Belastingvrij schenken in 2026: vrijstellingen en aangifte

Aangifte schenkbelasting moet worden gedaan vóór 1 maart van het jaar na de schenking, als het bedrag boven de vrijstelling uitkomt of als u een eenmalig verhoogde vrijstelling wilt gebruiken. Schenkingen in de 180 dagen vóór het overlijden van de schenker tellen alsnog mee voor de erfbelasting. Een schenking die pas na het overlijden van de schenker mag worden uitgevoerd, vervalt bij het overlijden tenzij zij bij notariële akte is gedaan (art. 7:177 BW).

1. Bepaal of er sprake is van een schenking. Een schenking is een overeenkomst om niet waarbij de schenker zijn eigen vermogen laat afnemen om de ander te verrijken (art. 7:175 BW). Ook andere giften vallen eronder: een lening kwijtschelden, een woning ver onder de marktwaarde verkopen of renteloos geld lenen kan een gift zijn (art. 7:186 BW).

   Geen schenking is de nakoming van een verplichting, zoals het betalen van gewone kosten van levensonderhoud en opleiding van een minderjarig kind. Gebruikelijke kleine cadeaus spelen fiscaal geen rol. Bij twijfel helpt het om vast te leggen waarom het geld wordt gegeven: als schenking, als lening met rente en aflossing, of als voorschot op de erfenis.

2. Kies de juiste vrijstelling. Kinderen kunnen ieder jaar een bedrag belastingvrij van hun ouders ontvangen; in 2025 was dat € 6.633. Kinderen van 18 tot en met 39 jaar kunnen eenmalig een verhoogd bedrag ontvangen (in 2025 € 31.813), en een hoger bedrag als het geld wordt gebruikt voor een dure studie. Voor andere ontvangers, zoals kleinkinderen, geldt per schenker een veel lagere jaarlijkse vrijstelling.

   De bedragen worden ieder jaar geïndexeerd: controleer de bedragen voor 2026 bij de Belastingdienst. De vroegere eenmalig verhoogde vrijstelling voor de eigen woning (tot ongeveer € 100.000) is per 1 januari 2024 afgeschaft. Schenkingen van dezelfde schenker aan dezelfde ontvanger binnen één kalenderjaar worden voor de vrijstelling bij elkaar opgeteld.

3. Doe aangifte als dat nodig is. Komt een schenking boven de vrijstelling uit, dan doet de ontvanger vóór 1 maart van het volgende jaar aangifte schenkbelasting; dat kan online met DigiD. Wie de eenmalig verhoogde vrijstelling gebruikt, moet die in de aangifte claimen, ook als er geen belasting verschuldigd is: zonder aangifte geldt de verhoogde vrijstelling niet.

   Het tarief is gelijk aan dat van de erfbelasting: kinderen betalen 10% en boven de schijfgrens 20%, kleinkinderen 18% en 36%, overige ontvangers 30% en 40%. Neemt de schenker de belasting voor zijn rekening, dan geldt die betaling zelf ook als schenking en wordt er gerekend met een ‘brutobedrag’. Bewaar het bewijs van de overboeking met een duidelijke omschrijving.

4. Leg de schenking schriftelijk vast. Een schenking van geld kan vormvrij, maar een korte schenkingsovereenkomst voorkomt discussie met broers en zussen, met een ex-partner van de ontvanger of met de Belastingdienst. Vermeld de datum, het bedrag, of de schenking moet worden ingebracht in de latere nalatenschap en of zij buiten een huwelijksgemeenschap valt.

   Sinds 2018 vallen giften aan een getrouwde ontvanger van rechtswege buiten de wettelijke gemeenschap van goederen (art. 1:94 lid 2 onder a BW), tenzij bij de gift is bepaald dat zij erin vallen. Voor huwelijken van vóór 2018 in algehele gemeenschap is een uitsluitingsclausule nodig om de schenking privé te houden. Een schenking door misbruik van omstandigheden is vernietigbaar; de bewijslast ligt dan bij de ontvanger, tenzij er een notariële akte is (art. 7:176 BW).

