzeń do gromadzenia i oczyszczania ścieków oraz od- padków stałych powinno być zgodne z wymaganiami rozporządzenia oraz z przepisami dotyczącymi ochrony gruntu, wód i powietrza. Rozdział 5 Rozdział 6 Przyłączenia do sieci zewnętrznych Studnie §
68. Działka budowlana, przewidziana pod zabudobudynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieć zapewnioną możliwość przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do zewnętrznej sieci wodociągo­ wej, kanalizacyjnej i elektroenergetycznej oraz scentralizowanego zaopatrzenia w ciepło bądź korzystania z indywidualnych źródeł ciepła. § 31 .
69. Odległość studni dostarczającej wodę do picia i na potrzeby gospodarcze, nie wymagającej,

przepisami szczególnymi, ustanowienia większej strefy ochronnej, powinna wynosić -licząc od osi studni _ . co najmniej :

1. W razie braku warunków przyłączenia do zewnętrznej sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, działka , o której mowa w ust. 1, może być wykorzystana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zapewnienia możliwości korzystania z indywidualnego ujęcia wody, urzą­ dzenia do biologicznego oczyszczania ścieków lub zbiornika do czasowego gromadzenia nieczystości ciekłych , jeżeli ich ilość odprowadzana do tego zbiornika nie przekracza 10m 3 na dobę . Niezbędna jest przy tym zgoda właściwego organu ochrony środowiska i pozytywna opinia właściwego terenowo państwowego inspektora sanitarnego. 3) do budynków inwentarskich i związanych z nimi szczelnych silosów, zbiorników do gromadzenia nieczystości, kompostu oraz podobnych szczelnych urządzeń - 15 m, wę
2. Na działkach budowlanych przeznaczonych dla szpitali i sanatoriów, niezależnie od zasilania z sieci zewnętrznej, należy zapewnić dodatkowo własne ujęcie wody oraz własne źródło energii elektrycznej i cieplnej . 1) do granicy działki - 7,5 m, 2) do osi rowu przydrożnego - 7,5 m, 4) do najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej, jeżeli odprowadzane są do niej ścieki oczyszczone biologicznie w stopniu określonym w przepisach dotyczących ochrony wód - 30 m, 5) do nie utwardzonych wybiegów dla zwierząt hodowlanych, najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji lokalnej bez urządzeń biologicznego oczyszczania ścieków oraz do granicy pola filtracyjnego - 70 m.
3. Dopuszcza się sytuowanie studni wspólnej na granicy dwóch działek lub w odległości mniejszej niż 7,5 m od granicy, pod warunkiem zachowania na obydwu działkach odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 2-
5. Spełnienie warunków określonych w ust. 1 i 2 nie jest wymagane w wypadku działek przeznaczonych pod budowę §
7. Obudowa studni kopanej, dostarczającej wodę letnich domków rekreacyjnych oraz budynków inwentarsdo picia i na potrzeby gospodarcze, powinna być wykonana kich i gospodarczych na wsi, jeżeli właściwy organ w decyzji z materiałów nieprzepuszczalnych i nie wpływających ujem o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie ' nie na jakość wody, a złącza elementów obudowy powinny określił takich wymagań . być należycie uszczelnione. Przy zastosowaniu kręgów beto nowych warunek szczelności uznaje się za spełniony, jeżeli § 27 . Działka budowlana, która nie może być zaopat- wykonane zostanie ich spoinowanie od wewnątrz na całej rzona w wodę zdatną do picia z sieci zewnętrznej lub wysokości studni, a ponadto od zewnątrz do głębokości co własnego ujęcia, może być wykorzystana pod zabudowę najmniej 1,5 m od poziomu terenu . zagrodową lub rekreacyjną , pod warunkiem zapewnienia
8. Część nadziemna studni kopanej, nie wyposażonej możliwości czerpania lub dostawy wody z ujęć położonych w urządzenie pompowe, powinna mieć wysokość co najpoza granicami działki . mniej 0,9 m od poziomu terenu oraz być zabezpieczona §
10. Działka budowlana, na której są sytuowane trwałym i nieprzepuszczalnym przykryciem, ochraniającym budynki, powinna być wyposażona w odrębną kanalizację wnętrze studni i urządzenia do czerpania wody. .- Dziennik Ustaw Nr 10 - 154 Poz. 46
11. Część nadziemna studni kopanej, wyposażonej w urz ą d z enie pompowe, powinna mieć wysokość co najmni ej 0, 2 m od poziomu terenu . Przykrycie jej powinno być szczel nie dopasowane do obudowy i wykon ane z materiału nieprzepuszczalnego oraz m i eć nośność odpowiednią do przewi dywa nego obciążenia .
12. Odległość dołów ustępów nie skanałizowanych o li czbie miejsc większej niż 4 oraz innych zbiorników na nieczystości ciekłe, gnojowników, kompostowni i silosów na kiszonkę o pojemności do 50 m 3 od okien i drzwi zewnętrz­ nych do pomieszczeń budynków wymienionych w ust. 1 pkt 1 powinna wynosić co najmn iej 30 m.
13. Teren otaczający studnię kopaną , w pasie o szeroko-
14. Terenowy organ właściwy w sprawach ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, w porozumieniu z państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, może ustalić dla działek budowlanych położonych przy zabudowanych działkach sąsiednich odległości mniejsze niż określone w ust. 1 i
15. śc i co najmniej 1 m, licząc od zewnętrznej obudowy studni, powinien być pokryty nawierzchnią utw a r d zon ą, ze spadkiem w kierunku zewnętrznym. §
16. Przy ujęciu wód podziemnych za pomoc ą studni wi erconej teren w promieniu co najmniej 1 m od wprowadzonej w grunt rury należy zabezpieczyć w sposób określony w § 32 ust. 4, a przejście rury studziennej przez nawierzchnię o c hron n ą należy uszczelnić . Rozdział 7 Zbiorniki na nieczystości cie k łe §
18. Zbiorniki na nieczystości ciekłe , doły gnilne i osad niki ścieków mogą być stosowane wyłącznie na dzia ł kac h nie przyłączonych do zewnętrznej sieci kanalizacyjnej . Warunek ten nie dotyczy gospodarstw rolnych i hodowlan ych.
19. Do usuwania i gromadzenia wydalin pochodzenia z w ierzę c e go powinny być przewidziane specjalne urządze­ nia ka nalizacyjne i zbiorniki, odpowiadając e wymaganiom określ o n ym w § 35 ust.
20. § 35 .
21. Zbiorniki na nieczystości ciekłe oraz doły ustę­ pów nie skanalizowanych powinny mieć dno i ściany nieprzepuszczalne, szczelne przekrycie z zamykanym otworem do usu w ania nieczystości oraz odpowietrzenie wyprowadzone minimum 0,5 m ponad poziom terenu .
22. Gnojowniki, kompostownie oraz silosy na kiszonki powinny mi eć dno i ściany nieprzepuszczaln e, a zbiorn iki na gnojó w kę lub gnojowicę ponadto szczelne przekrycie z odpowietrzeniem określonym w ust.
24. Do puszcza się możliwość budowy zbiorników na
25. Dopuszcza się sytuowanie krytych zbiorników na nieczystości ciekłe oraz dołów ustępowych na granicy działek, gdy będą przylegać do tego samego rodzaju urządzeń na działce sąsiedniej, lub co najmniej 1 m od granicy, pod warunkiem zachowania odległości określonych w § 31 .
26. Organ właściwy w sprawach ustalania warunków, zabudowy i zagospodarowania terenu, w porozumieniu z państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym i organem do spraw ochrony środowiska, określa odległość zbiorników na nieczystości ciekłe, gnojowników, komposto wni, a także silosów na kiszonkę o pojemności powyżej 50 m 3 od budynków przeznaczonych na pobyt ludzi . § 37 . Przepływowe, szczelne osadniki podziemne, stanowiące część indywidualnego urządzenia do biologicznego oczyszczania ścieków gospodarczo-bytowych, służące do wstępnego ich oczyszczania, mogą być sytuowane w bezpośredn i m sąsiedztwie budynków jednorodzinnych, pod wa- runkiem wyprowadzenia ich odpowietrzenia przez instalację najmniej 0,6 m powyżej górnej krawędzi okien i drzwi zewnętrznych w tych budynkach . kanalizacyjną co §
27. Odległość osadników błota , łapaczy olejów mineralnychi tłuszczu, neutralizatorów ścieków i innych podobnych zbiorników od okien otwieralnych i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna wynosić co najmniej 5 m, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaqej . gnojó w kę lub gnojowicę o pojemności do 50 m 3 bez przekryc ia, pod warunkiem ich usytuowania w odległości co najmniej 30 m od budynków przeznaczonych na pobyt ludzi i zabezpieczenia przed bezpośrednim dostęp e m . §
29. Odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorn ików na nieczystości ciekłe, dołów ustę pów nie skanalizowanych o liczbie miejsc nie większej ni ż 4 i podobnych urz ądzeń sa nitarno -gospodarczych powinn a wynosić co najmniej: 1) od oki en i drzwi zewnętrznych do pom i e sz czeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz do magazynów produktów s p oży w c zych - 15 m, 2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 7,5 m.
30. Odl e głości , o których mowa w ust. 1, na nie skanalizo w anych terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej powinny wynosić co najmniej : 1) od okie n i drzwi zewnętrznych do po mi e s z czeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, 2) od granicy dz i ałki sąsiedni ej. drog i (u licy) lub ciągu pieszeg o - 2 m . • Rozdział 8 Zieleń i urządzenia rekreacyjne §
32. Na działkach budowlanych, przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zespoły zabudowy wielorodzinnej, budynki zakładów opieki zdrowotnej (z wyjątkiem przychodni) oraz oświaty i wychowania, co najmniej 25% powierzchni należy przeznaczyć pod zieleń i na rekreację .
33. W decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu organ gminy może określić inny niż w ust. 1 procent udz i ału terenów zieleni , jeżeli wynika to .z ustaleń miej scowego planu zagospodarowania przestrzennego. §
35. W zespole zabudowy wielorodzinnej na terenach zieleni przydomowej należy, stosownie do potrzeb użytkowych, przewidzieć placyki zabaw dla dzieci najmłod­ szych, boiska sportowe i miejsca rekreacyjne dostępne dla osób starszych i niepełnosprawnych. W zabudowie śród ­ miejskiej dopuszcza się ograniczenie tego programu przez organ gminy, w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu . 155 Dziennik Ustaw Nr 10
36. N asł oneczni e nie placyku zabaw dl a dzieci powinno - Poz. 56 (21 marca i 21 wrze ś nia) w godzin ach 10°°_ 16°°. Wzabudowie śródmiejskiej dopuszcza s ię nasłonecznienie nie krótsze niż 2 godziny. w wanny, natryski lub umywalki, powinny mieć indywidualną lub centralną instalację ciepłej wody. Warunek doprowadzeniaci ep łej wody do umywalek nie dotyczy budownictwa zagrodowego oraz indywidualnego budownictwa rekreacyjnego.
37. Odl egł o ść placyków i u rządzeń, wymienionych w ust. 1, od linii rozgraniczających ulicę oraz od miejsc gromadzenia odpadków powinna wyno s ić co najmniej 10m. §
38. Budynek wyposażony w instalację wodociągową powini en mieć zapewnione odprowadzenie ścieków bytowo-gospodarczych i technologicznych . Rozdzi a ł 9 §
40. Budynek przeznaczony na pobyt ludzi oraz inne budynki, w których w trakcie użytkowania powstają odpadki i nieczystości stałe, powinny mieć miejsca przystosowane do ich czasowego gromadzenia, usytuowane w samym budynku lub w jego otoczeniu. wynosić co najmniej 4 godziny, liczone w dniach równonocy Ogrodzenia §
41. Ogrodzenie działki nie powinno przekraczać granicy działki oraz linii rozgraniczającej ulicy łub placu bądź innej linii ustalonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. § 42 .
42. Ogrodzenie powinno być ażurowe co najmniej powyżej 0,6 m od poziomu terenu, chyba że konieczność budowy ogrodzenia innego wynika z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo wymagań ochrony akustycznej lub warunków u żytk owania działki .
43. Przepis ust. 1 nie dotyczy ogrodzeń terenów obiektów zabytkowych, sportowych, wojskowych, zakładów karnych, zakładów dla nieletnich oraz zakładów przemysłowych i innych terenów o specjalnym przeznaczeniu . §
45. Ogrodzenie nie może stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i zwierząt. Umieszczanie na wysokości mniejszej niż 1,8 m drutu kolczastego, tłuczonego szkła oraz innych ostro zakończonych elementów jest zabronione .
46. Bramy i furtki w ogrodzeniu nie mogą otwierać się na zewnątrz działki i mieć progów utrudniających wjazd osób niepe łnosp ra wnych na wózkach inwalidzkich.
47. S zerokość bramy powinna wynosić co najmniej 3,6 m na drodze pożarowej, na pozostałych drogach co najmniej 2,4 m, a szerokość furtki co najmniej 0,9 m.
48. Budynki, o których mowa w ust. 1, mogą być wyposażon e w wewnętrzne urządzenia (zsypy) do usuwania odpadków i nieczystości stałych. §
49. Budynek i pomieszczenia powinny być wyposażone w instalacje (urządzenia) do ogrzewania pomieszczeń w okresie obniżonych temperatur, umożliwiające utrzymanie temperatury powietrza wewnętrznego odpowiedniej do ich przez naczen ia. §
50. Budynek i pomieszczenia, w których są zainstalowane paleniska na paliwo stałe lub komory spalania z palnikami na paliwo płynne lub gazowe, powinny mieć przewody kominowe do odprowadzania dymu i spalin. §
51. Budynek i pomieszczenia powinny mieć zapewstosownie do ich przeznaczenia. nioną wentylację lub klimatyzację, § 52 . Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi może być zaopatrywany gaz z sieci gazowej, z sieci lokalnej, baterii butli lub zbiorników stałych gazu płynn e go,

