Officiële bronnenwetten.overheid.nl · EUR-Lex
Europaius

Concurrentiebeding: geldig of niet, en hoe komt u ervan af?

Een concurrentiebeding verbiedt u na het einde van uw dienstverband om voor een concurrent te werken of zelf een concurrerend bedrijf te beginnen, vaak voor één of twee jaar en binnen een bepaald gebied. Een relatiebeding is beperkter: het verbiedt alleen contact met klanten of relaties van de werkgever. Beide bedingen vallen onder art. 7:653 BW, dat strenge eisen stelt: het beding moet schriftelijk zijn overeengekomen met een meerderjarige werknemer en hoort in beginsel alleen in een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd. In een tijdelijk contract is het alleen geldig als de werkgever in het contract zelf schriftelijk motiveert waarom het beding vanwege zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen noodzakelijk is.

Ook een geldig beding is niet onaantastbaar. De rechter kan het geheel of gedeeltelijk vernietigen als u er in verhouding tot het belang van de werkgever onbillijk door wordt benadeeld, en hij kan het in kort geding schorsen. Een boete bij overtreding kan worden gematigd. Deze gids is bedoeld voor werknemers die een nieuwe baan willen aannemen en willen weten of het beding standhoudt, en voor werkgevers die een beding willen handhaven. Het resultaat: u weet of het beding geldig is, hoe u onderhandelt over vrijgave en wanneer een kort geding bij de kantonrechter zinvol is.

Arbeidsrecht

Kernpunten

Termijn
Een concurrentiebeding geldt alleen voor de periode die erin staat, meestal zes tot vierentwintig maanden na het einde van het dienstverband; die termijn loopt gewoon door tijdens een procedure.
Rechtsgebied
Arbeidsrecht
Stappen
Rechtspraak
5
Bijgewerkt
15-11-2026

Termijn

Een concurrentiebeding geldt alleen voor de periode die erin staat, meestal zes tot vierentwintig maanden na het einde van het dienstverband; die termijn loopt gewoon door tijdens een procedure. Wilt u bij een nieuwe werkgever beginnen, start dan het overleg en zo nodig een kort geding ruim vóór de beoogde startdatum: een kort geding bij de kantonrechter duurt meestal enkele weken. Een vordering tot betaling van een boete verjaart vijf jaar na de dag waarop de boete opeisbaar werd en de werkgever met de overtreder bekend was (art. 3:310 lid 1 BW).

Wat te doen

  1. Lees het beding en stel vast wat het precies verbiedt. Gaat het om een concurrentiebeding (geen werk bij een concurrent of als zelfstandige in dezelfde branche) of om een relatiebeding (geen contact met klanten of relaties)? Noteer de duur, het geografische bereik, de omschrijving van concurrerende activiteiten en of er een boete op staat. Let ook op formuleringen als ‘direct of indirect’ en ‘in welke vorm dan ook’, die het bereik verruimen.

    Vergelijk het verbod met wat u bij de nieuwe werkgever gaat doen. Een beding wordt in kort geding vaak beperkt uitgelegd: werkt de nieuwe werkgever in een andere markt of komt u niet in een concurrerende functie, dan valt de nieuwe baan mogelijk buiten het beding (ECLI:NL:GHARL:2024:5892). Vraag de nieuwe werkgever om een functieomschrijving op schrift; die is later uw belangrijkste bewijsstuk.

  2. Toets de formele geldigheidseisen van art. 7:653 lid 1 BW. Het beding moet schriftelijk zijn overeengekomen, met een meerderjarige werknemer. Een beding in een personeelsgids of in algemene voorwaarden waarnaar het contract slechts verwijst, voldoet alleen als u die voorwaarden schriftelijk hebt aanvaard. Was u bij ondertekening nog geen 18 jaar, dan is het beding niet geldig.

    Ga ook na of uw functie sinds het tekenen ingrijpend is veranderd. Volgens vaste rechtspraak kan een beding zijn werking verliezen als de werkzaamheden zo zijn gewijzigd dat het beding daardoor aanzienlijk zwaarder drukt en de werkgever het niet opnieuw schriftelijk is overeengekomen. Dat speelt vooral bij een promotie naar een commerciële of leidinggevende functie. Leg de oude en nieuwe functie naast elkaar.