5. Gebruik een schenking op papier alleen bij de notaris. Bij een schenking op papier erkent de schenker een schuld aan de ontvanger zonder het geld nu te betalen; de vordering wordt pas bij zijn overlijden opeisbaar. Dat kan de jaarlijkse vrijstelling benutten zonder dat de ouder geld kwijt is. Zo'n schenking moet bij notariële akte worden gedaan: een schenking die pas na het overlijden wordt uitgevoerd, vervalt anders bij het overlijden (art. 7:177 BW).

   Fiscaal wordt de schuld bij overlijden alleen erkend als de schenker over de schuld jaarlijks werkelijk een zakelijke rente (in de regel ten minste 6%) betaalt; anders wordt de vordering alsnog als erfrechtelijke verkrijging belast. Voor de legitieme portie van andere kinderen geldt een schenking op papier bovendien als legaat (art. 4:126 BW).

6. Denk aan de gevolgen voor de erfenis. Moet de schenking later bij de verdeling worden verrekend, dan moet de schenker dat bij de gift of in zijn testament voorschrijven: zonder zo'n bepaling hoeft een kind de schenking niet in te brengen (art. 4:229 BW). Wil een ouder de kinderen gelijk behandelen, leg dan per schenking vast of zij een voorschot op de erfenis is.

   Schenkingen kunnen ook de legitieme portie van een onterfd kind vergroten, omdat bepaalde giften bij de berekening worden meegeteld. Schenkingen die de schenker in de 180 dagen vóór zijn overlijden aan een erfgenaam heeft gedaan, worden bovendien als erfrechtelijke verkrijging belast, met verrekening van de betaalde schenkbelasting.

7. Controleer de aanslag en maak zo nodig bezwaar. Na de aangifte krijgt de ontvanger een aanslag schenkbelasting, of bericht dat er niets te betalen is. Controleer of de juiste vrijstelling en het juiste tarief zijn toegepast en of schenkingen van hetzelfde kalenderjaar terecht zijn samengeteld.

   Bent u het er niet mee eens, dien dan binnen zes weken na de dagtekening een gemotiveerd bezwaarschrift in bij de inspecteur; daarna staat beroep open bij de rechtbank. Probeer de verhoogde vrijstelling niet te ontwijken via constructies met een andere schenker, zoals een grootouder of partner die het geld van de ouder doorgeeft: de Belastingdienst en de rechter kijken naar de werkelijke schenker.

• De eenmalig verhoogde vrijstelling niet in de aangifte claimen: zonder aangifte vóór 1 maart van het volgende jaar vervalt het recht op de verhoogde vrijstelling.
• Een schenking op papier onderhands vastleggen of de rente niet werkelijk betalen: de schenking vervalt bij overlijden (art. 7:177 BW) of wordt fiscaal alsnog als erfenis belast.
• Meerdere schenkingen in één jaar apart bekijken: voor de vrijstelling worden schenkingen van dezelfde schenker aan dezelfde ontvanger in een kalenderjaar opgeteld.
• Geld doorsluizen via een andere schenker om nog een vrijstelling te benutten; de werkelijke schenker telt.
• Niets vastleggen over inbreng: zonder voorschrift hoeft een kind een schenking niet met broers en zussen te verrekenen (art. 4:229 BW), wat later tot ruzie leidt.
• Een schenking aan een kind dat vóór 2018 in algehele gemeenschap is getrouwd zonder uitsluitingsclausule: bij een scheiding valt de helft dan aan de ex-partner.
• Kort vóór het overlijden nog schenken om erfbelasting te besparen: schenkingen in de laatste 180 dagen tellen mee voor de erfbelasting.

Mijn document analyseren →Juridische gidsContractmodellenStartpagina van het land

Bijgewerkt: 04-11-2026 · Bronnen: Art. 7:175 BW – schenking, Art. 7:176 BW – misbruik van omstandigheden, bewijslast, Art. 7:177 BW – schenking die na het overlijden wordt uitgevoerd, Art. 7:186 BW – andere giften, wetten.overheid.nl, EUR-Lex

De uitleg wordt gegenereerd uit de officiële wettekst en is indicatief; alleen de volledige tekst, waarnaar elke pagina verwijst, is bindend. Europaius biedt juridische informatie, geen advocatendiensten.