warunkami określonymi w § 157. w § 53. 1. Budynek, odpowiednio do potrzeb wyn i kają­ cych z jego przeznaczenia, powinien być przyłączony do sieci elektroenergetycznej i wyposażony w wewnętrzną instalację elektryczną· Dzia ł III BUDYNKI I POMIESZCZENIA Rozdział 1 Wymagania ogó lne § 44. Budynek, jego ukł a d funkcjonalny i przestrzenny, ustrój konstrukcyjny oraz rozwiązania techniczne i materiało­ we elementów budowl anych powinny być zaprojektowane i wykonane w sposób odpowiadający wymag aniom wynikającym z jeg o usytuowani a i przeznaczenia oraz z odnoszą ­ cych się do niego przepisów rozporządzenia i przepisów szczegó lnych . § 45. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien być zaopatrzony co najmn iej w wodę do picia, utrzymania higieny i na potrzeby gospodarcze oraz przec i wpoża rowe, jeżeli wymagają tego przepisy szczególne, a odpowiednio do ich przeznaczenia - także na inne cele. W innych budynkach zaopatrzenie w wodę powinno wynikać z ich przeznaczenia i potrzeb ochrony przeciwpożarowej. § 46 . Budynek mieszkalny wielorodzinny, zamieszkania zbiorow ego, zakładu opi eki zdrowotnej, opieki społecznej, oświaty i wychowania, zakładu żywienia, produkcji i handlu żywno ści ą, a także inn e budynk i, jeżeli są wyposażone 2. Budynek należy wyposażyć w instalację piorunochronn ą, chroniącą od wyładowań atmosferycznych, jeżeli obow iązek taki wynika z Polskiej Normy. § 54. 1. Budynek średniowysoki i wyższy, niezależnie od przeznaczenia, a także dwukondygnacyjny i wyższy budynek zakładu opieki zdrowotnej, opieki społecznej oraz inne budynki, stosownie do przeznaczenia, należy wyposażyć w urządzenia dźwigowe . 2. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego oraz użyteczności publicznej, wyposażonym w dźwigi, należy zap e wnić dostęp do nich i dojazd na wszystkie kondygnacje użytkowe osobom n i€ pełnosprawnym. § 55 . 1. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym nie wyposażonym w dźwigi należy zapewnić możliwość wykonania pochylni lub zainstalowania odpowiednich urządzeń technicznych, umożliwiających dostęp osobom niepełno­ sprawnym do mieszkań położonych na parterze. 2. W nowo wznoszonym budynku zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej nie wyposażonym w dźwigi należy zainstalować urządzenia techniczne, które zapewnią osobom niepełnosprawnym konieczny dostęp na kondygnacje u żytkowe . Nie dotyczy to koszar, zakładów karnych i zakładów dla nieletnich . Dziennik Ustaw Nr 10 - 156 3. Dopuszcza się niewyposażenie w dźwigi budynku o wysokości do 5 kondygnacji włącznie, jeżeli ostatnia kondygnacja użytkowa stanowi część mieszkań dwupoziomowych . § 56 . Budynek wielorodzinny, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej powinien być przystosowany do wyposażenia w instalacje telekomunikacyjne oraz instalacje zbiorczych anten radiowo-telewizyjnych, odpowiadające przepisom szczególnym i Polskim Normom, a stosownie do przeznaczenia budynku - również w instalację sygnalizacji dzwonkowej lub domofonowej . Rozdział 2 Oświetlenie i nasłonecznienie § 57 . 1. Pomieszczenie przeznaczone na pobyt ludzi powinno mieć zapewnione oświetlenie naturalne, dostosowane do przeznaczenia, kształtu i wielkości, z uwzględ­ nieniem warunków określonych w § 13 oraz w Polskich Normach . 2. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi stosunek powierzchni okien, liczonej w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi powinien wynosić co najmniej 1 :8, natomiast w innym pomieszczeniu, w którym oświetlenie naturalne jest wymagane ze względów na przeznaczenie - co najmniej 1 :12. § 58. Dopuszcza się oświetlenie pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi wyłącznie światłem sztucznym, jeżeli: 1) oświetlenie światłem dziennym nie jest konieczne lub nie jest wskazane ze względów technologicznych, 2) jest uzasadnione celowością funkcjonalną zlokalizowania tego pomieszczenia w obiekcie podziemnym lub w części budynku pozbawionej oświetlenia naturalnego. § 59. 1. Oświetlenie sztuczne pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi powinno odpowiadać potrzebom użytkowym i Polskim Normom. 2. Ogólne oświetlenie sztuczne pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi powinno zapewniać odpowied nie warunki użytkowania całej jego powierzchni . 3. Oświetlenie sztuczne połączonych ze sobą pomieszprzeznaczonych na stały pobyt ludzi oraz do ruchu ogólnego (komunikacji) nie powinno wykazywać różnic natężenia, wywołujących olśnienie przy przejściu między tymi pomieszczeniami . - Poz. 46 do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego nie określa się wymaganego czasu nasłonecz ­ nienia . Rozdział 3 Wejścia do budynków i mieszkań § 61 . Położenie drzwi wejściowych do budynku oraz kształt i wymiary pom i eszczeń wejściowych powinny umoż­ liwiać dogodne warunki ruchu, w tym również osobom Wymaganie przystosowania wejść dla tych osób nie dotyczy budynków mieszkalnych w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej oraz budynków do rekreacji indywidualnej . niepełnosprawnym . § 62. 1. Drzwi wejściowe do budynku i ogólnodostęp­ nych pomieszczeń użytkowych oraz do mieszkań powinny mieć szerokość w świetle co najmniej 0,9 m. W wypadku zastosowania drzwi zewnętrznych dwuskrzydłowych szerokość skrzydła zasadniczego nie może być mniejsza niż 0,9 m. 2. W wejściach do budynku i ogólnodostępnych pozastosowane drzwi obrotowe lub wahadłowe , pod warunkiem usytuowania przy nich drzwi rozwieranych lub rozsuwanych, przystosowanych do ruchu osób niepełnosprawnych. mieszczeń użytkowych mogą być 3. W drzwiach, o których mowa w ust. 1, oraz w drzwiach do mieszkań i pomieszczeń mieszkalnych w budynku zamieszkania zbiorowego wysokość progów nie może przekraczać 20 mm. § 63. Wejścia z zewnątrz do budynku i pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi należy chronić przed nadmiernym dopływem chłodnego powietrza przez zastosowanie przedsionka, kurtyny powietrznej lub innych rozwiązań nie utrudniających ruchu . Wymagania te nie dotyczą dodatkowych wejść nie przewidzianych do stałego użytkowania . § 64. Wejście do budynku i do każdej klatki schodowej powinno mieć elektryczne oświetlenie zewnętrzne . Nie dotyczy to budownictwa zagrodowego i rekreacyjnego. § 65. W budynku wielorodzinnym, w pomieszczeniu przy wejściu, należy zapewnić miejsce do zainstalowania domowych skrzynek listowych . czeń § 60. 1. Pokój mieszkalny oraz pomieszczenie przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecz­ nienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 8 00 _16 00 . 2. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ogra niczenie wymagania ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w zabudowie uzupełniającej (plombowej) dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia Rozdział 4 Schody i pochylnie § 66. W celu zapewnienia dostępu do pomieszczeń położonych na różnych poziomach należy stosować schody stałe, a w zależności od przeznaczenia budynku - również pochylnie odpowiadające warunkom określonym w rozporządzeniu. § 67: Zainstalowanie w budynku schodów lub pochylni ruchomych nie zwalnia z obowiązku zastosowania schodów lub pochylni stałych . § 68. 1. Graniczne wymiary sch.o dów stałych w budynkach o różnym przeznaczeniu określa tabela : .. Dziennik Ustaw Nr 10 - 157 Minimalna szerokość użytkowa (