  3. Controleer of u een tijdelijk contract had. In een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd is een concurrentie- of relatiebeding alleen geldig als in het beding zelf een schriftelijke motivering staat waaruit blijkt dat het noodzakelijk is vanwege zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen (art. 7:653 lid 2 BW). Een standaardzin dat ‘de werkgever zwaarwegende belangen heeft’ volstaat niet: de motivering moet toegesneden zijn op uw functie.

    Ontbreekt een deugdelijke motivering, dan kunt u een beroep doen op vernietiging van het beding (art. 7:653 lid 3 onder a BW). Het hof Arnhem-Leeuwarden oordeelde zo over bedingen in opeenvolgende tijdelijke contracten van een werknemer die later boetes moest betalen; de boetevordering werd alsnog afgewezen (ECLI:NL:GHARL:2024:4352). Kreeg u later een vast contract met hetzelfde beding, dan moet de geldigheid aan de hand van dat contract worden beoordeeld.

  4. Beoordeel of u onbillijk wordt benadeeld. Ook een formeel geldig beding kan de rechter geheel of gedeeltelijk vernietigen als u in verhouding tot het te beschermen belang van de werkgever onbillijk wordt benadeeld (art. 7:653 lid 3 onder b BW). De rechter weegt uw recht op vrije arbeidskeuze af tegen het belang van de werkgever bij bescherming van zijn bedrijfsdebiet: knowhow, klantrelaties en goodwill. Een beding is niet bedoeld om personeel te binden of investeringen in opleiding terug te verdienen.

    Relevante factoren zijn uw functie en kennis, de duur en reikwijdte van het verbod, uw kansen op de arbeidsmarkt en de vraag of de nieuwe baan het bedrijfsdebiet echt bedreigt. Beroept de werkgever zich op belangen die niet in de motivering stonden, zoals opleidingskosten of het voorkomen van precedentwerking, dan wegen die weinig (ECLI:NL:GHARL:2022:144).

  5. Ga na of het einde van het dienstverband aan de werkgever te wijten is. Eindigt of eindigde de arbeidsovereenkomst door ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever, dan kan hij aan het beding geen rechten ontlenen (art. 7:653 lid 4 BW). Denk aan stelselmatige onderbetaling, intimidatie of het zonder grond op non-actief stellen. Die drempel is hoog; leg de feiten vast met e-mails, verslagen en verklaringen van collega’s.

    Werd u ontslagen, bijvoorbeeld wegens bedrijfseconomische redenen, dan is het beding niet automatisch vervallen, maar weegt de omstandigheid dat de werkgever zelf afscheid van u nam in de belangenafweging vaak in uw voordeel. Neem in een vaststellingsovereenkomst bij voorkeur op dat het concurrentiebeding vervalt; staat er dat het ‘onverkort van kracht blijft’, dan bent u er later moeilijk vanaf.

  6. Vraag de werkgever schriftelijk om vrijgave. Een pragmatische eerste stap is een brief of e-mail waarin u uitlegt bij welke werkgever en in welke functie u gaat werken, waarom dat het bedrijfsdebiet niet raakt en waarom u de werkgever vraagt u (gedeeltelijk) van het beding te ontslaan. Bied waarborgen aan, zoals een verklaring dat u bepaalde klanten niet benadert of geen vertrouwelijke informatie meeneemt.

    Zet een redelijke termijn, bijvoorbeeld zeven dagen, en kondig aan dat u anders schorsing in kort geding vordert. Een gedeeltelijke vrijgave, bijvoorbeeld alleen voor een andere regio of zonder klantcontact, is in de praktijk vaak bespreekbaar. Leg elke afspraak over vrijgave schriftelijk vast en laat haar door de werkgever ondertekenen.

  7. Vorder schorsing van het beding in kort geding. Weigert de werkgever, dan kunt u de kantonrechter als voorzieningenrechter vragen het beding (gedeeltelijk) te schorsen tot in een bodemprocedure is beslist, en de werkgever te gebieden toe te staan dat u bij de nieuwe werkgever begint (art. 254 Rv). U moet een spoedeisend belang hebben, wat bij een concrete baan met een startdatum meestal zo is. Het hof Arnhem-Leeuwarden schorste zo het beding van een werknemer van ITHO Daalderop die bij WeHeat wilde gaan werken (ECLI:NL:GHARL:2024:7626).