1. m)Maksymalna biegu spocznika stopni (
2. m)1 2 3 4 Budynki jednorodzinne i zagrod()we oraz mieszkania dwupoziomowe 0,8 0,8 0,19 Budynki mieszkalne wielorodzinne, budynki zamieszkania zbiorowego oraz użytecznośc i publicznej *), a także budynki produkcyjne*) oraz magazynowo-składowe .1,2 1,5 0,175 Przedszkola i żłobki 1,2 1,3 0,15 Budynki zakładów opieki zdrowotnej *) 1,4 1,5 0,15 Garaże wbudowane i wolno stojące (wielostanowiskowe) 0,9 0,9 0,19 Wszelkie budynki - schody do piwnic oraz poddaszy nieużytkowych i służących do przechowywania pasz słomiastych w budynkach inwentarskich , 0,8 0,8 0,2 Przeznaczen ie budynków *) Poz. 46 wysokość Szerokość użytkowa biegów i spoczników klatek schodowych, określona w tabeli , nie może być mniejsza, niż wynika to ze wskaźnika 0,6 m na 100 osób na kondygnacji o największej liczbie przewidywanych użytkowników znajdujących się tam jednocześnie . 2. Szerokość użytkowa schodów zewnętrznych powinna wynosić co najmniej 1,2 m. 3. Szerokość użytkową schodów stałych mierzy się między wewnętrznymi krawędziami poręczy , a w wypadku balustrady jednostronnej - między wykończoną powierzchnią ściany a wewnętrzną krawędzią poręczy tej balustrady. Szerokości te nie mogą być ograniczane przez zainstalowane urządzenia oraz elementy budynku . § 69. 1. Liczba stopni w jednym biegu schodów sta łych, łączących kondygnacje nadziemne, nie powinna wynosić więcej niż: 1) w budynku zakładu opieki zdrowotnej 2) w innych budynkach - 14 stopni, 17 stopni. 2. Liczba stopni w jednym biegu schodów zewnętrz­ nych nie powinna wynosić więcej niż 10. 3. Szerokość stopni stałych schodów wewnętrznych powinna wynikać z warunku określonego wzorem : 2h + s = 0,6 do 0,65 m, gdzie h oznacza wysokość stopnia, s - jego szerokość . 4. Szerokość stopni schodów zewnętrznych przy głów­ nych wejściach do budynku powinna wynosić w budynkach użyteczności publicznej co najmniej 0,35 m, w innych budynkach - co najmniej 0,3 m. 5. Szerokość stopnia zabiegowego oraz stopnia schodów wachlarzowych w odległości 0,4 m od poręczy balustrady powinna wynosić co najmniej 0,25 m. 6. W budynku zakladu opieki zdrowotnej stosowanie schodów zabiegowych i wachlarzowy.ch , jako przeznaczonych do ruchu pacjentów, jest zabronione. 7. Schody i pochylnie powinny mieć wykończenie po wierzchni odróżniające je od poziomych płaszczyzn ruchu . § 70. 1. Maksymalne nachylenie pochylni zwiąlanych z budynkiem nie może przekraczać wielkości określonych w poniższej tabeli : Usytuowanie pochylni Przeznaczenie pochylni na zewnątrz , bez przekrycia % nachylenia wewnątrz budynku 1 2 3 Do ruchu pieszego i dla osób niepełnosprawnych poruszających się przy użyciu wózka inwalidzkiego, przy wysokości pochylni :
3. a)do 0,15 m
4. b)do 0,5 m
5. c)ponad 0,5 m*) 15 8 6 15 10 8 Dla samochodów w garażach wielostanowiskowych :
6. a)jedno- i dwupoziomowych
7. b)wielopoziomowych 15 15 25 15 Dla samochodów w garażach indywidualnych 25 25 lub pod dachem % nachylenia ., , Pochylnie do ruchu pieszego i dla osób niepe/nosprawnych o d/ugości ponad 9 m powinny być podzielone na krótsze odcinki, przy zastosowaniu spoczników poziomych o d/ugości co najmniej 1 A m. - Dziennik Ustaw Nr 10 Poz. 46 158 2. Nawierzchnia pochylni powinna być szorstka, a pochylni zewnętrznych o nachyleniu większym niż 15% - ponadto karbowana . § 71. 1. Pochylnie przeznaczone dla osób niepełno­ sprawnych powinny mieć szerokość płaszczyzny ruchu co najmniej 1,2 m, krawężniki o wysokości co najmniej 0,07 m i obustronne poręcze odpowiadające warunkom określonym w § 298, przy czym odstęp między nimi powinien mieścić się w granicach od 1 m do 1,1 m. 2. Długość poziomej płaszczyzny ruchu na początku i na końcu pochylni powinna wynosić co najmniej 1,5 m. 3. Wymiary spocznika związanego z pochylnią przed wejściem do budynku powinny umożliwiać manewrowanie wózkiem inwalidzkim i otwieranie drzwi oraz wynosić co najmniej 1,5 x 1,5 m. Rozdział 5 Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi § 72. 1. Wysokość pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna odpowiadać wymaganiom określonym w poniższej tabeli : Minimalna Rodzaj pomieszczenia (sposób użytkowania) wysokość w świetle (
8. m)1 2 Pomieszczenia mieszkalne w budynkach jednorodzinnych i wielorodzinnych oraz sypialnie 1- 4-osobowe w budynkach zamieszkania zbiorowego 2,5 Pomieszczenia mieszkalne w budynkach jednorodzinnych na poddaszu oraz pomieszczenia w in dywidualnych domach rekreacyjnych 2,2 *) Pom ieszczenia do pracy, nauki i innych celów, w których nie występują czynniki uciążliwe lub szkodliwe dla zdrowia :
9. a)jeżeli przebywają w nich nie więcej niż 4 osoby
10. b)jeżeli przebywają w nich więcej niż 4 osoby 2, 5 3,0 Pomieszczenia jak wyżej, lecz usytuowane na antresoli otwartej do większego pomieszczenia, jeżeli nie występują czynniki szkodliwe dla zdrowia 2,2 Pomieszczenia do pracy i innych celów, w których występują czynniki uciążliwe lub szkodliwe dla zdrowia 3,3 Pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi, jak dyżurki, portiernie, kantory, kioski uliczne, a także kioski usytuowane w halach dworcowych, fa brycznyc h, wystawowych , handlowych, jeżeli nie występują czynniki szkodliwe dla zdrowia 2,2*) Pomi eszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi :
11. a)jeż e li nie występują czynniki szkodliwe dla zdrowia
12. b)jeż e li występują czynniki szkodliwe dla zdrowia 2,2*) 2,5 *) Przy stropach pochyłych jest to wysokość średnia , natomiast wysokość najniższa powinna wynosić co najmniej 1,9 m. P rzestrze ń o wysoko ści poniżej 1,9 m uznaje się za pomocniczą . 2. Pomieszczenia, których wysokość powinna, w myśl ust. 1, wynos ić co najmniej 3 m i 3,3 m, mogą być obniżone w wypadku zastosowania klimatyzacji, pod warunkiem uzyskania zgody państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego . § 73 . 1. W pomieszczeniu mieszkalnym poziom podłogi od strony ściany z oknami nie powinien znajdować się poniżej przyległego terenu . 2. W pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku zakładu op ieki zdrowotnej, opieki społecznej , oświaty, wychowania i nauki poziom podłogi powinien znajdować się co najmniej 0,3 m powyżej przyległego terenu . 3. W pomieszczeniu produkcyjnym i usługowym poziom podłogi może znajdować się na poziomie terenu. Obniżenie poziomu podłogi poniżej terenu wymaga uzyskania zgody właściwego państwowego inspektora pracy oraz państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. § 74. W budynku użyteczności publicznej pom ieszczenia ogólnodostępne ze zróżnicowanym poziomem podłóg powinny być przystosowane do ruchu osób niepełnospraw­ nych . § 75. Drzwi do pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi oraz do pomieszczenia kuchennego powinny mieć szerokość w świetle co najmniej 0,8 m i nie mogą mieć progów. Rozdział 6 Pomieszczenia higienicznosanitarne § 76 . Wymagania dotyczące pomieszczeń higienicznosanitarnych określają przepisy rozporządzenia, a także przepisy dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy oraz obrony cY,w!'nej . Do pomiesz~zeń .higienicznosanitarnych zalicza się łaznle, sauny, natryski, łaZienki , ustępy , umywalnie, szatnie p~zeb.ieralni.e, pralnie, po~ieszczenia h'i gieny osobistej ko~ blet, Jak tez pomieszczenia służące do odkażania , oczyszczania oraz suszenia odzieży i obuwia . 159 - Dziennik Ustaw Nr 10 § 77 . 1. Pomieszczenie higienicznosanitarne powinno mieć wysokość w świetle co najmniej 2,5 m, z wyjątkiem łaźni ogólnodostępnej, której wysokość powinna wynosić co najmniej 3 m. 2. Dopuszcza się pomniejszenie wysokości pomi eszczenia higienicznosanitarnego, z wyjątkiem ogólnodostęp­ nych ustępów i łaźni, do 2,2 m w świetle , w wypadku usytuowania w suterenie, podpiwniczeniu lub na poddaszu budynku . § 78. 1. Ściany pomieszczenia higienicznosanitarnego powinny mieć do wysokości co najmniej 2 m powierzchnie zmywalne i odporne na działanie wilgoci . 2. Posadzka pralni, łazienki , umywalni, kabiny natryskowej i ustępu powinna być zmywalna, nienasiąkliwa i nie śliska . § 79. 1. Drzwi do łazienki , umywalni i wydzielonego ustępu powinny otwierać się na zewnątrz pomieszczenia, co najmniej 0,8 m w świetle ościeżnicy i w dolnej części otwory o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m 2 dla dopływu powietrza . mieć szerokość 2. W łazience i umywalni, z wyjątkiem zbiorowych , mogą być stosowane drzwi przesuwane. § 80. 1. Kubatura pomieszczenia łazienki mającej wentylację grawitacyjną powinna wynosić co najmniej: 1) przy zastosowaniu gazowego urządzenia do ogrzewania wody, instalowanego w tym pomieszczeniu - 8 m 3 , 2) przy doprowadzeniu centralnej ciepłej wody albo za stosowaniu elektrycznego urządzenia do ogrzewania wody lub gdy gazowe urządzenie do ogrzewania wody znajduje się poza tym pomieszczeniem - 6,5 m 3 . 2. Łazienka o kubaturze mniejszej niż 6,5 m 3 powinna być wyposażona w wentylację mechaniczną. § 81 . 1. Kabina natryskowa nie zamknięta, stanowiąca wydzieloną część pomieszczeń natrysków i umywalni zbiorowych, powinna mieć powierzchnię nie mniejszą niż 0,9 m 2 i szerokość co najmniej 0,9 m. 2. Kabina natryskowa zamknięta , wydzielona ściankami na całą wysokość pomieszczenia, powinna mieć powie rzchnię nie mniejszą niż 1,5 m 2 i szerokość co najmniej 0,9 m oraz być wyposażona w wentylację mechaniczną . 3. Kabina natryskowa zamknięta, przystosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych, które muszą korzystać z wózków inwalidzkich w trakcie kąpieli, powinna mieć powierzchnię nie mniejszą niż 2,5 m 2 i szerokość co najmniej 1,5 m oraz być wyposażona w wentylację mechaniczną. 4. W sąsiedztwie kabin natryskowych i umywalni zbiorowej powinna znajdować się kabina ustępowa . § 82. 1. W budynku zamieszkania zbiorowego łazienki z pomieszczeniami mieszkalnymi powinny być wyposażone w wannę lub natrysk oraz umywalkę . Miska ustępowa może być usytuowana w łazience lub w . wy dzielonej kabinie ustępowej wyposażonej w umywalkę . związane 2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, bez łazienek i ustępów związanych z pomieszczeniami mieszkalnymi, powinny być urządzone na każdej kondygnacji umywalnie Poz. 46 i ustępy przeznaczone do wspólnego użytku, wyposażone co najmniej w : 1) miskę ustępową dla 20 osób, 2) urządzenie natryskowe dla 15 osób, 3) umywalkę dla 5 osób, 4) pisuar dla 20 mężczyzn . § 83 . Kabina ustępowa (ustęp wydzielony), nie przeznaczona dla osób niepełnosprawnych , wyposażona w umywalkę, powinna mieć co najmniej 1,35 m długości i 1 m szerokości , natomiast bez umywalki co najmniej 1,15 m długości i 0,9 m szerokości . § 84. 1. W budynku użyteczności publicznej i zakładu pracy należy urządzić ustępy ogólnodostępne . Jeżeli liczba osób w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi na danej kondygnacji jest mniejsza od 10, dopuszcza się umieszczenie ustępu na najbliższej, wyższej lub niższej kondygnacji . 2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, w ustępach powinna przypadać co najmniej jedna miska ustępowa i- jeden pisuar na 35 mężczyzn oraz jedna miska ustępowa na 25 kobiet, jeżeli przepisy dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy nie stanowią inaczej . ogólnodostępnych 3. W budynkach, o których mowa w ust. 1, odległość od stanowiska pracy lub miejsca przebywania ludzi do najbliż­ szego ustępu nie może być większa niż 75 m, a od stanowiska pracy chronionej - niż 50 m. § 85 . Ustępy ogólnodostępne powinny mieć wejścia z dróg komunikacji ogólnej . W ustępach tych należy stosować: 1) przedsionki oddzielone ścianami pełnymi na całą wyso kość pomieszczenia; przedsionków nie wymagają ustę­ py przy salach zajęć w żłobkach i przedszkolach oraz przy pokojach dla chorych w szpitalach, 2) drzwi wejściowe o szerokości co najmniej 0,9 m oraz drzwi wewnętrzne i drzwi do kabin ustępowych , otwierane na zewnątrz, o szerokości co najmniej 0,8 m, 3) przegrody dzielące ustęp damski od męskiego, wykonane jako ś ciany pełne na całą wysokość pomieszczenia, 4) miski ustępowe umieszczone w oddzielnych kabinach ze ściankami i drzwiami o wysokości co najmniej 2 m z prześwitem nad podłogą 0,15 m; oddzielenia nie wymagają ustępy dla dzieci w żłobkach i przedszkolach, 5) co najmniej jedną umywalkę na każdą 1- 3 misek ustępowych lub każdy 1-3 pisuarów, 6) wpusty kanalizacyjne z syfonem i kratką oraz zawory wodociągowe ze złączką do węża, 7) wentylację grawitacyjną lub mechaniczną, w ustępach z oknem i jedną kabiną, a w innych - mechaniczną, włączaną automatycznie i spełniającą po wyłączeniu funkcj ę wentylacji grawitacyjnej . § 86 . 1. W budynku, na kondygnacjach dostępnych dla osób niepełnosprawnych , co najmniej jedno z ogólnodos tępnych pomieszczeń higienicznosanitarnych powinno być przystosowane dla tych osób przez: 1) zapewnienie przestrzeni manewrowej o wymiarach co najmniej 1,5 x 1,5 m, - Dziennik Ustaw Nr 10 160 2) stosowanie w tych pomieszczeniach i na trasie dojazdu do nich drzwi bez progów, 3) zainstalowanie odpowiednio przystosowanej, co najmniej jednej miski ustępowej i umywalki, a także jednego natrysku, jeżeli ze względu na przeznaczenie przewiduje się w budynku takie urządzenia , 4) zainstalowanie uchwytów ułatwiających korzystanie z urządzeń higienicznosanitarnych . 2. Dopuszcza się stosowanie pojedynczego ustępu dla osób niepełnosprawnych bez przedsionka oddzielającego od komunikacji ogólnej . § 87. 1. Ustępy publiczne należy sytuować na terenach Poz. 46 2. Kuchnia i wnęka kuchenna powinny być wyposażo­ ne w trzon kuchenny, zlewozmywak lub zlew oraz mieć układ przestrzenny, umożliwiający żainstalowanie chłodziarki i urządzenie miejsca pracy. 3. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym w łazien­ kach powinno być możliwe zainstalowanie wanny: umywalki, miski ustępowej (jeżeli nie ma ustępu wydzielonego), automatycznej pralki domowej. a także usytuowanie pojemnika na brudną bieliznę . Sposób zagospodarowania i rozmieszczenia urządzeń sanitarnych powinien zapewniać do nich dogodny dostęp. 4. Ustęp wydzielony należy wyposażyć w umywalkę. wyposażonych w sieć wodociągową i kanalizacyjną. ~ 93. 1. Pomiesz~zenie mieszkalne i kuchenne powinno mieć bezpośrednie oświetlenie światłem dziennym . . 2. Dopuszcza się sytuowanie ustępów publicznych na terenach nie skanalizowanych jako budynki wolno stojące ze szczelnymi zbiornikami nieczystości . 2. W mieszkaniu jednopokojowym dopuszcza się po mieszczenie kuchenne lub wnękę kuchenną bez okien, pod warunkiem zastosowania odpowiedniej wentylacji . 3. Dopuszcza się sytuowanie tymczasowych , nie skana lizowanych ustępów publicznych na terenach skanalizowanych, za zgodą właściwego terenowo państwowego inspek tora sanitarnego. wić część pokoju przeznaczonego na pobyt dzienny. 4. Ustęp publiczny powinien odpowiadać wymaganiom określonym w § 85 oraz mieć kabiny ustępowe o wymiarach co najmniej 1,5 m dl uq oś ci i 1 m szerokości . 5. W ustępie publicznym co najmniej jedna kabina powinna być przystosowana do potrzeb osób niepełno­ sprawnych,

§ 86.. § 88.

1. Wejście do ustępu publicznego, wbudowanego w inny obiekt. nie może prowadzić bezpośrednio z klatki schodowej lub innej drogi komunikacji ogólnej w budynku ani z pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi.
2. Odległość od okien i drzwi ustępu publicznego do okien i wejść do innych budynków przeznaczonych na pobyt ludzi nie może być mniejsza niż 10m. §
4. Przepisów § 73 ust. 1, § 75, 79 ust. 1 i § 83 niniejszego działu nie stosuje się db budynków zakwaterowania osób tymczasowo aresztowanych, skazanych lub ukaranych, 'zwanych dalej osadzonymi .
5. Przepisów § 75 i 79 ust. 1 nie stosuje się do zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich.
6. W mieszkaniu wielopokojowym kuchnia może stano- §
8. Minimalna szerokość pomieszczeń w budynku wielorodzinnym 'powinna wynosić: 1) pokoju sypialnego przewidzianego d'.a jednej osoby - 2,2 m, 2) pokoju sypialnego przewidzianego dla dwóch osób - 2,6 m, 3) kuchni w mieszkaniu jednopokojowym - 1,7 m, 4) kuchni w mieszkaniu wielopokojowym - 2,3 m.
9. W mieszkaniu co najmniej jeden pokój powinien mieć powierzchnię nie mniejszą niż 16 m 2 . § 95 .
10. Kształt i wymiary przedpokoju powinny umoż­ przeniesienie chorego na noszach lub wykonanie manewru wózkiem inwalidzkim w miejscach zmiany kierun ku ruchu. liwiać
11. Korytarze stanowiące komunikację wewnętrzną w mieszkaniu powinny mieć szerokość co najmniej 1,2 m, z dopuszczeniem miejscowego zwężenia do 0,9 m. Rozdział 8 Pomieszczenia techniczne i gospodarcze Rozdział 7 Szczególne wymagania dotyczące mieszkań w budynkach wielorodzinnych §
12. Mieszkanie w budynku wielorodzinnym powinno spełniać wymagania dotyczące pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, a ponadto wymagania określone w niniejszym rozdziale . § 91 . Mieszkanie, z wyjątkiem jedno- i dwupokojowego, powinno być przewietrzane na przestrzał lub naroż­ nikowo. Nie dotyczy to mieszkania w budynku podlegającym przebudowie lub modernizacji. §
14. Mieszkanie, oprócz pomieszczeń mieszkal nych, powinno mieć kuchnię lub wnękę kuchenną, łazienkę , ustęp wydzielony lub miskę ustępową w łazience , przestrzeń składowania oraz przestrzeń komunikacji wewnętrznej. §
16. Pomieszczenie techniczne, w którym są zainstalowane urządzenia emitujące hałasy lub drgania, może być sytuowane w bezpośrednim sąsiedztwie pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania rozwiązań konstrukcyjno - materiałowych , zapewniają­ cych ochronę sąsiednich pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi przed uciążliwym oddziaływaniem tych urządzeń,

wymaganiami działu IX rozporządzenia oraz Polskich Norm .