    Arbeidszaken worden ongeacht het belang door de kantonrechter behandeld (art. 93 Rv); een advocaat is daar niet verplicht. U betaalt griffierecht volgens het kantontarief; de verliezer wordt meestal in de proceskosten veroordeeld. Een vonnis in kort geding is voorlopig; de werkgever kan een bodemprocedure starten.

  8. Vraag een vergoeding als het beding u in belangrijke mate belemmert. Houdt de rechter het beding (deels) in stand, maar belemmert het u ernstig om elders te werken, dan kan hij bepalen dat de werkgever voor de duur van het verbod een vergoeding betaalt (art. 7:653 lid 5 BW). De hoogte wordt naar billijkheid vastgesteld. De vergoeding is niet verschuldigd als het einde van de arbeidsovereenkomst het gevolg is van uw eigen ernstig verwijtbaar handelen.

    Vorder die vergoeding uitdrukkelijk, subsidiair naast de vernietiging of schorsing, en onderbouw haar met een vergelijking van uw salaris met wat u zonder beding zou verdienen, of met de periode dat u werkloos bent.

  9. Laat een boete matigen als de werkgever die opeist. Op overtreding van het beding staat vaak een boete per overtreding en per dag. De rechter kan een bedongen boete op uw verzoek matigen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist, maar niet lager dan de wettelijke schadevergoeding (art. 6:94 lid 1 BW). Relevante omstandigheden zijn de verhouding tussen boete en werkelijke schade, de aard en ernst van de overtreding en uw inkomen. In een zaak over vijf overtredingen matigde de kantonrechter tot vijfmaal € 500 (ECLI:NL:GHARL:2024:4352).

    Betwist ook het aantal overtredingen: de werkgever moet elke overtreding stellen en bewijzen. Let op beslag: een werkgever kan voor een boetevordering conservatoir beslag leggen, ook op uw woning; reageer daarom snel met een eigen procedure.

Waarop letten

Juridische grondslag

8

Gerelateerde rechterlijke uitspraken

5
Kort geding in hoger beroep: het hof vernietigt het vonnis van de kantonrechter, schorst het concurrentiebeding van een oud-werknemer van ITHO Daalderop en gebiedt de werkgever toe te staan dat hij bij WeHeat gaat werken; een beding beschermt het bedrijfsdebiet en is niet bedoeld om werknemers te binden.
Voormalig COO van melkpoederproducent Vreugdenhil stapt over naar A-ware Cheese; het hof bekrachtigt het kortgedingvonnis dat Vreugdenhil gebiedt de indiensttreding toe te staan, omdat niet aannemelijk is dat de overstap het beperkt uit te leggen concurrentiebeding overtreedt.
Concurrentiebeding van een junior consultant vernietigd wegens onbillijke benadeling; de in de motivering genoemde belangen (kennis van netwerk en werkwijze) speelden niet, en opleidingsinvesteringen en precedentwerking waren daarin niet genoemd; boetevordering van AP Support afgewezen.
Concurrentie- en relatiebedingen in arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd waren onvoldoende gemotiveerd (art. 7:653 lid 2 BW) en dus vernietigbaar; ook de aangepaste bedingen in de ‘vaststellingsovereenkomst’, getekend tijdens het tijdelijke dienstverband, vallen onder art. 7:653 BW; het hof vernietigt het vonnis waarin vijf boetes tot elk € 500 waren gematigd en wijst de vorderingen van OPT.RTL af.
Voorlopig getuigenverhoor over vermoedelijke overtreding van een non-concurrentiebeding: het hof schond hoor en wederhoor door een na de zitting gewijzigd verzoek met andere getuigen toe te wijzen zonder de werknemer te horen; beschikking vernietigd.

Veelgestelde vragen

9
Is een concurrentiebeding in een tijdelijk contract geldig?

Alleen als de werkgever in het contract schriftelijk motiveert waarom het beding vanwege zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen noodzakelijk is (art. 7:653 lid 2 BW). Die motivering moet concreet zijn en passen bij uw functie. Een algemene standaardzin is onvoldoende. Ontbreekt een deugdelijke motivering, dan kunt u het beding laten vernietigen en hoeft u geen boete te betalen.

Geldt mijn concurrentiebeding nog als ik ontslagen word?