1. Podpory, zamocowania i złącza urządzeń, o których mowa w ust. 1, powinny być wykonane w sposób uniemoż­ liwiający przenoszenie niedopuszczalnego hałasu i drgań na elementy budynku i instalacje. § 97 .
2. Wysokość pomieszczenia technicznego i gospodarczego nie powinna być mniejsza niż 2,2 m, a w budynkach jednorodzinnych - 2 m. Dziennik Ustaw Nr 10 - 161
3. Wysokość przejść pod przewodami instalacyjnymi powinna wynosić w świetle co najmniej 1,9 m, z wyjątkiem wypadków, o których mowa w § 242 ust.
5. Wysokość kanałów i przestrzeni instalacyjnych w budynku oraz s.tudzienek kontrolnych powinna wynosić co najmniej 1,9 m w świetle ,.przy czym na odcinkach o długości do 4 m wysokość kanałów może być obniżona do 0,9 m. Poz. 46
6. Odległość drabiny lub klamry od ściany bądź innej konstrukcji, do której są umocowane, nie może być niniejsza niż o. 15 m, a odległość obręczy ochronnej od drabiny, w miejscu najbardziej od niej oddalonym, nie może być mniejsza niż 0,7 m i większa niż 0,8 m.
7. Spoczniki z balustradą powinny być umieszczone co 8- 10 m wysokości drabiny lub ciągu klamer. Górne końce
8. Odległość między włazami kontrolnymi w kanałach instalacyjnych nie może przekraczać 30 m. Włazy te powinny znajdować się na każdym załamaniu kanału i mieć wymiary co najmniej 600 x 600 mm lub 0 600 mm. podłużnic (bocznic) drabin powinny być wyprowadzone co najmniej 0,75 m nad poziom wejścia (pomostu), jeżeli nie zostały zastosowane inne zabezpieczenia przed upadkiem .
9. Przepisy ust. 3 i 4 nie dotyczą tuneli kablowych, w stosunku do których wymagania określa Polska Norma. Rozdział 10 Garaże dla samochodów osobowych §
10. Podłogi w pomieszczeniach technicznych i gospodarczych powinny być wykonane w sposób zapewniający utrzymanie czystości, stosownie do ich przeznaczenia . Rozdział 9 Dojścia i przejścia ' do urządzeń technicznych §
12. Dojściami i przejściami do dźwignic i innych urządzeń technicznych mogą być korytarze, pomosty, podesty, galerie, schody, drabiny i klamry, wykonane z materiałów niepalnych. 2: Ogólne wymagania dotyczące dojść i przejść do dźwignic należy stosować również w razie wykonania dojść roboczych do pomieszczeń i części budynku nie przeznaczonych na pobyt ludzi, związanych z okresową obsługą maszyn i urządzeń oraz przeglądem i utrzymaniem stanu technicznego budynku .
13. Wymagania szczegółowe, jakim powinny odpowiadać dojścia i przejścia do dźwignic , określają przepisy wydane przez Urząd Dozoru Technicznego. §
15. Dojścia i przejścia, o których mowa w § 99, powinny mieć wysokość w świetle co najmniej 1,9 m i mogą być usytuowane nad stanowiskiem pracy na wysokości co najmniej 2,5 m, licząc od poziomu podłogi tego stanowiska .
16. Nawierzchnia podłogi w dojściach i przejściach nie może być śliska.
17. Poałogi azurowe nie mogą mieć otworów o powierzchni większej niż 1700 mm 2 i wymiarów umożliwiających przejście przez nie kuli o średnicy większej niż 36 mm.
18. Poziome dojścia i przejścia od strony przestrzeni otwartej powinny być zabezpieczone balustradą o wysokości 1,1 m z poprzeczką umieszczoną w połowie jej wysokości i krawężnikiem o wysokości co najmniej 0,15 m. §
20. W wyjątkowych wypadkach , uzasadnionych względami użytkowymi, jako przejście między różnymi po ziomami mogą służyć drabiny lub klamry, trwale zamocowa ne do konstrukcji.
21. Szerokość drabin lub klamer, o których mowa w ust. 1, powinna wynosić co najmniej 0,5 m, a odstępy między szczeblami nie mogą być większe niż 0,3 m. Poczynając od wysokości 3 m nad poziomem podłogi , drabiny lu.b kla.mry powinny być zaopatrzone w urządzenia zabezpieczające przed upadkiem . Warunek ten spełniają obręcze ochronne, rozmieszczone w rozstawie nie większym niż 0,8 m, z pionowymi prętami w rozstawie nie większym niż 0,3 m. §
23. Garaż do przechowywania i bieżącej, niezawodowej obsługi samochodów osobowych w budynku, stanowiącym samodzielny obiekt budowlany lub część innego obiek : . l zewnętrzną obudową pełną, cześciową lub ażurową , powinien mieć : 1) wysokość w ś wietle konstrukcji co najmniej 2,2 m i do spodu przewodów instalacyjnych 2 m, 2) wjazdy lub wrota garażowe co najmniej o szerokości 2,3 m i wysokości 2 m w ś wietle, 3) elektryczną instalację oświetleniową w garażach zbioro wych wielostanowiskowych, 4) wymianę powietrza,

§ 108

, 5) wpusty kanalizacyjne z osadnikami błota , olejów i smarów: w garażach z instalacją wodociągową, w garażach podziemnych oraz w garażach nadziemnych o pojemno ści powyżej 25 samochodów na kondygnacji, 6) instalację przeciwpożarową , wymaganą przepisami szczególnymi, zabezpieczoną przed zamarzaniem .

1. Garaż, o ktprym mowa w ust. 1, powinien spełniać wymagania § 274-281 oraz przepisów dotyczących ochrony przeciwpożarowej . §
3. Do garażu położonego poniżej lub powyżej terenu należy zapewnić dojazd dla samochodów za pomocą pochylni o maksy'malnym nachyleniu nie większym niż określone w § 70 lub zastosować odpowiednie urządzenia do transportu pionowego.
4. W garażL\ wielopoziomowym, przeznaczonym dla więcej niż 25 samochodów na każdej kondygnacji , należy stosować pochylnie o szerokości co najmniej 5,5 m, umoż­ liwiające ruch dwukierunkowy lub osobne, jednopasmowe pochylnie o szerokości co najmniej 2,7 m dla wjazdu i wyjazdu samochodów.
5. W garażu wielopoziomowym, przeznaczonym dla nie więcej niż 25 samochodów na 'kondygnacji, dopuszcza się zastosowanie wyłącznie pochylni jednopasmowych, pod warunkiem zainstalowania sygnalizacji do regulacji kierunków ruchu .
6. W garażu dwupoziomowym, przeznaczonym dla nie więcej niż 10 samochodów na kondygnacji , dopuszcza się zastosowanie pochylni jednopasmowej bez sygnalizacji świetlnej . Dziennik Ustaw Nr 10 162 §
8. Dojazd (droga manewrowa) do stanowisk postojowych w garażu jednoprzestrzennym (bez ścian wewnętrznych) powinien mieć szerokość dostosowaną do warunków ruchu takich samochodów, jakie mają być przechowywane, oraz do sposobu ich usytuowania w stosunku do osi drogi, ale co najmniej : 1) przy usytuowaniu prostopadłym - 5,7 m, 2) przy usytuowaniu pod kątem 60° - 4 m, 3) przy usytuowaniu pod kątem 45° - 3,5 m, 4) przy usytuowaniu równoległym - Poz. 46 nych, o łącznej powierzchni otworów netto nie mniejszej niż 0,04 m 2 na każde stanowisko postojowe - w garażach nadziemnych wolno stojących, przybudowanych lub wbudowanych w budynki nieogrzewane, 2) co najmniej grawitacyjną, zapewniającą 1,5-krotną wymianę powietrza na godzinę - w garażach jednoprzestrzennych nadziemnych lub częściowo zagłębionych, znajdujących się w budynkach mających ogrzewanie i nie więcej niż 10 stanowisk postojowych, 3) 3 m.
9. Stanowiska postojowe w garażu powinny mieć wymiary zapewniające zachowanie odległości między samochodami co najmniej 0,6 m oraz między samochodami a przegrodami budowlanymi - co najmniej 0,5 m.
10. Odległości, o których mowa w ust. 2, odnoszące się do stanowisk przeznaczonych dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne, powinny wynosić co najmniej 1,2 m. §
12. W garażu podziemnym i wielopoziomowym nadziemnym jako dojścia należy stosować schody odpowia dające warunkom określonym w §
14. W garażu jednopoziomowym podziemnym i nad ziemnym dopuszcza się wykorzystanie jako dojścia pochylni przeznaczonych do ruchu samochodów, jeżeli ich nachylenie nie przekracza 10% oraz istnieje możliwość wydzielenia bezpiecznego pasma ruchu pieszego o szerokości co najmniej 0,75 m.
15. Nie wymaga się wydzielenia pasma ruchu pieszego na pochylni dwupasmowej, a w garażu o pojemności do 25 samochodów włącznie na kondygnacji - także na pochylni jednopasmowej .
16. Stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne, należy sytuować na poziomie terenu lub na kondygnacjach dostępnych dla tych osób z pochylni, odpowiadającej warunkom określonym w § 70, lub przy zastosowaniu mechanicznych urządzeń podnośnych . §
17. Garaż znajdujący się w budynku o innym przeznaczeniu powinien mieć ściany i stropy, zapewniające wymaganą izolację akustyczną oraz szczelność uniemoż­ liwiającą przenikanie spalin lub oparów paliwa do sąsiednich pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi . §
19. Posadzka w garażu nie powinna być śliska i powinna mieć spadki do wewnętrznego lub zewnętrznego wpustu kanalizacyjnego. W zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej dopuszcza się kierowanie spadków posadzki bezpośrednio na teren działki.
20. W garażu krawędzie płaszczyzny postojowej i manewrowej. a także znajdujących się w niej otworów, należy, z uwzględnieniem ust. 1, ograniczyć progiem (obrzeżem) o wysokości 30 mm, uniemożliwiającym spływ wody lub innej cieczy na zewnątrz i na niższy poziom garażowan i a . Na drodze ruchu pieszego próg ten powinien być wyprofilowany w sposób umożliwiający przejazd wózkiem inwalidzkim . §
21. W garażu z zewnętrzną obudową pełną neleży stosować wentylację: 1) co najmniej naturalną, przez przewietrzanie otworami wentylacyjnymi w ścianach przeciwległych lub bocz- mechaniczną - w innych garażach, nie wymienionych w pkt 1 i 2, oraz w kanałach rewizyjnych, służących zawodowej obsłudze i naprawie samochodów bądź znajdujących się w garażach wielostanowiskowych. Rozdział 11 Szczególne wymagania dotyczące pomieszczeń inwentarskich §
22. Pomieszczenie przeznaczone dla inwentarza ży­ wego powinno odpowiadać potrzebom wynikającym z zasad racjonalnego utrzymywania zwierząt oraz odpowiednich warunków pracy obsługi, a także powinno spełniać wymagania dotyczące bezpieczeństwa pożarowego budynków inwentarskich i ewakuacji zwierząt, określone w dziale VI rozdziale
23. §
24. W pomieszczeniu przeznaczonym dla inwentarza żywego należy zapewnić : 1) oświetlenie światłem dziennym lub sztucznym, przystosowane do gatunku i grupy zwierząt. 2) wymianę powietrza, wymaganą dla określonego gatun- ku i grupy zwierząt. 3) utrzymanie właściwej temperatury, 4) zabezpieczenie przed wpływami atmosferycznymi oraz wilgocią z podłoża i zalegających odchodów zwierzę­ cych, 5) odprowadzenie ścieków ze stanowisk dla zwierząt do zewnętrznych lub wewnętrznych zbiorników szczelnych, 6) wyposażenie w instalacje i urządzenia elektryczne, dostosowane do przeznaczenia pomieszczeń , oraz odpowiednie warunki do pracy obsługi. § 111 . W razie zastosowania w budynku instalacji wopowinna być ona doprowadzona do miejsc wynikających z technologii chowu . dociągowej, §
25. Dopuszcza się niewyposażenie pomieszczenia przeznaczonego dla inwentarza żywego , użytkowanego okresowo, w instalacje i urządzenia elektryczne. Dział IV WYPOSAŻENIE TECHNICZNE BUDYNKOW Rozdział 1 Instalacje zimnej i ciepłej wody §
27. Instalacja wodociągowa powinna być zaprojektowana i wykonana w sposób zapewniający zaopatrzenie w wodę budynku,

jego przeznaczeniem. Dziennik Ustaw Nr 10 - 163

1. Instalacja wodociągowa powinna spełniać wymagania określone w przepisach dotyczących przeciwpożarowe­ go zaopatrzenia w wodę oraz w Polskich Normach.
2. Instalacja wodociągowa powinna zapewniać ruch wody poprzez odbiory oraz możliwość jej okresowej wymiany w całej instalacji. §
4. Ciśnienie wody w instalacji wodociągowej w budynku, poza hydrantami przeciwpożarowymi , powinno wynosić przed każdym punktem czerpalnym nie mniej niż 0,05 MPa (0,5 kG / cm 2 ) i nie więcej niż 0,6 MPa (6 kG/ cm 2 ).
5. Jeżeli minimalne ciśnienie , określone w ust. 1, nie może być uzyskane ze względu na występujące stale lub okresowo niedostateczne ciśnienie wody w zewnętrznej sieci wodociągowej. należy zastosować odpowiednie urządzenia techniczne, zapewniające wymaganą jego wielkość w instalacji wodociągowej w budynku . §
7. Na każdym połączeniu instalacji w budynku lub wewnętrznej sieci wodociągowej na terenie działki budowlanej z zewnętrzną siecią wodociągową powinien być zainstalowany wodomierz główny .
8. W wypadku przyłączenia instalacji lub wewnętrznej sieci wod oc iągowej do zewnętrznej sieci wodociągowej w wię cej "I Z jednym miejscu, należy za każdym wodomierzem, ni:! p ołączeniu od strony nieruchomości , instalować zawór zwrotny.
9. W razie wykonania instalacji lub wewnętrznej sieci wodociągowej. wspólnej do celów gospodarczych i przeciwpożarowych , należy stosować wodomierze sprzężone . §
11. Wodomierz, na połączeniu z siecią zewnętrz­ ną, powinien być umieszczony w piwnicy budynku lub na parterze, w wydzielonym, łatwo dostępnym miejscu, zabezpieczonym przed zalaniem wodą lub zamarzaniem oraz dostępem osób niepowołanych.
12. Dopuszcza się umieszczenie wodomierza w studzience poza budynkiem, jeżeli jest on nie podpiwniczony lub został usytuowany w odległości większej niż 15 m od linii rozgraniczającej nieruchomość od ulicy (drogi). §
14. Pomieszczenie lub studzienka, w której jest zainstalowany wodomierz, powinny mieć : 1) w wypadku umieszczenia wodomierza w piwnicy budynku - wpust do kanalizacji , zabezpieczony zamknię­ ciem przec iwzalewowym, jeżeli warunki lokalne tego wymagają , 2) w wypadku umieszczenia wodomierza w studzience wodomierzowej poza budynkiem zabezpieczenie przed napływem wód gruntowych i opadowych, zagłębienie do wyczerpywania wody oraz wentylację .
15. Studzienka wodomierzowa powinna być wykonana z materiału trwałego, mieć stopnie lub klamry do schodzenia oraz otwór włazowy o średnicy co najmniej 0,6 m w świetle, zaopatrzony w dwie pokrywy, z których wierzchnia powinna być dostosowana do przewidywanego obciążenia ruchem pieszym lub kołowym . §
17. Instalację wodociągową, wykonaną z mateelektryczny, należy , przed i za wodomierzem , połączyć przewodem metalowym,

Polskimi Normami . riałów przewodzących prąd Poz. 46 2. Połączenia, o których mowa w ust. 1, nie są wymagane przy zastosowaniu wodomierzy z jednopunktowym przyłączeniem . § 119. W budynkach zakładów opieki zdrowotnej. opieki społecznej , żłobków , przedszkoli, zakładów żywienia zbiorowego, służących do produkcji żywności , w których do przygotowania ciepłej wody korzysta się z systemu centralnego zaopatrzenia w ciepło , należy w okresie przerw w jego działaniu zapewnić inny sposób przygotowania ciepłej wody. § 120. 1. Instalacja ciepłej wody użytkowej powinna zapewniać uzyskanie w punktach czerpania wody tempera- tury co najmniej 45°C, lecz nie wyższej niż 55°C. 2. W budynkach, z wyjątkiem jednorodzinnych i zagrodowych, w instalacji ciepłej wody użytkowej powinien być zapewniony stały obieg wody. § 121 . W budynku mieszkalnym wielorodzinnym należy stosować urządzenia do pomiaru ilości ciepła lub paliwa zużywanego do przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz pomiaru ilości zimnej i ciepłej wody, dostarczanej do poszczególnych lokali oraz pomieszczeń służących do wspólnego użytku mieszkańców w tyr;n budynku . Rozdział 2 Kanałizacja sanitarna i deszczowa § 122. Instalacja kanalizacyjna budynku powinna umoodprowadzanie ścieków , a także wód opadowych z tego budynku, jeżeli nie są one odprowadzane na teren działki , oraz spełniać wymagania określon e w Polskich Normach . żliwiać § 123. Instalacja kanalizacyjna budynku , do której są wprowadzane ścieki nie odpowiadające warunkom dotyczą­ cym ochrony ziemi i wód oraz odprowadzania ścieków do sieci kanalizacji zewnętrznej. określonym w przepisach szczególnych, powinna być wyposażona w urządzenia służą­ ce do ich oczyszczania do stanu zgodnego z tymi przepisami . § 124. Skanalizowanie piwnic i innych pomieszczeń w budynku położonym pon i żej poziomu, z którego krótkotrwale nie jest możliwy grawitacyjny spływ ścieków , może być wykonane pod warunkiem zainstalowania w miejscach łatwo dostępnych urządzeń przeciwzalewowych, o konstrukcji umożliwiającej szybkie ich zamknięcie . § 125. 1. Przewody spustowe (piony) instalacji kanalizacyjnej powinny być wyprowadzone jako rury wentylacyjne ponad dach, a także powyżej górnej krawędz i okien i drzwi znajdujących się w odległości poziomej mniejszej niż 4 m od wylotów rur. 2. Nie jest wymagane wyprowadzanie ponad dach wszystkich przewodów wentylujących piony kanalizacyjne, pod następującymi warunkami : 1) zastosowania na pionach kanalizacyjnych nie wyprowadzonych ponad dach urządzeń napowietrzających te piony i przeciwdziałających przenikaniu wyzi ewów z kanalizacji do pomieszczeń , 2) wyprowadzenia ponad dach przewodów we ntylują ­ cych :

1. a)ostatni pion, licząc od podłączenia kanal izacyjnego na każdym przewodzie odpływowym ,
2. b)co najmniej co piąty z pozostałych pionów kanalizacyjnych w budynku . 3. Wprowadzanie rur wentylujących piony kanalizacyj ne do przewodów dymowych i spalinowych oraz do przewo dów wentylacyjnych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi jest zabronione. § 126. 1. Dachy i tarasy, a także zagłębienia wykonane przy ścianach zewnętrznych budynku (zejścia , zjazdy, fosy) powinny mieć odprowadzenie wody opadowej do sieci kanalizacj i ogólnospławnej. wyodrębnionej kanalizacji deszczowej. do dołów chłonnych lub na teren działki , z za chowaniem przepisów § 28 . § 130. 1. Nad najwyżej położonym otworem wsypo wym powinna znajdować się górna komora z urządzeniami do czyszczenia i dezynfekcji urządzenia zsypowego. 2. Pod najniżej położ onym otworem zsypowym powin na znajdować się dolna komora z pojemnikami do gromadzenia odpadków. Pojemność dolnej komory zsypowej. warunki dojazdu i szerokość otworu drzwiowego do niej powinny umożliwiać stosowanie ruchomych pojemników na śmieci o wielkości używanej w danym rejon ie oczyszczania . 3. Górne i dolne komory zsypów powinny mieć : 2. Dachy ze spadkami do wewnątrz budynku powinny mieć odwodnienie przy zastosowaniu wewnętrznych pionów przylączonych do sieci kanalizacji deszczowej lub 1) ściany i posadzkę z materiału nienasiąkliwego, łatwo zmywalnego, 2) urządzenia do spłukiwania zimną i ciepłą wodą, 3) wpust kanalizacyjny, 4) dopływ powietrza oraz niezależną wentylację wywiew- ogólnospławnej . 3. W wypadku zastosowan ia odrębnej sieci kanalizacji deszczowej. wody opadowe powinny być wprowadzane do niej przewodami odrębnymi od przewodów odprowadzają­ cych ścieki bytowo-gospodarcze. § 127. Przyłączenie drenażu terenu przy budynku do przewodów odprowadzających ścieki do sieci kanalizacyjnej .wymaga zastosowania urządzeń zapobiegających zamulaniu tych przewodów oraz przedostawaniu się ścieków i gazów z sieci kanalizacyjnej do ziemi . ną , 5) urządzenia do usuwania odpadków i nieczystości stałych § 128. Wewnętrzne urządzenia zsypowe do usuwania odpadków i nieczystości stałych w budynku, w którym są one przewidziane, powinny odpowiadać wymagan iom higienicznym , być wykonane w sposób zapewniający bezpieczeńst­ wo pożarowe, być zabezpieczone pod względem akustycz nym i nie powodować uc i ążliwości dla mieszkańców . § 129. Urządzenie zsypowe zainstalowane w budynku powinno odpow i ada ć następującym warunkom : 1) nie może być usytuowane bezpo ś rednio przy ścianach pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi oraz w odległośc i mniejszej ni ż 2 m od drzwi wejściowych do tych pomieszczeń, 2) powinno być zabezpieczone przed zamarzaniem , 3) komora wsypowa powinna być umi eszczona w pomie szczeniu wydzielonym pełnymi ścianami , spełniającymi wymagania § 216 ust. 1, a także mie ć drzwi o szerokości co najmniej 0,8 m, um ieszczon e w sposób umożliwiają ­ cy dostęp osobom niepełnosprawnym, 4) otwór wsypowy powini en mieć zamknięcie chroniące przed wydzielaniem si ę woni z rury zsypowej , 5) rura zsypowa powinna mieć średnicę wewnętrzną co najmniej .0,4 m, 6) rura zsypowa powinna być prowadzona pionowo bez załam a ń oraz wentylowana przewoden;l wyprowadzonym ponad dach, wyposażonym w filtr oraz wentylator wywiewny, . 7) rura zsypowa powinna być gładka wewnątrz, wykonana z materiałów trwałych , niepalnych, nienasiąkliwych i odpornych na niszczące oddziaływania chemiczne odpadków oraz uderzenia przy ich spadaniu . wejścia bez progów, zamykane drzwiami pełnymi, otwieranymi na zewnątrz . § 131. Rozwiązania techniczne urządzeń zsypowych powinny spełniać wymagania Polskich Norm . Rozdział 4 Ogrzewanie pomieszczeń Rozdział 3 Wewnętrzne Poz. 46 164 Dzien nik Ustaw Nr 10 § 132. 1. Budynek, który ze względu na swoje przeznaczenie wymaga ogrzewania, powinien być wyposażony w instalację centralnego ogrzewania lub inne rodzaje in sta
   acji albo urządzeń ogrzewczych, nie będących piecami lub trzonami kuchennymi . 2. Dopuszcza się stosowanie pieców i trzonów kuchen nych na paliwo stałe w budynkach o wysokości do 3 kondygr;1acj i włącznie, jeżel i ' nie jest to sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym w budynkach zakładów opieki zdrowotnej. opieki społecznej. przeznaczonych dla dziec i i młodzieży ,. lokalach gastronomicznych oraz pomieszczeniach przeznaczonych do produkcji żywności i ś rodków farmaceutycznych ...:....- pod warunkiem uzyskan ia zgody państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego . § 133. Urządzenia do ogrzewania instalowane w budynkach powinny mieć wysoką sprawność energetyczną , potwierd z oną atestem przyznanym na podstawie przepisów szczególnych . § 134. 1. Instalacje i urządzenia do ogrzewania budyn ku powinny umożliwiać dotrzymywanie w poszczególnych pomieszczeniach temperatury obliczeniowej. przy obliczeniowych warunkach zapotrzebowania ciepła . Temperatury i warunki obliczeniowe określają przepisy szczególne i Pol skie Normy. 2. Instalacje i urządzenia, o których mowa w ust. 1, powinny być zaopatrzone w urządzenia do regulacji dopływu ciepła do poszczególnych pomieszczeń . 3. W budynku zasilanym z sieci scentral izowanego zaopatrzenia w ciepło oraz w budynku z własnymi (in dywidualnymi) źródłami ciepła na paliwo płynne , gazowe lub energię elektryczną urządzenia do regulacji, o których mowa w ust. 2, powinny być sterowane automatycznie . .1"- - Dziennik Ustaw Nr 10 165 4. Przepis ust. 3 nie dotyczy domu jednorodzinnego, budynku : mieszkalnego, mającego nie więcej niż 4 mieszkania, zagrodowego, rekreacji indywidualnej. a także części innych budynków, wyposażonych we własne instalacje centralnego ogrzewania i nie mających więcej niż 4 mieszkania lub lokale użytkowe . 5. W budynku mieszkalnym i użyteczności publicznej, zasilanym z sieci centralnego zaopatrzenia w ciepło, urządze­ nia do regulacji dopływu ciepła do instalacji budynku powinny działać odpowiednio do zmian zewnętrznych warunków klimatycznych. Regulacja dopływu ciepła do poszczególnych pomieszczeń powinna działać w zależności od zmian temperatury wewnętrznej w pomieszczeniach. Wymagania te nie dotyczą pomieszczeń, w których obliczeniowa temperatura jest niższa niż 12°C. - Poz. 46 ce potrzebny ciąg zapewniający wymaganą przepustowość, oraz spełniające wymagania określone w Polskich Normach . 2. Przewody kominowe powinny być szczelne i spełniać warunki określone w § 267 . 3. Najmniejszy wymiar przekroju lub średnica murowanych przewodów kominowych spalinowych o ciągu naturalnym i przewodów dymowych powinna wynosić co najmniej 0,14 m. 4. Wewnętrzna powierzchnia przewodów odprowaspaliny mokre powinna być odporna na ich destrukcyjne oddziaływanie. dzających umożliwiać użytkownikom 5. Przewody kominowe do wentylacji grawitacyjnej powinny mieć powierzchnię przekroju co najmniej 0,016 m 2 oraz najmniejszy wymiar przekroju co najmniej 0,11 m, a do wentylacji mechanicznej - wymiary przekroju wynikające z obliczeń przepływów powietrza . 7. W budynku, którego przeznaczenie wiąże się z okresowymi przerwami w jego użytkowan i u w sezonie grzewczym, instalacje ogrzewcze powinny być zaopatrzone w urządzenia pozwalające na ograniczenie dopływu ciepła w czasie tych przerw. § 141 . Stosowanie zbiorczych przewodów spal inowych i dymowych z przykanalikami oraz indywidualnych wentylatorów wyciągowych w pomieszczeniach, w których znajdują się wloty do przewodów spalinowych lub zbiorczych przewodów wentylacji grawitacyjnej z przykanalikami, jest zabronione. 6. Urządzenia , o których mowa w ust. 5, powinny uzyskanie w pomieszczeniach temperatury niższej od obliczeniowej . 8. Poszczególne części instalacji centralnego ogrzewania powinny być wyposażone w zawory umożliwiające zamknięcie dopływu ciepła do nich i opróżnienie z czynnika grzejnego bez konieczności przerywania działania pozostałej części instalacji . § 135. Instalacje centralnego ogrzewania powinny być zaopatrzone w odpowiednią aparaturę kontrolną i pomiarową, zapewniającą sprawne i bezpieczne ich użytkowanie . § 136. Instalacje centralnego ogrzewania w budynku przyłączonym do sieci scentralizowanego zaopatrzenia w ciepło powinny być wyposażone w liczniki do pomiaru ilości ciepła dostarczanego do instalacji odbiorczej budynku oraz urządzenia niezbędne do indywidualnego rozliczania kosztów ogrzewania poszczególnych mieszkań lub innych lokali. § 137. Jeżeli zapotrzebowanie na ciepło lub sposób użytkowania poszczególnych części budynku są wyraźnie zróżnicowane, instalacja centralnego ogrzewania powinna być odpowiednio podzielona na niezależne gałęzie (obiegi) . § 138. Obudowa pionów instalacji centralnego ogrzewania powinna umożliwiać wymianę instalacji, bez naruszania konstrukcji budynku. § 139. Urządzenia wodnych instalacji grzewczych, na rażonych na intensywny dopływ powietrza zewnętrznego w zimie, powinny być chronione przed zamarzaniem i mieć, w miejscach tego wymagających , izolację termiczną , zabezpieczającą przed nadmiernymi stratami ciepła. Rozdział 5 Przewody kominowe § 140. 1. Przewody (kanały) kominowe w budynku: wentylacyjne, spalinowe i dymowe, prowadzone w ścianach budynku, w obudowach, trwale połączonych z konstrukcją lub stanowiące konstrukcje samodzielne, powinny mieć wymiary przekroju, sposób prowadzenia i wysokość, stwarzają- § 142. 1. Przewody kominowe powinny być wyprowadzone ponad dach na wysokość zabezpieczającą przed niedopuszczalnym zakłóceniem ciągu . 2. Wymaganie ust. 1 uznaje się za spełnione, jeżeli wyloty przewodów kominowych zostaną wyprowadzone ponad dach w sposób określony Polską Normą dla kominów murowanych. 3. Dopuszcza się wyprowadzanie przewodów spalinowych bezpośrednio przez ściany zewnętrzne budynków, przy zachowaniu warunków określonych w § 176 ust. 7. § 143. 1. W budynkach usytuowanych w II i III strefie obciążenia wiatrem, określonych Polskimi Normami, należy stosować na przewodach dymowych i spalinowych nasady kominowe pobudzające ciąg . 2. Nasady kominowe, o których mowa w ust. 1, należy również stosować na innych obszarach, jeżeli wymagają tego położenie budynków i lokalne warunki topograficzne . 3. Wymagania ust. 1 i 2 nie dotyczą palenisk i komór spalania z mechanicznym pobudzaniem odpływu spalin. § 144. 1. Ściany, w których znajdują się przewody kominowe, mogą być obciążone stropami, pod warunkiem spełnienia wymagań dotyczących bezpieczeństwa konstrukcji, a także jeżeli nie spowoduje to nieszczelności lub ograniczenia światła przewodów. 2. Trzonów kominowych wydzielonych lub oddylatowanych od konstrukcji budynku nie można obciążać stropami ani też uwzględniać ich w obliczeniach jako części tej konstrukcji . § 145. 1. Trzony kuchenne na paliwo stałe oraz paleniska otwarte (kominki) o wielkości otworu paleniskowego kominka do 0,25 m 2 mogą być przyłączone wyłącznie do własnego, samodzielnego przewodu dymowego, posiadają­ cego co najmniej wymiary 0,14 x 0,14 m, a w wypadku trzonów kuchennych typu restauracyjnego oraz kominków o większym otworze paleniskowym - co najmniej 0,14 x 0,27 m, przy czym dla większych przewodów o przekroju prostokątnym należy zachować stosunek wymia rów boków 3:2 . 166 Dziennik Ustaw Nr 10 2. Piece na paliwo stałe, posiadające hermetyczne zamogą być przyłączone do jednego przewodu dymowego o przekroju co najmniej 0,14 x 0,14 m, pod warunkiem zachowania różnicy poziomu włączenia co najmniej 1,5 m oraz nieprzyłączania więcej niż 3 pieców do tego przewodu . mknięcie , 3. Piece, o których mowa w ust. 2, usytuowane na najwyższej kondygnacji powinny być przyłączone do odręb­ nego przewodu dymowego. 4. Przyłączenia urządzeń gazowych do przewodów spalinowych powinny odpowiadać warunkom określonym w § 175 i 176. § 146. 1. Wyloty przewodów kominowych powinny być dostępne do czyszczenia i okresowej kontroli , z uwzględ­ nieniem przepisów § 308. 2. Przewody spalinowe i dymowe powinny być wyposażone, odpowiednio, w otwory wycierowe lub rewizyjne, zamykane szczelnymi drzwiczkami . Rozdział 6 Wentylacja i klimatyzacja § 147. 1. Instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne, powinny umożliwiać spełnienie warunków wymiany i czystości powietrza oraz bezpieczeństwa pożarowego określonych w rozporządzeniu i przepisach szczególnych, a także warunków dotyczących wymiany powietrza, temperatury i wilgotności pomieszczeń, określonych w Polskich Normach . 2. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi, a także w innych pomieszczeniach, które nie mają okien otwieranych, należy zapewnić wentylację . 3. Pokoje w mieszkaniach mogą być wentylowane pośrednio przez pomieszczenia kuchenne i sanitarne. 4. Przepływ powietrza wentylacyjnego między pomieszczeniami powinien odbywać się od pomieszczenia mniej do bardziej zanieczyszczonego. 5. Pomieszczeń o różnych wymaganiach użytkowych i sanitarno-zdrowotnych nie należy przyłączać do wspólnych układów wentylacyjnych . § 148. 1. W budynku wysokim i wysokościowym oraz w innych budynkach, jeżeli wymaga tego ich przeznaczenie, należy stosować wentylację mechaniczną wywiewną lub nawiewno-wywiewną. W pozostałych budynkach może być zastosowana wentylacja grawitacyjna. 2. W wypadku zastosowania okien, drzwi balkonowych i innych zamknięć otworów zewnętrznych o dużej szczelności, uniemożliwiającej infiltrację powietrza zewnętrznego w ilości niezbędnej do potrzeb wentylacyjnych , należy prze widzieć odpowiednie urządzenia zapewniające wystarczają­ cy jego napływ do pomieszczenia . 3. Instalowane w pomieszczeniu urządzenia , w szczenie mogą wywoływać zakłóceń w funkcjonowaniu wentylacji i ograniczać jej skutególności zużywające powietrze, czności . § 149. W pomieszczeniu zagrożonym wydzielaniem się lub przenikaniem z zewnątrz substancji szkodliwej dla zdrowia lub substancji palnej w ilościach mogących stworzyć zagrożenie wybuchem, należy stosować dodatkową, awaryjną wentylację wyciągową uruchamianą od wewnątrz i z ze - - Poz. 46 wnątrz pomieszczenia i zapewniającą wymianę powietrza dostosowaną do przeznaczenia pomieszczenia,