In beginsel wel; ontslag maakt het beding niet vanzelf ongeldig. Eindigt het dienstverband door ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever, dan kan hij er geen rechten aan ontlenen (art. 7:653 lid 4 BW). Bij een gewoon ontslag om bedrijfseconomische redenen weegt het initiatief van de werkgever wel mee in de belangenafweging. Onderhandel in een vaststellingsovereenkomst over het laten vervallen van het beding.

Wat is het verschil tussen een concurrentiebeding en een relatiebeding?

Een concurrentiebeding verbiedt werk bij een concurrent of als zelfstandige in dezelfde branche. Een relatiebeding verbiedt alleen zakelijk contact met klanten of relaties van uw oude werkgever, zodat u wel in de branche mag werken. Voor beide gelden dezelfde eisen van art. 7:653 BW: schriftelijk, meerderjarig, en in een tijdelijk contract alleen met een specifieke motivering.

Kan ik onder mijn concurrentiebeding uitkomen?

Ja, op drie manieren: de werkgever geeft u schriftelijk (gedeeltelijk) vrij, de rechter vernietigt het beding omdat het ongeldig is of u onbillijk benadeelt, of de kantonrechter schorst het in kort geding (art. 254 Rv). Begin altijd met een onderbouwd verzoek om vrijgave en zet een termijn. Weigert de werkgever, dan is een kort geding vóór de startdatum bij de nieuwe werkgever de gebruikelijke route.

Hoeveel kost een kort geding over een concurrentiebeding?

Bij de kantonrechter betaalt u griffierecht volgens het kantontarief, dat jaarlijks wordt aangepast, plus de kosten van de deurwaarder voor de dagvaarding. Een advocaat is niet verplicht, maar bij een concurrentiebeding wel verstandig; reken op enkele duizenden euro’s. Wie verliest, wordt meestal veroordeeld in de proceskosten van de tegenpartij volgens het liquidatietarief. Een rechtsbijstandverzekering dekt dit vaak.

Moet ik de boete betalen als ik het beding overtreed?

Als het beding geldig is en u het hebt overtreden, is de boete in beginsel verschuldigd. De rechter kan haar op uw verzoek matigen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist, maar niet lager dan de werkelijke schade van de werkgever (art. 6:94 BW). Bij hoge boetes per dag en beperkte schade wordt vaak flink gematigd. Betwist ook het aantal overtredingen, want de werkgever moet elke overtreding bewijzen.

Mijn functie is veranderd. Geldt het concurrentiebeding nog?

Niet altijd. Als uw functie na ondertekening ingrijpend is gewijzigd en het beding daardoor aanzienlijk zwaarder drukt, kan het zijn werking verliezen, tenzij de werkgever het opnieuw schriftelijk met u is overeengekomen. Denk aan een overstap van een uitvoerende naar een commerciële of leidinggevende functie met klantcontact. Leg uw oude en nieuwe taken met stukken vast.

Krijg ik een vergoeding als ik door het beding geen werk kan vinden?

De rechter kan bepalen dat de werkgever u voor de duur van het verbod een vergoeding betaalt als het beding u in belangrijke mate belemmert om elders te werken (art. 7:653 lid 5 BW). De hoogte bepaalt hij naar billijkheid. U moet de vergoeding uitdrukkelijk vorderen. Die is niet verschuldigd als het dienstverband eindigde door uw eigen ernstig verwijtbaar handelen.

Mag mijn werkgever een concurrentiebeding opleggen als ik minderjarig ben?

Nee. Art. 7:653 lid 1 BW eist dat het beding schriftelijk is overeengekomen met een meerderjarige werknemer. Tekende u het contract vóór uw achttiende verjaardag, dan is het beding niet geldig, ook niet als u later meerderjarig bent geworden en gewoon bent blijven werken. De werkgever moet het beding dan na uw achttiende opnieuw schriftelijk met u overeenkomen.

Juridische gids – stap voor stap

6

Mijn document analyseren →Juridische gidsContractmodellenStartpagina van het land

Bijgewerkt: · Bronnen: Art. 7:653 BW – concurrentiebeding en relatiebeding, Art. 7:611 BW – goed werkgever en goed werknemer, Art. 6:91 BW – boetebeding, Art. 6:92 BW – boete in plaats van schadevergoeding, wetten.overheid.nl, EUR-Lex

De uitleg wordt gegenereerd uit de officiële wettekst en is indicatief; alleen de volledige tekst, waarnaar elke pagina verwijst, is bindend. Europaius biedt juridische informatie, geen advocatendiensten.