przepisami szczególnymi i Polskimi Normami. §

2. W pomieszczeniu, którego przeznaczenie wiąże się z okresowym użytkowaniem instalacji wentylacji mechanicznej. powinny być zastosowane urządzenia ograniczające intensywność wymiany powietrza w okresach, w których pomieszczenie to nie jest użytkowane .
3. Przy okresowym (nieciągłym) działaniu wentylacji mechanicznej lub klimatyzacji należy zapewnić w okresie przerw dodatkową wentylację grawitacyjną lub mechaniczną, obliczoną co najmniej na półkrotną wymianę powietrza w ciągu godziny, przyjmując do obliczania kubatury wentylowanej nominalną wysokość pomieszczeń, lecz nie więcej niż 4 m.
4. W pomieszczeniu o podwyższonych wymaganiach higienicznych (np. sala operacyjna, boks jałowy) stosowanie wentylacji grawitacyjnej jest zabronione. § 151 . W pomieszczeniu, w którym proces technologiczny jest źródłem miejscowych emisji substancji szkodliwych o niedopuszczalnym stężeniu lub uciążliwym zapachu, należy stosować miejscowe odciągi wentylacyjne współpracują­ ce z wentylacją ogólną , aby · zapewnić w pomieszczeniu warunki określone w § 147 ust.
5. §
7. Czerpnie powietrza do urządzeń wentylacyjnych i klimatyzacyjnych powinny być zlokalizowane w sposób umożliwiający pobieranie powietrza nie zanieczyszczonego, a jeżeli zanieczyszczenie powietrza przekracza wartości określone w przepisach szczególnych lub Polskich Normach, powinno być oczyszczone przed wprowadzeniem go do wentylowanych pomieszczeń.
8. Czerpnie pow ietrza i wyrzutnie powietrza zanieczyszczonego należy sytuować poza strefami zagrożenia wybuchem, zachowując między nimi odległość nie mniejszą niż 10m, mierząc w rzucie poziomym, przy czym wyrzutnia powinna być usytuowana powyżej poz iomu czerpni .
9. Odległość, o której mowa w ust. 2, może nie być zachowana w wypadku zastosowania zblokowanych urzą ­ dzeń , obejmujących czerpnię i wyrzutnię powietrza, zapewniających skuteczny rozdział strumienia powietrza świeżego od usuwanego z urządzenia wentylacyjnego .
10. Wyrzut nie wentylacji mechanicznej powinny być wyprowadzone na wysokość co najmniej 0.4 m ponad powierzchnię , na której są zamontowane, oraz na wysokość co najmniej 0,3 m ponad linię łączącą najwyższe punkty przeszkód, przy czym za przeszkodę uważa się wystające części budynku, znajdujące się w odległości do 10m od wyrzutni. mierząc w rzucie poziomym.
11. Odległość wyrzutni wentylacji mechanicznej od okien budynku przeznaczonego na pobyt ludzi nie powinna być mniejsza niż 3 m w rzucie poziomym i 1 m w rzucie pionowym. W wypadku usuwania substancji szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi, odległość pozioma powinna być zwiększona co najmniej do 6 m. §
13. Recyrkulację powietrza wentylacyjnego moż­ na stosować , gdy objętość strumienia powietrza świeżego stanowi nie mniej niż 10% całkowitego strumienia powietrza wentylacyjnego, a przeznaczenie wentylowanych pomieszczeń nie wiąże się z występowaniem bakterii chorobotwórczych, z emisją substancji szkodliwych dla zdrowia, cuchnących zapachów, przy zachowaniu warunków technicznych wynikających z przepisów dotyczących ochrony przeciwpożarowej . - Dziennik Ustaw Nr 10 167
14. W budynku zakładu opieki zdrowotnej jest dopuszczalna recyrkulacja powietrza tylko za zgodą i na warunkach określonych przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. §
16. W pomieszczeniu z paleniskami na paliwo stałe, płynne lub z urządzeniami gazowymi pobierającymi powietrze do spalania z pomieszczenia i z grawitacyjnym odprowadzeniem spalin stosowanie mechanicznej wentylacji wyciągowej jest zabronione.
17. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do w pomieszczeń, których zastosowano wentylację nawiewno-wywiewną zblokowaną· §
19. W budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego, oświaty, wychowania, zakładów opieki zdrowotnej oraz opieki społecznej. z wyjątkiem budynków wysokościowych, okna powinny mieć konstrukcję umożliwiającą otwieranie co najmniej 50% ich powierzchni w danym pomieszczeniu, w celu okresowego wietrzenia . Nie dotyczy to sal operacyjnych, pomieszczeń sterylnych i innych pomieszczeń mających klimatyzację·
20. Skrzydła okien, świetliki oraz nawietrzaki okienne, wykorzystywane do wietrzenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, powinny być zaopatrzone w urządzenia pozwalające na łatwe ich otwieranie i regulowanie wielkości otwarcia z poziomu podłogi lub pomostu, także przez osoby niepełnosprawne, jeżeli nie przewiduje się korzystania z pomocy innych współużytkowników. Rozdział 7 Instalacja gazowa §
21. Zaopatrzenie budynków w gaz oraz instalacje gazowe powinny odpowiadać potrzebom użytkowym i warunkom wynikającym z własności fizykochemicznych gazu oraz warunkom technicznym przyłączenia do sieci gazowej, określonym przez dostawcę gazu . §
23. Gaz z sieci gazowej o ciśnieniu nie przekraczającym 400 kPa może być doprowadzany do budynków niskich iśredniowysokich oraz za zgodą właściwego organu państwowego nadzoru budowlanego, wydaną po zasięg­ nięciu opinii komendy wojewódzkiej państwowej straży pożarnej - również do budynków wysokich .
24. Budynki niskie, w razie braku możliwości ich przyłą­ czenia do sieci gazowej lub sieci lokalnej, mogą być zasilane z baterii butli lub zbiorników stałych gazu płynnego.
25. W budynku mieszkalnym, mającym instalację zasilaz sieci gazowej. stosowanie instalacji gazu płynnego z butli jest zabronione. ną §
27. Instalacja gazowa w budynku powinna zapewniać doprowadzenie paliwa gazowego w ilości odpowiadającej potrzebom użytkowym oraz odpowiednią wartość ciśnienia, zależną od rodzaju gazu zastosowanego do zasila- nia budynku, określoną Polskimi Normami.
28. Instalacja gazowa, przyłączona do sieci gazowej, wykonanej z rur stalowych, powinna być zabezpieczona przed wpływem prądów błądzących . §
30. Budynek zasilany z sieci gazowej. z sieci lokalnej gazów płynnych lub innych zewnętrznych źródeł zasilania powinien mieć zainstalowany na przyłączu kurek - Poz. 46 główny, umożliwiający odcięcie dopływu gazu do instalacji gazowej.
31. Kurek główny powinien być zainstalowany na zebudynku w wentylowanej szafce przy ścianie, we wnęce ściennej lub w odległości nie przekraczającej 5 m od zasilanego budynku, w miejscu łatwo dostępnym i zabezpieczonym przed wpływami atmosferycznymi, uszkodzeniami mechnicznymi i dostępem osób niepowołanych. wnątrz
32. W budynku o charakterze monumentalnym dopuszcza się instalowanie kurków głównych w miejscach łatwo dostępnych z zewnątrz, nie będących pomieszczeniami, np. w podcieniach, prześwitach , bramach.
33. Odległość kurka głównego od poziomu terenu oraz najbliższej krawędzi okna, drzwi lub innego otworu w budyn - ku powinna wynosić co najmniej 0,5 m.
34. W uzasadnionych wypadkach, wynikających z rozwiązania funkcjonalno-przestrzennego budynku, może być zainstalowany więcej niż jeden kurek główny . §
35. Miejsce usytuowania kurka głównego powinno być jednoznacznie oznakowane. Na budynku mającym wię­ cej niż jeden kurek główny należy umieścić o liczbie i miejscach ich zainstalowania. informację §
37. W wypadku zasilania instalacji z sieci gazowej o ciśnieniu do 400 kPa, za urządzeniem redukcyjnym należy zainstalować kurek odcinający, będący kurkiem głównym .
38. W budynku jednorodzinnym i zagrodowym , w którym reduktor i gazomierz są połączone w jeden zespół, dopuszcza się zainstalowanie za gazomierzem kurka odcinającego, będącego kurkiem głównym . §
39. Urządzenia redukcyjne mogą być instalowane wyłącznie na zewnątrz budynku i powinny być zabezpieczo- ne przed dostępem osób niepowołanych i uszkodzeniami mechanicznymi . §
41. Przewodów instalacji gazowych nie należy prowadzić przez pomieszczenia mieszkalne oraz pomieszczenia, których sposób użytkowania może spowodować naruszenie stanu technicznego instalacji lub wpływać na parametry eksploatacyjne gazu.
42. Dopuszcza się prowadzenie przewodów instalacji gazowych przez pomieszczenia mieszkalne, pod warunkiem zastosowania rur miedzianych, łączonych przez lutowanie, lub rur stalowych bez szwu, łączonych przez spawanie. §
44. Przewody instalacji gazowej. w stosunku do przewodów innych instalacji stanowiących wyposażenie budynku (centralnego ogrzewania, wodnej, kanalizacyjnej, elektrycznej, piorunochronnej itp.), należy lokalizować w sposób zapewniający bezpieczeństwo ich użytkowania . Odległość między przewodami instalacji gazowej a innymi przewodami powinna umożliwiać wykonywanie prac konserwacyjnych .
45. Poziome odcinki instalacji gazowych powinny być usytuowane w odległości co najmniej 0,1 m powyżej innych przewodów instalacyjnych, natomiast jeżeli gęstość gazu jest większa od gęstości powietrza - poniżej przewodów elektrycznych i urządzeń iskrzących . Dziennik Ustaw Nr 10 - 168
46. Przewody instalacji gazowej krzyżujące się z innymi przewodami instalacyjnymi powinny być od nich oddalone co najmniej o 20 mm.
47. Po zewnętrznej stronie ścian budynku nie może być prowadzona instalacja gazowa: 1) zasilana gazem zawierającym parę wodną lub gazem płynnym, 2) wykonana z rur miedzianych .
48. Odcinki przewodów instalacji gazowej, usytuowane poza obrysem budynku i położone poniżej poziomu terenu oraz przechodzące przez zewnętrzne przegrody budowlane, powiny spełn i ać wymagania określone w przepisach dotyczących budowy sieci gazowych . §
50. Rozwiązania techniczne instalacji gazowej powinny umożliwiać samokompensację wydłużeń cieplnych oraz eliminować ewentualne odkształcenia instalacji, wywołane deformacją lub osiadaniem budynku. ·
51. Przewody instalacji gazowej w piwnicach i suterenach należy prowadzić na powierzchni ścian, natomiast na innych kondygnacjach dopuszcza się prowadzenie ich w bruzdach osłoniętych nie uszczelnionymi ekranami lub wypełnionych - po uprzednim wykonaniu próby szczelno ści instalacji - łatwo usuwalną masą tynkarską, nie powodującą korozji przewodów. Wypełnianie bruzd, w których są prowadzone przewody z rur miedzianych, jest zabronione.
52. Przewody gazowe z rur stalowych, po wykonaniu próby szczelności, powinny być zabezpieczone przed korozją · §
54. Urządzenia pomiarowe zużycia gazu (gazomierze) powinny być zainstalowane oddzielnie dla każdego z odbiorców.
55. Lokalizacja gazomierzy powinna zapewniać łatwy dostęp do ich kontroli lub wymiany.
56. Gazomierze mogą być instalowane: 1) w szafkach mefalowych z otworami wentylacyjnymi : a) na klatkach schodowych lub korytarzach kondygnacji użytkowych i piwnic, b) w kuchniach i przedpokojach - z dopuszczeniem także instalowania gazomierzy bez szafek, c) na zewnątrz budynku, razem z kurkiem głównym instalacji gazowej. z zachowaniem warunków okreś­ lonych w § 159 - 161 , 2) w szybach przeznaczonych dla pionów instalacyjnych, z drzwiczkami dostępnymi od strony pomieszczeń niemieszkalnych. Rodzaje pomieszczeń 1 Pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi, z wyłączeniem pomieszczeń kuchennych w mieszkaniach Pomieszczenia nie przeznaczone na stały pobyt ludzi oraz pomieszczenia kuchenne w mieszkan iach Poz. 46
57. Gazomierze mogą być ponadto instalowane w pomieszczeniach piwnicznych, jeżeli mają one otwór okienny oraz przewód wentylacji grawitacyjnej wyprowadzony ponad dach lub przez ścianę zewnętrzną na wysokość co najmniej 2,5 m powyżej terenu, w odległości nie mniejszej niż 0,5 m od bocznej krawędzi okien, drzwi i innych otworów. §
58. Gazomierzy nie można instalować : 1) w pomieszczeniach mieszkalnych, łazienkach lub innych, w których występuje zagrożenie korozyjne (wilgoć, opary związków chemicznych itp.), 2) we wspólnych wnękach z licznikami elektrycznymi, 3) w odległości mniejszej w rzucie poziomym niż 1 m od palnika gazowego lub inne~o paleniska, 4) w odległości mniejszej niż 3 m od urządzenia gazowego, mierząc w rozwinięciu długości przewodu. §
60. Przed każdym gazomierzem należy zainstalokurek odcinający. Jeżeli gazomierz jest instalowany w jednej szafce zewnętrznej z kurkiem głównym, uznaje się, że wymaganie to jest spełnione . wać
61. Gazomierze należy instalować w przedziale wysokood 0,3 m do 1,8 m od poziomu podłogi do spodu gazomierza i co najmniej 0,5 m od poziomu terenu. ści
62. Gazomierze do pomiaru przepływu gazu lżejszego od powietrza należy umieszczać powyżej licznika elektrycznego, a do gazu cięższego od powietrza ~ poniżej licznika. §
63. Rozwiązania techniczne połączeń gazomierzy i urządzeń gazowych z instalacją powinny umożliwiać ich odłączenie bez konieczności demontażu części instalacji . §
65. Urządzenia gazowe mogą być instalowane wyłącznie w pomieszczeniach spełniających warunki doty- czące ich wysokości , kubatury, wentylacji i odprowadzenia spalin, określone w rozl?orządzeniu.
66. Urządzenia gazowe zasilane gazem płynnym nie pomieszczeniach, w których poziom podłogi znajduje się poniżej otaczającego terenu . mogą być instalowane w § 171 . Urządzenia gazowe, pozostające bez stałego do zoru w czasie ich użytkowania , takie jak kotły gazowe lub ogrzewacze pomieszczeń , powinny mieć samoczynne zabezpieczenia przed skutkami spadku ciśnienia lub wyłączenia dopływu gazu oraz spełniać wymagania Polskich Norm. §
68. Maksymalne, łączne obciążenie cieplne pood urządzeń gazowych nie może przekraczać wartości określonych w poniższej tabeli: chodzące Maksymalne obciążenie cieplne pochodzące od urządzeń gazowych na 1 m 3 kubatury pomieszczenia bez odprowadzenia spalin z odprowadzeniem spalin 2 3 175 W (150 kcal/h) 350 W (300 kca l/h) 930 W (800 kcal/ h) 4650 W (4000 kcal/ h) Dziennik Ustaw Nr 10 - 169 Poz. 46
69. Pomieszczenia, w których przewiduje się zainstalowanie urządzeń gazowych, powinny mieć wysokość co najmniej 2,2 m oraz wentylację zapewniającą wymianę powietrza i poziom jego zanieczyszczenia zgodny z przepisami szczególnymi i Polskimi Normami.
70. Przewody i kanały spalinowe odprowadzające spali ny od okapów nad kuchniami gazowymi typu restauracyjnego oraz od kotłów gazowych centralnego ogrzewania o obciążeniu powyżej 34900 W (30000 kca l/h) powinny mieć przekroje wynikające z obliczeń.
71. W istniejących budynkach mieszkalnych i zagrodowych dopuszcza się instalowanie gazowych kotłów grzewczych w pomieszczeniach technicznych o wysokości co najmniej 1,9 m, mających przewód nawiewny z wylotem 0,3 m nad poziomem podłogi i wywiewny przewód wentylacyjny, wyprowadzony ponad dach lub przez ścianę zewnętrzną na wysokość co najmniej 2,5 m ponad poziom terenu, z wylotem w odległości nie mniejszej niż 0,5 m od bocznych krawędzi okien i drzwi, z zachowaniem warunków okreś­ lonych w ust.
73. Na całej długości przewodów i kanałów spalino wych, o których mowa w ust. 1 i 2, nie może występować zmniejszenie ich przekroju . §
75. Przy instalowaniu urządzeń gazowych należy spełnić następujące warunki : 1) urządzenia gazowe należy połączyć na stałe ze stalowymi lub miedzianymi przewodami instalacji gazowej, 2) kurek odcinający dopływ gazu do urządzenia należy umieścić w miejscu łatwo dostępnym , 3) kuchnie i kuchenki gazowe użytku domowego należy . instalować w odległości co najmniej 0,5 m od okien do boku urządzenia, licząc w rzucie poziomym, 4) urządzenia gazowe służące do ogrzewania pomieszczeń, których temperatura osłon może przekroczyć 60°C, należy instalować w odległości co najmniej 0,3 m od ścian z materiałów łatwo zapalnych, otynkowanych oraz 0,6 m od elementów ścian z materiałów łatwo zapalnych, nie osłoniętych tynkiem, . 5) grzejniki gazowe wody przepływowej należy instalować na ścianach z materiałów niepalnych bądź odizolować je od ściany z materiałów palnych płytą z materiału niepalnego.
76. Dopuszcza się instalowanie kuchni i kuchenek gazowych z zastosowaniem przewodów elastycznych mających certyfikat na znak bezpieczeństwa, wydany

odręb­ nymi przepisami. §

1. Urządzenia gazowe, wymagające przemieszczania, takie jak palniki, kolby, lutownice, mogą być instalowane za pomocą przewodów elastycznych przeznaczonych do takich celów. §
3. Grzewcze urządzenia gazowe, jak kotły , ogrzewacze pomieszczeń, grzejniki wody przepływowej, niezależnie od ich obciążenia cieplnego, powinny być połączo­ ne na stałe przewodem z indywidualnym kanałem spalinowym . W pomieszczeniu kotłowni dopuszcza się przyłączenie kilku kotłów do wspólnego przewodu spalinowego, pod warunkiem zastosowania wspólnego, skrzyniowego przerywacza ciągu.
4. Do połączenia urządzeń gazowych z kanałem spalinowym w mieszkaniach należy stosować przewody pionowe o długości co najmniej 0,22 m oraz przewody poziome o długości nie większej niż 2 m ze spadkiem 5 % do urządzenia gazowego. §
6. Przewody łączące urządzenia gazowe z kanaspalinowymi oraz kanały spalinowe powinny mieć przekrój dostosowany do obciążenia cieplnego pochodzące­ go od urządzeń gazowych,

Polskimi Normami. łami • 4. Przewody i kanały spalinowe, o których mowa w ust. 1 i 2, należy dobierać w sposób zapewniający na całej ich długości podciśnienie ciągu w czasie pracy urządzenia gazowego nie mniejsze niż 1 Pa i nie większe niż 15 Pa. 5. Długość kanału spalinowego w budynku jednokon dygnacyjnym oraz na ostatniej kondygnacji w budynku wielokondygnacyjnym, liczona od okapu przerywacza ciągu w urządzeniu gazowym do górnej krawędzi tego kanału nad dachem, nie powinna być mniejsza niż 2 m. 6. Wylot kanału spalinowego powinien być zaopatrzony w wywietrznik dobrany do ilości spalin, wysokości tego kanału, położenia w określonej strefie wiatrowej i warunków lokalnych. 7. Dopuszcza się wyprowadzenie przez zewnętrzną ścianę budynku współśrodkowych przewodów powietrzno- -spalinowych od urządzeń gazowych o mocy do 5 kW. Wylot spalin powinien znajdować się w odległości co najmniej 0,5 m od krawędz i okien i ryzalitów przesłaniających. § 177. 1. Do zasilania urządzeń gazowych może być stosowany gaz płynny w butlach (propan-butan), pod warunkiem instalowania w jednym mieszkaniu, w warsztacie lub lokalu użytkowym nie więcej n i ż dwóch butli, przyłączo­ nych do urządzeń gazowych, o zawartości gazu do 11 kg każda . 2. Przy instalowaniu butli w wypadkach, o których mowa w ust. 1, należy spełnić następujące warunki : 1) butle umieszczać w odległości co najmniej 1,5 m od urządzeń promieniujących ciepło (grzejniki, piece itp.), z wyłączeniem zestawów kuchni gazówych oraz og rzewaczy promiennikowych i konwekcyjnych z szafkami na butle, 2) butli nie umieszczać w sąsiedztwie innych urządzeń powodujących iskrzenie, 3) butle instalować w pozycji pionowej oraz zabezpieczać · przed uderzeniem, przew'róceniem lub przypadkowym przemieszczeniem, 4) temperatura pomieszczeń, w których instaluje się butle, nie może przekraczać 35 OC. § 178. Dopuszcza się zasilanie wewnętrznych instalacji gazowych gazem płynnym z baterii butli lub zbiorników stałych, instalowanych na zewnątrz budynku, pod warun kiem spełnienia wymagań dotyczących ustalania wielkości stref zagrożenia wybuchem , określonych w przepisach o ochronie przeciwpożarowej . § 179. 1. Pojedyncze urządzenia gazowe mogą być połączone z reduktorem ciśnienia gazu na butli z zastosowa - niem przewodu elastycznego o wytrzymałości co najmniej 300 kPa , odpornego na działanie gazów, olejów itp., przy czym długość przewodu elastycznego nie może być większa niż 3 m . - Dziennik Ustaw Nr 10 170 Poz. 46 - 2. Kuchnie gazowe z piekarnikami, zasilane gazem płyn­ nym z butli, należy łączyć z przewodem elastycznym rurą stalową o długości co najmniej 0,5 m. Zastosowanie rury stalowej przy kuchni nie jest wymagane, jeżeli przewód elastyczny odpowiada warunkom określonym w § 173 ust. 2. 4) budynkach zamieszkania zbiorowego, przeznaczonych dla więcej n i ż 200 osób, Rozdział 8 6) garażach oświetlonych wyłącznie światłem sztucznym o pow ierzchni powyżej 1000 m 2 , Instalacja elektryczna § 180. Instalacja i urządzenia elektryczne powinny zapewn i ać : 1) ciągłą dostawę energii elektrycznej o odpowiednich parametrach technicznych, stosownie do potrzeb użyt­ kowych , 2) bezpieczeństwo użytkowania , a przede wszystkim ochronę przed porażeniem prądem elektrycznym, prze- . pięciami łączeniowymi i atmosferycznymi, powstan iem pożaru, wybuchem i innymi szkodami, 3) 4) ochronę środowiska przed skażeniem i emitowan iem niedopuszcza lnego poziomu drgań , hałasu oraz oddzia ływaniem pola elektromagnetycznego, spełnienie wymagań przepisów dotyczących projekto wania i budowy instalacji i urządzeń elektrycznych oraz Polskich Norm. § 181 . 1. Budynek, w którym zanik napięcia w elektrycznej sieci zasilającej może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, poważne zagrożenie środowiska , a także znaczne straty materialne, należy zasilać co najmniej z dwóch niezależnych, samoczynnie załączających się źródeł energii elektrycznej oraz wyposażać w samoczynnie załączające się ośw ietlenie awaryjne (bezpieczeństwa i ewakuacyjne) . W budynku wysokościowym jednym ze źródeł zasilan ia powin ien być agregat prądotwórczy . 2. O świetlenie awaryjne należy stosować w : 5) pomieszczeniach przeznaczonych na sta ły pobyt ludzi oraz na drogach komunikacji wewnętrznej. oświetlo­ nych wyłącznie światłem sztucznym, 7) innych budynkach i pomieszczeniach nie wym ienionych w pkt 1-6, w których nawet krótkotrwałe wyłączenie oświetlenia podstawowego może spowodować następ­ stwa wymienione w ust. 1. 3. W pomieszczen iu, które jest użytkowane przy zgaszo nym oświetleniu podstawowym, należy stosować oświet­ lenie przeszkodowe, zasilane napięc i em bezpiecznym, służą­ ce uwidocznieniu przeszkód wynikających z układu budynku , drogi komunikacyjnej lub sposobu jego użytkowania, a także podświetlane znaki wskazujące kierunki ewakuacji. 4. Oświetlenie bezpieczeństwa , ewakuacyjne i prze szkodowe należy wykonywać zgodn ie z Polskimi Normami . § 182. Pomieszczenie stacj i transformatorowej może być sytuowane w budynkach o innym przeznaczeniu, jeżeli są spełnione warunki określone w § 96 oraz: 1) zostanie zachowana odległość pozioma i pionowa od pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi co najmniej 2,8 m, 2) ściany i stropy będą stanowiły oddzielenia przec iw- pożarowe oraz będą miały zabezpieczenia przed przedo- stawaniem się cieczy i gazów. § 183. W instalacjach elektrycznych należy stosować : 1) złącza instalacji elektrycznej budynku, umożliwiające odłączenie od sieci zas i lającej i usytuowane w miejscu dostępnym dla dozoru i obsługi oraz zabezpieczone przed uszkodzeniami, wpływami atmosferycznymi, a także ingerencją osób niepowołanych , 1) pomieszczeniach : produkcyjnych, magazynowych oraz przeznaczonych na pobyt ludzi, w których poruszanie się ludzi w ciemnośc i ach może spowodować wybuch, pożar lub inne zagrożenie dla życia lub zdrowia, a także mających pow i erzchnię użytkową ponad 2000 m 2 , 4) wyłączniki nadmiarowe w obwodach odbiorczych, 2) budynkach użyteczności publicznej : 5) 2) oddzielny przewód ochronny i neutralny, 3) wyłączniki przeciwporażeniowe różnicowoprądowe ,

1. a)wysokich i wysokościowych,
2. b)kinach , teatrach , filharmoniach i muzeach,
3. c)szpitalach, 3) częściach budynków użyteczności publicznej, obejmujących :
4. a)sale sportowe i widowiskowe z wid6wniam i na ponad 300 osób,
5. b)sale wystawowe, lokale rozrywkowe i sale konsumpcyjne o powierzchni ponad 500 m 2 ,
6. c)sale zebrań i audytoria o 300 i więcej miejscach,
7. d)pom ieszczen ia handlowe o powierzchni ponad 2000 m 2
8. e)bankowe sale operacyjne o powierzchni ponad 300 m 2 oraz skarbce,
9. f)hale pasażerskie dworców o powierzchni ponad 1000 m 2 , połączenia wyrównawcze główne i miejscowe, łączące przewody ochronne z częściami przewodzącymi innych instalacji i konstrukcji budynku, 6) zasadę prowadzenia tras przewodów elektrycznych w li niach prostych, równoległych do krawędzi ścian i stropów, 7) żyły przewodów elektrycznych o przekrojach do 10 mm 2 , wykonane wyłą c zn i e z miedzi. § 184. Jako uziomy instalacji elektrycznej należy wykorzystywać przede wszystkim metalowe konstrukcje budyn- ków, zbrojenia fundamentów i ścian oraz przewodzących prąd instalacji wodociągowych i centralnego ogrzewania, pod warunkiem uzyskania zgody jednostki eksploatującej sieć . § 185. 1. Instalacja odbiorcza w budynku i w samodzielnym lokalu powinna być wyposażona w urządzenia do pom iaru zużycia energii elektrycznej, usytuowane w miejscu łatwo dostępnym i zabezpieczone przed uszkodzeniami i ingerencją osób niepowołanych . • , , Dziennik Ustaw Nr 10 Poz. 46 171 Rozdział 9 2. W budynku wielorodzinnym liczniki pomiaru zużycia energii elektrycznej należy umieszczać poza lokalami mieszkalnymi , w zamykanych szafkach . § 186. 1. Prowadzenie instalacji i rozmieszczenie urzą­ dzeń elektrycznych w budynku powinno zapewniać bez - kolizyjność z innymi instalacjami w zakresie odległości i ich wzajemnego usytuowania oraz uwzględniać warunki okreś ­ lone w § 164. 2. Główne, pionowe ciągi instalacji elektrycznej w budynku wielorodzinnym , zamieszkania zbiorowego i użytecz ­ ności publ icznej należy prowadzić poza mieszkaniami i pomieszczeniami użytkowymi , w wydzielonych kanałach lub szybach instalacyjnych, odpowiadających wymaganiom Polskich Norm. § 187. 1. Przewody i kable elektryczne należy prowadzić w sposób umożliwiający ich wymianę bez potrzeby naruszania konstrukcji budynku . 2. Dopuszcza się prowadzenie przewodów elektrycznych wtynkowych, pod warunkiem pokrycia ich warstwą tynku o grubości co najmniej 5 mm . § 188. 1. Obwody instalacji elektrycznej w budynku wielorodzinnym należy prowadzić w obrębie każdego mieszkania lub lokalu użytkowego . 2. W instalacji elektrycznej w mieszkaniu należy stoso wać wyodrębnione obwody: oświetlenia górnego (sufitowe - go). gniazd wtyczkowych ogólnego przeznaczenia, gniazda wtyczkowego do pralki , gniazd wtyczkowych do urządzeń odbiorczych w kuchni oraz obwody do odbiorników za instalowanych na stałe . § 189. 1. Pomieszczenia w mieszkan iu należy wyposa żać w wypusty oświetleniowe górne (sufitowe) oraz w nie zbędną liczbę gniazd wtyczkowych . Urządzenia dźwigowe § 193. 1. W budynkach, o których mowa w § 54 ust. 1 i 2, liczbę i parametry techniczno-użytkowe dźwigów należy ustalać z uwzględnieniem przeznaczenia budynku, jego wysokości oraz liczby użytkowników . 2. Co najmniej jeden z dźwigów służących komunikacji ogólnej w budynku lub jego wydzielonej części , przeznaczo nej na pobyt ludzi, powinien być przystosowany do przewo zu mebl i. chorych na noszach i osób niepełnosprawnych . 3. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym średnio ­ wysokim o układzie klatkowym, mającym nie więcej niż 3 mieszkania dostępne z klatki schodowej na kondygnacji, dopuszcza się instalowanie, w obrębie klatki schodowej. tylko jednego dźwigu spełniającego wymagania ust. 2, pod warunkiem zapewnienia dojścia do dźwigu zainstalowanego w sąsiedniej klatce schodowej korytarzem na najwyżej poło­ żonej kondygnacji użytkowej lub nad nią . 4. Dźwigi przeznaczone dla ekip ratowniczych powinny wymagania określone w § 253 oraz w Polskich Normach. spełniać § 194. Dostęp do dźwigu pOWinien być zapewniony z każdej kondygnacji użytkowej . Nie dotyczy to kondygnacji nadbudowanej lub powstałej w wyniku adaptacji strychu na cele mieszkalne lub inne cele użytkowe. § 195. Odległość między zamkniętymi drzwiami przy stankowymi dźwigu a przeciwłegłą ścianą lub inną przegrodą powinna wynosić co najmniej : 1) dla dźwigów osobowych - 1,6 m, 2) dla dźwigów towarowych małych - 1,8 m, 3) dla dźwigów szpitalnych i towarowych - 3 m. 2. Instalacja oświetleniowa w pokojach powinna umo żliwiać załączanie za pomocą wyłączników wieloobwodowych. § 196. 1. Szyby dźwigów z napędem elektrycznym powinny być oddylatowane od ścian i stropów budynku . § 190. W budynku wielorodzinnym oświetlenie i odbiorniki w pomieszczeniach komunikacji ogólnej oraz technicznych i gospodarczych powinny być zasilane z tablic administracyjnych. 2. Przepis ust. 1 nie dotyczy budynków produkcyjnych i magazynowych oraz budynków wysokościowych, chyba że zastosowanie dylatacji wynika ze względów użytkowych lub konstrukcyjnych . § 191 . Mieszkania w budynku wielorodzinnym i odręb­ ne mieszkania w budynku zamieszkania zbiorowego należy sygnalizacji dzwonkowej, a w razie przeznaczenia ich dla osób niepełnosprawnych - również w odpowiednią sygnalizację alarmowo-przyzy wyposażyć w instalację wejściowej wową · § 192. 1. W budynku wymagającym ,

§ 56

, przystosowania do wyposażenia w instalacje telekomunikacyjne i radiowo-telewizyjne główne ciągi tych instalacji powinny być prowadzone poza lokalami mieszkalnymi oraz pomieszczeniami użytkowymi , których sposób użytkowania może spowodować przerwy lub zakłócenia przekazywanego sygnału .

1. Miejsce lub pomieszczenie przeznaczone na urządze ­ nia techniczne, związane z instalacją telekomunikacyjną i radiowo-telewizyjną, powinno być łatwo dostępne i zabezpieczone przed ingerencją osób nieuprawnionych . §
3. Zespoły napędowe w maszynowni dźwigu powinny być zamocowane w sposób uniemożliwiający prze noszenie się drgań na konstrukcję budynku.
4. Sytuowanie maszynowni dźwigólŃ obok pokojów mieszkalnych jest zabronione. Nie dotyczy to kondygnacji nadbudowanej lub powstałej w wyniku adaptacji strychu na cele mieszkalne, z zachowaniem warunków określonych w §
5. §
6. Szyby i maszynownie mogą być umieszczane poza obrębem budynków, pod warunkiem 'zapewnienia w nich minimalnej temperatury + 5°C. §
7. Prowadzenie bezpośrednio pod szybami dźwi­ gowymi dróg komunikacyjnych oraz sytuowanie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi jest zabronione. Nie dotyczy to małych dźwigów towarowych o udźwigu do 250 kg , jeżeli strop pod szybem dźwigu wytrzymuje obciążenie co najmniej 5000 N/ m
8. - Dziennik Ustaw Nr 10 172 §
9. W szpitalach i budynkach opieki społecznej każ­ dy dźwig powinien być umieszczony w odrębnym szybie. W innych budynkach w jednym szybie można umieszczać nie więcej niż 3 dźwigi. §
10. W szybach dźwigowych można umieszczać wyłącznie urządzenia i przewody związane z pracą i konserwacją dźwigu . Poz. 46 §
11. Na terenach podziemnej eksploatacji górniczej powinny być stosowane zabezpieczenia konstrukcji budynków, odpowiednie do kategorii szkód górniczych . §
12. Rozbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone oceną stanu technicznego konstrukcji i